รายงานบ้านหนังสือชุมชน -บ้านกระแชง

คำนำ กศน.ตำบลกระแชง ศูนยการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอบางไทรไดดำเนิน การจัดกิจกรรมการศกึ ษาตามอธั ยาศัย บานหนงั สอื ชุมชนตำบลกระแชง บานกระแชง โดยมีวตั ถุประสงคเพ่ือ เปนแหลงการอานที่ใกลตัวในชุมชน สรางเสริมนิสัยรักการอาน ปองกันการลืมหนังสือ และเกิดการเรียนรู สามารถเชื่อมโยงความรูที่ไดจ ากการอานไปประยุกตใ ชในชวี ิตประจำวัน รวมทั้งเปน ศูนยก ลางการแลกเปล่ียน เรียนรใู นชมุ ชนแบบมีสว นรวม เพอื่ พฒั นาคุณภาพชีวิตของคนในชุมชน ทาง กศน.ตำบลกระแชง ศูนยการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย อำเภอบางไทร หวงั เปน อยา งยงิ่ วา การจัดกจิ กรรมการศกึ ษาตามอัธยาศัย บานหนังสือชมุ ชนตำบลกระแชง จะเปนประโยชน กับผูเขารวมกิจกรรมในครั้งนี้ไมมากก็นอย และหากการจัดโครงการในครั้งนี้มีขอบกพรองประการใด ทาง กศน.ตำบลกระแชง ศูนยการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอบางไทรตองขออภัยไว ณ ทีน่ ีด้ วย หวังเปนอยา งยิง่ วา รายงานสรุปผลการดำเนินงานบานหนังสือชุมชนเลมนี้จะเกิดประโยชนและเปน แนวทาง ในการนำไปใชในการขับเคลื่อนบานหนังสือชุมชนเพื่อสงเสริมใหการอาน เพื่อเปนสวนหนึ่งของวิถี การดำเนนิ ชีวิต และเกิดเปน วฒั นธรรมการอานของชมุ ชนอยางย่งั ยืนตอ ไป ปยรตั น สุขสมพืช สิงหาคม 2564

สารบญั 1 3 คำนำ 12 สารบญั บทท่ี 1 บทนำ 19 บทท่ี 2 แนวคดิ การดำเนนิ งานบา นหนงั สือชมุ ชน บทบาทและภารกจิ ของหนว ยงานในการดำเนนิ งานบานหนังสอื ชุมชน บทที่ 4 สรุปผลการดำเนินงาน ภาคผนวก รายงานผลการจัดกิจกรรมสง เสริมการอาน บรรณานุกรม คณะผูจ ัดทำ

บทที่ 1 บทนำ จากการท่รี ฐั บาลไดประกาศใหก ารอา นเปนวาระแหง ชาติ กำหนดใหป 2552 - 2561 เปน ทศวรรษ แหงการอา น และกำหนดใหวนั ที่ 2 เมษายนของทุกป เปน วันรักการอาน กระทรวงศกึ ษาธิการโดยสำนักงาน กศน. ไดดำเนินงานสงเสริมนิสัยรกั การอา นใหแ กประชาชนทุกเพศ ทกุ วยั ผานแหลง การเรยี นรูไ ดแ ก หองสมุด ประชาชนจังหวัด หองสมุดประชาชน “เฉลิมราชกุมารี” และหองสมุดประชาชนอำเภอแตก็ยังไมครอบคลมุ พ้ืนที่ จึงไดม แี นวคดิ ที่จะใหมีแหลงการเรียนรูอยูใกลบานใหม ากทสี่ ุดในรูปแบบของบานหนงั สือชุมชน แตกวา จะมาเปน บา นหนังสือชมุ ชนไดใ นทุกวนั นี้ ไดม กี ารปรบั เปลี่ยนช่ือและรปู แบบการดำเนินงานมาหลายยคุ โดยมี จุดเรมิ่ ตน คลายกันคือ ยดึ คนในชมุ ชนเปนหลัก ความหมาย และลกั ษณะของบานหนังสอื ชมุ ชน บานหนังสอื ชุมชน เปน แหลง การอาน การจัดกิจกรรมสรางเสรมิ การอานและการเรียนรูที่เกิดขึ้นใน ชมุ ชน เปน สถานท่พี บปะพดู คยุ แลกเปลีย่ นความคิดเห็น สามารถเขา ใชบรกิ ารไดสะดวก มีความเหมาะสมกับ บริบทของพน้ื ทแี่ ละชุมชน โดยมเี จา ของบาน หรืออาสาสมัคร ทำหนาท่ีดูแล ใหบรกิ าร และจัดกิจกรรมสราง เสริม การอา นและการเรยี นรู เพือ่ พฒั นาคณุ ภาพชีวติ ของคนในชุมชน วัตถุประสงค 1. เพอื่ เปนแหลงการอานทใ่ี กลตวั ในชุมชน 2. เพ่อื สรางเสรมิ นสิ ยั รกั การอาน ปองกันการลมื หนังสอื และเกิดการเรียนรู สามารถเชือ่ มโยงความรู ทไ่ี ดจ ากการอานไปประยกุ ตใ ชในชีวิตประจาวัน 3. เพ่อื เปน ศูนยกลางการแลกเปลีย่ นเรยี นรูในชมุ ชนแบบมีสว นรว ม บา นหนงั สือชมุ ชนตำบลกระแชง บานกระแชง บา นหนงั สือชมุ ชนตำบลกระแชง บา นกระแชง เปน บา นหนงั สือชุมชนซ่งึ ต้งั อยูในพ้ืนที่ตำบลกระแชง จุดที่ต้ัง เปนศูนยเรียนรูเศรษฐกิจพอเพียงตำบลกระแชงของหมูบาน เปนจุดศูนยกลางในการพบปะของ ประชาชนในพื้นท่ี บานหนังสือชุมชน ตำบลขางนอย จัดตั้งขึ้นโดยมีวัตถุประสงคเพื่อเปนแหลง เรียนรูในดาน การอานการจัดกิจกรรม สรางเสริมการอานและการเรียนรูในชุมชน เปนสถานที่พบปะพูดคุย แลกเปลย่ี นความคดิ เห็นสามารถ เขาใชบ รกิ ารไดสะดวก มีความเหมาะสมกบั บรบิ ทของพื้นทแี่ ละชมุ ชน โดยมี อาสาสมคั รทำหนา ท่ีดแู ล ใหบรกิ าร และจัดกิจกรรมสรา งเสรมิ การอา นและการเรียนรู เพอ่ื พฒั นาคุณภาพชวี ิต ของคนในชมุ ชนโดยขอมูล พน้ื ฐานของบานหนังสอื ชมุ ชนตำบลกระแชง มีดงั นี้

