โครงงานวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

1 โครงงานวิทยาศาสตรและเทคโนโลยี (คอมพิวเตอร) เรือ่ ง เครือ่ งกรองน้ำ DIY โดย 1. นางสาวนภกมล ปน ตาพรหม เลขท่ี 3 2. นางสาวภูตะวนั พรอ มทอง เลขที่ 4 3. นางสาวสทุ ธดา สวุ รรณานุช เลขท่ี 7 4. นางสาวศศิธร มสี ุข เลขท่ี 15 5. นางสาวศศธร เจรญิ สุข เลขท่ี 26 6. นางสาวพมิ พช นก เพิ่มทองชูชัย เลขที่ 34 7. นางสาวศจุ ริ า ไตรรตั นทรงพล เลขที่ 35 ครูที่ปรึกษา อาจารยนลินาสน เขม็ ณรงค รายงานฉบับน้ีเปน สวนหนงึ่ ของการศกึ ษารายวชิ า ว32192 การออกแบบและเทคโนโลยี 2 และ ว32292 การออกแบบและเทคโนโลยเี พม่ิ เติม 2 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพนื้ ฐาน พุทธศกั ราช 2551 (ฉบบั ปรับปรุง พทุ ธศักราช 2560) โรงเรียนสตรวี ิทยา ๒ ในพระราชูปถมั ภสมเดจ็ พระศรนี ครนิ ทราบรมราชชนนี ภาคเรยี นที่ 2 ชน้ั มธั ยมศึกษาปท่ี 5 ปการศกึ ษา 2562

2 โครงงานวทิ ยาศาสตรและเทคโนโลยี (คอมพิวเตอร) เรือ่ ง เครือ่ งกรองน้ำ DIY โดย 1. นางสาวนภกมล ปน ตาพรหม เลขท่ี 3 2. นางสาวภูตะวัน พรอ มทอง เลขที่ 4 3. นางสาวสุทธดา สวุ รรณานุช เลขที่ 7 4. นางสาวศศธิ ร มสี ุข เลขที่ 15 5. นางสาวศศธร เจรญิ สุข เลขท่ี 26 6. นางสาวพมิ พช นก เพิ่มทองชูชัย เลขท่ี 34 7. นางสาวศจุ ริ า ไตรรตั นทรงพล เลขท่ี 35 ครูที่ปรึกษา อาจารยนลนิ าสน เขม็ ณรงค รายงานฉบบั น้ีเปน สวนหนงึ่ ของการศกึ ษารายวิชา ว32192 การออกแบบและเทคโนโลยี 2 และ ว32292 การออกแบบและเทคโนโลยเี พม่ิ เติม 2 ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้นื ฐาน พทุ ธศกั ราช 2551 (ฉบบั ปรบั ปรุง พทุ ธศักราช 2560) โรงเรยี นสตรวี ิทยา ๒ ในพระราชูปถัมภสมเดจ็ พระศรนี ครนิ ทราบรมราชชนนี ภาคเรยี นที่ 2 ชน้ั มธั ยมศึกษาปท่ี 5 ปการศกึ ษา 2562

ก ช่ือเรื่อง เคร่ืองกรองนำ้ DIY ผศู ึกษา นางสาวนภกมล ปน ตาพรหม นางสาวภตู ะวัน พรอ มทอง นางสาวสทุ ธดา สุวรรณานชุ นางสาวศศิธร มสี ุข นางสาวศศธร เจรญิ สขุ นางสาวพิมพชนก เพิ่มทองชชู ยั นางสาวศจุ ริ า ไตรรตั นทรงพล อาจารยทปี่ รึกษา อาจารยนลินาสน เข็มณรงค ระดับการศึกษา ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที่ 5 รายวิชา ว32192 การออกแบบและเทคโนโลยี 2 และว32292 การออกแบบและเทคโนโลยเี พิ่มเติม 2 ปก ารศกึ ษา 2562 บทคัดยอ เครอ่ื งกรองน้ำ DIY มีวตั ถปุ ระสงคเ พอื่ ลดการเกดิ มลพิษภายในโรงเรียน ลดกล่ินไมพงึ ประสงคอัน เนอ่ื งมาจากนำ้ เนา เสยี แกไขปญ หานำ้ เนา เสีย รกั ษาสภาพแวดลอมท่สี วยงามภายในโรงเรยี น รักษาพชื น้ำซ่ึง เปนแหลง ผลติ ออกซิเจนและเปนแหลง อาหารใหสตั วน ำ้ และลดอัตราการตายของสัตวน ้ำเนื่องจากน้ำเนา เสยี วัสดอุ ปุ กรณท ่ีใชใ นการดำเนนิ การประกอบดว ย ทอพวี ีซี, ขอลด, ผา ขาวบาง, สำลี, ทรายหยาบ, ทราย ละเอยี ด, กรวดละเอยี ด, กรวดหยาบ, ถาน ทดลองและรวบรวมขอมูลดวยการวดั คา TDS และนำมา เปรียบเทียบกอนและหลงั ทดลอง ซึง่ ผลการศึกษาพบวา เคร่ืองกรองน้ำใชงานไดด ตี ามท่ีคาดหวังไว สามารถ กรองน้ำเนาเสีย ขยะ สิง่ สกปรกหรอื ส่งิ แปลกปลอมตาง ๆ และดูดกลิ่นไมพึงประสงคไดในระดบั หน่ึง กลุม ตวั อยางทีใ่ ชในการทดลองครั้งนี้ไดแก นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปท ่ี 5 จำนวน 20 คน

ข กติ ตกิ รรมประกาศ การศกึ ษาครง้ั น้ีสำเร็จลุลว งดว ยดี เพราะไดรับความกรุณา แนะนำ ชว ยเหลือ และแกไ ขขอ บกพรอง ตาง ๆ ดว ยความละเอียดถี่ถว นเสมอมาจากอาจารยนลนิ าสน เข็มณรงค อาจารยประจำวชิ า ซงึ่ ผูศึกษารูสึก ซาบซ้ึงและเปนพระคุณอยา งยิ่ง จึงขอกราบขอบพระคุณเปนอยางสงู ไว ณ โอกาสน้ี ขอขอบพระคณุ อาจารยรุงนภา เจริญสุข และอาจารยส ุธดิ า คุณสนั เทยี ะ รวมถงึ คณาจารยทุกทา นที่ ไดกรุณาเปน ท่ปี รึกษา ตชิ ม และวจิ ารณเพ่ือใหก ารศกึ ษาคร้ังนม้ี คี วามสมบรู ณย ง่ิ ข้ึน สุดทา ยขอขอบคุณคณะผศู ึกษาทุกคนที่ใหขอมูลอยา งเตม็ ทีท่ ำใหก ารศกึ ษาครั้งนีส้ ำเรจ็ ในเวลา อนั รวดเรว็ และขอขอบคุณผูใหความชวยเหลืออกี หลายทาน ซ่งึ ไมสามารถกลา วนามในทีน่ ้ีไดหมด คณะผูจ ดั ทำ เดือนกุมภาพันธ พ.ศ. 2563

สารบัญ ค บทคดั ยอ หนา กิตตกิ รรมประกาศ สารบญั ก สารบัญ (ตอ ) ข สารบญั ภาพ ค บทท่ี 1 บทนำ ง จ ทม่ี าและความสำคัญของโครงงาน 1 จดุ ประสงคของโครงงาน 1 สมมติฐานของโครงงาน 1 กรอบแนวคิดของโครงงาน 1 ขอบเขตของการดำเนนิ งานโครงงาน 2 นิยามศัพทเฉพาะ 3 ประโยชนทจี่ ะไดร บั จากการทำโครงงาน 3 บทท่ี 2 เอกสารและงานวจิ ัยทีเ่ ก่ียวของ 3 2.1 น้ำ 4 2.2 งานวจิ ัยเคร่ืองกรองน้ำสูการพัฒนาคณุ ภาพชีวติ โรงเรียนท่หี า งไกล 4 2.3 วธิ ีฟนฟนู ำ้ เสยี 7 2.4 บทความมลพษิ ทางนำ้ 8 บทท่ี 3 วธิ กี ารดำเนินการโครงงาน 10 การเตรียมวัสดุอปุ กรณในการสรางหรือพฒั นาเคร่อื งกรองน้ำ DIY 14 การออกแบบเคร่ืองกรองน้ำ DIY 14 การนำเครี่องกรองน้ำ DIY ไปทดลอง 14 บทท่ี 4 ผลการทำโครงงาน 15 การเตรยี มวสั ดุอปุ กรณ 16 การออกแบบเครื่องกรองนำ้ DIY 16 การนำเคร่ืองกรองน้ำ DIY ไปทดลอง 16 17

สารบญั (ตอ ) ง บทที่ 5 สรปุ อภิปราย และขอเสนอแนะ หนา สรุป อภปิ ราย 18 ขอ เสนอแนะ 18 18 บรรณานุกรม 19 ภาคผนวก 20 21 ภาคผนวก ก 22 ภาคผนวก ข 35 ภาคผนวก ค 40

สารบญั ภาพ จ ภาพที่ หนา 1-1 กรอบแนวคิดในการสรา งเคร่ืองกรองน้ำ DIY 2

1 บทท่ี 1 บทนำ 1.1 ทม่ี าและความสำคัญของโครงงาน ปจ จุบนั ปญ หามลพิษภายในโรงเรียนสตรีวทิ ยา ๒ ท่ีสามารถพบไดมากท่สี ดุ คือปญ หามลพษิ ทางกลิ่นจาก แหลงนำ้ เนาเสีย เนอ่ื งจากภายในบริเวณโรงเรยี นมพี ้นื ท่ีทเ่ี ปน บอนำ้ คอนขา งมาก ตวั อยางเชน บอ นำ้ หนา โรงเรียน และบอ นำ้ บริเวณใตหองสมุด เม่ือแหลงน้ำภายในโรงเรียนเกิดการเนาเสยี ไมวา จะเปน จากการตาย ของสัตวภ ายในแหลง นำ้ หรือเกิดจากการทิง้ ขยะลงในบอน้ำของเด็กนกั เรียนก็ตาม เม่ือเกิดการทับและสะสม เปน ระยะเวลานาน จะสง ผลใหเกดิ กล่นิ ไมพึงประสงคตามมา ดวยเหตุน้ที างคณะผูจ ดั ทำจึงไดจดั ทำนวัตกรรม เคร่ืองกรองน้ำ DIY ขึ้นมาเพื่อแกปญ หามลพิษทางกลิน่ ภายในโรงเรียนดังท่ีกลาวไวข างตน 1.2 จุดประสงคของโครงงาน 1.2.1 เพ่ือแกปญหาน้ำเนา เสียบริเวณบอ นำ้ หนา โรงเรียนสตรีวทิ ยา ๒ และบอ นำ้ ใตหอ ง IRC 1.2.2 เพ่อื รักษาสภาพแวดลอมที่สวยงามของโรงเรียน 1.2.3 รกั ษาพืชนำ้ ซ่งึ เปน แหลง ผลิตออกซเิ จนและเปน แหลง อาหารใหสัตวน้ำ 1.2.4 เพื่อลดอัตราการตายของสัตวนำ้ เนอ่ื งจากนำ้ เนา เสยี 1.2.5 ลดกลิน่ ไมพงึ ประสงคอนั เนื่องมาจากนำ้ เนาเสีย 1.3 สมมตฐิ านของโครงงาน 1.3.1 เคร่อื งกรองน้ำสามารถพกพาไดจรงิ 1.3.2 เครอื่ งกรองน้ำ DIY สามารถกรองนำ้ ไดจรงิ 1.3.3 นำ้ ทอ่ี อกมาจากเครื่องกรองน้ำ DIY เปน น้ำทม่ี คี วามสะอาดขึ้นจริง

