เล่ม 1

เอกสารประกอบการเรียน กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 เล่มที่ ๑ ประวัติความเป็นมาของขนมวงล้านนา ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนา ด้วยโปรแกรม CANVA จันทนา ฉายะชาติ ตำแหน่งครู วิทยฐานะครูชำนาญการพิเศษ โรงเรียนเทศบาลวัดป่าแพ่ง สำนักการศึกษา เทศบาลครเชียงใหม่ กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น กระทรวงมหาดไทย PaphaengschoolCM



ก คำนำ เอ ก ส า ร ป ร ะ ก อ บ ก า ร เรี ย น ก ลุ่ ม ส า ร ะ ก า ร เรี ย น รู้ ก า ร งา น อ า ชี พ ชั้นประถมศกึ ษาปที ี่ 6 ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva เล่มนี้ได้ จดั ทำขึ้นเพื่อใชป้ ระกอบการเรียน เรื่อง เริ่มต้นทำความรจู้ ักกับประวตั ิความเปน็ มาของขนม วงล้านนา โดยมุ่งหวังให้ผู้เรียนได้ใช้เป็นแหล่งเรียนรู้ ศึกษาค้นคว้าหาความรู้ ด้วยตนเองและเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ ซ่ึงมีเน้ือหาสอดคล้องกับหลักสูตรแกนกลางการศึกษา ขนั้ พื้นฐาน พุทธศักราช 2551 จึงหวังเป็นอย่างยิ่งว่า เอกสารประกอบการเรียนรู้กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ ชัน้ ประถมศกึ ษาปที ี่ 6 ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva เล่มนีจ้ ะ เป็นประโยชน์ทั้งต่อผู้เรียนและผู้สอนท่ีจะนำไปใช้ประกอบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ให้บรรลุ ตามวัตถุประสงค์ และมาตรฐานการเรยี นรู้กลุ่มสาระการเรยี นรกู้ ารงานอาชีพตอ่ ไป ขอขอบคณุ ผู้อำนวยการโรงเรียนเทศบาลวัดปา่ แพ่ง และผ้ทู เ่ี กี่ยวข้องทุกท่านที่ได้ กรุณาให้คำปรึกษา และข้อเสนอแนะที่เป็นประโยชน์ ในการจัดทำเอกสารประกอบ การเรียนการสอนกลมุ่ สาระการเรียนรู้การงานอาชีพ อีกท้ังเป็นกำลังใจให้กับผู้จดั ทำ ตลอด มา จนกระทั่งเอกสารประกอบการเรียน เร่ือง เร่ิมต้นทำความรู้จักกับประวัติความเป็นมา ของขนมวงลา้ นนา เล่มน้ี สำเรจ็ ลุล่วงไปด้วยดี จนั ทนา ฉายะชาติ ครู โรงเรยี นเทศบาลวัดป่าแพง่ ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva เลม่ ท่ี 1 เร่ือง เรม่ิ ตน้ ทำความรู้จกั กับประวัติความเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

สารบัญ ข คำแนะนำในการใชเ้ อกสารประกอบการเรียน หน้า สาระสำคัญ 1 มาตรฐานการเรียนรแู้ ละตัวชี้วดั 2 จุดประสงค์การเรียนรู้ 3 สาระการเรยี นรู้ 4 แบบทดสอบกอ่ นเรียน เรอ่ื ง ประวัตคิ วามเป็นมาของขนมวงลา้ นนา 5 ใบความรู้ 1 ประวตั ิความเป็นมาของขนมวงลา้ นนา 8 เฉลย ใบงานที่ 1 11 แบบทดสอบหลังเรยี น 12 ภาคผนวก 15 เอกสารอ้างอิง 17 ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva เลม่ ที่ 1 เรื่อง เริ่มต้นทำความรจู้ กั กบั ประวัตคิ วามเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