บา นหนังสือชมุ ชน : บานกระแชง สถานที่ตงั้ : ศูนยเ รยี นรเู ศรษฐกจิ พอเพียง หมู 2 ตำบลกระแชง อำเภอบางไทร จังหวัดพระนครศรอี ยุธยา อาสาสมัครบา นหนังสือชุมชน : นางราตรี แกวพลู ศรี ครู กศน.ตำบลทีร่ ับผดิ ชอบ จำนวนผูทใี่ ชบรกิ ารเฉลยี่ ตอวัน : 5 คน จำนวนหนงั สอื ท่ีไดรบั การบรจิ าค : หนงั สอื ทัว่ ไป 43 เลม นติ ยสาร 38 เลม หมอชาวบา น 14 เลม หนังสอื การตนู 18 เลม

บทท่ี 2 แนวคดิ การดำเนินงานบา นหนงั สอื ชุมชน ปจ จุบนั บานหนงั สอื ชุมชนเปน การดำเนินงานท่ีเกดิ จากแรงศรทั ธา พละกำลงั ทรพั ย กำลังใจและกำลัง กายของผูมีจิตอาสา ทำใหบานหนงั สือชมุ ชนเติบโตไดอ ยางตอเนื่อง และยั่งยนื หากแตเพียงลำพังของผูมีจิต อาสาอาจจะไมสามารถดำเนินการเองไดทุกเรื่อง จะมีครู กศน.ตำบล ใหขอเสนอแนะหรือประสานขอความ รวมมือจากชุมชนมาชวยอีกแรงหนงึ่ กไ็ ด บา นหนังสือชมุ ชนบางแหงอาจไมห ยุดการเติบโตเพียงเทานั้น อาจมี การพฒั นาตอไปอยา งไมห ยุดย้งั จากการมสี ว นรวมของเครือขา ยท่มี งุ ม่ันรว มกันพฒั นาบา นหนงั สอื ชุมชน สูหองสมดุ ชมุ ชนในอนาคต การดำเนนิ งานบานหนงั สือชมุ ชนท่ีจะประสบผลสำเรจ็ ได ควรมีองคป ระกอบในการดำเนินงาน ดังนี้ การบรหิ ารจดั การ สอ่ื สรา งเสริมการอานและการเรยี นรู การจดั กจิ กรรมสรางเสรมิ การอานและการเรียนรู การบริการและการอานวยความสะดวก การมสี ว นรวมของชุมชนและเครือขา ย และการนิเทศ องคป ระกอบบา นหนังสอื ชุมชน 1. การบรหิ าร จดั การ 6.การนิเทศ 2.สอื่ สรางเสริมการ อานและการเรียนรู 5.การมสี ว นรวมของ บา นหนังสือชุมชน 3.การจดั กจิ กรรม ชุมชนและเครือขาย สรา งเสริมการอา น 4.การบรกิ ารและการ อำนวยความสะดวก และการเรยี นรู

