นิราศภูเขาทอง_ชรินทร์ทิพย์ (1)

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม ถอดบทประพันธ์ เหมือนแม่ครัวคั่วแกงพะแนงผัด สารพัดเพียญชนั งเครื่องมังสา อันพริกไทยใบผักชีเหมือนสีกา ต้องโรยหน้ าเสียสักหน่ อยอร่อยใจ เหมือนแม่ครัวจะปรุงอาหารประเภทพะแนงนอกจากจะใส่ เครื่องปรุงและเนื้ อสัตว์แล้วยังต้องใส่พริกไทยใบผักชีเพื่อ เพิ่มความน่ ารับประทานแก่อาหาร และผู้หญิงก็เหมือนพริก ไทยใบผักชีเพื่อให้นิ ราศนี้ น่ าอ่านมากขึ้น 96

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม ถอดบทประพันธ์ จงทราบความตามจริงทุกสิ่งสิ้น อย่านึ กนิ นทาแถลงแหนงไฉน นั กเลงกลอนนอนเปล่าก็เศร้าใจ จึงร่ำไรเรื่องร้างเล่นบ้างเอย ขอให้ทราบความจริงทุก ๆ อย่างว่าสุนทรภู่ไม่ได้มีผู้หญิงเลย ขออย่าได้นิ นทาให้เสียหาย เพราะคนที่มีความสามรถในเชิง กลอนจะนั่ ง ๆ นอน ๆ เฉย ๆ ก็จะน่ าเบื่อและเศร้าใจ จึงจะต้อง แต่งกลอนเพื่อคลายเหงาและคลายความ เศร้าใจ และให้ได้ผลงานเป็นที่ประจักษ์ 97

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่าด้านเนื้ อหา ตั้งแต่ออกจากวัดราชบุรณราชวรวิหารจนถึงจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ทำให้นิ ราศเรื่องนี้ มีคุณค่าในด้านเนื้ อหา ควรค่าแก่การศึกษา ดัง ตัวอย่างต่อไปนี้ ๑. สะท้อนวิถีชีวิตและวัฒนธรรม นิ ราศภูเขาทองมีเนื้ อหาที่แสดงให้เห็น ถึงสภาพบ้านเมือง สังคม วัฒนธรรม และวิถีชีวิตของผู้คนโดยเฉพาะริม ฝั่ งแม่น้ำเจ้าพระยาในช่วงสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้นได้เป็นอย่างดี 98

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่าด้านเนื้ อหา ๑.๑ การติดต่อค้าขาย สุนทรภู่มักถ่ายทอดสภาพสังคมสองฝั่ งแม่น้ำ เจ้าพระยาไว้ในบทประพันธ์เรื่องต่าง ๆ ที่ตนเองแต่งอยู่เสมอ สุนทรภู่ได้ บรรยายสภาพบ้านเมืองและวิถีชีวิตของผู้คน ภาพการค้าขาย การนำสินค้า หลากหลายประเภทที่บรรทุกมากับเรือสำเภามาวางขายในแพที่จอดเรียงราย อยู่ตามริมน้ำ ไปพ้นวัดทัศนาริมท่าน้ำ แพประจำจอดรายเขาขายของ มีแพรผ้าสารพัดสีม่วงตอง ทั้งสิ่ งของขาวเหลืองเครื่องสำเภา 99

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่าด้านเนื้ อหา สุนทรภู่ยังกล่าวถึง “ตลาดขวัญ” โดยบรรยายไว้ว่าเมื่อเดินทาง ผ่านตลาดขวัญก็เห็นภาพการค้าขาย หรือการจับจ่ายสินค้าหลากหลาย ชนิ ด ทั้งเสื้อผ้า และพืชผลต่าง ๆ บนเรือมากมายหลายลำ และตลาด แห่งนี้ ยังเป็นสถานที่ที่ใช้สำหรับพบปะพูดคุยกันของชาวบ้านอีกด้วย ถึงแขวงนนท์ชลมารคตลาดขวัญ มีพ่วงแพแพรพรรณเขาค้าขาย ทั้งของสวนล้วนเรืออยู่เรียงราย พวกหญิงชายประชุมกันทุกวันคืน 100