คำแนะนำในการใช้เอกสารประกอบการเรยี น 1. ศกึ ษาจดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้ เพ่ือใหท้ ราบวา่ เม่ือจบบทเรียน แต่ละหน่วยแล้ว นักเรยี นสามารถเรยี นร้อู ะไรบา้ ง 2. ทำแบบทดสอบกอ่ นเรียน แล้วตรวจคำตอบด้วยตนเอง เพอื่ ใหร้ ้วู า่ นกั เรยี นมีความร้พู ื้นฐานเกย่ี วกับเร่ืองทจ่ี ะศกึ ษามากน้อยเพยี งใด 3. ศกึ ษาเอกสารและทำกจิ กรรมตามทก่ี ำหนดไว้ เพือ่ เป็นการทบทวน ให้ มีความรคู้ วามเข้าใจเนือ้ หายง่ิ ขึน้ 4. ทำแบบทดสอบหลังเรยี น เพื่อวัดความรู้ความเขา้ ใจอีกครงั้ หนึ่ง แลว้ ตรวจคำตอบดว้ ยตนเอง 5. นกั เรียนตอ้ งมีความซ่อื สัตย์ตอ่ ตนเอง โดยไม่เปดิ ดเู ฉลยก่อนเรียน – หลังเรยี น และเฉลยกจิ กรรมทกุ กิจกรรม 6. ถ้านักเรียนตอ้ งการเนอื้ หาเพ่ิมเตมิ จากเอกสารประกอบการเรยี น ทั้งหมด สามารถคน้ คว้าได้จากเอกสารอา้ งองิ ทใ่ี ห้ไวท้ า้ ยเลม่ ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 1 เลม่ ที่ 1 เร่อื ง เริ่มตน้ ทำความร้จู กั กบั ประวตั ิความเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

สาระสำคัญ “เข้าหนม”เป็นภาษาท้องถ่ินของชาวล้านนาหมายถึง “ขนม”ในภาษาไทย ภาค กลาง ขนมล้านนาน้ันมีส่วนประกอบทำมาจาก แป้งข้าวขาว (แป้งข้าวเหนียว) แป้งข้าว ก่ำ (แป้งข้าวเหนียวดำ) น้ำอ้อย และมะพร้าว เป็นหลักขนมวงล้านนาเป็นขนมไทยท่ีทำ ด้วยแป้งเป็นรูปวงกลมแบบเดียวกับขนมโดนัท เป็นขนมโบราณที่มีความเชื่อว่าเป็นของ ชาวไทใหญ่ รูปร่างหน้าตาคล้ายกำไลหรือโดนัท ซึ่งชาวไทใหญ่ทำขนมนี้ข้ึนเพื่องานบุญ มี นำ้ ออ้ ยหยอดไปโดยรอบตามกึง่ กลางดา้ นบน มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชวี้ ัด สาระที่ 1 การดำรงชวี ติ และครอบครวั มาตรฐาน ง 1.1 เขา้ ใจการทำงาน มีความคิดสรา้ งสรรค์ มีทักษะกระบวนการทำงาน ทักษะการ จัดการ ทักษะกระบวนการแก้ปัญหา ทักษะการทำงานรว่ มกนั และทักษะการแสวงหาความรู้ มี คณุ ธรรม และลกั ษณะนสิ ัยในการทำงาน มีจิตสำนึกในการใช้พลังงาน ทรพั ยากร และสง่ิ แวดล้อมเพื่อ การดำรงชวี ติ และครอบครัว มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชวี้ ดั 1.1 มาตรฐานการเรยี นรู้ มาตรฐาน ง 1.1 เข้าใจการทำงาน มีความคิดสร้างสรรค์ มีทักษะกระบวนการทำงาน ทักษะการ จัดการ ทักษะกระบวนการแก้ปัญหา ทักษะการทำงานร่วมกัน และทักษะการแสวงหาความรู้ มี คุณธรรม และลักษณะนิสัยในการทำงาน มีจิตสำนึกในการใช้พลังงาน ทรัพยากร และสิ่งแวดล้อม เพอื่ การดำรงชีวิตและครอบครัว ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva หนา้ 2 เล่มที่ 1 เรือ่ ง เรมิ่ ต้นทำความรจู้ กั กบั ประวัติความเป็นมาของขนมวงล้านนา

