พระเจ้าตากสินมหาราช

สมเดจ็ พระเจา้ ตากสินมหาราช สมยั กรุงธนบุรี

พระราชประวัติ สมเดจ็ พระเจา้ กรุงธนบุรี หรือ สมเดจ็ พระเจ้าตากสนิ ทรง ประกอบวรี กรรมในการกอบกู้และสร้างชาติ ป้องกันบ้านเมือง และสร้างความเป็ นเอกภาพ ตลอดจนขยายราชอาณาจักร เม่อื ปราบดาภเิ ษกเป็ นพระมหากษัตริย์ พระองคท์ รงเฉลิมพระนามวา่ สมเดจ็ พระศรีสรรเพชญ์ หรอื สมเดจ็ พระบรมราชาท่ี 4 สมเดจ็ พระเจ้ากรุงธนบุรมี ีพระนามเดมิ วา่ สนิ ประสูตปิ ระมาณ พ.ศ.2277 ในรัชกาลพระเจา้ อย่หู วั บรม พระบดิ าเป็ นชาวจนี แซ่เจงิ้ ส่วนพระมารดาเป็ นหญิงไทย ชอ่ื นางนกเอยี้ ง (กรมพระเทพา มาตย)์ อาจมีภมู ลิ าเนาจากเมอื งเพชรบุรี พระองคส์ มรสกับหญงิ สามัญชนชอ่ื สอน (กรมหลวงบาทบริจารกิ า) มีพระราชโอรสพระ ราชธิดารวม 29 พระองคส์ มเดจ็ พระเจ้ากรุงธนบุรเี ดมิ เป็ นพ่อค้า เกวยี นไดบ้ รรทุกสินค้าไปขายทห่ี วั เมอื ง ตอ่ มาเขา้ รับราชการจน ได้เลือ่ นตาแหน่งเป็ นเจ้าเมอื งตาก และเป็ นพระยาวชริ ปราการ เจ้าเมืองกาแพงเพชร แต่ยงั ไม่ทันไดไ้ ปปกครองเมอื ง พม่ายกทพั เขา้ มาโจมตหี ัวเมอื งฝ่ ายเหนือใน พ.ศ.2309 สมเดจ็ พระทน่ี ่ัง สุริยาศนอ์ มรินทรจ์ งึ โปรดใหพ้ ระองคล์ งมาช่วยป้องกันกรุงศรี อยุธยา

อาณาเขต อาณาจกั รธนบุรี

บทบาทในการพฒั นาชาตไิ ทยของ พระเจ้าตากสินมหาราช

การก้เู อกราช ดว้ ยเหตุผลจากสถานการณส์ งครามที่ เหลอื กาลังหรอื อาจมหี มายใหไ้ ปหาคน จากเมอื งมาช่วย หรือความจาเป็ นอนื่ ใด ทาให้พระองคจ์ งึ พาไพร่พลไทยจนี ตฝี ่ าวง ล้อมกองทพั พม่า (มเี อกสารการค้าทางการ ธนบุรี ถงึ บรษิ ัท VOC กล่าววา่ พระองค์ ทรงไปตามคาส่ังพระมหากษัตริย)์ มุ่งไป ทางทศิ ตะวันออกสู่จันทบูรณห์ รือจันทบุรี ซงึ่ เป็ นเมอื งใหญ่ จันทบูรจงึ เป็ นเมอื งทาง เศรษกจิ ทาเลทตี่ งั้ ทางนา้ เหมาะสมกับ ยุทธศาสตรท์ างทหารเรยี กวา่ “สมุททานุ ภาพ”

