คู่มือการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ แพม

ค่มู อื การท่องเที่ยว เชิงสร้างสรรค์ รองรบั วิถีใหม่ New normal อาจารยอ์ ุดมสิน หาญเมธี

การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ เป็ นรูปแบบการท่องเที่ยวท่ี เปิ ดโอกาสให้นักท่องเที่ยว หรือผู้มาเยือนมีโอกาสได้พัฒนา ใช้ ศักยภาพ หรือความสามารถเชิงสร้างสรรคเ์ ข้าไปมีส่วนร่วมผ่าน การทากิจกรรม โดยส่ิงนั้นเป็ นสิ่งท่ีชุมชนยึดเป็ นอาชีพหลัก หรือ ทาอยู่เป็ นประจา ซึ่งนักท่องเท่ียวมิใช่เป็ นเพียงผู้ดูหรือผู้ สังเกตการณห์ รือไปปรากฏตัวในท่ีนั้นๆ แต่เป็ นผู้ที่มีปฏิสัมพันธ์ หรือเป็ นผู้มีส่วนในการดาเนินกิจกรรมร่วมกับคนในท้องถิ่นใน การทากิจกรรม หรือผลิตภัณฑจ์ ากภูมิปัญญาด้ังเดิมของท้องถิน่ ผสมผสานกับแนวคิด จินตนาการของนักท่องเที่ยว สร้างสรรค์ กิจกรรมขึ้นมาใหม่ นอกจากนี้นักท่องเที่ยวยังสัมพันธ์กับ ประวัติศาสตร์ ศิลปวัฒนธรรม วิถีชุมชน และเอกลักษณท์ ่ีโดด เด่น โดยนักท่องเท่ียวได้เรียนรู้เพ่ือสร้างประสบการณ์ตรง ร่วมกับเจ้าของวัฒนธรรม และมีโอกาสได้ใช้ชีวิตร่วมกันกับเจ้า ชุมชน อีกทั้งยังเป็ นการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับประวัติศาสตร์ ศิลปวัฒนธรรม วิถีชุมชน และเอกลักษณข์ องสถานท่ี ไม่ใช่แค่ กจิ กรรมทเี่ น้นรายได้ของชุมชน แต่เป็ นกิจกรรมทเี่ น้นคุณค่าของ ชุมชน

วิถใี หมค่ ืออะไร - ผู้คนใช้ดิจิตอลและเทคโนโลยีมากขึ้น แทบทุกช่วงวัย เพศและ การศึกษา ระบบโลจสิ ตกิ สพ์ ัฒนาขนึ้ มาก - รูปแบบการปฏิสัมพันธเ์ ปลี่ยน เช่น มีฉากก้ัน เว้นระยะห่าง ใส่ หน้ากาก - ความรู้สึกปลอดภัยสาคัญท่ีสุด เท่ียวกับคนที่ไว้ใจ กิน กบั ร้านทไี่ วใ้ จ พกั กับสถานทที่ ว่ี างใจ ดงั นั้น การมีมาตรการต่างๆท่ี จาเป็ นและทาอย่างมีเหตุผล สาคัญกว่าการสักแต่ทา และท่ีสาคัญ มากคือ ต้องส่ือสารกับลูกค้าและสังคม (เครือข่ายออนไลน์และ ออฟไลน)์ ดว้ ย - พลิกวิกฤติเป็ นโอกาส / คนชอบซือ้ ของกลับไปทานไปบริโภคท่ี บ้านเพราะรู้สึกปลอดภัย ถ้าสินค้ามีความแตกต่าง มีเร่ืองราว พิเศษไม่เหมือนที่อ่ืนๆ (เฉพาะถิ่น) และลูกค้ารู้สึกว่าปลอดภัย ลูกค้าจะมโี อกาสซอื้ สูง

