กว่าจะเป็นศูนย์วิทยาศาสตร์ฮาลาล จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยสถาบันด้านวิทยาศาสตร์ฮาลาลแห่งแรกในโลกบันทึกไว้ในวาระครบรอบ 20 ปี

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่�่ 4.3 การเยี่ย�่ มเยีียนศูนู ย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จากอาคัันตุุกะต่า่ งประเทศระดัับวีีวีีไอพีี [พ.ศ. 2556] ตลอดระยะเวลาที่่�ผ่่านมา ศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์ มหาวิทิ ยาลัยั (ศวฮ.) ได้ร้ ับั การเยี่ย� มเยียี นจากอาคันั ตุกุ ะต่า่ งประเทศระดับั วีวี ีไี อพีี (VVIP) หลายต่อ่ หลายครั้�ง จดจำได้ไ้ ม่ห่ มด บุคุ คลระดับั นายกรัฐั มนตรีี มีีหลายท่า่ น ดัังเช่น่ วัันที่่� 18 กัันยายน พ.ศ.2556 ตััน สรีี มูฮู ์์ยิิดดิิน ยัสั ซิิน รองนายกรัฐั มนตรียี ุคุ นายกรัฐั มนตรีี ตุนุ ดร.มหาธีรี ์์ โมฮัมั หมัดั นำคณะใหญ่่ จำนวน 52 คนเข้้าเยี่�ยมชมกิิจการของ ศวฮ.นานกว่่าสามชั่�วโมง โดยมีี ดาโต๊ะ๊ มุคุ ลิสิ มหาธีรี ์์ บุตุ รชายท่า่ นนายกรัฐั มนตรีี ตุนุ ดร.มหาธีรี ์์ โมฮัมั หมัดั ร่ว่ มคณะมาด้ว้ ย ท่า่ นอธิกิ ารบดีเี วลานั้�น ศ.นพ.ภิริ มย์์ กมลรัตั นกุลุ ,เลขาธิกิ าร คณะกรรมการกลางอิิสลามแห่่งประเทศไทย พล.ต.ต.สุุริินทร์์ ปาลาเร่่, รองเลขาธิิการคณะกรรมการพััฒนาการเศรษฐกิิจและสัังคมแห่่งชาติิ คุุณลดาวััลย์์ คำภา ร่่วมให้้การต้้อนรัับ ต่่อมาวัันที่่� 1 มีีนาคม พ.ศ.2563 ตััน สรีี มููฮ์์ยิิดดิิน ยััสซิิน ขึ้�นดำรงตำแหน่่งนายกรััฐมนตรีีคนที่่� 8 ของประเทศมาเลเซีีย 150 กว่่าจะเป็็น “ศููนย์์วิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุุฬาลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลัยั ” สถาบัันด้้านวิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาลแห่ง่ แรกในโลก

บุุคคลระดัับวีีวีีไอพีีที่่�เข้้าเยี่�ยมชม ศวฮ. อีีกคนหนึ่่�งคืือ ดาโต๊๊ะ สรีี อัันวาร์์ อิบิ ราฮิิม ซึ่�งขึ้�นดำรงตำแหน่ง่ นายกรััฐมนตรีมี าเลเซีียคนที่่� 10 เมื่่�อวัันที่่� 24 พฤศจิิกายน พ.ศ.2565 หลัังจากนั้�น วัันที่่� 24 กุุมภาพัันธ์์ พ.ศ.2566 ผมพบท่่านที่่�มููลนิิธิิเพื่�่อศููนย์์กลางอิิสลามแห่่งประเทศไทย ท่า่ นบอกผมว่า่ เคยไปเยี่ย� มชม ศวฮ. มาแล้ว้ ดีใี จที่่ท� ่า่ นจำได้้ ท่า่ นเข้า้ เยี่ย� มชม ศวฮ. ในวัันที่่� 30 มีีนาคม พ.ศ.2552 ห้้าปีีหลังั พ้้นการถููกจองจำนานหกปีี ในเรืือนจำ โดยเดิินทางมาเป็็นอาคัันตุุกะของจุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย หนึ่่�งในสถานที่่�ที่่�ท่่านเข้้าเยี่�ยมชมพร้้อมคุุณสุุทธิิชััย หยุ่่�น และคุณุ ไกรศักั ดิ์� ชุุณหะวััน คืือ ศวฮ. โดยเราร่่วมรัับประทานอาหารมื้้�อกลางวัันง่่ายๆ มีีคุุณศราวุุธ ศรีีวรรณยศ ซึ่�งภายหลัังได้้เป็็นอิิหม่่ามประจำมััสยิิดต้้นสน ร่ว่ มอยู่่�ด้ว้ ย สภาพร่า่ งกายของ ดาโต๊ะ๊ สรีี อันั วาร์์ อิบิ ราฮิมิ เวลานั้�นไม่แ่ ข็ง็ แรง นัักเดิินเหิินลำบาก แต่่ความเป็็นนัักการเมืืองกระดููกเหล็็กที่่�ผ่่านหกปีี ในเรืือนจำมาแล้ว้ ไม่เ่ คยปริปิ ากบ่น่ และไม่ย่ อมหลบหนีเี มื่อ่� ต้อ้ งเข้า้ เรืือนจำ อีีกครั้�งใน พ.ศ.2558 กระทั่่�งพ้้นโทษใน พ.ศ.2561 หลังั จากนั้�นจึึงออกมา ต่อ่ สู้้�ทางการเมืืองกระทั่่ง� ได้ช้ ัยั ชนะก้า้ วขึ้้�นสู่�ตำแหน่ง่ นายกรัฐั มนตรีใี นที่่ส� ุดุ นี่่ค� ืือนักั การเมืืองที่่น� ับั เป็น็ แมวเก้า้ ชีวี ิติ ของมาเลเซียี ได้ร้ ับั รู้้�แล้ว้ ยอมรับั เลย ว่า่ ตนเองโชคดีที ี่่�ทำงานเป็็นนัักวิิชาการสาขาวิิทยาศาสตร์์ ไม่ม่ ีีเรื่อ�่ งหนักั ๆ ให้้เครีียดมากนักั รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินัยั ดะห์ล์ ััน 151

วีีวีีไอพีีอีีกท่่านหนึ่่�งที่่�ขอกล่่าวถึึงคืือ รััฐมนตรีีจากราชอาณาจัักร บาห์เ์ รนซึ่ง� มีสี ัมั พันั ธ์ก์ ับั ประเทศไทยในระดับั ดีมี าก เป็น็ ประเทศที่่อ� ยู่่�เบื้้�องหลังั ความสัมั พันั ธ์อ์ ันั เป็น็ ปกติริ ะหว่า่ งประเทศไทยกับั ซาอุดุ ีอี าระเบียี เมื่อ�่ วันั ที่่� 4 กรกฎาคม พ.ศ.2561 นายซาเยด อัลั ซายานีี ( H.E. Mr. Zayed R. Alzayani) รัฐั มนตรีกี ระทรวงอุตุ สาหกรรม พาณิชิ ย์์ และการท่อ่ งเที่่ย� ว ราชอาณาจักั ร บาห์เ์ รน พร้อ้ มนายฐานิศิ ร์์ ณ สงขลา เอกอัคั รราชทูตู ไทยประจำกรุงุ มานามา ราชอาณาจักั รบาห์์เรน และคณะ เข้า้ เยี่ย� มชม ศวฮ. โดยมีีท่่านอธิกิ ารบดีี ศ.ดร.บัณั ฑิติ เอื้้�ออาภรณ์์ ร่ว่ มให้ก้ ารต้อ้ นรับั หลังั จากนั้�น ในวันั ที่่� 27 - 29 ตุลุ าคม พ.ศ.2561 ทางรัฐั มนตรีกี ระทรวงพาณิชิ ย์ป์ ระเทศไทย นายสนธิริ ัตั น์์ สนธิิจิิรวงศ์์ เดิินทางเยี่�ยมบาห์์เรนเป็็นการตอบแทน โดยเชิิญผมให้้ร่่วม คณะเดิินทางไปด้้วย 152 กว่า่ จะเป็็น “ศูนู ย์์วิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์์มหาวิิทยาลัยั ” สถาบันั ด้า้ นวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 153

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่่� 4.4 HAL-Q กัับรางวัลั เลิิศรััฐ นวัตั กรรมการบริกิ ารระดัับดีีเด่่น [พ.ศ. 2556] ผมเรีียนรู้�งานการมาตรฐานอาหารเป็น็ ขั้�นเป็น็ ตอนตั้�งแต่่ร่ว่ มงาน กับั ครัวั การบินิ ไทยใน พ.ศ.2539 เขียี นตำราด้า้ นการมาตรฐานอาหารฮาลาล ในชื่�่อ Halal-HACCP ร่่วมกัับสถาบัันอาหารใน พ.ศ.2542 กำหนดกรอบ แนวคิดิ งานการมาตรฐานอาหารฮาลาลขึ้�น กำหนดขั้้�นตอนการดำเนินิ งาน ไว้ช้ ัดั เจนเพื่อ่� ให้บ้ ุคุ ลากรในภาคอุตุ สาหกรรมสามารถนำไปปฏิบิ ัตั ิใิ ห้เ้ กิดิ ผล ตามที่่�กำหนดในมาตรฐานฮาลาล จััดทำเป็็นตำราปลาย พ.ศ.2542 ทว่่า ไม่ไ่ ด้ร้ ับั ทุนุ สนับั สนุนุ การดำเนินิ งานจากหน่ว่ ยงานใด ขณะที่่ห� ลายหน่ว่ ยงาน ทั้�งกระทรวงและมหาวิทิ ยาลัยั นำแนวคิดิ Halal-HACCP ไปจัดั ทำโครงการ อบรมผู้้�ประกอบการผลิิตอาหารฮาลาลต่่อเนื่่�องกัันหลายปีี จนกระทั่่�ง ศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย (ศวฮ.) ถืือกำเนิิดขึ้้�น โดยได้้รัับทุุนสนัับสนุุนอย่่างเป็็นทางการในกลางปีี พ.ศ.2547 นั่่�นเอง ศวฮ. จึึงจััดกิิจกรรมการวางระบบการมาตรฐาน Halal-HACCP ในทางปฏิิบััติขิ ึ้ �น 154 กว่า่ จะเป็็น “ศูนู ย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุฬุ าลงกรณ์์มหาวิิทยาลัยั ” สถาบัันด้า้ นวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่ง่ แรกในโลก

งานการมาตรฐานฮาลาล Halal-HACCP ดำเนิินการตลอด พ.ศ.2548 - 2549 พบอุปุ สรรคในการดำเนินิ งานไม่่น้อ้ ย การจัดั วางระบบ ตามตำรากลายเป็็นเรื่่�องยากในทางปฏิิบััติิ กลางปีี พ.ศ.2548 ผมกัับ คุุณอรชุุดา สิิมารัักษ์์ จากสถาบัันอาหารที่่�เข้้ามาเป็็นที่่�ปรึึกษา ช่่วยกััน ปรัับแผนการดำเนิินงานใหม่่ เปลี่่�ยนจากระบบ Halal-HACCP เป็็น Halal-GMP/HACCP นำงาน GMP (Good Manufacturing Practices) สร้า้ ง เป็น็ พื้�นฐาน (ต่อ่ มาเปลี่่ย� นเป็น็ GHP (Good Hygiene Practices)) เป็น็ ผล ให้้การปฏิิบััติิงานในโรงงานอุุตสาหกรรมอาหารเริ่�มเกิิดผล ปฏิิบััติิงาน คล่่องตััวขึ้้�น งาน Halal-GMP/HACCP คืือส่่วนสำคััญที่่�ทำให้้ ศวฮ. ได้้รัับรางวััล The Halal Journal Award of Best Innovation in Halal Industry 2006 ใน พ.ศ.2549 จากนายกรัฐั มนตรีมี าเลเซียี นี่่ค� ืือรางวัลั แรก ของการดำเนินิ งานด้้านการมาตรฐานฮาลาลของ ศวฮ. รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ัยั ดะห์ล์ ััน 155

การมาตรฐานอาหารฮาลาลเริ่�มโดยกำหนดสิ่่�งต้้องห้้าม (หะรอม) และสิ่ง� สกปรกทางศาสนาอิสิ ลาม (นญิิส) ให้้เป็็นอัันตรายที่่�ต้อ้ งกำจัดั หรืือ จำกััดจากระบบ สร้้างระบบ Halal-HACCP และ Halal-GMP/HACCP ขึ้�นกระทั่่�ง พ.ศ.2550 ผมพััฒนาเป็็นระบบ HAL-Q (Halal Assurance, Liability-Quality System) นำเสนอในการประชุมุ ศวฮ.ที่่�จังั หวััดระยอง จากนั้�นต่อ่ ยอดโดยแบ่่งงานเป็็น 4 ขั้�นตอน ให้้แต่่ละขั้�นตอนมีี 4 กิิจกรรม โดยเริ่�มงานต้้น พ.ศ.2551 การดำเนิินงานด้้านการมาตรฐานฮาลาล ตามระบบ HAL-Q ดำเนิินไปจนถึึง พ.ศ.2565 วางระบบ HAL-Q แก่่ โรงงานและภาคธุุรกิิจได้้ 1,112 สถานประกอบการ (89% อาหาร 11% ไม่่ใช่่อาหาร) ครอบคลุุมคนงาน 158,823 คน กลายเป็็นระบบหลัักของ ศวฮ. โดยนำงานห้้องปฏิิบััติิการนิิติิวิิทยาศาสตร์์ฮาลาล, งานฐานข้้อมููล วััตถุุดิิบ H number, และงานชำระล้้างนญิิส ร่่วมเป็็นองค์์ประกอบ ถึงึ วันั ที่่� 13 ธันั วาคม พ.ศ.2556 HAL-Q ที่่ส� มบูรู ณ์์ จากผลงาน “HAL-Q นวััตกรรมระบบบริิหารจััดการคุุณภาพความปลอดภััย ผลิติ ภััณฑ์แ์ ละบริกิ ารฮาลาล ครบวงจร” เข้า้ รับั รางวัลั เลิศิ รัฐั ประเภทนวััตกรรมการบริิการระดัับดีีเด่่น ประจำปีี 2556 จากรองนายก รััฐมนตรีี นายพรเทพ เทพกาญจนา HAL-Q จึึงเป็็นระบบการมาตรฐาน ฮาลาลที่่ส� ร้้างชื่อ่� เสียี งให้้แก่่ ศวฮ. อย่า่ งมาก 156 กว่่าจะเป็น็ “ศูนู ย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุุฬาลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลััย” สถาบัันด้้านวิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาลแห่ง่ แรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 157