2 1.4 กรอบแนวคิดของโครงงาน เรมิ่ ตน การทำโครงงาน มลพิษทางนำ้ วเิ คราะหปญ หา และนวัตกรรมที่ตอ งการพฒั นา รวบรวมขอ มูลและแนวคดิ ทเ่ี กี่ยวของ ประดษิ ฐเ คร่ืองกรองน้ำ เครือ่ งกรองน้ำ ปรบั ปรุง และแกไ ขเครื่อง สามารถใชง าน ไม กรองน้ำ ไดจ ริงหรอื ไม ใช นำนำ้ มาทดลอง และประเมินผล ส้นิ สดุ การทำโครงงาน ภาพที่ 1-1 กรอบแนวคดิ ในการสรางเครอื่ งกรองนำ้ DIY

3 1.5 ขอบเขตของการดำเนินงานโครงงาน 1.5.1 ขอบเขตนวัตกรรม ใชวสั ดุเหลอื ใชน ำมาประดิษฐ 1.5.2 ขอบเขตระยะเวลา ภาคเรียนท่ี 2 ปก ารศึกษา 2562 1.5.3 ขอบเขตของสถานที่ โรงเรียนสตรวี ทิ ยา ๒ ในพระราชูปถัมภในสมเดจ็ พระศรีนครนิ ทราบรมราชชนนี 29 ซอยสคุ นธสวสั ด์ิ 3 แขวงลาดพราว เขตลาดพราว กรุงเทพมหานคร 10230 1.6 นิยามศพั ทเฉพาะ 1.6.1 เครื่องกรองน้ำ : เปน อปุ กรณทีช่ ว ยขจัดสารปนเปอ น เช้อื โรค แบคทีเรยี และสารเคมีตา ง ๆ ท่ปี นมากบั น้ำ โดยสารปนเปอ นจะถกู แยกออกเปนขน้ั ๆ ตามชนิดของไสก รอง โดยทวั่ ไปแลวมี ประมาณ 4-6 ขัน้ ตอนกอนจะไดน้ำบริสุทธ์ิที่ปราศจากสารปนเปอ นออกมาใหเ ราใชบรโิ ภค 1.6.2 DIY หรอื Do It Yourself : การสรางสรรค ประดษิ ฐสิง่ ของเคร่อื งใช หรอื การทำสงิ่ ใด ๆ ดวย ตัวเอง และสามารถใชงานไดจริง เปน การนำส่ิงของทเี่ หลือใช หรือไมไดใชป ระโยชน หรืออาจเปน ของใหม มาทำการสรา งสรรคหรอื ประดิษฐใหกลายเปน ผลงานช้นิ ใหมด ว ยฝม ือของตวั เอง โดยท่ัวไปงาน DIY ไมมรี ูปแบบที่ตายตัว เพราะเปน งานที่เกิดจากความคิดสรางสรรคและการลง มือทำดว ยตนเองของเจาของ 1.7 ประโยชนทีจ่ ะไดร บั จากการทำโครงงาน 1.7.1 สามารถใชแกปญหาน้ำเนาเสียได 1.7.2 ส่งิ แวดลอมในโรงเรียนดขี นึ้ 1.7.3 ปญหามลภาวะทางกล่นิ นอ ยลง 1.7.4 ไดเครื่องกรองนำ้ ท่ถี ูก และมปี ระสิทธภิ าพ 1.7.5 มีการขยายองคค วามรขู องผเู รียนรเู พิ่มมากขน้ึ

4 บทที่ 2 เอกสารและงานวจิ ัยทเ่ี ก่ยี วของ ในการทำโครงงานครั้งน้ี การสรางหรือพัฒนาเครื่องกรองน้ำ DIY เพื่อนำเครื่องกรองน้ำ DIY ไป ทดลองแกปญ หากลิ่นนำ้ เนาเสีย และการตายของส่งิ มีชีวิตใตน ้ำ มเี อกสารและงานวจิ ัยทเ่ี ก่ียวขอ ง ดังตอ ไปน้ี 2.1 น้ำ พระบาทสมเด็จพระเจาอยหู ัวทรงเปน ทยี่ อมรับนับถือกนั โดยท่ัวไปวา พระองคค ือ ปราชญในเร่ืองนำ้ ของแผนดนิ อยา งแทจรงิ ตลอดระยะเวลาอันยาวนานของการทรงงานหนกั ตรากตรำอยางไมทรงเคยหยดุ หยอน นน้ั งานพัฒนาทส่ี ำคญั ยิง่ ของพระองคคอื งานที่เก่ียวของกับ นำ้ ศาสตรท ง้ั ปวงทเ่ี กย่ี วกับนำ้ ไมว า จะเปนการ พัฒนาและจดั หาแหลงนำ้ การเกบ็ กกั การระบาย การควบคุม การทำน้ำเสียใหเปน น้ำดี ตลอดจนการแกไ ข ปญ หาน้ำทวมนนั้ ยอ มประจักษช ัดและไดพสิ จู นใหเหน็ แลว วาพระอัจฉรยิ ภาพและพระปรชี าสามารถของ พระองคนั้นหาผูเ สมอเหมือนไดยากยง่ิ ในสว นทีเ่ กย่ี วกบั น้ำนใี้ ครข อหยิบยกแนวคิดทฤษฎีทที่ รงดำเนินการ เก่ยี วกบั น้ำในลกั ษณะตางๆ กัน มาแสดงใหเ หน็ พอสงั เขป ณ ทนี่ ี้เพียง 2-3 ประการ เชน แนวคิดเรือ่ ง นำ้ ดีไล นำ้ เสีย ในการแกไขมลพิษทางนำ้ นนั้ ทรงแนะนำใหใ ชหลักการแกไขโดยใชน ำ้ ที่มคี ุณภาพดีจากแมน ้ำเจาพระยา ใหช ว ยผลักดันและเจอื จางนำ้ เนาเสียใหอ อกจากแหลงน้ำของชมุ ชนภายในเมืองตามคลองตา งๆ เชน คลอง บางเขน คลองบางซื่อ คลองแสนแสบ คลองเทเวศน และคลองบางลำภู เปน ตน วิธนี จ้ี ะกระทำไดดว ยการเปด ปดประตูอาคารควบคมุ น้ำ รับน้ำจากแมน้ำเจา พระยาในชวงจังหวะน้ำขนึ้ และระบายนำ้ สูแมน ำ้ เจาพระยาใน ระยะนำ้ ข้ึนลง ผลกค็ ือน้ำตามลำคลองตา งๆ มโี อกาสไหลถายเทหมนุ เวียนกันมากขึ้น นำ้ ท่มี ีสภาพทรงอยูกับที่ และเนาเสยี ก็จะกลับกลายเปนนำ้ ท่ีมคี ุณภาพดีขน้ึ ดวยวธิ ีธรรมชาตงิ า ยๆ อยางทีไ่ มมีผใู ดคดิ มากอนเชน น้ี ไดมี สวนทำใหน ้ำเนา เสียตามคูคลองตางๆ ในกรงุ เทพมหานคร มีสภาพดีขน้ึ อยางเหน็ ไดช ัดในปจ จุบนั วิธีการงา ยๆ เชนน้ี คอื การนำระบบการเคลอ่ื นไหวของน้ำตามธรรมชาติมาจดั ระเบียบแบบแผนขน้ึ ใหม เปนการจดั การ ทรพั ยากรธรรมชาติในเชิงอนุรกั ษค วบคูไปกบั การพัฒนาทเ่ี รยี บงา ย ไตธรรมชาติ ของกรุงเทพมหานคร ท่ีบงึ มักกะสัน กเ็ ปน อีกตวั อยา งหนึง่ ของแนวความคิดในเรือ่ งการบำบัดนำ้ เสียของพระบาทสมเดจ็ พระเจา อยหู วั โดยไดทรงวางแนวพระราชดำรพิ ระราชทานไววา เมืองใหญทกุ แหง ตองมี ปอด คือสวนสาธารณะไวห ายใจหรือ ฟอกอากาศ ในขณะเดยี วกนั ก็ควรมีแหลงนำ้ ไวสำหรบั กลัน่ กรองสง่ิ โสโครกเนาเสยี ทำหนาท่เี สมอื นเปน ไต ธรรมชาติ จึงไดท รงใช บงึ มักกะสัน เปนแหลง นำ้ ทร่ี องรบั น้ำเสียจากชมุ ชนในเขตปริมณฑลและใน