1. การบริหารจัดการ 1.1 ภารกจิ ของหนวยงาน/สถานศกึ ษาและผเู ก่ียวขอ ง ควรจัดทำแผนงาน/โครงการประจำปเพ่ือ กำหนดเปา หมายในการดำเนนิ งานทช่ี ดั เจน มีการจดั ทำฐานขอมูลบานหนงั สือชมุ ชน ไดแก ทำเนียบ สถติ ิ เปนรายตำบลรายอำเภอ เพือ่ สะดวกในการจัดทำสารสนเทศตลอดจนเอกสาร แบบฟอรมท่เี กีย่ วของ 1.2 การจดั หางบประมาณ เพือ่ ใหเ กิดความย่ังยืนในการสรา งเสรมิ การอานใหแ กประชาชน จงึ ควรจัดตงั้ งบประมาณใหเพียงพอและเกดิ ความคมุ คากบั งบประมาณที่ไดรบั 1.3 การคดั เลือกสถานท่ีจัดต้ังบานหนงั สือชุมชน ควรพิจารณาจาก 1) เปน สถานที่ทีเ่ หมาะสม สะดวกตอ การเขา ใชบริการ 2) เปนท่ียอมรบั ของคนในชมุ ชน 3) ไดรับอนญุ าตจากเจาของบาน หรือสถานที่นนั้ ๆ 1.4 การสรา งสภาพแวดลอ มท่ีเอ้อื ตอการอา นของบานหนงั สอื ชมุ ชน 1) ควรมีปา ยชอ่ื บา นหนังสอื ชุมชน และอุปกรณ ส่ิงอำนวยความสะดวก 2) ควรจัดใหมลี กั ษณะเปนแหลงการเรยี นรทู มี่ ขี อมลู ตาง ๆ ของชุมชนตนเอง ไดแก ขอ มูล ดา นวฒั นธรรม ประเพณี ภูมปิ ญ ญาทอ งถนิ่ สขุ ภาพอนามัย อาชพี สังคมเศรษฐกจิ การเมือง สถานที่ตาง ๆ ของชุมชนเทคโนโลยีของคนในชุมชนที่ใชในชวี ิตประจำวนั ฯลฯ 3) ควรมีคณะทำงานบา นหนงั สอื ชุมชนตามความเหมาะสมของชมุ ชน 2. สอ่ื สรา งเสริมการอานและการเรียนรู 2.1 สื่อทีใ่ หบริการในบานหนังสอื ชุมชน ควรเปน สื่อทตี่ รงกับความตองการและเหมาะสมกบั คนในชมุ ชนเปนหลกั มีความหลากหลาย เชน หนังสอื พมิ พรายวนั นติ ยสาร วารสาร หนังสือสำหรบั เดก็ ผูสงู อายุ หนังสือเกี่ยวกบั การประกอบอาชพี ฯลฯ นอกจากนี้ควรจดั ใหมสี ่อื ทคี่ นในชุมชนควรรู เชน หนงั สอื กฎหมายสำหรบั ประชาชนหนังสอื เกีย่ วกบั สุขภาพอนามัย เปนตน ตลอดจนการจัดใหม ีเทคโนโลยีสมัยใหมใ น การสบื คนขอ มูลความรขู า วสาร 2.2 การจดั หาส่ือสำหรบั ใหบ รกิ ารในบานหนังสือชุมชน สามารถทำไดห ลายวิธี เชน การจดั ซื้อ การรบั บรจิ าค การทอดผาปาหนังสอื การตักบาตรหนงั สอื การยมื และหมนุ เวียนสอื่ จากหองสมดุ ประชาชน สูบานหนงั สือชมุ ชน กศน. ตำบล สูบานหนงั สอื ชุมชน บานหนังสอื ชมุ ชนสบู านหนังสอื ชุมชน เปนตน

ตัวอยา งการยืมและหมนุ เวยี นส่ือบา นหนงั สอื ชมุ ชน แบบท่ี 1 การหมุนเวยี นสื่อจากหอ งสมุดประชาชนอำเภอสบู านหนังสอื ชุมชน 1. หอ งสมุดประชาชนอำเภอ ให กศน. ตำบล ยมื สอื่ 2. กศน. ตำบล นำสอื่ มาหมนุ เวยี นในบานหนงั สือชมุ ชนในตำบล 3. บา นหนังสอื ชุมชน แหง ท่ี 1 หมุนเวียนสือ่ ไปยงั บานหนงั สอื ชมุ ชน แหง ท่ี 2, 3, ไปเรื่อย ๆ จนครบทุกแหง ในตำบลนนั้ 4. บานหนังสือชุมชนแหงสุดทายจดั สง ส่ือคืนให กศน. ตำบล 5. กศน. ตำบล จัดสง สอื่ ให กศน. ตำบล ตอ ไป และหมนุ เวยี นตามขอ 2 และ ขอ 3 6. เมอื่ ครบทุก กศน. ตำบล ให กศน. ตำบลแหงสุดทา ยคืนสือ่ ใหหองสมดุ ประชาชนอำเภอ

แบบท่ี 2 การหมุนเวียนสอื่ จากหองสมุดประชาชนอำเภอสูบ า นหนงั สอื ชมุ ชน 1.หอ งสมุดประชาชนอำเภอ ให กศน. ตำบล ยืมสื่อ 2. กศน. ตำบล จัดหาหนงั สอื จากบานหนงั สือแหง ท่ี 1 3. บา นหนังสือชุมชน แหงที่ 1 จดั สงหนังสอื ใหบาน แหง ท่ี 2 บานหนงั สอื ชุมชน แหง ท่ี 2 จัดสงใหบาน แหงท่ี 2 และจัดสง ไปเรอ่ื ย ๆ จนครบทุกแหง ในตำบลนั้น 4. กศน. ตำบลน้ันจัดสง สอื่ คืนใหหองสมุดประชาชนอำเภอ

