รอ 6000 การบริหารและการพัฒนาที่ยั่งยืน2

ยุทธศาสตร์การอํานวยความสะดวกในการบริการภาครัฐ (Administrative Simplification Strategy, ASS) นับตั้งแต่ช่วงปลายทศวรรษ 1990 เป็นต้นมา แนวคิด หลักจํานวนหนึ่ง เช่น การกํากับดูแล เครือข่าย พันธมิตรทาง ธุรกิจ การบูรณาการของรัฐบาล ความโปร่งใส ภาระ รับผิดชอบ และความไว้ใจ ได้ถูกดัดแปลงและนําไปใช้อย่าง กว้างขวาง อย่างไรก็ตาม ยังมีความท้าทายในประเด็นการ ประสานงานระหว่างส่วนราชการ ซึ่งมีจุดมุ่งหมายเพื่อให้เกิด ความร่วมมือและการบูรณาการในระดับสูง ส่งผลให้เกิดความ ยากลําบากในการบรรลุวัตถุประสงค์โดยรวมของนโยบาย ของรัฐ สิ่งเหล่านี้นําไปสู่การกําหนดนโยบายสาธารณะและ ผู้ปฏิบัติงานเพื่อปรับแนวทางการจัดการเชิงกลยุทธ์และ พัฒนาชุดของยุทธศาสตร์ หนึ่งในยุทธศาสตร์เหล่านี้คือ ยุทธศาสตร์การอํานวยความสะดวกในการบริการภาครัฐ (Administrative Simplification Strategy, ASS) ที่ช่วยให้ รัฐบาลบรรลุระดับเป้าหมายของการประสานงานและการบูร ณาการระหวา่ งหน่วยราชการและหนว่ ยงานต่าง ๆ

• ยุทธศาสตร์การอํานวยความสะดวกการให้บริการภาครัฐเป็นหนึ่งในยุทธศาสตร์ ที่ใช้ในการพัฒนาและปรับปรุงวิธีการให้บริการภาครัฐ การนําไปปฏิบัติซึ่งส่งผล ต่อกิจกรรมต่างๆ ภายในส่วนราชการ และนําไปสู่สถานการณ์ที่แตกต่างออกไป (David and David, 2017) • Torres และ Piana (2005)ให้ข้อเสนอแนะว่าส่วนราชการทุกแห่งและระดับรัฐบาล ทั้งหมดต้องปรับยุทธศาสตร์การอํานวยความสะดวกการให้บริการภาครัฐ เพื่อทําให้ขั้นตอนการทํางานง่ายขึ้น อํานวยความสะดวกในการเข้าถึงทุกฝ่าย ทั้งภาคประชาชนพลและภาคธุรกิจ และเพื่อปรับปรุงประสิทธิภาพของส่วน ราชการในการใหบ้ ริการสาธารณะ • Dragos (2016) นิยามกระบวนการหรือขั้นตอน (procedure) ว่าเป็นชุดของ การดําเนินการที่กําหนดหรือดําเนินการโดยส่วนราชการ และเป็นการดําเนินการ เพื่อปกป้องสิทธิ์ของฝ่ายต่างๆ รวบรวมข้อมูลการปฏิบัติราชการ เป็นแนวทาง ทแ่ี สวงหาความเปน็ ธรรมในกรณที ีม่ ีการดาํ เนินคดี (Hampton, 2005)

OECD (2003) ได้กําหนดขัน้ ตอนการลดความซบั ซอ้ น ไดแ้ ก่ ลดเอกสารทีไ่ มจ่ ําเป็น (Reducing unnecessary papers) ทบทวนและทาํ ให้เอกสารและแบบฟอรม์ ท่บี ังคับ ใชม้ คี วามงา่ ยข้ึน ลดขั้นตอนการบริหารราชการที่มากเกินไป (excessive administrative steps) ลดความซา้ํ ซ้อน (duplication) และเพ่มิ การประสานงาน ระหวา่ งหน่วยงานที่เกีย่ วขอ้ งในกจิ กรรมเฉพาะเจาะจง ลดกฎระเบียบที่มากเกนิ ไปซึง่ จะเป็นอุปสรรคในการ ปฏบิ ัตริ าชการและการตัดสนิ ใจ

การประสานงานระหว่าง การดาํ เนินการท่เี ช่ือมโยงและ หน่วยงาน ส่วนราชการ สอดคล้องกบั ลาํ ดับ จําเป็นต้องลดขนั้ ตอนลด ความสาํ คญั ของนโยบาย ขอ้ มูลทไี่ ม่จาํ เป็นในการ โดยรวบรวมขอ้ มูลจากผรู้ ับ อนมุ ตั ิ และใบอนญุ าต ผลประโยชน์และการบริหาร มกี ารประสานงานระหว่าง จัดการทม่ี ีประสิทธภิ าพและ หน่วยงานเพอ่ื ลดขั้นตอน เปน็ ระบบ เพอ่ื ให้ม่ันใจ ท่เี กีย่ วข้อง (OECD ถงึ การพัฒนาอย่างต่อเนอ่ื ง 2003; Rixer 2015) รวมทง้ั มีการทบทวน ความเหมาะสมของกฎหมาย (Silveira et al. 2022) มงุ่ เนน้ การปรบั ใช้เทคโนโลยดี จิ ิทลั ในการให้บริการ ส่งเสริมการมสี ่วนร่วมของผู้ได้รับประโยชน์ จากบรกิ ารภาครัฐ (OECD, 2009; OECD, 2011; Daddi et al. 2014)

OECD (2003), OECD (2009), OECD (2011), Daddi (2014) และ Mascio et al. (2015) ไดใ้ ห้ข้อเสนอแนะเกย่ี วกับการประยกุ ตใ์ ชย้ ทุ ธศาสตร์ การอํานวยความสะดวกการให้บริการภาครฐั ไปปฏบิ ตั ิทจี่ ะตอ้ งมคี วามเชื่อมโยงและสอดคล้องกับลําดับความสาํ คญั ของนโยบาย ดังน้ี การรวบรวมข้อมูลจากผู้รับผลประโยชน์และการ การกําหนดเป้าหมายเชิงปริมาณสําหรับการทําให้ บริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพและเป็นระบบเพื่อให้ เข้าใจง่ายและอาศัยวิธีการเชิงปริมาณเพื่อวัดภาระ มั่นใจถึงความต่อเนื่องและการพัฒนา เนื่องจาก และอุปสรรคในการบริหารราชการ (Kafka test - ยุทธศาสตร์การอํานวยความสะดวกการให้บริการ Standard Cost Model SCM) ภาครัฐมุ่งเป้าไปที่การปฏิรูประบบราชการอยา่ งยั่งยืน การอํานวยความสะดวกในการให้บริการภาครัฐ การก่อตั้งหน่วยงานที่รับผิดชอบในการ ควรเป็นส่วนสําคัญของปรัชญาหรือวัฒนธรรม อํานวยความสะดวกในการให้บริการภาครัฐ ของส่วนราชการ ภายในแต่ละหน่วยงานและคุณสมบัติของ ทมี งานเพ่อื ตดิ ตามและประเมินผล ม ุ ่ ง เ น ้ น ว ิ ธ ี ก า ร ท า ง เ ท ค น ิ ค ( เ ท ค โ น โ ล ยี การกําหนดลําดับความสําคัญของการอํานวย สารสนเทศและการสื่อสาร) โดยเฉพาะมุ่งสู่ ความสะดวกในการให้บริการภาครัฐตามการ รฐั บาลอเิ ล็กทรอนกิ ส์ คํานวนต้นทุนและผลประโยชน์ มุ่งเน้นที่ลูกค้า โดยการมีส่วนร่วมของผู้ได้รับ ส่งเสริมนวัตกรรมและการปฏิรูปเพื่อให้รัฐบาล ประโยชน์จากบริการภาครัฐ ไม่ว่าจะเป็น ไม่ตอ้ งรบั ภาระทางงบประมาณ หน่วยงานหรือข้าราชการ ในการกําหนด ขั้นตอนที่ต้องยึดถือ เพื่อให้ได้มาและให้บริการ ต่าง ๆ

บรบิ ทการออกแบบและการสง่ มอบบริการ การส่งมอบบริการเปน็ สว่ นสําคัญในกิจกรรมของภาครฐั และเปน็ รากฐานของประสบการณท์ ่ี ประชาชนและภาคธรุ กจิ มตี อ่ รฐั บาล ด้วยเหตุนี้ การวิเคราะหก์ ารออกแบบและการสง่ มอบบรกิ ารจงึ จาํ เปน็ ตอ้ งพจิ ารณาถึงสถานการณ์ปจั จุบันเกยี่ วกับการออกแบบบรกิ ารและการสง่ มอบบรกิ ารซ่งึ จะสะทอ้ นถงึ “ปจั จัยตามบรบิ ท” (contextual factors)