5 กรุงเทพมหานคร โดยทรงเปรยี บเทยี บวา บึงมักกะสัน เปนเสมือนดงั ไตธรรมชาติ ของกรุงเทพมหานคร ท่เี กบ็ กกั และฟอกน้ำเสียตลอดจนเปนแหลง เก็บกักและระบายน้ำในฤดูฝน และทีบ่ งึ แหง นี้เองก็ไดโ ปรดใหม ีการ ทดลองใชผักตบชวา ซ่งึ เปน วัชพืชที่ตองการกำจัดอยูแลว มาชว ยดดู ซับความสกปรก ปนเปอน รวมตลอดท้ัง สารพิษตา งๆ จากนำ้ เนา เสีย ประกอบเขากับเคร่ืองกลบำบัดนำ้ เสียแบบตางๆ ที่ ไดท รงคิดคนประดิษฐข ึ้นเอง โดยเนน วิธีการท่เี รยี บงา ยประหยดั และไมสรางความเดือดรอนรำคาญแกประชาชนในพืน้ ท่ีน้ัน มพี ระราช กระแสในเร่ืองนี้วา สวนสาธารณะ ถือวา เปนปอด แตน ่ี (บงึ มักกะสัน) เปนเสมือนไตฟอกเลอื ด ถาไตทำงานไมมี เรากต็ าย อยากใหเขา ใจหลักการของความคิดน้ี... บึงมักกะสนั ในปจจุบนั ไดทำหนา ที่ ไตธรรมชาติ ของ กรงุ เทพมหานครอยา งมีประสิทธภิ าพ ไดม ีสว นชวยบรรเทามลพิษทางนำ้ และเปนแหลง ศกึ ษาทดลองดานการ แกไ ขปญ หาสิง่ แวดลอม การสงเสริมอาชีพ และการนำของเสยี มาใชใหกอประโยชนไดอยางยิ่ง แนวคิดและ ทฤษฎีเกีย่ วกับเรอ่ื งน้ำของพระบาทสมเด็จพระเจา อยหู ัวมีอยูมากและหลายหลายดังไดกลาวไวแ ลว เปนปฐม โดยนับตั้งแตแนวความคิดในโครงการเกบ็ กักน้ำขนาดใหญของประเทศ เชน โครงการพฒั นาลมุ น้ำปา สกั อัน เกดิ จากนำ้ พระราชหฤทยั ที่ทรงหวงใยถึงปญหาวกิ ฤตการณน้ำทจี่ ะเกดิ ขึ้นแกประเทศไทยในอนาคต คือปญหา นำ้ ทวมกบั ปญ หาน้ำแลง ซง่ึ เกิดขึ้นสลบั กันอยูตลอดเวลา สรา งความสญู เสียอันย่งิ ใหญแ กเกษตรกรและ ประชาชนโดยทวั่ ไปอยูเปนประจำ จงึ จำเปนท่ีจะตองดำเนนิ การจดั สรา งโดยเรงดวน เพ่ือเปน แหลง ตนทนุ นำ้ ชลประทานในการเกษตรกรรมในฤดแู ลง เพื่อปองกันและบรรเทาอุทกภัยในบริเวณลมุ นำ้ ปา สักและลุมนำ้ เจา พระยาตอนลา งในฤดนู ำ้ หลาก เพอ่ื บรรเทาปญหาน้ำเนาเสยี ในเขตกรุงเทพมหานครและเมอื งใหญใ นภาค กลาง และเพ่ือผลประโยชนท างออมนานปั การทจี่ ะบงั เกิดข้ึน สำหรับในเร่อื งน้ีไดเคยมีพระราชกระแสไวด ว ย ความหวงใยวา ...หากประวิงเวลาตอไปไมไดทำ เราก็ตอ งอดนำ้ แน จะกลายเปน ทะเลทราย และเราก็จะอพยพ ไปไหนไมไ ด โครงการนี้คือ สรางอา งเก็บนำ้ 2 แหง แหงหน่งึ คือทแี่ มน ำ้ ปา สัก อีกแหงหน่ึงคอื ท่ีแมน ้ำ นครนายก 2 แหง รวมกันจะเกบ็ น้ำเหมาะสมพอเพยี งสำหรับการบรโิ ภค การใชนำ้ ในเขตกรุงเทพฯ และเขต ใกลเคียงในทีร่ าบลุมของประเทศไทย... แนวความคดิ หลักในเรอ่ื งทีจ่ ะตอ งมีแหลง เกบ็ กักนำ้ ไวใชในฤดูแลง และ ปอ งกันบรรเทานำ้ ทว มในฤดูน้ำหลากน้ัน กเ็ น่ืองมาจากขอเทจ็ จริงทีว่ า แมน ้ำปาสักมีปริมาณนำ้ ไหลเฉล่ยี ทั้งป ประมาณ 2,400 ลานลูกบาศกเมตร เฉพาะปริมาณนำ้ ทา เฉลี่ยในเดอื นกันยายนและตลุ าคมจะมีถงึ ประมาณ 1,600 ลานลกู บาศกเ มตร เน่ืองจากเปน ฤดฝู น แตก็เปนที่นาเสียดายวา ปริมาณนำ้ เหลาน้ีถกู ปลอยทิง้ ลงทะเล โดยเปลาประโยชน แทนทจี่ ะไดเ ก็บกักไวใชเพ่ือการเกษตรกรรม การอปุ โภคบริโภค และอน่ื ๆ ในฤดูแลง และ ชว ยลดความสูญเสยี จากอุทกภยั ซง่ึ เกิดขึน้ เปนประจำได ทัง้ น้เี นอ่ื งจากไมมรี ะบบเก็บกักน้ำที่สมบูรณน่นั เอง พระบาทสมเด็จพระเจา อยูหวั ทรงเนนย้ำหลายคร้งั และใหความสำคญั แกโ ครงการนเ้ี ปนอยางมาก ทั้งน้ี เนอ่ื งจากหากดำเนินการไดสำเรจ็ โดยเรว็ ปญ หาและวิกฤตการณเ ก่ยี วกบั นำ้ ในทกุ รูปแบบของประเทศไทย ก็จะ บรรเทาเบาบางลงไดแนนอน นอกเหนือไปจากโครงการพฒั นาลุมนำ้ ปา สกั แลว ทางภาคใตข องประเทศไทยก็

6 ประสบกบั ปญหาของน้ำทว ม นำ้ จดื นำ้ เปรยี้ ว นำ้ เคม็ อนั เปน ผลทำใหเกษตรกรรมไมไดผลดี โดยเฉพาะอยาง ยง่ิ พนื้ ทโ่ี ดยรอบเขตพรแุ ละทีใ่ กลก ับเขตดินพรแุ ละทีใ่ กลกบั เขตดนิ พรุ เชน บริเวณพนื้ ที่ลุมน้ำปากพนงั และ บริเวณลมุ นำ้ บางนรา เปน ตน โดยมหี ลกั การสำคญั ใหว างโครงการและกอสราง “นำ้ สะอาด” นบั เปน หนง่ึ ในปจ จยั สที่ สี่ ำคญั อยา งยง่ิ ยวดตอ การดำรงอยขู องสงิ่ มชี วี ติ ทง้ั ปวง โดยเฉพาะอยา งยง่ิ มนุษย มนุษยทุกคนตองใชน ้ำสะอาดในการดำรงชีวิต ไมวาจะเปนการบรโิ ภคหรอื การอุปโภค อยา งการชำระ ลา งส่งิ ของ การอาบนำ้ การซักผา การใชน ้ำในการทำการเกษตรกรรมและอุตสาหกรรม เปน ตน ปจจุบัน ปญหาการขาดแคลน้ำสะอาดกำลังทวีความรนุ แรงเพ่ิมมากขนึ้ สง ผลกระทบเปนวงกวางตอผคู นจำนวน มากมายบนโลกนี้ ภาวะปราศจากน้ำจดื ใชใ นการบริโภคและอุปโภค อาจสง ผลถึงการเกดิ โดรคระบาดอัน เนอ่ื งมาจากการใชนำ้ สกปรกทมี่ เี ชื้อโรคปะปนได ดังนั้น จงึ เปนหนา ทีข่ อทุกคนทีต่ องสงวนแหลง นำ้ จืดท่ีมี คณุ คา เอาไวใ ชในทั้งในยามปกตแิ ละยามขาดแคลน วิธีการสำคัญประการหนึง่ ของการทำใหน ้ำสะอาดเพื่อใชใ น การกนิ ดม่ื ใช ก็คือการใชเคร่ืองกรองน้ำ ซง่ึ จะชวยใหน ำ้ สะอาดได เครื่องกรองน้ำ นบั เปนเคร่ืองใชไฟฟาในครัวขนาดเลก็ ทีส่ ำคญั ที่ทุกครวั เรอื นควรมี เพ่ือกรองน้ำให สะอาดกอ นที่จะนำไปตม ดืม่ กิน ปจจบุ ันนมี้ แี บรนดผผู ลติ เคร่ืองกรองนำ้ หลายแบรนด ตา งผลติ เครื่องกรองน้ำ คุณภาพดีวางจำหนายในทองตลาดมากมาย ผูบ ริโภคจึงมีทางเลือกในการเลือกซื้อสนิ คาชนดิ นีม้ ากขึน้ ซึ่ง Lazada กม็ เี คร่ืองกรองนำ้ ประสทิ ธิภาพเย่ียมทีส่ ามารถกรองน้ำไดอ ยางสะอาดหมดจดจำหนา ยเชน กนั ดังเชน Colandas เครื่องกรองน้ำ รนุ RO 50G - สีขาว เครื่องกรองน้ำประสิทธภิ าพสูงทส่ี ามารถกรองไดถึง กรองถึง 0.0001ไมครอน ใน 5 ขั้นตอน จึงทำให ไดน ำ้ ท่สี ะอาด มรี สชาตทิ ด่ี ี แตป ราศจากสแี ละกลน่ิ ท่ีไมพงึ ประสงค ไมมีตะกอน สิ่งสกปรก และสารท่ีเปน อันตรายตอรางกาย สามารถติดต้ังไดงาย เหมาะสำหรบั บานพกั สำนกั งาน โรงเรยี น เปนตน ไสกรองหาซื้องาย ผลิตจากวสั ดทุ ่มี คี ุณภาพ ไดร ับมาตรฐาน มอก. และฮาลาล มไี ฟโชวก ารทำงานของเครื่องกรอง ปลอดภัยตอ การใชงานเคร่ืองกรองน้ำหลากหลายจากแบรนดด ัง พรอมชว ยใหค ุณไดดม่ื นำ้ ทส่ี ะอาด ปราศจากเชือ้ โรคและ สารที่เปนอันตรายตอรางกาย ยิ่งอากาศท่รี อนตลอดปของเมอื งไทย น้ำสะอาดทไ่ี ดจากเครอื่ งกรองนำ้ และผาน การแชตูเ ยน็ มาแลว ยิง่ เปนสง่ิ ทม่ี คี ุณคา