ตวั ช้วี ัด ง 1.1 ป.6/2 ใช้ทกั ษะการจัดการในการทำงาน และมที กั ษะการทำงานรว่ มกนั จดุ ประสงค์การเรยี นรู้ 1. นกั เรียนมีความรู้ ความเขา้ ใจเกี่ยวกับเรือ่ ง ประวตั คิ วามเป็นมาขนมวงล้านนา ( K) 2. นักเรยี นสามารถบอกและอธิบายเกย่ี วกับความเป็นขนมวงลา้ นนาได้ ( P) 3. นักเรยี นเขา้ รว่ มกจิ กรรมการเรียนรดู้ ้วยความสนุกสนาน ชนื่ ชอบ และมี คณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์ทางการเรียนในประวตั ิความเป็นมาของขนมวงล้านนา (A) ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 3 เลม่ ที่ 1 เรอ่ื ง เรม่ิ ต้นทำความรจู้ กั กบั ประวตั คิ วามเป็นมาของขนมวงล้านนา

สาระการเรียนรู้ ให้นกั เรียนไดเ้ รียนร้เู กีย่ วกับประวัตคิ วามเปน็ มาของขนมวง ซึง่ ถอื วา่ เป็นอาหาร พื้นบ้านของชาวล้านนาเพราะขนมไทยมีความเปน็ เอกลักษณ์ด้านวฒั นธรรมประจำชาติ ไทย ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 4 เลม่ ที่ 1 เรอ่ื ง เรมิ่ ต้นทำความรจู้ ักกบั ประวัติความเป็นมาของขนมวงล้านนา

แบบทดสอบก่อนเรยี น เรอื่ ง ประวตั ิความเป็นมาของขนมวงล้านนา คำชแี้ จง แบบทดสอบฉบับนเี้ ปน็ แบบปรนยั เลอื กตอบ 4 ตัวเลือก จำนวน 5 ขอ้ ขอ้ ละ 1 คะแนน รวม 5 คะแนน คำสงั่ ให้นักเรียนทำเครอื่ งหมาย  ลงใน  ก ข ค ง ลงในกระดาษคำตอบ ทเ่ี ห็นว่าถูกต้องทีส่ ดุ เพยี งคำตอบเดยี ว 1. นักเรียนคดิ ว่าขนมวงเปน็ ขนมของทางภาคใด ก. ภาคใต้ ข. ภาคเหนอื ค. ภาคกลาง ง. ภาคตะวนั ออก 2. ขอ้ ใดกล่าวถูกตอ้ ง ก. ขนมวงเป็นขนมของไทใหญ่ ข. ขนมวงเป็นของคนพมา่ ค. ขนมวงเปน็ ท้ังของไทยและพม่า ง. ขนมวงมใี นทกุ ที่ ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 5 เล่มท่ี 1 เร่อื ง เรม่ิ ตน้ ทำความรจู้ กั กับประวัตคิ วามเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

3. ขนมวงและขนมโดนัทท่ีนักเรียนรู้จักมีความเหมือนและแตกต่างกัน อยา่ งไร ก. มีลักษณะรูปทรงเป็นวงกลมเหมือนกัน ข. มีต้นตำหรับมาจากทเี่ ดยี วกนั ค. มอี ัตลักษณท์ มี่ ีกันคอื เปน็ รปู ทรงกลมและมีรตู รงกลางเหมือนกัน แตแ่ ตกตา่ งตรงรสชาตแิ ละสสี นั ง. มสี ว่ นผสมทีเ่ หมอื นกนั 4. ขนมวงทำมาจากแป้งอะไร ก. แปง้ ขา้ งเจา้ ข. แปง้ สาลี ค. แปง้ เทา้ ยายม่อม ง. แปง้ ข้าวเหนยี ว 5. นักเรียนคดิ ว่าขนมวงสามารถดดั แปลงประยกุ ตใ์ ห้มีสสี ัน รสชาตทิ อี่ ร่อยน่ารบั ประทานได้หรือไม่ เพราะอะไร ก. ได้ เพราะถ้าเพิ่มเติมท็อปป้ิงเข้าไปอาจจะทำให้ขนมน่ารับประทาน มากขน้ึ ข. ได้ เพราะสามารถเปล่ยี นจากน้ำออ้ ยเป็นนำ้ ตาลได้ ค. ไมไ่ ด้ เพราะจะทำให้เสยี อตั ลักษณ์ความเป็นขนมวง ง. ไม่ได้ เพราะมนั จะไมใ่ ชข่ นมวง ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva หนา้ 6 เลม่ ท่ี 1 เรอื่ ง เริ่มต้นทำความรจู้ กั กับประวัตคิ วามเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน 1. ข 2. ค 3. ค 4. ง 5. ก ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva หนา้ 7 เล่มที่ 1 เร่ือง เริม่ ต้นทำความร้จู กั กับประวตั ิความเป็นมาของขนมวงล้านนา

