โครงงานวิทยาศาสตร์ ประเภทนวัตกรรมจากขยะ เรื่อง “การประดิษฐ์อ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว” โดย 1. นายปรีดา เสนา ระดับ ม.ปลาย 2. นางสาวเจนจิรา อภัยกาวี ระดับ ม.ปลาย 3. นางดวงเดือน พลธนะ ระดับ ม.ต้น ครูที่ปรึกษา 1. นางสาวพัชรินทร์ ปันแปง ครูผู้ช่วย 2. นายนัทธพงศ์ เป็งอินทร์ ครูอาสาสมัครฯ รายงานฉบับนี้เป็นส่วนหนึ่งของการประกวดโครงงานวิทยาศาสตร์ สำหรับนักศึกษา สกร. ระดับพื้นที่ ด้านสิ่งแวดล้อม ประจำปี พ.ศ. 2566 ณ ศูนย์วิทยาศาสตร์เพ ื่อการศึกษาลำปาง
ก บทคดั ย่อ โครงงานวิทยาศาสตร์ด้านสิ่งแวดล้อม ประเภทนวัตกรรมจากขยะ เรื่อง “การประดิษฐ์อ่างล้างมือ เคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว” ของนักศึกษาศูนย์ส่งเสริมการเรียรู้อำเภอนาน้อย จังหวัดน่าน ที่ได้จัดทำ ในครง้ั นี้ มีวัตถปุ ระสงค์ เพอื่ ประดิษฐอ์ า่ งล้างมือเคลอ่ื นที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว เพ่ือทดสอบประสิทธิภาพการ ใช้งานของอา่ งลา้ งมือเคลื่อนทีจ่ ากถังนำ้ มนั ทีใ่ ช้แลว้ และ เพ่อื ศึกษาความพงึ พอใจของผู้ใชง้ านต่ออ่างล้างมือ เคลอ่ื นทจี่ ากถังนำ้ มันที่ใช้แลว้ คณะผศู้ กึ ษาได้ค้นคว้าสำรวจข้อมูลเก่ยี วกับปัญหาด้านการจัดการขยะภายใน ชุมชน สอบถามความต้องการของคนในชุมชน จัดเวทีชุมชน เกี่ยวกับปัญหาด้านการจัดการขยะ จากนั้นนำ สภาพปัญหาจากชุมชนมาวิเคราะห์หาแนวทางแก้ไขร่วมกนั จากนั้นดำเนินงานตามวิธีขั้นตอนดังนี้ ขั้นตอน ที่ 1) ประดิษฐ์อ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว โดยมีการสอบถาม ศึกษาหาความรู้และ ประสบการณ์จากช่างผู้เชี่ยวชาญ รวมถึงคณะครู ให้คำปรึกษา ช่วยเหลือ และส่งเสริมสนับสนุน ในการ ประดิษฐ์และ จัดหาวัสดุอุปกรณ์ ขั้นตอนที่ 2) ทดสอบประสิทธิภาพการใช้งานอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถัง น้ำมันทใ่ี ช้แล้ว โดยผูเ้ ชีย่ วชาญ จำนวน 3 คน เขา้ มาทำการทดสอบประสิทธภิ าพและประเมนิ คุณภาพการใช้ งาน และ ขนั้ ตอนท่ี 3) ประเมินความพึงพอใจของผู้ใช้งานผู้ใช้งาน จำนวน 20 คน ไดแ้ ก่ นักศึกษา ครู สกร. อำเภอนาน้อย และประชาชนในพืน้ ท่อี ำเภอนานอ้ ย ผลการศกึ ษาและดำเนนิ งาน ปรากฏว่า ถังนำ้ มนั เก่า สามารถนำมาสร้างสิ่งประดิษฐ์เป็นอ่างล้างมือ ได้ ผลการทดสอบประสิทธิภาพและคุณภาพการใช้งานอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว จาก ผู้เชี่ยวชาญ พบว่า ค่าเฉลี่ยของระดับคุณภาพ 3.00 คะแนน คิดเป็นร้อยละ 75 อยู่ในระดับคุณภาพดีมาก