1วิเคราะห์

วิชา งาน เครื่องยนต์แก๊สโซลีน และเครื่องยนต์ดีเซล เบ้อื งต้น



ค ว า ม รู้ คื อ อา น า จ สำนกั พมิ พศ์ นู ยส์ ง่ เสรมิ วิชำกำร PowerPoint โดย อาจารย์จิต สุภาไชยกจิ

งานเคร่ืองยนต์แก๊สโซลีนและเคร่ืองยนต์ดีเซล หนังสือหน้า หมายเลข 1/1 1/4 หน่วยท่ี 1 พ้นื ฐานเครื่องยนต์ แก๊สโซลีน

งานวิเคราะห์ข้อขัดข้องเคร่ืองยนต์แก๊สโซลีน หนังสือหน้า หมายเลข 1/2 1/5 จุดมุ่งหมายของหน่วยเรียน 1. แนะนาหลกั การตรวจและวเิ คราะห์สภาพเพ่ือซ่อม เคร่ืองยนต์บางส่วนหรือซ่อมท้งั เครื่องได้ 2. ปฏบิ ตั ิการตรวจและวเิ คราะห์สภาพโดยประสาทสัมผสั ได้ 3. แนะนาข้อมูลการบารุงรักษาเคร่ืองยนต์ส่วนทส่ี าคญั สาหรับฝึ กหัดได้ 4. ปฏบิ ตั กิ ารตรวจและวเิ คราะห์สภาพโดยใช้เครื่อง ทดสอบได้

ภาพตัดเคร่ืองยนต์ BMW 1800 หนังสือหน้า หมายเลข 2/1 1/6

ภาพตัดเคร่ืองยนต์ BMW 1800 หนังสือหน้า หมายเลข 2/2 1/7

งานซ่อมเครื่องยนต์บางส่วน หนังสือหน้า หมายเลข 2/3 1/8 หมายถึงการซ่ อมส่ วนบนของเครื่ องยนต์ ทไ่ี ม่จาเป็ นต้องถอดเคร่ืองยนต์ท้งั เคร่ือง ออกมาจากรถ เช่น เปลยี่ นปะเกน็ ฝาสูบ เปลยี่ นปลอกก้านลนิ้ ยางก้นั ลนิ้ หรือบดลนิ้ เปลย่ี นลูกสูบ แหวน ลกู สูบ ปั๊มนา้ มนั เครื่อง เป็ นต้น ยางบดลนิ้ งานบดลนิ้ งานเปลยี่ นแหวนลูกสูบ

วิเคราะห์โดยภาพรวมเพอื่ ซ่อมใหญ่ หนังสือหน้า หมายเลข 3/1 1/9 ใช้งานมาแล้วมากกว่า 100,000 กม. กาลงั อดั ของเคร่ืองยนต์ต่ากว่าค่าที่กาหนด หรือ แตกต่างระหว่างสูบมาก สิ้นเปลืองนา้ มันเครื่องมากผดิ ปกติ กาลงั ของเคร่ืองยนต์ตกต่ากว่าปกติ เคร่ืองยนต์มเี สียงดังผดิ ปกติ สิ้นเปลืองนา้ มนั เชื้อเพลงิ มากผดิ ปกติ สตาร์ตตดิ ยาก

วิเคราะห์เครื่องยนต์มีเสียงดังผดิ ปกติ หนังสือหน้า หมายเลข 3/2 1/10 แบริ่งหลวม (ข้ออก + ข้อก้าน) แบร่ิงละลาย (ข้ออก + ข้อก้าน) ก้านสูบคดงอ สลกั ลูกสูบหลวม ลกู สูบกบั กระบอกสูบหลวม ลกู สูบไหม้ แหวนลกู สูบหัก

