Important Announcement
PubHTML5 Scheduled Server Maintenance on (GMT) Sunday, June 26th, 2:00 am - 8:00 am.
PubHTML5 site will be inoperative during the times indicated!

Home Explore ฐานข้อมูลเชื้อพันธุ์ : ลิ้นจี่

ฐานข้อมูลเชื้อพันธุ์ : ลิ้นจี่

Description: ลิ้นจี่ เป็นชื่อของผลไม้ประเภทผลเดี่ยวซึ่งมีลักษณะเปลือกสีแดงชนิดหนึ่งที่อยู่ในวงศ์ SAPINDACEAE ลิ้นจี่นั้นเป็นผลไม้ที่มีรสชาติอร่อยให้ผลผลิตคุ้มค่ากับการลงทุนจึงถือว่าเป็นผลไม้ทางเศรษฐกิจที่สำคัญของประเทศไทยที่สามารถนำผลผลิตที่ได้มาจำหน่ายในรูปของผลไม้สดและผลไม้แปรรูป.

Search

Read the Text Version

คาํ นาํ ความสําคัญของทรัพยากรพันธุกรรมพืชที่มีตอการดํารงอยูของมวลมนุษยชาติในโลกนี้นับวันยิ่ง จะเพิ่มขึ้นเปนทวีคูณ เนื่องดวยอัตราการเพิ่มขึ้นประชากรโลก ซึ่งจําเปนจะตองดํารงชีวิตอยูโดยตองการ ปจจัยส่ี ประการที่มีความสําคัญเปนอันดับแรกคืออาหารเพิ่มมากขึ้นในอัตราที่เทาเทียมกัน แตขอเท็จจริงที่ พบในปจจุบันนี้พบวาอัตราการทําลายและสูญเสียทรัพยากรพันธุกรรมพืช ซึ่งเปนแหลงผลิตอาหารท่ี สําคัญของโลกมนุษยกลับสูงขึ้นอยางนาวิตก จึงเกิดความพยายามในการเพิ่มผลผลิตพืชอาหารตาง ๆให สูงขึ้น ซึ่งการขยายพื้นที่เพาะปลูกใหมากขึ้น เปนแนวทางดั้งเดิมที่เคยใชไดผล แตในปจจุบันจะให ความสําคัญกับการพัฒนาปรับปรุงพันธุพืชใหมีผลผลิตและคุณภาพสูง สามารถปรับตัวใหเขากับ สภาพแวดลอมตามภูมิภาคตางๆ ไดดี เทคโนโลยีในการพัฒนาปรับปรุงพันธุพืช นอกจากจะใชวิธีการที่มี ประสิทธิภาพแลว จําเปนอยางยิ่งที่จะตองใชพันธุกรรมพืชที่มีความหลากหลาย ซึ่งสวนใหญจะอยูตาม ธรรมชาติเปนพืชพื้นเมืองท่ัวไป ทรัพยากรที่มีคุณคาตอความอยูรอดของประชากรในอนาคตเหลานี้กระจัด กระจายอยูทั่วไป จําเปนตองมีการสํารวจ ศึกษา รวบรวม และบันทึกขอมูลไวใหเปนระบบตามหลัก วิชาการที่ถูกตอง กรมวิชาการเกษตรโดยสํานักคุมครองพันธุพืชแหงชาติไดทําการศึกษาและเก็บรวบรวม ขอมูลเชื้อพันธุพืชตาง ๆ โดยดําเนินการจัดทําฐานขอมูลเชื้อพันธุพืชไปแลวหลายพืชไดแก ขาว มะมวง ทุเรียน ยางพารา เปนระบบขอมูล Electronic อยูในฐานขอมูล (database) ซึ่งสามารถสืบคนไดงายและ ทันสมัย แตทั้งนี้เพื่อเอื้อประโยชนตอบุคคลทั่วไปใหสามารถไดรับขาวสารและเผยแพรไดอยางทั่วถึง และ เปนประโยชนตอทุกกลุมเปาหมายจึงไดจัดพิมพเปนสิ่งพิมพ เอกสารวิชาการฐานขอมูลเชื้อพันธุพืชขาว มะมวง ทุเรียน และยางพารา ตั้งแตป 2542-2544 เพื่ออนุรักษและการใชใหเกิดประโยชนอยางสูงสุดของ เช้ือพันธุพืช ในป พ.ศ.2544-2545 สํานักคุมครองพันธุพืชแหงชาติรวมกับสถานีทดลองพืชสวนฝาง อําเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม ศูนยวิจัยพืชสวนเชียงราย อําเภอเมือง จังหวัดเชียงราย และคณะเกษตรศาสตร มหาวิทยาลัยเชียงใหม จังหวัดเชียงใหม ไดทําการศึกษาและรวบรวมขอมูลเชื้อพันธุลิ้นจี่ จัดทําเปนเอกสาร วิชาการฐานขอมูลเชื้อพันธุพืช ประกอบดวยขอมูลสําหรับบันทึกลักษณะเชื้อพันธุพืช (descriptor) และ รายละเอียดเก่ียวกับฐาน ขอมูลเช้ือพันธุพืช (plant germplasm database) เอกสารวิชาการฐานขอมูลเชื้อพันธุลิ้นจี่เลมนี้ เกิดขึ้นดวยความรวมมือและเสียสละของคณาจารย ผูเชี่ยวชาญ นักวิชาการ จากหลายหนวยงานทั้งภาคราชการและเอกชน ภายในเลมจะประกอบดวยขอมูล สําหรับบันทึกลักษณะเชื้อพันธุลิ้นจี่ การจําแนกกลุมพันธุ ลักษณะประจําพันธุ ลักษณะทางการเกษตร ตลอดจนภาพประกอบ ลักษณะของลิ้นจี่แตละพันธุ อยางไรก็ตามคณะผูจัดทําไดพยายามทําใหเอกสาร วิชาการเลมนี้มีความสมบูรณถูกตองมากที่สุดเทาที่จะพึงกระทําไดในขณะนี้ หากในอนาคตทานผูรู ผูเชี่ยวชาญ มีขอเสนอแนะขอคิดเห็นหรือรายละเอียดตาง ๆ เพิ่มเติม ขอไดโปรดแจงมายังคณะผูจัดทํา เพื่อปรับปรุงแกไขใหฐานขอมูลเช้ือพันธุลิ้นจี่มีความสมบูรณและทันสมัยย่ิงข้ึน (นายวิชา ธิตปิ ระเสริฐ) ผูอาํ นวยการสํานกั คมุ ครองพันธพุ ชื แหง ชาติ

สารบัญ บทนาํ 1 การบันทึกลกั ษณะประจาํ เชอ้ื พนั ธลุ นิ้ จี่ (Descriptors for Litchi) 3 แหงรวบรวมตนพันธุลิน้ จ่ี 26 รายชื่อพันธุลนิ้ จีไ่ ทย 30 ลกั ษณะประจาํ เชอ้ื พันธลุ ้นิ จีเ่ รยี งตามตวั อักษร ก ถึง ฮ 30 คาํ นยิ ม 125 เอกสารอา งองิ 126

บทนาํ ลน้ิ จ่ี ชอ่ื วทิ ยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. 2 พืชในวงศ Sapindaceae ประวัติ ล้ินจ่ี (Litchi chinensis Sonn.) มีช่ือสามัญวา litchi, litchee, lichee, leechee, lici, laichi, lychee, leetgee, แตนิยมเรียกวา lychee หรือ litchi (ไพโรจน, 2510) ลิ้นจี่เปนไมผลก่ึงรอน จัดอยูในวงศ Sapindaceae มีถ่ิน กําเนิดทางภาคใตของสาธารณรัฐประชาชนจีน แถบมณฑลกวางตุงและฟุคเกี้ยน (Groff, 1921) มีการปลูกล้ินจี่ ในบริเวณน้ันมานานกวา 3,500 ป (Subhadrabandhu, 1990) ปจจุบันยังพบตนลิ้นจ่ีในสภาพซ่ึงปลูกมาต้ังแต ศตวรรษที่ 8 ซึ่งขณะน้ีมีอายุประมาณ 1200 ป อยูในมณฑลฟุคเก้ียน สาธารณรัฐประชาชนจีน ตนยังคงมีความ สมบูรณ ลําตนสงู ประมาณ 6.43 เมตร ความกวา งทรงพุมประมาณ 7.17 เมตร และใหผลผลิตทุกป (Saug, 1980) ลน้ิ จี่ถูกนําเขาไปปลูกในประเทศพมา ไทย หมูเกาะอินดิส ประมาณศตวรรษที่ 17 สําหรับประวัติการปลูกลิ้นจ่ี ในประเทศไทย ไมทราบแนช ัดวาเรม่ิ มีการปลูก ตง้ั แตเมื่อใด แตพบเอกสารท่ีชาวตางประเทศไดรายงานไววาใน รัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจอมเกลาเจาอยูหัว มีการปลูกลิ้นจ่ีแลวโดยเรียกวาลิ้นจ่ีแดง ท้ังนี้จากหลักฐานที่ ยืนยันไดวาพบตนลิ้นจ่ีเกาท่ีบางตนอายุเกือบ 200 ป ไดแกพันธุไทยใบออ และพันธุคอม ที่ปลูกโดยนายตี๋ มี แกวกศธร เม่ือ พ.ศ. 2397 โดยวิธีการเพาะเมล็ด ที่หมู 5 ตําบลแควออม อําเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม (เอกสารประกอบการฝก อบรมฯ, 2536) การจาํ แนกกลมุ พันธุ ลิ้นจ่ีท่ีปลูกเปนการคาโดยทั่วไปในประเทศไทยเปนล้ินจ่ีที่มีตนกําเนิดมาจากประเทศจีน สามารถแบง ออกตามความสามารถในการปรบั ตัวใหเขาสภาพแวดลอม เปน 2 กลุม (Yapwattanaphun and Subhadrabandhu, 2001) คือ 1. กลุมพันธุลิ้นจ่ีที่ลุม ซึ่งเปนล้ินจี่ท่ีสามารถออกดอกไดโดยไมตองการอากาศเย็นมากระตุน หรือ ตองการอากาศเย็นติดตอกันนอยกวา ปลูกกันแพรหลายในแถบจังหวัดภาคกลางของประเทศไทย โดยเฉพาะท่ี อําเภออัมพวา และอําเภอบางคนที จงั หวัดสมทุ รสงคราม ดังมรี ายช่ือตอไปน้ี กรอบแกว กะโหลกในเตา กะโหลกใบกลม กะโหลกใบยาว กะโหลกใบไหม กะโหลกใบ ออ เขียวหวาน คอม จีนชมพู จีนแดง จีนยักษ ชอระกํา แดงพยอม ไทยธรรมดา ไทยใหญ สาแหรกทอง สําเภาแกว สําเภาทอง แหวจนี กระโถนทอ งพระโรง กะโหลกใบเถา คอ มลําเจียก 2. กลุมพันธุลิ้นจ่ีท่ีดอน ลิ้นจ่ีในกลุมพันธุนี้จะสามารถออกดอกไดตอเมื่อมีอากาศเย็นติดตอกันเปน ระยะเวลาหนึ่ง ปลูกกันแพรหลายเปนพันธุการคาในภาคเหนือของประเทศไทย แถบจังหวัดเชียงใหมและ 1

