โครงร่างวิจัยในชั้นเรียน

2 ช่ือเรือ่ ง : การศึกษาผลการเรียนรู้เร่ืองการจำช่อื ธาตุ โดยใชเ้ กมบงิ โกตารางธาตุ ของนักเรยี น ช้นั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี 1 โรงเรยี นราชประชานเุ คราะห์ 31 จังหวดั เชียงใหม่ ผวู้ ิจัย : นางสาวจันจริ า ธนันชยั สังกัด : โรงเรยี นราชประชานุเคราะห์ 31 จงั หวัดเชียงใหม่ 1. ความเป็นมาและความสำคัญของปัญหา วิทยาศาสตร์มบี ทบาทสำคญั ยิ่งในสงั คมโลกปจั จุบันและอนาคต เพราะวทิ ยาศาสตรเ์ ก่ียวขอ้ ง กับชวี ิตของทุกคน ท้ังในการดำรงชีวติ ประจำวนั และในอาชพี ตา่ งๆ เครอื่ งมือเครื่องใชต้ ลอดจน ผลผลติ ตา่ ง ๆ เพ่ืออำนวยความสะดวกในชวี ติ และการทำงานล้วนเป็นผลของความรทู้ างวทิ ยาศาสตร์ ผสมกบั ความคิดสรา้ งสรรค์และศาสตร์อ่ืน ๆ ความรวู้ ทิ ยาศาสตรช์ ว่ ยใหเ้ กิดการพฒั นาเทคโนโลยีอย่าง มาก ในทางกลับกนั เทคโนโลยกี ม็ ีสว่ นสำคญั มากทีท่ ำให้มกี ารศึกษาค้นควา้ ความรู้ทางวทิ ยาศาสตร์ เพิม่ ข้ึนอยา่ งไมห่ ยุดยั้ง วทิ ยาศาสตร์ทำใหค้ นได้พัฒนาวธิ ีคิด ทัง้ ความคิดเปน็ เหตุเป็นผล คดิ สรา้ งสรรค์ คดิ วิเคราะห์ วิจารณม์ ที ักษะในการคน้ คว้าหาความรู้มีความสามารถในการแก้ปัญหาอย่างเปน็ ระบบ สามารถตดั สนิ ใจโดยใชข้ ้อมูลหลากหลาย และประจักษ์พยานท่ีตรวจสอบได(้ กระทรวงศึกษาธิการ, 2553) นอกจากนแี้ ลว้ วิทยาศาสตร์ถือเปน็ วัฒนธรรมของโลกสมัยใหมซ่ ่งึ เปน็ สงั คมแห่งความรู้ทกุ คน ควรได้รับการพัฒนาใหม่ความรู้ดา้ นวทิ ยาศาสตรเ์ พอ่ื ท่ีจะมคี วามร้คู วามเข้าใจโลกธรรมชาตแิ ละ เทคโนโลยที ่ีมนุษยส์ รา้ งสรรค์ขึน้ ตลอดจนนำความรู้ไปใช้อย่างมเี หตุผลสร้างสรรค์และมีคุณธรรม (สำนักวชิ าการและมาตรฐานการศึกษา, 2551) ดงั นนั้ วิทยาศาสตร์จงึ เป็นเร่อื งทม่ี ีความสำคัญอยา่ งย่ิง อย่างไรก็ตามในปจั จบุ ันพบว่าการจดั การศกึ ษาดา้ นวิทยาศาสตรข์ องไทยเพ่ือพฒั นาให้นักเรยี นมี คณุ ภาพในทกุ ๆ ด้านยังอยู่ในขอบเขตจำกัด สำนักวชิ าการและมาตรฐานการศึกษา (2551) กล่าวว่า ควรพฒั นาคุณภาพการจัดการศึกษาทีส่ ่งผลต่อการพฒั นาของนกั เรียนท้งั ในด้านผลสัมฤทธ์ิทางการ เรยี น ความสามารถในการคิดวิเคราะห์การใช้เหตุผลในการแกป้ ญั หาต่าง ๆ และการเรยี นร้ตู ลอดชวี ติ ด้วยตนเอง นอกจากน้ีความสามารถในการแก้ปัญหามีความสำคญั ต่อการพัฒนาคุณภาพชีวติ มาก การ ทีบ่ ุคคลอย่รู อดในสังคมไดต้ ้องเปน็ ผู้ท่มี คี วามคิด รูจ้ กั คดิ ร้จู ักแก้ปญั หา และจากการศกึ ษา พบว่า การ จดั การศึกษาวทิ ยาศาสตรใ์ น