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่าด้านเนื้ อหา ๑.๒) ชุมชนชาวต่างชาติ การตั้งบ้านเรือนของชาวต่างชาติมีมานานแล้ว จน ชาวต่างชาติส่วนใหญ่ได้กลายเป็นส่วนหนึ่ งของสังคมไทยและได้ซึมซับ ขนบธรรมเนี ยม ประเพณี และคติความเชื่อต่าง ๆ เข้าไปผสมผสานกับ วัฒนธรรมและวิถีการดำเนิ นชีวิตที่ติดตัวมาแต่เดิม ดังตอนที่สุนทรภู่กล่าวถึง หญิงสาวชาวมอญ ซึ่งอาศัยอยู่ในย่านปากเกร็ด (เขตจังหวัดนนทบุรี) ในสมัยนั้ นนิ ยมแต่งหน้ าและแต่งผมตามอย่างหญิงสาวชาวไทย ถึงเกร็ดย่านบ้านมอญแต่ก่อนเก่า ผู้หญิงเกล้ามวยงามตามภาษา เดี๋ยวนี้ มอญถอนไรจุกเหมือนตุ๊กตา ทั้งผัดหน้าจับเขม่าเหมือนชาวไทย 101

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่าด้านเนื้ อหา ๑.๓) การละเล่นและงานมหรสพ สุนทรภู่ได้กล่าวถึงการละเล่นและงาน มหรสพพื้นบ้าน ซึ่งเป็นที่นิ ยมกันในสมัยนั้ นและจัดขึ้นในช่วงเทศกาลสำคัญ ประจำปี อาทิ งานฉลองผ้าป่าที่วัดพระเมรุ มีการประดับประดาโคมไฟ แลดู สว่างไสวไปทั่วบริเวณงาน และยังมีการขับเสภาและร้องเพลงเรือเกี้ยวกัน ระหว่างหนุ่ มสาวชาวบ้าน มาจอดท่าหน้าวัดพระเมรุข้าม ริมอารามเรือเรียงเคียงขนาน บ้างขึ้นล่องร้องรำเล่นสำราญ ทั้งเพลงการเกี้ยวแก้กันแซ่เซ็ง บ้างฉลองผ้าป่าเสภาขับ ระนาดรับรัวคล้ายกับนายเส็ง มีโคมรายแลอร่ามเหมือนสามเพ็ง เมื่อคราวเคร่งก็มิใคร่จะได้ดู 102

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่าด้านเนื้ อหา ๒) ตำนานสถานที่ เนื่ องจากเนื้ อหาของนิ ราศส่วนใหญ่ ได้แก่ การ พรรณนาการเดินทาง ดังนั้ น เมื่อกวีล่องเรือผ่านสถานที่ใด ก็มักจะกล่าวถึง สถานที่นั้ น เช่นเดียวกับสุนทรภู่เมื่อเดินทางผ่านสถานที่ อาทิ วัดประโคนปัก สุนทรภู่ได้บอกเล่าเรื่องราวอันเป็นที่มาของชื่อวัดแห่งนี้ ไว้ว่าเหตุที่วัดมีชื่อว่า ประโคนปัก เนื่ องจากมีการเล่าสืบต่อกันมาว่าบริเวณนี้ เป็นที่ปักเสาประโคน เพื่อปันเขตแดน ถึงอารามนามวัดประโคนปัก ไม่เห็นหลักลือเล่าว่าเสาหิน เป็นสำคัญปันแดนในแผ่นดิน มิรู้สิ้ นสุดชื่อที่ลือชา 103

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่าด้านเนื้ อหา นอกจากนี้ สุนทรภู่ยังได้กล่าวถึงสถานที่อีกแห่งหนึ่ ง ซึ่งเดิมมีชื่อว่า สามโคก แต่ต่อมาพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยพระราชทาน เปลี่ยนชื่อให้ใหม่เป็น ปทุมธานี เพราะมีพระราชดำริว่าเมืองนี้ เป็นเมืองที่ มีดอกบัวขึ้นอยู่มาก (ปทุม หมายถึง ดอกบัว และ ธานี หมายถึง เมือง) ถึงสามโคกโศกถวิลถึงปิ่ นเกล้า พระพุทธเจ้าหลวงบำรุงซึ่งกรุงศรี ประทานนามสามโคกเป็นเมืองตรี ชื่อปทุมธานี เพราะมีบัว 104