ใบความร้ทู ่ี 1 ประวัตคิ วามเป็นมาของขนมวงล้านนา เขา้ หนม” ล้านนานยั แห่งความเชือ่ บนความอร่อย สทุ ธพิ งค์ พฒั นวบิ ูลย์ บทนำ “เข้าหนม”เป็นภาษาท้องถ่ินของชาวล้านนาหมายถึง “ขนม”ในภาษาไทย ภาค กลาง ขนมลา้ นนาน้ันมสี ่วนประกอบทำมาจาก แป้งข้าวขาว (แป้งข้าวเหนยี ว) แปง้ ขา้ วกำ่ (แปง้ ขา้ ว เหนียวดำ) น้ำอ้อย และมะพร้าว เป็นหลัก ซ่ึงสอดคล้องกับงานวิจัยของ อรวรรณ ศรีโสมพันธ์ ที่ ศึกษาเร่ืองข้าวเหนียวกับสังคมไทย พบว่าในภาคต่างๆของไทยนิยมใช้ข้าวเหนียวเป็นส่วนประกอบ ในการทำขนมหลายอย่างโดยเฉพาะภาคตะวันออกเฉียงเหนือและภาคเหนือ สำหรับภาคเหนือนิยม ใช้ ข้าวเหนียวเป็นส่วนประกอบหลักของอาหารและแปรรูปขนมหลายชนิด เช่น เข้าวิตู เข้าแต๋น เขา้ พองเข้าต้มหัวหงอก และขนมวงล้านนาเป็นขนมไทยท่ีทำด้วยแป้งเป็นรูปวงกลมแบบเดยี วกับขนม โดนัท เป็นขนมโบราณทม่ี ีความเชอื่ ว่าเปน็ ของชาวไทใหญ่ รปู รา่ งหน้าตาคล้ายกำไลหรอื โดนัท ซึง่ ชาว ไทใหญ่ทำขนมน้ีข้ึนเพ่ืองานบุญ มีน้ำอ้อยหยอดไปโดยรอบตามก่ึงกลางด้านบน ซึ่งนิยมทำกันในช่วง เทศกาลงานบุญต่างๆ นอกจากนี้ขนมลา้ นนายังมีกรรมวิธที ่หี ลากหลาย เชน่ การกวน การนึ่ง การทอด การป้ิง คล้ายกับขนมไทยของภาคกลาง ความต่างระหว่างขนมล้านนากับขนมไทย ของภาคกลางมีความต่างตรงที่ขนมของชาวล้านนาไม่มีส่วนประกอบจากไข่ เหมือนของภาคกลางซึ่ง ได้รับอิทธพิ ลจากชาวโปรตุเกส “เข้าหนมล้านนา” ความหลากหลายแหง่ ชาตพิ ันธ์ุ หากย้อนไปดูขนมของทางภาคกลางสามารถแบ่งออกเป็น 2 ลักษณะคือ ขนมไทยดังเดิมที่มี ส่วนประกอบจากแป้ง น้ำตาล และมะพร้าว อีกประเภทหน่ึงคือขนมไทยเทียมมีส่วนประกอบที่เพ่ิม ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 8 เลม่ ที่ 1 เรอ่ื ง เรมิ่ ตน้ ทำความรู้จักกับประวตั ิความเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