กิมจี้ กิมเจง กุยบ้ี กวางเจา ไกวเม จักรพรรดิ์ จีนเกรียงศักดิ์ จีนเล็ก จีนใหญ จีนหอม นครพนม 1 นายสะอาด บริวเตอร ฝาง 46 ฝาง 80 พันธุทิพย ลูกลาย โอวเฮ๊ียะ ฮงฮวย ชมพู ไทยธรรมดา ฝาง 1 ฝาง 13 ฝาง 21 ฝาง 48 แมจัน โอวเซี๊ยะ โอวเฮ๊ียะใบดํา ฮาวาย ฮองกง ไทโซ ไกวเหมพิงค Hakip Kaimana Manritius Salatheil Sweetchiff นอกจากลิ้นจ่ีท่ีปลูกเปนการคาอยางแพรหลายท่ัวไปในประเทศไทยแลว ยังมีบันทึกถึงล้ินจี่ปา (wild lychee) ซึ่งเปนลิ้นจี่ท่ีอยูในกลุมตระกูล Sapindaceae เชนกัน แตอยูคนละ species ลิ้นจี่ปามีชื่อวิทยาศาสตรวา Litchi philippinensis Rodlk. เปนล้ินจี่ปาที่พบไดในประเทศฟลิปปนส โดยใชประโยชนพันธุพืชชนิดนี้เปนตน ตอของลิ้นจี่พันธุปลูกทั่วไป เพราะมีความใกลเคียงกันมาก เมล็ดของลิ้นจี่ปาพันธุนี้มีขนาดใหญเปน 2 เทาของ ลน้ิ จพี่ นั ธปุ ลูกทวั่ ไป (Groff, 1921) การจัดทําฐานขอมูลเช้ือพันธุล ้ินจ่ขี องสาํ นักคุมครองพนั ธพุ ืชแหง ชาติ กรมวิชาการเกษตรโดยสํานักคุมครองพันธุพืชแหงชาติ ไดดําเนินการรวบรวมและศึกษาขอมูลพันธุพืช และเช้ือพันธุพืชเพื่อประโยชนในการตรวจสอบพันธุพืชที่มาขึ้นทะเบียนขอรับความคุมครองพันธุพืชใหมและ เปนฐานขอมูลเช้ือพันธุพืช สํานักคุมครองพันธุพืชแหงชาติไดยกรางตนแบบโครงสรางฐานขอมูลเช้ือพันธุล้ินจ่ี เสร็จเรียบรอย จึงจัดใหมีการระดมความคิดเห็น ขอเสนอแนะจากผูเช่ียวชาญเพ่ือปรับปรุงระบบฐานขอมูลเช้ือ พันธุล้ินจี่ใหสมบูรณโดยประสานงานกับศูนยวิจัยพืชสวนเชียงราย สถาบันวิจัยพืชสวน คณะเกษตรศาสตร มหาวทิ ยาลยั เชียงใหม และคณะผลิตกรรมการเกษตร มหาวิทยาลัยแมโจ รวมกันจัดใหมีการประชุมสัมมนาเชิง ปฏิบัติการเร่ือง การจัดทําฐานขอมูลเช้ือพันธุลําไยและล้ินจ่ี นั้น เม่ือวันท่ี 14-15 สิงหาคม 2545 ณ โรงแรม เชียงใหมฮ ลิ ส อําเภอเมอื จงั หวดั เชียงใหม โดยมเี ปา หมายของการสัมมนาเชงิ ปฏบิ ัตกิ ารดังน้ี คือ 1. เพ่ือทบทวน/ปรบั ปรงุ โครงสรา งฐานขอ มูลเชือ้ พนั ธลุ ้ินจี่ ใหครบถว นสมบูรณ 2. เพ่ือทบทวน/ปรับปรงุ Descriptor ทใ่ี ชเ ก็บขอ มูลเช้อื พันธลุ นิ้ จ่ี 3. การระดมสมองเพ่ือวิเคราะหขอมูลและนําเสนอบทสรุป แนวทางการพัฒนาปรับปรุงฐานขอมูลให ถูกตอ ง และทนั สมยั 4. เพ่ือกระตุนใหเกิดความรวมมือระหวางหนวยงานท่ีเกี่ยวของในการเชื่อมโยงเครือขายฐานขอมูล เชื้อพันธุล้ินจ่ีอยางเปนระบบ 5. เพื่อจัดทําฐานขอมูลเช้ือพันธุลิ้นจี่ เปนระบบขอมูล Electronic และจัดพิมพเปนสิ่งพิมพเอกสาร วิชาการ เผยแพรต อบุคคลทวั่ ไปอนั จะเกดิ ประโยชนสูงสดุ ตอ สาธารณะ ความสําเร็จจากการสัมมนาเชิงปฏิบัติการคร้ังนี้ ทําใหสํานักคุมครองพันธุพืชแหงชาติสามารถนํา ขอคิดเห็น ขอ เสนอแนะ ไปแกไข ปรบั ปรุงฐานขอ มูลเชอื้ พนั ธลุ ิ้นจใ่ี หสมบรู ณย ่งิ ขึน้ 2

การบันทกึ ลักษณะประจําเช้อื พันธลุ น้ิ จ่ี (Descriptors for Lychee) ฐานขอมูลเชื้อพันธุล้ินจ่ี ในเอกสารเลมนี้ไดทําการบันทึกลักษณะทางดานสัณฐานวิทยา (morphology) เปนหลัก ประกอบดวย ลักษณะรูปทรง (shape) สีสัน (colour) ขนาด (size) ตลอดจนการบันทึกคุณภาพโดยใช ประสาทสัมผัส (panel test) และจํานวนนับเชิงปริมาณ เปนตน ในการบันทึกลักษณะแตละพันธุ ลักษณะที่ สําคัญ คือ ลักษณะประจําพันธุ (characteristic) ซ่ึงเปนลักษณะท่ีไมมีการแปรปรวนไปตามสภาพแวดลอม และ ลักษณะทางดานการเกษตร (agriculture descriptor) ซ่ึงเปนลักษณะอาจท่ีแปรปรวนไปตามสภาพแวดลอม แต บางครั้งจะเปนลักษณะท่ีเดนและสําคัญของพันธุนั้น ๆ จึงไดบันทึกไว นอกจากนี้บางพันธุจะมีขอมูลในหัวขอ บันทึกเพิ่มเติม (note) ไวดวย ขอมูลสวนนี้จะเปนขอมูลท่ีไดรับมาจากการบอกเลาของผูมีประสบการณในการ จาํ แนกพนั ธลุ ิ้นจีโ่ ดยประสบการณ ซึ่งเปน เกษตรกรชาวสวนลนิ้ จ่โี ดยตรง ขอ มูลสวนใหญจ ะมภี าษาอังกฤษและ ภาษาลาตินกํากับไวดวยเพ่ือการคนควาในภายหลังและเปนมาตรฐานเดียวกัน อยางไรก็ตามโครงสรางการ บันทึกลกั ษณะประจําเช้ือพันธุล้นิ จี่ของกรมวชิ าการเกษตรจะประกอบดว ยหัวขอหลกั ดังตอไปน้ี 1. ขอมลู เบือ้ งตน (Passport Data) 2. การบรหิ ารเชื้อพนั ธุ (Management) 3. ลักษณะประจาํ พนั ธุ (Characterizations) 4. การประเมินผล (Evaluation) 5. รปู ภาพประกอบ (Picture) 3

ขอมลู เบือ้ งตน PASSPORT DATA ในการจดั ทาํ ระบบฐานขอ มลู เชอื้ พนั ธุลิน้ จ่ี การบันทกึ ขอ มูลเบ้ืองตน นับวา เปน สงิ่ สาํ คัญอันดบั แรกทง้ั นเี้ พ่อื ทราบประวตั ขิ องเช้ือพันธุล้ินจที่ ่ีตอ งการจะตรวจสอบและเพอื่ การใชประโยชนใ นการเกบ็ รวบรวม ขอ มลู และอนุรกั ษเชื้อพันธลุ ้นิ จี่ การแลกเปลี่ยนเชือ้ พนั ธลุ ิน้ จ่ี ทัง้ ในและตางประเทศ การขออนุญาตนําเขา หรอื สงออกตามกฎ ระเบยี บและกฎหมายตา ง ๆ ท่ีเกี่ยวขอ งทางดา นอนุรกั ษ ดานคุมครองและใชป ระโยชนจ ากเชอื้ พันธุล้นิ จี่และรวมถงึ การข้ึนทะเบยี นพันธลุ ้นิ จี่ การจดทะเบียนพนั ธพุ ืชตามกฎหมายเพอื่ คมุ ครองสทิ ธิ เปนตน หวั ขอการบนั ทกึ ขอ มลู เบอื้ งตน ในการตรวจสอบพันธุลิ้นจี่ มีดงั นี้ คอื 1. หมายเลข (accession number) เชือ้ พันธลุ นิ้ จแ่ี ตละตัวอยางทเ่ี กบ็ รวบรวมจะตอ งมีรหัสหมายเลขกํากบั ไวท ุกตวั อยางหรือทุกพันธุเ พอื่ สะดวกในการเรยี กใชขอ มลู และอา งอิงขอ มลู ในภายหลังได ในที่นหี้ มายเลขประจําเชอ้ื พันธุลนิ้ จจ่ี ะกาํ หนดไว เปนตัวเลขเรยี งตามลาํ ดบั เชน 00001 พันธกุ มิ จ,้ี 00002 พันธุกิมเจง เปน ตน 2. ชือ่ พันธุ (name) 3. ช่ือเดมิ (former name) 4. ชอ่ื วทิ ยาศาสตร (scientific name) เชน Lychee chinensis Sonn. เปนตน 5. ประวัตพิ นั ธุ (Information) 5.1 แม- พอ พันธุ (pedigree) ในทน่ี ้ีหมายถึง การผสมพนั ธเุ ทยี มซ่ึงเกิดจากการกระทําโดยมนุษยเ ทานน้ั (artificial hybrid) 5.2 ความเปน มา 5.3 วนั เดือนปทแ่ี นะนาํ (date) (DDMMYYYY)* 5.4 ชื่อและท่ีอยูส ถาบนั หรือหนว ยงานทผ่ี ลิตเชื้อพันธุลนิ้ จี่ (name and address of institution) *DD หมายถึง เลข 2 หลัก แทน วนั ที่ MM หมายถึง เลข 2 หลัก แทน เดอื น YY หมายถงึ เลข 4 หลกั แทน ป 4

6. สถานภาพของพันธุ (status of sample) 6.1 พนั ธุพ น้ื เมอื ง (indigenous) 6.2 พนั ธุลกู ผสม (artificial hybrids) 6.3 พันธุตา งประเทศ (introduction) 6.4 อื่นๆ 7. วนั เดอื นปท ไี่ ดร ับ (acquisition date) (DDMMYYYY) 8. ลักษณะของตวั อยางทีไ่ ดร ับ (type of material received) 8.1 เมล็ด (seed) 8.2 กิง่ พันธุ (scion) 8.3 สว นขยายพันธพุ ชื ในสภาพปลอดเชือ้ (in vitro) 8.4 อ่นื ๆ (other) เชน ตนพันธุ (planting material) โปรดระบรุ ายละเอยี ดการขยายพนั ธุ 9. ปริมาณทไ่ี ดร บั (accession size) 9.1 จํานวนนับเชงิ ปรมิ าณ (quantity) 9.2 จาํ นวนนับเชงิ นํา้ หนกั (weight) 9.3 ตามภาชนะบรรจุ (packing) 10. หมายเลขอนื่ ๆ (other number) 10.1 หมายเลขเดิมท่เี จาของเชือ้ พนั ธุกําหนดไว (donor number) 10.2 หมายเลขทะเบียนนําพชื (plant introduction number) 10.3 อืน่ ๆ (other) 11. แหลง ทม่ี า (source) (DDMMYYYY) 11.1 ผใู ห (donor) (DDMMYYYY) - ช่ือและทอี่ ยู (name and address) - วันที่ / เดอื น / ป ท่ีไดร บั (date) 11.2 ผูนําเขา (importer) - ชือ่ และท่ีอยู (name and address) - วนั ท่ี / เดอื น / ป ท่นี ําเขา (date) 11.3 ผูเ กบ็ ตัวอยาง (collector) 5