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คุณค่าด้านเนื้ อหา ๓) ความเชื่อของคนไทย สุนทรภู่ได้สอดแทรกคติความเชื่อของคนไทย ซึ่งส่วนใหญ่มักเกี่ยวเนื่ องในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะเรื่องนรก-สวรรค์ อาทิ ความเชื่อที่ว่าหากใครคบชู้ คือประพฤติตนผิดศีลข้อ ๓ ตามหลักศีล ๕ เมื่อตายไป ผู้นั้ นจะตกนรกและต้องปีนต้นงิ้วซึ่งมีหนามยาวและแหลมคม งิ้วนรกสิบหกองคุลีแหลมดัง ขวากแซมเสี้ ยมแทรกแตกไสว ใครทำชู้คู่ท่านครั้นบรรลัย ก็ต้องไปปีนต้นน่าขนพอง 105

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ การใช้เสี ยงของถ้อยคำ ทำให้เกิดภาพที่ชัดเจน เช่น ตอนที่สุนทรภู่เดินทางมาถึง บริเวณวัดเขมาภิรตารามเรือเกิดติดน้ำวน สุนทรภู่ได้บรรยายด้วยถ้อยคำที่ทำให้ เกิดภาพชัดเจน ดังความว่า ดูน้ำวิ่งกลิ้งเชี่ยวเป็นเกลียวกลอก กลับกระฉอกฉาดฉัดฉวัดเฉวียน บ้างพลุ่งพลุ่งวุ้งวงเหมือนกงเกวียน ดูเวียนเวียนคว้างคว้างเป็นหว่างวน ทั้งหัวท้ายกรายแจวกระชากจ้วง ครรไลล่วงเลยทางมากลางหน โอ้เรือพ้นวนมาในสาชล ใจยังวนหวังสวาทไม่คลาดคลา 106

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ การเล่นสั มผัสสระและสั มผัสอักษรเพื่อให้เกิดความไพเราะในการอ่าน พระสุริยงลงลับพยับฝน ดูมัวมนมืดมิดทุกทิศา ถึงทางลัดตัดทางมากลางนา ทั้งแฝกคาแขมกกขึ้นรกเรี้ยว เป็นเงาง้ำน้ำเจิ่งดูเวิ้งว้าง ทั้งกว้างขวางขวัญหายไม่วายเหลียว เห็นดุ่มดุ่มหนุ่ มสาวเสียงกราวเกรียว ล้วนเรือเพรียวพร้อมหน้ าพวกปลาเลย เขาถ่อคลองว่องไวไปเป็นยืด เรือเราฝืดเฝือมานิ จจาเอ๋ย ต้องถ่อค้ำร่ำไปล้วนไม่เคย ประเดี๋ยวเสยสวบตรงเข้าพงรก 107

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ การเล่นสั มผัสสระและสั มผัสอักษรเพื่อให้เกิดความไพเราะในการอ่าน กลับถอยหลังรั้งรอเฝ้าถ่อถอน เรือขย้อนโยกโยนกระโถนหก เงียบสงัดสัตว์ป่าคณานก น้ำค้างตกพร่างพรายพระพายพัด ไม่เห็นคลองต้องค้างอยู่กลางทุ่ง พอหยุดยุงฉู่ชุมมารุมกัด เป็นกลุ่มกลุ่มกลุ้มกายเหมือนทรายซัด ต้องนั่ งปัดแปะไปมิได้นอน 108

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ การใช้ภาพพจน์ “อุปมา” เคยหมอบใกล้ได้กลิ่นสุคนธ์ตรลบ ละอองอบรสรื่นชื่นนาสา สิ้นแผ่นดินสิ้นรสสุคนธา วาสนาเราก็สิ้นเหมือนกลิ่นสุคนธ์ สุนทรภู่เคยรับราชการใกล้ชิดเบื้องพระยุคลบาท ของ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยแบบใกล้ชิดมาก จนได้ กลิ่นหอมจากพระวรกาย แต่เมื่อสิ้ นพระบาทสมเด็จพระพุทธ เลิศหล้านภาลัยแล้ว วาสนาของสุนทรภู่หมดลงไปด้วย เหมือน กับกลิ่นหอมจากพระวรกายที่สุนทรภู่เคยรับรู้นั่ นเอง 109