ทอ่ งเทย่ี วเชิงสร้างสรรค์ รองรับวถิ ใี หม่ (New normal) ตาบลสวนดอก

ชุมชนเทศบาล ๔ ลูกประคบ แรงบันดาลใจในการทาลูกประคบของ ผู้นากลุม่ เกดิ จากอาการป่ วยของตนทไี่ มม่ ีใครรับรักษา จงึ ต้ังใจไปเรียนนวดที่ศูนย์พัฒนาสตรีและครอบครัว เม่ือ อบรมหลกั สูตรเสร็จสิน้ จงึ ไปเรียนนวดเฉพาะทางเพม่ิ เติม ในหลักสูตรการนวดตอกเส้น เพื่อที่จะนาความรู้ที่ได้มา รักษาผู้ท่ีมีอาการปวดเม่ือยต่างๆให้ทุเลาลงได้ นอกจาก การนวดตอกเส้นแล้ว ผู้นากลุ่มยังบริการนวดด้วยลูก ประคบสมุนไพรอีกด้วย ซ่ึงส่วนผสมท่ีใช้ในการทาลูก ประคบใช้สมุนไพรสดทัง้ หมด ปัจจุบันผู้นากลุ่มมีร้านนวด และมีลูกประคบจาหน่าย เพียงลูกละ 35 บาท อีกทั้งยัง เผยแพร่ความรู้แก่ผู้ทสี่ นใจในการทาลกู ประคบ

เ ห รี ย ญ โ ป ร ย ท า น เ ป็ น ค น ท่ี ช่ื น ช อ บ ง า น ประดิดประดอยเป็ นชีวิตจิตใจ หลังจากเกษียณอายุเลย ลองหางานอดิเรกทาในยามว่าง จึงเปิ ดดู YouTube แล้วสนใจในการทาเหรียญโปรยทาน ซ่ึงเหรียญโปรยทาน ที่ผู้นากลุ่มสนใจจะเป็ นรูปทรงที่แปลกใหม่ท่ีไม่เหมือน รูปทรงท่ัวไป เช่น รูปทรงกระเป๋ าจ๋ิว ผู้นากลุ่มจึงศึกษาวิธี ทาจาก YouTube ด้วยตนเอง และรู้สึกชื่นชอบในการ ทาและมีความสุขทีไ่ ด้ทาจนกลายเป็ นอาชีพเสริม ปัจจุบัน รับทาเหรยี ญโปรยทานจาหน่าย และเผยแพร่ความรู้ให้แก่ ผู้ทสี่ นใจในการทาเหรยี ญโปรยทาน คณุ แม่ศรีพรรณ สายชุ่มอนิ ทร์ 087-1733738

หมอนหก จุดเร่ิมต้นการทาหมอนหกของผู้นากลุ่ม เร่ิมจากเพ่ือนบ้านท่ีสอนวิธีการทาหมอนหกให้ เผื่อสนใจ เพื่อสามารถนาความรู้ติดตัวท่ีมีอยู่ประกอบเป็ นอาชีพหลัก ซึ่งขณะนั้นผู้นากลุ่มมีความคิดว่าหมอนหกหาซื้อได้ยาก และน้อยคนทจี่ ะทาขาย เลยตัดสินใจลงมือทา วันแรกทข่ี าย ยงั ไม่มีผู้ทส่ี นใจซอื้ หมอนหก แต่วนั ต่อมาเริ่มมีคนสนใจและ อุดหนุนมากขึน้ โดยมีลูกค้าท่านหนึ่งเคยอุดหนุนหมอนหก ไปก่อนหน้านี้ และครั้งนีก้ ลับมาอุดหนุนอีกครั้ง ด้วยเหตุผล ที่ว่าหมอกหกนอนสบาย นอนแล้วไม่ปวดคอเหมือนหมอน เดิมท่ีใช้ประจา ซ่ึงเหตุการณ์นี้ทาให้ผู้นากลุ่มเกิดความ ประทบั ใจ และมกี าลังใจในการทาหมอกหกมากขนึ้ ปัจจุบนั ผ้นู ากลุม่ รับสอนทาหมอกหก โดยผทู้ ส่ี นใจจะใหค้ ่าสอนเป็ น จานวนเงินเท่าไหร่ก็ได้ เนื่องจากผู้นากลุ่มตั้งใจ และอยาก ถา่ ยทอดความรู้ให้คนรุ่นหลังได้สืบสานต่อไป ซงึ่ หมอกหกมี หลายขนาด โดยราคาเรม่ิ ตน้ ท่ี 100 บาท คณุ ยาย มอญแก้ว สอาด 089-4354179