แบบท่ี 3 การหมนุ เวยี นสื่อจากหองสมุดประชาชนอำเภอสบู านหนงั สือชุมชน หอ งสมดุ ประชาชนอำเภอ กศน.ตำบล ประชาชน การหมนุ เวยี นสอื่ จากหองสมุดประชาชนอำเภอสูบานหนังสอื ชุมชน 1. หองสมุดประชาชนอำเภอจัดสง ส่อื ให กศน. ตำบล 2. กศน. ตำบล จัดสงสอื่ ใหบ า นหนังสือชุมชน 3. บา นหนงั สอื ชุมชน สงสือ่ คืนให กศน. ตำบล 4. กศน. ตำบล สง สอื่ คนื ใหห อ งสมุดประชาชนอำเภอ

3. การจัดกิจกรรมสรา งเสริมการอา นและการเรยี นรู นอกจากการใหบ รกิ ารการอา นจากส่อื ที่มีอยูในบานหนังสือชุมชนแลว ควรจดั กจิ กรรมสราง เสรมิ การอา นและการเรียนรูเ พม่ิ เติมตามความตองการของคนในชมุ ชน ดงั น้ี 3.1 กิจกรรมสรา งเสรมิ การอาน เปนการกระทาตาง ๆ เพ่อื ใหกลมุ เปา หมายเกิดความสนใจ ในการอาน เหน็ ความสำคญั และความจาเปนของการอา น เกดิ ความเพลิดเพลินในการอา น พยายาม พฒั นาการอา นของตนจนเปนนิสัย เชน กจิ กรรมเลา เร่ืองหนังสอื กิจกรรมอา นดีมรี างวลั กจิ กรรมพเ่ี ลา นอง วาด กจิ กรรมการเลาตานานหมูบ า น สงเสรมิ ภูมิปญ ญาทองถนิ่ กจิ กรรมอานนิทาน นิทานวรรณคดี นิทาน พื้นบา น กิจกรรมประกวดอา นรอ ยแกว รอยกรอง เกมคนหาปา ยคา กิจกรรมตน ไมพ ดู ได (สภุ าษิตคาพงั เพย) ปา ยนเิ ทศนทิ รรศการ กระดานขาว เปน ตน รวมถึงกจิ กรรมของชุมชน เชน การจดั ประชุม การจดั กลมุ เสวนา การไกลเกลีย่ กรณพี ิพาทตา ง ๆ การจดั กลมุ สนใจ การพบปะสงั สรรค ฯลฯ 3.2 กจิ กรรมสรา งเสริมการเรยี นรู เปน กิจกรรมทีเ่ กดิ ข้นึ ตามสภาพวถิ ีชีวติ ของชุมชนนัน้ ๆ จากการอา น และการฝก ปฏิบัติ เชน 1) กจิ กรรมศิลปะประดิษฐ เชน การพบั ใบเตย การทำเหรยี ญโปรยทาน การทำ พวงมโหตร การทำตุง งานประดษิ ฐจ ากเศษวัสดุ เปน ตน 2) กิจกรรมสง เสรมิ อาชพี เชน 1 คน 1 อาชพี การสานตะกราจากเสนพลาสติก เปน ตน 3) กิจกรรมสงเสริมวฒั นธรรมประเพณี เชน สลากภัต กระยาสารท ราวงยอนยคุ เปน ตน 4) กจิ กรรมสง เสริมดูแลสขุ ภาพอนามัย เชน แอโรบคิ ไทเกก รำไมพลอง ฮลู า ฮูป เปนตน 5) กิจกรรมสงเสรมิ คุณธรรมจริยธรรม เชน ปน โตคณุ ธรรม ยา มนอ ยหอยรถเมล ลงขนั ปน หนังสอื ตกั บาตรหนงั สอื เปนตน ทง้ั นี้ การจดั กจิ กรรมสรางเสริมการอา นและการเรยี นรใู นบานหนงั สือชุมชนอาจจัดเพยี ง กจิ กรรมใดกิจกรรมหนงึ่ ก็ได หรอื อาจจดั ท้งั สองกิจกรรมก็ไดตามความตอ งการของกลมุ เปา หมายและ ศักยภาพของบา นหนังสอื ชมุ ชนแตละแหง 4. การบรกิ ารและการอำนวยความสะดวก 4.1 การบรกิ าร เชน บรกิ ารการอาน บรกิ ารยมื -คืน การแนะนาหนงั สอื การหมุนเวยี นสือ่ การเปด-ปด ใหบริการ เปน ตน 4.2 การอำนวยความสะดวก เชน จัดสถานทพ่ี รอมบริการ โตะ เกาอ้ี การติดปายหมวด หนังสอื ปายกจิ กรรม บริการนา ดม่ื หอ งนา แวนตาสาหรบั ผสู งู อายุ เปนตน