- ช่ือและที่อยู (name and address) - วนั ที่ / เดือน / ป ทเี่ กบ็ ตวั อยา ง (date) (DDMMYYYY) 11.4 แหลง ทม่ี าภายในประเทศ (indigenous source) - ระบชุ ่อื อําเภอ / ชื่อจังหวดั 11.5 แหลง ที่มาจากตา งประเทศ (introduction source) - ระบุชอื่ ประเทศหรือรหัสประเทศตาม ISO (international standard code for the representation of name of countries) 11.6. ตําแหนง ทเ่ี กบ็ ตวั อยา ง โดยระบเุ สนรุง แลวตามดว ยทศิ เหนือหรอื ใต (latitude of collection source) - ระบุเปนองศาของเสนรงุ ดา นทศิ เหนือหรอื ทศิ ใต 11.7. ตําแหนงทเี่ กบ็ ตัวอยา ง โดยระบุเสนแวงแลวตามดว ยทศิ เหนือหรือทิศใต (longitude of collection source) - ระบเุ ปน องศาของเสนแวงดา นทิศเหนอื หรือทศิ ใต 11.8. ระดับความสงู จากระดบั นํา้ ทะเลของสถานท่ีเกบ็ ตวั อยาง (latitude of collection source) - ระบเุ ปน ความสงู ของพ้นื ท่ีเหนือระดบั นา้ํ ทะเล (m) 12. ตัวอยางสาํ หรบั ทาํ ตวั อยางแหง (herbarium specimen) 13. ภาพถา ย (photograph) 14. บนั ทกึ เพมิ่ เติม (note) 6

การบรหิ ารเชอื้ พันธุล้ินจี่ MANAGEMENT การบรหิ ารเชอื้ พนั ธลุ ้ินจเ่ี ปน การปฏบิ ัตติ ามข้นั ตอนทเ่ี กยี่ วของกับหลกั วชิ าการและตามกฎระเบยี บและ กฎหมายตา งๆ ท้ังนเ้ี พ่อื การนาํ เช้อื พนั ธลุ ิน้ จไ่ี ปใชป ระโยชนส งู สดุ หัวขอ ทค่ี วรพิจารณาดาํ เนนิ การ มดี งั น้คี ือ 1. การกกั กนั พชื และการขออนุญาต (plant quarantine and permits) การนาํ เขาและสงออกเชอ้ื พนั ธุล ิน้ จี่ (Lychee chinensis Sonn.) จะตองปฏิบตั ติ ามพระราชบัญญตั ิกกั พืช พ.ศ. 2507 พระราชบัญญัติพนั ธพุ ืช พ.ศ. 2518 และคาํ ส่งั กรมวิชาการเกษตร ที่ 352/2528 เรือ่ ง ระเบยี บการนําพนั ธุ พืชเขามาในประเทศไทยและกําหนดแหลง รวบรวมพนั ธุพืช เปน ตน 1.1 การนาํ เขา (import) - ใบอนญุ าตนําเขา (import permit) Yes/No - ใบรับรองปลอดศัตรพู ืชจากประเทศตน ทาง (Phytosanitary Certificate) Yes/No - การปองกันกาํ จดั ศตั รูพืชทางกักกนั พชื (quarantine treatment) Yes/No - สถานกกั พชื (Post Entry Quarantine) Yes/No - ทะเบยี นนาํ พชื (plant introduction) Yes/No 1.2 การสงออก (export) - การปองกันกาํ จดั ศตั รพู ืชทางกักกนั พชื (quarantine treatment) Yes/No - ใบรบั รองปลอดศัตรูพชื (Phytosanitary Certificate) Yes/No - ใบอนุญาตสง ออก (export permit) Yes/No 2. การแลกเปล่ยี นพันธรุ ะหวางประเทศ (exchange of germplasm) 2.1 ใหป ฏบิ ัตติ ามระเบียบกรมวชิ าการเกษตรวา ดวยหลกั เกณฑก ารแลกเปลย่ี นสวนขยายพันธพุ ืชระหวา ง ประเทศ พ.ศ. 2531 ซง่ึ ปริมาณสว นขยายพนั ธพุ ืชทอ่ี นญุ าตใหแ ลกเปล่ยี นกบั ตางประเทศตามระเบยี บ ดงั กลา วมเี ง่อื นไขดงั นี้ คอื กลุม พันธพุ ชื สวน กง่ิ ตาล้นิ จี่ พนั ธุละ 10 ตา ก่ิงพนั ธุล ้ินจ่ี พนั ธลุ ะ 5 ตน 2.2 หมายเลข (accession number) ท่สี ามารถแลกเปล่ียนพนั ธุ (Passport Data I) - Yes/No 7

3. การเก็บรวบรวมพนั ธแุ ละอนรุ ักษ (collection and conservation) 3.1 แหลง รวบรวมและอนรุ ักษเชอ้ื พนั ธลุ ิ้นจี่ (maintenance site of collection) - ชือ่ และทอ่ี ยู (name and address) รหัส/code - ผดู แู ล (curator) รหสั /code 3.2 วธิ กี ารเก็บรวบรวมและอนรุ ักษเ ชื้อพันธลุ ิ้นจ่ี (methods) 3.2.1 ex situ (นอกท่ีเดมิ ตามธรรมชาติ) - แปลงพนั ธุลน้ื จ่ี (field collection) รหสั /code 3.2.2 in vitro (สว นขยายพนั ธใุ นสภาพปลอดเชอ้ื ) รหสั /code 3.3 หมายเลขท่ีเก็บรวบรวม (accession number) (Passport Data 1) 3.4 ปรมิ าณท่เี กบ็ รวบรวม (collection size) (Passport Data 5) 3.5 ระยะเวลาในการเก็บรวบรวม (period of collection) 3.6 วิธีการจัดการ (management) 3.6.1 การดูแลรักษา (maintenance and treatment) 3.6.2 อ่ืนๆ (other) 4. การนาํ ไปใชป ระโยชน (economic use) 5. บันทกึ เพิม่ เติม (note) 8

ลกั ษณะประจาํ พันธุล้ินจ่ี : Characterization of Lychee Variety เลขรหสั ตัวอยา งพันธุ รปู ภาพ รายละเอียดประจําพนั ธุ 1. ตน (Tree) 1.1 ขนาดทรงพมุ (size of canopy) (เง่อื นไข - ใหระบอุ ายุตน .....ป) 1.1.1 ความสงู (height) บนั ทึกเปน ตวั เลขโดยวดั จากระดับพ้ืนดนิ ถงึ ปลายยอด…. ม. 1.1.2 ความกวาง (width) บนั ทกึ เปน ตวั เลขโดยวดั จากสวนทกี่ วา งทสี่ ุด……...…… ม. 1.2 รปู ทรงของทรงพมุ (shape of canopy) 1.2.1 กลม (circular) 1.2.2 ครง่ึ วงกลม (semi-circular) 1.2.3 ครง่ึ วงรี (semi-elliptic) 1.2.4 อื่น ๆ (others) 1.3 ความหนาแนน ของทรงพมุ (canopy density) 1.3.1 โปรง (sparse) 1.3.2 ปานกลาง (medium) 1.3.3 แนนทึบ (dense) 1.3.4 อ่ืนๆ (others) 1.4 ลกั ษณะเปลือกลําตน (trunk surface) (เงอื่ นไข - ใหบนั ทึกเมอ่ื ตน มีอายมุ ากกวา 1 ปข น้ึ ไป) 1.4.1 ขรขุ ระ (rough) 1.4.2 เรียบ (smooth) 1.5 สเี ปลอื กลาํ ตน (colour of trunk surface) 1.5.1 นํ้าตาลเขม (dark brown) 1.5.2 เทาแกมเขยี ว (greenish gray) 1.5.3 เทาแกมน้ําตาล (brownish gray) 1.5.4 อน่ื ๆ (others) 9

รายละเอียดประจําพนั ธุ เลขรหัส ตวั อยา งพันธุ รปู ภาพ 2. กิ่ง (Branch) 2.1 ลักษณะก่งิ (branch) (เงื่อนไข - ใหด ูตนก่ิงตอนทม่ี ีอายตุ ัง้ แต 3 ป ข้นึ ไป) 2.1.1 กลม (rounded) 2.1.2 คอนขา งแบนและบดิ (almost flattened and twisted) 2.1.3 อ่ืน ๆ (others) 2.2 ลกั ษณะการแตกกิง่ (branching type)  2.2.1 ตง้ั ตรง (upright) 2.2.2 แตกออกดา นขาง (horizontal spreading; forming a crown broader than height) 3. ใบ (Leaf) 3.1 สีของใบออน (colour of young leaflet) (เงอ่ื นไข - ใหด ใู นระยะกอนใบคลสี่ ดุ ) 3.1.1 เหลืองซีด (pale yellow) 3.1.2 ชมพูปนแดง (reddish pink) 3.1.3 แดง (red) 3.1.4 เหลืองปนเขียว (greenish yellow) 3.1.5 อ่นื ๆ (others) 3.2 ขนาดของใบ (size of leaflet) (เง่ือนไข - 1. ใหว ัดใบทแี่ กเต็มท่ี (fully mature) ลาํ ดบั ท่ี 4-5 นับ จากปลายยอดลงมา, 2. เฉล่ียจาก 10 ใบประกอบ) 3.2.1 ความยาว (length) บันทกึ เปน ตวั เลขคา ตา่ํ สุด สูงสุด และคาเฉล่ยี ..……. ซม. 3.2.2 ความกวา ง (width) บันทึกเปนตวั เลขคา ตํ่าสดุ สูงสดุ และคาเฉลยี่ ..……. ซม. 3.3 สีของใบแก (colour of mature leaflet) 3.3.1 เขยี ว (green) 3.3.2 เขยี วเขม (dark green) 3.3.3 อนื่ ๆ (others) 10

รายละเอยี ดประจําพันธุ เลขรหัส ตวั อยา งพนั ธุ รปู ภาพ 11 3.4 ลกั ษณะขอบใบ (leaf margin) 3.4.1 เรียบ (entire) 3.4.2 เปนคล่ืน (undulate) 3.5 ลกั ษณะแผนใบ (leaf blade) 3.5.1 เรยี บ (smooth) 3.5.2 เปน คลื่น (wavy) 3.6 ลักษณะของปลายใบ (apex of leaflet) 3.6.1 แหลม (acute) 3.6.2 เรียวแหลม (acuminate) 3.6.3 เรียวแหลมและบดิ งอ (acuminate & twisted) 3.6.4 ยาวคลา ยหาง (caudate) 3.6.5 มน (obtuse) 3.7 ลักษณะเน้อื ใบ (texture of leaflet) 3.7.1 คลายกระดาษ (chartaceous) 3.7.2 คลา ยแผนหนัง (coriaceous) 3.8 ความมันของใบ (leaf glossiness) 3.8.1 เปนมันวาว (lustrous) 3.8.2 ดา น (callous) 3.9 ลกั ษณะฐานใบ (base of leaflet) 3.9.1 ล่มิ (cuneate) 3.9.2 มน (obtuse) 3.9.3 อ่นื ๆ (others) 3.10 สกี า นใบประกอบดา นบน (colour of adaxial petiole) 3.10.1 เขยี ว (green) 3.10.2 เขยี วเขม (dark green) 3.10.3 เขียวปนเหลอื ง (yellowish green) 3.10.4 อืน่ ๆ (others) 3.11 สกี านใบประกอบดานลา ง (colour of abaxial petiole) 3.11.1 เขียว (green) 3.11.2 เขียวปนเหลอื ง (yellowish green) 3.11.3 อ่นื ๆ (others)