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่�่ 4.5 Halal Route Application สำำ�หรับั นักั ท่่องเที่�่ยว/นัักเดิินทางมุุสลิิม [พ.ศ. 2557] 158 กว่่าจะเป็น็ “ศููนย์ว์ ิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุฬุ าลงกรณ์์มหาวิทิ ยาลัยั ” สถาบันั ด้า้ นวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

“แอป” ย่่อมาจากคำว่่าแอปพลิิเคชันั (Application หรืือ App) คืือโปรแกรมอำนวยความสะดวกที่่�ออกแบบมาเพื่�่อใช้้บนโทรศััพท์์มืือถืือ หรืือโมบายและแท็บ็ เลต ศูนู ย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั (ศวฮ.) พัฒั นาแอปเพื่อ่� ช่ว่ ยให้น้ ักั ท่อ่ งเที่่ย� วหรืือนักั เดินิ ทางที่่เ� ป็น็ มุสุ ลิมิ หรืือ มิใิ ช่ม่ ุสุ ลิมิ ทั้�งที่่เ� ป็น็ คนไทยและต่า่ งประเทศไว้ใ้ ช้ห้ าร้า้ นอาหารฮาลาลหรืือ ร้้านอาหารมุุสลิิม รวมทั้�งมััสยิิด สำนัักงานคณะกรรมการอิิสลามในพื้�นที่่� ตั้�งชื่�่อไว้้ว่่า “Halal Route” (ฮาลาลรููท) สิ่�งที่่�พิิเศษเมื่่�อเทีียบกัับแอป หาร้้านอาหารที่่�นำเสนอกัันออกมามากมาย คืือนอกจากจะให้้ชื่�่อร้้าน จุุดหมายหรืือโลเคชั่�นบนแผนที่่�แล้้ว ยัังให้้ข้้อมููลเพิ่่�มเติิมด้้วยว่่าร้้านที่่�ว่่านี้� เตรีียมที่่�ละหมาดไว้้ไหม ที่่�อาบน้้ำละหมาดมีีหรืือเปล่่า แบ่่งแยกชายหญิิง หรืือไม่่ ร้า้ นอาหารมีเี มนูเู ด็ด็ อะไรบ้า้ ง มีทีี่่น�ั่่ง� กี่โ� ต๊ะ๊ ติดิ แอร์ห์ รืือเปล่า่ ที่่จ� อดรถ เป็น็ อย่า่ งไร มีมี ัสั ยิดิ ใกล้เ้ คียี งไหม มัสั ยิดิ ชื่อ่� อะไร สถานที่่ท� ่อ่ งเที่่ย� วใกล้เ้ คียี ง มีีบ้้างไหม วััฒนธรรมท้้องถิ่�นเป็็นอย่่างไร บอกอีีกว่่าจากสถานที่่�นี้� ไปยังั ที่่ห� มายต่อ่ ไปใช้เ้ วลานานเท่า่ ไหร่่ เส้น้ ทางไหน ร้า้ นอาหารฮาลาลหรืือ มุสุ ลิมิ ย่่านนั้�นมีีหรืือไม่่ แนวคิิดในการพััฒนาแอปนี้้�เริ่�มที่่�จัังหวััดกระบี่่�ใน พ.ศ.2557 ระหว่่างพัักจากการประชุุมช่่วงวัันเสาร์์ ผมแวะไปหาอาหารปัักษ์์ใต้้ รับั ประทานในเมืือง ที่่ร� ้า้ นมีชี าวมาเลเซียี กลุ่�มใหญ่ข่ี่ร� ถมอเตอร์ไ์ ซด์บ์ ิ๊๊ก� ไบค์์ หลายสิบิ คันั เข้า้ มาจอดแวะรับั ประทานกลางวันั ร้า้ นนั้�น หนุ่่�มมาเลย์ค์ นหนึ่่ง� จำผมได้้และเข้้ามาทัักทาย คุุยกัันแล้้วจึึงรู้�ว่่าหนุ่่�มๆ กลุ่�มนี้้�ท่่องเที่่�ยวไป ในประเทศไทย ขี่ร� ถขึ้�นไปจนถึงึ เพชรบุรุ ีี เล่า่ ด้ว้ ยว่า่ มีบี างกลุ่�มเดินิ ทางขึ้�นไป ถึงึ เชียี งราย ก่อ่ นบ่น่ ว่า่ หาร้า้ นอาหารมุสุ ลิมิ ยาก หาสถานที่่ล� ะหมาดลำบาก รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินััย ดะห์์ลันั 159

นั่่�นเองทำให้ผ้ มเริ่ม� แนวคิดิ พััฒนาแอปการท่อ่ งเที่่�ยวเดิินทางสำหรับั มุุสลิมิ ขึ้�นโดยให้ร้ ายละเอียี ดดังั ที่่บ� อก จากนั้�นจึงึ ว่า่ จ้า้ งบริษิ ัทั เอกชนมุสุ ลิมิ พัฒั นา แอปขึ้้�น ขณะเดีียวกัันได้้ปรึึกษาหารืือร่่วมกัับ ผศ.ดร.ภราดร สุุรีีย์์พงษ์์ แห่ง่ สำนักั งาน ศวฮ. สาขาเชียี งใหม่่ ซึ่ง� เชี่ย� วชาญทางด้า้ นนี้� ถึงึ เดืือนธันั วาคม พ.ศ.2558 ในงาน THA 2015 ณ ศูนู ย์์การประชุุมแห่่งชาติิสิริ ิิกิติ ติ์� ได้้จััด นิทิ รรศการนำเสนอแอปนี้้�ต่อ่ รองนายกรัฐั มนตรีีพลเอกธนะศักั ดิ์�ปฏิมิ าประกร และสาธารณชน แอป Halal Route ได้้รัับการพััฒนามาโดยตลอด บางครั้�ง มีภี าคเอกชนเข้า้ ร่ว่ ม เกิดิ อุปุ สรรคในการดำเนินิ งานบ้า้ งบางช่ว่ ง ถึงึ พ.ศ.2566 มีีการปรัับปรุุงข้้อมููลครั้�งใหญ่่ กำหนดเส้้นทางท่่องเที่่�ยวเป็็น 5 เส้้นทาง ได้แ้ ก่่ ภาคอีสี านผ่่าน 5 จัังหวััด ภาคตะวัันออกผ่า่ น 5 จัังหวััด ภาคเหนืือ เริ่ม� จากกรุุงเทพฯ ผ่่าน 17 จัังหวััด ภาคใต้้เส้้นทางอัันดามันั ผ่่าน 5 จัังหวััด ภาคใต้้จัังหวััดชายแดนผ่่าน 3 จัังหวััด โดยมีีข้้อมููลที่่�บัันทึึกแล้้ว ได้้แก่่ ร้า้ นอาหาร 1,151 แห่ง่ มัสั ยิดิ 3,080 แห่ง่ โรงแรม/ที่่พ� ักั 76 แห่ง่ สำนักั งาน คณะกรรมการอิิสลามประจำจัังหวััด 40 แห่่ง สำนัักงานคณะกรรมการ กลางอิิสลามแห่่งประเทศไทย 1 แห่่ง โดยกำหนดเป้้าหมายที่่�จะบัันทึึก ข้้อมููลร้้านอาหารเพิ่่�มเติิมอีีก 2,000 แห่่ง ภายใน พ.ศ.2566 เน้้นวััตถุุดิิบ ที่่�ใช้้ วิิธีีการชำระล้้างทำความสะอาดวััตถุุดิิบ นอกจากนี้้�ยัังมีีการแนะนำ เพิ่่�มเติิมในส่่วนของพื้ �นที่่�และสภาพแวดล้้อมในร้้านอาหารตามหลััก สุขุ าภิิบาลอาหารด้ว้ ย 160 กว่่าจะเป็น็ “ศูนู ย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาล จุฬุ าลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย” สถาบัันด้้านวิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาลแห่่งแรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 161

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่่� 4.6 จากโตเกีียวสู่�งาน THA เพื่�อ่ เข้า้ สู่� OIC/SMIIC [พ.ศ. 2557] ศูนู ย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั เริ่ม� จัดั ประชุมุ วิชิ าการนานาชาติใิ นชื่อ่� HalalScience,IndustryandBusinessInternational Conference (HASIB) ตั้�งแต่่ พ.ศ.2551 จากนั้�นจััดต่่อเนื่�่องทุุกปีี ต่่อมาใน พ.ศ.2557 ผมได้้รัับเชิิญให้้ร่่วมบรรยายในงาน Japan Halal Summit 2014 ที่่�กรุุงโตเกีียว ญี่่�ปุ่�น ผู้้�บรรยายร่่วมกัับผมคืือผู้้�แทนจาก หน่่วยงาน SMIIC (Standard and Metrology Institute for Islamic Countries) ซึ่�งดููแลงานมาตรฐานฮาลาลของ OIC (Organisation of the Islamic Cooperation) ผู้�แทนท่่านนั้�นเน้้นงานที่่�ดำเนิินการโดย ประเทศสมาชิิก SMIIC เป็็นหลััก ผมเสนอความเห็็นว่่ามุุสลิิมในโลก 1,800 ล้า้ นคน (ณ เวลานั้�น) มีถี ึงึ 400 ล้า้ นคนที่่อ� ยู่่�นอกประเทศสมาชิกิ OIC ซึ่ง� มีสี ่่วนร่่วมอย่่างสำคัญั ในการพััฒนางานฮาลาล ประเทศไทยคืือตัวั อย่า่ ง ที่่�พััฒนางานด้้านวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลขึ้�นอย่่างเป็็นระบบ เมื่�่อลงจากเวทีี ผมแจ้้ง พล.ต.ต.สุุริินทร์์ ปาลาเร่่ เลขาธิิการคณะกรรมการกลางอิิสลาม แห่ง่ ประเทศไทย (กอท.) และ รศ.ดร.ปกรณ์์ ปรียี ากร ผู้้�อำนวยการสถาบันั มาตรฐานฮาลาลแห่ง่ ประเทศไทย (สมฮท.) ที่่ไ� ปร่ว่ มประชุมุ ครั้�งนั้�นด้ว้ ยกันั ว่่าประเทศไทยควรเป็็นสมาชิิกองค์์การ SMIIC เพื่�่อให้้ SMIIC นำงาน วิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาลที่่�ประเทศไทยพัฒั นาขึ้�นไปใช้ป้ ระโยชน์์ 162 กว่่าจะเป็น็ “ศููนย์์วิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์์มหาวิทิ ยาลััย” สถาบัันด้า้ นวิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

ผมแจ้้ง Mr.Assad Sajjad ผู้้�ร่่วมจััดงาน Japan Halal Summit 2014 ถึึงความประสงค์์ที่่�จะเชิิญเลขาธิิการ SMIIC ร่่วมงาน ฮาลาลที่่�กรุุงเทพฯ ซึ่�ง ศวฮ. กำลัังเตรีียมงาน HASIB VII เมื่่�อกลัับถึึง กรุุงเทพฯ ศวฮ. จัับมืือกัับ สกอท. และ สมฮท. ขยายงาน HASIB VII ให้เ้ ป็น็ งานมหกรรมฮาลาลที่่ใ� หญ่ท่ ี่่ส� ุดุ ในประเทศไทยคืือ Thailand Halal Assembly 2014 (THA2014) โดยจัดั ในวันั ที่่� 28 - 30 ธันั วาคม พ.ศ.2557 ที่่� Bangkok Convention Center at Central World มีี HASIB VII เป็น็ ส่ว่ นหนึ่่ง� ของงาน เรียี นเชิญิ พลเอกประยุทุ ธ์์ จันั ทร์โ์ อชา นายกรัฐั มนตรีี เป็็นประธานเปิิดงาน โดยในปีีแรกยัังไม่่สามารถเชิิญเลขาธิิการ SMIIC มาร่ว่ มงานได้้เนื่อ�่ งจากช่่วงเวลาการเชิิญกระชั้�นชิิดเกิินไป รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินัยั ดะห์์ลััน 163