ปัจจุบันเกี่ยวกับการส่งเสริมให้นักเรียนเกิดทักษะในการแก้ปัญหายังไม่ประสบความ สำเร็จ เท่าทค่ี วร ท้ังนอ้ี าจเป็นเพราะนกั เรยี นยงั มีพืน้ ฐานความรู้ไม่มากพอทีจ่ ะวิเคราะห์และสังเคราะห์ข้อมูล ที่เป็นประโยชน์ต่อการนำไปใช้ต่อยอดองค์ความรู้ในระดับที่สูงขึ้นได้โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการศึกษา วชิ าเคมซี ง่ึ เป็นสาขาหนึ่งในวชิ าวทิ ยาศาสตรท์ ศ่ี ึกษาเก่ียวกับธรรมชาตขิ องสสาร โดยเนน้ อธิบายสมบัติ ทางกายภาพ และปฏิกิริยาเคมีของสสาร ในระดบั อนภุ าคที่เปน็ องค์ประกอบของสสาร ไดแ้ ก่ โมเลกุล อะตอม และไอออน ซึ่งจำเป็นอย่างยิ่งที่นักเรียนจะต้องมีพื้นฐานเกี่ยวกับสัญลักษณ์ของธาตุและ ตำแหน่งของธาตุในตารางธาตุ เนือ่ งจากองค์ความรนู้ ีจ้ ะเปน็ พ้ืนฐานสำคญั เก่ยี วกบั ชนดิ และสมบัติ ของธาตุที่เป็นองค์ประกอบในสสาร ซึ่งสมบัติเหล่านี้จะเป็นสิ่งที่ใช้อธิบายลักษณะ และสมบัติของ สสารแต่ละชนิดไดก้ ารเรยี นรู้ดว้ ยเกม จะชว่ ยสง่ เสรมิ ใหน้ ักเรียนศึกษาค้นควา้ หาความร้ดู ว้ ยตนเอง

3 ฝึกทักษะกระบวนการกลุ่มทางสังคม เช่น ทักษะกระบวนการกลุ่มทักษะความเป็นผู้นำ ฝึกความ รับผิดชอบ และฝึกการช่วยเหลือผู้อื่นด้วยความเต็มใจ อีกทั้งนักเรียนยังได้ตื่นเต้น สนุกสนานกับการ เรียนรู้ (สุวิทย์มูลคำ และอรทัย มูลค า, 2545) ตลอดจนสมาชิกของกลุ่มจะต้องมีการกำหนด เป้าหมายร่วมกัน ช่วยเหลือซึ่งกันและกันเพื่อน าไปสู่ความสำเร็จของกลุ่ม การแข่งขันระหว่างกลุ่ม ดว้ ยเกมน้ัน ไม่เหมือนกับการแข่งขันทางการเรยี นแบบอนื่ ท่ีมกั เปดิ โอกาสใหเ้ ฉพาะนกั เรียนที่เรียนเก่ง เทา่ นนั้ ที่มีโอกาสแข่งขันกนั แต่เทคนิคการแข่งขันระหวา่ งกลมุ่ ด้วยเกมนั้นแตกตา่ งจากการแข่งขันแบบ อื่น เนื่เนื่องจากการแข่งขันด้วยเกมเปิดโอกาสให้นักเรียนที่มีความสามารถแตกต่างกันได้ทำงาน ร่วมกันภายในกลุ่ม เขา้ รว่ มการแขง่ ขันด้วยกัน และได้รบั ค าชมเชยในผลสำเร็จเท่าเทียมกัน (สมศักดิ์ สินธุระเวชญ์, 2544) ด้วยเกมบิงโก (Bingo Game) เป็นเกมที่ให้ความบันเทิงประเภทหนึ่งเป็นการจำลอง สถาน การณ ์ในชีวิตแบบงา่ ยๆ และได้รับความนยิ มมากทำให ้ ผู้เล่นเกดิ ความเชื่อและแสดงบทบาทไปตาม เกมจึงเป็นเหตุอนั ดีทีจ่ ะนำเกมบิงโกมาใช้ในการจัดกิจกรรมการเรยี นรู้ การจดจำชื่อธาตุในตารางธาตุ การเล่นบิงโกเป็นส่วนสำคัญต่อการเรียนรู้ อย่างเป็นธรรมชาติของเด็ก ช่วยให้เด็กได้ทดลองค้นพบ และปฏิสัมพันธ์กับสิ่งแวดล้อมที่อยู่รอบตัวเพิ่มความหลากหลาย ให้บทเรียนและช่วยสร้างแรงจูงใจ รวมทั้งกระตุ้นให้นักเรียนชอบวิชาเคมีแล้ว นอกจากนี้ยังมีให้นักเรียน เกิดการเรียนรู้ โดยการลงมือ ปฏิบตั ิ (Task Based) โดยใช้เคร่อื งมือ อปุ กรณ์ การมีกติกาท่ีชัดเจนเป็นตัวนำการปฏิบัติของเด็กและ มีกลยุทธ์ที่ทำให้เด็กต้องใช้ทักษะทางภาษา (และทักษะอื่น ๆ) ได้ กุญแจสู่ความสำเร็จของเกมบิงโก คือ กติกา และการกำหนดเป้าหมาย (Goal) ที่ชัดเจน (ฟิล ลิบ แปลโดย เตือนใจ เฉลิมกิจ. ๒๕๔๕, หนา้ ๓๒) จากการจดั การเรยี นรู้เรอื่ ง ธาตุ นักเรียนยช้ันมธั ยมศึกษาปที ่ี 1 พบวา่ นักเรียนทดสอบผลการ เรียนรูเ้ ร่ือง ธาตุ ของนักเรียนระดับชนั้ มัธยมศึกษาปีท่ี 1 นักเรียนมีความรู้พ้ืนฐานน้อย ทำให้ไม่สามารถ โตต้ อบในห้องเรียนได้ สาเหตุเน่อื งมาจากนกั เรียนสว่ นมากไม่สามารถจดจำสญั ลักษณ์ของธาตุ และตำแหนง่ ของธาตุในตารางธาตุได้ดว้ ยเหตุนี้การพัฒนาผลสัมฤทธ์ิทางการเรยี นในวชิ าวิทยาศาสตร์ เรื่องธาตุในตารางธาตุของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โดยการใช้เกม จึงเป็นแนวทางหนึ่งที่ เหมาะสมต่อการพัฒนากระบวนการเรยี นรู้ด้วยตนเองของนักเรียน ซึ่งนกั เรยี นสามารถเสริมสร้างการ เรียนรู้เรื่องธาตุในตารางธาตุ ได้ด้วยตนเองอีกทั้งเป็นการสร้างพื้นฐานที่มั่นคงในการเรียนวิชา วทิ ยาศาสตร์ในชัน้ ที่สูงขึน้ นอกจากนี้การจัดการเรียนการสอนวิทยาศาสตร์โดยใช้เกมเป็นอีกแนวทาง หนงึ่ ในพัฒนาศักยภาพในการจดั การเรยี นรู้ให้นักเรียนเกิดความรู้ทีถ่ าวรต่อไป

4 2. วตั ถุประสงค์การวจิ ัย การวิจัยในครั้งนีม้ ีวตั ถุประสงคก์ ารวจิ ยั 2 ข้อ ดังน้ี 1. เพ่ือเปรียบเทียบคา่ เฉลีย่ คะแนนก่อนและหลังเรียน เร่ืองธาตุ โดยใช้เกมบิงโก 2. เพอ่ื ศกึ ษาความพงึ พอใจของผู้เรยี นจากการเลม่ เกมบิงโก 3. สมมติฐานของการวจิ ัย การวิจัยในครงั้ นี้มีสมมติฐานของการวิจัย 2 ข้อ ดังนี้ 1. ผลการเรียนรู้รายวิชาวิทยาศาสตร์ เรื่องธาตุ ศึกษาของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภายหลงั การสอนโดยใช้เกมบิงโก สูงกวา่ กอ่ นเรยี น 4. ขอบเขตของการวจิ ัย 4.1 ขอบเขตด้านประชากร ประชากรที่ใช้ในการวิจัย คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนราช ประชานเุ คราะห์ 31 จงั หวดั เชยี งใหม่ จำนวน 30 คน กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนราช ประชานุเคราะห์ 31 จังหวัดเชียงใหม่ จำนวน 1 ห้องเรียน คือห้อง ม. 1/5 ห้องเรียนละ 30 คน ภาค เรียนท่ี 1 ปีการศกึ ษา 2564 โดยการเลอื กเจาะจงใช้ประชากรเป็นกลุ่มตวั อย่าง 