ผลการศึกษาความพึงพอใจของผู้ใช้งาน ต่ออ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว พบว่า ได้รับคะแนน ความพงึ พอใจสงู สดุ ระดับค่าเฉลย่ี 4.39 คดิ เป็นรอ้ ยละ 87.78 อย่ใู นระดับมากที่สุด จากข้อมูลการศึกษาและวธิ ีดำเนินการ สามารถสรปุ ผลได้ว่า สิง่ ประดษิ ฐ์ อ่างลา้ งมือเคลื่อนที่จากถัง น้ำมันที่ใช้แล้ว สามารถนำมาใช้งานได้จริงและมีประสิทธิภาพ อีกทั้งยังสามารถลดปริมาณขยะ สร้าง มูลค่าเพิ่มให้กับถังน้ำมันเก่า และสร้างสรรค์ผลงานทางศิลปะ การนำไปใช้สามารถตอบสนองความต้องการ ของผู้ใช้งานได้ อำนวยความสะดวกสบายต่อผู้ใช้งานในการล้างมือชะล้างสิ่งสกปรก สร้างเสริมสุขลักษ ณะ นิสัยที่ดี รักสะอาด มีความปลอดภัย ห่างจากโรคภัยไข้เจ็บ ส่งผลให้ ประชาชน ในพื้นที่มีคุณภาพชีวิตและ สขุ อนามยั ทด่ี ี
ข กิตติกรรมประกาศ การจัดทำ โครงงานวิทยาศาสตร์ด้านสิ่งแวดล้อม ประเภทนวัตกรรมจากขยะ เรื่อง “การประดิษฐ์ อ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว”ของนักศึกษาศูนย์ส่งเสริมการเรียรู้อำเภอนาน้อย จังหวัดน่าน สำเร็จลุล่วงไปได้ด้วยดี ด้วยความร่วมมือของนักศึกษาและความเห็นชอบจากชุมชน รวมถึงผู้บริหารและ คณะครู โดยได้รับความร่วมมือ จากผู้เชี่ยวชาญ บุคคลหลายฝ่ายในการให้คำแนะนำ คำปรึกษา สนับสนุน ช่วยเหลือแก้ปัญหา และกำลังใจจากครูที่ปรึกษา ในการดำเนินการ ตลอดถึงการตรวจทานและแก้ไข ขอ้ บกพร่องของโครงงานเลม่ น้ีให้มีความถูกตอ้ ง สมบูรณ์ บรรลุตามวตั ถปุ ระสงค์ท่กี ำหนดไว้ คณะผจู้ ดั ทำ ขอขอบพระคุณทุกท่านที่ให้โอกาส สง่ เสริม สนับสนุน ใหค้ ำแนะนำในการทำงาน และ ให้กำลังใจเสมอมา ทำให้การดำเนินงานโครงงานวิทยาศาสตร์คร้ังน้ีสำเร็จลลุ ่วงไปด้วยดี และความดีอันเกิด จากการศึกษาค้นคว้าครั้งนี้ คณะผู้จัดทำ ขอมอบแด่ผู้มีพระคุณทุกท่านและขอขอบคุณเป็นอย่างสูงมา ณ โอกาสน้ี คณะผจู้ ดั ทำ
สารบัญ ค บทคัดยอ่ หน้า กติ ตกิ รรมประกาศ ก สารบัญ ข บทท่ี 1 บทนำ ค 1.1 ทมี่ าและความสำคัญของโครงงาน 1.2 วัตถปุ ระสงค์ 1 1.3 สมมตฐิ าน 1 1.4 ตัวแปรท่ศี ึกษา 1 1.5 นยิ ามศัพท์เฉพาะ 1 1.6 ขอบเขตการศกึ ษา 2 1.7 ประโยชนท์ คี่ าดว่าจะไดร้ ับ 2 บทที่ 2 เอกสารท่เี กยี่ วซ้อง 2 2.1 ความรเู้ กย่ี วกบั อ่างล้างมือ 2.2 ความรู้เกีย่ วกบั ถงั นำ้ มนั 3 2.3 ความรเู้ ก่ยี วกบั โซล่าเซลล์ (Solar Cell) 3 2.4 ความรเู้ กี่ยวกับระบบ เซนเซอร์ (Sensor) 4 2.5 ความร้เู กยี่ วกบั แบตเตอร่ี 4 2.6 ความรเู้ กี่ยวกับป๊ัมน้ำ 5 2.7 ความรเู้ กย่ี วกับวธิ กี ารล้างมือ 6 บทที่ 3 