ขึ้นมาคือ ไข่ จากการศึกษาเปรียบเทียบ ขนมของชาวล้านนาและขนมไทยของภาคกลางในลักษณะ ดังเดิมคล้ายกันหรือบางอย่างอาจจะได้อิทธิพลของภาคกลาง จากเอกสารการศึกษาของ รองศาสตราจารย์ประหยัด สายวิเชียร ที่ศึกษาการผสมกลมกลืนระหว่างคนต่างวัฒนธรรมโดยอาศัย อาหารเป็นวัฒนธรรมหลักเป็นรากฐานในเข้าใจซ่ึงกันและกัน เช่น การทดลองและแก้ไขตำรับอาหาร คาวหวานใหเ้ ป็นแบบฉบับของตนเองจนเปน็ ท่ียอมรบั กัน นอกจากนี้คำว่า เข้าหนม ยังหมายถงึ ภาษา ท่ีคนเม็ง (มอญ) บ้านหนองดู่ จังหวัดลำพูน ใช้เรียกเส้นขนมจีน อาจารย์ยุพิน เข็มมุกด์ได้ศึกษา เกี่ยวกับเรื่องนี้ พบว่าแต่เดิมน้ันขนมเส้นหรือขนมจีนเป็นอาหารของชาวมอญและเป็นอาหารที่ชาว มอญชอบรับประทานและเป็นผู้คิดค้นเป็นชนชาติแรก ชาวเม็ง (มอญ) เรียกเส้นขนมจีนวา่ “หะน่อม จ่ิน”ซึ่งแปลว่าขนมสุก ข้อสังเกตน้ีน่าสนใจอยู่ตรงที่ชาวมอญ เป็น ชาติพันธุ์ท่ีเก่าแก่แห่งดินแดน ล้านนาเรียกอาหารประเภทเส้นน้ีว่า ขนม แต่ความน่าสนใจของ ขนมล้านนายังอยู่ตรงท่ีการมี เอกลักษณ์ของชาตพิ ันธุ์ ทอ่ี าศัยอยู่ในล้านนามากมายไม่ว่าจะเป็น มอญ ไทเขนิ ไทลื้อ ไทยอง ไทยวน และไทใหญ่ นอกจากนี้ยังแฝงไปด้วยความเช่ือของแต่ละชาติพันธุ์ ซึ่งน่าสนใจอย่างมาก จาก การศึกษาพบว่า ขนมของชาวล้านนานั้นมีการนำไปใช้ในประเพณีสิบสองเดือนดังเช่นเอกสารของ ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร. มณี พยอมยงค์ ที่ได้ศึกษาประเพณีเดือน 7เหนือ ช่วงเทศกาล สงกรานต์ของชาวล้านนามีการจัดเตรียมอาหารคาว และอาหารหวาน เพื่อนำไปอุทิศให้พ่ีน้องผู้ ล่วงลับ หรือเจ้ากรรมนายเวร พ่อเกิดแม่เกิด การประกอบอาหารคาวและอาหารหวาน จะทำข้ึนใน วันเนา เพื่อเตรียมไปวัดในวันรุ่งข้ึน ซ่ึงเรียกว่า วันพญาวัน เข้าหนมที่นิยมทำกัน เช่น เข้าหนมจ๊อก เข้าหนมปาด เข้าหนมข้าววิตู เข้าหนมข้าวแต๋น ข้าวแคบ ข้าวควบ เข้าหนมต๋าลืม เข้าหนมข้าวต้ม หัวหงอก เข้าหนมวง และเข้าหนมเกื๋อ(ขนมเกลือ) เป็นต้น นอกจากน้ีท่าน พระครูอดุลสีลกิตติ์ ได้ ศึกษาเรอ่ื งประเพณปี ีใหมเ่ มืองของชาวล้านนาพบว่ามีขนมหวานทน่ี ิยมทำขึน้ ในวันเนา หรอื ทเี่ รยี กว่า วันดา เป็นวันที่ชาวล้านนาจะจัดเตรียมอาหารคาวและหวานไปทำบุญที่วัดใกล้บ้าน ขนมท่ี นิยมทำกันมหี ลายอย่างเชน่ ขนมจ๊อก ขนมปาด ข้าววติ ู ข้าวแคบ และขา้ วพอง เป็นต้น สำหรบั ความ เชอื่ เรอ่ื งการทำเข้าหนมและการรับประทานเขา้ หนมนนั้ สามารถแยกเข้าหนมทเี่ ป็นของดงั เดิมและ เข้าหนมท่ีได้อิทธิพลมาจากภาคกลางจากศึกษาวิจัยพบว่าเข้าหนมบ้างชนิดมีการนำมาใช้ใน การประกอบพิธีหลายอย่างของชาติพันธุ์ต่างๆ เช่น ชาวเม็ง(มอญ) นั้นเปน็ ชาติพันธุ์ ยุคเริ่มต้น ทเี่ ข้า มาอาศัยปะปนกับ ชาวล๊ัวะ อีกทั้งนำเอาวัฒนธรรมและความเช่ือเข้ามาเผยแพร่ เช่น ความเช่ือเรื่อง การฟ้อน ผีมดและผีเม็ง ผีท้ัง2ประเภทนี้มีลักษณะคล้ายกัน จากการศึกษาของนักวิจัยหลายท่านท่ี ศึกษาการฟ้อนผีมดและผีเม็ง ในเขตจังหวัดเชียงใหม่ และลำพูนพบว่ามีลักษณะท่ีคล้ายกันมีความ แตกต่างกันในเคร่ืองไหว้เท่านั้นซึ่งสอดคล้องกับการศึกษาของ ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร. มณี ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 9 เล่มท่ี 1 เรือ่ ง เร่มิ ต้นทำความรจู้ ักกบั ประวัติความเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