5. การมีสว นรวมของชุมชนและเครือขา ย การดำเนินงานบา นหนงั สือชุมชน มเี ปาหมายใหเ กิดความสำเรจ็ อยา งยงั่ ยนื ควรเกดิ จากการมสี วนรวมของชุมชนและเครือขายในทกุ ขั้นตอนของการดำเนินงาน เชน การบริหารจัดการ การรับ บรจิ าคสอื่ การหมนุ เวียนสือ่ การรวมจดั กิจกรรม (รวมคิด รว มทา รว มใหขอ เสนอแนะ) การระดมทรพั ยากร การประชาสมั พนั ธ เปน ตน 6. การนิเทศ การนเิ ทศ เปน ขน้ั ตอนหน่งึ ท่ีสำคัญในการดำเนนิ งานกิจกรรมตาง ๆ ทำใหทราบสภาพ การดำเนนิ งานท่ีเปน อยู และเพ่ือใหความชวยเหลือ สง เสรมิ สนับสนุน และใหข วญั กำลังใจแกผปู ฏิบัติงาน เพ่อื ใหงานบรรลุตามวัตถปุ ระสงคที่กำหนดไว 6.1 นเิ ทศเพื่ออะไร การนิเทศการดำเนินงานบานหนงั สือชุมชน เพือ่ ใหบานหนงั สอื ชมุ ชน มกี ารดำเนินงานทเี่ ขม แข็งและยั่งยืน มีประชาชนมาใชบรกิ ารอานและเขารวมกจิ กรรมสรา งเสริมการอานและ การเรียนรูอยา งตอเนอ่ื ง 6.2 ใครเปนผูนเิ ทศ ครอู าสาสมัคร กศน. และหรือ ครู กศน. ตำบล ท่รี ับผิดชอบพนื้ ทีบ่ านหนังสอื ชมุ ชนตงั้ อยู หรือบุคคลทไ่ี ดรบั มอบหมายจากผูบริหารสถานศึกษา ควรนเิ ทศอยางนอ ยไตรมาส ละ1ครง้ั /แหง และรายงานผลใหผบู ริหารสถานศกึ ษาทราบ และใหข อ เสนอแนะในการพัฒนาบา นหนงั สือชุมชนใหเขมแข็ง และย่ังยืนตอไป 6.3 นิเทศอะไร ในการนิเทศแตละครัง้ ผูนิเทศ จําเปนตองรูจ ักบา นหนังสือชมุ ชนแตละแหง กอน โดยการกำหนดประเด็นการนเิ ทศ เพื่อใหผนู ิเทศมีขอมลู ท่เี ปนสภาพจริงของบานหนังสือขมุ ขน เพือ่ นำมาใชใน การชวยเหลือ สนับสนุนการดำเนนิ งาน ซ่งึ ในที่นขี้ อเสนอตัวอยา งประเด็นการนิเทศบา นหนงั สอื ขมุ ขน ซ่งึ สถานศึกษาสามารถนำไปปรบั ใชใ หเหมาะสมกับสภาพพื้นทีไ่ ด ดงั ตอไปน้ี 1) ทีม่ าของบานหนังสือชมุ ชน มีแรงบันดาลใจมาจากอะไรหรือใคร อยางไร เริม่ ดำเนินการ ตั้งแตเ มอื่ ไร อยางไร มใี ครรว มดำเนินการบาง และทาอยางไรบาง มปี ญหาอุปสรรคอะไร แกไ ขอยางไร และ ผลการแกไ ขเปน อยางไร 2) ลกั ษณะกายภาพ สถานที่ทตี่ ัง้ สะดวกในการมาใชบ รกิ ารหรอื ไมมบี รรยากาศทเี่ อื้อตอ การอานและเรียนรมู ากนอ ยเพยี งใดอยา งไร 3) การบรหิ ารจัดการ 3.1 กรณดี ำเนนิ การเอง ดำเนินการอยา งไร มีปญหาอปุ สรรคอะไรและแกไขอยา งไร ผลการแกไ ขเปนอยา งไร 3.2 กรณบี ริหารโดยคณะทำงาน ทำไมจึงมีคณะทำงาน ประกอบไปดว ยใครบาง จำนวนก่คี น มีตำแหนงอะไรบาง แตล ะตำแหนงมบี ทบาทหนาท่อี ะไร มีวาระการเปน คณะทำงานหรือไม ถามีก็ ป มีการประชมุ หารอื กนั มากนอ ยเพียงใด มปี ญ หาอุปสรรคอะไรและแกไขอยา งไร ผลการแกไ ขเปน อยางไร การบรหิ ารจดั การในปจจุบนั น้ันมีความมนั่ คงหรือไม ตอ งการปรบั เปล่ียนอะไรเพ่มิ เติม