ต่อ่ มาที่่ศ� ูนู ย์ก์ ารประชุมุ แห่ง่ ชาติสิ ิริ ิกิ ิติิ์� ในงาน THA2015 (HASIB VIII) วันั ที่่� 25 - 27 ธันั วาคม พ.ศ.2558 ศวฮ.เชิญิ ประธาน SMIIC: Mr.Zebahittin Kormez เข้า้ ร่ว่ ม ขณะที่่ง� าน THA2016 (HASIB IX) วันั ที่่� 9 - 11 ธันั วาคม พ.ศ.2559 เชิิญเลขาธิิการ SMIIC: Mr.Ihsan Ovut เข้้าร่่วม หลัังจบงาน วัันที่่� 11 ธัันวาคม พ.ศ.2559 เวลา 22.00 น. ผมนำ Mr.Ihsan Ovut และคณะ เข้า้ เยี่ย� มชมห้อ้ งปฏิบิ ัตั ิกิ ารนิติ ิวิ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล ก่อ่ นเดินิ ทาง กลับั ตุรุ กีี เพื่อ่� ให้ท้ ่า่ นเห็น็ ศักั ยภาพด้า้ นวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลของประเทศไทย หลัังจากนั้�น นับั จากวันั ที่่� 1 มกราคม พ.ศ.2560 เป็น็ ต้น้ มา ประเทศไทย ได้ร้ ับั การแต่่งตั้�งเป็น็ สมาชิกิ SMIIC โดยมีี สกอท. และ สมฮท. เป็็นผู้�แทน ประเทศไทย ศวฮ.เป็น็ กรรมการด้า้ นเทคนิคิ หลายชุุด งาน THA ยัังจััดขึ้้�น อีีกหลายครั้�ง ณ ศููนย์์นิิทรรศการและการประชุุมไบเทค 3 ครั้�ง ได้้แก่่ THA2017 (HASIB X), THA2018 (HASIB XI), THA2019 (HASIB XII) ขณะ ที่่�งาน THA2020 (HASIB XIII), THA2021 (HASIB XIV) และ THA2022 (HASIB XV) จััดในรููปแบบ Virtual Conferences/Virtual Expo และ Hybrid ณ จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั ไม่ส่ ามารถจัดั งานเอ็ก็ ซ์โ์ ปขนาดใหญ่่ ได้จ้ ากปััญหาการระบาดของโรคโควิดิ -19 ตลอดช่่วงเวลานั้�น 164 กว่า่ จะเป็น็ “ศูนู ย์์วิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั ” สถาบันั ด้า้ นวิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่่งแรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 165

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่�่ 4.7 ประธานงานเมาลิดิ กลางแห่ง่ ประเทศไทย [พ.ศ. 2558 - 2560, 2566] มุสุ ลิมิ แม้เ้ ป็น็ ประชากรส่ว่ นน้อ้ ยในประเทศไทย ทว่า่ ได้ร้ ับั เกียี รติิ และศักั ดิ์�ศรีีไม่ต่ ่่างจากประชากรกลุ่�มใหญ่่ กิจิ กรรมของมุุสลิมิ ที่่�ใหญ่ท่ ี่่�สุุด ของประเทศคืือ “งานเมาลิิดกลางแห่่งประเทศไทย” นัับตั้้�งแต่่ พ.ศ.2504 เป็็นต้้นมาพระบาทสมเด็็จพระเจ้้าอยู่่�หััวภููมิิพลอดุุลยเดชฯ ทรงเสด็็จเป็็นประธานเปิิด กระทั่่�งถึึง พ.ศ.2515 ทรงมอบหมายให้้ สมเด็จ็ พระบรมโอรสาธิริ าช เจ้า้ ฟ้า้ มหาวชิริ าลงกรณ์ฯ์ สยามบรมราชกุมุ าร เสด็จ็ เป็น็ ผู้�แทนพระองค์์ โดยงานดังั กล่า่ ว มีรี ัฐั มนตรีแี ละข้า้ ราชการชั้้�นผู้�ใหญ่่ มากมายเข้า้ ร่ว่ มกิจิ กรรมต่า่ งๆ ตลอดงาน งานเมาลิดิ กลางแห่ง่ ประเทศไทย จึึงเป็็นโอกาสยิ่�งใหญ่่สำหรัับมุุสลิิมในประเทศไทย นอกจากนำเกีียรติิคุุณ 166 กว่่าจะเป็น็ “ศูนู ย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลัยั ” สถาบัันด้า้ นวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่่งแรกในโลก

ของบรมศาสดานบีมี ุฮุ ัมั มัดั (ศ็อ็ ลฯ) เผยแผ่ใ่ ห้เ้ ป็น็ ที่่ร� ับั รู้้�แก่ส่ าธารณชนแล้ว้ ยังั เป็น็ โอกาสสร้า้ งความรู้�ความเข้า้ ใจในศาสนาอิสิ ลามแก่ส่ ถาบันั พระมหากษัตั ริยิ ์์ บุุคคลระดัับสููงทั้�งฝ่่ายการเมืือง ข้้าราชการ ไม่่มีีโอกาสครั้�งไหนสำหรัับ มุุสลิิมไทยที่่ด� ีีไปกว่่านี้้�อีีกแล้ว้ กระบวนการดำเนิินงานเริ่�มต้้นตั้�งแต่่คณะกรรมการอำนวยการ งานเมาลิิดกลางแห่่งประเทศไทยซึ่ �งประกอบด้้วยคณะกรรมการกลาง อิิสลามแห่่งประเทศไทยและประธานกรรมการอิิสลามประจำจัังหวััด มีีจุุฬาราชมนตรีีเป็็นประธานทำการประชุุมสรรหาประธานจััดงานฯ จากนั้�นประธานจัดั งานฯ จึงึ แต่ง่ ตั้�งกรรมการแต่ล่ ะฝ่า่ ยเพื่อ่� ร่ว่ มดำเนินิ งาน กำหนดนััดหมายวัันจััดงานร่่วมกัับสำนัักพระราชวััง ผมเองได้้รัับการ คัดั เลืือกเป็น็ ประธานจัดั งานเมาลิดิ กลางแห่ง่ ประเทศไทยมาแล้ว้ ถึงึ สามครั้�ง คืือ งานเมาลิดิ กลางฯ ฮ.ศ.1436 (พ.ศ.2558), ฮ.ศ.1437 (พ.ศ.2559) และ ฮ.ศ.1438 (พ.ศ.2560) นัับว่่ามากครั้�งที่่�สุุดจึึงนัับเป็็นเกีียรติิยศอย่่างยิ่�ง ไม่่เพีียงโอกาสแสดงศัักยภาพของมุุสลิิมที่่�เป็็นหน่่วยหนึ่่�งของสัังคมไทย โอกาสดัังกล่่าวยัังเป็็นประโยชน์์อย่่างยิ่�งต่่อบุุคลากรใน ศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย (ศวฮ.) และจุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย ที่่�มีีส่่วนร่ว่ มในงานดัังกล่่าว นับั เป็น็ ผลงานสำคััญอีกี ชิ้�นหนึ่่ง� ของ ศวฮ. รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 167

งานทั้�งสามปีจี ัดั ขึ้้�น ณ ศูนู ย์บ์ ริหิ ารกิจิ การศาสนาอิสิ ลามแห่ง่ ชาติิ เฉลิิมพระเกีียรติิ ถนนคลองเก้้า เขตหนองจอก กรุุงเทพฯ โดยงานปีีแรก เมื่�อ่ วัันที่่� 7 - 9 มีีนาคม พ.ศ.2558 ด้้วยแนวคิิด “นบีีมููฮำมััด (ซ.ล.) ผู้�้นำ การพััฒนาคุณุ ภาพฮาลาล ผู้ร�้ัังสรรค์ร์ ากฐานงานวิทิ ยาศาสตร์”์ งานปีทีี่่ส� อง เมื่อ�่ วันั ที่่�30เมษายน-2พฤษภาคมพ.ศ.2559ด้ว้ ยแนวคิดิ “นบีมี ููฮำมััด(ซ.ล.) ผู้�้นำการพััฒนาฮาลาล ผู้้�รัังสรรค์์สัังคมพหุุวััฒนธรรม”งานปีีที่่�สาม เมื่�่อวัันที่่� 8 - 10 เมษายน พ.ศ.2560 ด้้วยแนวคิิด “นบีีมููฮำมััด (ซ.ล.) จากพระมหาคััมภีรี ์อ์ ััลกุรุ อาน สู่่�วิถิ ีฮี าลาล” งานปีที ี่่ส� ามนี้�ทวีคี วามสำคัญั ยิ่ง� ขึ้�นเมื่่�อสมเด็็จพระบรมโอรสธิริ าชฯ ทรงขึ้�นครองราชย์เ์ ป็็นรัชั กาลที่่� 10 พระบาทสมเด็็จพระปรเมนทรรามาธิิบดีีศรีีสิินทรมหาวชิิราลงกรณ พระวชิริ เกล้า้ เจ้า้ อยู่่�หัวั นับั แต่ป่ ลาย พ.ศ.2559 เป็น็ ต้น้ มา สิ่ง� ที่่เ� ตรียี มการ เป็น็ พิเิ ศษทั้�งสามปีคี ืือผมเขียี นหนังั สืือเรื่อ�่ งราวเกี่ย� วกับั ท่า่ นนบีมี ุฮุ ัมั มัดั (ศ็อ็ ลฯ) ทุกุ ปีี ใน พ.ศ.2566 ผมได้ร้ ับั มอบหมายให้เ้ ป็น็ ประธานจัดั งานฯ อีกี ครั้�งหนึ่่ง� เป็็นครั้�งที่่�สี่� การกำหนดวัันจััดงานยัังอยู่่�ในขั้�นตอนการเตรีียมการร่่วมกัับ สำนัักพระราชวััง โดยแนวคิิดของงานครั้�งใหม่่คืือ “นบีีมุุฮััมมััด (ศ็็อลฯ) พลัังละมุุนแห่่งอิิสลาม” พ.ศ.2558 พ.ศ.2559 พ.ศ.2560 พ.ศ.2566 168 กว่่าจะเป็น็ “ศููนย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย” สถาบันั ด้า้ นวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่่งแรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 169

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่่� 4.8 มติคิ ณะรัฐั มนตรีเี รื่�่อง Diamond Halal [พ.ศ. 2558] และ Halal Blockchain [พ.ศ. 2562] โลโก้ฮ้ าลาลประเทศไทยเดิมิ เป็น็ ทรงกลม ต่อ่ มากระทรวงพาณิชิ ย์์ ช่ว่ ยออกแบบโลโก้ท้ รงสี่เ� หลี่่ย� มขนมเปียี กปูนู มอบแก่่ สำนักั จุฬุ าราชมนตรีี (สจฬ.) ถึึงปลาย พ.ศ.2542 สจฬ.จึึงโอนต่่อให้้สำนัักงานคณะกรรมการ กลางอิสิ ลามแห่ง่ ประเทศไทย (สกอท.) เพื่อ่� ใช้เ้ ป็น็ โลโก้ฮ้ าลาลประเทศไทย ตามบทเฉพาะกาลของพระราชบััญญััติิการบริิหารองค์์กรศาสนาอิิสลาม พ.ศ.2540 ความที่่ผ� มเดินิ ทางต่า่ งประเทศบ่อ่ ย ได้ย้ ินิ องค์ก์ รรับั รองฮาลาล ต่า่ งประเทศเรีียกโลโก้้ฮาลาลประเทศไทยว่า่ Diamond Halal ตามโลโก้้ ฮาลาลประเทศไทยที่่�เป็็นรููปสี่่�เหลี่่�ยมขนมเปีียกปููน ได้้ยิินแล้้วก็็ชื่่�นชอบ ดัังนั้�นเมื่่�อฮาลาลประเทศไทยได้้เวลาก้้าวเข้้าสู่่�ยุุคดิิจิิตอล ผมจึึงเสนอ แนวคิดิ เรื่อ�่ ง Thailand Diamond Halal ต่อ่ กระทรวงอุตุ สาหกรรม (อก.) เพื่�่อใช้เ้ ป็น็ ชื่่อ� เรียี กเชิิงสััญญะสำหรัับฮาลาลประเทศไทย 170 กว่า่ จะเป็็น “ศูนู ย์์วิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลััย” สถาบัันด้า้ นวิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

วันั ที่่� 2 มิถิ ุนุ ายน พ.ศ.2558 คณะรัฐั มนตรีมี ีมี ติใิ นการประชุมุ ตาม ข้อ้ เสนอของ อก.ว่า่ อุตุ สาหกรรมฮาลาลประเทศไทยจะมุ่�งสู่่�ระดับั Thailand Diamond Halal ซึ่�งศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล (ศวฮ.), สกอท. และ สถาบันั มาตรฐานฮาลาลแห่ง่ ประเทศไทย (สมฮท.) ร่ว่ มกันั กำหนดแนวคิดิ ซึ่ง� หมายความว่า่ ภาพลักั ษณ์เ์ ชิงิ สัญั ญะของฮาลาลประเทศไทยในช่ว่ งต่อ่ ไป จะนำเสนอในรููปแบบ Thailand Diamond Halal โดยการดำเนิินงาน จะเป็็นไปในรููปแบบใดแนวทางไหนย่่อมขึ้ �นกัับสามหน่่วยงานที่่�กล่่าวถึึง โดยทาง อก.ทำหน้า้ ที่่ส� นับั สนุนุ เมื่อ�่ เป็น็ เช่น่ นี้� งานต่า่ งๆในระดับั นานาชาติิ ที่่� ศวฮ.ดำเนินิ การโดยอิสิ ระหรืือร่ว่ มกับั สกอท., สมฮท. จึงึ กล่า่ วถึงึ ฮาลาล ประเทศไทยในรููปแบบ Thailand Diamond Halal มานับั แต่น่ั้�น เพื่�อ่ ให้้ เป็็นที่่�จดจำในวงการฮาลาลนานาชาติิ รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ัยั ดะห์์ลันั 171