พยอมยงค์ การฟ้อนผีมดและผเี มง็ มแี บบแผนคล้ายกันไม่ว่าจะเป็นการแต่งตัวอาจแตกต่างตรงท่ีเครื่อง ไหว้เท่านั้นนอกจากนี้ ศาสตราจารย์สุเอ็ด คชเสนี ได้ศึกษาผีท่ีชาวมอญนับถือพบว่าคนมอญในเมือง พม่านน้ั มกี ารรำผีท่ีชาวมอญนับถือ ซึ่งมี 3 อย่างด้วยกัน แต่ละอย่างนั้นมีความต่างกันตรงทเี่ คร่อื งไหว้ ผีแต่การประกอบพิธีคล้ายกันอาจจะสรุปได้ว่าการฟ้อนผีมดและผีเม็งคือผีของคนท่ีมีเชื้อสายมอญใน ล้านนาสืบผีกันมาส่วน เข้าหนมท่ีใช้ในการฟ้อนผีมดและผีเม็งจากการวิจัยศึกษาประเพณีการฟ้อนผี เม็งของชาวเม็งบ้านช้างม่อยและบ้านเม็งช้างคลานพบว่ามีการทำเข้าหนมเพื่อประกอบพิธีฟ้อนผีเม็ง หลายชนดิ เข้าหนมวง เป็นขนมที่ทำจากแป้งข้าวเหนียวและน้ำอ้อยนำมานวดจนแป้งนิ่มมือจากนั้น นำมาปั้นเป็นเส้นนำมาต่อกันเป็นรูปทรงกลม มีรูอยู่ตรงกลางแล้วจึงนำไปทอดให้สุกมีสีเหลืองออก น้ำตาล นิยมทำกันในช่วงเทศกาลต่างเช่น ปี๋ใหม่เมือง ยี่เป็ง หรือแม้แต่งานมงคลต่างๆโดย เฉพาะงานแต่งงาน นิยมทำกันในหลายท้องท่ใี นเชียงใหม่เน่ืองจากช่ือทีเ่ ป็นมงคล เกยี่ วพนั การเป็นพ่อ ดองแมด่ องของท้ังสองฝ่ายสองตระกูลให้เป็นหนงึ่ เดียว ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 10 เลม่ ท่ี 1 เรอ่ื ง เร่มิ ต้นทำความรู้จกั กบั ประวัตคิ วามเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

