รายงานการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่21 รหัส011

รายงาน เรื่อง การจัดการเรยี นรใู้ นศตวรรษท่ี 21 เสนอ อาจารย์จริ าภรณ์ เหมพนั ธ์ จดั ทาโดย นางสาวเบญญาภา ทรงแกว้ รหัสนกั ศึกษา 6311116011 รายงานสว่ นนี้เป็นสว่ นหน่ึงของรายวชิ า วธิ ีวิทยาการจัดการเรียนรู้ (1022306) สาขาสังคมศึกษา คณะครุศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช ภาคเรยี นที่ 1 ปี การศกึ ษา 2564

ก คานา รายงานฉบับนเ้ี ป็นส่วนหนึง่ ของรายวชิ าวธิ ีวิทยาการจัดการเรียนรู้ (1022306) จัดทาขึ้นเพื่อให้ผู้ศึกษาได้ ทาความเขา้ ใจเกี่ยวกับการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 โดยมีหัวข้อสาคัญดังน้ี 1.ความหมายการเรียนรู้ใน ศตวรรษท่ี 21 2.บทบาทของครใู นยุศตวรรษที่ 21 3.บทบาทของผ็เรียนในยุคศตวรรษที่ 21 4.บทบาทและส่ือ เทคโนโลยีในการจัดการเรียนการสอนในยุคศตวรรษท่ี 21 5.ทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษท่ี 21 6.ประโยชน์ ของทักษะในสตวรรษที่ 21 7.เป้าหมายของการเรยี นร้ใู นศตวรรษท่ี 21 ผู้จัดทาหวังเป็นอย่างย่ิงว่า รายงานฉบับนี้จะได้รับความสนใจจากท่านผู้อ่าน รวมถึงประโยชน์ท่ีจะได้ ความรเู้ ก่ียวกบั การจดั การเรยี นรู้ในศตวรรษที่ 21 มากยิ่งข้นึ เบญญาภา ทรงแก้ว ผู้จัดทา

สารบัญ ข คานา ก สารบัญ ข 1.การเรียนรู้ในศตวรรษท่ี 21 1-2 2.บทบาทของครใู นยคุ ศตวรรษท่ี21 2-3 3.บทบาทของผเู้ รียนในยคุ ศตวรรษท่ี 21 3 4.บทบาทส่ือและเทคโนโลยีในการจดั การเรียนการสอน 5-7 5.ทกั ษะการเรยี นร้ใู นศตวรรษท่ี 21 8-15 6.ประโยชน์ของทักษะศตวรรษท่ี 21 16-17 7.เปา้ หมายของการเรียนรใู้ นศตวรรษที่21 17-20 บรรณานุกรม 21

1 1.การเรยี นร้ใู นศตวรรษที่ 21 การศึกษาในศตวรรษท่ี 21 ทาให้เราได้เห็นการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อม ไปอย่างรวดเร็ว การศึกษาจึงจาเป็นที่จะต้องปรับเปลี่ยนเพ่ือให้สอดคล้องกับปัจจุบันมากที่สุด โดยลักษณะของผู้เรียนใน ศตวรรษท่ี 21 นอกจากจะเป็นผู้ที่มีความรู้พ้ืนฐานแล้วยังต้องมีทักษะทางด้านการคิดและการส่ือสารรวมถึง ทักษะการจัดการสารสนเทศและความสามารถในการเรียนรู้ต่าง ๆ ผ่านเทคโนโลยีดังนั้นเพ่ือให้ผู้เรียนมีความ พรอ้ มในการใชช้ วี ิตจงึ จาเปน็ ตอ้ งปรับรูปแบบการเรียนการสอนโดยไม่ใช่แค่เป็นการปฏิรูปเพียงครั้งคราว แต่ เป็นการปรบั ปรุงอยา่ งตอ่ เนื่องเร่ือย ๆ เพอ่ื ตอบนอ้ งความต้องการของเยาวชน สังคมทั้งในปัจจุบันและอนาคต ผเู้ รยี นในศตวรรษท่ี 21 มีการใช้ชวี ิตที่แดกตา่ งจากผู้เรยี นในยุคต่างๆ ทผี่ า่ นมาอยา่ งเหน็ ไดช้ ดั เครื่องมือส่ือสาร และเทคโนโลยีเข้ามาเป็นส่วนหน่ึงของชีวิตประจาวันอย่างไม่รู้ตัว โดยส่วนใหญ่ก็จะเรียนรู้ผ่านทางออนไลน์ มากกวา่ เรยี นรูใ้ นหอ้ ง โดยจะมีสง่ิ ท่แี ตกต่างจากเด็กในยคุ สมยั ก่อนอย่างมาก เช่น ความรับผิดชอบ การมีวินัย ในการเรยี น เพราะในปัจจบุ นั คอ่ นขา้ งให้อิสระต่อผู้เรียนมากขึ้น โดยไม่ต้องมีใครมาบังคับ , ทักษะด้านการคิด คอื การ ได้รับการฝึกฝนทกั ษะอยา่ งมรี ะบบ ทาให้สามารถคิดได้อย่างมีประสิทธิภาพ , ทักษะในการทางานกับ ผู้อ่ืนอย่างมปี ระสิทธภิ าพ คือการทผ่ี เู้ รียนมีความสามารถในการประสานงานกับผู้อ่ืนได้เป็นอย่างดี มีการเป็น ผู้นาและผู้ตามท่ีดี เช่น การมอบหมายงาน การถ่ายทอดความรู้ ประสบการณ์ , ทักษะการค้นหา คือการที่ ผู้เรยี นสนใจศกึ ษากันคว้าสง่ิ ตา่ ง ๆ เพื่อหาความรูใ้ หม่ ๆ , ความกระตือรือร้น คือการสนใจท่ีจะเรียนรู้สิ่งต่างๆ มีความตื่นตัวและทักษะ ทางด้านภาษา ทุกวันน้ีภามาเป็นส่ิงที่สาคัญมาก ๆ ไว้ใช้ตอบโต้สื่อสารแลกเปล่ียน ความรกู้ นั ได้

2 การพัฒนาทกั ษะความรใู้ นศตวรรษท่ี 21 จาเป็นที่จะตอ้ งจดั การเรยี นรู้อย่างมีเป้าหมาย ให้จบมาเป็นคน ท่ีสมบูรณ์ทั้งร่างกายและจิต ใจ มีจริยธรรมในการดารงชีวิต บ่มเพาะความคิด การเรียนรู้ที่ปลูกฝังให้มีจิต สาธารณะ เป็นคนท่ีพ่ึงพาตัวเองได้และดาเนินชีวิตอย่างมีความสุข มีความสมดุลในชีวิตคือมีท้ังความรู้และ ศีลธรรม การปฏิรูปหลกั สูตรการศึกษาและวิธกี ารสอนเป็นเรอ่ื งทีส่ าคัญมาก เพราะหลักสูตรการศึกษาถือเป็นการ กาหนดเปา้ หมายการเรยี นรูแ้ ละผลลพั ธ์ ท่คี าดหวงั ให้เกิดข้ึนกับนักเรียนในประเทศ ดังน้ันการปฏิรูปหลักสูตร จงึ ควรจะนาไปสู่การปลกู ฝังความรู้ ทศั นคตแิ ละคา่ นยิ มต่าง ๆ ที่เยาวชนควรจะตอ้ งมีเพื่อให้พวกเขานาไปปรับ ใช้ในชวี ติ ประจาวันได้ สาหรับการเรียนการสอน ควรนาเทคโนโลยีเข้ามาปรับใช้ออกแบบการจัดการเรียนการ สอนทห่ี ลากหลายส่งเสรมิ ใหผ้ ู้เรียนไดเ้ รยี นท้ังในห้องและออนไลน์ การใช้การแบบออนไลน์ส่งผลให้เกิดความ สะดวกสบายต่อผูเ้ รียน เปน็ การกระตุ้นใหผ้ ูเ้ รยี นใชเ้ ทคโนโลยีได้อยา่ งถกู ตอ้ งและเหมาะสม , ควรเน้นการลง มอื ทาปฏิบัตจิ ริง เพ่ือให้ผเู้ รยี นได้เรียนร้สู ถานการณ์ท่ีเกิดข้ึนมากกว่าที่จะต้องไปจดจาเนื้อหาในห้อง เป็นการ เรียนรู้โดยการแลกเปล่ียนร่วมกันระหว่างเพ่ือนกับครูในชั้น เป็นการเรียนรู้ที่รวดเร็ว หากสงสัยตรงไหนก็ สามารถถามได้เลย ในโลกปจั จบุ ันทุกอย่างเปล่ียนแปลงไปอย่างรวดเร็วโดยไม่ทันต้ังตัว ซ่ึงการเปลี่ยนแปลงมีความซับซ้อน เปน็ อย่างมาก ความรู้จงึ มีความสาคัญมากในปัจจุบนั เพราะ ในโลกทุกวันนี้สังคมเปิดรับเปิดกว้างมากขึ้น การ แลกเปล่ียนเรียนร้จู ึงเป็นส่งิ ที่จาเป็นอย่างยิ่ง การเรียนรู้ในศตวรรษท่ี 21 จึงเป็นการเรียนรู้ท่ีไม่ใช่มีแค่ความรู้ แต่เป็นการสง่ เสรมิ ทกั ษะการเรยี นรตู้ ลอดชวี ติ นั่นเอง 2.บทบาทของครใู นยคุ ศตวรรษท่ี21 ครูในยคุ ศตวรรษ ที่ 21 คอื ครูในยุคโลกาภวิ ัฒน์ จะต้องมีความรู้กวา้ งไกลในเทคโนโลยี โลกสมัยใหม่เต็ม ไปด้วย IT ครูจะต้องพฒั นาแบบก้าวกระโดดจึงจะทันโลกยุคใหม่ นวัตกรรมจึงเป็นเคร่ืองมือของครูยุคใหม่ ที่ จะต้องพัฒนาตนเองในด้านเทคโนโลยี วิชาการ เพื่อนานวัตกรรมไปพัฒนาผู้เรียนให้มีความรู้และเข้าใจใน บทเรียนมากย่ิงข้ึนและยงั ถอื ไดว้ า่ ครูเปน็ ผพู้ ัฒนาตนเองอยู่เสมอ บทบาทของครูศตวรรษ ที่ 21 คือการช่วยเตรียมให้ผู้เรียนมีความพร้อมในการปรับตัวเพื่อดารงชีวิตอยู่ อย่างเหมาะสมสอดคล้องกับลักษณะท่ีเป็นไปของสังคม ครูคือผู้ที่ต้องช่วยให้ผู้เรียนสามารถพัฒนาตนเองได้ สูงสุดเท่าท่ีเป็นไปได้ หรือกล่าวอีกอย่างว่าต้องช่วยให้ผู้เรียนสามารถพัฒนาตนได้เต็มตามศักยภาพของเขา อาจสรปุ บทบาทหน้าที่ของครูในยุคใหม่ได้ คือ ต้องสอนโดยยึดผู้เรียนเป็นสาคัญ หมายถึง การท่ีครูทาหน้าท่ี เป็นผู้ช่วยเหลอื สนบั สนนุ ใหผ้ ู้เรยี นพัฒนาตนได้เตม็ ตามศักยภาพของเขาโดยสอดคล้องกับความจาเป็นเพ่ือการ ดารงชีวติ ในสงั คมยุคใหม่และสง่ เสรมิ ให้เกิดการเรียนรู้ตลอดชวี ิต เพราะความรแู้ ละเทคโนโลยีเปล่ียนแปลงเร็ว

3 และล้าสมัยเร็ว ผู้คนในยุคใหม่ต้องเรียนรู้ส่ิงใหม่ตลอดเวลา ครูจะต้องฝึกนิสัยให้ผู้เรียนรักการเรียนรู้ ปรบั เปลีย่ นความคิดไดง้ ่าย มกี ารเรียนรู้อยา่ งตอ่ เนอื่ งและสอนวธิ ีเรียนมากกวา่ สอนเนื้อหา เพราะเนื้อหาในยุค สมัยนี้จะมากเกินกว่าที่จะเรียนรู้ได้อย่างพอเพียง และข้อมูลและเน้ือหาก็เปล่ียนแปลงเร็วทาให้การจดจา เนอื้ หาความรู้เป็นส่ิงทใ่ี ช้ไดแ้ ละมีประโยชน์นอ้ ย ครูในศตวรรษที่ 21 ต้องมีความคิดท่กี ว้างไกลมีการใช้ส่อื เทคโนโลยีในการสอน และควรคานึงถึงวัยของ ผเู้ รียนและความเขา้ ใจในสื่อทีจ่ ะนามาถ่ายทอด อยา่ งเช่น สื่อสาหรบั เด็กอนบุ าลก็ควรจะต้องมีสิ่งท่ีดึงดูดความ สนใจ เพราะเด็กจะมีสมาธสิ ั้นกค็ วรจะมกี ารใชภ้ าพเคลอ่ื นไหวหรือการ์ตูนต่างๆ เพื่อให้เด็กมีไหวพริบปฏิภาณ ทดี่ ี สาหรับเด็กประถมกค็ วรจะหาส่อื การเรียนการสอนทยี่ ากข้นึ มาอกี เชน่ การใช้การเล่นเกมเป็นสื่อ และเด็ก ในวัยนส้ี ามารถเรยี นการใช้คอมพิวเตอรเ์ บ้ืองตน้ ได้ และเด็กมัธยมต้นก็ควรจะหาส่ือท่ียากกว่านี้คือการเรียนท่ี ทันสมัยข้ึนมาอีกหน่อย เพราะเด็กในวัยนี้มีความรู้เร่ืองเทคโนโลยีมาก อาจจะให้เด็กสมัคร E-mail เป็นของ ตวั เองเพื่อสง่ งานใหก้ ับคุณครูผู้สอน สว่ นเด็กมธั ยมปลายกค็ วรจะใชส้ อื่ Power Point ในการเรียนการสอน ดงั นั้นครูในศตวรรษที่ 21 จะตอ้ งมคี วามรเู้ กีย่ วกับการเปล่ียนแปลงของโลกในปัจจุบัน เพ่ือจะได้นา ความรู้มาถ่ายทอดให้กับนักเรียน และใช้สื่อเทคโนโลยีต่างๆท่ีทันสมัยมาถ่ายทอดให้กับนักเรียน เพ่ือให้เกิด ประโยชน์แกผ่ ูเ้ รยี นใหม้ ากที่สุด 3.บทบาทของผู้เรยี นในยคุ ศตวรรษท่ี 21 การเรียนร้ใู นศตวรรษที่ 21 มงุ่ เน้นใหค้ นลดการเรียนรูท้ างดา้ นวชิ าการลงแต่ไปเพ่ิมการพัฒนาทกั ษะต่างๆ ใหม้ ากข้นึ ทัง้ ทกั ษะในดา้ นการใช้ชีวติ ทักษะการคิด และการใช้เทคโนโลยสี ารสนเทศและการส่ือสาร (ICT) ซึง่ สอดคลอ้ งและสัมพนั ธก์ ับสมรรถนะสาคัญของผู้เรยี นตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษา ขั้นพ้นื ฐาน 2551 จานวน 5 ด้าน ดังนี้ 1. ความสามารถในการส่ือสาร คอื ความรสู้ ึกและทัศนะของตนเองเพื่อแลกเปล่ียนข้อมูลข่าวสารและประสบการณ์อันจะเป็นประโยชน์ ตอ่ การพฒั นาตนเองและสงั คม รวมทั้งการเจรจาต่อรอง เพ่อื ขจดั และลดปญั หาความขดั แยง้ ตา่ งๆ การเลือกรับ หรือไมร่ ับข้อมลู ขา่ วสาร ดว้ ยหลกั เหตผุ ลและความถูกตอ้ ง ตลอดจนการเลือกใช้วิธกี ารส่อื สารท่ีมีประสิทธิภาพ โดยคานึงถงึ ผลกระทบทมี่ ีตอ่ ตนเองและสงั คมซง่ึ สอดคล้องกบั ICT Literacy