7 2.2 งานวิจยั เครอื่ งกรองน้ำสกู ารพัฒนาคุณภาพชีวติ โรงเรยี นทห่ี างไกล มหาวทิ ยาลยั สงขลานครนิ ทร นำงานวิจยั เทคโนโลยีกรองนำ้ เขาพืน้ ที่กันดาร ชวยตดิ ตั้งเครื่องกรอง คุณภาพสูง โรงเรยี น ตชด.สงขลา พรอ มสอนกระบวนการดแู ลและจัดการ หวงั นกั เรยี นไดน้ำดืม่ มมี าตรฐาน เผยยังมงี านวิจยั อกี หลายชน้ิ กำลังจะถูกเลอื ก เพ่ือนำออกเผยแพรเพ่ือพัฒนาคุณภาพชีวติ ใหชมุ ชน ผูชว ยศาสตราจารย ดร.ไชยวรรณ วฒั นจันทร รองผอู ำนวยการสำนักวจิ ยั และพัฒนา ฝายวิจัย อตุ สาหกรรมและชมุ ชน มหาวทิ ยาลัยสงขลานครินทร เปดเผยวา เม่อื ระหวา งวันที่ 15-16 พฤศจิกายน 2555 คณะนักวจิ ัยและนักศึกษาจากคณะวิทยาศาสตร มหาวทิ ยาลยั สงขลานครนิ ทร ไดเ ขาติดต้งั เครื่องกรองน้ำ ระบบกรองหยาบ 5 ไมครอน และเครื่องกรองน้ำดื่มชนิด 3 ทอ ภายใตโ ครงการถา ยทอดเทคโนโลยี/นวตั กรรม จากผลงานวิจัย แกโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนส่อื มวลชนกฬี า ตำบลสำนักแตว อำเภอสะเดา จงั หวัด สงขลา ซึง่ เปนโรงเรยี นทีต่ ้ังอยหู า งไกลจากตัวเมอื ง และขาดแคลนนำ้ ดื่มทีม่ ีคุณภาพ โดย พนั ตำรวจเอกชยั ณรงค สตุ สม ผกู ำกบั การตำรวจตระเวนชายแดนท่ี 43 สงขลา เปนผูรบั มอบ เคร่อื งกรองน้ำซึ่งสำนกั วจิ ยั และพฒั นาไดน ำตดิ ตั้งทโ่ี รงเรยี นตำรวจตระเวนชายแดน แหงนี้ เปนองค ความรูทไ่ี ดจากการวิจยั ของ ผชู ว ยศาสตราจารย ดร.ดรุณี ผองสวุ รรณ ภาควชิ าวทิ ยาศาสตรแ ละเทคโนโลยี วสั ดุ คณะวิทยาศาสตร ซงึ่ แมลักษณะภายนอกจะไมต างจากเคร่อื งกรองน้ำทว่ั ไป แตค วามแตกตา งจะอยูที่ กระบวนการ โดยกอนท่จี ะติดต้งั และเลอื กไสกรอง มหาวิทยาลยั จะเขาพืน้ ท่ีเพอื่ ตรวจสอบน้ำ ท้ังทางกายภาพ หรอื ทางเคมี กับทางชีวภาพเพ่อื ตรวจหาเช้ือจลุ นิ ทรยี  เพอื่ เปน การรับประกนั วาน้ำดื่มที่ผานเครอื่ งกรองนี้ จะมี ความสะอาด ปลอดภัยจากเชื้อจลุ ินทรีย ไดม าตรฐาน ไสกรองเปน สิง่ ที่ทำขนึ้ จากการวิจัยทำใหไดคุณภาพ มากกวาท่จี ำหนายทั่วไป นอกจากนัน้ มหาวทิ ยาลยั ยังไดส อนกระบวนการดูแลและจัดการเครอื่ งกรองน้ำน้ี ใหแกบ คุ ลากรของโรงเรยี น และใหค วามรูพื้นฐานดานแหลงนำ้ ทางธรณีวิทยา และ คณุ ภาพนำ้ เพอ่ื การอปุ โภค- บรโิ ภค แกนกั เรียนดว ย “มหาวทิ ยาลัยมนี โยบายท่ีจะนำงานวิจัยที่เปน ประโยชน ไปถา ยทอดแกพ้ืนท่ีและชุมชน เพ่อื ใหคน ทั่วไปสามารถเขาถึงองคความรแู ละสามารถจดั การตนเองได เพราะหากมกี ารทำวิจยั เสร็จส้ินและนำเกบ็ ไวก ็จะ ไมมใี ครไดประโยชน โดยในอนาคต มงี านวจิ ัยอีกหลายชนิ้ ทจ่ี ะถูกคัดเลือก เพ่ือนำออกเผยแพรใ หช ุมชนและ สาธารณะไดร ับทราบ” ผชู วยศาสตราจารย ดร.ไชยวรรณ กลาว ดานพนั ตำรวจเอกชยั ณรงค สุตสม กลาววา นำ้ สะอาดสำหรบั ด่มื มคี วามจำเปน สำหรับโรงเรียนในพ้ืนท่ี ธรุ ะกนั ดาร ซ่ึงตองการนำ้ สำหรับการบรโิ ภคของนักเรยี นนับรอยคน โดยท่ผี านมาโรงเรียนตำรวจตระเวน ชายแดนแกปญหาคุณภาพน้ำดว ยการตม หรือซื้อนำ้ มาใชทำใหส้ินเปลอื ง ภายใตง บประมาณการซ้ือนำ้ ดื่มที่ จำกัด โดยตอ งนำคาอาหารมาแบง เปน คาซื้อน้ำด่ืมทำใหคุณภาพอาหารลดลง และตองใชจ ากเงินจากโครงการ

8 พเิ ศษเพ่ืออาหารกลางวนั มาทดแทน การติดต้ังเคร่ืองกรองน้ำจะเกดิ ประโยชนกบั โรงเรียนอยางมาก เปนการ ประหยดั คา ใชจ ายในการซื้อน้ำดม่ื และนักเรยี นไดด ่ืมนำ้ ท่ีมีคุณภาพ มีมาตรฐาน หวังวาจะไดรบั ความ อนุเคราะหจากมหาวิทยาลัยในการสำรวจเพ่ือติดตั้งเคร่ืองกรองนำ้ ดืม่ ใหแกโรงเรยี นตำรวจตระเวนชายแดน อืน่ ๆ ในจังหวัดสงขลา ซึง่ มอี ยู 10 โรงเรียน หลังการรบั มอบดังกลาว คณะนักวจิ ยั และนักศึกษา ยังไดม ีการใหค วามรแู กนกั เรยี น เร่อื งแหลงน้ำทาง ธรณีวทิ ยา คุณภาพนำ้ เพ่ือการอุปโภค-บริโภค การสาธิตเร่อื งชนดิ ของสารกรอง ไสกรอง เครือ่ งกรอง ปฏิบัตกิ ารตรวจสอบคณุ ภาพน้ำอยางงาย การลางเครื่องกรอง สารกรอง และไสกรอง และ เทคโนโลยเี มมเบรน เพอ่ื การกรอง โดย รองศาสตราจารย ดร.ไตรภพ ผองสุวรรณ ภาควชิ าฟส ิกส ผูช ว ยศาสตราจารยดรุณี ผอ ง สวุ รรณ ภาควิชาวิทยาศาสตรแ ละเทคโนโลยีวสั ดุ อาจารยป ระเสริฐ พฤฒิคณี อาจารยประจำหลักสตู รวสั ดุ ศาสตร คณะวทิ ยาศาสตร และคณะ 2.3 วธิ ฟี น ฟูน้ำเสีย จากความตระหนักในปญหาน้ำเสยี ทท่ี างออกของปญหานย้ี ังคงดำมืดไมตางกับสีของน้ำในแหลง น้ำที่ ตองการการบำบัดน้ีเอง ที่ทำให ขวญั รวี สริ ิกาญจน นักวจิ ยั ชำนาญการ สถาบันวจิ ยั จุฬาภรณ ในฐานะหัวหนา โครงการวิจยั หยิบยกเอาพน้ื ที่ลุมแมน้ำทาจนี ซ่ึงที่ผานมานบั วา เปน ลุม น้ำทีป่ ระสบปญ หาเร่ืองนำ้ เสยี มากที่สดุ แหงหน่งึ ในประเทศ มาทำการศกึ ษาในช่อื โครงการ “การพัฒนาวิธกี ารจำแนกแหลง กำเนิดมลพิษดวยกลมุ แบคทีเรีย กรณีศึกษาลุม น้ำทาจีน” ท่ไี ดรับการสนบั สนนุ จากสำนักงานกองทุนสนบั สนนุ การวจิ ัย (สกว.) “ตลอดแนวสองฝง แมน ้ำสว นใหญเ ปน พ้นื ที่ประกอบอาชพี เกษตรกรรม ซึ่งกนิ พน้ื ที่ท้งั ท่ีอยอู าศัยของ ชุมชน ขณะเดยี วกันกม็ โี รงงานอุตสาหกรรมต้ังอยูไมน อย สาเหตุของปญหานำ้ เสยี ทีเ่ กิดขึ้นในพ้นื ท่นี ้ี จงึ มาได ทง้ั จากโรงงานอตุ สาหกรรม ชุมชนและฟารมปศุสัตว จนเรม่ิ สงผลกับคุณภาพน้ำในแมน ้ำทาจีนอันถือเปน สา ธารณสมบัตขิ องทุกคน และปญหาสำคญั คือ ยงั ไมมวี ธิ ใี นการจำแนกแหลงท่ีมาของสงิ่ ปฏกิ ูลทลี่ งมาในนำ้ นน้ั วาถกู ปลอ ยทิ้งมาจากท่ใี ดบา ง” “จากการติดตามตรวจสอบคุณภาพน้ำโดยกรมควบคุมมลพิษมานานตอเน่ืองนานกวา 10 ป พบวาแม นำ้ ทาจนี มปี ญหาเรื่องของคณุ ภาพนำ้ ไมไดม าตรฐาน โดยเฉพาะบริเวณแมน ำ้ ทาจนี ตอนลางซ่งึ เกดิ จากกจิ กรรม หลากหลาย เนอ่ื งจากเปนแหลง ทม่ี ชี ุมชนหนาแนน มีโรงงานอุตสาหกรรมจำนวนมาก และยังเปนแหลง พ้ืนที่ทำ การเกษตรหลัก ของประเทศดวย” และจากเงื่อนไขของพื้นท่เี ปา หมายในการจิ ยั ครง้ั นน้ี ่ีเอง นำสูเปา หมายหลัก ในการหาวธิ จี ำแนกแหลง กำเนดิ มลพิษในเบอื้ งตน เพ่ือใหไ ดขอมลู แนวทางการใชวิธตี รวจวดั กลมุ แบคทีเรียท่ี เชือ่ มโยงกับแหลง กำเนดิ มลพิษเฉพาะกจิ กรรม