รายละเอียดประจําพนั ธุ เลขรหสั ตวั อยางพนั ธุ รูปภาพ 3.12 สีเสน กลางใบ (colour of midrib) 3.12.1 เขยี ว (green) 3.12.2 เขยี วเขม (dark green) 3.12.3 เขียวปนเหลือง (yellowish green) 3.13 รปู รา งของใบ (shape of leaflet) 3.13.1 รคี อนขางแคบ (narrowly elliptic) 3.13.2 รี (elliptic) 3.13.3 รคี อ นขา งกวาง (broardly elliptic) 3.13.4 ใบหอก (lanceolate) 3.13.5 ขอบขนาน (oblong) 3.14 จํานวนคูของใบยอย (pair of leaflet) (เงอ่ื นไข - เฉลี่ยจาก 10 ใบประกอบ) บนั ทึกเปนตวั เลขคาตาํ่ สดุ สงู สดุ และคา เฉลย่ี ..……… คู 4. ดอก (Flower) 4.1 การออกดอก (flowering) (เงอ่ื นไข - ใหด ูในระยะดอกบานเตม็ ที่) 4.1.1 บางตา (sparse) < 25 % 4.1.2 ปานกลาง (medium) 25-50 % 4.1.3 ดก (profuse) 51-75 % 4.1.4 ดกมาก (very profuse) > 75 % 4.2 ขนาดของชอ ดอก (size of panicle) (เงอื่ นไข - 1.บันทกึ เมอื่ ดอกบานเตม็ ท,ี่ 2. เฉล่ียจาก 10 ชอ ดอก) 4.2.1 ความยาว (length) บันทึกเปน ตวั เลขคา ตา่ํ สดุ สูงสุด และคา เฉล่ีย..…… ซม. 4.2.2 ความกวา ง (width) บนั ทึกเปนตวั เลขคา ตํา่ สุด สูงสดุ และคา เฉล่ยี ..…... ซม. 4.3 ขนาดของดอก (size of floret) เสนผา นศูนยก ลางของดอกสมบรู ณเพศ (type II)..........….. มม. 12

รายละเอียดประจําพนั ธุ เลขรหสั ตวั อยา งพนั ธุ รูปภาพ 5. ชอ ผล (Fruit cluster) 5.1 จํานวนผลตอ ชอ (number of fruits per cluster) (เงอื่ นไข - บันทกึ ตอนเกบ็ เก่ียว) 5.1.1 นอย (sparse) < 3 ผล/ชอ 5.1.2 ปานกลาง (medium) 3-5 ผล/ชอ 5.1.3 ดก (prolific) 6-8 ผล/ชอ 5.1.4 ดกมาก (very prolific) > 8 ผล/ชอ 6. ผล (Fruit ) 6.1 รปู รางผล (shape of fruit) 6.1.1 หวั ใจ (cordate) 6.1.2 กลมแปน (oblate) 6.1.3 ไขก ลับแกมขอบขนาน (oblong-obovoid) 6.1.4 ไขกลับ (obovoid) 6.2 ความสมมาตรของผล (symmetry of fruit) (เงื่อนไข - ดภู าพดานหนาผล) 6.2.1 สมมาตร (symmetry) 6.2.2 ปานกลาง (intermediate) 6.2.3 เบ้ยี ว (oblique) 6.3 ความสมาํ่ เสมอของขนาดผลในชอ (uniformity of fruit size) 6.3.1 สมาํ่ เสมอ (uniform) 6.3.2 ไมส มํา่ เสมอ (poorly uniform) 6.4 ขนาดผล (size of fruit) (เงอ่ื นไข - 1. เกบ็ ขอ มลู จํานวน 20 ผลโดยสุมจาก 10 ชอ ๆละ 2 ผล 2. บนั ทึกเปน ตวั เลขคา ตา่ํ สุด สงู สุด และคาเฉลีย่ ) 6.4.1 ความยาว (length) บันทกึ เปนตวั เลขคา ตํา่ สดุ สูงสดุ และคาเฉลีย่ ........... ซม. 6.4.2 ความกวาง (width) บนั ทึกเปน ตวั เลขคาต่าํ สดุ สูงสุด และคา เฉลี่ย.......... ซม. 6.4.3 ความหนา (thickness) บันทกึ เปนตวั เลขคา ตํา่ สดุ สูงสดุ และคา เฉล่ีย........... ซม. 13

รายละเอียดประจาํ พนั ธุ เลขรหัส ตัวอยางพนั ธุ รปู ภาพ 6.5 จาํ นวนผลในหน่ึงกโิ ลกรัม (number of fruits per kilogram) (เงอ่ื นไข - เฉพาะผลไมร วมกาน) บนั ทกึ เปนตวั เลขคา ต่ําสุด สงู สดุ และคาเฉลีย่ .............. ผล 6.6 รูปรางปลายผล (apex of fruit) 6.6.1 ปาน (flattened) 6.6.2 มน (obtuse) 6.6.3 บุม (depressed) 6.6.4 แหลม (acute) 6.7 รูปรา งไหลผ ล (shoulder of fruit) 6.7.1 ไหลย กสองขา ง (upright both shoulders) 6.9.2 ไหลยกขางเดยี ว (unequal both shoulders) 6.7.3 ไหลเ สมอ (equal both shoulders) 6.8 ลกั ษณะผิวเปลอื ก (surface of skin) 6.8.1 ขรุขระแตไมม หี นาม (rugged without tubercle) 6.8.2 ขรุขระมตี มุ หนาม (rugged with tubercle) 6.9 รปู รางของตุมหนาม (shape of tubercle) 6.9.1 ฐานตมุ หนามกวางปลายมนส้นั (round and short tubercle) 6.9.2 ฐานตมุ หนามกวางปลายแหลมยาว (broad spread and long tubercle) 6.9.3 ฐานตมุ หนามกวางปลายแหลมส้นั (broad spread and short tubercle) 6.9.4 ฐานตุมหนามแคบปลายแหลมยาว (pointed and long tubercle) 6.10 สีเปลอื ก (colour of fruit skin) 6.10.1 แดงเลอื ดหมู (blood red) 6.10.2 แดงคลํา้ (dark red) 6.10.3 ชมพูปนแดง (reddish pink) 6.10.4 อื่น ๆ (others) 14

รายละเอยี ดประจาํ พนั ธุ เลขรหสั ตวั อยางพนั ธุ รูปภาพ 6.11 สีเนอ้ื ผล (colour of aril) 6.11.1 ขาวใส (clear white) 6.11.2 ขาวขนุ (dull white) 6.11.3 ขาวขุนปนเหลอื ง (creamy white) 6.11.4 อนื่ ๆ (others) 6.12 ลกั ษณะเนือ้ (texture of aril) 6.12.1 นิม่ (soft) 6.12.2 แนน (firm) 6.13 ความหนาเน้ือ (thickness of aril) (เง่อื นไข - 1. บนั ทึกเมื่อเก็บเก่ยี วผลผลติ , 2. เฉลี่ยจาก 10 ผล 3. วดั ตรงกลางของผล) บันทกึ เปน ตัวเลข คาต่ําสุด สูงสดุ และคาเฉล่ีย ............... ซม. 6.14 ความฉา่ํ น้ําของเนื้อ (juiciness of aril) 6.14.1 นอย (low) 6.14.2 ปานกลาง (medium) 6.14.3 มาก (high) 6.15 รสชาติ (flavour) (เงื่อนไข - โดยวธิ ีการชมิ ) 6.15.1 ฝาด (astringent) 6.15.2 ฝาดอมเปร้ียว (astringent and sour) 6.15.3 หวานอมเปรย้ี ว (sweet and sour) 6.15.4 หวาน (sweet) 6.16 กลนิ่ (aroma) 6.16.1 ไมมีกลิน่ หอม (non-aroma) 6.16.2 มกี ลิ่นหอม (aroma) 6.17 ปรมิ าณของแขง็ ทลี่ ะลายนา้ํ ได (total soluble solids) (เง่อื นไข - เฉล่ยี จาก 10 ผล) บันทกึ เปนตวั เลขคาตํ่า สดุ สูงสุด และคาเฉลยี่ .............. ºBrix 15

รายละเอียดประจาํ พนั ธุ เลขรหัส ตัวอยา งพันธุ รปู ภาพ 7. เมล็ด (Seed) 7.1 รูปรา งของเมล็ด (shape of seed) 7.1.1 กลม (spheroid) 7.1.2 กลมและแบนดา นขาง (spheroid flattened) 7.1.3 รูปรี (ellipsoid) 7.1.4 รูปรแี ละแบนดา นขาง (ellipsoid flattened) 7.1.5 รูปไข (ovoid) 7.2 ขนาดของเมลด็ (size of seed) (เงื่อนไข - เฉล่ียจาก 10 เมลด็ ) 7.2.1 ความยาว (length) บนั ทึกเปน ตวั เลขคาตํา่ สุด สูงสดุ และคาเฉล่ีย.…….. ซม. 7.2.2 ความกวาง (width) บนั ทึกเปนตวั เลขคาต่ําสุด สูงสุด และคา เฉลี่ย.....….. ซม. 7.2.3 ความหนา (thickness) บนั ทึกเปนตวั เลขคา ต่ําสดุ สูงสดุ และคาเฉลย่ี .…….. ซม. 7.2 เปอรเ ซน็ ตเ มล็ดลบี (percentage of shrivelled seed) (เง่อื นไข - คํานวณจาก 20 ผล) บนั ทึกเปน ตวั เลข………….. % 16

ลกั ษณะปลายใบ (apex of leaflet) แหลม (acute) เรยี วแหลม (acuminate) เรยี วแหลมและบิดงอ(acuminate&twisted) ยาวคลายหาง (cuadate) มน (obtuse) 17

ลักษณะฐานใบ (base of leaflet) ล่มิ (cuneate) มน (obtuse) 18

รปู รางของใบ (shape of leaflet) รคี อนขางแคบ (narrowly elliptic) รี (elliptic) รีคอนขางกวาง (broardly elliptic ใบหอก (lanceolate) ขอบขนาน (oblong) 19

รปู รา งผล (shape of fruit) หวั ใจ (cordate) กลมแปน (oblate) ไขก ลบั แกมขอบขนาน (oblong-obovoid) ไขก ลับ (obovoid) ความสมมาตรของผล (symmetry of fruit) สมมาตร (symmetry) ปานกลาง (intermediate) เบีย้ ว (oblique) 20

รปู รางปลายผล (apex of fruit) ปา น (flattened) มน (obtuse) บุม (depressed) แหลม (acute) รปู รางไหลผล (shoulder of fruit) ไหลย กสองขาง (upright both shoulders) ไหลเสมอ (equal both shoulders) ไหลยกขา งเดยี ว (unequal both shoulders) 21

รปู รางของตมุ หนาม (shape of tubercle) ฐานตุมหนามกวา งปลายมนสน้ั ฐานตุมหนามกวา งปลายแหลมยาว (round and short tubercle) (broad spread and long tubercle) ฐานตุมหนามกวางปลายแหลมส้ัน ฐานตมุ หนามแคบปลายแหลมยาว (broad spread and short tubercle) (pointed and long tubercle) 22

ความออ นแอตอผลกระทบจากสง่ิ มชี ีวติ (Biotic stress susceptibility) ตวั เลอื ก คอ นขา ง ออ นแอ หมายเหตุ ออ นแอ โรค ตา น คอนขา ง ปาน 45 ทาน ตา นทาน กลาง 1 23 โรคใบจดุ สนมิ หรือ โรคใบจุดสาหราย Cephaleuros viresecns โรคราสนมิ Skierka nephelii โรคในระยะติดดอกออกผล Curvularia sp. Alternaria sp. Aspergillus sp. Fusarium sp. โรคราดาํ Capnodium sp. Meliola sp. โรคราน้าํ คางเทียม Perenophythora litchii 23