วฒั นธรรมทางการเมอื งและการบรหิ ารราชการ ปัจจัยทางเศรษฐกจิ สงั คม (Socio-economic รวมถึงโครงสรา้ งอํานาจ สถานการณ์ทางภมู ิ factors ) รวมถงึ บรรยากาศทางเศรษฐกจิ โดยรวม รัฐศาสตร์ การปอ้ งกนั และความปลอดภยั ระบบ ทักษะทางดิจิทลั ของประชากร ระดบั ของอี กฎหมายกบั ระบบท่ีไมช่ อบด้วยกฎหมาย บทบาท คอมเมริ ซ์ และการนาํ ดิจิทัลมาใชใ้ นการประกอบ ของรัฐบาลที่มาจากการเลือกตง้ั ลักษณะของ ธุรกิจ ระดบั ขีดความสามารถในการแขง่ ขนั และ กฎระเบียบ ความต่อเนอื่ งทางการเมอื ง ขอบเขต นวตั กรรม ทกั ษะดจิ ทิ ลั ของภาครัฐ ความไว้ใจของ ของเอกราชในแง่ของการปกครองส่วนภมู ิภาค ประชาชน ขอบเขตท่ีประเทศรวมศูนย์หรอื กระจายอาํ นาจ และวฒั นธรรมการจดั ซือ้ จดั จา้ ง ปจั จัยท่เี กย่ี วขอ้ งกบั รูปแบบการกาํ กบั ดแู ล ของรฐั บาลดิจทิ ัล บรบิ ททางเทคโนโลยี รวมถึงโครงสร้างพืน้ ฐาน การพิจารณาดา้ นส่งิ แวดลอ้ มและ การเชอ่ื มต่อดจิ ทิ ลั ขอบเขตทีร่ ัฐบาลหรือภาคเอกชน ภูมิศาสตร์ รวมถึงเศรษฐกจิ ในท้องถน่ิ มีเทคโนโลยเี ดิม การรวมไอทีและดิจิทัลเขา้ กับธรุ กิจ ความแปรปรวนในระดบั ภมู ิภาค ความเสยี่ ง นวัตกรรมทางเทคโนโลยีเฉพาะของรฐั บาล และอันตรายทางธรณวี ทิ ยา

ภาครัฐระบบเปิดและ การมสี ว่ นร่วมอยา่ งมี ความหมาย

ภาครฐั ระบบเปดิ และการมีส่วนรว่ ม อยา่ งมีความหมายคอื อะไร ภาครัฐระบบเปิดและการมีส่วนร่วมอย่าง มีความหมาย หมายถึง การเปิดเผยและ ส่งเสริมให้ใช้ประโยชน์จากข้อมูลร่วมกัน เพื่อขับเคลื่อนให้เกิดการพัฒนานวัตกรรม เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของประชาชน หน่วยงานของรัฐมีความรับผิดชอบและมี ความพร้อมในการถูกตรวจสอบ รวมถึงเปิด ให้ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียเข้ามามีส่วนร่วมพัฒนา ด้านต่าง ๆ ในทุกกระบวนการอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้เกิดความผูกพันต่อประเด็นสาธารณะ และเข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาประเทศ อย่างมีความหมาย โดยคํานึงถึงความเท่า เทียบของกลุม่ ทางสังคม

มอี งคป์ ระกอบ 4 ดา้ น ไดแ้ ก่ การเปดิ ใหผ้ ้มู สี ว่ นได้ สว่ นเสยี เข้ามามสี ่วนร่วม ความโปร่งใส (Public Participation) (Transparency) การพฒั นาด้านต่าง ๆ และเพือ่ ให้ การเปิดเผยข้อมูล เกดิ การมสี ว่ นรว่ มอย่างมี สําคัญ (Open Data) ของ ความหมาย โดยเปดิ ให้ภาคส่วนตา่ ง หน่วยงานของรัฐ ให้ภาค ๆ เขา้ มามสี ่วนรว่ ม ส ่ ว น อ ื ่ น เ ข ้ า ม า ใ ช ้ ป ร ะ โ ย ช น์ ในทกุ กระบวนการ ตั้งแตก่ ารได้รบั ร่วมกันในการขับเคลื่อนให้ ขอ้ มลู ทถ่ี ูกตอ้ ง ครบถว้ นและเปน็ เกิดการพัฒนานวัตกรรม ปจั จุบนั การเข้ามาใหค้ วามเหน็ ใน เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของ การดําเนินการของภาครัฐ ร่วม ประชาชน ตดั สินใจ รว่ มดําเนินการ ร่วมประเมนิ ผล การมคี วามรับผิดชอบ ตลอดจนเปิดให้ภาคสว่ นอื่นเข้ามา (Accountability) ดาํ เนินการแทนภาครฐั หน่วยงานของรฐั มีความ รบั ผิดชอบ และมคี วามพรอ้ ม ความเท่าเทียมของ ในการถกู ตรวจสอบ กล่มุ ทางสงั คม (Inclusiveness) การเปดิ ข้อมูลและเปดิ ใหภ้ าค สว่ นตา่ ง ๆ เขา้ มามีส่วนรว่ ม โดยคํานึงถึงกลุ่มตา่ ง ๆ ทางสงั คม โดยไม่เลือกปฏบิ ัติ

กรณีศึกษาเอสโตเนีย – ประสบการณ์ดิจิทัลท่ีไมย่ ดึ ตดิ แบบปฏบิ ัตเิ ดิมๆ ที่เคยมมี ากอ่ น (Estonia – a no-legacy digital experience) วัฒนธรรมทางการเมืองและการบริหารราชการ หลังจากได้รับเอกราชจากสหภาพโซเวียตในปี 2533 ทางการเมืองที่ทําให้ผู้นําด้านดิจิทัลได้รับการยกย่อง เอสโตเนียมีโอกาสเข้าถึงองค์กรต่างๆ และพัฒนาภาครัฐโดยมี อยา่ งสงู และได้รบั การสนับสนุนดา้ นนวัตกรรม แนวคิดเบื้องต้นที่จะจํากัดการตัดสินใจและผลประโยชน์ทั้งหมด โดย นําเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ digital mindset หรือความคิดแบบดิจิทัล ประสบการณ์ดังกล่าวได้แปลงความพยายามใน นี้ได้รับประโยชน์จากวัฒนธรรมที่ไม่ยึดติดแบบปฏิบัติเดิมๆ ซึ่งทําให้ การวางแผนของรัฐบาลเอสโตเนียในการปฏิบัติตาม ประเทศพัฒนากระบวนการบริหารและวัฒนธรรมองค์กรที่ใช้ แนวคิดเรื่อง “ไม่มีแนวปฏิบัติเดิมๆ” no legacy เป็น ประโยชน์จากเทคโนโลยีดิจิทัลในการให้บริการภาครัฐ ด้วยเหตุนี้ไม่ หลักการที่กําหนดให้มีการออกแบบระบบข้อมูลของ เพียงแต่เป็นความคาดหวังของบริการดิจิทัลคุณภาพสูงที่ฝังอยู่ใน รัฐบาลที่มีอายุมากกว่า 13 ปีขึ้นใหม่ มีจุดมุ่งหมายเพื่อ ประชากรของประเทศเท่าน้นั แตย่ งั ได้สร้างสภาพแวดลอ้ ม รักษาความคล่องตัวของรัฐบาลในระยะยาว โดยปรับตัว ให้เข้ากับบริบทที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างต่อเนื่อง กําหนดแผนระยะยาวตามวงจรชีวิตของระบบข้อมูลทั่วไป ในภาคเอกชนและอนญุ าตให้มีส่วนต่างสําหรับภาครัฐ