ชุมชนกาดกองตา้ น้าออ้ ยคั้นสด แรงบันดาลใจในการเปิ ดร้านขายน้าอ้อย ค้ันสดของเจ้าของร้าน คือการได้ไปเห็นพืชผลของเกษตรกร ชาวไร่ชาวสวนท่ีนาพืชผลทางการเกษตรมารวมกันในงาน เกษตร แต่ต้องไปสะดุดตากับพันธุอ์ ้อยหลากหลายสายพันธุ์ ประกอบกับมองว่าในลาปางยังไม่มีใครทาน้าอ้อยสดขาย โดยเฉพาะอ้อยท่ีเป็ นพันธุอ์ ้อยเฉพาะ ซึ่งมีความแตกต่างและ ไม่เหมือนใคร ด้วยความสนใจจึงเริ่มศึกษาพันธุอ์ ้อยมากขึน้ เพอื่ ทจ่ี ะเปิ ดร้าน ขายนา้ อ้อยคั้นสดตามทต่ี ั้งใจ ซ่ึงเจ้าของร้าน นาพันธุอ์ ้อยเฉพาะไปให้ชาวเกษตรปลูกและดูแลให้ และรับ ซือ้ เพราะมองว่าตนมีอาชีพแล้วก็อยากให้ชาวเกษตรมีอาชีพ ด้วย จึงต่างคนต่างช่วยกัน เพราะเป็ นชาวเกษตรเหมือนกัน ปัจจุบนั เปิ ดร้านขายน้าอ้อยค้ันสด100% แก้วละ 20 บาท คุณลุงมติ ร สุภาพ 084-3163972

กิจกรรม Workshop ร้าน Papacraft นอกจากร้านจะเป็ น คาเฟ่ แล้ว ทางร้านยังมีกิจกรรม Workshop ให้นักท่องเท่ียว หรือผู้ที่สนใจสามารถเข้าร่วมกิจกรรมได้อีกด้วย โดยเฉพาะ สินค้าทุกชิ้นของทางร้านเป็ นงานฝี มือทาเอง (Handmade) ซ่ึง เป็ นเอกลักษณแ์ ละน่าสนใจเป็ นอย่างยิ่งของผู้ท่ีมาเยี่ยมเยียน ซ่ึงกิจกรรม Workshop ของทางร้านมีความหลากหลาย และ น่าสนใจ โดยในเดือนสิงหาคมนีจ้ ะมกี ิจกรรม Workshop การทา เทียนหอม, Leather card holder, มัดย้อมชิโบริ, Basic botanical art และปั้นเซรามิก ซึ่งในแต่ละกิจกรรมล้วนแต่ดึงความคิด สร้างสรรค์ ลงในผลงานทาเองของกลุ่มนักท่องเที่ยวหรือผู้ท่ี สนใจในกิจกรรม กิจกรรม Workshop จัดเป็ นประจาทุก โดย สามารถตดิ ตามได้ทางเพจ Facebook : Papacraft คุณ ประสิทธิ ตง้ั มหาสถติ กุล 0843163972

ชุมชนศรชี ุม ชุมชนศรีชุมเป็ นชุมชนเมอื งเล็กๆ ซ่ึงอาชีพส่วนใหญ่จะ รับข้าราชการ ค้าขาย และรับจ้างท่ัวไป หากกล่าวถึงการ รวมกลุ่มต่างๆเห็นได้ตามงานเทศกาลหรือการจัดกิจกรรม ของชุมชน ซึ่งส่วนมากทางองค์กรข้างนอกจะเข้ามาจัด กิจกรรมภายในชุมชนให้คนในชุมชนหรือผู้ทส่ี นใจเข้าร่วม ซึ่ง จะเป็ นการสอนหรือฝึ กอาชีพให้กับคนในชุมชน เพือ่ ทจ่ี ะได้มี ความรู้ติดตัวและสามารถนาไปต่อยอดในการประกอบอาชีพ ในได้ในอนาคต ซึ่งปัจจุบันคนในชุมชนได้นาความรู้ทีม่ ีมาต่อ ยอดทาเป็ นอาชีพเสริม ได้แก่ พรมเช็ดเท้า ดอกไม้ประดิษฐ์ และผางประทีป และชุมชนยินดีท่ีจะเผยแพร่ความรู้ให้แก่ผู้ท่ี สนใจในการทาพรมเชด็ เท้า ดอกไม้ประดษิ ฐ์ และผางประทปี คณุ แมอ่ าพกิ า ชัยวงค์ 0846107493

The End