วิเคราะห์เครื่องยนต์เปลืองน้ามันเครื่องมาก หนังสือหน้า หมายเลข 3/3 1/11 เครื่องยนต์เปลืองนา้ มนั เครื่องมาก วธิ ีแก้ไข ตาแหน่งของปากแหวนลูกสูบไม่ถูกต้อง จัดปากแหวนใหม่ แหวนลูกสูบ ลูกสูบ กระบอกสูบหลวม เปลยี่ นชิ้นส่วนใหม่

การตรวจอากาศร่ัวเข้าระบบนา้ ระบายความร้อน หนังสือหน้า หมายเลข 4/1 1/12 ฝาหม้อนา้ ไม่มลี นิ้  อุ่นเคร่ืองให้ร้อน  เร่งเครื่องยนต์รอบสูง  ตรวจฟองอากาศปนออก นา้ ระบาย อากาศรั่วเข้าได้ทางดูดนา้ หม้อสารองนา้ และทางปะเกน็ ฝาสูบ ฟองอากาศปนออกกบั นา้

การตรวจและวิเคราะห์สภาพโดยประสาทสัมผสั หนังสือหน้า หมายเลข 4/2 1/13 1. สัมผสั ด้วยตา 2. สัมผสั ด้วยหู 3. สัมผสั ด้วยจมูก ก ล่ิน อ ะไร

การตรวจและวิเคราะห์สภาพโดยประสาทสัมผสั หนังสือหน้า หมายเลข 5 1/14 4. สัมผสั ด้วยมือและเท้า 5. สัมผสั ด้วยร่างกาย 6. ฟังด้วยหูฟัง

กิจกรรมที่ 1.1 หนังสือหน้า หมายเลข 6/1 1/15 จงเตมิ คาวนิ ิจฉัยสภาพเครื่องยนต์ตามสภาพ ผวิ หน้าหัวเทยี นต่อนี้ 1. สภาพหน้าหัวเทยี นมเี ขม่าจบั เกดิ จากอะไร 1.1 คราบมสี ีนา้ ตาลเหลืองและขาวแสดงว่า …………………………………………………………… 1.2 หากคราบเป็ นเขม่าสีดาแห้งแสดงว่า …………………………………………………………… 2. สภาพหน้าหัวเทยี นแห้งจนขาวเกดิ จากอะไร 2.1 ฉนวนขาวและเขยี้ วกลางสึก แสดงว่า …………………………………………………………… 2.2 ฉนวนและเขยี้ วมคี ราบเป็ นเมด็ เลก็ ๆ เกาะติดแน่น แสดงว่า ……………………...

กิจกรรมท่ี 1.1 หนังสือหน้า หมายเลข 6/2 1/16 3. สภาพหน้าหัวเทยี นมคี ราบนา้ มนั เกาะ เกดิ จากอะไร 3.1 เขม่าหนาเปี ยก ๆ และสกปรกทาให้ เคร่ืองยนต์เดนิ เบาไม่สะดวก แสดงว่า ………………………………………………………..… ………………………………………………………..… 3.2 คราบสีเหลืองเป็ นมนั จบั อยู่ทฉ่ี นวน แสดงว่า ………………………………………………………..… ………………………………………………………..…

กิจกรรมท่ี 1.2 หนังสือหน้า หมายเลข 7/1 1/17 จงวเิ คราะห์ปัญหาเขม็ เกจวดั อุณหภูมขิ นึ้ ถึงเขตแดงด้วยแผนภูมติ ่อไปนี้ เขม็ เกจอุณหภูมขิ นึ้ ถงึ เขตแดง แห้ง นา้ แห้ง ไม่แห้ง หรือไม่ ปล่อยเครื่องเดนิ เบาจนร้อน ……………………………………... ถ้าท่อนา้ ท่อล่างยงั เยน็ แสดงว่า ………………………………………... ……………………………………….. ตรวจเทอร์โมสตดั ถ้าไม่ดี ………………………………………..