แหลงรวบรวมตนพันธลุ ้ินจี่ ทมี่ ีการบันทึกขอ มูลอยูในฐานขอ มลู เช้ือพันธพุ ืชสาํ นักคมุ ครองพนั ธพุ ืชแหงชาติ ลําดบั สถานท่รี วบรวมพนั ธุล้ินจ่ี ช่ือพนั ธุลนิ้ จี่ทร่ี วบรวม 1 ศนู ยว จิ ยั พืชสวนเชยี งราย Hakip Kaimana Manritius Salatheil Sweetcliff กวางเจา ตาํ บลรอบเวยี ง อําเภอเมอื ง จังหวดั กะโหลกใบยาว กะโหลกใบออ กมิ จี้ กิมเจง กุยบี้ ไกวเมพิงค เชยี งราย จกั รพรรด์ิ จนี เกรยี งศักดิ์ จนี แดง จนี เล็ก จีนใหญ ชอ ระกาํ ผูรับผดิ ชอบ นายมนตรี ทศานนท นครพนม 1 นายสะอาด บริวเตอร ฝาง 11 ฝาง 13 ฝาง 46 และนายนิพัฒน สขุ วิบลู ย ฝาง 80 พนั ธทุ ิพย ลูกลาย สาํ เภาแกว โอวเฮีย้ ะ ฮงฮวย โทร.(053)714023-4 จักรพรรดขิ์ ุนตาล ฝาง 50 โทรสาร(053)714023-4 รวบรวมไว 32 พันธุ จาํ นวน 141 ตน ลักษณะการรวบรวมตนพันธุ ex situ อายุตนพนั ธุประมาณ 2 ป ปลกู โดยใชก งิ่ ตอน 2 ศนู ยว จิ ัยพชื สวนฝาง ฝาง 48 ฝาง 11 ฝาง 13 ฮาวาย ฝาง 80 นครพนม 1 กิมจ้ี อําเภอฝาง จงั หวดั เชียงใหม ฮอ งกง ไทโซ นายสะอาด จนี เกรยี งศกั ด์ิ โอวเซียะ ชอระกาํ โทร.(053)451441-2 แมจ นั ไกวเม ฝาง 21 กุยบ้ี ฝาง 1 โอวเฮยี้ ะใบดํา ฮงฮวย ลกู ลาย บริวเตอร กวางเจา กิมเจง จักรพรรด์ิ เมล็ดตาย คอ ม 9 ฝาง 46 จนี แดง พระองคเจา จุมพต ชมพู 3 สาขาไมผล ภาควชิ าพืชสวน กวางเจา กะโถนทอ งพระโรง กิมเจง จกั รพรรดิ บรวิ เตอร คณะผลติ กรรมการเกษตร สาแหรกทอง สาํ เภาแกว โอวเฮี๊ยะ ฮงฮวย มหาวิทยาลัยแมโ จ อําเภอสันทราย จงั หวดั เชยี งใหม 50290 ผูร ับผดิ ชอบ ผศ.นภดล จรัสสัมฤทธิ์ สาขาไมผ ล ภาควิชาพืชสวน คณะผลติ กรรมการเกษตร มหาวทิ ยาลัยแมโ จ อําเภอสนั ทราย จงั หวดั เชยี งใหม 50290 24

ลาํ ดบั สถานที่รวบรวมพันธุล ้นิ จ่ี ช่อื พันธลุ ้ินจี่ทรี่ วบรวม โทรศัพท (053)498126 โทรสาร(053)498126 รวบรวมไว 9 พันธุ จาํ นวน 185 ตน ลักษณะการรวบรวมตนพนั ธุ ex situ อายุตนพนั ธุป ระมาณ 2 ป ปลกู โดยใชก ิง่ ตอน และกง่ิ เสียบ 25

รายช่อื พันธุลน้ิ จีไ่ ทย Accession Number ชือ่ พนั ธุ (ไทย) ชอื่ พันธุ (องั กฤษ) 00001 กิมจ้ี Kimjee 00002 กิมเจง Kimjeng 00003 กยุ บ้ี Kuibee 00004 กรอบแกว Krobkaeo 00005 กรอฟฟ Groff 00006 กระโถนทอ งพระโรง Kratone Thongphraronge 00007 กวางเจา Kwangjao 00008 กะโหลก Kaloke 00009 กะโหลกในเตา Kaloke Naitao 00010 กะโหลกใบขิง Kaloke Baikhing 00011 กะโหลกใบยาว Kaloke Baiyao 00012 กะโหลกใบไหม Kaloke Baimai 00013 กะโหลกใบออ Kaloke Bai-or 00014 ไกวเม Kwaimay 00015 ไกวเมพ ิงค Kwaimayphing 00016 เขียวหวาน Khiaowwan 00017 คอ ม Khom 00018 คอ มลําเจียก Khom Lamjiak 00019 คอ ม 9 Khom 9 00020 จกั รพรรดิ Chakraphat 00021 จักรพรรด์ขิ นุ ตาล Chakraphatkhuntan 00022 จกุ บ้ี Jukbee 00023 จกุ บ้ีจี้ Jukbeejee 26

Accession Number ชือ่ พนั ธุ (ไทย) ชอ่ื พันธุ (องั กฤษ) 00024 จูฮกุ Joohuk 00025 จนี Jeen 00026 จีนเกรยี งศกั ด์ิ Jeen Kriangsak 00027 จีนชมพู Jeen Chompoo 00028 จนี แดง Jeen Daeng 00029 จนี เล็ก Jeen Lek 00030 จีนใหญ Jeen Yai 00031 จนี หอม Jeen Hom 00032 ชมพู Chomphoo 00033 ชอ ระกํา Chorrakham 00034 แดงพยอม Daeng Phayom 00035 ไทโซ Tai So 00036 ไทยธรรมดา Thai Thammada 00037 ไทยใหญ Thai Yai 00038 นครพนม 1 Nakhon Phanome 1 00039 นายสะอาด Nai Sa-aad 00040 บรวิ สเตอร Brewster 00041 ฝาง 1 Fang 1 00042 ฝาง 11 Fang 11 00043 ฝาง 13 Fang 13 00044 ฝาง 21 Fang 21 00045 ฝาง 46 Fang 46 00046 ฝาง 48 Fang 48 00047 ฝาง 50 Fang 50 00048 ฝาง 80 Fang 80 27

Accession Number ช่ือพันธุ (ไทย) ช่ือพันธุ (องั กฤษ) 00049 พันธุท พิ ย Phanthip 00050 พระองคเ จาจมุ พต Phraongchao Chumphot 00051 เมล็ดตาย Maladtaai 00052 แมจนั Maejan 00053 ลกู ลาย Looklaai 00054 สาแหรกทอง Saraekthong 00055 สําเภาแกว Samphaokhaeo 00056 สําเภาทอง Samphaothong 00057 หนอไหมชี Normaichee 00058 หมอหมอ ง Mormong 00059 แหว Haeo 00060 แหว จนี Haeojeen 00061 อมเรนทร Amaren 00062 อีไว E-wai 00063 โอวเซยี ะ O-sia 00064 โอวเฮียะ O-hia 00065 โอเฮียะใบดํา O-hia Baidam 00066 ฮงฮวย Honghuai 00067 ฮงฮวยเชยี งราย Honghuai Chiangrai 00068 ฮงฮวยดอยมเู ซอร Honghuai Doimuser 00069 ฮงฮวยธรรมดา Honghuai Thammada 00070 ฮงฮวยหมอหมอง Honghuai Mormong 00071 ฮงฮวย 1 Honghuai 1 00072 ฮงฮวย 2 Honghuai 2 00073 ฮาวาย Hawaii 28

Accession Number ชอ่ื พนั ธุ (ไทย) ช่อื พันธุ (องั กฤษ) 00074 ฮอ งกง Hongkong 00075 Hakip 00076 Kaimana 00077 Manritius 00078 Salatheil 00079 Sweetcliff 29

ชือ่ พนั ธุ กิมจี้ (Kimjee) ช่อื วทิ ยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานทร่ี วบรวมขอ มูล สถานที ดลองพืชสวนฝาง จ.เชียงใหม ลักษณะประจาํ พันธุ (characteristic) leaflet) ใบหอก (lanceolate) สกี านใบประกอบดานบน (colour of adaxial petiole) เขยี วเขม (dark green) สี ตน (Tree) กานใบประกอบดา นลา ง (colour of abaxial petiole) ขนาดทรงพุม (size of canopy) ความสูง (height) 7 เขียวปนเหลอื ง (yellowish green) สเี สน กลางใบ (colour of midri) เขยี วปนเหลอื ง (yellowish green) จํานวนคู เมตร ความกวาง (width) 6 เมตร รปู ทรงของทรงพมุ ของใบยอ ย (pair of leaflets) 3 คู (shape of canopy) กลม (circular) ลักษณะเปลือกลาํ ตน (trunk surface) เรยี บ (smooth) สเี ปลอื กลําตน (colour of ลกั ษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) trunk surface) เทาแกมนํ้าตาล (brownish gray) ดอกและชอดอก (Flower and panicle) ก่ิง (Branch) เปอรเซ็นตการออกดอก (flowering percentage) ลกั ษณะกง่ิ (branch) คอนขา งแบนและบดิ (almost บางตา (sparse) < 25 % ขนาดของชอ ดอก (size of flattened and twisted) ลกั ษณะการแตกกงิ่ (branching panicle) ความยาว (length) 29.2 เซนติเมตร ความกวาง type) แตกออกดา นขา ง (horizontal spreading) (width) 19.1 เซนตเิ มตร ใบ (Leaf) ชอผล (Fruit cluster) สีของใบออ น (colour of young leaflet) เหลอื งปน จาํ นวนผลตอ ชอ (number of fruits per cluster) เขียว (greenish yellow) ขนาดของใบ (size of leaflet) นอย (sparse) < 3 ผล/ชอ ความยาว (length) 10.86 เซนติเมตร ความกวา ง (width) 4.11 เซนติเมตร สีของใบแก (colour of mature leaflet) ผล (Fruit) เขียว (green) ลกั ษณะขอบใบ (leaf margin) เรียบ (entire) รปู รางผล (shape of fruit) ไขกลับ (obovoid) ลักษณะแผนใบ (leaf blade) เรยี บ (smooth) ลักษณะของ ปลายใบ (apex of leaflet) เรยี วแหลมและบดิ งอ ความสมมาตรของผล (symmetry of fruit) ปานกลาง (acuminate & twisted) ลกั ษณะฐานใบ (base of leaflet) (intermediate) ความสมาํ่ เสมอของขนาดผลในชอ ลิม่ (cuneate) ลกั ษณะเนื้อใบ (texture of leaflet) คลาย (uniformity of fruit size) สม่าํ เสมอ (uniform) ขนาดผล กระดาษ (chartaceous) ความมันของใบ (leaf (size of fruit) ความยาว (length) 3.7 เซนตเิ มตร ความ glossiness) ดาน (callous) รปู รางของใบ (shape of กวา ง (width) 3.63 เซนติเมตร รูปรา งปลายผล (apex of fruit) ปาน (flattened) รูปรา งไหลผล (shoulder of

fruit) ไหลย กขางเดยี ว (unequal both shoulders) ปริมาณของแขง็ ท่ีละลายนา้ํ ได (total soluble solids) ลกั ษณะผิวเปลือก (surface of skin) ขรุขระมตี มุ หนาม 15.1 oBrix (rugged with tubercle) รูปรางของตมุ หนาม (shape of tubercle) ฐานตมุ หนามกวา งปลายแหลมสั้น (broad เมล็ด (Seed) spread and short tubercle) สเี นื้อผล (colour of aril) รปู รา งของเมลด็ (shape of seed) รูปรี ขาวขุน (dull white) ลักษณะเนอ้ื (texture of aril) น่มิ (soft) ความหนาเนือ้ (thickness of aril) 1.1 เซนตเิ มตร (ellipsoid) ขนาดของเมลด็ (size of seed) ความยาว ความฉา่ํ นา้ํ ของเนือ้ (juiciness of aril) แฉะ (very juicy) (length) 2.5 เซนติเมตร ความกวา ง (width) 1.5 รสชาติ (flavour) หวานอมเปร้ยี ว (sweet and sour) เซนติเมตร บันทึกเพม่ิ เติม (note) ผวิ เปลอื กผลหนา ..................................................................................................………………. ............................................................................................................................................................. ภาพชอ ผลและรูปรา งผล