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ การใช้ภาพพจน์ “อติพจน์ ” การกล่าวเกินความเป็นจริง ดังคำที่สุนทรภู่อธิษฐานขอว่า ให้ตนเอง นั้ นอายุยืนหมื่นปีเท่าเสาหิน ขอเดชะพระพุทธคุณช่วย แม้นมอดม้วยกลับชาติวาสนา อายุยืนหมื่นเท่าเสาศิลา อยู่คู่ฟ้าดินได้ดังใจปอง 110

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ รสในวรรณคดี “สัลลาปังคพิสัย” (บทโศก) สุนทรภู่ได้ใช้คำรำพันให้ความรู้สึกสะเทือนใจ ดังเนื้ อความตอนที่รำพึง ถึงวัดราชบูรณะ ด้วยความอาลัยอาวรณ์ ดังความว่า โอ้อาวาสราชบูรณะพระวิหาร แต่นี้ นานนั บทิวาจะมาเห็น เหลือรำลึกนึ กหน้ าน้ำตากระเด็น เพราะขุกเข็ญคนพาลมารานทาง จะยกหยิบธิบดีเป็นที่ตั้ง ก็ใช้ถังแทนสัดเห็นขัดขวาง จึงอำลาอาวาสนิ ราศร้าง มาอ้างว้างวิญญาณในสาคร 111

คุณค่าด้านวรรณศิลป์ ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม รสในวรรณคดี “สัลลาปังคพิสัย” (บทโศก) สุนทรภู่ต้องออกจากวัดราชบูรณะเพราะว่าถูกพระสงฆ์ในวัดรุมกลั่น แกล้ง จะอาศัยพึ่งพาเจ้าอาวาสก็ไม่ให้ความยุติธรรม สุนทรภู่เกิดความ รู้สึ กปลงสั งเวชในความทุกข์ยากสูญสิ้ นทุกสิ่ งทุกอย่างแม้กระทั่งที่อยู่ อาศัย เมื่อมาถึงบางธรณี สุนทรภู่ถึงรำพึงรำพันออกมาเป็นความรู้สึกที่ ชอกช้ำถาม ดังความว่า มาถึงบางธรณีทวีโศก ยามวิโยคยากใจให้สะอื้น โอ้สุธาหนาแน่ นเป็นแผ่นพื้น ถึงสี่หมื่นสองแสนทั้งแดนไตร เมื่อเคราะห์ร้ายกายเราก็เท่านี้ ไม่มีที่พสุธาจะอาศัย ล้วนหนามเหน็ บเจ็บแสบคับแคบใจ เหมือนนกไร้รังเร่อยู่เอกา 112

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ พรรณนาโวหาร ทำให้ผู้อ่านเกิดความเข้าใจและจิตนการภาพที่ชัดเจน ดังเช่น ในบทที่พรรณนาธรรมชาติ และความงดงามต่าง ๆ ในยามค่ำคืน จนเดือนเด่นเห็นนกกระจับจอก ระดะดอกบัวเผื่อนเมื่อเดือนหงาย 113

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ พรรณนาโวหาร ครั้นเมื่อกล่าวถึงธรรมชาติในยามเช้า สุนทรภู่ได้พรรณนาให้เห็นภาพของ ท้องน้ำและพรรณไม้ที่สวยงาม จนแจ่มแจ้งแสงตะวันเห็นพรรณผัก ดูน่ ารักบรรจงส่งเกสร เหล่าบัวเผื่อนแลสล้างริมทางจร ก้ามกุ้งซ้อนเสียดสาหร่ายใต้คงคา สายติ่งแกมแซมสลับต้นตับเต่า เป็นเหล่าเหล่าแลรายทั้งซ้ายขวา กระจับจอกดอกบัวบานผกา ดาษดาดูขาวดั่งดาวพราย 114

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ พรรณนาโวหาร การพรรณนาภาพพระเจดีย์ภูเขาทอง สุนทรภู่ได้กล่าวไป เป็นลำดับ คือ พรรณนาตั้งแต่เห็นพระเจดีย์ภูเขาทองลิบลิ่วแต่ ไกลกลางทุ่งนา แล้วใกล้เข้ามาเรื่อย ๆ จนถึงลานพระเจดีย์และ องค์พระเจดีย์ 115