4 2. ความสามารถในการคดิ เปน็ ความสามารถในการคิดวเิ คราะห์ คิดสังเคราะห์ คิดสร้างสรรค์ คิดอย่างมีวิจารณญาณและการคิดที่ เปน็ ระบบ เพ่อื นาไปสู่การสรา้ งองค์ความรู้หรือสารสนเทศเพื่อการตัดสินใจเก่ียวกับตน เองและสังคมได้ อย่าง เหมาะสม ซ่ึงสอดคลอ้ งกบั Learning Thinking Skills 3. ความสามารถในการแกป้ ญั หา เป็นความสามารถในการแก้ปัญหาและอุปสรรคต่างๆ ที่เผชิญได้อย่างถูกต้องเหมาะสม บนพ้ืนฐานของ หลกั เหตผุ ล คณุ ธรรมและข้อมูลสารสนเทศ เข้าใจความสัมพันธ์และการเปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์ต่างๆ ใน สังคม แสวงหาความรู้ ประยกุ ตค์ วามรู้มาใชใ้ นการป้องกนั และแกไ้ ขปัญหา และมกี ารตัดสินใจท่ีมีประสิทธิภาพ โดยคานงึ ถึงผลกระทบทเี่ กดิ ขึน้ ต่อตนเอง สังคมและส่ิงแวดลอ้ ม ซึง่ สอดคลอ้ งกับ Life skill 4. ความสามารถในการใชท้ ักษะชวี ิต เป็นความสามารถในการนากระบวนการต่างๆ ไปใช้ในการดาเนินชีวิตประจาวันการเรียนรู้ด้วยตนเอง การเรียนรู้อยา่ งต่อเน่อื ง การทางาน และการอยู่รว่ มกันในสังคมด้วยการสร้างเสริมความสัมพันธ์อันดีระหว่าง บคุ คล การจัดการปัญหาและความขัดแย้งต่างๆ ได้อย่างเหมาะสม การปรับตัวให้ทันกับการเปลี่ยนแปลงของ สงั คมและสภาพแวดลอ้ ม และการร้จู ักหลกี เล่ียงพฤติกรรมทีไ่ ม่พงึ ประสงคท์ ี่สง่ ผลกระทบต่อตนเองและผู้อ่ืนซ่ึง สอดคลอ้ งกับ Life skill 5. ความสามารถในการใชเ้ ทคโนโลยี เปน็ ความสามารถในการเลือกและใช้ เทคโนโลยีด้านต่างๆ และมีทักษะกระบวนการทางเทคโนโลยีเพื่อ การพฒั นาตนเองและสงั คม ในด้านการเรียนรู้ การส่ือสาร การทางาน การแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ ถูกต้อง เหมาะสม และมีคุณธรรม ซงึ่ สอดคล้องกบั ICT Literacy ดังน้ัน การเรียนรู้ในศตวรรษท่ี 21 (21st Century Content) เป็นการเรียนรู้หลายทางหรือการบูรณา การความร้ตู า่ งๆ ดว้ ยวธิ กี ารท่ีหลากหลาย ผเู้ รียนสามารถโตต้ อบกับผสู้ อน ส่อื สารสิ่งท่ีเรียนรู้ได้โดยเฉพาะการ ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ( ICT) มาช่วยอานวยความสะดวกในการเรียนรู้ และเรียนรู้การใช้ เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ( ICT) ควบคู่ไปกับการเรียนรู้ทักษะชีวิตและอ่ืนๆ

5 4.บทบาทสื่อและเทคโนโลยใี นการจดั การเรียนการสอน ในศตวรรษท่ี 21 มีการเปล่ียนแปลงบทบาทของการศกึ ษา โดยพบว่ามีบทบาทท่สี าคญั 4 ด้าน คือ 1. บทบาทเพ่ือการทางานและเพ่ือสังคม โดยมีบทบาทต่อสารสนเทศของโลกและการสร้างนวัตกรรมใหม่ๆ เพ่อื สนองต่อความต้องการและการแก้ปญั หา รวมถงึ บทบาทในเศรษฐกิจโลก 2. บทบาทเพอื่ ฝึกฝนสติปญั ญาของตนเอง มกี ารพัฒนาตนเองด้วยความรู้ผ่านเทคโนโลยี การได้รับผลจากการ ทางานบนฐานความรู้ และทาให้ผู้ประกอบการมีการขยายตัวแล้วสามารถเช่ือมโยงไปทั่วโลก โดยมีการใช้ เทคโนโลยเี ปน็ เคร่อื งมืออานวยความสะดวกในเรียนรตู้ ลอดชีวติ 3. บทบาทเพื่อทาหน้าท่ีพลเมือง โดยมีส่วนร่วมในการตัดสินใจของชุมชนและทางการเมืองผ่านทางออนไลน์ และเข้าร่วมกจิ กรรมของโลกผา่ นทางชมุ ชนออนไลนแ์ ละเครือขา่ ยสังคม 4. บทบาทเพ่อื สบื ทอดจารตี และคุณคา่ เกิดการเรยี นร้คู วามรู้ในสาขาอยา่ งรวดเร็วและประยกุ ต์ใช้หลักวิชาการ ข้ามสาขาเพื่อสร้างความรู้ใหม่และนวัตกรรมใหม่ และการสร้างเอกลักษณ์ของตนเองจากจารีตวัฒนธรรมที่ แตกต่างหลากหลายรวมทัง้ เคารพจารตี และวัฒนธรรมอ่นื ๆ จากบทบาทการศึกษาท่ีเปล่ียนแปลงไป ทาให้พบว่าบทบาทของสื่อและเทคโนโลยีมีความสาคัญต่อการ จดั การเรียนการสอนสมยั ใหม่และในชีวิตประจาวัน 4.1.สอ่ื การเรียนการสอน หมายถึง ส่ิงตา่ งๆ ที่ผูส้ อนและผเู้ รียนนามาใชใ้ นระบบการเรยี นการสอนเพื่อช่วยให้ ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ตามจุดประสงค์การเรียนการสอนได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยสื่ออาจมีหลาย รูปแบบทแ่ี ตกตา่ งกันอยา่ งเช่น วัสดุการเรียนการสอนท่ีเป็นสิ่งต่างๆท่ีเป็นชิ้นหรือเป็นอันนามาใช้ในการเรียน การสอน และโสตทัศนวัสดุท่ีเป็นวัสดุ อุปกรณ์และกิจกรรมต่างๆ ที่จัดข้ึนมาเพื่อให้ผู้เรียนได้เรียนรู้ผ่า น ประสาทสัมผสั ดงั น้ัน สามารถจาแนกประเภทของสื่อการเรียนการสอนออกเปน็ 4 ประเภท คือ 1. สอ่ื ประเภทวัสดุ ได้แก่ สไลด์ แผน่ ใส เอกสาร ตารา สารเคมี สิ่งพมิ พต์ ่างๆ และคู่มอื การฝกึ ปฏบิ ัติ 2. ส่ือประเภทอุปกรณ์ ได้แก่ของจริง หุ่นจาลอง เคร่ืองเล่นเทปเสียง เคร่ืองเล่นวิดีทัศน์ เคร่ืองฉายแผ่นใส อุปกรณ์และเครือ่ งมือในห้องปฏบิ ตั กิ าร 3. สื่อประเภทเทคนิคหรือวิธีการ ได้แก่ การสาธิต การอภิปรายกลุ่ม การฝึกปฏิบัติ การฝึกงาน การจัด นิทรรศการ และสถานการณ์จาลอง

6 4. ส่ือประเภทคอมพิวเตอร์ ได้แก่ คอมพิวเตอร์ช่วยสอน (CAI) การนาเสนอด้วยคอมพิวเตอร์ (Computer presentation) การใช้ Intranet และ Internet เพ่ือการส่ือสาร(Electronic mail: E-mail) และการใช้ WWW (World Wide Web) 4.2.เทคโนโลยีเพื่อการเรียนการสอน หมายถึง การประยุกต์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์และแขนงวิชาอ่ืนๆ ที่ เกี่ยวกบั การเรียนรูข้ องมนษุ ย์มาใช้ในการจัดการเรยี นการสอนดังน้ันถือว่าเป็นการออกแบบการเรียนการสอน เพ่ือให้สามารถจัดความรู้ ทักษะและเจตคติหรือการเรียนรู้ท้ังหลายให้แก่ผู้เรียนอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่ง เทคโนโลยีการสอนน้ีได้เข้ามามีส่วนสาคัญในการพัฒนาการเรียนการสอนและก่อให้เกิดวิธีการหรือแนวท าง ปฏิบัติใหม่ท่ีเรียกว่านวัตกรรมการสอน พบว่ามีหลายรูป เช่น การสอนแบบโปรแกรม ( Programmed Instruction) คอมพิวเตอร์ช่วยสอน ( Computer-Based Instruction: CBI) การสอนโดยใช้ระบบเสียง (Audio-Tutorial Systems) การสอนแบบโมดลุ (Modular Instruction) เกมและสถานการณ์จาลอง (Game and Simulation) เป็นตน้ บางลักษณะมีการใช้สอื่ โสตทศั น์ เคร่ืองมอื อิเล็กโทรนิกส์และส่ิงพิมพ์ต่างๆ ร่วมกัน ในลักษณะเป็นส่ือมัลติมีเดียหรือสื่อประสม โดยจะเน้นผู้เรียนและกระบวนการเรียนการสอนรวมท้ังยึด หลกั การเรียนร้ขู องมนษุ ยเ์ ป็นสงิ่ สาคญั ลักษณะของส่ือการเรียนการสอน ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ คือ ข้อมูลหรือตัวอักษร ภาพน่ิง ภาพเคลื่อนไหว เสยี งและระบบวดี โิ อ ซึ่งนามาผสมผสานเข้าด้วยกันเพ่ือใช้สาหรับการปฏิสัมพันธ์หรือโต้ตอบ ระหวา่ งผใู้ ชก้ ับคอมพิวเตอร์ ถอื วา่ เปน็ กจิ กรรมทผ่ี ใู้ ช้สามารถเลือกกระทาตอ่ สื่อและเทคโนโลยีไดต้ ามตอ้ งการ ท่ีมา: ภาพจากออนไลน์จาก bc-charuwanblogspot.com