มรดกของเทคโนโลยีและโครงสร้างพน้ื ฐาน หลังจากมีการเปิดตัว GOV.UK พบว่าพื้นที่เว็ปไซต์ ของรัฐบาลมีการขยายตัว ทุกองค์กรแต่ละบริการและแม้แต่ แคมเปญที่มีระยะสั้นอาจลงเอยด้วยโดเมนของตนเอง ในขณะที่เว็บไซต์เสื่อมโทรมและถูกปิดลงจะถูกส่งไปยัง URL ที่เก็บไว้ในบุ๊กมาร์กบนสื่อสิ่งพิมพ์หรือฝังอยู่ในบริการอื่น หลายองค์กรตัดสินใจว่าการเปลี่ยนเส้นทางไซต์เป็นงานท่ี ยุ่งยาก ดังนั้น จึงเปลี่ยนเส้นทางลิงก์เก่าทั้งหมดไปยังหน้า แรกของไซต์ใหม่ หรือเพียงแค่ปิดเว็ปไซต์ทั้งหมด เมื่อ URL เปลี่ยนไป “strands” ของ World Wide Web จะหยุดพัก และผู้ใช้บริการจะไมพ่ บสิง่ ท่ีตอ้ งการ สําหรับสหราชอาณาจักรหัวใจสําคัญของวาระ การประชุมรัฐบาลดิจิทัลคือ การส่งเสริมให้ประชาชนทุกคน เข้าถึงเว็ปไซต์ของรัฐบาลให้เป็นโดเมนเดียว จึงมีการจัดทํา GOV.UK ขน้ึ ซึ่งหมายความว่าโดเมนกว่า 1,500 โดเมน ซง่ึ มี URL มากกวา่ 1 ล้านรายการจะต้องถูกปิดลงโดยเนื้อหา จะถูกเก็บถาวรหรือเปลี่ยนเป็น GOV.UK แทนที่จะลบ URL ดังกล่าว ทีมงานมุ่งมั่นที่จะสร้างการเปลี่ยนเส้นทางแต่ละ ครั้งสําหรับแต่ละหน้าเพื่อให้ผู้ใช้บริการพบเนื้อหาที่เก็บถาวร หรือหน้าที่เทียบเท่าบน GOV.UK การมุง่ มั่นท่ีจะรกั ษา URL เช่นนี้ไม่ใช่แค่การเป็นพลเมืองที่ดีของ The Web เท่านั้น แต่ เป็นการให้ความสําคัญกับผู้ใช้เป็นอันดับแรกเพื่อให้แน่ใจว่า เมื่อผู้คนติดตามลิงก์และบุ๊กมาร์กจะไม่เห็นข้อความ “404, Page Not Found”

ป\"จจัยทางเศรษฐกจิ สงั คม (Socio-economic factors ) กรณีศกึ ษาเม็กซิโก Mexico’s multi- faceted and coherent approach to digital transformation ในเดอื นเมษายน 2013 เมก็ ซิโกได้กาํ หนดรปู แบบการกํากบั ดแู ลสาํ หรับการ • แผนปฏบิ ตั ิการสําหรับการดาํ เนินการตามหลกั การของการบริหารราชการ ประสานงานกจิ กรรมต่างๆภายใต้ยทุ ธศาสตรด์ ิจทิ ัล และหลังจากในวันท่ี 11 แบบเปิด พร้อมด้วยแดชบอรด์ ท่เี ขา้ ถึงได้โดยสาธารณะซงึ่ มีรายละเอียด มถิ นุ ายน 2013 มีการเผยแพร่การแก้ไขกฎหมายดา้ นโทรคมนาคม The ความคืบหน้าในการตอ่ ต้านภาระผูกพนั Telecommunications Amendment ซง่ึ เปน็ พ้ืนฐานทางกฎหมายสาํ หรับการ http://tablero.gobabiertomx.org/ เปล่ยี นผ่านสดู่ จิ ทิ ลั ศนู ยก์ ลางของการเปลยี่ นผา่ นครง้ั นีค้ อื การยอมรับว่าการ เขา้ ถงึ อินเทอรเ์ นต็ เปน็ สิทธขิ น้ั พื้นฐานซ่ึงกาํ หนดไว้ในรัฐธรรมนญู ของเม็กซิโก การ • การสรา้ ง datos.gob.mx สาํ หรบั เผยแพร่ชดุ ข้อมูลและ Mexico Open เขา้ ถงึ อนิ เทอร์เนต็ ของ Mexico Conectado นําไปส่พู ้นื ทส่ี าธารณะ 250,000 แห่ง Network เพ่ือเปน็ เครือขา่ ยสนับสนนุ ของผปู้ ฏิบัติงานท่แี บ่งปัน รวมถงึ โรงพยาบาล ห้องสมุด โรงเรียนและสว่ นราชการ อย่างไรก็ตาม แนวทางสู่ ประสบการณ์เก่ยี วกบั ขอ้ มลู แบบเปิด รัฐบาลดจิ ทิ ัลในเมก็ ซิโกมจี ุดมุ่งเน้นทก่ี ว้างกว่าการเชอ่ื มตอ่ อนิ เทอรเ์ นต็ ดังน้ี • การเปดิ ตัว “ตวั แทนนวตั กรรม” (Innovation Agents) เพือ่ ระบแุ ละ • เว็บไซต์เดียวของรัฐบาลคอื gob.mx เปดิ ตวั ในเดอื นสงิ หาคม 2558 เพื่อเป็น ตอบสนองต่อปญั หาสาธารณะด้วยโซลชู ันดจิ ิทัลและเทคโนโลยี จุดเชื่อมต่อเดยี วสําหรับประชาชนทกุ คนใหส้ ามารถเขา้ ถงึ บรกิ ารของภาครฐั กว่า 4,000 รายการ และรวมเว็บไซต์ของรฐั บาลสว่ นกลาง 5,000 แห่ง • การเปิดตัว “ความทา้ ทายสาธารณะ” (Public Challenges) เป็นวธิ ีการท่ี ประชาชนสามารถระบุและตอบสนองตอ่ ปญั หาสาธารณะด้วยโซลชู ันดิจทิ ัล • แพลตฟอรม์ ดงั กลา่ วเปดิ โอกาสให้ประชาชนสามารถเสนอแนวคดิ รายงานการ และเทคโนโลยี ทจุ รติ และมีสว่ นร่วมในการพฒั นาบรกิ ารและนโยบายทด่ี ีขน้ึ • โครงการ Digital Inclusion and Literacy จัดส่งแทบ็ เลต็ จาํ นวน • นโยบาย ICT ฉบับใหม่สาํ หรบั การปรับปรงุ วิธีการทร่ี ัฐบาลสว่ นกลางไดร้ ับ 710,000 เครอ่ื ง สําหรับปีการศึกษา 2014-2015 ใน 6 รัฐภายในเม็กซโิ ก เทคโนโลยเี พ่อื เพ่มิ มลู คา่ สาธารณะและเข้าถงึ เทคโนโลยที ี่ดีขึ้น ซง่ึ รวมถงึ การ เปดิ ตัว “สญั ญาราคาคงท”่ี (Fixed-Price Contracts) สําหรับการออก ใบอนญุ าตซอฟตแ์ วรแ์ ละการจ้างงานทเ่ี ก่ียวขอ้ งกบั ICT

ตัวอยา่ งผลงานทไ่ี ด้รบั รางวัล UNPSA ปี 2020 ประเทศ : บงั คลาเทศ 10 16 ผลงาน : การโอนทีด่ ินทางอเิ ลก็ ทรอนิกส์ e-Mutation ลดความเหลื่อมล้ํา ส่งเสรมิ สันติภาพและ หน่วยงาน : กระทรวงท่ีดิน ภายในและระหวา่ ง การเข้าถึงระบบ สาขา : การส่งเสริมความโปรง่ ใส และภาระรับผดิ รบั ชอบในหนว่ ยงานภาครฐั ประเทศ ยุตธิ รรมอย่างเท่า (Developing transparent and accountable public institutions) เทียม ปัญหา: บังกลาเทศเป็นหนงึ่ ในประเทศทมี่ ีประชากร วธิ ีแกป้ ัญหา: ระบบการโอนท่ดี ินทางอเิ ล็กทรอนิกส์ e-Mutation เปน็ หนาแน่นท่สี ดุ ในโลก ทมี่ ที ั้งปญั หาการขาดแคลนทดี่ นิ การสรา้ งแอปพลเิ คชนั ที่ประยุกตใ์ ช้นวตั กรรมดิจิทลั เพ่อื การโอนทีด่ นิ ท่ีมีประสิทธภิ าพ และระบบการโอนทด่ี ินทีซ่ ับซอ้ น การโอนกรรมสทิ ธิ์ สามารถติดตามสถานะได้ และดําเนนิ การไดท้ ันเวลา เปา้ หมายกค็ อื เพอื่ ให้เกิดความโปร่งใสและ ที่ดิน (วธิ กี ารเปลี่ยนชอื่ ความเป็นเจ้าของจากบุคคล สรา้ งความมน่ั ใจวา่ ประชาชนผู้ใช้บริการ หนง่ึ ไปยังอีกคนหน่งึ เมื่อมกี ารสบื ทอดโอนหรือขาย ทุกคนจะไดร้ ับบริการท่ียตุ ธิ รรม โดยเฉพาะกลุ่มผู้ด้อยโอกาส รวมถึงผูไ้ มร่ ูห้ นังสือ ผหู้ ญิง ทรัพยส์ นิ ) เป็นกระบวนการทย่ี าวนานมคี า่ ใช้จา่ ยสงู ผสู้ ูงอายุ และคนยากจน เม่ือเร็ว ๆ นี้โครงการนยี้ งั ไดพ้ ัฒนาบริการสายด่วนสาํ หรับตอบ และซับซ้อนเตม็ ไปดว้ ยการทจุ รติ และขาดความโปรง่ ใส ปัญหาและข้อขอ้ งใจเก่ยี วกบั ท่ีดนิ ซึ่งช่วยเพมิ่ ความนา่ เชอ่ื ถอื ในการใหบ้ ริการ e-Mutation ส่งผลกระทบต่อสทิ ธขิ องผหู้ ญิง ผยู้ ากไร้ และ การบริการเกี่ยวกับท่ีดิน ผดู้ ้อยโอกาสในการเขา้ ถึงทดี่ นิ กระบวนการโอนท่ดี ิน ด้วยตนเองมักใชเ้ วลานานถึง 60 วัน โดยตอ้ งไป ผลลัพธ:์ ดําเนินการเอง 3 ถึง 4 ครั้ง และอาจจะต้องมีค่าใช้จา่ ย ใหก้ ับ 'ตัวกลาง' ในการจัดการเดินเร่อื งเอกสาร ระยะเวลาใหบ้ ริการโอนที่ดนิ และทรัพย์สนิ ลดลงจาก 60 ผู้ไดร้ ับประโยชน์ 1.5 วัน เป็น 28 วนั โดยไป ลา้ นคน โดยเฉพาะ ดําเนนิ การเพยี งครง้ั เดยี ว ผ้หู ญงิ และคนพิการ (แทนทจี่ ะเป็น 3 หรอื 4 คร้งั ) 15