4) สื่อ มีสอ่ื อะไรบา ง ไดมาอยางไร ใครมสี ว นรว ม เพียงพอหรือไม ตอ งการสื่ออะไร เพม่ิ เตมิ อ่นื ๆ 5) การบริการ มีใหบรกิ ารอะไรบา ง ใครเปนผูใหบรกิ าร ใหบ รกิ ารวนั /เวลาใดบาง 6) กจิ กรรมสรางเสริมการอา นและการเรียนรู มีกิจกรรมอะไรบาง ใครจัด จัดบอ ยเพียงใด มผี ูมารวมกจิ กรรมจำนวนกีค่ น และใครเขารว มกิจกรรมในแตละคร้งั ผลการจัดกิจกรรมเปน อยางไร 6.4 นิเทศอยา งไร กอ นท่จี ะดำเนนิ การนิเทศ ผูนิเทศจำเปน ตองรูขอ มลู พื้นฐานท่ีเปนจรงิ ของ บา นหนังสอื ชุมชนดังท่ีกลาวมาแลว ดังน้นั จงึ ควรดำเนินการนิเทศ ดงั นี้ 1) กำหนดประเดน็ การนเิ ทศ ดังตัวอยา งประเด็นท่กี ำหนดในหัวขอ “นเิ ทศอะไร\" ทกี่ ลา ว มาแลว เพอื่ จัดทำเครอ่ื งมอื นิเทศบานหนงั สือชมุ ชน 2) รวบรวมขอมลู ตามประเด็น 3) คนหาสาเหตุของสภาพการดำเนินงาน และความตองการของผปู ฏบิ ตั ิงาน/คณะทำงาน บานหนงั สอื ชมุ ชน 4) ใหค ำแนะนำ ชวยเหลือตามความตองการของผปู ฏิบัติงาน/คณะทำงานบา นหนงั สอื ชุมชน ดวยวธิ ีการตา งๆ ทเี่ หมาะสมกบั สถานการณ คอื บรรยาย อธบิ าย ประชุม อบรม สาธิต เปน ตน 5) รายงานผลการนิเทศแกผบู ริหารสถานศกึ ษาทุกครัง้ ทปี่ ฏิบัตกิ ารนเิ ทศ ซ่ึงควรรายงาน ทันทีและการรายงานควรประกอบดวย 3 สว น คือ 1) สภาพทพี่ บ 2) ขอ นเี้ ทศ และ 3) ขอ เสนอแนะเพอ่ื การ พัฒนา 5.1) สภาพที่พบ เปน ขอมูลพ้นื ฐานท่ีเปน จริงของบา นหนงั สือชุมชนตามประเด็น การนิเทศ 5.2) ขอ นิเทศ เปนคำแนะนำ ขอ เสนอแนะทีผ่ ูนเิ ทศใหก บั ผปู ฏบิ ตั งิ านหรอื คณะทำงาน 5.3) ขอเสนอแนะเพื่อการพฒั นา เปน สิ่งท่ีผูนเิ ทศไมสามารถใหคำแนะนำ ชวยเหลือ แกผ ปู ฏบิ ัตงิ านหรือคณะทำงานได อาจเน่อื งจากเกนิ อำนาจของผูนเิ ทศ จงึ นำมาเสนอใหก บั ผูบริหาร สถานศกึ ษาพิจารณาใหข อเสนอแนะ เพอ่ื ชวยเหลือตอ ไป

บทที่ 3 บทบาทและภารกิจของหนว ยงานในการดำเนนิ งานบานหนงั สือชมุ ชน สำนกั งาน กศน. และหนว ยงานในสังกัดในระดบั จงั หวัด ไดแ ก สำนักงาน กศน. จงั หวดั กศน.อำเภอ หองสมุดประชาชน และ กศน. ตำบล ตองเขาไปมีสวนรวมในการสงเสริมสนบั สนุนชวยเหลือใหบานหนังสือ ชมุ ชน สามารถดำเนนิ งานไดอยางมีประสิทธิภาพ รวมทงั้ เจา ของสถานที่ต้ังบานหนงั สือชุมชนหรืออาสาสมัคร ภายใตบทบาทและภารกจิ ดังตอไปนี้ 1. สำนักงาน กศน. 1.1 กำหนดยุทธศาสตรการดำเนนิ งาน 1.2 สงเสรมิ สนบั สนุนการดำเนินงาน เชน การจดั ทำแนวทางการดำเนินงานการจัดหาสือ่ การจัดทำเว็บไซต การจัดทำเอกสารเผยแพรป ระชาสัมพนั ธ เปน ตน 1.3 ประกาศเกียรตคิ ุณ ยกยอ ง ชมเชย มอบรางวลั 1.4 ติดตาม ประเมนิ ผล รายงานผล 2. สำนักงาน กศน. จงั หวดั 2.1 ชแี้ จงนโยบาย แนวทาง และแผนการดำเนนิ งาน 2.2 ประชาสัมพนั ธ ประสานเครือขา ยรวมสนับสนนุ สงเสรมิ การดำเนินงาน 2.3 จัดอบรม ประชมุ สมั มนา จัดเวทีแลกเปลย่ี นเรียนรู ศกึ ษาดงู านบานหนงั สอื ชุมชน ท่เี ปน Best Practice ใหแก ครู กศน. บรรณารักษ เครือขา ย อาสาสมคั ร และทูตการอาน 2.4 นเิ ทศตดิ ตามประเมนิ ผล 2.5 ประกาศเกยี รตคิ ณุ ยกยอง ชมเชย มอบรางวัล 2.6 สรปุ รายงานผล เผยแพรข อมูล 3. กศน. อำเภอ 3.1 ประชุมชี้แจงสรางความเขา ใจใหก ับบุคลากรทเ่ี กีย่ วขอ ง 3.2 จัดทำฐานขอมลู บานหนงั สอื ชุมชน ไดแ ก ทำเนยี บ สถติ ิ เปนรายตำบล รายอำเภอ เพอื่ สะดวกในการจัดทาสารสนเทศ ตลอดจนเอกสารแบบฟอรม ทีเ่ กยี่ วของ 3.3 จดั ทำแผนงาน / โครงการประจำป เพอื่ กำหนดเปาหมายในการดำเนินงานที่ชดั เจน 3.4 ประชาสัมพันธ ประสานภาคเี ครือขา ยรวมสนับสนนุ สง เสริมการดำเนินงาน 3.5 ประสาน และจดั หาทรพั ยากรตาง ๆ ในการดำเนินงาน (บุคคล/สือ่ /วสั ดุอุปกรณ/ งบประมาณ) 3.6 จัดอบรม ประชมุ สัมมนา จัดเวทแี ลกเปลย่ี นเรียนรู ศึกษาดงู านบานหนังสือชุมชนที่ เปน Best Practice ใหแ กค รู กศน. บรรณารักษ เครือขาย อาสาสมัคร และทูตการอาน 3.7 นเิ ทศ ติดตาม ประเมินผล 3.8 ประกาศเกยี รติคณุ ยกยอ ง ชมเชย มอบรางวลั 3.9 สรุป รายงานผลเผยแพรข อมูล