7 รูปแบบของสอื่ มลั ติมเี ดยี เพอื่ การเรยี นการสอน มี 2 ประเภท คอื 1.ส่ือมัลติมีเดียเพ่ือการนาเสนอข้อมูล เป็นลักษณะการสื่อสารแบบทางเดียว โดยที่ผู้ได้รับข้อมูล มักจะเป็น กล่มุ ย่อยจนถึงกลุ่มใหญ่ มีวตั ถุประสงค์ทวั่ ไปเพ่อื เนน้ ความรู้และทัศนคตเิ ป็นที่นาเสนอข้อมูลเพ่ือประกอบการ ตัดสนิ ใจใชไ้ ดก้ ับทุกสาขาอาชพี เน้นโครงสร้างและรูปแบบการให้ข้อมูลเป็นข้ันตอนและโปรแกรมส่วนมากจะ ควบคมุ ดว้ ยระบบคอมพิวเตอร์หรอื ผูน้ าเสนอ 2.สือ่ เพื่อการเรยี นรดู้ ว้ ยตนเอง เป็นลกั ษณะการสือ่ สารแบบสองทาง ซึ่งผ้รู ับข้อมูลใช้เรียนรดู้ ้วย ตนเอง หรือเรียนเปน็ กลมุ่ ย่อย 2-3 คน มวี ตั ถุประสงค์ทั่วไปและวัตถุประสงค์เฉพาะโดยครอบคลุมทักษะด้าน ความรู้ความจา ความเข้าใจและเจตคติ ซึ่งรูปแบบการสอน จะเน้นการออกแบบสอน การมีปฏิสัมพันธ์ การ ตรวจสอบความรู้ โดยประยุกต์ใช้ทฤษฎีจิตวิทยาและทฤษฎีการเรียนรู้เป็นหลัก ซึ่งโปรแกรมได้รับการ ออกแบบให้ผู้เรียนเป็นผู้ควบคุมกิจกรรมการเรียนการสอนและการตรวจสอบประสิทธิภาพของส่ือนับเป็น ขนั้ ตอนสาคญั ทีต่ อ้ งกระทา การนาส่ือมัลติมีเดียไปใช้ในการเรียนการสอน อย่างเช่น คอมพิวเตอร์มัลติมีเดียนาเสนอบทเรียน คอมพิวเตอร์ช่วยสอน หนงั สอื เรยี นอเิ ลคทรอนกิ ส์ และหนังสืออา้ งองิ อิเลคทรอนิกส์ เปน็ ตน้ ซึง่ การประยุกต์ใช้ ส่ือมลั ตมิ เี ดยี เพ่อื ใหเ้ กิดผลต่อการเรียนการสอน เชน่ การนาเสนอเนื้อหารูปแบบต่าง ๆ และขน้ั ตอน การชี้แนะ ผู้เรียนการฝึกฝนโดยผเู้ รยี นและการประเมนิ ผลการเรียนรู้ ประโยชน์ในการใช้ส่ือการเรียนการสอนแบบส่ือมัลดิมิเดียช่วยให้การออกแบบบทเรียนตอบสนองต่อ ความคิดและทฤษฎีการเรียนรู้มากย่ิงขึ้นซึ่งส่งผลโดยตรงต่อผลสัมฤทธ์ิทางการเรียนของผู้เรียน ส่ือมัลดิมิเดีย เป็นส่อื การสอนท่ีให้โอกาสผเู้ รยี นสามารถเรียนร้ดู ว้ ยตนเองตามศักยภาพ ความต้องการและความสะดวกของ ตนเอง สามารถสร้างสถานการณ์จาลอง จาลองประสบการณ์ รวมทั้งส่งเสริมให้ผู้เรียนมีปฏิสัมพันธ์กับส่ือให้ เกิดการเรียนรู้ด้วยตนเอง โดยผู้สอนสามารถใช้สื่อเพ่ือสอนเน้ือหาใหม่ เพื่อการฝึกฝน เพ่ือเสนอสถานการณ์ จาลอง และเพื่อสอนการคดิ แก้ปัญหา ตามวตั ถปุ ระสงค์ในการนาไปใช้ สง่ ผลดตี อ่ การเรียนรู้ วิธีการเรียนรู้และ รูปแบบการคดิ หาคาตอบ ส่อื มลั ตมิ เี ดียยังช่วยสนบั สนนุ ผเู้ รยี นให้สามารถเรยี นรู้ในสถานท่ีต่างๆนอกเหนือจาก ห้องเรียน

8 5.ทักษะการเรียนรใู้ นศตวรรษที่ 21 จากศตวรรษที่ 20 สศู่ ตวรรษที่ 21 ความเปลยี่ นแปลงที่เหน็ เด่นชดั ทส่ี ุดคอื ความก้าวหน้าของเทคโนโลยี สารสนเทศ ท่ีทาให้เกิดเครือข่ายโทรคมนาคมดิจิทัลที่เชื่อมโยงโลกในแต่ละส่วนเข้าด้วยกัน สามารถ แลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสารซึ่งกันและกันได้อย่างรวดเร็วและง่ายดาย ผ่านอุปกรณ์อีเล็กโทนิกส์ต่างๆ ท่ีมีการ พัฒนามาอย่างตอ่ เน่อื งตั้งแต่ศตวรรษที่ 20 เชน่ คอมพิวเตอร์และโทรศพั ท์เคลอ่ื นที่ ซงึ่ ปัจจบุ ันอปุ กรณ์อีเด็กโท นิกส์เหล่าน้ี กไ็ ด้มกี ารพัฒนามาอย่างต่อเน่ืองและกลายมาเป็นปัจจัยสาคัญท่ีทุกคนต้องมีไว้เพ่ือตอบสนองต่อ การก้าวทนั การเติบโตของโลกซึ่งมนี กั การศกึ ษากล่าวไว้ ดังน้ี สาระวิชาก็มีความสาคัญ แต่ไม่เพียงพอสาหรับการเรียนรู้เพ่ือมีชีวิตในโลกยุคศตวรรษท่ี ๒๐ ปัจจุบัน การเรียนร้สู าระวิชา (content หรือ subjcct matter) ควรเป็นการเรียนจากการค้นคว้าเองของศิษย์ โดยครู ช่วยแนะนา และช่วยออกแบบกิจกรรมที่ช่วยให้นักเรียนแต่ละคนสามารถประเมินความก้าวหน้าของการ เรียนรู้ของตนเองได้ โดยวชิ าแกนหลักนี้จะนามาสูก่ ารกาหนดเป็นกรอบแนวคดิ และยทุ ธศาสตร์สาคัญตอ่ การ จดั การเรยี นร้ใู นเนือ้ หาเชิงสหวิทยาการ (Ihterdisciplinary) หรือหัวข้อสาหรับศตวรรษที่ 21 โดยการส่งเสริม ความเขา้ ใจในเนือ้ หาวชิ าแกนหลกั และสอดแทรกทักษะแหง่ ศตวรรษที่ 21 เขา้ ไป ในทกุ วิชาแกนหลกั ดังนี้ 1.ทกั ษะแห่งศตวรรษที่ 21 - ความรูเ้ กย่ี วกับโลก (Global Awareness) - ความรูเ้ ก่ียวกับการเงิน เศรษฐศาสตร์ ธุรกจิ และการเป็นผ้ปู ระกอบการ (Financial, Economics Business and Entrepreneurial Literacy) - ความรดู้ ้านการเป็นพลเมืองทด่ี ี (Civic Literacy) - ความรดู้ า้ นสุขภาพ (Health Literacy) - ความรดู้ ้านสง่ิ แวดลอ้ ม (Environmental Literacy)