ชอื่ พนั ธุ กิมเจง (Kimjeng) ชอื่ วิทยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานทร่ี วบรวมขอมูล สถานที ดลองพชื สวนฝาง จ.เชยี งใหม ลกั ษณะประจาํ พันธุ (characteristic) petiole) เขียวปนเหลอื ง (yellowish green) สกี า นใบ ประกอบดา นลาง (colour of abaxial petiole) เขยี วปน ตน (Tree) เหลือง (yellowish green) สีเสน กลางใบ (colour of ขนาดทรงพมุ (size of canopy) ความสูง (height) midrib) เขยี วปนเหลอื ง (yellowish green) จาํ นวนคขู อง ใบยอย (pair of leaflet) 2-3 คู 11 เมตร ความกวาง (width) 10 เมตร รปู ทรงของทรงพมุ (shape of canopy) คร่งึ วงกลม (semi-circular) ลักษณะ ลกั ษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) เปลือกลาํ ตน (trunk surface) เรยี บ (smooth) สีเปลือกลํา ตน (colour of trunk surface) เทาแกมนา้ํ ตาล (brownish ดอกและชอดอก (Flower and panicle) gray) เปอรเ ซ็นตก ารออกดอก (flowering percentage) ก่งิ (Branch) ปานกลาง (medium) 25-50 % ขนาดของชอ ดอก (size ลกั ษณะกง่ิ (branch) คอ นขา งแบนและบิด (almost of panicle) ความยาว (length) 24.4 เซนติเมตร ความ กวาง (width) 17.6 เซนตเิ มตร flattened and twisted) ลกั ษณะการแตกก่ิง (branching type) แตกออกดา นขา ง (horizontal spreading) ชอผล (Fruit cluster) จํานวนผลตอชอ (number of fruits per cluster) ใบ (Leaf) สีของใบออ น (colour of young leaflet) เหลอื งปน ปานกลาง (medium) 3-5 ผล/ชอ เขยี ว (greenish yellow) ขนาดของใบ (size of leaflet) ผล (Fruit) ความยาว (length) 24.4 เซนตเิ มตร ความกวาง (width) 17.6 เซนตเิ มตร สีของใบแก (colour of mature leaflet) รูปรา งผล (shape of fruit) กลมแปน (oblate) เขียวเขม (dark green) ลักษณะขอบใบ (leaf margin) เรยี บ (entire) ลกั ษณะแผน ใบ (leaf blade) เรียบ (smooth) ความสมมาตรของผล (symmetry of fruit) สมมาตร ลักษณะของปลายใบ (apex of leaflet) แหลม (acute) ลกั ษณะฐานใบ (base of leaflet) ลม่ิ (cuneate) ลกั ษณะ (symmetry) ความสมา่ํ เสมอของขนาดผลในชอ เนือ้ ใบ (texture of leaflet) คลา ยแผนหนัง (coriaceous) รูปรางของใบ (shape of leaflet) รคี อนขางกวาง (broardly (uniformity of fruit size) สม่ําเสมอ (uniform) ขนาดผล elliptic) สีกา นใบปนะกอบดา นบน (colour of adaxial (size of fruit) ความยาว (length) 3.6 เซนตเิ มตร ความ กวาง (width) 3.4 เซนตเิ มตร รปู รา งปลายผล (apex of fruit) ปาน (flattened) รูปรา งไหลผล (shoulder of fruit) ไหลเสมอ (equal both shoulders) ลักษณะผวิ

เปลอื ก (surface of skin) ขรขุ ระแตไ มม หี นาม (rugged ปริมาณของแขง็ ทลี่ ะลายน้ําได (total soluble solids) 15 with tubercle) รูปรา งของตมุ หนาม (shape of tubercle) oBrix ฐานตุมหนามกวางปลายมนสน้ั (short tubercle) สเี นอื้ ผล (colour of aril) ขาวขุน (dull white) ลกั ษณะเนื้อ (texture เมลด็ (Seed) of aril) แนน (firm) ความหนาเน้อื (thickness of aril) 0.8 รูปรางของเมล็ด (shape of seed) รปู รี เซนตเิ มตร ความฉ่าํ น้ําของเนือ้ (juiciness of aril) ปาน กลาง (juicy) รสชาติ (flavour) หวาน (sweet) (ellipsoid) ขนาดของเมลด็ (size of seed) ความยาว (length) 2.2 เซนติเมตร ความกวา ง (width) 1.32 เซนติเมตร บนั ทกึ เพิ่มเติม (note) ความเหนยี วกา นใบ เหนียวมาก .................................................................................................... ............................................................................................................................................................. ภาพชอ ผลและรูปรา งผล

ชือ่ พนั ธุ กยุ บ้ี (Kuibee) ชือ่ วิทยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานท่รี วบรวมขอ มูล สถานที ดลองพืชสวนฝาง จ.เชียงใหม ลกั ษณะประจาํ พันธุ (characteristic) รูปรา งของใบ (shape of leaflet) รี (elliptic) สกี านใบ ประกอบดานบน (colour of adaxial petiole) เขียว ตน (Tree) (green) สีกา นใบประกอบดา นลาง (colour of abaxial ขนาดทรงพมุ (size of canopy) ความสงู (height) 8 petiole) เขยี วปนเหลอื ง (yellowish green) สเี สน กลาง ใบ (colour of midrib) เขยี วปนเหลือง (yellowish green) เมตร ความกวาง (width) 10 เมตร รปู ทรงของทรงพุม จาํ นวนคูข องใบยอ ย (pair of leaflet) 2-3 คู (shape of canopy) ครึ่งวงกลม (semi-circular) ลกั ษณะ เปลอื กลําตน (trunk surface) เรียบ (smooth) สเี ปลอื กลาํ ลักษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) ตน (colour of trunk surface) เทาแกมนา้ํ ตาล (brownish gray) ดอกและชอ ดอก (Flower and panicle) ขนาดของชอ ดอก (size of panicle) ความยาว ก่ิง (Branch) ลกั ษณะกง่ิ (branch) คอ นขา งแบนและบดิ (almost (length) 21.2 เซนติเมตร ความกวาง (width) 14.3 เซนตเิ มตร flattened and twisted) ลกั ษณะการแตกก่ิง (branching type) แตกออกดา นขา ง (horizontal spreading) ชอ ผล (Fruit cluster) จาํ นวนผลตอ ชอ (number of fruits per cluster) ใบ (Leaf) สีของใบออ น (colour of young leaflet) เหลอื งปน ปานกลาง (medium) 3-5 ผล/ชอ เขยี ว (greenish yellow) ขนาดของใบ (size of leaf let) ผล (Fruit) ความยาว (length) 10.23 เซนตเิ มตร ความกวาง (width) รูปรา งผล (shape of fruit) ไขกลับแกมขอบขนาน 3.56 เซนตเิ มตร สีของใบแก (colour of mature leaflet) เขียวเขม (dark green) ลกั ษณะขอบใบ (leaf margin) (oblong-obovoid) ความสมมาตรของผล (symmetry เรยี บ (entire) ลกั ษณะแผน ใบ (leaf blade) เรียบ (smooth) of fruit) สมมาตร (symmetry) ความสมํ่าเสมอของ ลักษณะของปลายใบ (apex of leaflet) แหลม (acute) ขนาดผลในชอ (uniformity of fruit size) สมาํ่ เสมอ ลกั ษณะฐานใบ (base of leaflet) ลิ่ม (cuneate) ลกั ษณะ (uniform) ขนาดผล (size of fruit) ความยาว (length) เน้ือใบ (texture of leaflet) คลา ยกระดาษ (chartaceous) 3.22 เซนติเมตร ความกวา ง (width) 3.3 เซนติเมตร ความมนั ของใบ (leaf glossiness) เปน มนั วาว (lustrous) รปู รา งปลายผล (apex of fruit) ปาน (flattened) รปู ราง ไหลผล (shoulder of fruit) ไหลย กขางเดียว (unequal

both shoulders) ลักษณะผิวเปลอื ก (surface of skin) (sweet and sour) ปริมาณของแขง็ ทีล่ ะลายนาํ้ ได (total ขรขุ ระมตี มุ หนาม (rugged with tubercle) รปู รา งของตมุ soluble solids) 11.6 oBrix หนาม (shape of tubercle) ฐานตมุ หนามกวา งปลายแหลม สน้ั (broad spread and short tubercle) สเี น้อื ผล เมล็ด (Seed) (colour of aril) ขาวขุน (dull white) ลักษณะเน้อื รปู รา งของเมลด็ (shape of seed) รปู รี (ellipsoid) (texture of aril) น่มิ (soft) ความหนาเน้อื (thickness of aril) 0.7 เซนตเิ มตร ความฉา่ํ นาํ้ ของเนอ้ื (juiciness of aril) ขนาดของเมลด็ (size of seed) ความยาว (length) 2.01 ปานกลาง (juicy) รสชาติ (flavour) หวานอมเปรี้ยว เซนตเิ มตร ความกวาง (width) 1.3 เซนติเมตร บนั ทกึ เพม่ิ เติม (note) ผิวเปลือกผลขรุขระมตี มุ หนาม มเี สนรอ งกลางผลสเี ขียวปนเหลอื ง แตกตา งกบั พนั ธกุ ิมเจง ซงึ่ มีเสน รอ ง กลางผลสีเขยี ว ...................................................................................................................................... ภาพชอ ผลและรูปรา งผล

ชือ่ พนั ธุ กรอบแกว (Krobkaeo) ช่อื วทิ ยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานทีร่ วบรวมขอมลู สวนลน้ิ จี่ คุณทองทิว ลาภสมบรู ณศริ ิ บานเลขที่ 22 หมู 3 ต.บางสะแก อ.บางคนที จ.สมุทรสงคราม ลักษณะประจําพนั ธุ (characteristic) (colour of midrib) เขยี วปนเหลือง (yellowish green) จาํ นวนคขู องใบยอ ย (pair of leaflet) 2-3 คู ตน (Tree) รูปทรงของทรงพุม (shape of canopy) ครง่ึ วงกลม ลกั ษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) (semi-circular) ลกั ษณะเปลอื กลําตน (trunk surface) ดอกและชอ ดอก (Flower and panicle) เรียบ (smooth) สีเปลือกลําตน (colour of trunk surface) เปอรเซน็ ตการออกดอก (flowering percentage) เทาแกมน้าํ ตาล (brownish gray) บางตา (sparse) < 25 % ขนาดของชอ ดอก (size of ใบ (Leaf) panicle) ความยาว (length) 15.8 เซนตเิ มตร ความกวา ง สขี องใบออน (colour of young leaflet) เหลอื งปน (width) 11.2 เซนติเมตร เขียว (greenish yellow) ขนาดของใบ (size of leaflet) ชอ ผล (Fruit cluster) ความยาว (length) 11.33 เซนติเมตร ความกวาง (width) จาํ นวนผลตอ ชอ (number of fruits per cluster) 3.7 เซนตเิ มตร สีของใบแก (colour of mature leaflet) เขียว (green) ลกั ษณะขอบใบ (leaf margin) เรียบ (entire) ปานกลาง (medium) 3-5 ผล/ชอ ลักษณะแผน ใบ (leaf blade) เรยี บ (smooth) ลกั ษณะของ ปลายใบ (apex of leaflet) มน (obtuse) ลักษณะฐานใบ ผล (Fruit) (base of leaflet) ลิ่ม (cuneate)ลักษณะเนอื้ ใบ (texture of ลกั ษณะผิวเปลอื ก (surface of skin) ขรุขระมีตุม leaflet) คลายกระดาษ (chartaceous) ความมนั ของใบ (leaf glossiness) เปนมันวาว (lustrous) รูปรา งของใบ หนาม (rugged with tubercle) สีเปลอื ก (colour of (shape of leaflet) รี (elliptic) สีกานใบประกอบดานบน fruit skin) แดงคลํา้ (dark red) สีเนอ้ื ผล (colour of aril) (colour of adaxial petiole) เขียวปนเหลอื ง (yellowish ขาวขุน (dull white) ลักษณะเนอ้ื (texture of aril) แนน green) สีกานใบประกอบดานลา ง (colour of abaxial (firm) ความหนาเนอ้ื (thickness of aril) 0.9 เซนติเมตร petiole) เขยี วปนเหลือง (yellowish green) สเี สน กลางใบ ความฉํา่ น้ําของเนือ้ (juiciness of aril) แหง (dry) รสชาติ (flavour) หวาน (sweet) ปรมิ าณของแขง็ ท่ี ละลายน้ําได (total soluble solids) 18 oBrix บันทกึ เพมิ่ เติม (note) ............................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................