การสร้างและสถาปนากรุงธนบุรีเป็ นเมืองหลวง หลังจากทกี่ รุงศรีอยธุ ยาสูญเสียเอกราชใหแ้ ก่พม่าแล้ว บ้านเมอื งของ ประเทศไทยในสมัยนั้นกอ็ ยูใ่ นสภาวะราส่าระสาย เนื่องจากขาดพระ เจา้ แผ่นดนิ ปกครองประเทศ ประชาชนทย่ี งั เหลือชวี ิตรอดกพ็ ากันหลบ ซ่อนตวั อยตู่ ามป่ า และตามหวั เมืองทอ่ี ยูห่ า่ งไกลเมอื งหลวง อย่างไรก็ ตาม การเสียกรุงศรีอยุธยาครัง้ ท่ี 2 นี้ กย็ งั มอี กี หลายหวั เมืองท่ี ปลอดภยั จากการเข้าทาลายของพม่า จงึ มีกลุ่มผู้นาคนไทยพยายามตัง้ ตวั เองขึน้ เป็ นเจ้าชุมนุมขึน้ ทงั้ นีก้ เ็ พอ่ื รวบรวมกาลังของประชาชนเข้า กอบกอู้ ิสรภาพใหแ้ ก่ประเทศชาตนิ ่ันเอง สาหรับชุมนุมของคนไทยท่ี พยายามตัง้ ตวั ขนึ้ มาแบ่งออกได้เป็ น 5 ชุมนุม ไดแ้ ก่ 1. ชุมนุมเจ้าพมิ าย 2. ชุมนุมเจา้ พระฝาง 3. ชุมนุมเจา้ พระยาพษิ ณุโลก 4. ชุมนุมเจ้านครศรธี รรมราช 5. ชุมนุมเจ้าตาก หรอื พระยาตาก(สิน) โดยกลุ่มชุมนุมเจ้าตากหรือพระยาตาก(สิน)ถอื เป็ นกลุ่มชุมนุมท่ี สาคัญ ทท่ี าใหป้ ระเทศไทยสามารถกอบกเู้ อกราชกลับคนื มาจากพม่า ได้ โดยพระยาตากใช้เวลาในการเรียกร้องเอกราชคืนมาเพยี ง 7 เดอื น เทา่ กบั ว่าประเทศไทยตกเป็ นเมอื งขนึ้ ของพม่ายังไม่ทนั ข้ามปี

แบบอย่างความดที น่ี ามาประยุกต์ใช้

ด้านการแสดงออกในการเป็ นผู้นา ขณะส่ังการใหน้ ายท้ายช้างเข้าทาลายประตูเมอื ง จนั ทบรู “เจ้าตากกข็ ับชา้ งทน่ี ่ังเข้าพังประตูเมอื ง ทหารทรี่ ักษาหน้าทกี่ ็ระดมยงิ ปื นใหญ่น้อยระดมมา เป็ นอันมาก นายทา้ ยช้างทน่ี ่ังเหน็ ดังนั้น เกรงวา่ จะ ถกู เจ้าตาก จงึ บงั คับช้างใหถ้ อยออกมา เจ้าตากขัด พระทยั ชกั พระแสงหันมาจะฟันนายชา้ ง นายช้าง ตกใจทลู ขอชวี ติ ไว้ แล้วไสชา้ งกลับเข้ารือ้ บานประตู พงั ลง พวกทหารก็เขา้ เมอื งได้” เป็ นการแสดงความ เดด็ เดย่ี วเฉียบขาด ในการส่ังการในสถานการณ์ ฉุกเฉิน บนความเป็ นความตาย นั้นตอ้ งการการลง นาย ธนพฒั นน์ บวั ศรี มอื ทาอย่างทนั ทที นั ใดพร้อมกับการฉกฉวยโอกาส 1.มคี วามเดด็ เดยี่ วแน่วแน่ในการตัดสินใจ หรอื วนิ าทที องไม่ใหห้ ลุดลอยไป เช่น การตดั สนิ ใจเลือกในสง่ ท่ีตอ้ งการอยา่ งแน่วแน่ 2.ไม่ลังเลในการตัดสนิ ใจกบั ปัญหาทพ่ี บเจอ เช่น การตดั สนิ ใจแกป้ ัญหาท่ีพบโดยไมห่ นีปัญหา 3.นาความเป็ นผู้นามาใช้ใหเ้ กดิ ประโยชน์ เชน่ ใชใ้ นการทากิจกรรมตา่ งๆเพ่ือใหร้ ะหว่างงานไมเ่ กิดปัญหา

จดั ทาโดย นาย ธนพฒั นน์ บัวศรี เลขที่ ชัน้ มัธยมศกึ ษาปี่ ท่ี / เสนอ คุณครู พกิ ุล มใี จเจอื โรงเรียนภาชี สุนทรวทิ ยานุกลู อาเภอ ภาชี จังหวัดพระนครศรอี ยธุ ยา สานักงานพนื้ ทก่ี ารศกึ ษามัธยมศกึ ษาพระนครศรีอยุธยา