9 2.ทกั ษะดา้ นการเรยี นรู้และนวตั กรรม จะเป็นตัวกาหนดความพรอ้ มของนกั เรยี นเข้าสู่ โลกการ ทางานท่มี ีความซับซ้อนมากข้นึ ในปจั จุบัน ได้แก่ - คิดสรา้ งสรรค์ - ใส่ใจนวตั กรรม - มวี จิ ารณญาณ - แก้ปญั หาเป็น - สือ่ สารดี - เต็มใจรว่ มมือ 3.ทักษะดา้ นสารสนเทศ สอื่ และเทคโนโลยี เนอ่ื งด้วยในปัจจุบันมีการเผยแพร่ ข้อมูลข่าวสารผ่านทางสื่อและ เทคโนโลยมี ากมาย ผู้เรียนจงึ ต้องมีความสามารถในการแสดงทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณและปฏิบัติงาน ไดห้ ลากหลาย โดยอาศัยความร้ใู นหลายดา้ น ดังนี้ - อัพเดตทกุ ขอ้ มูลข่าวสาร - ร้เู ท่าทนั สอ่ื - รอบรูเ้ ทคโนโลยสี ารสนเทศ - ฉลาดสือ่ สาร

10 4.ทกั ษะด้านชีวิตและอาชีพ ในการดารงชีวิตและทางานในยุดปัจจุบันให้ประสบความสาเร็จ นักเรียนจะต้อง พัฒนาทักษะชีวติ ทส่ี าคัญดงั ต่อไปน้ี - มีความยดื หย่นุ - รจู้ กั ปรบั ตวั - ริเริ่มสงิ่ ใหม่ - ใส่ใจดแู ลตวั เอง - ร้จู ักเขา้ สงั คม - เรยี นร้วู ฒั นธรรม - มคี วามเป็นผนู้ า - รับผิดชอบหน้าที่ - พัฒนาอาชีพ - หมนั่ หาความรูร้ อบดา้ น

11 5.ทักษะของคนในศตวรรษท่ี 21 ทที่ กุ คนจะตอ้ งเรยี นรูต้ ลอดชวี ิต คอื การเรยี นรู้ 3Rx 7C 3R คอื Reading (อ่านออก), (W)Riting (เขยี นได้), และ (A)Rithemctics (คดิ เลขเปน็ ) 7C ได้แก่ - Critical Thinking and Problem Solving (ทกั ษะด้านการคิดอย่างมวี ิจารณญาณ และทกั ษะในการ แก้ปัญหา) - Creativity and Innovation (ทักษะดา้ นการสร้างสรรค์ และนวัตกรรม) - Cross-cultural Understanding (ทักษะดา้ นความเข้าใจความต่างวัฒนธรรม ต่างกระบวนทัศน์) - Collaboration, Teamwork and Leadership (ทกั ษะดา้ นความรว่ มมือ การทางานเป็นทีม และ ภาวะผู้นา) - Communications, Informatton, and Media Literacy (ทักษะด้านการสื่อสารสารสนเทศ และ รู้เท่าส่ือ) - Computing and ICT Literacy (ทักษะดา้ นคอมพิวเตอร์ และเทคโนโลยสี ารสนเทศและการส่อื สาร) - Career and Learning Skills (ทักษะอาชพี และทักษะการเรียนร)ู้ แนวคิดทักษะแหง่ อนาคตใหม่ การเรียนรใู้ นสตวรรษที่ 21 และกรอบแนวคิด เพอื่ การเรียนร้ใู นศตวรรษที่ 21 เป็นการกาหนดแนวทางยุทธศาสตร์ในการจัดการเรียนรู้ โดยร่วมกันสร้างรูปแบบและแนวปฏิบัติในการ เสริมสร้างประสิทธิภาพของการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21โดยเน้นท่ีองค์ความรู้ ทักษะ ความเช่ียวชาญ และสมรรถนะที่เกิดกับตัวผ้เู รยี น เพอื่ ใชใ้ นการดารงชวี ิตในสังคมแห่งความเปลี่ยนแปลงในปัจจุบัน โดยจะอ้าง ถึงรูปแบบ (Model) ที่พัฒนามาจากเครือข่ายองค์กรความร่วมมือเพ่ือทักษะแห่งการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 (Partnership For 21st Century Skills) ท่ีมีชื่อย่อว่า เครือข่าย P2 1 ซึ่งได้พัฒนากรอบแนวคิดเพ่ือการ เรยี นรู้ในศตวรรษที่ 21 โดยผสมผสานองค์ความรู้ ทักษะเฉพาะด้าน ความชานาญการและความรู้เท่าทันค้าน ตา่ งๆ เขา้ ด้วยกนั เพือ่ ความสาเร็จของผเู้ รยี นท้ังดา้ นการทางานและการดาเนินชวี ติ สาระวชิ าหลกั (Core Subjects) ประกอบดว้ ย 1. ภาษาแม่ และภาษาสาคญั ของโลก 2. ศลิ ปะ 3. คณติ ศาสตร์ 4. การปกครองและหนา้ ท่ีพลเมอื ง 5. เศรษฐศาสตร์ 6. วิทยาศาสตร์ 7. ภูมศิ าสตร์

12 8. ประวตั ศิ าสตร์ โดยวชิ าแกนหลักนี้จะนามาสูก่ ารกาหนดเป็นกรอบแนวคดิ และยุทธศาสตร์สาคัญต่อการจัดการเรียนรู้ใน เน้ือหาเชิงสหวิทยาการ (Interdisciplinary) หรือหัวข้อสาหรับศตวรรษท่ี 21 โดยการส่งเสริมความเข้าใจใน เน้อื หาวิชาแกนหลัก และสอดแทรกทกั ษะแหง่ ศตวรรษที่ 21 เขา้ ไป ในทกุ วชิ าแกนหลกั ดงั น้ี ทักษะแหง่ ศตวรรษที่ 21 1. ความรเู้ กย่ี วกับโลก (Global Awareness) 2. ความรู้เกี่ยวกับการเงิน เศรษฐศาสตร์ ธุรกิจ และการเป็น ผู้ประกอบการ (Finapcial,Economics, Business and Entrepreneurial Literacy) 3. ความรู้ดา้ นการเป็นพลเมือง (Civic Literacy) 4. ความรดู้ า้ นสขุ ภาพ (Health Literacy) 5. ความรู้ดา้ นสงิ่ แวดล้อม (Environmental Literacy) ทักษะดา้ นการเรียนรูแ้ ละนวัตกรรม จะเปน็ ตัวกาหนดความพร้อม ของนักเรียนเข้าสู่ โลกการทางานท่ีมีความ ซบั ซ้อนมากข้ึนใบปัจจบุ นั ไดแ้ ก่ 1. ความริเร่ิมสร้างสรรค์และนวตั กรรม 1.1 การคดิ อยา่ งสร้างสรรค์ 1.2 ทางานกับผอู้ ื่นอยา่ งสร้างสรรค์ 1.3 การสร้างนวัตกรรม 2. การคดิ อยา่ งมีวิจารณญาณและการแกป้ ัญหา 2.1 การใหเ้ หตผุ ลอย่างมีประสิทธิผล 2.2 การใช้การคิดอยา่ งเป็นระบบ 2.3 การพิจารณาและการตดั สินใจ 3. การสอ่ื สารและการร่วมมือ 3.1 สอ่ื สารอยา่ งชดั เจน 3.2 การร่วมมือกบั ผู้อนื่ ทักษะด้านสารสนเทศ สื่อ และเทคโนโลยี เน่ืองด้วยในปัจจุบันมีการเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารผ่านทางสื่อและ เทคโนโลยีมากมาย ผ้เู รยี นจงึ ตอ้ งมีความสามารถในการแสดงทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณและปฏิบัติงาน ไดห้ ลากหลาย โดยอาศยั ความรู้ในหลายด้าน ดงั นี้ 1. ความรู้ดา้ นสารสนเทศ 1.1 การเขา้ ถงึ และการประเมินข้อมูลสารสนเทศ

