20-015-แหล่งข้อมูลภายนอก

“ ศึกษาเรยี นรู้ตามแนวคิด ทฤษฎีและโครงการตามแนว พระราชดาริ ” บริหารจดั การนา้ : โครงการแกม้ ลิง

นางสาวทศั นยี ์ บุพผาสวุ รรณ์ จดั ทาโดย รหสั นกั ศกึ ษา 200101015 เสนอ อาจารย์ ศราวุธ มง่ั สูงเนิน



เป็นแนวคดิ ในพระราชดาริของ พระบาทสมเด็จพระเจา้ อยหู่ วั เพ่อื แกป้ ัญหาอุทกภยั โดยพระองค์ทรงตระหนักถึงความรุนแรงของอุทกภยั ทีเ่ กิดขนึ้ เม่ือปี พ.ศ.2538 จึงมีพระราชดาริ \"โครงการแกม้ ลงิ \" ขนึ้ เพ่อื ชว่ ยระบายนา้ ลดความรนุ แรงของปัญหานา้ ท่วม และเปน็ การชว่ ยอนุรักษ์นา้ และส่ิงแวดล้อมอีกด้วย

หลกั การ 3 ประเด็น ท่ีโครงการแก้มลงิ จะมีประสทิ ธภิ าพบรรลผุ ลสาเร็จตาม แนวพระราชดาริ 1 การพจิ ารณาสถานท่ี ท่จี ะทาหน้าท่เี ปน็ บอ่ พกั และวิธีการชักนา้ ท่วมไหลเขา้ สู่บอ่ พักน้า 2 เส้นทางนา้ ไหลทสี่ ะดวกตอ่ การระบายน้าเข้าสู่ แหลง่ ทท่ี าหนา้ ท่ีบ่อพักน้า 3 การระบายนา้ ออกจากบอ่ พักนา้ อยา่ งต่อเนื่อง

เกิดจากการทพี่ ระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยูห่ วั มีพระราชดารถิ งึ ลงิ ท่ี อมกลว้ ยไว้ในกระพุง้ แก้มได้คราวละมากๆ จึงมพี ระราชกระแสอธบิ ายว่า \" ลงิ โดยทวั่ ไปถา้ เราสง่ กลว้ ยให้ ลิงจะรีบปอกเปลอื ก เอาเขา้ ปากเคยี้ ว แล้วนาไปเกบ็ ไวท้ แี่ กม้ กอ่ นลงิ จะทาอยา่ งนจ้ี นกลว้ ยหมดหวหี รอื เตม็ กระพงุ้ แกม้ จากนนั้ จะคอ่ ยๆ นาออกมาเคย้ี วและกลนื กนิ ภายหลงั \" ดว้ ยแนวพระราชดารนิ ี้ จึงเกดิ เป็นโครงการแกม้ ลิงข้ึน เพ่ือสรา้ งพื้นที่กกั เกบ็ นา้ ไว้รอการระบายเพ่ือใช้ ประโยชน์ในภายหลงั

ลักษณะของโครงการแกม้ ลงิ จะดาเนินการระบายน้าออกจากพน้ื ที่ ตอนบน เพ่ือให้น้าไหลลงคลองพกั น้าทีช่ ายทะเล จากนัน้ เมือ่ ระดบั น้าทะเล ลดลงจนต่ากวา่ น้าในคลอง น้าในคลองจะไหลลงสทู่ ะเลตามธรรมชาติ ต่อจากนัน้ จะเรม่ิ สบู นา้ ออกจากคลองทท่ี าหนา้ ที่แกม้ ลิง เพ่อื ทาให้ น้าตอนบนคอ่ ยๆ ไหลมาเอง จงึ ทาให้เกดิ นา้ ท่วมพ้ืนทลี่ ดนอ้ ยลง จนในทีส่ ุด เมอื่ ระดบั นา้ ทะเลสงู กวา่ ระดบั ในคลอง จึงปดิ ประตรู ะบายนา้ โดยให้นา้ ไหลลงทางเดยี ว (One Way Flow)