ช่ือพนั ธุ กระโถนทอ งพระโรง (Kratone Thongphraronge) ช่ือวทิ ยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานท่ีรวบรวมขอมลู ศูนยว จิ ยั พืชสวนศรสี ะเกษ จ.ศรสี ะเกษ ลกั ษณะประจาํ พนั ธุ (characteristic) ลกั ษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) ................................................................................... ดอกและชอ ดอก (Flower and panicle) ................................................................................... เปอรเซน็ ตก ารออกดอก (flowering percentage) ................................................................................... ................................................................................... ดกมาก (very profuse) > 75 % ผล (Fruit) รูปรางผล (shape of fruit) หัวใจ (cordate) ความสมมาตรของผล (symmetry of fruit) สมมาตร (symmetry) ขนาดผล (size of fruit) ความยาว (length) 3.8 เซนติเมตร รูปรางปลายผล (apex of fruit) มน (obtuse) รูปรางไหลผล (shoulder of fruit) ไหลยกขาง เดียว (unequal both shoulders) ลักษณะผิวเปลือก (surface of skin) ขรุขระมีตุมหนาม (rugged with tubercle) รูปรางของตุมหนาม (shape of tubercle) ฐานตุมหนามกวางปลายแหลมส้ัน (broad spread and short tubercle) สีเปลือก (colour of ripe fruit) แดงคลํ้า (dark red) สีเนื้อผล (colour of aril) ขาวขุน (dull white) ลักษณะเน้ือ (texture of aril) น่ิม (soft) ความ หนาเนื้อ (thickness of aril) 0.7 เซนติเมตร ความฉํ่าน้ํา ของเน้ือ (juiciness of aril) แหง (dry) รสชาติ (flavour) หวานอมเปรี้ยว (sweet and sour) ปริมาณของแข็งท่ี ละลายนํ้าได (total soluble solids) 19 oBrix บันทกึ เพม่ิ เติม (note) ............................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................

ชื่อพันธุ กวางเจา (Kwangjao) ชอื่ วิทยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานทร่ี วบรวมขอ มูล สถานีทดลองพชื สวนฝาง จ.เชยี งใหม ลักษณะประจาํ พันธุ (characteristic) abaxial petiole) เขียวปนเหลอื ง (yellowish green) สี เสน กลางใบ (colour of midrib) เขยี วปนเหลอื ง ตน (Tree) (yellowish green) จาํ นวนคขู องใบยอ ย (pair of leaflet) ขนาดทรงพมุ (size of canopy) ความสูง (height) 9 2-3 คู เมตร ความกวาง (width) 6 เมตร รปู ทรงของทรงพุม ลักษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) (shape of canopy) ครึง่ วงกลม (semi-circular) ลกั ษณะ เปลอื กลาํ ตน (trunk surface) เรียบ (smooth) สีเปลือกลํา ดอกและชอ ดอก (Flower and panicle) ตน (colour of trunk surface) เทาแกมเขียว (greenish เปอรเ ซ็นตการออกดอก (flowering percentage) gray) ดก (profuse) 51-75 % ขนาดชอ ดอก (size of panicle) กง่ิ (Branch) ความยาว (length) 28.8 เซนตเิ มตร ความกวา ง (width) ลักษณะกงิ่ (branch) คอนขางแบนและบดิ (almost 15.1 เซนติเมตร flattened and twisted) ลกั ษณะการแตกกง่ิ (branching ชอผล (Fruit cluster) type) ตง้ั ตรง (upright) จํานวนผลตอชอ (number of fruits per cluster) ใบ (Leaf) ปานกลาง (medium) 3-5 ผล/ชอ สีของใบออ น (colour of young leaflet) เหลอื งปน ผล (Fruit) เขียว (greenish yellow) สีของใบแก (colour of mature รูปรางผล (shape of fruit) หวั ใจ (cordate) ความ leaflet) เขยี ว (green) ลกั ษณะขอบใบ (leaf margin) เปน คลนื่ (undulate) ลักษณะแผนใบ (leaf blade) เรยี บ สมมาตรของผล (symmetry of fruit) ปานกลาง (smooth) ลกั ษณะของปลายใบ (apex of leaflet) ยาวคลาย (intermediate) ความสมํ่าเสมอของขนาดผลในชอ หาง (caudate) ลักษณะฐานใบ (base of leaflet) ลมิ่ (uniformity of fruit size) สมา่ํ เสมอ (uniform) ขนาดผล (cuneate) ลักษณะเนอ้ื ใบ (texture of leaflet) คลาย (size of fruit) ความยาว (length) 3.75 เซนติเมตร กระดาษ (chartaceous) รปู รางของใบ (shape of leaflet) ความกวา ง (width) 3.53 เซนติเมตร รูปรางปลายผล รีคอนขา งแคบ (narrowly elliptic) สีกานใบประกอบ (apex of fruit) ปา น (flattened) รปู รา งไหลผ ล ดานบน (colour of adaxial petiole) เขยี วปนเหลอื ง (shoulder of fruit) ไหลยกสองขาง (upright both (yellowish green) สกี านใบประกอบดานลาง (colour of shoulders) ลักษณะผิวเปลือก (surface of skin)

ขรุขระแตไมมหี นาม (rugged without tubercle) รปู ราง (total soluble solids) 17 oBrix ของตมุ หนาม (shape of tubercle) ฐานตุม หนามกวาง ปลายแหลมยาว (broad spread and long tubercle) สี เมล็ด (Seed) เน้อื ผล (colour of aril) ขาวขุน (dull white) ลักษณะเน้ือ รูปรางของเมล็ด (shape of seed) รูปรี (texture of aril) นม่ิ (soft) ความหนาเนอ้ื (thickness of aril) 0.7 เซนตเิ มตร ความฉ่าํ น้ําของเน้อื (juiciness of aril) (ellipsoid) ขนาดของเมลด็ (size of seed) ความยาว ปานกลาง (juicy) รสชาติ (flavour) ฝาดอมเปร้ยี ว (length) 2.3 เซนติเมตร ความกวาง (width) 1.4 (astringent and sour) ปรมิ าณของแข็งทล่ี ะลายนา้ํ ได เซนตเิ มตร บันทกึ เพม่ิ เติม (note) สีของใบยอย (colour of leaflet) เขยี วเขม (dark green), ความเหนยี วกา นใบ เหนียวมาก, มเี สน กลางผล ชดั เจน, รสชาติ หวานอมเปรี้ยว ..............................................................................................................…

ชอื่ พันธุ กะโหลก (Kaloke) ชื่อวิทยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานที่รวบรวมขอมูล จ.สมุทรสงคราม ลักษณะประจาํ พนั ธุ (characteristic) (shape of leaflets) รคี อ นขางกวา ง (broadly elliptic) สีกา นใบประกอบดา นบน (colour of adaxial petiole) ตน (Tree) เขียว (green) สีกา นใบประกอบดานลา ง (colour of รปู ทรงของทรงพมุ (shape of canopy) คร่งึ วงกลม abaxial petiole) เขยี ว (green) สีเสนกลางใบ (colour of midrib) เขยี วปนเหลือง (yellowish green) จํานวนคูของ (semi-circular) ลกั ษณะเปลอื กลําตน (trunk surface) ใบยอย (pair of leaflet) 2 คู เรียบ (smooth) สีเปลือกลําตน (colour of trunk surface) เทาแกมน้ําตาล (brownish gray) ลักษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) ก่งิ (Branch) ผล (Fruit) ลกั ษณะก่งิ (branch) กลม (rounded) ลักษณะการ ลกั ษณะผวิ เปลอื ก (surface of skin) ขรุขระมตี ุม แตกก่ิง (branching type) แตกออกดา นขาง (horizontal หนาม (rugged with tubercle) สเี ปลอื ก (colour of spreading) fruit skin) นาํ้ ตาล (brown) สีเนอื้ ผล (colour of aril) ขาวขนุ (dull white) ลกั ษณะเนื้อ (texture of aril) แนน ใบ (Leaf) (firm) ความฉํ่าน้าํ ของเนอ้ื (juiciness of aril) แหง (dry) สขี องใบแก (colour of mature leaflet) เขียว รสชาติ (flavour) หวานอมเปรย้ี ว (sweet and sour) (green) ลักษณะขอบใบ (leaf margin) เรยี บ (entire) ลักษณะแผนใบ (leaf blade) เรียบ (smooth) ลักษณะของ ปลายใบ (apex of leaflet) แหลม (acute) ลกั ษณะฐานใบ (base of leaflet) ล่มิ (cuneate) ความมันของใบ (leaf glossiness) เปนมันวาว (lustrous) รปู รางของใบ บันทึกเพิม่ เติม (note) ............................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................

ชอื่ พนั ธุ กะโหลกในเตา (Kaloke Naitao) ชอ่ื วิทยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานท่รี วบรวมขอมลู สวนลิน้ จ่ี คณุ ทองทวิ ลาภสมบูรณศ ริ ิ บานเลขที่ 22 หมู 3 ต.บางสะแก อ.บางคนที จ.สมุทรสงคราม ลกั ษณะประจาํ พนั ธุ (characteristic) (colour of abaxial petiole) เขียวปนเหลือง (yellowish green) สเี สนกลางใบ (colour of midrib) เขยี ว (green) ตน (Tree) จํานวนคขู องใบยอย (pair of leaflet) 2-3 คู ขนาดทรงพมุ (size of canopy) ความสูง (height) ลกั ษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) 10 เมตร ความกวาง (wide) 8 เมตร รปู ทรงของทรงพมุ (shape of canopy) กลม (circular) ลกั ษณะเปลือกลําตน ดอกและชอ ดอก (Flower and panicle) (trunk surface) เรียบ (smooth) สเี ปลอื กลาํ ตน (colour of เปอรเ ซน็ ตการออกดอก (flowering percentage) trunk surface) เทาแกมนา้ํ ตาล (brownish gray) บางตา(sparse) < 25 % ขนาดของชอดอก (size of กงิ่ (Branch) panicle) ความยาว (length) 17 เซนติเมตร ความกวา ง ลกั ษณะกิง่ (branch) กลม (rounded) (width) 12 เซนติเมตร ใบ (Leaf) ชอ ผล (Fruit cluster) สีของใบออ น (colour of young leaflet) เหลืองปน จํานวนผลตอชอ (number of fruits per cluster) เขยี ว (greenish yellow) ขนาดของใบ (size of leaflet) นอย (sparse) < 3 ผล/ชอ ความยาว (length) 11.40 เซนตเิ มตร ความกวา ง (width) 3.74 เซนตเิ มตร สีของใบแก (colour of mature leaflet) ผล (Fruit) เขยี ว (green) ลกั ษณะขอบใบ (leaf margin) เรยี บ (entire) รปู รา งผล (shape of fruit) ไขกลับแกมขอบขนาน ลักษณะแผน ใบ (leaf blade) เปนคลืน่ (wavy) ลักษณะ ของปลายใบ (apex of leaflet) แหลม (acute) ลักษณะ (oblong-obovoid) ความสมมาตรของผล (symmetry ฐานใบ (base of leaflet) ลมิ่ (cuneate) ลกั ษณะเน้ือใบ of fruit) สมมาตร (symmetry) ความสม่ําเสมอของขนาด (texture of leaflet) คลา ยกระดาษ (chartaceous) ความ ผลในชอ (uniformity of fruit size) สม่าํ เสมอ (uniform) มนั ของใบ (leaf glossiness) ดา น (callous) รปู รา งของใบ ขนาดผล (size of fruit) ความยาว (length) 3.28 (shape of leaflet) ใบหอก (lanceolate) สีกา นใบ เซนตเิ มตร ความกวาง (width) 2.18 เซนติเมตร ความ ประกอบดานบน (colour of adaxial petiole) เขยี วปน หนา (thickness) 3.64 เซนติเมตร รูปรางปลายผล เหลือง (yellowish green) สีกา นใบประกอบดานลาง (apex of fruit) ปา น (flattened) รปู รางไหลผ ล (shoulder of fruit) ไหลย กขา งเดยี ว (unequal both shoulders) ลักษณะผิวเปลอื ก (surface of skin)

