รายงานโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี ประจำปี 2558

สรุปรายงานโครงการอนรุ ักษพันธกุ รรมพืชอนั เนื่องมาจากพระราชดำริสมเด็จพระเทพรตั นราชสุดา ฯ สยามบรมราชกมุ ารี ประจำป 2558 มหาวทิ ยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี www.rspg.rmutt.ac.th

โครงการอนรุ ักษพ์ นั ธกุ รรมพืช อันเนอ่ื งมาจากพระราชดาริ สมเดจ็ พระเทพรตั นราชสุดา ฯ สยามบรมราชกมุ ารี พิพิธภณั ฑ์บัวมหาวิทยาลยั เทคโนโลยีราชมงคลธัญบรุ ีความเปน็ มา สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงดาเนินโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเน่อื งมาจากพระราชดาริฯ อันมกี ิจกรรมตา่ งๆ ไดแ้ ก่ กจิ กรรมปกปักพันธุกรรมพืช กจิ กรรมสารวจเก็บรวบรวมพันธุกรรมพืช กิจกรรมปลูกรักษาพันธุกรรมพืช กิจกรรมอนุรักษ์และใช้ประโยชน์พันธุกรรมพืช กิจกรรมศูนย์ขอ้ มูลพันธุกรรมพืช กจิ กรรมวางแผนพัฒนาพันธพ์ุ ืช กิจกรรมสร้างจิตสานึกในการอนุรักษ์พันธุกรรมพืช และกิจกรรมพิเศษสนบั สนุนการอนุรักษ์พันธุกรรมพืช มาตง่ั แต่ปี 2534 ซ่ึงมีเปา้ หมายเพ่ือพัฒนาบุคลากร อนุรักษ์และพัฒนาทรัพยากรพันธุกรรมพืช ให้เกิดประโยชน์ถึงมหาชนชาวไทย ทางมหาวิทยาลยั เทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี ได้เข้าร่วมสนองพระราชดาริโครงการดังกล่าว มาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2546 ในโครงการพิพิธภัณฑ์บัว ซ่ึงปัจจุบันอยู่ในช่วงท่ี 5 ปีท่ีสาม (1 ตุลาคม 2554 – 30 กันยายน 2559) ของมหาวิทยาลัยและอยู่ในช่วงแผนการดาเนนิ งานโครงการระยะ 5 ปีที่ห้า ของโครงการอนุรกั ษ์พนั ธุกรรมพชื ฯ ในกรอบการเรยี นรทู้ รัพยากรมีกิจกรรมปลูกรักษาพันธุกรรมพืช กรอบการใช้ประโยชน์ มีกิจกรรมวางแผนพัฒนาพันธ์ุพืช และกรอบการสร้างจติ สานึก มีกิจกรรมพิเศษสนบั สนนุ การอนรุ ักษพ์ นั ธกุ รรมพืชวตั ถุประสงค์ของโครงการ 1. เพื่อสนองพระราชดาริโครงการอนุรักษ์พันธกุ รรมพชื อันเนือ่ งมาจากพระราชดาริฯ 2. เพ่ือรวบรวมและปลูกรักษาพนั ธบ์ุ ัว 3. เพือ่ ศึกษาการใช้ประโยชน์จากบวั ในด้านตา่ งๆ 4. เพ่ือเปน็ แหล่งศกึ ษา ค้นคว้า วิจยั และการเรยี นรู้แบบบูรณาการเก่ยี วกับบวั 5. เพอ่ื ปลกู จติ สานึกใหม้ ีความรกั และหวงแหนพันธกุ รรมพืช