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านวรรณศิลป์ พรรณนาโวหาร ไปเจดีย์ที่ชื่อภูเขาทอง ดูสูงล่องลอยฟ้านภาลัย อยู่กลางทุ่งรุ่งโรจน์ สันโดษเด่น เป็นที่เล่นนาวาคงคาใส ที่พื้นลานฐานปัทม์ถัดบันได คงคาไหลล้อมรอบเป็นขอบคัน มีเจดีย์วิหารเป็นลานวัด ในจังหวัดวงแขวงกำแพงกั้น ทั้งองค์ก่อย่อเหลี่ยมสลับกัน เป็นสามชั้นเชิงชานตระหง่านงาม 116

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านสั งคมและวัฒนธรรม ชีวิตความเป็นอยู่ของชาวบ้านในสมัยก่อน ในตอนที่สุนทรภู่เดินผ่านบ้านญวน เห็นวิถีชีวิตของคนในแถบนั้ นซึ่งมี อาชีพจับปลา ดังความว่า ถึงบ้านญวนล้วนแต่โรงแลสะพรั้ง มีข้องขังกุ้งปลาไว้ค้าขาย ตรงหน้ าโรงโพงพางเขาวางราย พวกหญิงชายพร้อมเพรียงมาเมียงมอง 117

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านสั งคมและวัฒนธรรม ชีวิตความเป็นอยู่ของชาวบ้านในสมัยก่อน เมื่อผ่านบ้านมอญก็กล่าวถึงการแต่งกายของสาวชาวมอญว่า เกล้าผมมวย ถอนไรจุก และแต่งหน้ าทำผมอย่างชาวไทย โดยการจับเขม่าผสมกับน้ำมัน หอม แล้วนำมาทำเป็นน้ำมันแต่งผม ดังความว่า ถึงเกล็ดย่านบ้านมอญแต่ก่อนเก่า ผู้หญิงเกล้ามวยงามตามภาษา เดี๋ยวนี้ มอญถอนไรจุกเหมือนตุ๊กตา ทั้งผัดหน้ าจับเขม่าเหมือนชาวไทย 118

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านสั งคมและวัฒนธรรม ชีวิตความเป็นอยู่ของชาวบ้านในสมัยก่อน เมื่อสุนทรภู่พักค้างคืนที่วัดหน้ าพระเมรุ ท่านได้กล่าวว่ามีการเล่นเพลง ซึ่งเป็น มหรสพในยามว่างของคนไทย สมัยก่อน มีลอยเรือเล่นเพลง จุดประทีบโคมไฟกันอย่างสนุกสนานเหมือนย่านสำ เพ็งในยามค่ำคืน ดังความว่า บ้างขึ้นล่องร้องลำเล่นสำราญ ทั้งเพลงการเกี้ยวแก้กันแซ่เซ็ง บ้างฉลองผ้าป่าเสภาขับ ระนาดรับรัวคล้ายกับนายเส็ง มีโคมรายแลอร่ามเหมือนสำเพ็ง เมื่อคราวเคร่งก็มิใคร่จะได้ดู อ้ายลำหนึ่ งครึ่งท่อนกลอนมันมาก ช่างยาวลากเลื้อยเจื้อยจนเหนื่ อยหู ไม่จบบทลดเลี้ยวเหมือนเงี้ยวงู จนลูกคู่ขอทุเลาว่าหาวนอน 119

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านสั งคมและวัฒนธรรม เข้าใจธรรมชาติของมนุษย์ “ที่ใดมีรัก ที่นั้ นมีทุกข์” ไม่เมาเหล้าแล้วแต่เรายังเมารัก สุดจะหักห้ามจิตคิดไฉน ถึงเมาเหล้าเช้าสายก็หายไป แต่เมาใจนี้ ประจำทุกค่ำคืน 120

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม คุณค่าด้านสั งคมและวัฒนธรรม เข้าใจธรรมชาติของมนุษย์ “จิตใจมนุษย์ยากที่จะรู้” โอ้สามัญผันแปรไม่แท้เที่ยง เหมือนอย่างเยี่ยงชายหญิงทิ้งวิสัย นี่ หรือจิตคิดหมายมีหลายใจ ที่จิตใครจะเป็นหนึ่ งอย่างพึงคิด 121