ตัวอย่างจากต่างประเทศ ดา้ นการจดทะเบยี นทรัพยส์ ิน ประเทศจอร์เจียมผี ลการจดั อนั ดับดา้ นการจดทะเบยี นทรัพย์สนิ ปี 2020 ประเทศ : จอร์เจีย ในอันดบั ที่ 5 สามารถลดข้นั ตอนการจดทะเบยี นทรพั ย์สนิ เหลอื เพียง 1 วนั กระบวนการจด การจัดทาํ เอกสาร และการออก การดําเนนิ การจดทะเบียนทรัพยส์ นิ ทาํ ธรุ กรรมผา่ นทางตวั แทนท่ีได้รบั ทะเบยี นทรพั ย์สิน เอกสารทีเ่ ก่ียวข้องในรปู แบบ ออนไลนผ์ ่านเว็ปไซต์ การอนุมัติจากกรมที่ดิน (เชน่ ด้วยระบบ online online เช่นโฉนด เอกสารการปลอด www.napr.gov.ge และมชี อ่ งทางจด ธนาคาร บรษิ ทั ทนายความ บรษิ ทั ภาระผกู พัน เอกสารการซ้ือขาย ทะเบียนทรัพย์สิน ณ สํานกั ทะเบยี น อสงั หารมิ ทรพั ย์) และสามารถชาํ ระ ภาษี และใบเสรจ็ รับเงิน ทรัพย์สิน (Georgian National เงินทธี่ นาคารพาณชิ ย์ทุกแหง่ Agency of Public Registry) Key success Database: ฐานข้อมลู หนงั สอื แสดงสิทธิ์ และฐานขอ้ มูลทางอิเลก็ ทรอนกิ สเ์ พ่ือตรวจสอบภาระผกู พันที่ควรเก็บใน factors รปู แบบดิจิทัล และเชอ่ื มโยงกนั (ปัจจบุ ันมีการเก็บแบบอเิ ลก็ ทรอนิกสโ์ ดยการ scan) Open data: เปดิ เผยขอ้ มลู การเปน็ เจา้ ของทรัพยส์ นิ และสิทธ์ิในการขอรงั วัดท่ีดนิ : ตอ้ งพจิ ารณาความ สอดคลอ้ งกับกฎหมายขอ้ มลู สว่ นบคุ คล Property registration: มกี ารจดทะเบียนและรังวดั ที่ดินของเอกชนทุกแปลงในประเทศแล้ว Document governance: การกาํ กบั ดูแลเอกสารตามกฎหมายและการเยยี วยาในกรณีพพิ าท ทเ่ี กิดขนึ้ โดยสุจริตใจ

หลักการสาํ คัญในการออกแบบและการสง่ มอบบริการ Security and เนน้ ความปลอดภัยและ Agile methods วิธกี ารทย่ี ดื หยนุ่ (Agile Consistent and การออกแบบทีส่ อดคลอ้ งและ privacy focused ความเปน็ ส่วนตวั (Security methods) สร้างบรกิ ารโดย ตอบสนอง (Consistent and and privacy focused) ใชว้ ิธกี ารท่ยี ืดหยนุ่ คล่องตัว responsive design responsive design) ยดึ ถือหลักการรกั ษาความ ทําซํา้ และเนน้ ผู้ใช้บรกิ ารเปน็ สร้างบริการด้วยวิธกี าร User-driven ผู้ใช้บริการเป็นผู้ขับเคลื่อน ปลอดภัยและความเป็น Government as a ศูนยก์ ลาง Participatory ออกแบบทตี่ อบสนองตอ่ (User-driven) ปรับบริการ ส่วนตัวของผใู้ ชส้ ําหรับ platform process updating ผู้ใชบ้ รกิ าร ใ ห ้ เ ห ม า ะ ส ม ก ั บ ว ิ ธ ี ท ่ี บรกิ ารดิจทิ ัลทุกบริการ ภาครฐั เป็นเสมอื นแพลตฟอรม์ ผู้ใช้บริการสามารถ Open standards (Government as a platform) Performance การอัปเดตกระบวนการ ดําเนินการได้ ตอบสนอง มาตรฐานแบบเปิด (Open สรา้ งข้อมูลโมดลู าร์ API เนอ้ื หา measurements แบบมีส่วนรว่ ม ตามความต้องการหรือ standards) สามารถนํา บริการธรุ กรรมและกฎทาง (Participatory process จําเป็นต้องใช้ รวมถึงแง่มุม มาตรฐานไปใช้และขยาย ธุรกจิ เพ่อื นาํ มาใช้ซ้าํ ข้าม updating) ออกแบบ ทางวัฒนธรรม มากกว่า ผลไดอ้ ย่างอสิ ระ หนว่ ยงานและผู้ใหบ้ รกิ ารบุคคล แพลตฟอรม์ เพอื่ คํานึงถงึ ที่จะบังคับให้ผู้ใช้เปลี่ยน ทีส่ าม การมสี ว่ นรว่ มของ พฤติกรรมเพื่อรองรับ ประชาชนในการอัปเดต บรกิ าร ความสามารถในการเขา้ ถงึ บรกิ ารต่าง ๆ (Accessibility) สนับสนุนความ Accessibility เทา่ เทียมกนั ในสงั คมสําหรบั Encourage Use การวัดผลการปฏบิ ตั งิ าน ผ้พู ิการและผู้สูงอายุ ผ้ทู ่อี ยใู่ น (Performance ชนบท measurements) วดั ผลการ ดําเนินงาน เชน่ การทํา ธุรกรรมแบบดจิ ิทัล ความพงึ พอใจของผ้ใู ช้บริการ อัตรา ความสําเร็จของบรกิ ารดิจิทัล และตน้ ทุนต่อธรุ กรรมเพอื่ กระบวนการตดั สินใจทด่ี ีขนึ้ สง่ เสรมิ การใชช้ อ่ งทาง ดจิ ทิ ลั (Encourage Use) ส่งเสริมการใชบ้ รกิ าร ดิจิทลั ในช่องทางตา่ ง ๆ รวมถงึ โอกาสใหม่ ๆ เช่น โซเชียลมีเดยี