สรปุ รายงานโครงการอนรุ กั ษพ์ ันธุกรรมพืชอนั เน่ืองมาจากพระราชดาริ สมเดจ็ พระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี ประจาปี 2558กิจกรรมที่ 3 กจิ กรรมปลกู รักษาพนั ธกุ รรมพืช (กจิ กรรมเดมิ ) เป็นกจิ กรรมต่อเนื่องจากกิจกรรมสารวจเก็บรวบรวมพนั ธ์ุบัว ซ่ึงนามาปลกู ในภาชนะอ่างปลกูเพื่อเป็นแหล่งรวบรวม และการปลูกรักษาสายพันธ์ุบัว ปจั จุบันมีพันธุ์บัวจานวน 400 สายพนั ธุ์ โดยแบ่งได้ดงั นี้1. บวั วงศ์ (Nelumbonaceae) กลุม่ บัวก้านแข็ง มี 1 สกุล คือ 1.1สกลุ (Nelumbo) (ปทุมชาต)ิ ได้แก่กลมุ่ บัวหลวง มี 35 แหล่งพนั ธุ์2. บัววงศ์ (Nymphaeaceae) กล่มุ บวั ก้านอ่อน มี 2 สกุล คือ 2.1 สกุล (Nymphaea) (อุบลชาติ) ในสกุลนีแ้ บ่งเป็น 2 กลุม่ คอื 2.1.1 อบุ ลชาติยืนต้น (Hardy Waterlily) ไดแ้ ก่บวั ฝรั่ง (บวั ตา่ งประเทศ) เป็นบวั ในเขต หนาวถงึ อบอุ่น มี 100 สายพันธ์ุ 2.1.2 อุบลชาติล้มลกุ (Tropical Waterlily) ไดแ้ ก่ บัวผนั บวั เผอื่ น บวั จงกลนี บวั นางกวัก บัวสาย และบัวยักษ์ออสเตรเลยี มี 264 สายพันธ์ุ บวั อบุ ลชาติลม้ ลุก แบ่งเปน็ 2 ประเภท คอื 2.1.2.1 อุบลชาติลม้ ลุกบานกลางวัน (Tropical Day Blooming Waterlily) มที ้งั หมด 239 สายพนั ธ์ุ 2.1.2.2 อบุ ลชาตลิ ้มลุกบานกลางคนื (Tropical Night Blooming Waterlily) ได้แก่กล่มุ บัวสายทง้ั หมด มี 25 สายพนั ธ์ุ 2.2 สกุล (Victoria) บัววคิ ตอเรยี หรอื บัวกระดง้ มี 1 สายพนั ธ์ุ อยู่ในกลุ่ม (Victoria amazonica) (กจิ กรรมใหม่) 1. รวบรวมพนั ธ์ุบวั ลกู ผสม เป้าหมาย 100 สายพันธุ์ ผลการดาเนนิ งาน รวบรวมได้ 15 สายพนั ธุ์ โดยรับมอบจากเจา้ ของพนั ธ์ุ บัวฝร่งั พนั ธุ์ควนี สริ ิกติ ์ิ บวั ผันพันธุพ์ นู ทรพั ย์ บวั ฝรัง่ พันธ์แุ ทนพงศ์ บวั ฝรัง่ พนั ธุ์ซเู ซียปอมปอม บวั ฝรง่ั พันธ์ุไมรา่

2. ขยายพันธบ์ุ ังจงกลนี 50 กระถาง พื้นท่ีดาเนนิ งานภายในพิพธิ ภณั ฑ์บวับวั ลูกผสมพนั ธุส์ วุ รรณา บวั ลูกผสมพนั ธุบ์ ลูอาย บวั ลูกผสมพนั ธป์ุ ลายฟา้3. จัดทาแปลงปลูกบวั หลวง แหลง่ พันธ์ุนครสวรรค์ พนื้ ท่ี 2 ไร่ ภายในมหาวทิ ยาลัย เทคโนโลยีราชมงคลธญั บรุ ีกิจกรรมท่ี 8 กจิ กรรมสรา้ งจติ สานึกในการอนุรักษ์พันธกุ รรมพชื 1.เป็นแหล่งเรยี นรู้เรอื่ งบวั เพื่อการอนุรกั ษ์ มีหน่วยงานท้ังภาครฐั และเอกชน โรงเรียนสถาบันการศึกษา จานวน 23 หน่วยงาน 1,128 คน เข้าเยี่ยมชมและศึกษาเรียนรู้คณุ ประโยชน์จากบัว 2.เป็นแหล่งท่องเทยี่ วเชงิ อนุรักษ์ มปี ระชาชนและบคุ คลทั่วไปเขา้ มาเยย่ี มชมในวันราชการจานวนมากกวา่ 1,195 คน โดยไม่เสยี ค่าใชจ้ ่าย 3.รว่ มกับส่ือสงิ่ พิมพแ์ ละโทรทศั น์นาเสนอพิพิธภณั ฑ์บัว โครงการอนุรักษพ์ นั ธุกรรมพืชอันเน่อื งมาจากพระราชดาริฯ 10 รายการ 4.จัดทาปริญญานิพนธ์ ร่วมกบั นักศึกษา มทร.ธัญบรุ ี จานวน 4 เรอื่ ง ดังนี้ 4.1) ศึกษาการควบคุมการกระพริบของภาพยน่ ย่อเวลา (Time lapse) เพื่อแสดงการบาน ของบวั กระดง้ 4.2) ปรมิ าณสารประกอบฟีนอลกิ และสารต้านอนุมลู อสิ ระของคุกกเี้ สรมิ ผงใบบวั หลวง 4.3) การพัฒนาผลิตภัณฑ์กัมมเ่ี ยลลจ่ี ากใบบัวหลวง