ขรขุ ระมีตุม หนาม (rugged with tubercle) รูปรา งของตุม (sweet and sour) ปรมิ าณของแขง็ ท่ีละลายน้าํ ได (total หนาม (shape of tubercle) ฐานตุมหนามกวา งปลายมน soluble solids) 2.35 oBrix สน้ั (round and short tubercle) สเี นือ้ ผล (colour of aril) ขาวขนุ (dull white) ลกั ษณะเนอ้ื (texture of aril) เมลด็ (Seed) นิ่ม (soft) ความหนาเน้อื (thickness of aril) 0.72 รูปรางของเมลด็ (shape of seed) รปู ไข (ovoid) เซนติเมตร ความฉํา่ นํา้ ของเนอื้ (juiciness of aril) ปาน กลาง (juicy) รสชาติ (flavour) หวานอมเปร้ียว ขนาดของเมลด็ (size of seed) ความยาว (length) 2.21 เซนตเิ มตร ความกวาง (width) 1.42 เซนติเมตร บนั ทึกเพิม่ เติม (note) ............................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................. ภาพชอ ผลและรปู รา งผล

ชือ่ พนั ธุ กะโหลกใบกลม (Kaloke Baiklom) ช่อื วทิ ยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานทร่ี วบรวมขอมูล สวนลน้ิ จ่ี คณุ บญุ ธรรม แดงสกลุ บานเลขท่ี 40 หมู 1 ต.เหมอื งใหม อ.อมั พวา จ.สมุทรสงคราม ลกั ษณะประจาํ พนั ธุ (characteristic) (acute) ลกั ษณะฐานใบ (base of leaflet) ลมิ่ (cuneate) ลกั ษณะเนอื้ ใบ (texture of leaflet) คลา ยกระดาษ ตน (Tree) (chartaceous) ความมนั ของใบ (leaf glossiness) เปน ขนาดทรงพมุ (size of canopy) ความสงู (height) 8 มันวาว (lustrous) รูปรางของใบ (shape of leaflet) รี คอ นขางกวาง (broadly elliptic) สกี านใบประกอบ เมตร ความกวา ง (width) 6 เมตร รูปทรงของทรงพมุ ดานบน (colour of adaxial petiole) เขียวเขม (dark (shape of canopy) ครง่ึ วงรี (semi-elliptic) ลักษณะ green) สีกา นใบประกอบดา นลา ง (colour of abaxial เปลอื กลําตน (trunk surface) เรียบ (smooth) สีของ petiole) เขยี วปนเหลอื ง (yellowish green) สเี สนกลาง เปลอื กลาํ ตน (colour of trunk surface) เทาแกมเขยี ว ใบ (colour of midrib) เขยี วปนเหลือง (yellowish green) (grayish green) จํานวนคูข องใบยอ ย (pair of leaflet) 3 คู กงิ่ (Branch) ลักษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) ลักษณะกิ่ง (branch) กลม (rounded) ลกั ษณะการ แตกกงิ่ (branching type) ต้งั ตรง (upright) ใบ (Leaf) ดอกและชอ ดอก (Flower and panicle) สีของใบออน (colour of young leaflet) เหลอื งปน เปอรเซน็ ตการออกดอก (flowering percentage) เขยี ว (greenish yellow) สีของใบแก (colour of mature บางตา (sparse) < 25 % ขนาดของชอ ดอก (size of leaflet) เขียว (green) ลักษณะขอบใบ (leaf margin) เปน panicle) ความยาว (length) 18.1 เซนติเมตร ความกวาง คลนื่ (undulate) ลกั ษณะแผนใบ (leaf blade) เรยี บ (width) 12.8 เซนติเมตร (smooth) ลกั ษณะของปลายใบ (apex of leaflet) แหลม บนั ทกึ เพิ่มเตมิ (note) ............................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................

ชอ่ื พนั ธุ กะโหลกใบขิง (Kaloke Baikhing) ชื่อวิทยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานท่รี วบรวมขอมลู จ.สมทุ รสงคราม ลักษณะประจาํ พันธุ (characteristic) petiole) เขียว (green) สเี สนกลางใบ (colour of midrib) เขยี วปนเหลือง (yellowish green) จาํ นวนคูข องใบยอ ย ตน (Tree) (pair of leaflet) 2 คู ลกั ษณะเปลือกลาํ ตน (trunk surface) เรยี บ ลกั ษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) (smooth) สเี ปลอื กลําตน (colour of trunk surface) เทา แกมนา้ํ ตาล (brownish gray) ชอ ผล (Fruit cluster) จาํ นวนผลตอชอ (number of fruits per cluster) กงิ่ (Branch) ลกั ษณะกงิ่ (branch) กลม (rounded) ลักษณะการ ปานกลาง (medium) 3-5 ผล/ชอ แตกกงิ่ (branching type) แตกออกดา นขา ง (horizontal ผล (Fruit) spreading) ลกั ษณะผวิ เปลอื ก (surface of skin) ขรุขระมีตมุ ใบ (Leaf) หนาม (rugged with tubercle) รปู รางของตุมหนาม สีของใบแก (colour of mature leaflet) เขียว (shape of tubercle) ฐานตุมหนามแคบปลายแหลมยาว (pointed and long tubercle) สีเนื้อผล (colour of aril) (green) ลักษณะขอบใบ (leaf margin) เรยี บ (entire) ขาวขนุ (dull white) ลกั ษณะเน้ือ (texture of aril) นมิ่ ลกั ษณะแผนใบ (leaf blade) เรยี บ (smooth) ลักษณะของ (soft) ความฉํ่าน้าํ ของเน้อื (juiciness of aril) ปานกลาง ปลายใบ (apex of leaflet) แหลม (acute) ลกั ษณะฐานใบ (juicy) รสชาติ (flavour) หวานอมเปร้ียว (sweet and (base of leaflet) ลมิ่ (cuneate) รปู รางของใบ (shape of sour) leaflets) รคี อ นขางกวาง (broadly elliptic) สีกานใบ ประกอบดานบน (colour of adaxial petiole) เขยี ว (green) สกี า นใบประกอบดานลาง (colour of abaxial บนั ทึกเพม่ิ เติม (note) ............................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................

ช่อื พนั ธุ กะโหลกใบเถา (Kaloke Baithao) ชือ่ วทิ ยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานทร่ี วบรวมขอมูล จ.สมุทรสงคราม ลักษณะประจาํ พันธุ (characteristic) ลกั ษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) ใบ (Leaf) ดอกและชอดอก (Flower and panicle) สขี องใบแก (colour of mature leaflet) เขียว เปอรเซน็ ตก ารออกดอก (flowering percentage) (green) ลักษณะแผนใบ (leaf blade) เรยี บ (smooth) บางตา (sparse) < 25 % ลักษณะของปลายใบ (apex of leaflet) เรียวแหลม (acuminate) ลักษณะฐานใบ (base of leaflet) ล่มิ ผล (Fruit) (cuneate) รูปรางของใบ (shape of leaflet) รี (elliptic) สี รปู รางผล (shape of fruit) ไขก ลบั แกมขอบขนาน กา นใบประกอบดา นบน (colour of adaxial petiole) เขยี ว (green) สกี า นใบประกอบดา นลาง (colour of abaxial (oblong-obovoid) ความสมมาตรของผล (symmetry petiole) เขียว (green) สเี สน กลางใบ (colour of midrib) of fruit) ปานกลาง (intermediate) สเี ปลอื ก (colour of เขยี วปนเหลือง (yellowish green) จาํ นวนคใู บยอ ย (pair fruit skin) แดงคล้าํ (dark red) สีเนอ้ื ผล (colour of aril) of leaflet) 3-4 คู ขาวขนุ (dull white) ความฉ่ํานาํ้ ของเนอ้ื (juiciness of aril) แฉะ (very juicy) บนั ทึกเพิม่ เติม (note) ความเหนยี วกา นใบ เหนียวมาก, สขี องดอกยอ ย (colour of floret) ครีม (cream) .............................. .............................................................................................................................................................

ช่ือพันธุ กะโหลกใบยาว (Kaloke Baiyao) ชอื่ วทิ ยาศาสตร Litchi chinensis Sonn. สถานท่รี วบรวมขอ มลู ศูนยว ิจยั พืชสวนเชยี งราย จ.เชียงราย ลักษณะประจาํ พนั ธุ (characteristic) ประกอบดา นลาง (colour of abaxial petiole) เขยี ว (green) สเี สนกลางใบ (colour of midrib) เขยี วปน ตน (Tree) เหลอื ง (yellowish green) จํานวนคขู องใบยอ ย (pair of รปู ทรงของทรงพุม (shape of canopy) ครง่ึ วงกลม leaflet) 2 คู (semi-circular) ลกั ษณะเปลอื กลาํ ตน (trunk surface) ลกั ษณะทางการเกษตร (agricultural descriptor) เรียบ (smooth) สเี ปลือกลําตน (colour of trunk surface) เทาแกมน้ําตาล (brownish gray) ชอ ผล (Fruit cluster) จาํ นวนผลตอ ชอ (number of fruits per cluster) ก่งิ (Branch) ลักษณะกงิ่ (branch) กลม (rounded) ลักษณะการ ปานกลาง (medium) 3-5 ผล/ชอ ผล (Fruit) แตกกง่ิ (branching type) แตกออกดา นขา ง (horizontal spreading) รปู รางผล (shape of fruit) กลมแปน (oblate) ความสมมาตรของผล (symmetry of fruit) ปานกลาง ใบ (Leaf) (intermediate) รปู รา งปลายผล (apex of fruit) ปาน ขนาดของใบ (size of leaflet) ความยาว (length) (flattened) รูปรางไหลผ ล (shoulder of fruit) ไหลเ สมอ (equal both shoulders) ลกั ษณะผิวเปลือก (surface of 11.93 เซนติเมตร ความกวา ง (width) 3.9 เซนตเิ มตร สี skin) ขรุขระมีตุมหนาม (rugged with tubercle) ของใบแก (colour of mature leaflet) เขียว (green) รูปรางของตุมหนาม (shape of tubercle) ฐานตมุ หนาม ลักษณะขอบใบ (leaf margin) เรียบ (entire) ลกั ษณะแผน แคบปลายแหลมยาว (pointed and long tubercle) สี ใบ (leaf blade) เรียบ (smooth) ลักษณะของปลายใบ เนือ้ ผล (colour of aril) ขาวขุน (dull white) ลักษณะเน้ือ (apex of leaflet) แหลม (acute) ลกั ษณะฐานใบ (base of (texture of aril) น่มิ (soft) ความฉ่ํานา้ํ ของเนื้อ leaflet) มน (obtuse) ความมันของใบ (leaf glossiness) (juiciness of aril) ปานกลาง (juicy) รสชาติ (flavour) เปน มันวาว (lustrous) รูปรา งของใบ (shape of leaflet) รี หวานอมเปรยี้ ว (sweet and sour) คอ นขา งกวา ง (broadly elliptic) สกี า นใบประกอบดา นบน (colour of adaxial petiole) เขียว (green) สีกา นใบ

บันทกึ เพิ่มเตมิ (note) อายตุ น 3 ป ................................................................................................................................ ............................................................................................................................................................. ภาพชอ ผลและรูปรา งผล