ระบบนิเวศ

คำนำ หนา้ 1 เรื่อง 2-3 ระบบนเิ วศ 4 ประเภทของระบบนิเวศ 5 โครงสร้างของส่ิงมชี วี ติ ในระบบนเิ วศ 6-7 ความหลากหลายของระบบนิเวศ 8 ระบบนิเวศในนา้ 9 อา้ งอิง คณะผ้จู ัดทา้



1 ระบบนิเวศ ระบบนิเวศ (Ecosystem) หมายถงึ หน่วยพนื ท่หี นึง่ ประกอบดว้ ยสังคมของสิง่ มชี วี ติ กับ สิ่งแวดลอ้ มทา้ หน้าท่ีรว่ มกัน ระบบนเิ วศเปน็ ระบบที่แสดงใหเ้ หน็ ถึงความสมั พนั ธอ์ ย่างใกล้ชดิ ของสงิ่ มีชีวิต และสิ่งแวดล้อม โดยการล้าดับขนั ของการกินแบบ ตา่ ง ๆ ตลอดจนการหมนุ เวยี นของสารแรธ่ าตุและการถ่ายทอด พลงั งาน จนทา้ ให้เกดิ องคป์ ระกอบของสิง่ มชี ีวติ เปน็ ระบบท่ีมี ลักษณะตา่ ง ๆ ระบบนิเวศเป็นกลไกควบคมุ สงั คมของส่งิ มีชวี ติ ตา่ ง ๆ ที่เกดิ มาจากความสมั พันธต์ ่อกนั ทังสว่ นทเ่ี ป็นสง่ิ มีชวี ิต และสง่ิ ไมม่ ชี ีวติ ระบบนเิ วศประกอบไปด้วย 1. หนว่ ยพนื ท่ี 2. องคป์ ระกอบทม่ี ีชวี ติ (Biotic component) 3. องคป์ ระกอบทไ่ี ม่มีชีวิต (Abiotic component) 4. ความสมั พนั ธ์ตอ่ กนั ระหว่างสิง่ มีชวี ิตกับสิ่งแวดลอ้ ม (ทังมีชีวิตและไมม่ ีชีวิต)

2 ประเภทของระบบนเิ วศ การจ้าแนกระบบนเิ วศสามารถจ้าแนกไดเ้ ป็นหลาย แบบ ขึนอยู่กบั เกณฑ์ท่ีใช้แบง่ ได้แก่ 1. การจา้ แนกโดยลกั ษณะทางภมู ิศาสตร์เป็นเกณฑ์ สามารถ แบง่ ไดเ้ ป็น 2 แบบ คอื 1) ระบบนิเวศพืนดิน (Terrestrial Ecosystem) เชน่ ระบบนิเวศ ป่าดิบเขา, ระบบนเิ วศปา่ ชายเลน, ระบบนเิ วศป่าเต็งรงั , ระบบ นิเวศทุ่งหญา้ , ระบบนเิ วศทะเลทราย, ระบบนเิ วศปา่ ดิบชนื เขต ศนู ย์สูตร 2) ระบบนเิ วศน้า (Aquatic Ecosystem) เช่น ระบบนิเวศนา้ จืด, ระบบนเิ วศน้าเค็ม, ระบบนิเวศน้ากรอ่ ย

3 ประเภทของระบบนิเวศ 2. การจ้าแนกโดยใชแ้ บบแผนของการถ่ายทอดพลังงาน และสารอาหาร แบ่งออกเปน็ 3 แบบ คือ 1) ระบบนิเวศอสิ ระ (Lsolated Ecosystem) คอื ระบบนเิ วศทไี่ ม่มีการถา่ ยเทสารอาหารแลพลงั งานระหวา่ ง ภายในระบบนิเวศกับส่งิ แวดลอ้ มภายนอกเป็นระบบนิเวศ 2) ระบบนิเวศแบบปิด (Closed Ecosystem) คือ ระบบนเิ วศที่มเี ฉพาะการถา่ ยเทพลงั งาน (แสงสว่าง) แต่ไม่มี การถา่ ยเทสารอาหารระหว่างภายในระบบกับภายนอกระบบ นิเวศ เปน็ ระบบนิเวศท่ีมนุษย์สรา้ งขนึ ไมม่ ใี นธรรมชาติ เช่น ตู้ปลา 3) ระบบนเิ วศแบบเปิด (Open Ecosystem) เปน็ ระบบนิเวศท่มี ที ังการถา่ ยเทสารอาหารและพลังงานระหวา่ ง ระบภายนอกกบั ระบบนิเวศภายใน เชน่ สระนา้ ท่งุ หญา้ ป่า ไม้