แนวโน้มการเปล่ยี นแปลงทสี่ ําคัญ ของโลกและประเทศไทย

แนวโน้มดา้ นเศรษฐกจิ และการจา้ งงาน แนวโน้มการปฏิวตั อิ ตุ สาหกรรมคร้ังที่ 4 ทม่ี ุ่งไปสู่ เศรษฐกจิ ท่ใี ชเ้ ทคโนโลยสี ูงมากขนึ้ กระทบกบั งานใน อนาคต มกี ารพฒั นาเศรษฐกจิ แบบใหม่ เช่น เศรษฐกิจ ชวี ภาพ เศรษฐกจิ หมนุ เวยี น เศรษฐกิจสีเขยี ว เศรษฐกิจ แบง่ ปัน เศรษฐกจิ สขุ ภาพ เศรษฐกจิ อวกาศ การพัฒนา ของเทคโนโลยีปญั ญาประดษิ ฐ์ (AI) และ ระบบอัตโนมตั ิ ส่งผลตอ่ อนาคตของงาน โดยงานจํานวนมากจะถูก ทดแทนด้วยปญั ญาประดษิ ฐโ์ ดยเฉพาะงาน ทที่ ําซ้าํ มี แบบแผนหรอื คาดการณ์ได้ และจะมีงานในระดบั สูงขนึ้ มา ทดแทน งานทม่ี แี นวโน้มที่มีความตอ้ งการ มากขนึ้ ไดแ้ ก่ งานท่เี กีย่ วขอ้ งกบั เทคโนโลยี งานท่เี ก่ียวข้องกบั แนวโนม้ ความเป็นมิตรกับส่งิ แวดล้อมและการ เปลย่ี นแปลงสภาพภมู ิอากาศ งานที่เกย่ี วข้องกบั สุขภาพและความเป็นอยทู่ ีด่ ี

เศรษฐกิจแบบภูมภิ าคนยิ ม (Regionalism) การค้าโลกซ่ึงเปน็ กลไก ขบั เคล่อื นของโลกาภวิ ัตน์และมี การเตบิ โตมาอยา่ งยาวนาน แต่ อัตราการเติบโตของการค้าในช่วงหลงั วิกฤตการเงินโลกได้ลดลง เกือบครึง่ หนึ่ง จากช่วง 1999-2008 ทมี่ อี ัตราการเตบิ โต 7.0 % เหลอื อตั ราการเตบิ โต 3.8% ในปี 2010-2019 โดยพบ จํานวนการ แทรกแซงทางการคา้ เพ่มิ ข้นึ มาก จากจาํ นวนการแทรกแซงทาง การค้านอ้ ยกว่า 3,000 ครัง้ ในปี 2010 เปน็ มากกว่า 20,000 ครงั้ ในปี 2020 ห่วงโซอ่ ปุ ทานทัว่ โลกออ่ นแอลง ในขณะท่ีการผลิตใน ประเทศเพมิ่ ความสาํ คญั มาก วิกฤตโควิด-19 ไดเ้ ปดิ เผยจุดออ่ นของการแบง่ งานกนั ทําระหวา่ ง ประเทศ ห่วงโซค่ ุณค่าระดบั โลกสาํ คัญลดลง เศรษฐกิจจีนได้ขยับ หว่ งโซ่มูลคา่ และได้ผลิตเพื่อทดแทนการนาํ เข้าสนิ ค้าขั้นกลางดว้ ย การผลิตสินคา้ ในประเทศ แนวโนม้ การไปสภู่ มู ภิ าคนยิ มและการปรบั ฐานการผลติ เกดิ จากหลายสาเหตุ เชน่ การลดลง ของความ แตกต่างของค่าจ้าง ความสาํ คญั ท่สี ูงข้นึ ของคา่ ขนส่ง การ แสวงหาการผลิตสินค้าทจี่ ําเปน็ ภายในประเทศ และการผลติ ท่ี ย่งั ยนื มากขน้ึ ดว้ ยระยะการคมนาคมทล่ี ดลง อํานาจทางเศรษฐกจิ กําลังเคลอ่ ื น ไปสูป่ ระเทศเกดิ ใหมม่ ากข้นึ กล่มุ ประเทศในเอเชยี แปซฟิ ิกกําหนดเส้นทางสู่กลุ่มอํานาจทางเศรษฐกิจโลก กล่มุ การคา้ เสรที สี่ ําคัญขนาดใหญท่ ี่จะมอี ทิ ธพิ ลในการค้าโลกมาขนึ้ คือ กล่มุ RCEP (Regional Comprehensive Economic Partnership) และ CPTPP (Comprehensive and Progressive Agreement of Trans-Pacific Partnership) อย่างไรกต็ าม เศรษฐกิจโลกหลงั จากวิกฤตโควิด-19 มแี นวโน้มทแ่ี ต่ละประเทศจะมี ภาระหน้ี สาธารณะที่เพมิ่ ข้ึนจากเงินเยยี วยาและการลงทุนเพ่ือกู้คืน เศรษฐกิจ

แรงขบั เคล่อื นหลักของอตุ สาหกรรมและบรกิ าร ต่างๆ คือ ความพยายามในการลด คารบ์ อนไดออกไซด์ (decarbonization) และ การพัฒนาของเทคโนโลยียุคใหม่ (new technologies) เชน่ อตุ สาหกรรมยานยนต์ ภาครัฐได้มกี ฎระเบียบทเี่ ข้มขน้ ขน้ึ ในการลด คารบ์ อน มีนวัตกรรมใหมๆ่ เช่นรถยนตไ์ ฟฟา้ ยานยนตไ์ ร้คนขับ และการใชป้ ญั ญาประดษิ ฐ์ใน อตุ สาหกรรมยานยนต์ หรือตวั อย่าง บริการ ทางการเงิน มีพัฒนาการของการใชเ้ ทคโนโลยี ปญั ญาประดษิ ฐ์ บลอ็ กเชน และการประมวลผล แบบคลาวด์ (cloud computing) มีการเพมิ่ การ แข่งขนั จากฟินเทค (Fintech) ในการให้บริการ แบบเพียรท์ ูเพียร์ (Peer to Peer) ทต่ี ัดตวั กลาง ออก เปน็ ตน้

เทคโนโลยีสาํ คัญในทศวรรษหนา้ อยบู่ นพ้นื ฐานของปัญญาประดษิ ฐ์ (artificial intelligence) กา้ วสู่เศรษฐกิจและสงั คมสู่สงั คมชาญฉลาด (smart Society) รว่ มกบั เทคโนโลยบี ลอ็ กเชน ท่ีปรบั ให้อินเทอร์เน็ตปรับจากการแลกเปลี่ยนข้อมูล (internet of information) เปน็ การ แลกเปลย่ี นมูลคา่ ได้ (internet of value)

อนาคตของการกาํ กบั ดูแล (Regulation) มแี นวโนม้ เกิดโมเดลการกาํ กบั ดูแลใหมๆ่ ที่ยดื หยุน่ มากขนึ้ ไดแ้ ก่ การกาํ กับดแู ล แบบปรับตัวได้ (Adaptive Regulation) การใช้กระบะทรายทดลองกฎระเบียบ (Regulatory Sandboxes) การกาํ กับ ดแู ลบนฐานของผลลัพธ์ (Outcome- based Regulation) การกาํ กบั ดูแลแบบ เปน็ จาํ แนกกลมุ่ ตามความเส่ยี ง (Risk- weighted Regulation) และการกาํ กับ ดูแลร่วมกันระหว่างประเทศ (Collaborative Regulation) ซ่งึ ช่วยให้ กฎระเบยี บปรบั ตวั ตามนวัตกรรมได้อยา่ ง ทันทว่ งที สง่ เสรมิ นวัตกรรมพร้อมกบั คุ้มครองผู้บรโิ ภค ในขณะท่ีหาก กฎระเบยี บปรบั ตัวไมท่ ันตามนวัตกรรม อาจทาํ ใหป้ ระเทศและประชาชนขาดโอกาส ได้ใช้ประโยชนจ์ ากบรกิ ารใหม่ๆ