เฉลย ใบงานท่ี 1 เร่ือง ประวตั ิความเป็นมาของขนมวงลา้ นนา 1. ประวตั ิความเปน็ มาของขนมวงลา้ นนา หมายถึงอะไร (3 คะแนน) ขนมวงล้านนา หมายถึง ขนมท่ีทำมาจากแป้งข้าวเหนียวเปน็ หลัก มีลกั ษณะเปน็ วงกลมและมี รูตรงกลาง หน้าขนมราดดว้ ยน้ำออ้ ย ซ่งึ รูปร่างหนา้ ตาคลา้ ยโดนทั ในปัจจบุ ัน 2. ให้นักเรียนเขยี นเลา่ เรือ่ งทีม่ าของขนมวงลา้ นนาว่ามีถิน่ กำเนิดมาจากทใี่ ด (7 คะแนน) เข้าหนม”เป็นภาษาท้องถิ่นของชาวล้านนาหมายถึง “ขนม”ในภาษาไทย ภาคกลาง ขนม ล้านนานั้นมีส่วนประกอบทำมาจาก แป้งข้าวขาว (แป้งข้าวเหนียว) แป้งข้าวก่ำ (แป้งข้าวเหนียวดำ) น้ำอ้อย และมะพร้าว เป็นหลักขนมวงล้านนาเป็นขนมไทยท่ีทำด้วยแป้งเป็นรูปวงกลมแบบเดียวกับ ขนมโดนทั เป็นขนมโบราณท่ีมีความเช่อื ว่าเปน็ ของชาวไทใหญ่ รูปรา่ งหนา้ ตาคล้ายกำไลหรือโดนทั ซ่ึง ชาวไทใหญ่ทำขนมน้ีขนึ้ เพื่องานบุญ มนี ้ำอ้อยหยอดไปโดยรอบตามกึง่ กลางดา้ นบน ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 11 เลม่ ที่ 1 เรอื่ ง เริม่ ตน้ ทำความรจู้ ักกบั ประวตั ิความเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

แบบทดสอบหลงั เรยี น เรอื่ ง ประวตั ิความเปน็ มาของขนมวงล้านนา คำชแ้ี จง แบบทดสอบฉบบั นเี้ ปน็ แบบปรนัยเลอื กตอบ 4 ตัวเลอื ก จำนวน 5 ขอ้ ข้อละ 1 คะแนน รวม 5 คะแนน คำส่งั ใหน้ ักเรียนทำเครือ่ งหมาย  ลงใน  ก ข ค ง ลงในกระดาษคำตอบ ทเ่ี หน็ วา่ ถูกต้องสดุ เพยี งคำตอบเดียว 1. นกั เรยี นคดิ วา่ ขนมวงเปน็ ขนมของทางภาคใด ก. ภาคใต้ ข. ภาคเหนือ ค. ภาคกลาง ง. ภาคตะวนั ออก 2. ข้อใดกลา่ วถูกตอ้ ง ก. ขนมวงเปน็ ขนมของไทใหญ่ ข. ขนมวงเปน็ ของคนพมา่ ค. ขนมวงเป็นทง้ั ของไทยและพม่า ง. ขนมวงมใี นทกุ ท่ี ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva หนา้ 12 เล่มที่ 1 เรือ่ ง เรมิ่ ต้นทำความรู้จกั กับประวัติความเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

3. ขนมวงและขนมโดนทั ทนี่ กั เรยี นรูจ้ กั มคี วามเหมือนและแตกต่างกนั อยา่ งไร ก. มีลกั ษณะรปู ทรงเปน็ วงกลมเหมือนกัน ข. มีตน้ ตำหรับมาจากที่เดยี วกัน ค. มอี ตั ลกั ษณ์ท่ีมีกนั คือ เปน็ รปู ทรงกลมและมีรตู รงกลางเหมือนกนั แตแ่ ตกต่างตรงรสชาตแิ ละสสี ัน ง. มสี ่วนผสมทีเ่ หมือนกนั 4. ขนมวงทำมาจากแป้งอะไร ก. แป้งขา้ งเจ้า ข. แปง้ สาลี ค. แปง้ เท้ายายมอ่ ม ง. แปง้ ขา้ วเหนียว 5. นักเรียนคดิ วา่ ขนมวงสามารถดดั แปลงประยกุ ตใ์ หม้ ีสสี นั รสชาติท่ีอร่อยน่ารับประทานได้หรอื ไม่ เพราะอะไร ก. ได้ เพราะถา้ เพ่มิ เติมท็อปปิ้งเขา้ ไปอาจจะทำใหข้ นมนา่ รับประทานมากขนึ้ ข. ได้ เพราะสามารถเปลย่ี นจากนำ้ อ้อยเปน็ น้ำตาลได้ ค. ไมไ่ ด้ เพราะจะทำให้เสยี อัตลกั ษณค์ วามเป็นขนมวง ง. ไม่ได้ เพราะมันจะไม่ใช่ขนมวง ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 13 เลม่ ท่ี 1 เรอ่ื ง เร่ิมต้นทำความรู้จักกับประวตั คิ วามเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