กิจกรรมท่ี 1.2 หนังสือหน้า หมายเลข 7/2 1/18 รั่ว นา้ รั่ว ไม่รั่ว ………………………………………... หรือไม่ ไม่ดี เกจอุณหภูมิ ดี ดหี รือไม่ ………………………………… .………………………………… ตรวจระบบนา้ หล่อเยน็ ดูกจิ กรรมท่ี 1.3 ………………………... ดูกจิ กรรมท่ี 1.3

กิจกรรมท่ี 1.3 หนังสือหน้า หมายเลข 8/1 1/19 จงเติมคาแนะนาการตรวจและวธิ ีแก้ไขข้อขดั ข้อง ระบบนา้ หล่อเยน็ ดงั ต่อไปนี้ 1. จงแนะนาการตรวจนา้ รั่วด้วยความดนั 1.1 อุ่นเครื่องยนต์ให้ …………………………..….. 1.2 ตดิ ต้ังปั๊มตรวจหม้อนา้ แทน ………….….... 1.3 ป๊ัมให้ความดนั สูงประมาณ……… กก./ซม.2 1.4 ความดนั ต้องค้างได้นาน…………….. นาที ข้อควรจา  ถ้าความดนั ตกเร็วแสดงว่า ……….……… 2. นา้ รั่วออกจากระบบได้ทใี่ ดบ้าง มวี ธิ ีแก้ไขอย่างไร ลาดบั ปัญหา ลาดบั วธิ ีแก้ไข 1 ……………………………………..……… 1 …………..………………………….………..……… 2 ……………………………………..……… 2 …3………….….…………………………………………………….……………..…..…………… 3 …………..………………………….………..……… 4 ……………………………………..……… 4 …………..………………………….………..………

กิจกรรมท่ี 1.3 หนังสือหน้า หมายเลข 8/2 1/20 3. ระบบนา้ หล่อเยน็ มกั มขี ้อขดั ข้องทใี่ ด มวี ธิ ีแก้ไขอย่างไร ลาดบั ข้อขดั ข้อง ลาดบั วธิ ีแก้ไข 1 …………..………………………….…… 1 …………..……………………………..…… 2 3 2 …………..………………………….…… 4 5 …………..……………………….…….…… 6 7 3 …………..………………………….…… …………..…………………….……….…… 4 …………..………………………….…… …………..………….………………….…… 5 …………..………………………….…… …………..……….…………………….…… 6 …………..………………………….…… …………..……….…………………….…… 7 …………..………………………….…… …………..………….………………….……

ข้อมลู การบารงุ รักษาเคร่ืองยนต์ หนังสือหน้า หมายเลข 9/1 1/21

ข้อมลู การบารงุ รักษา หนังสือหน้า หมายเลข 9/2 1/22 ความต้านทานสายไฟแรงสูง 25 กโิ ลโอห์มต่อเส้น ND K 16R-U หรือ NGK BKR5EYA หัวเทยี น 0.8 มม. 10o ก่อนศูนย์บน งานปรับแต่ง ระยะเขยี้ วหัวเทยี น 1-3-4-2 เครื่องยนต์ 0.15-0.25 มม.(0.0060-0.0100 นิว้ ) ต้งั ไฟจุดระเบดิ ทคี่ วามเร็วเดนิ เบา 0.30-0.40 มม. (0.0122-0.0161 นิว้ ) 700  50 รอบ/นาที ลาดบั จุดระเบดิ 800  50 รอบ/นาที ระยะต้ังลนิ้ ไอดี ไอเสีย ความเร็วเดนิ เบา พดั ลมไม่ทางาน พดั ลมทางาน

การเทียบค่าฟี ลเลอร์ตามภาษาช่างไทย (Feeler Gaugeห)นังส1ื1อหน้า หมายเลข 1/23 ระยะ 1 ฟี ลเลอร์ = 1 นิว้ = 0.01 นิว้ = 0.25 มม. 100 ระยะ 2 ฟี ลเลอร์ = 2 นิว้ = 0.02 นิว้ = 0.50 มม. 100 ระยะ 3 ฟี ลเลอร์ = 3 นิว้ = 0.03 นิว้ = 0.75 มม. 100