Impact Canada ของประเทศแคนาดา รฐั บาลแคนาดาไดจ้ ดั ตั้ง “Impact Canada” ขึ้น เพ่ือเปน็ หนว่ ยงานพเิ ศษทท่ี ํางานข้ามกระทรวง มภี ารกจิ พเิ ศษในการสง่ เสริมการใช้แนวทาง ใหมเ่ พื่อพัฒนานโยบายดว้ ยวิธกี าร ท่สี รา้ งสรรค์ ผ่าน 3 เครือ่ งมอื หลักท่ีกาํ ลงั เปน็ ที่นิยมไปทั่วโลก คือ การตงั้ โจทย์ การตงั้ กองทนุ การออกแบบ นวตั กรรมนโยบาย นวัตกรรมท่จี ะมอบ ทางเลอื กเพอ่ื ปรับ เงนิ ทนุ ให้ตามระดบั พฤติกรรมท่ดี ีให้กับ แบบเปิด ความสาํ เร็จของ ประชาชนบนพนื้ ฐาน เพือ่ ท้าทายใหส้ งั คม ของวทิ ยาศาสตร์ และประชาชนมารว่ ม โครงการ พฤตกิ รรม เสนอคาํ ตอบ “Impact Canada” ไดท้ ําใหเ้ กิดนวตั กรรมดา้ นการจัดสรรทนุ ในแคนาดาใหม่ ซึง่ เป็นคร้งั แรกท่ีรฐั บาลสามารถจดั สรร เงนิ ทุนเพ่อื จา่ ยตามผลลพั ธ์หรือผลกระทบทางสังคมทเ่ี กิดขน้ึ (Outcome & Impact) ไมไ่ ด้ให้ทนุ ตามงบประมาณทใี่ ช้ ไปกบั ปจั จัยการผลิตและกจิ กรรมเพือ่ สรา้ งนวตั กรรม (Input & Activity) เคร่อื งมือสาํ คัญคือการตั้งโจทย์ “ความทา้ ทาย” (Challenge) ถือเป็นแนวทางนวตั กรรมแบบเปิด (open innovation approach) ท่ี ออกแบบมาเพอื่ รวบรวมแนวทางหรือโซลชู ั่นทเ่ี ป็นนวัตกรรมใหม่จากผคู้ นท่หี ลากหลาย ทั้งภาคเอกชน ประชาชน วชิ าการ ชุมชนนวัตกรรม สตารท์ อัพ ผูป้ ระกอบการสังคม ซึ่งชว่ ยขยายขดี ความสามารถในการแก้ปัญหา ของรฐั บาล “ความทา้ ทาย” แตกตา่ งจากโครงการระดมทุน ของรัฐบาลแบบดั้งเดิม เนอ่ื งจากไดร้ บั การออกแบบใหใ้ ช้ แนวทางตามผลลพั ธเ์ ปน็ หลกั โดยนกั นวตั กรรมจะไดร้ บั รางวัลตามผลลพั ธท์ ที่ ําได้ ระหว่างการแข่งขนั

Place to Experiment ของประเทศฟิ นแลนด์ Place to Experiment ของประเทศฟนิ แลนด์ “Place to Experiment” หรอื “Kokeilun Paikka” เป็นแพลตฟอร์มดิจิทลั ของฟินแลนด์ ทมี่ ี เปา้ หมายหลกั ในการสนับสนนุ “วฒั นธรรม การทดลอง”ท่ีเปิดกว้างเพอื่ ค้นหา“นวตั กรรม”ใหม่ ในการพฒั นานวัตกรรมเชิงนโยบายและบริการสาธารณะของภาครฐั แพลตฟอรม์น้ี เปรียบเสมอื น ชมุ ชนรวมคนท่หี ลากหลายทงั้ ภาครัฐ ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม นวตั กรและผูป้ ระกอบการทาง สังคม รวมถึงประชาชน ทั่วไป เพื่อสรา้ งโอกาสมาพบปะแลกเปลย่ี นกัน เกิดพันธมติ รและสรา้ ง เครือข่าย โดย “Place to Experiment” ไดเ้ ปดิ รับแนวคิดของ ประชาชนในวงกว้างและชมุ ชนต่างๆ เพอื่ ร่วมคน้ หาและสร้างขอ้ เสนอนวัตกรรมท่ีนาํ ไปสู่การเปลยี่ นแปลงของประเทศ โดยมีการให้ คาํ แนะนําและคําปรกึ ษา ตลอดจนมแี หล่งเงินทุนสาํ หรบั นวตั กร และโครงการสนับสนนุ การทดลอง เพือ่ ทดสอบแนวคิดอีกดว้ ย จดุ เดน่ ทีน่ ่าสนใจ 2 ประการ คอื ประการทส่ี อง แพลตฟอรม์ น้สี ่งเสรมิ ความคดิ ริเร่ิมของผู้คน และใชแ้ นวทางการ ประการแรก ฟินแลนดใ์ ห้ ขบั เคลอื่ นด้วยพลเมือง (citizen-driven) เป็นหลัก จึงชว่ ย พัฒนาความรว่ มมือ ความสาํ คัญและสนับสนุน ระหว่างรัฐและประชาชน โดยฟินแลนด์ไดเ้ ปล่ยี นวธิ ีการในการพฒั นาบรกิ ารภาครัฐจาก “วฒั นธรรมการทดลอง” และ ขัน้ ตอนกระบวนการแบบสัง่ การ จากศนู ย์กลาง (top-down) มาเปน็ การสรา้ งความ เน้นการแก้ปญั หา หาทาง ออก รว่ มมือกนั (collaboration) มากยิง่ ขนึ้ อกี ด้วย โดยท่ผี ่านมากระบวนการพฒั นา ดว้ ยนวัตกรรม เพ่ือนาํ ไปสู่การ นวัตกรรม ภาครฐั ของฟนิ แลนด์กไ็ ด้เริ่มอาศยั พลงั ความคิดหรือการระดมทุนจาก ปรบั ปรุงบรกิ ารสาธารณะทดี่ ี ประชาชนในวงกวา้ งเขา้ มาใช้มากขึ้น ตอบโจทย์ประชาชน แพลตฟอร์ม “Place to Experiment” ออกแบบมา เพื่อ สง่ เสริมโครงการริเรม่ิ ทเ่ี ป็น ประโยชน์ สนบั สนนุ แนวทาง ปฏิบตั ิใหมๆ่ โดยให้การ สนบั สนุนการทดลองขนาด เลก็ ๆ ทรี่ เิ ร่มิ โดยประชาชน เอง รวมถงึ สนบั สนนุ การระดมทุน ขนาดใหญ่

สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE) ได้จัดตั้ง “กระทรวงแห่งความ กระทรวงได้เปดิ ตัว 4 กรม ไดแ้ ก่ เป็นไปได้” (Ministry of Possibilities) ขึ้นเป็นแห่งแรกของโลก 1.กรมบริการเชงิ รุก (Department of Proactive Service) มเี ปา้ หมายเพ่ือ โดยมีภารกิจ สําคัญคือการพยายามทําเรื่องที่ “เป็นไปไม่ได้” ออกแบบประสบการณ์ ใหม่ให้กับประชาชนในการใชบ้ ริการสาธารณะ โดย ให้กลายเป็นเรื่องที่ “เป็นไปได้”กระทรวงแห่งความเป็นไปได้ การคาดการณ์ความต้องการและเริม่ การนาํ เสนอบริการก่อนทีป่ ระชาชนจะ ของ UAE เป็นกระทรวงเสมือน (virtual ministry) ไม่มี เรยี กรอ้ ง โดย การระบคุ วามตอ้ งการบริการในทกุ ช่วงวัยและทาํ งานรว่ มกับ รัฐมนตรีว่าการ เหมือนกระทรวงอื่นๆ แต่ได้รับอํานาจและการ ประชาชนเพ่ือออกแบบประสบการณ์ใหมแ่ บบองค์รวม ชี้นําโดยตรงจากคณะรัฐมนตรี กระทรวงแห่งนี้เป็นแหล่ง 2.กรมสง่ เสรมิ พฤติกรรมเชงิ บวก (Department of Behavioral Rewards) รวบรวมบุคลากรจากภาครัฐ ภาคเอกชน ภาควิชาการและ มีเป้าหมายทจี่ ะเปลย่ี นจากการลงโทษไปสูแ่ นวทางทีจ่ งู ใจให้เกิดพฤติกรรม ประชาสังคม ซึ่งมีการทํางานแบบเต็มเวลาหรือพาร์ทไทม์ เชิงบวก ซงึ่ อาจอยใู่ นรูปแบบของระบบการให้รางวลั ท่ีสามารถนํามาใชเ้ พื่อ มีภารกิจหลักเพื่อ ออกแบบและพัฒนาโซลูชั่นใหม่ๆ ที่จะนําไปสู่ ชําระคา่ บริการของรัฐ การสร้างการเปลี่ยนแปลงขนาดใหญ่ได้ภายใต้กระทรวงมีการ 3.กรมจดั ซื้อจดั จา้ งภาครัฐ(Department of Government Procurement) จัดตั้งกรมใหม่ๆขนึ้ตามโจทย์ความท้าทายสําคัญทํางานแบบ มีเป้าหมายเพอื่ ปรบั ปรุงประสบการณก์ ารจดั ซือ้ จดั จ้างภาครัฐสาํ หรบั ทกุ คล่องตัวเพื่อสร้างการทดลองใหม่ๆที่มีศักยภาพที่จะ ขยาย ฝา่ ยทั้งผใู้ ห้บริการและผใู้ ช้บรกิ าร ผล แต่ละกรมใช้เวลาสูงสุดไม่เกิน 1 ปี ก่อนจะสลายตัวไป และมี 4.กรมส่งเสรมิ ผูม้ ีทักษะสงู (Department of UAE Talent) มีเป้าหมายเพอ่ื การตั้งกรมอื่นขึ้นมาใหม่เพื่อสร้างข้อเสนอสําหรับโจทย์ท่ี ส่งเสริมใหป้ ระชาชนทุกคนเป็นส่วนหน่งึ ของการพฒั นาและ ออกแบบ เป็นไปไมไ่ ดอ้ นื่ ๆ ต่อไป อนาคตของประเทศม่งุ เน้นไปทกี่ ารสรา้ งกลไกเพ่ือระบุบม่ เพาะและจดัแน ภายใต้กระทรวงจะมีกรมต่างๆ ที่ได้รับการสนับสนุนโดย วทางตามความสามารถของแต่ละคนอยา่ งเหมาะสม เพอื่ให้ประชาชนทุกคน รัฐมนตรี ซึ่งเป็นผู้คัดเลือกผู้บริหารของแต่ละกรม ตลอดจนท สามารถกาํ หนดเป้าหมายของตนเองและไดร้ บั การสนับสนุนรวมถึงการ มี ผู้นําในการตัดสินใจ ซึ่งประกอบด้วยผู้มีส่วนได้ส่วนเสียที่ ทํางานเพอ่ื ปลกู ฝังทกั ษะและความสามารถ ใหมใ่ ห้กับเยาวชนของประเทศ สําคัญ แต่ละกรมมีการแต่งตั้งที่ปรึกษาความเป็นไปได้ รวมถงึ สร้างผูน้ ําท่ยี ง่ั ยนื (Possibility Advisor) ทําหน้าทเี่ ปน็ โค้ชในระยะ เร่ิมต้น