4.2 ขอบเขตด้านเน้ือหา การวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษาผลการเรียนรู้รายวิชาวิทยาศาสตร์ เรื่อง ธาตุ ของ นักเรยี นชน้ั มัธยมศึกษาปที ี่ 1 โรงเรียนราชประชานเุ คราะห์ 31 จังหวดั เชียงใหม่ ที่เรียนเรื่องธาตุด้วย เกมบองโก 4.3 ขอบเขตด้านตวั แปรท่ีศึกษา ตวั แปรต้น คือ การจัดการสอนเรือ่ งธาตุ โดยใชเ้ กมบงิ โก ตัวแปรตาม คือ ผลการเรียนรู้โดยใช้เกมวบิงโก ได้แก่ผลสัมฤทธิ์การเรียน เรื่องธาตุ โดยใชเ้ กมบิงโก และความพึงพอใจของผ้เู รียนจากการเล่มเกมบงิ โก 4.4 ขอบเขตด้านเวลา การวิจัยครั้งนี้ดำเนินการในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2564 โดยดำเนินการจัด กจิ กรรมการเรียนการสอน ระหว่างวนั ท่ี 18 สงิ หาคม - 2 กันยายน 2564 จำนวน 3 คาบต่อสัปดาห์ คาบละ 50 นาที เปน็ เวลา 9 ชวั่ โมง

5 5. นยิ ามศัพท์เฉพาะ 1. ผลการเรียนรู้ หมายถึง ผลที่เกิดจากการจัดการเรียนการสอน เรื่องธาตุ โดยใช้เกมบิงโก ใหก้ ับนกั เรยี นช้นั มธั ยมศึกษาปที ่ี 1 ภาคเรียนท่ี 1 ปีการศึกษา 2564 1.1 ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน หมายถึง คะแนนที่ได้จากการทำแบบทดสอบรายวิชา วทิ ยาศาสตร์ เรอื่ งธาตุ ของนักเรยี นชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ี่ 1 ท่เี รียนเร่ืองธาตุ โดยใช้เกมบิงโก 1.2 ความพงึ พอใจ หมายถึง คะแนนทีไ่ ดจ้ ากการประเมนิ ความร้สู กึ ในทางทดี่ ีต่อการ เรียนของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 การสอนธาตุ โดยใช้เกมบิงโก ซึ่งสามารถวัดได้จาก แบบสอบถามความพึงพอใจด้านเนื้อหา กิจกรรมการเรียนการสอน สื่อการเรียนการสอน และ ประโยชน์ที่ได้จากการเรยี นการสอน 2. เกมบิงโก การจดจำชื่อธาตุในตารางธาตุ การเล่นบิงโกเปน็ สว่ นสำคัญตอ่ การเรียนรู้ อย่าง เป็นธรรมชาติของเด็ก ช่วยให้เด็กไดท้ ดลองค้นพบและปฏสิ มั พนั ธก์ บั ส่ิงแวดลอ้ มท่ีอยู่รอบตัวเพ่ิมความ หลากหลาย 6. ประโยชน์ท่ีคาดว่าจะได้รบั ไดว้ ิธกี ารสอนรายวชิ าวทิ ยาศาสตร์ เรอื่ งธาตุ โดยใช้เกมบงิ โก ท่ีจะสามารถใช้เป็นแนวทางใน การจัดการเรียนการสอนในรายวชิ าวิทยาศาสตร์ เร่อื งธาตุ สำหรับนักเรยี นชัน้ มธั ยมศึกษาปที ี่ 1 7. กรอบแนวคิดของการวิจัย ตวั แปรต้น ตัวแปรตาม การจดั การสอนเรือ่ งธาตุ ผลการเรียนรู้โดยใช้เกมวบิงโก ไดแ้ กผ่ ลสัมฤทธก์ิ ารเรยี น เรื่องธาตุ โดยใชเ้ กมบงิ โก โดยใชเ้ กมบงิ โก และความพงึ พอใจ ของผเู้ รียนจากการเลม่ เกมบิงโก ภาพที่ 1 กรอบแนวคิดของการวจิ ัย