4 โครงสรำ้ งของสงิ่ มีชีวติ ในระบบนเิ วศ 1. ผ้ผู ลิต(producer) ได้แก่พชื สาหร่าย โปรโตซวั เช่น ยกู ลนี ่า หรือเเบคทีเรยี บางชนิด โดยมบี ทบาทในการนา้ พลงั งานจากแสงอาทิตย์มากระตุ้นสารอนินทรยี ์บางชนดิ ให้ อยใู่ นรูปของสารอาหาร 2. ผ้บู ริโภค(consumer) ไดแ้ ก่ สัตวท์ ดี่ า้ รงชีวติ อยู่ ได้ดว้ ยการกนิ สิง่ มีชวี ติ อืน่ ได้แก่ - ผู้บริโภคพืช (herbivore หรอื primary consumer) เช่น ช้าง ม้า โค กระบือ กระต่าย เปน็ ตน้ - ผบู้ รโิ ภคสัตว์ (carnivore หรอื secondary consumer) เช่น เสือ สงิ โต เหยย่ี ว งู เป็นต้น - ผ้บู ริโภคทังสตั วท์ งั พชื (omnivore) เชน่ คน ไก่ ลิง เปน็ ต้น 3. ผยู้ ่อยสลายสารอนิ ทรีย์(decomposer) ไดแ้ ก่ เห็ด รา แบคทเี รีย และจลุ ินทรยี ์ตา่ งๆ ทส่ี ามารถย่อยสลาย ซากพชื ซากสตั ว์ หรือสารอนิ ทรยี ์ ให้เป็นสารอนินทรีย์พชื สามารถนา้ ไปใช้ประโยชน์ได้

5 ควำมหลำกหลำย ของระบบนเิ วศ ระบบนิเวศประกอบด้วยส่ิงมีชีวิตนานาชนิดและ รูปแบบต่างกัน โดยสิ่งมีชีวิตเหล่านันสามารถปรับตัวให้เข้ากับ สภาวะแวดล้อมรอบๆตัวได้ การปรับตัว เปล่ียนแปลงบางอย่าง ของส่ิงมีชีวิตอาจเกิดขึนภายในหนึ่งช่ัวอายุ หรือยาวนานหลาย ชั่วอายุ โดยผ่านการคัดเลือกตามธรรมชาติ ตามกระบวนการ วิวัฒนาการ คุณสมบัติ และความสามารถของสิ่งมีชีวิต สิ่งมีชีวิตและสภาวะแวดล้อมต่างก็มีบทบาทร่วมกัน และมี ปฏิกรยิ าตอ่ กนั และกันอยา่ งซับซอ้ นในระบบนเิ วศทส่ี มดลุ

6 ระบบนิเวศในนำ้ 1. ระบบนิเวศน้าจืดแบ่งออกเป็น 3 บริเวณ คือ บริเวณน้าตืน (littoral zone) บริเวณกลางน้า (limnetic zone) และบริเวณใต้น้า (profundal zone) ซึง่ แต่ละบริเวณมีแสงเป็น ปจั จยั หลัก ทท่ี ้าใหส้ ง่ิ มชี วี ิตมคี วามแตกต่างกนั

7 ระบบนิเวศในนำ้ 2. ระบบนิเวศนา้ ทะเลแบง่ ออกเปน็ 4 บรเิ วณ คือ บรเิ วณนา้ ขึน-นา้ ลง บรเิ วณน้าตืน บรเิ วณขอบทวปี และบริเวณใต้มหาสมทุ รซง่ึ มดื มดิ โดยแตล่ ะบริเวณมแี สง อณุ หภมู ิ และความเคม็ เปน็ ปจั จยั ในการดา้ รงชีวิตของ สิง่ มชี ีวติ

8 อำ้ งองิ สถาบนั สง่ เสรมิ การสอนวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.). (2560) ระบบนเิ วศ - คลังความรู้สู่ความเป็นเลิศ สบื คน้ จาก https://www.scimath.org/le sson-biology/item/7028-2017-05-21-14-25-17 web.ku. (2013) ระบบนเิ วศ สืบค้นจาก https://web.ku.ac.th/schoolnet/snet6/envi1/ecosystem /b2.htm

9 คณะผู้จดั ทำ 1. เดก็ ชายก้องภพ พันธแ์ ก่น เลขท่ี 1 2. เดก็ ชายตะวัน วิถี เลขท่ี 3 3. เดก็ ชายศภุ ชยั นลิ คล เลขท่ี 13 4. เดก็ หญิงธนานนั ท์ เอย่ี วธนโชตกิ ุล เลขท่ี 22 5. เด็กหญิงธนั ย์ชนก ใสกระจา่ ง เลขท่ี 23 6. เดก็ หญงิ นารีรตั น์ ค้าสี เลขที่ 25 ชันมัธยมศึกษาปที ี่ 3/4 ปกี ารศึกษา 2561