9 “ท่ีผา นมาประเทศไทยยังไมมีพารามเิ ตอรใ ดท่ีใชใ นการวิเคราะหค ุณภาพน้ำทจ่ี ะเชื่อมโยงไปสู แหลง กำเนดิ มลพษิ หรือสามารถบงชแี้ หลงท่มี าของการปนเปอ นกลบั ไปเพยี งแหลง เดยี วได กอปรกับปญ หา คุณภาพนำ้ หลักมาจากการปนเปอ นสารอนิ ทรยี ส ูง โดยมกี ารปนเปอนของแบคทเี รียและแอมโมเนยี รว มดวยใน บางพื้นที่”ชวงเวลาที่ผานมาจึงมกี ารปรับใชเ ทคนิคพีซีอาร และพซี ีอารเ ชิงปริมาณสำหรับตรวจวิเคราะหกลุม แบคทีเรียทีส่ ามารถจำแนกสิง่ ปฏกิ ูลจากแหลงกำเนิดมลพิษเฉพาะกิจกรรมโดยการตรวจวดั ดวยเทคนิคพซี ีอาร และพซี ีอารเ ชิงปริมาณท่ีพัฒนาขึ้นน้ี เปนการตรวจวดั ทาง DNA ของจุลินทรียใ นลำไสของคนหรอื สัตวประเภท ตางๆ เพ่ือจำแนกแหลงกำเนิด ที่เรียกวา MST : Microbial Source Tracking โดยวธิ กี ารนีส้ ามารถติดตาม หรือบงช้ีแหลง ปลอยมลพษิ ลงสูแหลง นำ้ สาธารณะทสี่ ง ผลตอสง่ิ แวดลอ มวา มาจากชมุ ชน หรือ ฟารมเลี้ยงสัตว หรือมาจากแหลง ธรรมชาติ เชน นกนำ้ นกทะเล เปนตน ซึ่งสามารถจำแนกและประเมนิ แหลงปลอยมลพิษได มากกวา 1 แหลง “การตรวจจำเพาะนีส้ ามารถสบื คน ยอ นกลับไดว าการปนเปอนส่ิงปฏกิ ูลนน้ั มาจากแหลงกำเนดิ ใด นอกจากนี้ ยงั ชวยในการประเมนิ ความเสย่ี งผลกระทบตอสุขภาพของคนได เพราะน้ำเสียจากชมุ ชนมคี วาม เสี่ยงในการกอใหเกิดโรคไดมากกวา นำ้ เสียจากสัตวประเภทตา งๆ” ขวญั รวี อธิบายเปด ผลการวิจยั ไมข ้ึนหง้ิ นำเสนอวธิ ี บำบดั นำ้ เสยี ปรับใชจ รงิ โดยกรมควบคุมมลพิษเปนท่นี า ยนิ ดีวา ผลการพฒั นาดังกลา ว ทำใหไดวธิ ี ตรวจวดั ทบี่ งบอกแหลง ทม่ี าของการปนเปอนจากนำ้ เสียในแหลง ชุมชน ฟารมสกุ ร ฟารมวัว และรวมทกุ แหลงกำเนิดสามารถนำไปใชตรวจยนื ยันการปนเปอ นส่งิ ปฏกิ ลู วา มาจากมลู คนหรือมูลสัตวไดจ รงิ โดย ปณ ดิ า ลี ลพนงั กำแพงทอง นักวิจยั จากกรมควบคมุ มลพษิ อธิบายเพิ่มเติมวา “ท่ีผา นมายงั ไมมพี ารามิเตอรใดท่ีสามารถ เชอื่ มโยงกลบั ไปยังแหลงกำเนิดแหลงเดียวได คือ ไมส ามารถจำแนกไดว า เปนมูลท่ีมาจากคนหรือสัตวประเภท ใดสงผลใหผ ลการประเมนิ สถานการณคุณภาพนำ้ ประจำปของกรมควบคุมมลพิษ มีขอจำกัดในการชเ้ี ปา แหลงกำเนิดมลพษิ ที่แมน ยำ และสง ผลถึงการออกนโยบายการลดมลพิษท่แี หลง กำเนิดท่ีอาจคลาดเคลอื่ นใน การจดั ลำดบั ความสำคญั ในแตล ะพนื้ ที่ได” ขณะท่ีแผนงานและยทุ ธศาสตรช าติลว นมนี โยบายทเี่ ก่ียวของกับคุณภาพนำ้ และมงุ เนนการจดั การนำ้ เสยี ท่ีแหลงกำเนิดท่ีระบแุ หลงทม่ี าไดอยางแนน อน ทำใหในการกำหนดนโยบายจดั การการปนเปอ นของ แบคทีเรยี ในแหลง นำ้ มคี วามจำเปนทจี่ ะตองมเี ทคโนโลยหี รอื งานวิจยั ทสี่ ามารถระบุแหลง กำเนิดมลพษิ ท้ังจาก แหลง กำเนดิ ท่ีมีจดุ กำเนิดแนนอน (Point sources) และจากแหลงกำเนิดที่มีจุดกำเนิดไมแนนอนได (Non point sources)การบงชีแ้ หลง กำเนิดใหไดเ พยี งกจิ กรรมเดียวทก่ี อ ใหเกดิ การปนเปอ นของแบคทีเรยี กลมุ โคลิ ฟอรม เกนิ มาตรฐานซึ่งเปน ตน เหตขุ องนำ้ เสียไดจ ึงเปนสง่ิ จำเปน เพอื่ นำสูแ นวทางการตรวจวดั แบบเปนขน้ั ตอน เหมาะสมกับงบประมาณและความรุนแรงของปญหาในพื้นทีน่ ้ัน ๆ

10 ดงั นน้ั เมือ่ ไดแนวปฏบิ ตั ใิ นการตรวจวัดท่ีสามารถจำแนกแหลง กำเนดิ ท่เี รียกวา MST จากงานวิจยั ชนิ้ น้ี กรมควบคุมมลพิษจึงไดวิธีการนำไปใชเปนมาตรการเสริมในการติดตามตรวจสอบคุณภาพนำ้ ประจำป เพ่ือชวย ในการบง ช้ีแหลง กำเนิดมลพิษไดอ ยางถกู ตอง สง ผลใหกำหนดพื้นที่เปาหมายในการฟน ฟูคณุ ภาพน้ำและ นโยบายปองกันมลพิษทางนำ้ ไดอ ยางมีประสทิ ธภิ าพและประหยัดงบประมาณ ขวญั รวี อธิบายเพมิ่ เติมวา เทคนิค Microbial Source Tracking (MST) ถกู นำมาใชในการตรวจสอบ การปนเปอนของแบคทเี รียในสงิ่ แวดลอ มและประสบผลสำเร็จในการฟนฟคู ุณภาพน้ำไดแลว ในหลายประเทศ เชน ในอังกฤษและประเทศแถบยโุ รป นอกจากน้ี ในสหรัฐอเมริกา ก็มกี ารนำเทคนคิ MST มาชว ยในการจัดการแหลงน้ำเพื่อใหเ ปน ไปตาม คาสงู สดุ รายวันที่ยินยอมใหมลพษิ ปลอ ยลงแหลง น้ำนนั้ ๆ ซึ่งสามารถประเมินแหลง กำเนิดมลพษิ ไดแมน ยำและ สามารถบอกแหลงกำเนดิ หลักเทยี บกับแหลงกำเนิดรองอน่ื ๆ ได สงผลใหส ามารถลดปริมาณมลพิษลงสูแ หลง นำ้ ไดถ ูกจดุ 2.4 บทความมลพษิ ทางน้ำ น้ำเปน ทรัพยากรธรรมชาติท่ีมีคณุ คา มหาศาล นำ้ มปี ระโยชนอยา งยิง่ ตอการดำรงชวี ติ ของมนุษย สตั ว และพชื ถาขาดนำ้ เมอ่ื ใดก็เปน การยากที่มนุษยส ตั วแ ละพืชจะดำรงชีวิตอยูไดนาน ดังน้ันต้ังแตสมยั โบราณ จนถึง ปจจบุ ันเราจะพบวามนษุ ยท ุกหมู สัตวและพชื จะดำรงชวี ิตอยูไ ดน าน ดงั นัน้ ต้ังแตท ุกเหลา ทกุ เผาพันธุ เลอื กต้งั ถ่นิ ฐานอยูใกลน้ำ น้ำธรรมชาตมิ อี ยทู ัว่ ไปทง้ั บนผวิ ดนิ ใตด นิ และในบรรยากาศ น้ำบนผิวดินเปน แหลงนำ้ ทเี่ ราจะพบมาก ท่สี ดุ ไดแ ก แมน ้ำ ลำคลอง หนอง บงึ หวย ลำธาร ทะเลสาบ ทะเล และมหาสมุทร สว นนำ้ ใตดนิ มแี ตกตา งกัน เปน 2 ประเภท คือ น้ำในดิน และน้ำบาดาลาเราขุดบอลงไปบรเิ วณแหลงน้ำในดนิ เราเรียกบอน้ำชนิดนวี้ า บอ นำ้ ในดนิ และถาขุดบอลกึ ลงไปมาก ๆ หรือใตช ้ันหนิ จนถงึ ระดบั น้ำบาดาล เราเรียกบอ นำ้ ชนดิ นวี้ า บอนำ้ บาดาล น้ำธรรมชาติท่ีมสี วนเก่ียวพนั กับความเปนอยขู องมนุษย สตั ว และความเจริญของพืชพนั ธุ ไดแ ก นำ้ บนผวิ ดนิ ในแตล ะวนั คนเราตองใชน ้ำจำนวนมากทั้งในดานการอุปโภค บรโิ ภค การประกอบอาชีพ เชน การ ประมง เกษตรกรรมและอตุ สาหกรรม เปนตน ดงั นน้ั จึงจำเปนตอ งชวยกันรกั ษาแหลง นำ้ ธรรมชาตเิ หลานีใ้ ห สะอาดอยูเสมอ หากปลอยใหมสี ่งิ สกปรกลงปะปนอยูในนำ้ ธรรมชาติ ก็จะทำใหแหลงนำ้ นน้ั กลายเปนน้ำเสียใน ภายหลัง เม่อื แหลง นำ้ ดีกลายเปน นำ้ เสยี กจ็ ะเปน อนั ตรายตอ ชีวิตความเปน อยูของคน พืช และสตั ว ไมเฉพาะ แตพ้ืนท่ีเดียวเทา น้นั อาจขยายบรเิ วณภยันตรายกวางไกลออกไปทั้งชมุ ชนละแวกนนั้ ๆ ได