ค่าแรงขันนอตสกรชู ้ินส่วนเครื่องยนต์ หนังสือหน้า หมายเลข 12/1 1/24 ค่าแรงขนั แน่น นิวตนั -ม. กก.-ซม. ฟุต-ปอนด์ ฝาครอบลนิ้ - ฝาสูบ 6.9 70 61 นิว้ -ปอนด์ 18 180 13 หัวเทยี น - ฝาสูบ 36 370 27 152 1,550 112 พูลเล่ป๊ัมนา้ - เพลาปั๊มนา้ 50 510 37 58 590 43 พลู เล่เพลาข้อเหวยี่ ง - เพลาข้อเหวย่ี ง 44 450 33 หมุน 90o พูลเล่ไทมงิ่ เพลาข้อเหวย่ี ง - เพลาข้อเหวยี่ ง 24 24 ยางแท่นเคร่ืองขวา - เสื้อสูบ 52 ฝาสูบ - เสื้อสูบ รอบท่ี 1 7.8 19 ฝาสูบ - เสื้อสูบ รอบที่ 2 ขายดึ อลั เตอร์เนเตอร์ - ฝาสูบ 240 17 210 15 หูยกเครื่องเบอร์ 1 - ฝาสูบ 530 38 หูยกเคร่ืองเบอร์ 2 - ฝาสูบ 80 69 นิว้ -ปอนด์ 195 14 ฝาครอบสายพานไทมงิ่ เบอร์ 3 - ฝาสูบ ท่อร่วมไอดี - ฝาสูบ

เหล็กดดู หนังสือหน้า หมายเลข 12/2 1/25 2. เหลก็ ดูดรอกสายพาน 1. เหลก็ ดูดรอกสายพาน 3. เหลก็ ดูดหัวฉีด เหลก็ ดูด สกรูต่อ 5. เหลก็ ดูดปลอกสูบ สกรูต่อ 6. เหลก็ ดูดบุ๊ชหัวเพลาคลตั ช์ 4. เหลก็ ดูดเฟื อง

เครื่องมอื บริการเคร่ืองยนต์งานต่าง ๆ หนังสือหน้า หมายเลข 12/3 1/26 1. เหลก็ ถอดประกอบสตดั 2. ข้อต่อวดั กาลงั อดั Stud Stud Puller 4. ฟี ลเลอร์เกจ 3. เหลก็ เซาะร่องลูกสูบ 5. เหลก็ รัด แหวนลูกสูบ

การตรวจกาลังอัดเคร่ืองยนต์ หนังสือหน้า หมายเลข 13/1 1/27 แผ่นกราฟ ตวั เกจ เขม็ เกจ ข้อต่อ ก้านขนั ท่อเกจ สปริง หวั เกจ ถ้วยสปริง ยางกนั ร่ัว กรวยยาง ลนิ้ กนั กลบั อากาศ

การตรวจกาลังอัดเคร่ืองยนต์ หนังสือหน้า หมายเลข 13/2 1/28 เกจวดั กาลงั อดั ลนิ้ ปิ ดกนั กาลงั อดั รั่ว สปริงลนิ้ กระบอกสูบ บ่าลนิ้ ลนิ้ แหวนลกู สูบ แหวนลูกสูบกนั กาลงั อดั รั่ว ลูกสูบ แหวนอดั ตวั ท่ี 1 ก้านสูบ แหวนอดั ตวั ท่ี 2 แหวนนา้ มนั

ไอเสียรั่วเข้าห้องเพลาข้อเหว่ียง หนังสือหน้า หมายเลข 13/3 1/29 ไอเสียร่ัว ไอเสียรั่วเข้าห้องเพลาข้อเหวย่ี ง (Blow-by of Glass)