อีกี หน้า้ ที่่ห� นึ่่ง� ของ ศวฮ.คืือการเป็น็ เลขานุกุ ารให้ก้ ับั สภาพัฒั นาการ เศรษฐกิจิ และสังั คมแห่ง่ ชาติิ (สภาพัฒั น์ฯ์ ) ที่่เ� ป็น็ ประธานในงานกลุ่�ม Halal Products and Services (HAPAS) ภายใต้้ IMT-GT แต่่เดิิมผมในฐานะ ผู้้�อำนวยการ ศวฮ.เข้า้ ร่่วมในการประชุุม IMT-GT ทั้�งสามระดับั คืือระดัับ กลุ่�มปฏิบิ ัตั ิกิ าร HAPAS, ระดับั ผู้้�บริหิ ารระดับั สูงู (Senior Officials Meeting หรืือ SOM), และระดัับรััฐมนตรีี (Ministerial Meeting หรืือ MM) โดย เจ้า้ ภาพสลัับกันั ระหว่่างประเทศสมาชิิก ได้้แก่่ อิินโดนีีเซีีย, มาเลเซียี และ ประเทศไทย หลังั จากดูแู ลงานนี้�มาตั้�งแต่่ พ.ศ.2545 ภายหลังั ผมมอบหมาย ให้ผ้ ู้้�ช่่วยผู้้�อำนวยการ เช่่น ดร.พรพิมิ ล มะหะหมััด และผู้�อื่�น เช่น่ ดร.นััจวา ยานยา สัันติวิ รกุลุ , ดร.เกษิณิ ีี เกตุเุ ลขา เข้้าร่ว่ มในนาม ศวฮ. โดยนำเสนอ โครงการต่่างๆ เข้้าที่่�ประชุุมเป็็นระยะ โดยระยะหลััง ผมเสนอแนวทาง ฮาลาลประเทศไทยในรููปแบบดิิจิิตอลผ่่านทาง ศวฮ. โดยเฉพาะอย่่างยิ่�ง Thailand Halal Blockchain นำเข้้าสู่�การประชุุม HAPAS กระทั่่�ง นำเสนอต่่อที่่�ประชุุม SOM และ MM เข้้าสู่�ที่�ประชุุมระดัับผู้้�นำ กระทั่่�ง เกิดิ เป็น็ มติคิ ณะรัฐั มนตรีใี นการประชุมุ วันั ที่่� 10 กันั ยายน พ.ศ.2562 รับั รอง งาน Thailand Halal Blockchain ของ ศวฮ.ที่่�เสนอผ่า่ น IMT-GT เพื่่�อใช้้ เป็น็ แนวทางฮาลาลดิจิ ิติ อลของประเทศไทยต่อ่ ไป 172 กว่่าจะเป็น็ “ศูนู ย์ว์ ิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุฬุ าลงกรณ์์มหาวิทิ ยาลััย” สถาบัันด้า้ นวิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่่งแรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 173

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่่� 4.9 งานออกสื่่�อจากวิิถีีรอมฎอน [พ.ศ. 2558] สู่� THA Academy [พ.ศ. 2564] เมื่อ�่ ครั้�งร่่วมงานกับั สำนัักจุุฬาราชมนตรีี พ.ศ.2539 คุณุ ประสิทิ ธิ์� มะหะหมััด บุุตรชายท่่านจุุฬาราชมนตรีี ประเสริิฐ มะหะหมััด เชิญิ ผมร่ว่ ม รายการทีวี ีรี อมฎอน ฮ.ศ.1417 ตรงกับั เดืือนมกราคม พ.ศ.2540 ผมมีสี ่ว่ นร่ว่ ม ในรายการทีีวีีช่่วงเดืือนรอมฎอนมานัับแต่่ครั้�งนั้�น ต่่อมาเมื่�่อมีีการจััดตั้้�ง ศููนย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลัยั (ศวฮ.) ผมมีโี อกาสเข้า้ ร่่วมรายการทีีวีีบ่่อยครั้�งขึ้�น ทั้�งรายการของสำนัักจุุฬาราชมนตรีี (สจฬ.), สำนักั งานคณะกรรมการกลางอิสิ ลามแห่ง่ ประเทศไทย (สกอท.), สำนักั งาน คณะกรรมการอิิสลามประจำจัังหวััด (สกอจ.) หลายจัังหวััด, ทีีวีีรััฐสภา, ศููนย์์อำนวยการบริิหารจัังหวััดชายแดนภาคใต้้ (ศอ.บต.) ฯลฯ กระทั่่�งถึึง ปีีที่่�ผมได้้รัับการแต่่งตั้ �งเป็็นประธานจััดงานเมาลิิดกลางแห่่งประเทศไทย ทาง ศวฮ.เห็็นเป็็นโอกาสจััดรายการทีีวีีของตนเองขึ้�นโดยเน้้นรายการใน เดืือนรอมฎอนเพื่่�อเผยแพร่่ความรู้�ด้้านวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลสู่่�ประชาชน รายการทีวี ีรี อมฎอนของ ศวฮ.ในชื่อ่� “วิถิ ีรี อมฎอน” จึึงถืือกำเนิิดขึ้้�น โดยจััดเป็็นประจำนัับตั้้�งแต่่เดืือนรอมฎอน ฮ.ศ.1436 หรืือ พ.ศ.2558 เป็น็ ต้น้ มา มีคี ุณุ สมาน งามโขนง ในนามบริษิ ัทั อมานะห์์ อินิ เตอร์เ์ ทรด แอนด์์ ทราเวล จำกัดั ทำหน้า้ ที่่บ� ริหิ ารจัดั การรายการ นำเสนอทางสถานีโี ทรทัศั น์์ ส่ว่ นจะเป็น็ ช่่องใดขึ้้�นกัับการได้้รัับเวลาการออกรายการในแต่่ละปีี 174 กว่า่ จะเป็น็ “ศููนย์ว์ ิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิทิ ยาลััย” สถาบัันด้า้ นวิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่่งแรกในโลก

การจัดั รายการวิถิ ีรี อมฎอนของศวฮ.จนถึงึ พ.ศ.2566จัดั ต่อ่ เนื่อ่� งกันั 9 ปีี โดยจัดั รายการแต่ล่ ะปีนี ับั ตั้้�งแต่่ปีที ี่่� 1 มีีดัังนี้� (1) รอมฎอน ฮ.ศ.1436 วัันที่่� 18 มิิถุุนายน - 17 กรกฎาคม พ.ศ.2558; (2) รอมฎอน ฮ.ศ.1437 วัันที่่� 5 มิิถุุนายน - 6 กรกฎาคม พ.ศ.2559; (3) รอมฎอน ฮ.ศ.1438 วัันที่่� 27 พฤษภาคม - 25 มิิถุุนายน พ.ศ.2560; (4) รอมฎอน ฮ.ศ.1439 วันั ที่่� 17 พฤษภาคม - 14 มิิถุุนายน พ.ศ.2561; (5) รอมฎอน ฮ.ศ.1440 วัันที่่� 6 พฤษภาคม - 4 มิิถุุนายน พ.ศ.2562; (6) รอมฎอน ฮ.ศ.1441 วัันที่่� 25 เมษายน - 23 พฤษภาคม พ.ศ.2563; (7) รอมฎอน ฮ.ศ.1442 วัันที่่� 14 เมษายน - 12 พฤษภาคม พ.ศ.2564; (8) รอมฎอน ฮ.ศ.1443 วัันที่่� 3 เมษายน - 2 พฤษภาคม พ.ศ.2565; (9) รอมฎอน ฮ.ศ.1444 วัันที่่� 23 มีีนาคม - 21 เมษายน พ.ศ.2566 รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ัยั ดะห์ล์ ััน 175

นอกเหนืือจากรายการทีีวีีวิิถีีรอมฎอน ศวฮ.ยัังมีีรายการเผยแพร่่ ความรู้�ในโมดููลการเรีียนรู้�ตลอดชีีวิิต (Lifelong Learning Module) ผ่่านสื่�่อวิิทยุุ โทรทััศน์์ ตลอดจนทางออนไลน์์ เช่่น รายการ MOOC ของ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััยเป็็นการนำเสนอรายวิิชาของ ศวฮ. นอกจากนี้� ยังั มีรี ายการ THA Academy ทางออนไลน์์ ถ่า่ ยทอดองค์ค์ วามรู้้�หมวด HST, AIH, HMC ทุกุ วัันพุธุ เวลา 11.00-12.00 น. หรืือวัันอื่่�นตามที่่แ� จ้้งล่่วงหน้้า ผ่่านทางเฟซบุ้�ค ออนไลน์์ https://www.facebook.com/HSC.CU และ https://www.facebook.com/drwinaidahlan โดยเริ่�มตอนแรก เมื่อ่� วันั ที่่� 28 พฤษภาคม พ.ศ.2564 ในหัวั ข้อ้ HST “วัคั ซีนี ไม่ร่ ู้ไ�้ ม่ไ่ ด้้แล้้ว” มีีผมเป็็นวิิทยากร หลัังจากนั้�นวิิทยากรผลััดเวีียนกัันไปในหมู่่�นัักวิิชาการ ของ ศวฮ.และแขกรับั เชิญิ จำนวน 22 คน โดยมีผี มเป็น็ หนึ่่ง� ในวิทิ ยากรหลักั นับั ถึงึ เดืือนเมษายน พ.ศ.2566 จัดั ไปแล้ว้ 87 ตอน มีผีู้�รับชม 106,657 ราย และในวันั ที่่� 16 สิงิ หาคม พ.ศ. 2566 จะถึงึ ตอนที่่� 100 176 กว่่าจะเป็็น “ศูนู ย์ว์ ิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย” สถาบัันด้า้ นวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่่งแรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 177

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่่� 4.10 ยุทุ ธศาสตร์ฮ์ าลาล พ.ศ. 2559 - 2563 [พ.ศ. 2559] ใน พ.ศ.2549 ผมได้ร้ ับั มอบหมายจากกระทรวงเกษตรและสหกรณ์์ (กษ.) ให้เ้ ป็น็ ประธานคณะกรรมการจัดั ทำมาตรฐาน อาหารฮาลาล ปีตี ่อ่ มา จึึงสำเร็็จ มีีการประกาศเป็็น “มาตรฐานสิินค้้าเกษตร: อาหารฮาลาล (มกษ. 8400–2550)” ภายใต้้พระราชบััญญััติิสิินค้้าเกษตรและอาหาร แห่่งชาติิ ใช้้เป็็นมาตรฐานอาหารฮาลาลของประเทศไทยมาโดยตลอด หลัังจากนั้�นรััฐบาลแต่่ละชุุดจััดทำยุุทธศาสตร์์ฮาลาล พอมีีงบประมาณ สนัับสนุุนภารกิิจของ ศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย (ศวฮ.) บ้้าง กระทั่่�งถึงึ รััฐบาลพลเอกประยุทุ ธ์์ จันั ทร์์โอชา เกิดิ ยุทุ ธศาสตร์์ ฮาลาลภายใต้้ชื่�่อยุุทธศาสตร์์การส่่งเสริิมและพััฒนาศัักยภาพธุุรกิิจสิินค้้า และบริิการฮาลาล (พ.ศ.2559–2563) โดยมีี ม.ร.ว.ปรีีดิิยาธร เทวกุุล รองนายกรััฐมนตรีี เป็็นประธาน ยุุทธศาสตร์์ดัังกล่่าว ศวฮ., และองค์์กร ศาสนาอิิสลาม ได้แ้ ก่่ สกอท., สมฮท., สำนัักจุฬุ าราชมนตรีี ต่า่ งเข้า้ ร่ว่ ม ยุุทธศาสตร์์ฮาลาลข้้างต้้นเน้้นการพััฒนาศัักยภาพการผลิิตและ การตลาด โดยมุ่�งพััฒนาวััตถุุดิิบและผู้้�ประกอบการ สร้้างมููลค่่าเพิ่่�ม แก่่อาหารฮาลาลเพื่�่อการส่่งออกและการบริิการโดยเน้้นด้้านสาธารณสุุข และการท่่องเที่่�ยว ใช้้ระบบวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลเพื่่�อพััฒนาศัักยภาพ และคุณุ ภาพผลิติ ภัณั ฑ์์ กระทั่่ง� กำหนดเป็น็ ยุทุ ธศาสตร์์ พ.ศ.2559-2563 แบ่ง่ เป็น็ 4 ยุุทธศาสตร์์ย่อ่ ย ได้แ้ ก่่ (1) การเสริิมสร้้างศักั ยภาพการพัฒั นามาตรฐาน 178 กว่า่ จะเป็็น “ศููนย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุุฬาลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลััย” สถาบัันด้า้ นวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

