การสืบค้นข้อมูล

การสบื ค้น ขอ้ มลู นางสาวลลิตา บัววัง เลขที่ 7 ปวส.2/1 การจดั การสานกั งาน

ความหมายของการสืบค้นขอ้ มลู การสืบค้นสารสนเทศ (Information retrieval) คือ กระบวนการคน้ หาสารสนเทศท่ีต้องการ โดยใช้ เครือ่ งมอื สบื ค้นสารสนเทศทส่ี ถาบันบรกิ ารสารสนเทศ จดั เตรียมไว้ให้

ความหมายของการสืบคน้ ขอ้ มลู การสืบคน้ สารสนเทศ แบ่งออกเป็น 2 วธิ ี คอื 1. การสบื คน้ สารสนเทศด้วยระบบมือ (Manual system)สามารถกระทาไดโ้ ดยผ่านเครอ่ื งมอื หลายประเภท เชน่ บัตรรายการ บัตรดรรชนีวารสาร บรรณานกุ รม เปน็ ตน้ ในท่ีนจ้ี ะกล่าวถึงเฉพาะบตั รรายการและ บตั ร ดรรชนีวารสารเท่านนั้

ความหมายของการสืบค้นขอ้ มลู 2.การสืบค้นสารสนเทศด้วยระบบคอมพิวเตอร์ (Computer system) การสืบค้นสารสนเทศด้วยระบบ คอมพิวเตอร์ สามารถกระทาได้โดยผ่านอุปกรณ์ คอมพิวเตอร์ ในการค้นหาข้อมูลจากฐานข้อมูลต่าง ๆ ได้แก่ ฐานข้อมูลโอแพ็ก ฐานข้อมูลซีดีรอม ฐานข้อมูล ออนไลน์ ฐานข้อมลู บนอินเทอร์เนต็

การเตรียมตัวก่อนการสืบค้น 1. ควรทราบความต้องการของตนเองวา่ ต้องการ คน้ หาข้อมูลเกีย่ วกับเรื่องใด และขอบเขตแคไ่ หน ข้อมลู ท่ี มีอยู่แล้วมอี ะไรบ้าง เช่น ทราบชื่อผูแ้ ตง่ ทเ่ี ขียนเร่ือง ตอ้ งการมาก่อนแลว้ 2. รู้จกั แหลง่ สารสนเทศหรือเครอื่ งมือทีจ่ ะใช้ และเกย่ี วขอ้ งกบั สาขาวชิ าทต่ี ้องการ เชน่ ถ้าตอ้ งการ คน้ หาบทความเกยี่ วกบั การพยาบาล ควรใชฐ้ านข้อมลู ใด ค้นหา จึงจะได้ขอ้ มูลตามท่ีต้องการ

การเตรยี มตัวก่อนการสบื ค้น 3. ต้องเรยี นรูว้ ิธกี ารใช้แหล่งสารสนเทศ ฐานขอ้ มูล หรอื เครอ่ื งมอื ทใ่ี ชค้ ้นหา เชน่ รูจ้ ักวิธคี น้ หาแบบพ้นื ฐาน หรือการคน้ หาแบบขนั้ สงู นอกจากนีย้ ังตอ้ งรจู้ กั วิธีการ จัดการผลลพั ธ์ ได้แก่ การบันทึก การสัง่ พิมพ์ การส่ง ข้อมลู ทาง E-mail การจัดการรายการบรรณานกุ รม เปน็ ต้น

ประเภทของการสบื ค้นขอ้ มูล สารสนเทศ การคน้ หาขอ้ มูลบนอนิ เตอรเ์ นต็ สามารถแบ่งตาม ลกั ษณะการทางานได้ 3 ประเภท คอื Seach Engine การคน้ หาขอ้ มูลดว้ ยคาทเ่ี จาะจง