ในส่วนของการจัดทํางบประมาณแบบมสี ่วนรว่ ม Decide Madrid ของประเทศสเปน Decide Madrid ทาํ ให้ประชาชนสามารถเสนอและลงคะแนน โหวตในโครงการท่มี ี งบประมาณไม่เกิน 100 ล้านยูโรได้ Decide Madrid มจี ดุ มุง่ หมายเพ่ือให้การดําเนินการของภาครัฐในเมอื งมาดริดมีความ โครงการเหลา่ นี้มีทงั้ ระดับเมอื งหรอื เฉพาะบางเขต โดย โปร่งใส โดยขยายการมีสว่ นร่วมของประชาชนใน กระบวนการตัดสินใจของภาครัฐ เปดิ รับข้อเสนอจากประชาชนตั้งแตเ่ ดอื นมกราคม ถึง ซ่ึงที่นา่ สนใจมากคอื รวมไปถงึ การใช้จ่ายเงินงบประมาณของสภาเมอื ง ประชาชน กลางเดอื นกรกฎาคม หลงั จากผ่านกระบวนการข้นั สามารถมีส่วนรว่ มกบั รัฐบาลทอ้ งถิน่ ได้ 4 รูปแบบ ได้แก่ สุดทา้ ยแล้วข้อเสนอจะรวมอย่ใู นแผนการใชจ้ ่ายของสภา เมอื ง กระบวนการการมีส่วนรว่ มเร่ิมต้นจากผู้อยู่อาศัยใน การจดั ทาํ งบประมาณแบบมีส่วนรว่ ม (Participatory budgeting) มาดริดสามารถยื่นขอ้ เสนอสาํ หรับการใช้จา่ ยของโครงการ ซ่งึ ประชาชนสามารถจดั ทาํ ข้อเสนอการใชจ้ า่ ยสาํ หรบั โครงการ พฒั นาในระดับเมืองหรือในเขตใดเขตหนึง่ โดย ประชาชน ต่างๆ ในเมืองมาดริดไดใ้ นวงเงนิ รวม 100 ล้านยโู ร หรอื ประมาณ เขา้ ถึงกระบวนการนีผ้ ่านเวบ็ ไซต์ด้วยบัญชที ีไ่ ดร้ บั การ 3,700 ล้านบาท ยืนยนั หรือหากไมส่ า มารถเข้าถงึ อนิ เทอรเ์ นต็ ทีบ่ ้าน ก็ ประชาชนสามารถ พัฒนาข้อเสนอเพื่อพฒั นากฎหมายใหม่ในเขต สามารถใช้งานไดท้ ่ี สาํ นกั งานบรกิ ารพลเมอื ง (Citizen อาํ นาจศาลของสภาเมอื งได้โดยตรง Service Offices) 26 แห่งท่ัวเมือง จากนั้นประชาชน สามารถโหวตเพอื่ สนบั สนุนขอ้ เสนอท่ีตนชอบได้ โดย ประชาชนสามารถแสดงความคิดเห็นและลงคะแนน เสยี งเกยี่ วกบั ประชาชนสามารถเลือกลงคะแนนเพอื่ สนบั สนุนขอ้ เสนอ การดาํ เนินการของสภาเมอื งผ่านกระบวนการปรึกษาหารือได้ โครงการในเขตทไ่ี มไ่ ด้อาศัยอย่ไู ด้ เพราะอาจเป็นเขตท่ี โดยตรง (Consultations) ทํางาน ทจี่ บั จ่ายซือ้ ของ หรือเป็นที่ท่ีสมาชิกในครอบครวั อาศยั อยู่ อย่างไรก็ตาม ประชาชนจะสามารถเลอื กเขตทีจ่ ะ ประชาชนสามารถเสนอ ข้อเสนอแนะหรือขอ้ คัดค้านท่ีเปน็ ประโยชน์ ลงคะแนนได้เพยี งหน่ึงเขตเท่าน้นั ในดา้ นตา่ งๆ กบั สภาเมอื งได้

แนวคดิ “สภาพแวดล้อมที่เอ้ือตอ่ ธรุ กิจ” (Business Enabling Environment)

กรอEบnกaาbรปlinระgเมEnนิ vขiอroงรnาmยงeาnนt B(BuEsEin)ess

BUSINESS ENTRY ในด้านการจดทะเบียนธุรกิจ New Zealand และในกรณีที่ผยู้ น่ื คําขอมีเอกสารทุกอยา่ ง เป็นประเทศที่อยู่ในอันดับแรกของการจัดอันดับ พร้อมและถกู ต้อง การจะทะเบยี นธุรกิจใน ความสะดวกในการประกอบธุรกิจของธนาคารโลก New Zealand ใช้เวลาเพียงคร่ึงวันเท่าน้นั ในด้านการจดทะเบียนจัดตั้งนิติบุคคลเพื่อประกอบ นอกจากน้ี กระบวนการในการเปิดบญั ชี ธุรกิจ สาเหตุที่สําคัญ คือ ตามบทบัญญัติของ ผูใ้ ช้งานระบบการจดทะเบยี นนติ บิ คุ คล Companies Act 1993 มาตรา 10 และ มาตรา 12 RealMe ของ New Zealand ผา่ นเว็ปไซต์ ก ร ะ บ ว น ก า ร ใ น ก า ร จ ด ท ะ เ บ ี ย น ธ ุ ร ก ิ จ ใ น New https://www.realme.govt.nz/how- Zealand มีขั้นตอนเพียงการจองชื่อ การส่งเอกสาร apply/ โดยมกี ระบวนการพิสูจนแ์ ละยนื ยัน ประกอบคําขอจดทะเบียน และการดําเนินการอื่น เช่น ตวั ตน และมกี ารแจ้งผลการยนื ยันตวั ตน การขอเลขประจําตัวผู้เสียภาษีอากร ซึ่งทุกขั้นตอน ภายใน 15 วันทําการ สามารถดําเนินการผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์ซึ่ง เชื่อมโยงกัน ผ่านเว็ปไซต์ https://companies- register.companiesoffice.govt.nz/ ซึ่งสามารถ ทําได้ในช่วงเวลาเดียวกัน และผู้ยื่นคําขอจะได้รับ หมายเลขประจําตัวผู้เสียภาษีพร้อมกับใบรับรองจด ทะเบยี นทางธุรกิจ World Bank Group. (2020). Doing Business 2020: Comparing Business Regulation in 190 Economies. World Bank: Washington, DC, p. 78.