โครงการแกม้ ลงิ มี 3 ขนาด คอื 1. แก้มลงิ ขนาดใหญ่ คอื สระน้าหรือบงึ ขนาดใหญ่ ทร่ี วบรวมนา้ ฝนจากพน้ื ทบ่ี ริเวณน้ันๆ โดยจะกกั เก็บไว้เปน็ ระยะเวลาหนงึ่ ก่อนทจ่ี ะระบายลงสลู่ านา้ พนื้ ทเี่ กบ็ กักน้าเหลา่ นี้ ได้แก่ เข่ือน อ่างเกบ็ นา้ ฝาย ทุ่งเกษตรกรรม เปน็ ตน้ ลักษณะสิ่งก่อสร้างเหลา่ น้จี ะมวี ตั ถปุ ระสงค์ อ่ืนประกอบด้วย เชน่ เพอื่ การชลประทาน เพ่ือการประมง เป็นต้น 2. แกม้ ลงิ ขนาดกลาง เป็นพื้นที่ชะลอนา้ ท่มี ขี นาดเลก็ กว่า ก่อสร้างในระดบั ลมุ่ นา้ มักเปน็ พ้นื ที่ธรรมชาติ เชน่ หนอง บึง คลอง เปน็ ต้น 3. แก้มลิงขนาดเลก็ คือ แกม้ ลิงทมี่ ีขนาดเลก็ กว่า อาจเป็นพ้นื ที่สาธารณะ สนามเด็กเลน่ ลานจอดรถ หรือสนามในบา้ น ซงึ่ ตอ่ เขา้ กับระบบระบายนา้ หรือคลอง

1. โครงการแก้มลิงฝงั่ ตะวนั ออกของแม่นา้ เจา้ พระยา รับนา้ ในพ้ืนที่ฝัง่ ตะวันออกของแม่นา้ ตัง้ แต่จงั หวัดสระบรุ ี พระนครศรีอยธุ ยา ปทมุ ธานี นนทบรุ ี และกรงุ เทพมหานคร ใช้คลองชายทะเลด้านจงั หวดั สมุทรปราการ เป็นบอ่ พกั น้าหรอื รับนา้ เข้าร่วมกับหนองบงึ หรือ พนื้ ท่วี า่ งเปล่าอน่ื ๆ 2. โครงการแก้มลงิ ฝง่ั ตะวันตกของแม่นา้ เจา้ พระยา รับน้าในพืน้ ท่ีฝงั่ ตะวันตกของแมน่ า้ ตัง้ แต่จงั หวัดอา่ งทอง พระนครศรอี ยธุ ยา ปทมุ ธานี นครปฐม กรุงเทพมหานคร และจงั หวัดสมทุ รสาครไป ลงคลองมหาชยั -สนามชัย และแมน่ า้ ทา่ จีน เพอื่ ระบายออกสู่ ทะเลด้านจงั หวัดสมุทรสาคร

นอกจากน้ี ยังมีโครงการแกม้ ลิงนอกเขตกรุงเทพมหานคร ทท่ี างานเอื้อประโยชน์กับในเขตกรุงเทพมหานคร ไดแ้ ก่ 1. โครงการแกม้ ลิงแม่นา้ ท่าจีนตอนล่าง 2. โครงการแก้มลงิ คลองมหาชยั - สนามชยั 3. โครงการแก้มลิงคลองสุนัขหอน

- เพ่ือชว่ ยระบายน้าท่วมขงั ในพน้ื ที่ตอนบน ออกสทู่ ะเล โดยเร็วทส่ี ุดตามจงั หวะการ ขน้ึ -ลง ของน้าทะเล - เพ่อื ช่วยบรรเทาอทุ กภัยและปัญหานา้ ทว่ มขงั ฝัง่ ตะวันตก ของกรงุ เทพมหานครและปรมิ ณฑล - เพอ่ื บรรเทาปัญหาน้าเสียในคลองตา่ งๆ โดยการ หมนุ เวยี นนา้



ปัจจุบันในกรงุ เทพมหานครมบี ึงรบั น้าในลักษณะ แก้มลิง ๒๑ แห่ง ในภูมภิ าคมโี ครงการบรรเทาอุทกภยั ตามพระราชดาริ (แกม้ ลงิ หนองใหญ)่ จังหวัดชมุ พร และโครงการบรรเทาอุทกภยั พน้ื ท่ลี ุ่มนา้ คลองอตู่ ะเภา อาเภอหาดใหญ่ จงั หวดั สงขลา เป็นต้น

กรมชลประทาน โครงการพฒั นาแหลง่ นา้ อันเนอื่ งมาจากพระราชดาริ. (2539, 1 กรกฎาคม). โครงการ แกม้ ลิงคลองมหาชยั - คลองสนามชยั . https://www.rid.go.th/royalproject/index.php โครงการหลวงตามพระราชดาริ. (2553). แกม้ ลิง. http://kamlingproject.blogspot.com/ มูลนธิ มิ นั่ พัฒนา. (2538). โครงการแกม้ ลิง ทฤษฎหี นึ่งเพอื่ แกไ้ ขปญั หาน้าท่วม (Flood management). http://www.tsdf.nida.ac.th/ สานกั งานคณะกรรมการพเิ ศษเพอื่ ประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดาริ. (2535). โครงการแกม้ ลงิ . http://km.rdpb.go.th/Knowledge/View/28

Thank You