11 สาเหตทุ จ่ี ะทำใหนำ้ แหลงนำ้ ธรรมชาติ กลายเปนน้ำเนา เสยี กลาวโดยสรุปไดแ ก 2.4.1 สิง่ ปฏกิ ูลจากบานเรือน ท่อี ยูอาศยั ของชนท่ีอยูรวมกนั เปนชมุ ชนเปน ยา นทีอ่ ยูอาศัย และยา นการคา ขาย ในอาณาบรเิ วณ ดงั กลา วน้ี ยอมจะมนี ำ้ ท้งิ จากการอุปโภคและบรโิ ภค เชน นำ้ จากการซักลา งและการทำครวั นำ้ จากสว มทไ่ี มได ผา นการบำบัดใหม ีคุณภาพตามมาตรฐานและอยูไมไ กลจากแมนำ้ ลำคลอง น้ำทิ้งเชนนี้จะทำใหเ กดิ น้ำเนานำ้ เสียได 2.4.2 สิง่ ปฏิกูลจากการเกษตรกรรม ในการเพาะปลูกปจ จุบนั นี้ เกษตรกรใชสารเคมีมากขน้ึ เชน ปยุ สารเคมกี ำจดั ศัตรูพชื ซึ่งบางชนดิ สลายตัวยาก สารอาจจะตกคางอยูตามพชื ผักผลไมและพรรณพชื ตาง ๆ กอใหเ กิดอนั ตรายแกผ ูบ รโิ ภค และ บางสว นอาจจะกระจายอยูตามพื้นดนิ เมื่อฝนตกน้ำฝนจะชะลา งล่ิงเหลานี้ลงแมน ้ำลำคลอง เปน เหตุใหกุง ปลา หอย ปู และสัตวน ำ้ อน่ื ๆ เปนอนั ตรายถงึ ตายได ถา สตั วน ้ำไดร ับสารเคมีบางชนิดในปริมาณไมม าก ก็อาจสะสม อยูในตวั สตั ว เม่ือคนจับสตั วน ำ้ เหลานม้ี าทำอาหาร สารเคมีนน้ั ก็จะเขาไปสะสมอยูในรางกายของคนอีกทอด หน่ึงบรเิ วณเพาะปลกู อาจมีมูลสัตวป นอยู เมอ่ื ฝนตกหรือเมื่อใชน ้ำรดพืชผักผลไม นำ้ กจ็ ะชะลางสง่ิ ปฏกิ ูล คอื มูล สตั วน ล้ี งสแู มนำ้ ลำคลอง ในมูลสตั วอ าจมีเชอื้ โรคและพยาธิปนอยู เปน เหตใุ หผูใชแ มนำ้ ลำคลองไดร ับเช้ือโรค จากสง่ิ ปฏกิ ลู นัน้ ได 2.4.3 ส่ิงปฏิกลู จากการอุตสาหกรรม โรงงานอุตสาหกรรมทั่วไปใชน้ำในปริมาณมากนอยแตกตา งกนั น้ำทใี่ ชท ำความสะอาดเครื่องมือและ พนื้ ที่ในโรงงาน และน้ำทงิ้ จากโรงงาน จะเปน นำ้ เสียไหลลงสูแ มน ำ้ ลำคลอง บางโรงงานอาจมวี สั ดุเหลอื จาก ผลติ ภณั ฑอุตสาหกรรมบางประเภทปนไปกับนำ้ ทิ้งทัง้ หมดน้ี เปนเหตุใหนำ้ ในแมน ้ำลำคลองเนา สงกล่ินเหมน็ มีสารพิษปะปนอยกู ลายเปน มลภาวะท่ีเปน พษิ ตอส่ิงแวดลอมบรเิ วณนนั้ น้ำมันจากโรงงานอตุ สาหกรรมก็มีสวน ทำความเสยี หายตอส่งิ แวดลอ ม หากใชน้ำมนั โดยขาดความระมดั ระวงั เชน การเทนำ้ มนั หลอ ลืน่ ท่ใี ชแ ลวลงนำ้ ตลอดจนการทำความสะอาดโรงงาน น้ำทิ้งจากโรงงานอุตสาหกรรมทป่ี ลอยลงแมนำ้ ลำคลองเชนน้ี จะมีคราบ นำ้ มันลอยเปน ฝา ทำใหกา ซออกซิเจนในอากาศไมสามารถจะละลายลงไปในนำ้ มีผลทำใหส ิง่ มีชีวิตทอ่ี าศยั อยู ในน้ำขาดกาซออกซิเจน ย่ิงกวานัน้ ถา มคี ราบนำ้ มนั คลมุ ผิวพน้ื น้ำ แสงแดดสองลอดลงไปใตน้ำไมได ทำใหพืชใน น้ำบางชนิดไมส ามารถสรา งอาหารและเจรญิ เตบิ โต แลวยังมผี ลเสยี ตอเน่ืองทำใหส ตั วใ นน้ำตายดวย เพราะพชื เลก็ ๆ ในนำ้ ซงึ่ เปนอาหารของสัตวตายเพราะน้ำเสยี เหมืองแรเปนอุตสาหกรรมอีกประเภทหนึ่งที่ทำใหคณุ ภาพ ของน้ำเสียไป ถาเหมืองแรน นั้ เปนเหมืองฉดี นำ้ จากเหมืองฉีดจะพาตะกอนซ่ึงเกดิ จากดิน หนิ ทราย และเศษ แรไหลปนไปกบั นำ้ ทชี่ ะแรล งสแู มน้ำหรอื ทะเล ทำใหลำนำ้ ต้ืนเขนิ ทับถมและทำลายแหลง อาหารของสตั วน ้ำจะ

12 เหน็ วา ถาไมมีการระมัดระวงั ในการใชน้ำ ไมวา จะเปนนำ้ ประปาหรอื น้ำในแมนำ้ ลำคลอง จะกอใหเ กิดน้ำเสีย ตอเนอื่ งกันเปนประดุจลูกโซ พระบาทสมเดจ็ พระเจา อยูหวั ทรงสนพระทยั ตอน้ำธรรมชาติทหี่ ลอ เล้ียงอาณาประชาราษฎร ดังจะเหน็ ไดว าทุกแหงที่พระองคเสดจ็ เย่ยี มเยยี นราษฎร จะทรงใหความสำคัญตอสายน้ำอนั เปน เสน ชวี ิตของประชาชนวา จะอำนวยประโยชนสุขใหแ กราษฎรมากนอยเพียงใด ดว ยเหตนุ จ้ี งึ ไดม ีคำวา \"นำ้ พระทยั จากในหลวง” สาเหตุทท่ี ำใหเ กิดปญ หามลภาวะแกแมน้ำลำคลอง ไดแก 2.4.1 น้ำเสียจากบาน รา นคาและอาคารท่ีทำการ ชมุ ชนที่มีบา นเรือนทีอ่ ยูอาศัยหลาย ๆ หลงั คาเรือน ยานการคา หรอื อาคารท่ีทำการ ลวนจำเปนตองใช นำ้ เพื่อการอปุ โภคบริโภค และใชสอยในจดุ ประสงคอนื่ ๆ น้ำที่ใชน จี้ ะมีปริมาณหนงึ่ ซ่ึงเปน ปริมาณสว นใหญ กลายเปนน้ำท้ิงออกมา น้ำท้ิงนี้สว นมากจะเปนนำ้ จากสว มและจากการชำระซักลา ง ซ่ึงประกอบไปดว ย สารอนิ ทรยี ส บู ผงซกั ฟอก เศษอาหาร ไขมัน สารอนิ ทรยี  และส่ิงปฏิกูลอน่ื ๆ เจอื ปนอยู สารเหลานี้เม่อื ไหลลง สแู มลำคลอง จะเกดิ ผลเสียสองประการใหญ ๆ คือ ประการแรกชว ยเพิ่มอาหารเสรมิ แกพืชนำ้ และสตั วนำ้ ทำ ใหม พี ชื นำ้ และสัตวน้ำเพ่ิมขนึ้ เมอ่ื พืชนำ้ และสัตวน้ำตายไป จะทำใหเกดิ สารอนิ ทรียในน้ำเพิม่ ข้นึ สารอนิ ทรยี  ทม่ี าจากนำ้ ท้ิงและทเี่ กดิ เพิ่มข้ึนน้ี ถามีจำนวนมากเมอ่ื ถูกยอยสลายโดยแอโรบิคบัคเตรีท่ีมีอยใู นน้ำ ก็จะนำเอา ออกซเิ จนละลายในน้ำมาใชใ นอตั ราที่สงู กวา อตั ราทอ่ี อกซิเจนในอากาศละลายลงในน้ำ ทำใหเ กดิ สภาพขาด ออกซิเจนขึ้น อนั เปน สภาวะแวดลอ มทีเ่ หมาะกับแอนแอโรบิคบคั เตรีใหย อยสลายสารอนิ ทรียตอ ไป ทำใหน้ำ กลายเปนสีดำมกี ลิ่นเหม็น สว นสารอนื่ ๆ ที่ปนมา เชน สารอนินทรยี จ ะเพ่ิมปรมิ าณสูงขึ้น ทำใหคณุ ภาพนำ้ ท้ิง ไมไ ดม าตรฐานและเสยี ประโยชนใ ชสอยไป นอกจากนี้ถานำ้ ทิ้งมเี ชือ้ โรคชนิดตาง ๆ ทเี่ ปน อันตราย เชน บคั เตรี และไวรสั ก็จะทำใหเกดิ โรคได 2.4.2 นำ้ เสียจากโรงงานอุตสาหกรรม น้ำเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม ไดแก น้ำทิง้ จากระบบการผลติ ระบบการหลอเยน็ อาคารท่ีอยูอาศัย และที่ทำการ รานคา และโรงอาหารสารทีป่ ะปนมาอาจจะเปนสารอินทรีย สารอนินทรีย กรดดา ง โลหะหนัก สารเคมีตาง ๆ สารกัมมันตภาพรงั สี สารพษิ ดินทรายและส่ิงปฏกิ ูลอื่นๆ ซง่ึ เม่ือทง้ิ ลงในแมน ำ้ ลำคลอง จะทำให เพิม่ ปริมาณสารเหลา นัน้ หรือเกิดการเปน พษิ กับสง่ิ มีชวี ิตในน้ำ เกิดการเนา เหมน็ เกิดสี กลิน่ และความไมนาดู 2.4.3 ปยุ ทใี่ ชใ นการเกษตร ปยุ หลักที่ใชใ นการเกษตร ไดแก สารไนโตรเจนและฟอสฟอรัส ฟอสฟอรัสที่อยูในรูปของฟอสเฟต สามารถยดึ ตดิ อยูกับดนิ ได จึงมสี วนนอยท่ีไหลไปกับน้ำ ดังนั้นสารทท่ี ำใหเกิดปญ หาคือไนโตรเจน การใชป ยุ สว นใหญม ักใสกนั มากเกนิ กวาทพี่ ืชจะนำไปใชไดหมด เมื่อฝนตกนำ้ ฝนจะชะเอาไนโตรเจนไหลไปตามผิวดนิ ลง