และการตรวจรัับรองฮาลาล, (2) การเสริิมสร้้างศัักยภาพการผลิิตสิินค้้า และบริิการฮาลาล, (3) การพัฒั นาศักั ยภาพการตลาดฮาลาลสู่�สากล และ (4) การพััฒนาศัักยภาพการวิิจััยพััฒนาวิิทยาศาสตร์์ฮาลาล เพื่่�อสร้้าง ความเข้ม้ แข็ง็ ของอุุตสาหกรรมฮาลาลของประเทศไทย โดย ศวฮ. ได้้รัับ มอบหมายให้ด้ ูแู ลงบประมาณจำนวน 1,678.00 ล้า้ นบาท เท่า่ กับั 21.23% ของงบประมาณที่่�อนุุมััติิทั้ �งหมดเพื่่�อจััดแบ่่งให้้แก่่องค์์กรศาสนาอิิสลาม รวม 43 องค์์กร อย่่างไรก็ต็ าม เนื่อ่� งจาก ศวฮ. ไม่ไ่ ด้ร้ ัับงบประมาณสองปีี คืือ พ.ศ.2559 และ พ.ศ.2563 อีีกทั้�งหลายกิิจกรรมถููกตััดหรืือปรัับลด ตลอดยุทุ ธศาสตร์์ 5 ปีี ศวฮ. ได้ร้ ับั อนุมุ ัตั ิงิ บประมาณเพียี ง 239.13 ล้า้ นบาท เพื่�่อดำเนิินกิจิ กรรม หรืือร้อ้ ยละ 14.25% จากวงเงิินที่่ไ� ด้้รับั มอบหมายให้้ ดููแลตามแผนยุทุ ธศาสตร์์ แม้ง้ บประมาณตามยุทุ ธศาสตร์์ที่่� ศวฮ. ได้ร้ ัับเพื่�่อนำไปสนับั สนุุน แก่่องค์์กรศาสนาอิิสลามจะน้้อย ทว่่าการพััฒนาศัักยภาพงานด้้าน การมาตรฐานอาหารฮาลาล งานการประยุกุ ต์ใ์ ช้ว้ ิทิ ยาศาสตร์แ์ ละเทคโนโลยีี เพื่�่อการรัับรองฮาลาล ตลอดจนงานด้้านเทคโนโลยีีดิิจิิตอลที่่�คาดว่่าจะมีี บทบาทอย่่างสำคััญในอนาคต เป็็นไปในทิิศทางที่่�ก้้าวหน้้ามากขึ้�น หลััง งบประมาณ พ.ศ.2562 การปรัับเปลี่่�ยนโครงสร้้างงานวิิจััยและงาน บริหิ ารของมหาวิทิ ยาลััยที่่ย� ้า้ ยจากกระทรวงศึกึ ษาธิิการ (ศธ.) สู่�กระทรวง การอุดุ มศึกึ ษา วิทิ ยาศาสตร์์ วิจิ ัยั และนวัตั กรรม (อว.) เป็น็ ผลให้ก้ ารสนับั สนุนุ ด้า้ นยุทุ ธศาสตร์ฮ์ าลาลต่อ่ ศวฮ. และองค์ก์ รศาสนาอิสิ ลามที่่ร� ับั งบประมาณ ผ่า่ น ศวฮ. มีอี ันั สะดุดุ ลง แต่ถ่ ึงึ กระนั้�นทุกุ ฝ่า่ ยยังั คาดว่า่ เมื่อ่� การบริหิ ารจัดั การ โครงการวิิจััยตลอดจนงานบริิหารภายใต้้โครงสร้้างใหม่่เกิิดความเสถีียร ยุุทธศาสตร์์ฮาลาลของรััฐบาลจะคืืนกลัับมาอีีกครั้�ง โดยอาจมีีรููปแบบ ความร่่วมมืือระหว่่าง ศวฮ. กัับองค์์กรศาสนาอิิสลามเปลี่่�ยนแปลงไปตาม โครงสร้้างใหม่่ รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ัยั ดะห์์ลันั 179

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่่� 4.11 ประเด็็น สถาบันั วิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่ง่ ชาติิ [พ.ศ. 2559] ปลายเดืือนธัันวาคม พ.ศ.2552 ผมได้้รัับแจ้้งจากกระทรวง วิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีี (วท.) ให้้เข้้าพบท่่านรััฐมนตรีี คุุณหญิิงกััลยา โสภณพนิิช ท่่านแจ้้งว่่าระหว่่างร่่วมคณะเดิินทางกัับท่่านนายกรััฐมนตรีี นายอภิสิ ิทิ ธิ์� เวชชาชีวี ะ เปิดิ สะพานมิติ รภาพไทย-มาเลเซียี ที่่อ� ำเภอตากใบ จัังหวััดนราธิิวาส ร่ว่ มกัับนายกรัฐั มนตรีมี าเลเซีีย ดาโต๊ะ๊ สรีี นาจิิบ ราซักั ท่า่ นนายกรัฐั มนตรีไี ด้ห้ ารืือเรื่อ�่ งการปรับั งานวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลสู่่�ระดับั ชาติิ นั่่�นเองทำให้้ในช่่วง พ.ศ.2553-2554 ผมและ ผศ.ดร.วนิิดา นพพรพัันธุ์� คณบดีคี ณะสหเวชศาสตร์์ จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั มีโี อกาสพบข้า้ ราชการ ชั้�นผู้�ใหญ่่ใน วท. สองสามครั้�ง ปรึึกษาหารืือแนวทางการจััดตั้้�งสถาบััน ด้้านวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล โดยมีีบางประเด็น็ ที่่�จำเป็น็ ต้อ้ งหาข้้อสรุปุ ร่ว่ มกััน สุุดท้้ายทุุกอย่า่ งจบลงเมื่อ่� รััฐบาลพ้้นวาระกลาง พ.ศ.2554 ประเด็น็ การจัดัตั้้�งสถาบันั วิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลระดับั ชาติเิ กิดิขึ้้�นอีกี ครั้�ง ในรััฐบาลพลเอกประยุุทธ์์ จัันทร์์โอชา โดยเดืือนพฤษภาคม พ.ศ.2559 สำนัักงานคณะกรรมการพััฒนาการเศรษฐกิิจและสัังคมแห่่งชาติิ (สศช.) โดย ดร.ปรเมธีี วิมิ ลศิริ ิิ เลขาธิกิ าร มีหี นังั สืือถึงึ รองนายกรัฐั มนตรีี ดร.สมคิดิ จาตุศุ รีพี ิทิ ักั ษ์์ ในฐานะประธานคณะกรรมการส่ง่ เสริมิ และพัฒั นาธุรุ กิจิ การค้า้ 180 กว่่าจะเป็็น “ศููนย์ว์ ิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิทิ ยาลัยั ” สถาบันั ด้้านวิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาลแห่่งแรกในโลก

ฮาลาล เสนอแนะให้จ้ ัดั ตั้้�ง “หน่ว่ ยงานแห่ง่ ชาติดิ ้้านวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล” โดยอาจมอบหมายให้้ศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย ทำหน้า้ ที่่ไ� ปพลางก่อ่ น ซึ่ง� รองนายกรัฐั มนตรีเี ห็น็ ชอบตามเสนอ ปลายพ.ศ.2559 เรื่อ�่ งดังั กล่า่ วผ่า่ นมาถึงึ คณะกรรมาธิกิ ารขับั เคลื่อ�่ นการปฏิริ ูปู ประเทศด้า้ น การศึกึ ษา สภาขับั เคลื่อ่� นการปฏิริ ูปู ประเทศ (สปท.) ซึ่ง� ผมในฐานะสมาชิกิ สปท. ร่่วมเป็็นกรรมาธิิการอยู่่�ด้้วย คณะกรรมาธิิการเห็็นว่่าเรื่่�องข้้างต้้น เป็็นประเด็็นการปฏิิรููปวิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีีของประเทศ จึึงเชิิญ หน่ว่ ยราชการที่่เ� กี่ย� วข้อ้ ง ได้แ้ ก่่ สศช., กระทรวงต่า่ งๆ: อก., ศธ., พณ., กษ., กก., กต., วท., สภาอุตุ สาหกรรม, สภาหอการค้า้ , จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั (จฬ.), มหาวิทิ ยาลัยั สงขลานครินิ ทร์์ (มอ.), ฯลฯ ร่ว่ มปรึกึ ษาหารืือ ทุกุ ฝ่า่ ย เห็็นพ้้องกัันว่่าจุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััยมีีความพร้้อมในสาขานี้ �มากที่่�สุุด สปท. จึึงเสนอเรื่่�องต่่อกระทรวงศึึกษาธิิการ (ศธ.) เพื่�่อปรึึกษาหารืือ จฬ. ผ่า่ นสำนักั งานคณะกรรมการการอุดุ มศึกึ ษา (สกอ.) กรณีกี ารจัดั ตั้้�งสถาบันั วิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่่งชาติิภายใต้ก้ ารกำกับั ของ จฬ. ต้น้ พ.ศ.2561 จฬ. แจ้้งไปยังั สกอ.ว่า่ จฬ. เห็น็ ด้้วยกัับการจััดตั้้�ง สถาบันั วิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ ชาติิ ยินิ ดีใี ห้ค้ วามร่ว่ มมืือในส่ว่ นที่่เ� ป็น็ พันั ธกิจิ ของมหาวิิทยาลััยทั้�งด้้านองค์์ความรู้� บุุคลากร และกิิจกรรม โดย จฬ. ให้ก้ ารสนับั สนุนุ งานด้า้ นวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลอย่า่ งเต็ม็ ประสิทิ ธิภิ าพตลอด ระยะเวลาที่่�ผ่่านมา ผลงานเป็็นที่่�ประจัักษ์์ อย่่างไรก็็ตาม งานหลายส่่วน ของสถาบัันที่่�จะจััดตั้้�งขึ้�นเกี่�ยวพัันกัับหลายหน่่วยงาน อีีกทั้�งงานหลาย ส่่วนมิิใช่่บทบาทของมหาวิิทยาลััย จฬ. จึึงขอเป็็นฝ่่ายสนัับสนุุน ในการนี้้� ศวฮ. ซึ่�งพััฒนาองค์์ความรู้�ด้้านวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลมาอย่่างยาวนาน และ เกี่ย� วข้อ้ งโดยตรงกับั ประเด็น็ ดังั กล่า่ วพร้อ้ มให้ก้ ารสนับั สนุนุ หน่ว่ ยงานด้า้ น วิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่่งชาติิหากมีีการจััดตั้้�งขึ้�น โดย ศวฮ. ขอดำเนิินการ ตามกรอบนโยบายของ จฬ. สุดุ ท้้ายประเด็็นนี้้�จึึงจบลง รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินััย ดะห์์ลััน 181

ภาคที่�่ 4 บููรณาการงานองค์์กรศาสนาอิสิ ลาม พ.ศ.2556-2562 ตอนที่�่ 4.12 ห้อ้ งปฏิบิ ัตั ิกิ ารวิจิ ัยั และนวัตั กรรมวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล ตันั สรีี ดร.สุรุ ินิ ทร์์ พิศิ สุวุ รรณ [พ.ศ. 2561] 182 กว่า่ จะเป็็น “ศูนู ย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั ” สถาบัันด้า้ นวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

ในบรรดาผู้้�หลักั ผู้�ใหญ่่ในประเทศไทย ดร.สุรุ ินิ ทร์์ พิิศสุวุ รรณ คืือ บุุคคลที่่�ให้้เกีียรติิเป็็นประธานเปิิดงานใหญ่่ของ ศวฮ. เช่่น งาน HASIB (WHASIB) และงาน Thailand Halal Assembly บ่่อยครั้�งที่่�สุุด อีีกทั้�ง ท่่านยัังรัับเป็็นกรรมการอำนวยการศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์ มหาวิิทยาลััย (ศวฮ.) ที่่�มีีอธิิการบดีีจุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััยเป็็นประธาน การรับั เกีียรติเิ ป็็นประธานเปิิดงานของท่า่ น ครั้�งแรกคืืองาน WHASIB’08 ที่่�จังั หวัดั กระบี่่� (วัันที่่� 22 – 24 กุุมภาพัันธ์์ พ.ศ.2551), งาน WHASIB’11 ที่่�จัังหวััดสงขลา (วัันที่่� 27 – 29 กรกฎาคม พ.ศ.2554) ครั้�งหลัังนี้� ดร.สุุรินิ ทร์์ แนะนำให้้ตัดั อักั ษร W ออกเหลืือเป็็น HASIB ซึ่ง� คืือหนึ่่�งใน 99 พระนามของอัลั ลอฮฺฺ ศุบุ ฮานะฮูวู ะตะอาลา หมายถึงึ ผู้�ทรงคำนวณ ครั้�งนั้�น จััดงานที่่ห� าดใหญ่่ จังั หวััดสงขลา ปีตี ่่อมาจึึงมีชี ื่อ่� ว่่า HASIB’12 (วันั ที่่� 13 – 15 ตุลุ าคม พ.ศ.2555) ศวฮ. เชิญิ ดร.สุุรินิ ทร์์ พิศิ สุุวรรณ เป็็นประธาน อีกี ครั้�งหนึ่่ง� ใน พ.ศ.2542 เมื่อ่� ครั้�งท่า่ นดำรงตำแหน่ง่ รัฐั มนตรีวี ่า่ การกระทรวง การต่่างประเทศ ผมขอให้้ท่่านเขีียนคำนิิยมลงในตำรา Halal-HACCP ของผม ครั้�งนั้�นท่่านเห็็นว่่าผมสนใจงานวิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จึึงแนะนำ ให้้ผมเขีียนโครงการจััดตั้้�งห้้องปฏิิบััติิการวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลเพื่่�อเสนอ ต่่อรััฐบาล ความที่่�งานในตำแหน่่งคณบดีีคณะสหเวชศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์ มหาวิิทยาลััย รััดตััวมากผมจึึงไม่่มีีเวลาเขีียนโครงการ จนถึึง พ.ศ.2547 ศวฮ. ถืือกำเนิิดขึ้้�น และเมื่่อ� เป็น็ เจ้้าภาพจัดั งาน WHASIB’08 ดร.สุรุ ิินทร์์ ก่่อนเดินิ ทางไปรับั ตำแหน่่งเลขาธิิการอาเซีียนที่่จ� าการ์์ตายังั แสดงน้้ำใจรับั เป็็นประธานเปิิดงานให้้ที่่�จัังหวััดกระบี่่� กระทั่่�งถึึง พ.ศ.2560 งานเปลี่่�ยน ชื่อ�่ เป็น็ Thailand Halal Assembly (THA) แล้ว้ และจััดที่่ไ� บเทค บางนา ศวฮ. เรีียนเชิิญท่่านนายกรััฐมนตรีีเป็็นประธานในวัันที่่� 30 พฤศจิิกายน รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินัยั ดะห์์ลััน 183