4. หองสมุดประชาชน 4.1 ประสานงาน จดั ทำแผนการดาเนนิ งาน และประชาสมั พันธ 4.2 ใหค าแนะนำ และรวมจดั กจิ กรรมสรา งเสรมิ การอานและการเรียนรู 4.3 สนบั สนนุ วัสดุอุปกรณ สื่อ หนังสอื 4.4 หมนุ เวยี นสอ่ื ให กศน. ตำบล 4.5 นเิ ทศ ติดตาม ประเมินผล 4.6 สรปุ รายงานผล เผยแพรขอ มูล 5. กศน. ตำบล 5.1 สำรวจขอ มูล และความตอ งการของชุมชน จัดทำฐานขอมูลบานหนังสือชมุ ชน ไดแ ก ทำเนยี บสถติ ริ ะดับตำบล เพื่อสะดวกในการจัดทาสารสนเทศตลอดจนเอกสาร แบบฟอรมท่ีเกย่ี วของ 5.2 จัดทำแผนปฏิบตั ิการระดบั ตำบลเพ่อื กำหนดเปา หมายในการดำเนนิ งานที่ชัดเจน 5.3 ประชาสัมพนั ธ สรา งความเขาใจเกี่ยวกับการดำเนนิ งานบา นหนังสือชุมชนใหก ับคน ในชมุ ชน 5.4 รว มกบั ชมุ ชนในการคดั เลือกสถานท่ีจัดต้ังบานหนงั สือชมุ ชน โดยการทำประชาคม 5.5 รวมดำเนนิ งานกับผูม จี ิตอาสาและชมุ ชนในการดำเนนิ งาน และจดั กิจกรรมสรา ง เสริมการอานและการเรียนรู 5.6 หมุนเวียนสอ่ื ใหบ า นหนังสอื ชมุ ชน 5.7 นเิ ทศ ควรนิเทศอยางนอยไตรมาสละ 1 ครงั้ /แหง และรายงานผลใหผ ูบรหิ าร สถานศึกษาทราบ รวมทงั้ ใหข อเสนอแนะในการพฒั นาบา นหนงั สอื ชุมชนใหม คี วามเขมแขง็ และยั่งยืนตอไป 5.8 รายงานขอ มลู สถติ ิในระบบฐานขอ มูลเพอื่ การบรหิ ารจดั การ (ระบบ DMIS) 6. เจาของสถานท่ีตง้ั บานหนงั สือชมุ ชน หรืออาสาสมคั ร 6.1 แสดงความประสงค อนุญาตใหใ ชบานเปนสถานท่จี ดั ตัง้ บา นหนงั สือชมุ ชน 6.2 ใหบริการการอาน ดำเนินงาน สงเสริม สนบั สนนุ และพัฒนาบานหนงั สอื ชมุ ชน 6.3 ประชาสัมพนั ธเผยแพรขอมลู 6.4 ประสานและรว มมอื กับเครือขาย เพ่อื รบั การสนบั สนนุ การดำเนินงาน พฒั นาและ ปรบั ปรุงบานหนงั สือชุมชน