4.4) การจัดกลมุ่ สีของบวั เพ่ือนาไปใช้ในโปรแกรมออกแบบ 5.พัฒนาสายพนั ธุ์บวั สวยงาม สายพนั ธุ์ใหม่ (โดยการคัดเลอื กพันธ์)ุ เป้าหมาย 2 สายพันธุ์ไดต้ ามเป้าหมาย 2 สายพนั ธุ์ ดาเนินงานภายในพื้นที่พิพธิ ภัณฑ์บัวมหาวิทยาลยั เทคโนโลยรี าชมงคลธญั บรุ ี งบประมาณประจาปี 2558๑. งบประมาณเงนิ รายได้มหาวิทยาลัยฯ เปน็ เงิน 776,500.- บาทแผนงานอนุรักษ์ ส่งเสริม และพัฒนาศาสนา ศิลปะ และวัฒนธรรมผลผลิต ผลผลิตผลงานทานุบารุงศลิ ปวฒั นธรรม เปน็ เงิน 776,500.- บาท มีรายละเอยี ดดังนี้- งบบคุ ลากร๑. ค่าจ้างชวั่ คราว ๖ อัตรา เป็นเงิน 701,๔๐๐.- บาท- งบดาเนินการ๑. ค่าตอบแทนใช้สอยและวสั ดุ เปน็ เงนิ 75,100.- บาท๑.๑ ค่าตอบแทน ๒๐,๐๐๐.- บาท๑.๒ ค่าใชส้ อย ๔5,1๐๐.- บาท๑) เงนิ ประกนั สังคม ๓5,1๐๐.- บาท๒) ค่าใชส้ อยอนื่ ๆ ๑๐,๐๐๐.- บาท1.3 คา่ วัสดุ 10,000.- บาท

งบประมาณเงนิ รายได้ มหาวทิ ยาลยั ฯ 2558 คา่ จ้าง บุคลากร คา่ ตอบแทนจานวนผูเ้ ข้าเยยี่ มชม พพิ ิธภัณฑบ์ วั มหาวทิ ยาลยั เทคโนโลยีราชมงคลธญั บรุ ี ระหว่างเดือน ตุลาคม 2557 – เดือนกนั ยายน 2558 เดือน จานวนหน่วยงาน จานวนคน ส่ือโทรทศั น์/รายการ/ ทีเ่ ขา้ เย่ียมชม สัมภาษณ์และสิ่งพิมพ์ ตุลาคม - -พฤศจกิ ายน - - - ธนั วาคม - - - มกราคม 2 115 -กุมภาพันธ์ 2 347 4 1 276 2 มนี าคม 1 160 2 เมษายน 1 152 -พฤษภาคม - 90 1 มถิ นุ ายน - 62 -กรกฎาคม 8 513 1 สิงหาคม 8 608 - กนั ยายน 23 หน่วยงาน 2,323 คน - 10 รายการ รวม

ภาพงานการประชมุ คณะกรรมการดาเนินงานโครงการอนรุ ักษพ์ ันธุกรรมพืชอันเนือ่ งมาจากพระราชดาริ สมเดจ็ พระเทพรตั นราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี คร้งั ท่ี ๑/๒๕๕8 วันอังคารที่ ๑1 สิงหาคม ๒๕๕8 เวลา ๑๔.๐๐-๑๖.๐๐ น. ณ ห้องประชุมมังคลอุบล ช้ัน ๑ สานักงานอธกิ ารบดีอาคารเฉลิมพระเกยี รติ ๔๘ พระชันษา สมเด็จพระเทพรัตนราชสดุ า ฯ สยามบรมราชกุมารี มหาวิทยาลัยเทคโนโลยรี าชมงคลธัญบรุ ี