ประเภทของการสืบค้นขอ้ มลู สารสนเทศ 1. Seach Engine เป็นเว็บไซตท์ ่ชี ว่ ยในการค้นหาข้อมลู โดยใช้ โปรแกรมชว่ ยในการคน้ หาทีเ่ รียกว่า Robot ทาหนา้ ท่ีรวบรวม ข้อมลู เกย่ี วกับเวบ็ ไซตใ์ นอินเตอร์เนต็ มาเก็บไวใ้ นฐานขอ้ มูล ซ่งึ การ ค้นหาขอ้ มลู รูปแบบนี้จะช่วยใหส้ ามารถค้นหาข้อมูลได้ตรงกับความ ตอ้ งการเฉพาะได้ระบุคาท่ีเจาะจงลงไป เพือ่ ให้โรบอตเป็นตัวชว่ ยใน การค้นหาขอ้ มูลซึ่งเป็นรูปแบบท่ีเปน็ ทน่ี ิยมมาก เช่น www.google.com

ประเภทของการสืบค้นขอ้ มูล สารสนเทศ 2.Search Directories การคน้ หาขอ้ มลู ตาม หมวดหมู่ การค้นหาข้อมลู ตามหมวดหมู่โดยมีเว็บไซตท์ ่ี เป้นตวั กลางในการรวบรวมขอ้ มลู ในระบบเครือขา่ ย อนิ เตอร์เนต็ โดยจดั ข้อมูลเปน็ หมวดหมเู่ พือ่ ใหผ้ ใู้ ช้ สามารถเลอื กข้อมลู ตามท่ีต้องการได้โดยการจดั หมวดหมู่ของข้อมูลจะจดั ตามข้อมูลทค่ี ล้ายกัน www.sanook.com

ประเภทของการสบื คน้ ขอ้ มลู สารสนเทศ 3.การคน้ หาจากหมวดหมู่ หรอื Directories การ ให้บริการคน้ หาขอ้ มลู ดว้ ยวิธนี ี้ เปรียบเสมอื นเราเปดิ หนา้ ต่างเขา้ ไปในห้องสมุด ซ่ึงไดจ้ ดั หมวดหมูข่ องหนงั สอื ไว้ แล้ว และเรากไ็ ดเ้ ดนิ ไปยงั หมวดหม่ขู องหนงั สอื ทต่ี ้องการ ซ่ึงภายในหมวดหมู่ใหญ่น้ัน ๆ ยังประกอบด้วยหมวดหมู่ ย่อย ๆ เพอ่ื ให้ได้ข้อมูลท่ีชัดเจนย่งิ ขึ้น http://www.excite.com/

การสืบค้นเวบ็ ไซต์ข้อมูล ขน้ั ตอนการสืบค้นเว็บไซต์ข้อมูลดว้ ย Search Engine 1. ทาการเปิดเวบ็ ไซต์ที่ให้บรกิ าร http://www.google.co.th/ 2. เลอื กหัวข้อทตี่ อ้ งการคน้ ในท่ีน้จี ะเลอื กหัวข้อ “เว็บ” 3. พิมพ์keyword (ข้อความ) ท่ีต้องการสบื ค้นลงในช่อง text box Page 11

การสบื คน้ เว็บไซต์ข้อมูล 4. กดท่ปี ุม่ “คน้ หา” 5. ระบบจะทาการคน้ หาเวบ็ ไซต์ทตี่ รงกบั keyword ท่ี ต้องการ และแสดงออกมาในรปู แบบของ ลงิ คพ์ รอ้ ม

การสืบคน้ เวบ็ ไซตข์ ้อมูล การสบื คน้ รูปภาพ ขน้ั ตอนการสบื คน้ รปู ภาพด้วย Search Engine 1. ทาการเปิดเวบ็ ไซต์ทใี่ ห้บรกิ าร http://www.google.co.th/ 2. เลอื กหัวขอ้ ทีต่ ้องการคน้ ในที่น้จี ะเลอื กหวั ขอ้ “รูปภาพ”

การสบื ค้นเวบ็ ไซต์ขอ้ มูล 3. พิมพ์keyword (ข้อความ) ที่ต้องการสบื คน้ ลงในชอ่ ง text box 4. กดทีป่ ุ่ม “คน้ หา” 5. ระบบจะทาการค้นหารปู ภาพทตี่ รงกบั keyword ท่ี ต้องการ และแสดงรูปภาพทค่ี น้ หาพบ