พ.ศ.2560 ปรากฏว่า่ วันั นั้�นข้า้ ราชการการเมืือง ข้า้ ราชการประจำระดับั สูงู ทุุกคนติิดงานสำคััญ ทางสำนัักนายกรััฐมนตรีีจึึงแนะนำให้้ ศวฮ. เชิิญ ดร.สุรุ ินิ ทร์์ พิศิ สุวุ รรณ เป็น็ ผู้�แทนนายกรัฐั มนตรีี ทว่า่ ในวันั เปิดิ งานนั้�นเอง ดร.สุรุ ินิ ทร์์ พิศิ สุวุ รรณ อนิจิ กรรมอย่า่ งกระทันั หันั ด้ว้ ยอาการหัวั ใจล้ม้ เหลว ระหว่า่ งเตรีียมตัวั เดินิ ทางมาเป็็นประธานเปิดิ งาน THA2017 ให้ก้ ับั ศวฮ. ไม่ม่ ีอี ะไรทำให้้พวกเราใน ศวฮ. สะเทืือนใจไปได้้มากกว่า่ นี้้�อีีกแล้ว้ เป็็นเพราะ ดร.สุุริินทร์์สนัับสนุุนและให้้เกีียรติิ ศวฮ. มาตลอด ที่่�ประชุุมคณะกรรมการอำนวยการ ศวฮ. จึึงมีีมติิจััดตั้้�ง “ห้้องปฏิิบััติิการ วิจิ ัยั และนวัตั กรรมวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล ตันั สรีี ดร.สุรุ ินิ ทร์์ พิศิ สุวุ รรณ” ขึ้�น ที่่�ชั้�น 13 ของ ศวฮ. เพื่�่อเป็็นเกีียรติิแก่่ท่่าน โดยเรีียนเชิิญสองอดีีต นายกรััฐมนตรีีที่่�เคยร่่วมงานกัับ ดร.สุุริินทร์์ คืือคุุณชวน หลีีกภััย และ คุณุ อภิสิ ิทิ ธิ์� เวชชาชีวี ะ มาเป็น็ ประธานเปิดิ ห้อ้ งปฏิบิ ัตั ิกิ ารร่ว่ มกับั อธิกิ ารบดีี ศ.ดร.บััณฑิิต เอื้้�ออาภรณ์์ งานจััดขึ้้�นในวัันพฤหััสบดีีที่่� 16 สิิงหาคม พ.ศ.2561 นับั เป็น็ เกียี รติติ ่อ่ ศวฮ. อย่า่ งยิ่ง� เมื่อ่� ย้อ้ นเวลากลับั ไป ดร.สุรุ ินิ ทร์์ เชิิญชวนบุุคคลในสัังคมมุุสลิิมจััดตั้้�ง Honour Society ขึ้�นเพื่่�อจััดทุุน การศึกึ ษามอบแก่เ่ ด็ก็ นักั เรียี นมุสุ ลิมิ ที่่ม� ีศี ักั ยภาพเรียี นถึงึ ระดับั ปริญิ ญาเอก ดร.สุุริินทร์์กล่่าวว่่าสัังคมมุุสลิิมต้้องเตรีียมทรััพยากรบุุคคลที่่�มีีศัักยภาพ ขึ้�นทดแทน ดร.วินิ ััย ดะห์์ลันั และ ดร.ปกรณ์์ ปรียี ากร ทว่า่ สุุดท้้ายกลาย เป็็นว่่าบุุคคลที่่�ท่่านมิิได้้เอ่่ยถึึงคืือตััวท่่านเองกลัับคืืนสู่ �พระผู้ �เป็็นเจ้้าก่่อน ใครอื่�่น จนทุกุ วันั นี้้�สังั คมมุสุ ลิมิ ยัังไม่ส่ ามารถหาใครมาทดแทนบุคุ คลอย่า่ ง ดร.สุรุ ินิ ทร์์ พิิศสุุวรรณ ได้เ้ ลย 184 กว่า่ จะเป็็น “ศูนู ย์์วิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุุฬาลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลัยั ” สถาบัันด้้านวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 185

186 กว่่าจะเป็็น “ศููนย์ว์ ิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลััย” สถาบันั ด้้านวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

ภาคที่่� 5 มุ่�งสู่�เทคโนโลยีีดิจิ ิติ อลและบีีซีีจีี พ.ศ. 2563 - อนาคต รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินััย ดะห์ล์ ััน 187

ภาคที่�่ 5 มุ่�ง่ สู่�เทคโลโลยีดี ิิจิติ อลและบีซี ีจี ีี พ.ศ.2563 - อนาคต ตอนที่่� 5.1 ประสบการณ์ห์ มองูตู ายเพราะงูู กรณีีการกำ�ำ เนิดิ กระทรวงใหม่่ [พ.ศ. 2563] ประวััติิศาสตร์์รััฐสภาประเทศไทยมีีสองสภาที่่�ผมเข้้าไปเกี่ �ยวข้้อง ในฐานะสมาชิิกคืือ “สภาปฏิิรููปแห่่งชาติิ (สปช.)” (6 ตุุลาคม พ.ศ.2557 – 6 กัันยายน พ.ศ.2558) ตั้�งขึ้�นตามรััฐธรรมนููญแห่่งราชอาณาจัักรไทย (ฉบัับชั่่�วคราว) พ.ศ.2557 กำหนดเรื่่�องของ สปช. ไว้้ในมาตราที่่� 27 โดยผมได้้รัับการโปรดเกล้้าเป็็นสมาชิิก 1 ใน 250 คน ต่่อมาเมื่�่อ สปช. ถููกยุุบ มีีการจััดตั้้�งอีีกสภาหนึ่่�งขึ้�นคืือ “สภาขัับเคลื่่�อนการปฏิิรููปประเทศ (สปท.)” (13 ตุุลาคม พ.ศ.2558 - 3 สิิงหาคม พ.ศ.2560) ซึ่�งตั้�งขึ้�นตาม รัฐั ธรรมนูญู แห่ง่ ราชอาณาจักั รไทย (ฉบับั ชั่่ว� คราว) พ.ศ.2557 แก้ไ้ ขเพิ่่ม� เติมิ (ฉบับั ที่่� 1) พ.ศ.2558 ตามมาตรา 39/2 ผมได้ร้ ับั การแต่ง่ ตั้�งเป็น็ 1 ใน 200 สมาชิิกโดยเป็็น 1 ใน 64 สมาชิิก สปช.ที่่�ได้้รัับการแต่่งตั้�งกลัับมาเป็็น สมาชิิก สปท. และเป็็น 1 ใน 20 สมาชิิก สปช. ที่่�รัับรองร่่างรััฐธรรมนููญ แห่่งราชอาณาจัักรไทยที่่�ดำเนิินการโดยกรรมาธิิการร่่างรััฐธรรมนููญแห่่ง ราชอาณาจักั รไทยของ สปช. ในส่ว่ น สปท. ผมอยู่่�ในคณะกรรมาธิกิ ารการ ศึกึ ษาและเป็น็ หนึ่่ง� ในตัวั หลักั ที่่จ� ัดั ทำร่า่ งการจัดั ตั้้�งกระทรวงการอุดุ มศึกึ ษา ที่่�ควบรวมกระทรวงวิิทยาศาสตร์์และเทคโนโลยีีเข้้าด้้วยกััน โดยเป็็น ผู้�นำเสนอร่า่ งดังั กล่า่ วต่อ่ ที่่ป� ระชุมุ สภา อันั เป็น็ ที่่ม� าของการกำเนิดิ กระทรวง การอุดุ มศึกึ ษา วิทิ ยาศาสตร์์ วิจิ ัยั และนวัตั กรรม (อว.) ในวันั ที่่� 2 พฤษภาคม 188 กว่่าจะเป็็น “ศููนย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลัยั ” สถาบัันด้า้ นวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่ง่ แรกในโลก

พ.ศ.2562 กระทรวงที่่�พวกเราผลัักดัันให้้เกิิดขึ้้�นได้้ปรัับเปลี่่�ยนนโยบาย ก า รวิิ จัั ย ส่่ ง ผ ล ใ ห้้ ห ล า ย หน่่ ว ย ง า น รว ม ทั้ � ง ศูู น ย์์ วิิ ท ย า ศ า ส ต ร์์ ฮ า ล า ล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั (ศวฮ.) ถูกู ตัดั งบประมาณ พ.ศ.2563 ออกทั้�งหมด แม้เ้ รื่อ่� งราวอาจไม่เ่ กี่ย� วข้อ้ งกันั ทว่า่ นึกึ ถึงึ เรื่อ่� งนี้�แล้ว้ อดนึกึ ถึงึ สุภุ าษิติ ไทย เรื่�อ่ ง “หมองููตายเพราะงูู” ไม่่ได้้ คิิดแล้ว้ ก็ข็ ำ ศวฮ. ได้้รัับงบประมาณผ่่านสภาผู้�แทนราษฎรมาอย่่างต่่อเนื่�่อง นับั ตั้้�งแต่่ปีงี บประมาณ พ.ศ.2547 เคยถูกู ปรับั ลด 53% ในปีีงบประมาณ พ.ศ.2553 ขณะที่่ใ� นปีงี บประมาณ พ.ศ.2563 ถูกู ปรับั ลดหนักั ที่่ส� ุดุ อันั เป็น็ ผลจากการกำเนิิดกระทรวงใหม่่คืือ อว. ซึ่�งปรัับเปลี่่�ยนนโยบายการวิิจััย เป็็นผลให้้ ศวฮ. ที่่�เคยได้้รัับงบประมาณอุุดหนุุนผ่่านโครงการวิิจััยถููกตััด งบประมาณออกทั้�งหมด ทำให้ต้ ้อ้ งยกเครื่อ�่ งยุทุ ธศาสตร์ก์ ันั ใหม่่ งบประมาณ พ.ศ.2563 ที่่ถ� ูกู ตัดั ออกเป็น็ ผลให้ง้ บประมาณโครงการความร่ว่ มมืือระหว่า่ ง ศวฮ. กัับองค์์กรศาสนาอิิสลาม 43 แห่่งที่่�ได้้รัับงบประมาณสนัับสนุุนมา ตั้�งแต่่ พ.ศ.2560 และจะสิ้�นสุดุ ใน พ.ศ.2563 ถูกู ตัดั ออกไปพร้อ้ มกันั ในปีนีั้�น ผมทราบเรื่่�องการตััดงบประมาณ พ.ศ.2563 ในวัันจัันทร์์ที่่� 16 กัันยายน พ.ศ.2562 โดย ศ.นพ.ดร.นริินทร์์ หิิรััญสุุทธิิกุุล รองอธิิการบดีี ด้า้ นยุทุ ธศาสตร์์ แผนและงบประมาณ เชิญิ ผมและทีมี งาน ศวฮ. เข้า้ พบเพื่อ�่ แจ้้งข่่าว สีีหน้้าท่่านดููกัังวล มีีหน่่วยงานในจุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััยอีีก สองสามแห่ง่ ถูกู ตัดั งบประมาณก้้อนเดียี วกััน โดย ศวฮ. ถูกู ตัดั งบประมาณ ในสััดส่่วนสููงที่่�สุุดนั่่�นคืือ 100% นอกจากจุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััยแล้้ว มหาวิทิ ยาลัยั วิจิ ัยั ขนาดใหญ่ท่ั้�งหมดถูกู ตัดั งบประมาณพร้อ้ มกันั ในสัดั ส่ว่ น ใกล้เ้ คียี งกันั ท่า่ นรองอธิกิ ารบดีแี ปลกใจเมื่อ�่ เห็น็ สีหี น้า้ ผมเรียี บเฉย ผมบอก ท่่านว่า่ ยุุคที่่�มหาวิิทยาลััยจำเป็น็ ต้้องเปลี่่�ยนแปลงได้ม้ าถึึงแล้ว้ วันั นั้�นท่า่ น คุุยกัับผมสองสามเรื่่�องโดยผมไม่่กล้้าเล่่าให้้ท่่านฟัังเรื่�่องหมองููตายเพราะงูู เก็บ็ งำไว้้ในใจให้้ตนเองขำเงีียบๆ อยู่่�คนเดีียว รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินัยั ดะห์์ลััน 189