13 1.2 การใช้และการจดั การสารสาเทศ 2. ความรเู้ ก่ยี วกับส่อื 2.1 การวเิ คราะหส์ ่อื 2.2 การผลิตสือ่ 2.3 การพิจารณาและตดั สนิ ใจ 2.4 การแก้ปัญหา 3. ความรู้ดา้ นเทคโนโลยี 3.1 การประยกุ ตใ์ ชเ้ ทคโนโลยีอย่างมประสทิ ธภิ าพ ทกั ษะดา้ นชวี ติ และการทางาน ในการดารงชีวติ และทางานในยุคปัจจุบันให้ประสบความสาเร็จ ผู้เรียนจะต้อง พัฒนาทกั ษะชีวิตที่สาคญั ดังต่อไปน้ี 1. ความยืดหยุ่นและการปรบั ตัว 1.1 ความยืดหยุน่ 1.2 การปรบั ตวั เพอื่ พร้อมรบั การเปล่ียนแปลง 2. การริเริม่ สร้างสรรคแ์ ละเป็นตวั ของตัวเอง 2.1 การวิเคราะหส์ ื่อ 2.2 การผลิตสื่อ 2.3 การพิจารณาและตัดสนิ ใจ 3. ทักษะสงั คมและสังคมข้ามวฒั นธรรม 3.1 มปี ฏสิ ัมพันธ์อย่างมประสิทธิภาพกบั ผูอ้ ่นื 3.2 ทางานอยา่ งมปี ระสิทธิภาพในทมี ท่มี ีความหลากหลาย 4. การเป็นผู้สร้างหรือผูผ้ ลติ (Productivity) และความรับผิดชอบ เชือ่ ถอื ได้ (Accountability) 4.1 การวเิ คราะหส์ ่อื 4.2 การผลติ สือ่ 5. ภาวะผู้นาและความรบั ผิดชอบ (Responsibility) 5.1 แนะนาผอู้ ื่นได้ 5.2 รบั ผิดชอบต่ออนื่ การพฒั นากรอบความคิดทค่ี รอบคลุมเพอื่ การเรยี นรใู้ นศตวรรษที่ 21 น้ันจาเปน็ ต้องจะต้องสร้างระบบส่งเสริม เพม่ิ ขนึ้ จากทักษะเฉพาะด้าน องค์ความรู้ ความชานาญการและความสามารถในการเรียนรู้ด้านต่างๆ เพ่ือช่วย

14 ใหน้ กั เรียนรอบรู้ มีความสามารถทจ่ี าเปน็ และหลากหลายระบบ ส่งเสรมิ ให้นกั เรียนไดร้ อบรู้ทักษะการเรียนรู้ท่ี สาคญั ในศตวรรษท่ี 21 ไว้ดว้ ยกนั 5 ระบบ ดงั น้ี 1.1 เน้นทักษะ ความรู้และความเช่ยี วชาญท่ีเกิดกับผเู้ รียน 1.2 สรา้ งความรู้ความเข้าใจในการเรยี นในเชิงสหวทิ ยาการ ระหวา่ งวิชาหลักท่เี ปน็ จุดเน้น 1.3 มุง่ เน้นการสร้างความร้แู ละเข้าใจใบเชงิ ลกึ มากกว่าการสร้างความรแู้ บบผิวเผิน 1.4 ยกระดับความสามารถผู้เรียนด้วยการให้ข้อมูลที่เป็นจริง การใช้ส่ือหรือเครื่องมือท่ีมีคุณภาพจากการ เรียนรู้ในสถานศึกษา การทางาน และในการดารงชีวิตประจาวัน ผู้เรียนได้เรียนรู้อย่างมีความหมายและ สามารถแก้ไขปญั หาท่เี กดิ ขน้ึ ได้ 1.5 ใช้หลักการวัดประเมินผลทีม่ คี ุณภาพระดบั สงู 2. การประเมนิ ผล 2.1 สร้างความสมดุลในการประเมินผลเชิงคุณภาพ โดยการ ใช้แบบทดสอบมาตรฐานสาหรับการทดสอบ ยอ่ ยและทดสอบรวมสาหรับการประเมนิ ผลในชนั้ เรียน 2.2 เนน้ การนาประโยชนข์ องผลสะทอ้ นจากการปฏิบัตขิ องผู้เรียนมาปรบั ปรงุ แกไ้ ขงาน 2.3 ใช้เทคโนโลยีเพื่อยกระดับการทดสอบวดั และประเมินผลให้เกิดประสิทธิภาพสูงสดุ 2.4 สร้างและพฒั นาระบบแฟ้มสะสมงาน (Portfolios) ของผู้เรยี นให้เปน็ มาตรฐานและมีคณุ ภาพ 3. หลักสตู รและการสอน 3.1 การสอนใหเ้ กิดทกั ษะการเรียนในศตวรรษท่ี 21 มงุ่ เนน้ เชงิ สหวิทยาการของวชิ าแกนหลัก 3.2 สร้างโอกาสท่ีจะประยุกต์ทักษะเชิงบูรณาการข้ามสาระ เนื้อหา และสร้างระบบการเรียนรู้ท่ีเน้น สมรรถนะเปน็ ฐาน (Competencybased) 3.3 สร้างนวัตกรรมและวิธีการเรียนรู้ในเชิงบูรณาการท่ีมีเทคโนโลยีเป็นตัวเกื้อหนุนการเรียนรู้แบบสืบค้น และวธิ กี ารเรียนจากการใช้ปญั หาเปน็ ฐาน (Problem-based Leaming) เพอื่ การสรา้ งทกั ษะขั้นสูงทางการคดิ 4. การพัฒนาทางวชิ าชีพ 4.1 จุดมุ่งหมายสาคัญเพ่ือการสร้างครู ให้เป็นผู้ท่ีมีทักษะความรู้ ความสามารถในเชิงบูรณาการ การใช้ เครอ่ื งมอื และกาหนดยุทธศาสตร์สู่การปฏิบัติในช้ันเรียน และสร้างให้ครูมีความสามรรถในการวิเคราะห์และ กาหนดกจิ กรรมการเรยี นรไู้ ด้เหมาะสม 4.2 สรา้ งความสมบรู ณแ์ บบในมิตขิ องการสอนด้วยเทคนิค วธิ กี ารสอนที่หลากหลาย 4.3 สรา้ งใหค้ รเู ป็นผู้มีทกั ษะความรู้ความสามารถในเชิงลึก เกี่ยวกับการแก้ปัญหาการคิดแบบวิจารณญาณ และทกั ษะด้านอนื่ ๆ ทสี่ าคัญตอ่ วชิ าชีพ

15 4.4 เป็นยุคแห่งการสร้างสมรรถนะทางวิชาชีพให้เกิดข้ึนกับครู เพ่ือเป็นตัวแบบ (Model) แห่งการเรียนรู้ ของชน้ั เรียนทจี่ ะนาไปส่กู ารสรา้ ง ทกั ษะการเรียนรูใ้ ห้เกิดขน้ึ กบั ผู้เรียนได้อย่างมีคุณภาพ 4.5 สรา้ งใหค้ รูเปน็ ผูท้ ม่ี ีความสามารถวิเคราะห์ผู้เรียบได้ท้ัง รูปแบบการเรียน สติปัญญา จุดอ่อนจุดแข็งใน ตวั ผู้เรียน เหล่านเ้ี ป็นต้น 4.6 ช่วยใหค้ รูไดเ้ กิดการพัฒนาความสามารถให้สูงข้ึนเพ่ือนาไป ใช้สาหรับการกาหนดกลยุทธ์ทางการสอน และจดั ประสบการณ์ทางการเรยี น ได้เหมาะสมกับบรบิ ททางการเรยี นรู้ 4.7 สนับสนนุ ให้เกิดการประเมินผู้เรียนอยา่ งตอ่ เน่ืองเพื่อสรา้ ง ทกั ษะและเกิดการพฒั นาการเรียนรู้ 4.8 แบ่งปันความรรู้ ะหว่างชุมชนทางการเรยี นรโู้ ดยใช้ชอ่ งทาง หลากหลายในการส่ือสาร ใหเ้ กดิ ขึ้น 4.9 สรา้ งให้เกดิ ตัวแบบท่ีมกี ารพฒั นาทางวิชาชีพได้อย่างม่ันคง และย่ังยนื 5. สภาพแวดลอ้ มทางการเรยี นรู้ 5.1 สรา้ งสรรคแ์ นวปฏิบัตทิ างการเรียน การรบั การสนับสนนุ จากบุคลากรและสภาพแวดล้อมทางกายภาพ ทเ่ี กื้อหนนุ เพอื่ ช่วยให้การเรยี นการสอนบรรลุผล 5.2 สนับสนุนทางวิชาชีพแก่ชุมชนทั้งในด้านการ ให้การศึกษา การมีส่วนร่วม การแบ่งปัน ส่ิงปฏิบัติท่ีเป็น เลิศระหว่างกนั รวมทั้งการบูรณา การหลอมรวมทกั ษะหลากหลายสู่การปฏิบัติในชน้ั เรียน 5.3 สร้างผู้เรียนเกิดการเรยี นรจู้ ากส่งิ ทปี่ ฏบิ ตั ิจรงิ ตามบรบิ ท โดยเฉพาะการเรยี นแบบโครงงาน 5.4 สร้างโอกาสในการเขา้ ถึงส่ือเทคโนโลยี เคร่ืองมือหรือแหลง่ การเรยี นรูท้ มี่ ีคุณภาพ 5.5 ออกแบบระบบการเรยี นรทู้ ีเ่ หมาะสมทั้งการเรียนเป็นกลุ่ม หรอื การเรยี นรายบคุ คล 5.6 นาไปสู่การพฒั นาและขยายผลส่ชู มุ ชนทั้งในรปู แบบการ เผชิญหน้าหรือระบบออนไลน์ จากองค์ประกอบของทักษะศตวรรษที่ 21 สรุปได้ว่า เป็นสร้างโอกาสในการเข้าถึงส่ือเทคโนโลยี เครื่องมือหรือแหล่งการเรียนรู้ที่มีคุณภาพ ช่วยให้ครูได้เกิดการพัฒนาความสามารถให้สูงข้ึนเพื่อนาไปใช้ สาหรบั การกาหนดกลยทุ ธ์ทางการสอนและจดั ประสบการณท์ างการเรียนไดเ้ หมาะสมกับบริบททางการเรียนรู้ สร้างผเู้ รยี นเกดิ การเรียนรจู้ ากสงิ่ ทป่ี ฏบิ ัติจรงิ ตามบริบทโดยเฉพาะการเรยี นแบบโครงงาน