การสืบคน้ เว็บไซตข์ ้อมลู

การสบื ค้นเว็บไซตข์ อ้ มลู การสืบค้นวดี โิ อ ข้ันตอนการสืบคน้ วดี ิโอดว้ ย Search Engine 1. ทาการเปดิ เวบ็ ไซต์ที่ใหบ้ รกิ าร http://www.youtube.com/ 2. พิมพk์ eyword (ข้อความ) ทีต่ อ้ งการสืบค้นลงในชอ่ ง text box

การสบื คน้ เว็บไซต์ขอ้ มูล 3. กดที่ปมุ่ “search” 4. ระบบจะทาการค้นหาวดี ิโอทตี่ รงกบั keyword ท่ตี อ้ งการ และแสดงวดี ิโอท่คี ้นหาพบ

การสืบคน้ เว็บไซตข์ ้อมูล การสืบค้นคาศพั ท์ ขนั้ ตอนการสบื ค้นคาศพั ทด์ ว้ ย Search Engine 1. ทาการเปิดเว็บไซต์ทใ่ี หบ้ ริการ http://dict.longdo.com 2. พมิ พ์คาศพั ทท์ ี่ต้องการสบื คน้ ลงในชอ่ ง text box 3. เลือกบริการ “dictionary” 4. กดท่ีปมุ่ “submit” 5. ระบบจะทาการค้นหาคาศัพทท์ ตี่ ้องการพรอ้ มคาแปล

การสืบคน้ เว็บไซตข์ ้อมลู

เทคนคิ การสบื ค้นข้อมลู ดว้ ย Google 1.เลอื กดาวนโ์ หลดเฉพาะประเภทไฟลท์ ีต่ ้องการ สูตร คาทีต่ อ้ งการ(เว้นวรรค)filetype:ชือ่ ไฟล์

เทคนิคการสบื ค้นข้อมูลด้วย Google 2.เจาะจงข้อมลู ทตี่ ้องการคน้ หา ภายในเวบ็ ไซต์น้นั ๆ สูตร site:ชอื่ เว็บไซต์(เว้นวรรค)คาท่ตี ้องการค้นหา หรือ คาทต่ี อ้ งการค้นหา(เวน้ วรรค)site:ชอ่ื เวบ็ ไซต์

เทคนิคการสบื คน้ ขอ้ มลู ดว้ ย Google 3.อยากหาคา หรอื ประโยคนั้นทั้งประโยค สตู ร “คาหรอื ประโยคท่ีต้องการหาทั้งประโยค”

เทคนิคการสืบคน้ ขอ้ มูลด้วย Google 4.ตดั ขอ้ มูลทไี่ ม่ต้องการออกดว้ ยเครอ่ื งหมาย – สตู ร ส่งิ ทต่ี อ้ งการคน้ หา(เวน้ วรรค)-สิง่ ท่ีไมต่ ้องการออก

เทคนิคการสบื ค้นขอ้ มูลดว้ ย Google 5.หาข้อมลู ตามชว่ งตวั เลขนน้ั ๆ สตู ร เรื่องทต่ี อ้ งการคน้ หา(เว้นวรรค)ตัวเลข..ตวั เลข

เทคนิคการสืบค้นขอ้ มูลดว้ ย Google 6.ตรวจสอบเทยี่ วบิน พมิ พ์ช่อื เทยี่ วบินของคุณลงไปในช่องการคน้ หาเลย Google

เทคนิคการสืบคน้ ขอ้ มลู ด้วย Google 7.ดูรอบฉายภาพยนตร์ พมิ พ์ ชอื่ ภาพยนตร์ ตามดว้ ยคาวา่ วนั ฉาย

เทคนิคการสืบคน้ ขอ้ มูลด้วย Google 8.แปลงหน่วย เราสามารถแปลงหน่วยผ่าน Google ได้ทันทไี มว่ า่ จะเป็น •ความยาว/ระยะทาง เชน่ meter ,centimeter ,millimeter, feet, kilometer, mile ฯลฯ •นา้ หนัก เชน่ gram, milligram, kilogram, pound ฯลฯ ซึง่ เราสามารถทาได้โดยไม่ตอ้ งคลกิ เข้าไปในเว็บไซต์เพอ่ื กดแปลงหน่วยเลย แตเ่ ทคนคิ นี้ตอ้ งใชห้ นว่ ยเปน็ ภาษาองั กฤษเทา่ นนั้