13 สแู มน้ำลำคลอง ชวยใหส าหรายเจรญิ เตบิ โตไดด เี ปนจำนวนมาก ทำใหน ้ำเกิดสี กล่นิ และรสเม่ือสาหรายเหลา น้ี ตายลง ก็จะทำใหน ำ้ เนา เหม็นและมีฟนอลสูงข้นึ เกดิ ฝา ขาวลอยอยูต ามผวิ น้ำ 2.4.4 ผิวดินทพี่ งั ทลาย ในพน้ื ที่รบั น้ำบางแหง เชน อางเกบ็ น้ำท่ีเสื่อมสภาพและมีการพงั ทลายของหนา ดนิ จะทำใหน ำ้ มีความ ขุนสูง เกดิ สี กลิ่น และรสได 2.4.5 การเล้ียงปศุสตั ว การเล้ียงปศุสตั ว ถาสตั วเลย้ี งกนิ หญาทคี่ ลุมหนา ดนิ มากเกินไปจะทำใหหนาดนิ ถูกนำ้ กัดเซาะเม่ือฝนตก และเมื่อไหลลงในแหลงรบั น้ำกจ็ ะเกดิ ปญหาเชน เดียวกับขอ 2.4.4 นอกจากน้ีมลู สัตวก ็จะไหลลงไปในลำน้ำ ทำ ใหม ีสารอนิ ทรยี  ไนโตรเจน และฟอสฟอรสั สูง เกดิ ปญ หาเชนเดียวกบั ขอ 2.4.1 และ 2.4.3 2.4.6 ยาฆา แมลงและยากำจัดวัชพชื ยาฆา แมลงและยากำจดั วชั พืชสว นมากเปนสารเคมีทบี่ างคร้ังกเ็ ปนสารมีพษิ เมื่อถูกชะลา งลงไปในนำ้ ก็จะเปน พษิ แกพชื และสัตวท อ่ี ยใู นนำ้ หากเรานำน้ำไปใชก็จะไดรับอันตรายจากสารพิษนั้นดว ย 2.4.7 ไฟปา ถา เกดิ ไฟปาในบรเิ วณพนื้ ทีท่ ี่เปน แหลงตน กำเนิดนำ้ จะทำใหมีขยะ เถา ถาน ตะกอนทราย รวมท้ังสาร มลพิษตา ง ๆ ไหลลงไปในแหลง น้ำเปนจำนวนมาก ซง่ึ จะสงผลเสยี ตอคณุ ภาพของน้ำทน่ี ำไปใชสอย อีกท้ัง อาจจะทำใหอางเกบ็ น้ำหรอื แมน ำ้ ตนื้ เขินเนื่องจากการสะสมของเถาถา นและตะกอนตา ง ๆน้ำทีช่ ะลางบริเวณท่ี เกดิ ไฟปา จะมขี ยะและสารมลพษิ ปะปน ทำใหน ำ้ ตนื้ เขิน 2.4.8 การใชทดี่ ินท่ีขาดการควบคุม การใชท ี่ดนิ สองขางหรือรอบ ๆ แหลงน้ำท่ีขาดการควบคุมหรอื การกำหนด จะทำใหเกดิ ผลเสยี ตอ คุณภาพของน้ำได ดังน้ัน จึงควรกำหนดเขตหรือหามการขยายชมุ ชนหรอื การตงั้ โรงงานตามรมิ น้ำทีน่ ำน้ำไปใช ประโยชนในการทำประปา

14 บทท่ี 3 วธิ กี ารดำเนินการโครงงาน ในการทำโครงงานครัง้ นี้ ผูจ ดั ทำไดเตรยี มวัสดุอปุ กรณใ นการสรางหรือพัฒนาเครือ่ งกรองน้ำ DIY เพื่อใชออกแบบเครื่องกรองน้ำ DIY และนำเครื่องกรองนำ้ DIY ไปทดลองแกปญหาน้ำเนาเสีย สงกลิ่นเหม็นใน โรงเรยี น การทำโครงงานแบง ออกเปน 3 ขัน้ ตอนดงั ตอไปนี้ ตอนท่ี 1 การเตรยี มวัสดุอปุ กรณในการสรางหรอื พัฒนาเครอ่ื งกรองนำ้ DIY ตอนที่ 2 การออกแบบเคร่ืองกรองน้ำ DIY ตอนท่ี 3 การนำเคร่อื งกรองนำ้ DIY ไปทดลอง 3.1 การเตรียมวสั ดอุ ปุ กรณใ นการสรางหรอื พฒั นาเครื่องกรองนำ้ DIY 3.1.1 ทอ ขนาด 4 นิ้ว ยาว 50 เซนติเมตร 3.1.2 ขอ ลดขนาด 4 นิ้ว ลด 2 นว้ิ 3.1.3 ผาขาวบาง 3.1.4 ถา น 3.1.5 ทรายละเอียด 3.1.6 ทรายหยาบ 3.1.7 กรวดละเอียด 3.1.8 กรวดหยาบ 3.1.9 สำลี 3.2 การออกแบบเครือ่ งกรองนำ้ DIY จากการจัดเตรยี มวัสดุอุปกรณในการสรา งหรือพัฒนาเคร่ืองกรองนำ้ DIY ผูจ ัดทำ ไดนำมาออกแบบเครื่องกรองนำ้ DIY เพื่อไปทดลองแกป ญหาน้ำเนาเสยี และปริมาณการตายของ สิ่งมีชีวติ ในนำ้ มรี ายละเอยี ดดงั นี้

15 3.2.1 วธิ ีการดำเนนิ การออกแบบ 3.2.1.1 นำทอพีวีซี 4 น้ิวตอ เขา กบั ขอลด 2 น้วิ 3.2.1.2 ใสผาขาวบางลงในทอ 3.2.1.3 ใสสำลีจำนวน 40 กรมั 3.2.1.4 ใสก รวดหยาบจำนวนคร่งึ กโิ ลกรัม 3.2.1.5 ใสก รวดละเอยี ดจำนวน 350 กรัม 3.2.1.6 ใสถ า นจนช้ันของถา นมีความหนาประมาณ 3-4 น้วิ 3.2.1.7 ใสทรายหยาบจำนวน 1 กโิ ลกรัม 3.2.1.8 ใสท รายละเอียดจำนวน 1 กโิ ลกรมั 3.3 การนำเครอื่ งกรองน้ำ DIY ไปทดลอง จากการออกแบบ เครื่องกรองน้ำ DIY ผูจัดทำไดนำไปทดลองแกปญหาน้ำเนาเสียและปริมาณการ ตายของสิง่ มีชวี ิตในน้ำ มรี ายละเอยี ดดังน้ี 3.3.1 วิธดี ำเนนิ การทดลองและการเกบ็ รวบรวมขอมูล 3.3.1.1 จัดเตรยี มเคร่ืองกรองน้ำ 3.3.1.2 นำเครอื่ งวัดคุณภาพของนำ้ (TDS) มาตรวจสอบน้ำกอ นที่จะทดลอง 3.3.1.3 นำนำ้ ท่ตี องการจะทดลองมากรองดวยเครื่องกรองน้ำ DIY 3.3.1.4 นำเครือ่ งวัดคุณภาพของน้ำ (TDS) มาตรวจสอบน้ำหลงั กรอง 3.3.1.5 จดบันทกึ ประเมินผลเพื่อนำไปแกไ ข และปรบั ปรุง 3.3.2 การวิเคราะหขอ มลู 3.3.2.1 จากการทดลองการใชเ คร่ืองกรองน้ำ DIY เปรียบเทียบดวยตาเปลาทงั้ กอนกรองและ หลงั กรองพบวา นำ้ หลังกรองดว ยเคร่ืองกรองนำ้ มลี ักษณะใสกวา น้ำกอนทจ่ี ะทดลอง 3.3.2.2 ตรวจสอบคณุ ภาพน้ำดวยเคร่ืองวัดคุณภาพของนำ้ (TDS) พบวา นำ้ หลังกรองมคี า TDS นอ ยกวา น้ำกอนกรอง 3.3.2.3 จึงสรปุ ไดวา เครื่องกรองน้ำ DIY สามารถทำใหค ุณภาพของนำ้ ดีขึ้นในระดบั หนึ่ง จากการตรวจสอบลักษณะภายนอก และคา TDS เบอื้ งตน

16 บทที่ 4 ผลการทำโครงงาน โครงงาน เรื่อง มลพิษภายในโรงเรียน มีจุดประสงคของโครงงานเพื่อแกปญหาน้ำเนาเสียภายใน โรงเรียน รักษาพชื น้ำซ่ึงเปนแหลงผลิตออกซิเจนและเปนแหลงอาหารของสัตวน ้ำ ลดอัตราการตายของสัตวน้ำ และลดกลิน่ ไมพ งึ ประสงคอันเน่ืองมาจากน้ำเนา เสยี ซง่ึ ไดแบงการดำเนนิ การโครงงาน 3 ตอน ผูจดั ทำโครงงาน ขอนำเสนอผลการวิเคราะหขอมลู ทั้ง 3 ขัน้ ตอน ดังตอไปน้ี 4.1 การเตรยี มวัสดุอปุ กรณในการสรางหรือพฒั นาเคร่ืองกรองน้ำ DIY การทำโครงงานในคร้ังน้ี เปนการสรา งหรอื พัฒนาเคร่ืองกรองนำ้ DIY มีการจัดเตรียมอุปกรณ ดงั น้ี 4.1.1 ทอขนาด 4 นว้ิ ยาว 50 เซนติเมตร 4.1.2 ขอลดขนาด 4 นว้ิ ลด 2 น้วิ 4.1.3 ผาขาวบาง 4.1.4 ถาน 4.1.5 ทรายละเอียด 4.1.6 ทรายหยาบ 4.1.7 กรวดละเอียด 4.1.8 กรวดหยาบ 4.1.9 สำลี 4.2 การออกแบบเคร่ืองกรองนำ้ DIY การทำโครงงานในคร้งั นี้ เปนการสรา งหรือพัฒนาเคร่ืองกรองนำ้ DIY มกี ารออกแบบเคร่ืองกรองน้ำ DIY ดงั นี้ วัสดุหลกั ทที่ างคณะผจู ดั ทำนำมาใชเ ปน สว นประกอบภายนอกของเครอื่ งกรองน้ำคือทอพีวีซี กวาง 4 นว้ิ ยาว 50 เซนติเมตร ประกอบเขากับขอลดกวาง 4 นว้ิ ลด 2 นิว้ เช่ือมกันดว ยนำ้ ยาประสานทอ ภายใน ประกอบดว ย ผาขาวบาง, สำล,ี กรวดละเอยี ด, กรวดหยาบ, ทรายหยาบ, ทรายละเอียด และถาน