ภาคที่�่ 5 มุ่�ง่ สู่�เทคโลโลยีดี ิิจิติ อลและบีซี ีจี ีี พ.ศ.2563 - อนาคต ตอนที่�่ 5.2 กระบวนทัศั น์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล สู่่�ยุคุ ดิจิ ิติ อล [พ.ศ. 2563] วิิกฤติิการณ์์งบประมาณ พ.ศ.2563 เกิิดขึ้้�นโดยไม่่คาดคิิดอััน เป็็นผลจากการเปลี่่�ยนนโยบายด้้านวิิจััยของหน่่วยงานที่่�ถืือกำเนิิดขึ้้�น ใหม่่ในปีีก่่อนหน้้านั้�น นั่่�นคืือกระทรวงการอุุดมศึึกษา วิิทยาศาสตร์์ วิิจััย และนวััตกรรม (อว.) เป็็นผลให้้ศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์ มหาวิทิ ยาลัยั (ศวฮ.) ถูกู ตัดั งบประมาณรายจ่า่ ยประจำปีอี อกทั้�งหมด ทั้�งงบ ดำเนินิ การและงบพัฒั นา ไม่ม่ ีแี ม้ก้ ระทั่่ง� งบบุคุ ลากร รายรับั จากงบประมาณ แผ่่นดิินในปีีนั้�นเหลืือศููนย์์บาท อัันที่่�จริิงเรื่่�องราวเช่่นนี้้�มิิใช่่เรื่่�องเกิินคาด ความไม่แ่ น่น่ อนของงบประมาณทำให้ท้ ีมี บริหิ าร ศวฮ. เตรียี มรับั สถานการณ์์ มาโดยตลอด ศวฮ. สะสมเงิินออมพร้้อมจััดตั้้�งกองทุุนคงยอดเงิินต้้น (Endowment Fund) มาก่อ่ นหน้า้ นี้� ในปีงี บประมาณ พ.ศ.2563 เมื่อ�่ เกิดิ ปััญหา ศวฮ. นำเงิินรายได้้จำนวนไม่่น้้อยออกมาเป็็นค่่าใช้้จ่่ายโดยได้้รัับ งบประมาณสนับั สนุนุ จากมหาวิิทยาลัยั ร้อ้ ยละ 27 เมื่�่อครั้�งการจััดตั้้�ง ศวฮ. ใน พ.ศ.2547 สำนัักงานคณะกรรมการ พััฒนาการเศรษฐกิจิ และสัังคมแห่่งชาติิ (สศช.) ตั้�งเป้า้ หมายว่่า ศวฮ. จะมีี รายได้้จากงานบริิการตรวจวิิเคราะห์์ทางห้้องปฏิิบััติิการวิิทยาศาสตร์์มาก พอที่่จ� ะใช้้บริิหารหน่่วยงานได้้ ทว่า่ ข้อ้ เท็จ็ จริิงมิิได้้เป็น็ เช่น่ นั้�น รายได้้จาก การบริกิ ารด้า้ นห้อ้ งปฏิบิ ัตั ิกิ ารวิทิ ยาศาสตร์ก์ รณีกี ารรับั รองฮาลาลมีนี ้อ้ ยมาก 190 กว่า่ จะเป็็น “ศููนย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย” สถาบันั ด้า้ นวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่ง่ แรกในโลก

ซึ่ �งเป็็นเช่่นเดีียวกัันทั่่�วทั้้�งโลกเนื่�่องจากการรัับรองฮาลาลเป็็นงานของ 191 องค์ก์ รศาสนาอิสิ ลามซึ่ง� มิใิ ช่ห่ น่ว่ ยงานของรัฐั หรืือองค์ก์ รทางวิทิ ยาศาสตร์์ จึงึ อาจขาดความเข้า้ ใจความสำคัญั ของวิทิ ยาศาสตร์ต์ ่อ่ งานมาตรฐาน ศวฮ. ได้้ปรัับกระบวนทััศน์์การดำเนิินงาน เมื่�่อตระหนัักว่่างานวิิทยาศาสตร์์ที่่� สนัับสนุุนกิิจการฮาลาลมิิได้้มีีเฉพาะการตรวจสอบทางห้้องปฏิิบััติิการ ทว่่าครอบคลุุมไปตลอดห่่วงโซ่่อุุปทานด้้านการผลิิตและพััฒนาผลิิตภััณฑ์์ ฮาลาลทั้�งอาหารและมิใิ ช่อ่ าหาร ศวฮ. จึงึ มุ่�งพัฒั นางานวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล ด้้านอื่�่นๆ ทั้�งงานการมาตรฐานฮาลาล งานพััฒนานวััตกรรม งานพััฒนา สารทดแทน ฯลฯ ในเรื่่�องการเปลี่่�ยนกระบวนทััศน์์ (Paradigm shift) เมื่�่อครั้�ง Mr.Zayed R. Alzayani รัฐั มนตรีวี ่า่ การกระทรวงอุตุ สาหกรรม พาณิชิ ย์์ และ การท่่องเที่่�ยว ราชอาณาจัักรบาห์์เรน เข้้าเยี่�ยมชม ศวฮ. ใน พ.ศ.2561 ท่่านสนใจแนวคิิดของ ศวฮ. ที่่�ใช้้ห้้องปฏิิบััติิการวิิทยาศาสตร์์เพื่�่อพััฒนา ฐานข้้อมููลจััดทำระบบ H numbers ผลสััมฤทธิ์�คืือการเลิิกใช้้บริิการงาน ห้้องปฏิิบััติิการตรวจวิิเคราะห์์ที่่�มีีค่่าใช้้จ่่ายสููง เมื่�่อท่่านรััฐมนตรีีสงสััย ผมแจ้้งท่่านว่่างานบริิการด้้านห้้องปฏิิบััติิการวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลจำเป็็น ต้อ้ งปรับั กระบวนทัศั น์ใ์ หม่่ โดยจัดั ห้อ้ งปฏิบิ ัตั ิกิ ารไว้เ้ พื่อ�่ เลี่ย� งการใช้บ้ ริกิ าร เสมืือนมีกี องทัพั ที่่เ� ข้ม้ แข็ง็ ไว้เ้ พื่อ�่ เลี่ย� งสงคราม ห้อ้ งปฏิบิ ัตั ิกิ ารวิทิ ยาศาสตร์์ มีไี ว้เ้ พื่อ่� พัฒั นางานด้า้ นฐานข้อ้ มูลู วัตั ถุดุ ิบิ ที่่ป� ลอดสิ่่ง� ต้อ้ งห้า้ มซึ่ง� ช่ว่ ยให้ภ้ าค อุุตสาหกรรมลดค่่าใช้้จ่่ายด้้านการตรวจวิิเคราะห์์ นอกจากนี้� ศวฮ. ยัังทำ หน้้าที่่พ� ัฒั นา Diamond Halal Blockchain เป็น็ ไปตามมติคิ ณะรััฐมนตรีี วัันที่่� 10 กัันยายน พ.ศ.2562 เพื่�่อช่่วยให้้ภาคอุุตสาหกรรมและภาค ผู้้�บริิโภคได้้ประโยชน์์จากกระบวนการทวนสอบย้้อนกลัับ (Traceability) ช่่วยเสริิมภาพลัักษณ์์ด้้านความปลอดภััยของผลิิตภััณฑ์์ฮาลาลของ ประเทศไทย เทคโนโลยีดี ิจิ ิติ อลเหล่า่ นี้้�ช่ว่ ยให้ก้ ารเปลี่่ย� นกระบวนทัศั น์ก์ าร ใช้้ประโยชน์์จากห้้องปฏิิบััติิการวิิทยาศาสตร์์เกิิดขึ้้�นได้้ง่่ายและรวดเร็็วขึ้้�น รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินััย ดะห์ล์ ััน

ภาคที่�่ 5 มุ่�ง่ สู่�เทคโลโลยีดี ิิจิติ อลและบีซี ีจี ีี พ.ศ.2563 - อนาคต ตอนที่่� 5.3 H numbers กัับรางวัลั เลิศิ รัฐั นวัตั กรรมการบริกิ ารระดับั ดีีเด่น่ [พ.ศ. 2563] 192 กว่า่ จะเป็น็ “ศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุฬุ าลงกรณ์์มหาวิทิ ยาลัยั ” สถาบันั ด้า้ นวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่่งแรกในโลก

สำนักั งานคณะกรรมการพัฒั นาระบบราชการ (ก.พ.ร) มอบรางวัลั “บริิการภาครััฐแห่่งชาติิ” แก่่หน่่วยราชการทั่่�วประเทศทุุกปีีนัับตั้้�งแต่่ พ.ศ. 2546 เป็น็ ต้น้ มา รางวัลั ระดับั ดีเี ด่่นมีชี ื่�อ่ ว่่า “รางวัลั เลิิศรัฐั ” (Public Sector Excellent Awards หรืือ PSEA) ซึ่�งมีีสามสาขา หนึ่่�งในนั้�นคืือ สาขาบริิการภาครััฐ (Thailand Public Service Award หรืือ TPSA) ศูนู ย์ว์ ิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั (ศวฮ.) คว้า้ รางวัลั เลิศิ รัฐั สาขานี้�มาแล้้วหนึ่่�งครั้�งใน พ.ศ.2556 จากผลงานชื่อ่� “HAL-Q นวัตั กรรม ระบบบริิหารจััดการคุุณภาพความปลอดภััยผลิิตภััณฑ์์และบริิการฮาลาล ครบวงจร” ต่่อมาใน พ.ศ.2563 ศวฮ. คว้้ารางวััลเลิิศรััฐได้้อีีกหนึ่่�งครั้�ง ในผลงานชื่่�อ “H numbers นวััตกรรมระบบค้้นหาวััตถุุเจืือปน อาหารฮาลาลแม่่นยำเพื่�่ออุุตสาหกรรมอาหารแห่่งอนาคต” เข้้ารัับรางวััล จากรองนายกรััฐมนตรีี ดร.วิิษณุุ เครืืองาม ณ ห้้องรอยััลจููบีีลีี บอลรููม อิมิ แพคเมืืองทองธานีีนนทบุรุ ีีวันั ที่่�16กันั ยายนพ.ศ.2563ศวฮ.จึงึ ชนะรางวัลั เลิศิ รัฐั ถึงึ สองครั้�งซึ่ง� มีหี น่่วยงานภาครัฐั จำนวนน้อ้ ยที่่ส� ามารถทำได้เ้ ช่น่ นั้�น รางวััลแรก HAL-Q เป็็นชื่�่อระบบการมาตรฐานฮาลาล (Halal Standardization) ที่่ผ� มพัฒั นาขึ้�นตั้�งแต่่ พ.ศ.2541 เพื่อ่� เพิ่่ม� ขีดี ความสามารถ ด้า้ นการแข่่งขัันของอุตุ สาหกรรมอาหารฮาลาล ทั้�งเสริมิ งานการตรวจทาง ห้้องปฏิิบััติิการนิิติิวิิทยาศาสตร์์ฮาลาล พร้้อมนวััตกรรมด้้านการชำระล้้าง โรงงานอุุตสาหกรรมเข้้ากัับระบบ HAL-Q อย่่างไรก็็ตามความเป็็นระบบ ที่่�ใช้้เวลาและมีีค่่าใช้้จ่่าย ดัังนั้�น เพื่่�อดำรงความสามารถด้้านการแข่่งขััน ของภาคอุตุ สาหกรรม ศวฮ.ได้พ้ ัฒั นาระบบฐานข้อ้ มูลู วัตั ถุดุ ิบิ ขึ้้�นโดยอาศัยั ความได้เ้ ปรียี บที่่� ศวฮ. มีหี ้อ้ งปฏิบิ ัตั ิกิ ารวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลที่่ท� ันั สมัยั มีขี ้อ้ มูลู วัตั ถุดุ ิบิ ที่่ไ� ด้จ้ ากการวิเิ คราะห์ท์ างห้อ้ งปฏิบิ ัตั ิกิ ารจำนวนมาก สามารถพัฒั นา เป็น็ ฐานข้้อมูลู วัตั ถุุดิิบที่่�เรีียกว่า่ H numbers ซึ่ง� ได้ร้ ับั อีีกหนึ่่ง� รางวัลั ช่่วย ลดค่่าใช้้จ่่ายด้้านการตรวจสิ่ �งปนเปื้้�อนทางห้้องปฏิิบััติิการวิิทยาศาสตร์์ได้้ รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ัยั ดะห์ล์ ันั 193

ศวฮ. รวบรวมข้้อมููลวััตถุุดิิบมาตั้�งแต่่ พ.ศ.2547 ต่่อมาใน พ.ศ.2553 ผมมอบหมายให้้ (ดร.) นััจวา ยานยา สัันติิวรกุุล นำเสนอ งานฐานข้้อมููลวััตถุุดิิบในที่่�ประชุุม IMT-GT กระทั่่�ง พ.ศ.2557 ผมเริ่�ม โครงการ IQRAH (Identification of Query Raw Materials for Assuring Halalness) ขึ้�นเพื่่�อพัฒั นา H numbers จนถึงึ พ.ศ.2558 จึงึ มอบหมาย ให้้ (ดร.) เกษิิณีี เกตุุเลขา ซึ่�งเป็็นนัักวิิทยาศาสตร์์สาขาชีีวเคมีีเข้้ามาดููแล รัับผิิดชอบโครงการทั้้�งหมด ทำการรวบรวมข้้อมููลการวิิเคราะห์์จััดทำ เป็น็ ตาราง H numbers กระทั่่ง� จัดั พิมิ พ์ห์ นังั สืือเล่ม่ แรกขึ้�น ช่ว่ ง พ.ศ. 2547 - 2565 ทีมี งาน ศวฮ. นำโดย ดร.พรพิมิ ล มะหะหมัดั วิเิ คราะห์ว์ ัตั ถุดุ ิบิ และ ผลิติ ภัณั ฑ์ไ์ ด้้ 188,731 รายการ แยกเป็น็ ดีเี อ็น็ เอ 18%, แอลกอฮอล์์ 29%, ชนิิดกรดไขมััน 28%, เจลาติิน 22%, โพลาร์์ 3% จััดกลุ่�มเป็็น E number 320 จาก 348 ชนิดิ ที่่ใ� ช้ใ้ นประเทศไทย ในวันั ที่่� 23 พฤศจิกิ ายน พ.ศ.2559 ศวฮ. นำข้้อมููลเบื้้�องต้น้ จัดั ทำเป็น็ ตาราง H numbers เสนอต่่อ ที่่ป� ระชุมุ คณะกรรมการผู้้�ทรงคุณุ วุฒุ ิจิ ุฬุ าราชมนตรีเี พื่อ่� ทำการตัดั สินิ (ฟัตั วา) สภาพฮาลาล นำผลสััมฤทธิ์�จััดพิิมพ์์เป็็นหนัังสืือ H numbers ที่่�สมบููรณ์์ ได้เ้ ป็็นครั้�งแรกในโลก 194 กว่า่ จะเป็น็ “ศููนย์์วิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาล จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลััย” สถาบันั ด้้านวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่่งแรกในโลก