16 6.ประโยชน์ของทกั ษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะแห่งอนาคตใหมใ่ นศตวรรษที่ 21 (21ST Century Skils) เป็นทักษะท่ีจาเป็นต่อการดารงชีวิตของ ประชาชนคนไทย ในฐานะการเป็นพลเมืองของโลกที่มีการดารงชีวิตท่ามกลางโลกแห่งเทคโนโลยี โลกของ เศรษฐกิจและการค้า โลกาภิวัตนก์ ับเครอื ขา่ ย ความสมดุลของสิ่งแวดล้อมและพลังงาน ความเป็น สังคมเมือง ความเปน็ สงั คมผูส้ งู อายุ และความเป็นโลกส่วนตัวอยู่กับตวั เอง ซง่ึ มปี ระโยชน์มากมาย ดงั น้ี 1. แบ่งเวลาเรียนอยา่ งอิสระ 2. เลือกสถานทเี่ รียนอย่างอสิ ระ 3.เรียนดว้ ยระดับความเรว็ ของตนเอง 4. สื่อสารอยา่ งใกลช้ ดิ กบั กรูผู้สอน 5. การผสมผสานระหวา่ งการเรียนแบบดง้ั เดมิ และแบบอนาคต 6. เรียนกบั ส่อื มัลติมเี ดีย 7. เนน้ ผู้เรยี นเป็นศนู ย์กลาง Child center 8. ผเู้ รียนสามารถมเี วลาในการค้นควา้ ข้อมูลมาก สามารถวเิ คราะหแ์ ละสงั เคราะห์ขอ้ มูลได้อย่างดี 9. สามารถสง่ เสริมความแมน่ ยา ถ่ายโอนความรู้จากผู้หนึ่งไปยังผู้หน่ึงได้ สามารถทราบผลปฏิบัติย้อนกลับได้ รวดเร็ว (กาเย่) 10. สร้างแรงจูงใจในบทเรียนได(้ กาเย่) 1 1. ให้แนวทางในการจัดกจิ กรรมการเรยี นการสอนได้(กาเย่) 12. สามารถทบทวนความรู้เดิม และสบื ค้นความรใู้ หมไ่ ด้ตลอดเวลา (กาเย่) 13. สามารถหลกี เส่ียงส่ิงทร่ี บกวนภายในชัน้ เรียนได้ ทาใหผ้ เู้ รียนมีสมาธใิ นการเรียน 14. ผูเ้ รียนมชี ่องทางในการเรียน สามารถเข้าถึงผู้สอนได้ 15.เหมาะสาหรบั ผ้เู รียนที่ค่อนขา้ งขาดความมัน่ ใจในตัวเอง การใหก้ ารศึกษาสาหรบั ศตวรรษที่ 21 จะมคี วามยดื หยุน่ สร้างสรรค์ ท้าทาย และซับซ้อน เป็นการศึกษา ที่จะทาให้โลกเกดิ การเปล่ียนแปลงอย่างรวดเร็วอย่างเต็มไปด้วยส่ิงท้าทาย และปัญหารวมทั้งโอกาสและสิ่งท่ี เปน็ ไปได้ใหม่ๆ ที่น่าตื่นเต้น โรงเรียนในศตวรรษท่ี 21 จะเป็นโรงเรียนท่ีมีหลักสูตรแบบยึดโครงงานเป็นฐาน (pioject - based curriculum) เปน็ หลกั สตู รทีใ่ ห้นกั เรยี นเกี่ยวข้องกับปัญหาในโลกที่เป็นจริง เป็นประเด็นที่ เกี่ยวข้องกับความเป็นมนษุ ย์และคาถาม เก่ียวกับอนาคตเชิงวัฒนธรรม สงั คม และสากล ภาพของโรงเรียนจะเปล่ียนจากการเป็นสิ่งก่อสร้างเป็นภาพของการเป็นศูนย์รวมประสาท (nerve centers) ทไ่ี มจ่ ากัดอยู่แต่ในห้องเรียน แต่จะเช่ือมโยงครู นักเรียนและชุมชน เข้าสู่ขุมคลังแห่งความรู้ท่ัวโลก ครูเอง จะเปล่ียนจากการ เป็นผู้ ถ่ายทอ ดความรู้ไปเป็นผู้สนับสนุ นช่วยเหลือให้ นักเรียบสามารถเปลี่ย น

17 สารสนเทศเปน็ ความรู้ และทาความรู้เป็นเครื่องมือสู่การปฏิบัติและให้เป็นประโยชน์เป็นการเรียนรู้เพื่อสร้าง ความรู้ และตอ้ งมกี ารสร้างวฒั นธรรมการสืบกนั ( createa culture of inquiry) ในศตวรรษท่ี 21 การให้การศึกษาตามทฤษฎีการเรียนรู้ของบลูม (Bloom's Taxonomy of Lcuming จะเปลีย่ นไปเน้นทกั ษะการเวยี นรู้ข้นั ทส่ี งู ขน้ึ (higher order leaming skills) โดยเฉพาะทกั ษะการประเมินค่า (evaluating skills) จะถกู แทนที่ โดยทักษะการนาเอาความร้ใู หม่ไปใช้อย่างสร้างสรรค์ (ability to use new knowledge in a creative way) ในอดีตที่ผ่านมานักเรียนไปโรงเรียนเพื่อใช้เวลาในการเรียนรายวิชาต่างๆ เพ่ือรับเกรด และเพ่ือให้จบการศึกษา แต่ในปัจจุบันจะพบปรากฎการณ์ใหม่ท่ีแตกต่างไป เช่น การเรียนการ สอนท่ีช่วยให้นักเรียนได้เตรียมตัวเพ่ือใช้ชีวิตในโลกท่ีเป็นจริง (life in the real world) เน้นการศึกยาตลอด ชวี ิต (lifelong leaming) ด้วยวิธีการสอนท่ีมีความยืดหยุ่น (lexible in how we teach มีการกระตุ้นและจูง ใจใหผ้ ้เู รยี นมคี วามเปน็ คนเจา้ ความคิดเจ้าปญั ญา (resourceful) ทีย่ งั คงแสวงหาการเรยี นรูแ้ ม้จะจบ การศึกษาออกไป 7.เปา้ หมายของการเรยี นร้ใู นศตวรรษที่21 1.เน้ือหา  สาระวชิ าหลกั