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม ข้อคิดการนำไปใช้ ความจงรักภักดีและกตัญญูต่อเจ้านาย การพูดจาให้ดีรักษารักษาน้ำใจคนอื่น การไม่ตัดสิ นแต่ภายนอก บาปกรรมจากการผิดลูกผิดเมียผู้อื่น ความไม่เที่ยงของลาภ ยศ สรรเสริญ ความผูกพันกับน้ำของคนไทยสมัยก่อน 122

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม เกร็ดความรู้ นิ ราศภูเขาทอง มีลักษณะการแต่งแบบกลอนนิ ราศ จึงได้ ปรุงเรื่องขึ้นตามขนบนิ ราศ คือ กล่าวถึงการเดินทางและรำพึงถึง นางอันเป็นที่รัก แต่มิได้มีการจากหญิงคนรักจริง เพียงแต่สมมติ ขึ้น ตามนิ สัยกาพย์กลอนแต่ก่อนมา นอกจากนี้ นิ ราศภูเขาทองยัง เปี่ ยมด้วยคุณค่าทั้งด้านเนื้ อหาและวรรณศิลป์ จึงควรค่าแก่การ อ่านเป็นอย่างยิ่ง 123

ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม แบบฝึกหัดเรื่อง นิ ราศภูเขาทอง 124

คำศัพท์น่ ารู้ ก้ามกุ้ง หมายถึง ชื่อพุ่มไม้ชนิ ดหนึ่ ง ลำต้นตรง กิ่งสี่เหลี่ยมมีหนามเล็กห่าง ๆ ดอกเป็นกระจุก แขม หมายถึง ชื่อไม้ล้มลุกชนิ ดหนึ่ ง ขึ้นตามชายน้ำหรือที่ชุ่มชื้น ครึ่งท่อน หมายถึง เพลงพื้นบ้านชนิ ดหนึ่ ง แดนไตร หมายถึง โลกทั้งสาม คือ สวรรค์ มนุษย์ บาดาล ตบะ หมายถึง การบำเพ็ญให้กิเลสเบาบาง ตีเรือ หมายถึง ชิงของในเรือ ทิ้งวิสัย หมายถึง ละขนบธรรมเนี ยมประเพณีเดิม ทศพล หมายถึง ผู้มีกำลัง 10 ประการ คือ พระพุทธเจ้า 125

คำศัพท์น่ ารู้ ทักษิณาวรร หมายถึง การเวียนขวา ประดาษ หมายถึง ต่ำช้า สิ้นวาสนา ม้วนหน้ า หมายถึง ซ่อนหน้ าเพราะความอาย ย่อเหลี่ยม หมายถึง วิธีย่อมุมไม้หรือสิ่งก่อสร้างด้วย อิฐปูน ให้เป็นมุม ละ 3 หยัก หรือมากกว่า ร่ำ หมายถึง อบด้วยเครื่องหอม รุกขมูล หมายถึง โคนต้นไม้ สัด หมายถึง ภาชนะรูปทรงกระบอก ทำด้วยไม้หรือสานด้วยไม้ไผ่ ใช้ สำหรับตวงข้าว สวบ หมายถึง เสียงกรับ เสียงคนหรือสัตว์ย่ำไปบนใบไม้หรือสิ่งที่ ทำให้เกิดเสียงเช่นนั้ น 126

อ้างอิง ฟองจันทร์ สุขยิ่ง และคณะ. ๒๕๕๔. หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานภาษาไทยวรรณคดีวิจักษ์. (๑๐-๓๐). กรุงเทพมหานคร : สกสค. ลาดพร้าว. [ออนไลน์ ]. เข้าถึงจาก : https://anyflip.com/qnmf/bppl/basic [๒๕๖๕, สิงหาคม, ๘]. Jutalak Cherdharun. ๒๕๖๓. นิราศภูเขาทองชั้นมัธยมศึ กษาปีที่๑วิชาภาษาไทย. [ออนไลน์ ]. เข้าถึงจาก : https://blog.startdee.com [๒๕๖๕, สิงหาคม, ๙]. 127

เรียบเรียงโดย นางสาวชรินทร์ทิพย์ เงินเร็ว รหัสนักศึกษา 631102008123 สาขาวิชาภาษาไทยชั้นปีที่ 3 คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์ 128



ขอบคุณรูปภาพการ์ตูนจากเพจภาษาไทยไม่ จั๊กเดียม THANK YOU