รองศาสตราจารย์์ ดร.วินิ ััย ดะห์ล์ ันั 195

ภาคที่�่ 5 มุ่�ง่ สู่�เทคโลโลยีดี ิิจิติ อลและบีซี ีจี ีี พ.ศ.2563 - อนาคต ตอนที่่� 5.4 โควิดิ -19 กับั วิกิ ฤติแิ ละโอกาสของ ศวฮ. [พ.ศ. 2564] นัับตั้้�งแต่่การจััดตั้้�งใน พ.ศ.2546 ศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย (ศวฮ.) สะสมผลงานในมิิติิต่่างๆ มากพอที่่�จะ ประชาสััมพัันธ์์ศัักยภาพด้้านวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลของประเทศไทยผ่่าน การประชุุมวิิชาการนานาชาติิโดยเริ่�มตั้�งแต่่ พ.ศ.2551 ด้้วยการจััดงาน HASIB’08 เมื่อ่� ถึงึ งาน HASIB’14 พ.ศ.2557 งานยกระดับั ขึ้้�นเป็น็ Thailand Halal Assembly (THA) โดยจัดั ครั้�งแรกที่่โ� รงแรมเซ็น็ ทารา เซ็น็ ทรัลั เวิริ ์ล์ ด์์ กรุุงเทพฯ ก่่อนย้้ายไปจััดที่่�ศููนย์์การประชุุมแห่่งชาติิสิิริิกิิตติ์� 2 ครั้�ง และ ศูนู ย์ก์ ารประชุมุ และนิทิ รรศการไบเทค บางนา 3 ครั้�ง งาน THA ครอบคลุมุ หลายกิจิ กรรม ได้้แก่่ การประชุุมวิชิ าการนานาชาติดิ ้้านวิทิ ยาศาสตร์์และ เทคโนโลยีีฮาลาล (International Halal Science and Technology Conference, IHSATEC), การประชุุมวิชิ าการวิิทยาศาสตร์์ อุตุ สาหกรรม และธุรุ กิจิ ฮาลาล (Halal Science, Industry and Business International Conference, HASIB), การประชุุมนานาชาติิว่่าด้้วยมาตรฐานและ การตรวจรับั รองฮาลาล(InternationalHalalStandardsandCertification Convention, IHSACC) งานที่่ส� ามดำเนินิ การโดยสถาบันั มาตรฐานฮาลาล แห่่งประเทศไทย (สมฮท.) สุุดท้้ายคืืองานแสดงสิินค้้าฮาลาลนานาชาติิ 196 กว่า่ จะเป็น็ “ศููนย์ว์ ิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลััย” สถาบัันด้า้ นวิทิ ยาศาสตร์์ฮาลาลแห่่งแรกในโลก

แห่ง่ ประเทศไทย (Thailand International Halal Expo, TIHEX) การจัดั งาน THA เป็น็ ความร่ว่ มมืือระหว่า่ ง ศวฮ., สมฮท., และสำนักั งานคณะกรรมการ กลางอิสิ ลามแห่่งประเทศไทย (สกอท.) ความที่่�มีีกิิจกรรมมากมายจึึงจำเป็็นต้้องใช้้พื้�นที่่�มากโดยเช่่า ศููนย์์แสดงสิินค้้าหรืือหอประชุุมขนาดใหญ่่ ค่่าใช้้จ่่ายสููง เมื่่�อจััดงาน THA รููปแบบเดิมิ ได้้ 6 ปีี ถึงึ พ.ศ.2563 ศวฮ. เกิดิ วิิกฤติิด้า้ นงบประมาณอันั เป็็น ผลจากการปรัับเปลี่่�ยนโครงสร้้างงานวิิจััยของประเทศ ปีีเดีียวกัันนี้�เอง เกิดิ การระบาดใหญ่ท่ ั่่�วโลกของโรคโควิดิ -19 กิิจกรรมที่่ม� ีกี ารรวมกลุ่�มของ มวลชนได้ร้ ับั การร้อ้ งขอให้เ้ ลื่อ่� นหรืือยกเลิกิ เป็น็ ผลให้ก้ ารจัดั งานขนาดใหญ่่ ทั้�งการประชุมุ วิชิ าการ, การประชุมุ สัมั มนา, งานแสดงสินิ ค้า้ ถูกู ระงับั หรืือ เลื่อ�่ นออกไปไม่ม่ ีกี ำหนด ในจังั หวะเดียี วกับั การเกิดิ วิกิ ฤติดิ ้า้ นงบประมาณ พอดิบิ พอดีี ศวฮ. ใช้ว้ ิธิ ีปี รับั เปลี่่ย� นนโยบายการจัดั งาน THA จากรูปู แบบปกติิ หรืือแอคชวล (Actual) หันั มาจััดในรููปแบบเวอร์ช์ วล (Virtual) ผ่า่ นระบบ ออนไลน์์ (Online) โดยใช้พ้ื้�นที่่ข� องมหาวิทิ ยาลััยแทน กิิจกรรมการประชุุมวิิชาการทั้้�ง IHSATEC, HASIB, IHSACC ของงาน THA2020 จัดั ในรููปแบบเวอร์์ชวลทั้�งหมด ขณะที่่ง� าน THA2021 เพิ่่�มการจััดงานเอ็็กซ์์โป TIHEX ในรููปแบบเวอร์์ชวล ส่่วนงาน THA2022 จััดแบบผสมผสานหรืือไฮบริิด (Hybrid) มีีการประชุุมแบบปกติิหรืือ แอคชวลร่่วมกัับเวอร์์ชวลหรืือออนไลน์์ ดัังนั้�น ช่่วงการระบาดของโรค โควิิด-19 ทั้�งสามปีี การปรัับเปลี่่�ยนรููปแบบการจััดงานจากแอคชวลเป็็น เวอร์์ชวลช่่วยลดค่่าใช้้จ่่ายลงได้้มาก เมื่่�อเทีียบกัับงาน THA2019 ที่่�จััดใน รูปู แบบเก่า่ ช่ว่ ยให้้ THA2020, THA2021 และ THA2022 ลดค่า่ ใช้จ้ ่า่ ยลง ได้้ถึงึ 90.75%, 82.96% และ 77.78% ตามลำดับั ในทุกุ วิิกฤติิจึึงมีีโอกาส อยู่่�เสมอ เรื่อ่� งราวลักั ษณะนี้�ชาว ศวฮ. ถืือว่า่ คืือหนึ่่ง� ในฮิดิ ายะฮฺหฺ รืือทางนำ จากพระผู้�เป็น็ เจ้้า ส่ง่ ผลให้้วิิกฤติิกลายเป็น็ โอกาสอย่่างที่่เ� ห็็น รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินัยั ดะห์์ลััน 197

ภาคที่�่ 5 มุ่�ง่ สู่�เทคโลโลยีดี ิิจิติ อลและบีซี ีจี ีี พ.ศ.2563 - อนาคต ตอนที่�่ 5.5 การเตรียี มบุคุ ลากรสู่่�ยุคุ นวัตั กรรม [พ.ศ. 2564] “วิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาล” (Halal Science) หมายถึงึ องค์ค์ วามรู้�ด้า้ น วิทิ ยาศาสตร์แ์ ละเทคโนโลยีทีี่่น� ำไปสู่่�การพัฒั นาผลิติ ภัณั ฑ์/์ บริกิ าร/กิจิ กรรม ที่่�ไม่่ขััดแย้้งกัับหลัักศาสนาอิิสลาม ครอบคลุุมถึึงกระบวนการยืืนยััน ความปลอดภัยั ของผลิติ ภัณั ฑ์แ์ ละบริกิ าร ช่ว่ ยสร้า้ งนวัตั กรรมที่่ก� ่อ่ ประโยชน์์ ต่่อสัังคมทั้�งมุุสลิิมและมิิใช่่มุุสลิิม ก่่อน พ.ศ.2538 ไม่่เคยมีีคำว่่า “วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล” ปรากฏมาก่่อน ผมเองคืือผู้้�ประดิิษฐ์์คำนี้�ขึ้�น ในวัันที่่�รัับรางวััลจากนายกรััฐมนตรีีมาเลเซีียใน พ.ศ.2549 เมื่่�อมีีการ ประกาศว่่าศููนย์์วิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย (ศวฮ.) คืือสถาบัันด้้านวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลแห่่งแรกในโลก ฟัังแล้้วผมภููมิิใจกัับ ประเทศไทย มาถึึงวัันนี้้�มีีงานวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลเกิิดขึ้้�นมากมายโดย ปรากฏเป็็นชื่่�อหลายหน่่วยงานทั่่�วโลก วิิทยาศาสตร์์ฮาลาลกลายเป็็นคำ สามััญไปแล้้ว เมื่อ่� ครั้�งเริ่ม� งานวิทิ ยาศาสตร์ฮ์ าลาลใน พ.ศ.2538 ผมทำงานคนเดียี ว หลััง พ.ศ.2547 จึึงเริ่�มมีีนัักวิิทยาศาสตร์์ระดัับปริิญญาตรีีเข้้ามาช่่วยงาน งานวิิทยาศาสตร์์ค่่อยๆ พััฒนาจากการผสมผสานงานวิิทยาศาสตร์์ เทคโนโลยีี เข้้ากัับหลัักการศาสนาอิิสลาม อย่่างไรก็็ตาม หากต้้องการ ความก้้าวหน้้า มั่่�นคงและยั่�งยืืน ต้้องเน้้นงานวิิจััยและนวััตกรรมด้้าน วิิทยาศาสตร์์ฮาลาลเป็็นหลััก จึึงจำเป็็นต้้องสร้้างนัักวิิทยาศาสตร์์ระดัับ 198 กว่า่ จะเป็น็ “ศููนย์ว์ ิิทยาศาสตร์์ฮาลาล จุุฬาลงกรณ์ม์ หาวิิทยาลััย” สถาบันั ด้า้ นวิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาลแห่ง่ แรกในโลก

ปริิญญาเอกขึ้�น ทว่่าด้้วยข้้อจำกััดของแหล่่งทุุนตลอดจนระเบีียบของ หน่่วยงานการพััฒนานัักวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลระดัับสููงทำได้้ไม่่ง่่าย สิ่�งที่่�ทำ คืือรัับนัักวิิทยาศาสตร์์ระดัับปริิญญาเอกเข้้ามาเป็็นบุุคลากรโดยตรง จากนั้�นจึงึ หล่อ่ หลอมขึ้�นเป็็นนัักวิิทยาศาสตร์ฮ์ าลาล หากต้้องการเน้้นด้า้ น คุณุ ภาพจำเป็น็ ต้อ้ งต่อ่ ยอดจากนักั วิทิ ยาศาสตร์ร์ ะดับั ปริญิ ญาตรีี ท่า่ มกลาง ข้้อจำกััดมากมาย ด้้วยความอดทน สุุดท้้ายเมื่่�อถึึง พ.ศ.2566 ศวฮ. สร้้างนัักวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลระดัับปริิญญาเอกได้้ถึึง 7 คน จำนวนนี้� 6 คน คืือผู้้�ที่่�ผ่่านงานด้้านห้้องปฏิิบััติิการวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลกัับ ศวฮ. นานหลายปีี นัักวิิทยาศาสตร์์ฮาลาลระดัับปริิญญาเอกของ ศวฮ. ทั้�งหมด จบการศึึกษาหลัักสููตรนานาชาติิจากมหาวิิทยาลััยในประเทศ ดัังนี้� (1) ดร.อััซอารียี ์์ สุขุ สุวุ รรณ สาขาเภสัชั ศาสตร์์ มหาวิทิ ยาลัยั สงขลานครินิ ทร์์ ผ่่านประสบการณ์์การทำงานหนึ่่�งปีีในประเทศออสเตรีีย เริ่�มงานวัันที่่� 3 สิิงหาคม พ.ศ.2558 (2) ดร.พรพิิมล มะหะหมััด สาขาเทคโนโลยีี ชีีวภาพ มหาวิิทยาลััยมหิิดล เริ่�มงานวัันที่่� 2 กรกฎาคม พ.ศ.2561 (3) ดร.เกษิิณีี เกตุุเลขา สาขาชีีวเวชศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย เริ่�มงานวัันที่่� 20 กรกฎาคม พ.ศ.2564 (4) ดร.อาณััฐ เด่่นยิ่�งโยชน์์ สาขาเทคโนโลยีีชีีวภาพ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย เริ่�มงานวัันที่่� 20 กัันยายน พ.ศ.2564 (5) ดร.นััจวา ยานยา สัันติิวรกุุล สาขาวิิชา ชีวี เวชศาสตร์์ จุฬุ าลงกรณ์ม์ หาวิทิ ยาลัยั เริ่ม� งานวันั ที่่� 30 ธันั วาคม พ.ศ.2564 (6) ดร.นููรีีซััน มะหะหมััด สาขาวิิชาเภสััชเคมีีและผลิิตภััณฑ์์ธรรมชาติิ จุุฬาลงกรณ์์มหาวิิทยาลััย เริ่�มงานวัันที่่� 9 มิิถุุนายน พ.ศ.2566 (7) ว่า่ ที่่� ดร.มาริสิ า มารแพ้้ สาขาวิชิ าอาหารและโภชนาการ จุฬุ าลงกรณ์์ มหาวิทิ ยาลัยั ผ่า่ นประสบการณ์ท์ ำงานหนึ่่ง� ปีจี ากประเทศนิวิ ซีแี ลนด์์ ตาม แผนจะจบการศึกึ ษาและเริ่�มงานในเดืือนธัันวาคม พ.ศ.2566 รองศาสตราจารย์์ ดร.วิินััย ดะห์ล์ ันั 199