เฉลยแบบทดสอบหลังเรียน 1. ข 2. ค 3. ค 4. ง 5. ก ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva หนา้ 14 เล่มท่ี 1 เร่ือง เริม่ ต้นทำความรู้จกั กบั ประวตั คิ วามเป็นมาของขนมวงล้านนา

ภาคผนวก ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva หนา้ 15 เล่มท่ี 1 เรือ่ ง เริม่ ต้นทำความรู้จกั กบั ประวตั คิ วามเป็นมาของขนมวงลา้ นนา

กระดาษคำตอบ เลม่ ที่ 1 เลม่ ท่ี 1 เรอื่ ง ประวตั ิความเป็นมาขนมวงลา้ นนา ชอื่ – นามสกลุ ................................................................ เลขท.ี่ .......... ชั้น ป.6 แบบทดสอบก่อนเรยี น แบบทดสอบหลังเรยี น ขอ้ ก ข ค ง ข้อ ก ข ค ง 1 1 2 2 3 3 4 4 5 5 6 6 7 7 8 8 9 9 10 10 คะแนนก่อนเรียน คะแนนหลงั เรยี น พัฒนา ชุด นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาดว้ ยโปรแกรม Canva หนา้ 16 เลม่ ที่ 1 เรอื่ ง เรม่ิ ต้นทำความรจู้ ักกบั ประวัติความเป็นมาของขนมวงล้านนา

เอกสารอ้างอิง บรรณานุกรม ขจัดภยั บรุ ษพัฒน์ . 2529. มองพม่าแลลาวชำเลอื งจีน . กรงุ เทพฯ: แพร่พทิ ยา. พิกลุ บุญมากาศ. 2544. การศึกษาตำรบั อาหารพ้ืนบา้ นชาวยอง. การคน้ ควา้ แบบอิสระ วิทยาศาสตร มหาบัณฑติ สาขาวชิ าโภชนศาสตรศ์ กึ ษา บณั ฑติ วิทยาลยั มหาวทิ ยาลัยเชียงใหม่. มณี พยอมยงค์. 2529. ประเพณีสบิ สองเดือนล้านนาไทย เลม่ 1. เชยี งใหม่: ส. ทรัพย์การพมิ พ์. ยุพิน เข็มมุกต์. 2554. ความเชอ่ื พธิ ีกรรมสายใยในวิถีลา้ นนา. เชียงใหม่: โรงพิมพแ์ สงศิลป์. วาณี เอ่ียมศรีทอง และประหยัด สายวิเชียร. 2538. อาหารล้านนา. เชียงใหม่: บริษัทกลาง เวยี งการพิมพ์ จำกดั . สุทธิพงค์ พัฒนวิบูลย์. 2549. อาหารที่ใช้ในการฟ้อนผีเม็ง. วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชา โภชนศาสตรศ์ ึกษา บณั ฑติ วทิ ยาลยั มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. สุเอ็ด คชเสนี. 2547. 80 ปีศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์สุเอ็ด คชเสนี : 48 ปีสมาคม ไทยรามญั . กรงุ เทพฯ:บริษัทเท็ค โปรโมชั่น แอนด์ แอด์เวอรไ์ ทซซิง่ จำกดั . องค์ บรรจุน วารสารเสียงรามัญ (ฉบับที่16 กรกฎาคม-สิงหาคม2551) บ้านเม็งมอญในนครพิงค์ เชยี งใหม่. อดุลสีลกติ ์ิ, พระครู. 2551. สาระล้านนาคดี ภาคประเพณีวฒั นธรรมปใี หมเ่ มือง. เชยี งใหม่: บเี อ สดี การพิมพ์ อรวรรณ ศรีโสมพันธ์ .2555 .ข้าวเหนียวกับสังคมไทย วารสารคหเศรษฐศาสตร์ ปีที่55 ฉบับท่ี3 เดอื นกันยายน-ธันวาคม ชดุ นำเสนอการสอนขนมวงล้านนาด้วยโปรแกรม Canva หนา้ 17 เล่มที่ 1 เรื่อง เรมิ่ ต้นทำความรู้จกั กับประวัติความเป็นมาของขนมวงล้านนา