การวิเคราะห์สภาพกาลังอัดเคร่ืองยนต์ หนังสือหน้า หมายเลข 13/4 1/30 อตั ราอดั เคร่ืองยนต์ กาลงั อดั ปกติ กาลงั อดั ตา่ สุด แตกต่างระหว่างสูบ 9.0:1 - 9.5:1 เบนซิน 13.0 11.5 1.0 8.5:1 - 9.0:1 เบนซิน 11.5 10.0 1.0 21.0:1 ดเี ซล 27.5-35.0 24.0 3.0

การตรวจกาลังอัดร่ัว หนังสือหน้า หมายเลข 14 1/31 สกรูปรับ เขม็ เกจยนั เกจตรวจกาลงั อดั รั่ว ท่อลมตรวจ ท่อลมอดั ฝาปิ ดหม้อนา้ ลนิ้ ไอเสีย ท่อร่วมไอดี ลนิ้ ไอดี รูเหลก็ วดั ระดับ นา้ มนั เครื่อง ท่อไอเสีย

กิจกรรมท่ี 1.4 หนังสือหน้า หมายเลข 15/1 1/32 กาลังอัด (กก./ซม.2) จากกราฟความสัมพนั ธ์ระหว่างอตั ราอดั และย่าน กาลงั อดั ตา่ กบั กาลงั อดั สูง 1. จงอ่านกราฟความสัมพนั ธ์ระหว่างอตั ราอดั และย่านกาลงั อดั สูงกบั ตา่ ของการวดั กาลงั อดั แล้วกรอกลงในตาราง อตั ราอดั : 1 6 7 8 9 10 11 กาลงั อดั สูง กาลงั อดั ต่า อตั ราอดั : 1 2. จงกรอกความสัมพนั ธ์ต่อไปนี้ 2.1 แรงดูดไอดยี ง่ิ ต่า กาลงั อดั ………………...….. 2.2 แรงดูดไอดยี ง่ิ สูง กาลงั อดั ………………...….. 2.3 อุณหภูมเิ ครื่องยงิ่ ต่า กาลงั อดั ………………. 2.4 อุณหภูมเิ ครื่องยงิ่ สูง กาลงั อดั

กิจกรรมท่ี 1.4 หนังสือหน้า หมายเลข 15/2 1/33 3. จากผลการวดั กาลงั อดั ตามกราฟซ้ายมือและ จากตารางกาลงั อดั ของคู่มือซ่อมเครื่องยนต์ จงอ่านและกรอกรายละเอยี ดลงในตารางข้าง ล่าง ตารางกาลงั อดั ของคู่มือซ่อมเครื่องยนต์ รุ่นเครื่องยนต์ กาลงั อดั (กก./ซม.2) เคร่ืองใหม่ เคร่ืองเก่า FD 9 - 12 7.5 FK 8 - 11 6.5 ลาดบั สูบท่ี 1 สูบที่ 2 สูบท่ี 3 สูบที่ 4 11 11 11 11 กาหนดให้ ผลการวดั ความต่าง สภาพ

กิจกรรมท่ี 1.4 หนังสือหน้า หมายเลข 16/1 1/34 4. กาลงั อดั ท้งั 4 สูบ ไม่เท่ากนั ให้วนิ ิจฉัยสูบที่ ต่ากว่าปกตดิ ้วยการวดั กาลงั อดั แบบเปี ยก (หยอดนา้ มนั เคร่ือง) ต่อไป อ่านกราฟกาลงั อดั ไม่ดี ดี ทุกสูบ วดั เสร็จ ดหี รือไม่ ……………………………. ……………………………. …………………………………………………………

กิจกรรมท่ี 1.4 หนังสือหน้า หมายเลข 16/2 1/35 ………………………………………………………………… ……….…. ………………………………………………………………… ……….…. ………………………………………………………………… ……….…. ไม่สูง กาลงั อดั สูงขนึ้ สูงขนึ้ หรือไม่ …………………………………