17 4.3 การนำเคร่อื งกรองน้ำ DIY ไปทดลอง การทำโครงงานในครั้งน้ี เปนการการสรางหรือพัฒนาเครื่องกรองน้ำ DIY มกี ารนำเครอื่ งกรองนำ้ DIY ไปทดลอง ดังนี้ 4.3.1 วัดคา TDS ของนำ้ ท่ตี อ งการจะกรองเพื่อตรวจสอบคุณภาพของน้ำกอนที่จะกรอง 4.3.2 เทนำ้ ทต่ี องการจะกรองลงในเครือ่ งกรองน้ำ DIY 4.3.3 วดั คา TDS ของน้ำที่กรองเรยี บรอยแลว เปรียบเทยี บนำ้ กอนกรองและหลังกรอง

18 บทท่ี 5 สรุป อภปิ ราย และขอ เสนอแนะ โครงงาน เรอื่ ง เครื่องกรองน้ำ DIY มีจดุ ประสงคของโครงงานเพ่อื แกป ญ หาน้ำเนา เสียภายในโรงเรียน รกั ษาพชื น้ำซึ่งเปนแหลงผลิตออกซิเจนและเปน แหลงอาหารของสัตวน ้ำ ลดอัตราการตายของสตั วน ้ำ และลด กลิน่ ไมพงึ ประสงคอันเนอื่ งมาจากนำ้ เนา เสยี ซึง่ ไดแบง การดำเนนิ การโครงงาน 3 ตอน ผูจดั ทำโครงงานขอ นำเสนอผลการวิเคราะหขอมูลทง้ั 3 ขั้นตอน ผลการดำเนินงานแตละตอนสามารถสรุปไดดังตอ ไปน้ี 5.1 สรุป 5.1.1 ผลการเตรียมวัสดอุ ุปกรณใ นการสรางหรือพัฒนาเคร่ืองกรองน้ำ DIY ผลการเตรียมวัสดอุ ปุ กรณในการสรา งเคร่ืองกรองนำ้ DIY พบวา อุปกรณท้ังหมดท่ีไดเตรยี มมาสามารถ ใชง านไดเ ปนอยา งดี แตไมส ามารถจดั หาวัสดุอุปกรณทว่ี างแผนเอาไวไดครบถวน เนอื่ งดวยปญ หาทางดา น งบประมาณและความเหมาะสม จงึ ตอ งมีการปรบั เปล่ียนแผนท่ีวางไวและปรบั เปลย่ี นข้นั ตอนในการทำ เพื่อให เหมาะสมกับวสั ดอุ ปุ กรณที่มี 5.1.2 ผลการออกแบบเคร่ืองกรองน้ำ DIY เครือ่ งกรองน้ำ DIY ท่ที างคณะผจู ัดทำไดท ำการออกแบบไวต้งั แตแ รกนั้น พบวา เมื่อทางคณะผจู ัดทำ ไดท ำการไตรตรองถึงเรอ่ื งของความเหมาะสม และงบประมาณอีกคร้ังก็พบวาไมสามารถทำได จงึ ไดทำการ ออกแบบใหม โดยลดจำนวนของทอพวี ซี ีลง แตเพ่มิ ความยาวของทอแทน 5.1.3 ผลการนำเครื่องกรองนำ้ DIY ไปทดลอง ผลจากการนำเคร่ืองกรองนำ้ DIY ไปทดลองพบวา คา TDS ของน้ำหลังจากกรองแลว มคี า 689 ppm ซึ่งเทียบกบั กอ นกรองท่มี ีคา TDS เปน 724 ppm ไดความวา น้ำหลงั จากที่กรองแลวมีคา TDS นอ ยลงอยาง เหน็ ไดชดั 5.2 อภิปรายผลการทำโครงงาน จากผลการศึกษาหรือทดลองเครอ่ื งกรองน้ำ DIY แตล ะตอนสามารถนำประเดน็ ทส่ี ำคญั มาอภิปรายไดดังนี้ 5.2.1 ประเด็นการเตรยี มวสั ดุอุปกรณในการสรางหรอื พัฒนาเครือ่ งกรองนำ้ DIY อปุ กรณทใี่ ชใ นการประดิษฐเคร่ืองกรองน้ำ DIY มคี วามเหมาะสมในการนำมาใชกรองน้ำ วสั ดุที่ใชม ี ความแขง็ แรง เพยี งพอตอ การใชง าน และสามารถกรองนำ้ ไดจริง

19 5.2.2 ประเดน็ การออกแบบเครอื่ งกรองน้ำ DIY การออกแบบเครื่องกรองน้ำ DIY ทางคณะผูจัดทำไดออกแบบใหมีขนาดกระทัดรัดเพื่อใหงายตอการ ขนยาย แตเนื่องจากคณะผูจัดทำมีเปาหมายหลักคือเพื่อใหขนยายไดสะดวก จึงไมไดออกแบบขาตั้งสำหรับ เครื่องกรองนำ้ ทำใหล ำบากตอ การกรอง 5.2.3 ประเด็นการนำเครื่องกรองน้ำ DIY ไปทดลอง เครื่องกรองน้ำสามารถกรองน้ำสามารถกรองน้ำไดจ รงิ แตขนาดของเครื่องกรองนำ้ มีขนาดเล็กเกนิ กวา ทจี่ ะสามารถกรองน้ำไดต ามปรมิ าตรท่ตี องการ 5.3 ขอเสนอแนะ 5.3.1 ควรมขี าต้งั หรือฐานรองรบั เครอื่ งกรองน้ำเพื่อใหส ามารถตั้งได 5.3.2 ตรวจสอบคุณภาพน้ำดวยวิธีอ่ืนเพ่มิ เติม เพื่อความแมน ยำและผลทหี่ ลากหลาย 5.3.3 เปล่ียนหรอื เพม่ิ เตมิ ไสกรองน้ำดวยวสั ดอุ นื่ ๆ เพื่อประสิทธิภาพในการกรองน้ำทีส่ งู ข้นึ

20 บรรณานุกรม ความหมายของคำวา D.I.Y. (2559). [ออนไลน] . เขา ถงึ ไดจาก : http://diyforyouaf.blogspot.com/p/blog-page_14.html (วันที่คน ขอ มูล : 6 ธนั วาคม 2562). มลพิษทางน้ำ. (ม.ป.ป.). [ออนไลน] . เขาถงึ ไดจาก : http://arts.kmutt.ac.th/ssc210/Group%20Project/ (วันที่คนขอ มูล : 27 ธนั วาคม 2562). มหาวทิ ยาลยั สงขลานครินทร. (2558). งานวิจัยเคร่อื งกรองนำ้ สูการพฒั นาคุณภาพชวี ิตโรงเรียนทีห่ า งไกล. [ออนไลน] . เขา ถงึ ไดจ าก : https://www.psu.ac.th/th/node/6811?view=full (วนั ทีค่ นขอมลู : 27 ธันวาคม 2562). มลู นธิ ิชัยพัฒนา. (2559). แนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับเรื่องน้ำ. [ออนไลน] . เขาถงึ ไดจาก : https://www.chaipat.or.th/site_content/item/69-concepts-and-theories-about-water.html (วนั ทคี่ น ขอมูล : 27 ธนั วาคม 2562). ไขขอสงสัย! เคร่ืองกรองน้ำสะอาดจริง ๆ หรือเปลา?. (2560). [ออนไลน] . เขา ถงึ ไดจาก : https://www.officemate.co.th/blog (วันทีค่ น ขอมลู : 27 ธนั วาคม 2562). Praornpit Katchwattana. (2561). เปดงานวิจัยหนึง่ ในรอยความหวังใหมของการบำบัดน้ำเสียอยา งไดผล. [ออนไลน] . เขาถงึ ไดจาก : https://www.salika.co/2018/10/10/research-water-treat/ (วันที่คนขอมูล : 13 ธันวาคม 2562). Wi Naibann. (2561). DIY เครอื่ งกรองน้ำจากทอ PVC. [ออนไลน] . เขา ถึงไดจาก : http://www.naibann.com/blog/pvc-water-filter-diy/ (วนั ท่ีคนขอมลู : 6 ธนั วาคม 2562).

21 ภาคผนวก

22 ภาคผนวก ก

23

24

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35 ภาคผนวก ข

36 การจัดเตรยี มอุปกรณ ผาขาวบาง , สำลีปรมิ าณ 400 กรมั , กรวดหยาบครงึ่ กโิ ลกรัม กรวดละเอยี ด 350 กรัม , ถา น , ทรายหยาบ 1 กโิ ลกรัม

37 ทรายละเอยี ด 1 กโิ ลกรมั , ทอ พีวซี ขี นาด 4 น้วิ ยาว 50 เซนตเิ มตร , ขอ ลด 2 น้ิว เครอื่ งวัดคณุ ภาพนำ้ TDS

38 ขนั้ ตอนการทดลอง ตกั นำ้ ที่ตอ งการจะทดลอง วัดคา TDS กอนกรอง (ได 724 ppm)

39 นำน้ำไปกรองในเครอื่ งกรองนำ้ DIY วดั คา TDS อกี คร้งั (ได 689 ppm)

40 ภาคผนวก ค

41 ตารางบันทกึ ระหวางทำการทดลอง ตุลาคม พฤศจิกายน ธนั วาคม มกราคม กุมภาพนั ธ ลำดับ กจิ กรรม 2562 2562 2562 2563 2563 ที่ 1 2 3 4 1 2 3 4 1 2 3 4 1 2 3 4 1 2 3 4 1. เขยี นหวั ขอโครงการ 2. เขยี นรายละเอียด โครงการ (Proposal) 3. ดำเนนิ งานตามขั้นตอน 3.1 การจดั เตรยี มงาน 3.2 ลงมอื ทำ 3.3 การแกไข 4. เขยี นรายงานโครงการ 5. นำเสนอผลงาน