BUSINESS LOCATION ในด้านการก่อสร้างสถานที่เพื่อการประกอบธุรกิจนั้น Norway นับเป็น ประเทศหนึ่งที่มีกฎหมายด้านผังเมืองและการก่อสร้าง กล่าวคือ Planning and Building Act (2008) ที่ถือได้ว่าเป็นนวัตกรรมในการ ดูแลสังคมและสิ่งแวดล้อม โดยในหลายมาตราของกฎหมายฉบับนี้ เช่น มาตรา 1-8 ในเรื่อง ข้อห้ามในด้านการสร้างโครงการบริเวณที่ดินใกล้ ทะเลและแม่นํ้า ได้บัญญัติให้ การปลูกสร้างทั้งหลายภายในรัศมี 100 เมตร บริเวณที่ดินใกล้ทะเลและแม่นํ้า ต้องพิจารณาสภาพสิ่งแวดล้อมทาง ธรรมชาติ พื้นที่สันทนาการภายนอก ภูมิประเทศ และองค์ประกอบอื่นท่ี เป็นประโยชน์สาธารณะ ทั้งนี้ เพื่อที่จะให้หลักประกันกับคนรุ่นถัดๆ ไป ถึง สภาพแวดล้อมของชุมชนและเมืองที่เป็นมิตรติส่ ิ่งแวดล้อม และต่อการทํา กิจกรรมต่างๆ ทางสังคม ในขณะที่ ประเทศไทย แม้กฎหมายในด้านการ สร้างอาคารและการผังเมืองจะมีการกําหนดประเด็นด้านสิ่งแวดล้อม แต่ ก็ยังไม่มคี วามชัดเจนเมือ่ เปรยี บเทียบกับกฎหมายของ Norway ขา้ งตน้ -3-

การจ้างงานเป็นประเด็นสําคัญในการประกอบธุรกิจ โดยกฎหมายแรงงานที่มีข้อกําหนดที่ชัดเจน และเป็น ธรรมย่อมทําให้การบริหารจัดการทรัพยากรมนุษย์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งลูกจ้างในองค์กร เป็นไปด้วยความ มปี ระสิทธภิ าพ และสรา้ งความพึงพอใจให้กบั ทงั้ นายจ้างและลูกจา้ งได้ อันทจ่ี ริงแล้ว ประเทศไทยมีกฎหมาย แรงงานทคี่ ่อนข้างครอบคลมุ ทุกมิติของการจา้ งงาน ตงั้ แตก่ ารคมุ้ ครองแรงงาน ไปจนถงึ การชดเชย และ การแก้ไขความขัดแย้ง อย่างไรก็ดี กฎหมายคุ้มครองแรงงานของไทย ยังมีเนื้อหาบางประการที่สามารถ พัฒนาได้ เพื่อให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากลมากยิ่งขึ้น ตัวอย่างเช่น ในเชิงเปรียบเทียบกับ Labor Standards Act (Act No. 49 of 1947) ของประเทศญป่ี นุ่ จะพบวา่ กฎหมายฉบบั นไ้ี ดว้ างหลกั การเรอ่ื ง ความเท่าเทียมไว้หลายประการ เช่น ในมาตรา 3 บัญญัติว่า นายจ้างจะต้องไม่ปฏิบัติต่อลูกจ้างอย่างไม่เท่า เทียมเพียงเพราะสัญชาติ ความเชื่อ หรือสถานภาพทางสังคม และในมาตรา 4 ยังบัญญัติ ห้ามมิให้ นายจ้างใช้เพศสภาพความเป็นหญิงของลูกจ้างในการจ่ายค่าจ้างไม่เท่าเทียมกับลูกจ้างชายอีกด้วย โดย หลกั การทก่ี ลา่ วเปน็ ตัวอย่างมาน้ี มไิ ด้มีบัญญัติไว้โดยชดั แจง้ ในกฎหมายแรงงานของไทย

ระบบรับชําระภาษีที่ง่าย สะดวก รวดเร็ว มี ความสําคัญต่อการอํานวยความสะดวกใน การประกอบธุรกิจ ในเขตปกครองพิเศษ ฮ่องกง การชําระภาษีเงินได้นิติบุคคลใช้ ระยะเวลาเฉลี่ยเพียง 20 ชั่วโมง ในขณะที่ การชําระภาษีเงินได้นิติบุคคลของไทยใช้ เวลาเฉลี่ย 123 ชั่วโมง (ประมาณ 5 วันทํา การ) นอกจากการชําระภาษีแล้ว มาตรการ ทางภาษีเป็นเครื่องมือจูงใจสําคัญ สําหรับ การโน้มน้าวให้ธุรกิจปฏิบัติตามนโยบาย โดยเฉพาะนโยบายด้านสิ่งแวดล้อม ในรัฐ Manitoba, Canada มีการเก็บภาษีด้าน มลพิษจากถ่านหิน และปิโตรเลียมโค้ก ตาม Emissions Tax on Coal and Petroleum Coke, C.C.S.M. c. E90 มาตรา 3(1) และ (2) รัฐเดียวกันนี้ ยังได้ออกกฎหมายใน ด้านการลดหย่อนภาษีให้กับการจัดหา เครื่องมือในด้านพลังงานที่เป็นมิตรต่อ สิ่งแวดล้อม ตามบทบัญญัติของ Green Energy Equipment Tax Credit Regulation, Man Reg 186/2008

การขับเคลอื่ นดา้ นกฎหมายเพอื่ ยกระดบั การประเมินบรรยากาศของการดาํ เนินธุรกจิ และการลงทุน ของธนาคารโลก Business Enabling Environment (BEE) ประเดน็ รายละเอียด แนวทางยกระดบั การสง่ เสริมความย่งั ยืน ประเมินคณุ ภาพของกฎระเบียบที่เกี่ยวขอ้ งกับ ทาํ BPR และ OSS สาํ หรับธรุ กรรม และใบอนญุ าตด้าน ดา้ นสงิ่ แวดลอ้ ม สิ่งแวดลอ้ ม ธรุ กรรม และใบอนุญาตทเี่ กี่ยวขอ้ ง ส่ิงแวดล้อม และสง่ เสริมการเขา้ ถึง Green loan การปรบั ปรุงกฎระเบียบ ประเมินคณภาพของกฎระเบียบ โดยอ้างองิ ให้เปน็ มาตรฐานสากล มาตรฐานสากล และการประสานความร่วมมอื ปรบั ปรุงกฎระเบยี บใหส้ อดคล้องกับแนวปฏบิ ัติทีด่ ี และ การลดขอ้ จาํ กดั สําหรบั นกั ระหว่างประเทศเพ่ืออํานวยความสะดวกด้านการ มาตรฐานการดําเนนิ การระหวา่ งประเทศ เช่น UNCITRAL ลงทนุ ต่างชาติ ประกอบธุรกิจ ประเมนิ อปุ สรรคในการทําธรุ กรรม เม่อื เปรยี บเทียบ ปรับปรุงกฎระเบียบท่เี ปน็ ข้อจาํ กดั สาํ หรบั ชาวตา่ งชาติ และ กบั นกั ลงทนุ ในประเทศ อปุ สรรคในการเข้าถงึ ขอ้ มูล เพ่มิ ขอ้ บังคบั ในการแสดงรายชื่อผู้รับผลประโยชน์ที่แทจ้ รงิ การป้องกันการทุจริต ประเมนิ กฎระเบยี บเพอ่ื ป้องกันการทุจริต และการ (Declaration of beneficial ownership) และกฎระเบยี บใน และการฟอกเงนิ ฟอกเงนิ การเปดิ เผยขอ้ มูลและการคุ้มครองผแู้ จง้ เบาะแส ทบทวน และปรบั ปรงุ กฎระเบียบทเ่ี กี่ยวขอ้ งกับการ การคุ้มครองแรงงาน ประเมนิ คณุ ภาพของกฎระเบยี บด้านการคมุ้ ครอง คมุ้ ครองแรงงาน การป้องกนั การผกู ขาด แรงงาน ทบทวน และปรับปรงุ กฎระเบียบท่ีเกี่ยวข้องกับการควบ ทางการค้า ประเมินคณุ ภาพของกฎระเบียบที่ป้องกนั การ รวมกจิ การและการผกู ขาดทางการค้า การให้บริการ e-Service ผูกขาดทางการค้า ทบทวน และปรบั ปรงุ กฎระเบียบท่ีเกีย่ วขอ้ งเพื่อสรา้ งระบบ การลดขั้นตอน ระยะเวลา ประเมนิ ประสิทธิภาพ และกฎระเบียบทีเ่ ก่ียวขอ้ งกบั นิเวศในการใหบ้ ริการได้อย่างมปี ระสทิ ธภิ าพ จํานวนเอกสาร และค่าใชจ้ า่ ย e-Service e-Payment และ e-Commerce ปรบุ ปรงุ กฎระเบียบทสี่ ่งเสรมิ ใหเ้ กดิ ระบบทลี่ ด ในการทาํ ธุรกรรม Administrative cost ไดแ้ ก่ One-stop service และ ประเมนิ Administrative cost Business process reengineering