กิจกรรมที่ 1.4 หนังสือหน้า หมายเลข 17 1/36 5. จากการวดั กาลงั อดั แบบเปี ยกตามข้อ 4 ปรากฏว่าสูบท่ี 1 ยงั ไม่ดขี นึ้ ต้องวดั หาทกี่ าลงั อดั ร่ัว ต่อไป จงเขยี นสาเหตุทที่ าให้กาลงั อดั ร่ัว ในตารางต่อไปนี้ ลาดบั กาลงั อดั ร่ัว สาเหตุ 1 เสียงลมรั่วท่หี ม้อกรองอากาศหรือท่อร่วมไอดี …………………………..….…..…… 2 เสียงลมร่ัวท่ีท่อร่วมไอเสียหรือท่อไอเสีย …………………………..….…..…… 3 เสียงรูร่ัวทร่ี ูเติมนา้ มนั เคร่ืองหรือรูเหลก็ วดั …………………………..….…..…… 4 มฟี องอากาศออกทางรูเติมนา้ หม้อนา้ …………………………..….…..…… 5 เสียงลมร่ัวใกล้รูหัวเทยี น …………………………..….…..…… 6. จงแนะนาลาดบั งานเตรียมและงานตรวจกาลงั อดั ร่ัว ลาดบั งานเตรียม : ………………………….……………………………………………………………………………… ลาดบั งานตรวจ : ………………………….……………………………………………………………………………… ใช้ลมอดั (กก./ซม.2) กาลงั อดั ร่ัวเฉลย่ี (%) ผลการวดั เฉลยี่ (%) สภาพ

กิจกรรมที่ 1.5 หนังสือหน้า หมายเลข 18/1 1/37 จงตรวจวเิ คราะห์และเขยี นกราฟความดนั นา้ มนั เคร่ือง ต่อไปนี้ เกจวดั ความดัน 1. จงตรวจความดนั นา้ มนั เครื่องขณะเคร่ืองยนต์เยน็ ถอดสวติ ช์นา้ มนั เคร่ือง ต่อเกจวดั ความดนั แทนสวติ ช์นา้ มนั เครื่อง ติดเคร่ืองแล้วเร่งเคร่ืองท่ี 3,000 รอบ/นาที กาหนดให้ (กก./ซม.2) ผลการวดั (กก./ซม.2) สภาพความ ัดนน้ามันเค ื่รอง 3-4 กก.-ซม.2 2. จงเขยี นกราฟความสัมพนั ธ์ระหว่างอุณหภูมนิ า้ มนั เคร่ืองกบั ความดนั นา้ มนั เคร่ืองทคี่ วามเร็วรอบ เครื่องยนต์ 1,000 รอบ/นาที อุณหภูมิ (oซ.) 30 40 50 60 70 80 ความดนั (กก./ซม.2) อณุ หภูมนิ า้ มนั เคร่ือง ข้อสังเกต  อุณหภูมนิ า้ มนั เครื่องยงิ่ สูง ………………….. นา้ มนั เคร่ือง

กิจกรรมท่ี 1.5 หนังสือหน้า หมายเลข 18/2 1/38 กก.-ซม.2 3. จงเขยี นกราฟความสัมพนั ธ์ระหว่างความเร็วรอบ ความเร็วรอบเคร่ืองยนต์ เคร่ืองยนต์กบั ความดนั นา้ มนั เครื่อง ความดันน้ามันเค ื่รอง ข้อควรจา  ความเร็วรอบเครื่องยนต์ยง่ิ สูง ……………..…..…  นา้ มนั เคร่ือง ………………………………………..……… ลนิ้ ระบายความดนั จะรักษาความดนั นา้ มนั เคร่ืองไม่ให้เกนิ ……………… กก./ ซม.2 ความเร็วรอบเครื่องยนต์ 5 10 20 30 40 50 60 ( x 100 รอบ/นาท)ี ความดนั นา้ มนั เครื่อง (กก./ซม.2)

งานวิเคราะห์ ข้อขัดข้องเคร่ืองยนต์ แก๊สโซลีน