เทคนคิ การสบื คน้ ขอ้ มลู ด้วย Google

เทคนิคการสบื คน้ ข้อมลู ด้วย Google 9.เทียบคา่ เงนิ สกลุ ตา่ งๆ คุณสามารถเทียบคา่ เงินได้ง่ายๆ แค่พิมพ์หน่วยต่างๆ

เทคนิคการสบื ค้นขอ้ มลู ด้วย Google 10.ดูตารางแขง่ ขันกฬี า พมิ พ์ ชอ่ื การแขง่ ขันกีฬาน้นั ๆ

เทคนิคการสืบค้นข้อมลู ดว้ ย Google 11.ดเู วลาพระอาทติ ยข์ ึ้น และพระอาทิตย์ตกในที่ตา่ งๆได้ พิมพ์คาว่า พระอาทิตย์ขึ้น หรอื พระอาทติ ย์ตก ตามด้วย สถานที่ เช่น พระอาทิตยข์ ึ้น เขาใหญ่ เป็นต้น

เทคนคิ การสืบคน้ ขอ้ มูลด้วย Google 12. แสดงเวลาปจั จบุ นั ในประเทศต่างๆ เช่น ถา้ เราอยากจะร้วู ่าตอนนญ้ี ป่ี ุ่นเปน็ เวลาเทา่ ไหรแ่ ล้ว เราสามารถพมิ พ์คาวา่ time ตามด้วย เมอื งหรอื ประเทศ นัน้ ๆ เช่น time japan เป็นตน้ Google กจ็ ะแสดงเวลา ปัจจุบันให้

เทคนคิ การสบื คน้ ขอ้ มลู ด้วย Google

ประโยชน์จากการสบื ค้นขอ้ มลู ประโยชนจ์ ากการสืบค้นขอ้ มูลบนอินเทอรเ์ น็ตน้ัน มอี ยู่หลายดา้ นดว้ ยกนั คอื 1) ประหยดั เวลา อยา่ งทร่ี กู้ นั อยแู่ ล้วว่ามีทกุ อย่างอยู่ใน อินเทอร์เน็ต ขึน้ อย่กู ับว่าเราจะมวี ธิ กี ารคน้ หาและ นามาใช้ไดอ้ ยา่ งไร โดยไมต่ อ้ งเสียเวลาไปเสาะหาขอ้ มูล จากแหล่งความรจู้ รงิ เชน่ หอ้ งสมดุ หนังสอื วารสาร หรือ จากบคุ คลผ้รู ู้อ่นื ๆ

ประโยชนจ์ ากการสืบคน้ ขอ้ มูล 2) ไดข้ อ้ มลู ครบถว้ น เนอ่ื งจากการสืบคน้ ข้อมูลบน อนิ เทอรเ์ นต็ นั้น เราสามารถสืบคน้ ข้อมลู ได้อยา่ งหลาย แบบ เชน่ ข้อมูลขอ้ ความ ขอ้ มลู รปู ภาพ ขอ้ มลู มัลตมิ เี ดีย หรอื อนื่ ๆ ในเนื้อหาหนงึ่ ๆ ก็สามารถนาข้อมลู ที่ หลากหลายรปู แบบมาอา้ งอิงได้อยา่ งหลากหลายและ

ประโยชนจ์ ากการสบื ค้นขอ้ มูล 3) มกี ารแลกเปล่ยี นขอ้ มูลระหว่างกัน ชุมชนในการ เรียนรู้บนอนิ เทอร์เนต็ นั้น เป็นชมุ ชนท่ีมกี ารแลกเปลย่ี น ขอ้ มูลข่าวสารกนั ในลักษณะใหฟ้ รี หรือมีคา่ ใชจ้ ่ายบ้าง ถ้าหากเรามีการแลกเปล่ียนขอ้ มลู ระหวา่ งกัน ย่อมทาให้ การค้นหาขอ้ มลู ท่ีสาคญั มีความหลากหลายมากขึน้

แหล่งทีม่ า https://www.businessplus.co.th/Activitie/ https://lrckm.wordpress.com/ https://sites.google.com/site/ http://dept.npru.ac.th/ https://sites.google.com/site/

จบการนาเสนอ