บทที่ 4 สรุปผลการดำเนินงาน บา นหนงั สอื ชุมชนตำบลกระแชง บา นกระแชง ต้งั อยูในบริเวณศูนยเ รียนรูเศรษฐกิจพอเพยี งตำบลกระแชง หมู 2 ตำบลกระแชง อำเภอบางไทร จังหวดั พระนครศรอี ยธุ ยา โดยมีนางราตรี แกว พูลศรี เบอรติดตอ 098-3437940 เปน อาสาสมคั รในการดูแลและใหบรกิ ารบานหนังสอื ชุมชน โดยบานหนังสือชมุ ชนตำบล กระแชง บานกระแชง จดั ตัง้ ข้นึ โดยมวี ตั ถุประสงค ดงั นี้ 1.เพอ่ื เปนแหลง การอานท่ีใกลตัวในชมุ ชน 2. เพื่อสรางเสริมนสิ ยั รักการอา น ปองกันการลืมหนงั สือ และเกิดการเรยี นรู สามารถเชอื่ มโยง ความรทู ่ีไดจากการอา นไปประยุกตใ ชใ นชวี ติ ประจาวนั 3. เพ่ือเปน ศนู ยกลางการแลกเปลย่ี นเรียนรใู นชุมชนแบบมสี วนรว ม บานหนงั สือชมุ ชน : บา นกระแชง สถานท่ตี ัง้ : ศูนยเรียนรูเศรษฐกจิ พอเพยี ง หมู 2 ตำบลกระแชง อำเภอบางไทร จังหวดั พระนครศรอี ยุธยา อาสาสมัครบานหนงั สือชมุ ชน : นางราตรี แกว พูลศรี ครู กศน.ตำบลที่รับผิดชอบ จำนวนผูทใี่ ชบริการเฉลีย่ ตอ วนั : 5 คน จำนวนหนงั สือทไี่ ดร บั การบริจาค : หนังสอื ท่วั ไป 43 เลม นิตยสาร 38 เลม หมอชาวบา น 14 เลม หนงั สอื การตนู 18 เลม กิจกรรมของบานหนงั สอื ชมุ ชนตำบลกระแชง บา นกระแชง ไดแ ก 1. ทำความสะอาดบานหนังสือชุมชนใหสะอาดเสมอ 2. หมนุ เวยี นหนงั สอื วารสารทีห่ ลากหลายเพือ่ ใหบรกิ ารทค่ี รบถว นในแตล ะชวงวยั 3. จดั ใหมอี าสาสมคั รสง เสริมการอา น 4. รบั บริจาคหนงั สือ 5. นำสือ่ อนื่ ๆท่ีเขา กบั สถานการณม าใหบ ริการเชน แผน พบั คูมอื การปอ งกันโรคโควิด - 19 6.สอื่ ประชาสัมพนั ธอ่ืนๆเชน ประกาศรบั สมคั รนักศึกษา เปนตน

ส่อื อ่นื ๆท่เี ขากบั สถานการณม าใหบ รกิ ารเชน แผนพับคมู อื การปอ งกนั โรคโควดิ - 19



ส่อื ประชาสมั พันธ ประกาศรบั สมัครนกั ศกึ ษา

รายงานขอมลู ผูใชบ รกิ ารบานหนังสือชมุ ชนตำบลกระแชง บา นกระแชง รายงานผลการจัดกิจกรรมรายไตรมาส บา นหนงั สอื ชุมชนตำบลกระแชง บานกระแชง วนั ที่ ไตร ประเภท กจิ กรรม ผลการ เปาหมาย ผลการ รายงาน มาส กิจกรรม ประเมนิ (คน) ดำเนนิ งาน 30 ไตร กิจกรรม กจิ กรรมสงเสริมการอา น เรอื่ ง มากท่สี ุด 10 (คน) มนี าคม มาส สง เสรมิ มาตรการปอ งกันการแพรร ะบาดของ 2564 2 การอาน โรคตดิ เช้ือไวรสั โคโรนา Covd-19 15 29 ไตร กิจกรรม กิจกรรมสงเสรมิ การอา น มาก 10 13 มถิ ุนายน มาส สง เสรมิ ณ บา นหนงั สอื ชุมชนตำบลกระแชง 2564 3 การอาน มากทสี่ ุด 10 17 กิจกรรมการหมนุ เวยี นหนงั สอื และ 20 ไตร กจิ กรรม วารสารในบา นหนงั สือ ผูเขารวมกจิ กรรม 45 คน สงิ หาคม มาส สงเสรมิ 2564 4 การอาน 3 กิจกรรม ขอ มูลรวม

ภาคผนวก

คณะผจู ัดทำ ทป่ี รึกษา นางสาวมกุ ดา แข็งแรง ผอู ำนวยการ กศน.อำเภอภาชี รักษาการในตำแหนงผูอำนวยการ กศน.อำเภอบางไทร นางสาววชิ ชตุ า แกว โมรา บรรณารกั ษช ำนาญการ นางสาวหทัยรัตน ศิรแิ กว ครู นางสาวฐิตพิ ร พาสี ครผู ชู วย ผูจ ดั ทำ/ผรู วบรวมขอ มลู /สรุปผล/รายงานผล/จัดพมิ พร ูปเลม นางสาวปย รตั น สุขสมพืช ครู กศน.ตำบล