18 - Reading (การอ่าน) - Riting (การเขยี น) - Rithmatic (การคานวณ)  ความรูเ้ ชงิ บูรณาการ - โลก การเงนิ เศรษฐกิจ ธุรกจิ และการเป็นผปู้ ระกอบการ สิทธิพลเมอื ง สุขภาพ และสง่ิ แวดล้อม  คณุ ลักษณะ - คุณลกั ษณะด้านการทางาน การปรบั ตัว ความเป็นผู้นา - คุณลกั ษณะด้านการเรยี นรู้ การชี้น่าตนเอง การตรวจสอบการเรยี นรูข้ องตนเอง - คุณลกั ษณะด่านศลี ธรรม ความเคารพผอู้ ื่น ความซอ่ื สัตย์ สานึกพลเมอื ง  ทักษะ - ทกั ษะการเรียนรแู้ ละนวัตกรรม 1.การคิดสรา้ งสรรค์ 2.การแก้ไขปัญหา 3.การสือ่ สาร-ร่วมงานกบั ผู้อ่ืน - ทกั ษะชวี ิตและการทางาน 1.การปรบั ตวั 2.ทักษะสังคม 3.การเรียนร้ขู ้ามวัฒนธรรม - -ทักษะดา้ นสารสนเทศ ส่ือเทคโนโลยี 1.รู้ทักษะและเน้ือหาต้องทาควบคู่กัน มิใช่แยกขาดจากกันและในกระบนการเรียนรู้สามารถสร้าง คณุ ลกั ษณะทด่ี ีแกผ่ ูเ้ รยี น มงุ่ เน้นทกั ษะในสตวรรษท่ี 21 นักเรียนมีความรู้ในเนื้อหาและความเช่ียวชาญ สร้างความเข้าใจระหว่าง วิชาหลัก เช่นเดียวกับรูปแบบสหวิทยาการศตวรรษท่ี 21 เน้นความเข้าใจอย่างลึกซ้ึงมากกว่าความรู้แบบผิว เผนิ การของมีสว่ นรว่ มของนกั เรยี นกบั ขอ้ มลู และเครื่องมอื ในโลกแห่งความเป็นจริงและพวกเขาจะพบผู้ เชียวชาญในวทิ ยาลัยหรือในท่ที างานเละชวี ติ นักเรยี นจะเรียนรู้ได้ดีที่สุดเมื่อทางานอย่างแข็งขัน การแก้ปัญหา ทม่ี ีความหมาย การมมี าตรการหลายๆรูปแบบของการเรยี นรู้

19 การประเมินด้านทักษะในศตวรรษที่ 2รองรับความสมดุลของการประเมินรวมท้ังมีคุณภาพสูง การ ทดสอบมาตรฐานที่มีคุณภาพสูงพร้อมกับการประเมินผลในชั้นเรียนที่มีประสิทธิภาพ เน้นข้อเสนอแนะที่เป็น ประ โยชนใ์ นการปฏบิ ัตงิ านของนักเรียนทถ่ี ูกฝงั ลงในการเรียนรใู้ นชวี ติ ประจาวัน การประเมินการ ใช้เทคโนโลยีให้มีความสมดุล ความชานาญนักเรียนซ่ึงเป็นการวัดทักษะในศตวรรษที่ 21 ช่วยให้การพัฒนาคุณภาพนักเรยี นนักศกึ ษาท่ีแสดงให้เห็นการเรยี นรู้ทกั ษะในศตวรรษที่ 21 เพ่ือการศึกษา และการทางานในอนาคตชว่ ยใหม้ าตรการการประเมินประสิทธิภาพระบบการศกึ ษาในระดบั ทส่ี งู ประเมินถึงสมรรถนะของนักเรียนด้านทักษะในศตวรรษที่ 21 หลักสูตรและการสอนในศตวรรษที่ 21 สอนทักษะในศตวรรษที่ 21 ซ่ึงแยกกัน ในบริบทของวิชาหลักและรูปแบบสหวิทยาการในศตวรรษที่ 21 มงุ่ เน้นไปท่ีการให้โอกาสสาหรับการใช้ทักษะในศตวรรษท่ี 21 ในเน้ือหาและวิธีการตามความสามารถในการ เรียนรู้ชว่ ยใหว้ ิชีการเรียนรู้นวัตกรรมที่บูรณาการการใช้เทคโนโลยีสนับสนุนแนวทางเพ่ิมเติมในการใช้ปัญหา เปน็ ฐาน และทกั ษะการคิดข้ันสูง สนับสนุนให้รวมทรัพยากรของชุมชน ภูมิปัญญาชาวบ้าน แหล่งเรียนรู้นอก หอ้ งเรยี น การพฒั นามอื อาชีพในศตวรรษที่ 21ครูมแี นวทางการสอนมีความสามารถสาหรับการบูรณาการทักษะใน ศตวรรษที่ 21 เครื่องมือและกลยุทธ์การเรียนการสอนไปสู่การปฏิบัติในช้ันเรียนของพวกเขา การเรียนการ สอนมทม่ี ่งุ เนน้ การทาโครงงานแสดงใหเ้ หน็ วา่ มคี วามรูค้ วามเข้าใจในเรือ่ งจริงสามารถเพิ่มการแก้ปัญหาการคิด เชงิ วิพากษ์และอื่น ๆ ทักษะในศตวรรษท่ี 21 ช่วยให้มืออาชีพในชุมชนเป็นแหล่งเรียนรู้ สาหรับครูที่ 21 ว่ารูปแบบชนิดของ การเรยี นรใู้ นห้องเรียนทด่ี ีที่สดุ สง่ เสรมิ ทักษะในศตวรรษที่ 21 สาหรับนักเรียนการพัฒนาความสามารถในการ ระบตุ ัวตนของนกั เรียนโดยครูมรี ปู แบบการเรยี น โดยเฉพาะอย่างย่ิงรู้จุดแข็งและจุดอ่อนของผู้เรียนช่วยให้ครู พัฒนาความสามารถในการใช้กลยุทธ์ต่างๆ (เช่นการประเมินผลการเรียนการสอน) ถึงนักเรียน ที่มีความ หลากหลายและสร้างสภาพแวดล้อมที่สนับสนุนความแตกต่างการเรียนการสอนและการเรียนรู้รองรับการ ประเมินผลอย่างต่อเนื่องของการพัฒนาทักษะของนักเรียนศตวรรษท่ี 21ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนความรู้ ระหว่างชุมชนของผู้ปฏิบัติงาน โดยการหันหน้าเข้าหากันการสื่อสารเสมือนและผสมใช้รูปแบบความเป็น อันหนึ่งกนั เดยี วกันและความย่ังยนื ของการพัฒนาวชิ าชพี สภาพแวดล้อมการเรยี นรใู้ นศตวรรษที่ 21 สร้างการเรยี นรวู้ ิธปี ฏบิ ัติท่ีสนับสนนุ ความตอ้ งการ ของมนุษย์ และสภาพแวดล้อมทางกายภาพท่ีจะสนับสนุนการเรียนการสอนและการเรียนรู้ด้วยทักษะในสตวรรษท่ี 21 สนับสนุนการเรียนรู้ชุมชนมืออาชีพที่ช่วยให้การศึกษาเพื่อการทางานร่วมกันแบ่งปันแนวทางปฏิบัติท่ีดีและ บูรณาการทักษะในศตวรรษที่ 21 ในการปฏิบตั ิในชนั้ เรยี น

20 ชว่ ยใหน้ ักเรียนได้เรียนรู้ในงานท่ีเก่ียวข้องในโลกศตวรรษท่ี 21 แวดล้อมจริง (เช่น ปฏิบัติจริงหรือผ่าน การทางานท่ใี ช้ตามโครงการหรืออื่น ๆ) เรียนรู้การใช้เคร่ืองมือเทคโนโลยีและทรัพยากรอย่างมีคุณภาพ รู้จัก การทางานสาหรับการเรยี นรูเ้ ปน็ กลุ่มทีมและรายบุคคล สนบั สนนุ การติดต่อกับชุมชนและการมีสว่ นระหว่างตา่ งชาตใิ นการเรียนรโู้ ดยตรงและออนไลน์การเตรียม ความพร้อมใหน้ กั เรยี นในศตวรรษท่ี 21 อาศยั การทางานอย่างมปี ระสทิ ธิภาพ โดยการมีวิสัยทัศน์ พันธกิจและ เป้าหมายท่ชี ัดเจน ผ้เู รยี นจะตอ้ งมีความรูท้ ี่จาเป็นในการใช้ชีวิตและทางานอย่างมีประสิทธิภาพ มีความรู้และ ทักษะเพ่อื ใหส้ ามารถการใชช้ วี ติ การทางาน ดารงชีพอยไู่ ดก้ ับกาวะเศรษฐกจิ ในสงั คมโลกปจั จบุ ัน

21 บรรณานกุ รม อัมพร มนตป์ ระสทิ ธิ์. (2556). ครศู ตวรรษที่ 21. สบื ค้น 2564, สงิ หาคม 30 จาก https://sites.google.com/site/krukook25/khru-stwrrs-thi-21 IGNITE THAILAND. (2563). บทบาทของผู้เรียนในศตวรรษท่ี 21. สืบค้น 2564,สิงหาคม 30 จาก https://www.ignitethailand.org/content/4756/ignite สถติ ย์ จอมใส. (2562). การจดั การทกั ษะการเรยี นรใู้ นศตวรรษที่ 21. สืบค้น 2564,สิงหาคม 30 จาก https://sites.google.com/site/websitessthid/kar-phathna-sux-laea-thekhnoloyi- thangkar-suksa ปาริชาติ บวั เจริญ. (2559). การวดั และประเมินผลการเรียนรู้. สบื คน้ 2564,สงิ หาคม 30 จาก https://slideplayer.in.th/slide/14675295/