วิธีดำเนนิ การ 6 3.1 วัสดุอุปกรณ์ 3.2 วิธดี ำเนินการ 7 8 ขน้ั ตอนที่ 1 การประดิษฐ์อา่ งลา้ งมือเคล่ือนท่จี ากถังน้ำมนั ทใี่ ช้แล้ว 8 ขั้นตอนท่ี 2 ทดสอบประสทิ ธภิ าพและประเมินคุณภาพการใชง้ านอา่ งล้างมอื เคลอ่ื นที่ 12 จากถังนำ้ มันทีใ่ ช้แล้ว 13 ข้นั ตอนที่ 3 ศึกษาความพึงพอใจของผ้ใู ช้งานต่ออ่างล้างมอื เคลื่อนที่จากถังน้ำมนั ท่ีใชแ้ ลว้
ง สารบัญ (ตอ่ ) หนา้ บทท่ี 4 ผลการศึกษา 14 ขัน้ ตอนท่ี 1 การประดษิ ฐ์อ่างลา้ งมือเคลอ่ื นท่จี ากถงั น้ำมันท่ใี ช้แล้ว 15 ข้นั ตอนท่ี 2 การทดสอบประสิทธภิ าพและประเมินคุณภาพการใชง้ านอา่ งล้างมือเคลือ่ นท่ี 17 จากถังน้ำมันทใี่ ช้แล้ว ขัน้ ตอนท่ี 3 ผลการศกึ ษาความพงึ พอใจของผใู้ ช้งาน นักศึกษา ครู สกร.อำเภอนานอ้ ย 18 18 และ ประชาชนในพนื้ ทมี่ ี ต่ออ่างล้างมือเคล่ือนทจ่ี ากถงั น้ำมนั ท่ีใช้แล้ว 20 บทท่ี 5 สรปุ ผลการศึกษา อภิปรายผล และข้อเสนอแนะ 5.1 สรุปผลการศึกษา 5.2 อภปิ รายผล 5.3 ขอ้ เสนอแนะ บรรณานุกรม ภาคผนวก
1 บทท่ี 1 บทนำ 1.1 ที่มาและความสำคัญของโครงงาน ดว้ ย ลักษณะภูมศิ าสตร์ของอำเภอนาน้อย สว่ นมากเป็นพ้นื ที่ภูเขาสูง ไมค่ อ่ ยมปี ั๊มนำ้ มนั ขนาดใหญ่เหมือน ปั๊มนำ้ มันในเมือง จึงมผี ปู้ ระกอบการร้านค้าภายในชุมชน นำน้ำมันเช้อื เพลิงไปจำหน่ายในลักษณะป๊ัมน้ำมันหลอด (ปั๊มน้ำมันขนาดเล็ก) เพื่อให้บริการน้ำมันเชื้อเพลิงในการขนส่ง และการเกษตรของประชาชนในพื้นที่ หลายแห่ง ภายในชมุ ชน จงึ เกิดถงั นำ้ มันที่ใช้แลว้ มอี ยู่มากในพน้ื ที่ เปน็ สาเหตุทำให้เกิดปัญหาดา้ นการจดั ขยะในชุมชน สกร.อำเภอนาน้อย ได้สำรวจข้อมูลและสอบถาม เกี่ยวกับปัญหาด้านการจัดการขยะจากคนในชุมชน พบว่า ยังคงมีถังน้ำมันที่ใช้แล้ว กระจัดกระจายอยู่มากภายในชมุ ชน ซึ่งถ้านำไปจำหน่ายที่ร้านรบั -ซื้อขายของเก่า ก็จะขายได้ในราคาถูก และลักษณะถังน้ำมันที่ใช้แล้วเหล่านี้มีความแข็งแรงคงทนไม่สามารถย่อยสลายเองได้ตาม ธรรมชาติ และคนในชุมชนก็ไม่สามารถกำจัดและทำลายเองได้ ต้องนำกลับเข้าสู่โรงงาน เพื่อทำลายหรือรีไซเคิล ใหม่เท่านั้น สกร.อำเภอนาน้อย ได้นำสภาพปัญหาจากชุมชนมาวิเคราะห์หาแนวทางแก้ไขร่วมกัน โดยการจัดเวที ประชาคมร่วมกบั ผู้นำชมุ ชนและประชาชนในพ้ืนที่ สรุปความเหน็ ได้ว่า ประชาชนในพนื้ ท่ี ในชุมชนมคี วามต้องการ แปรรูปถังน้ำมันที่ใช้แล้ว ให้นำกลับมาใช้ใหม่ที่เกิดประโยนช์และสร้างมูลค่าเพิ่มได้ คณะผู้จัดทำ นักศึกษา สกร. อำเภอนาน้อย ได้เล็งเห็นความสำคัญของปัญหาดังกล่าวที่เกิดขึ้น จึงร่วมกัน คิดค้นสิ่งประดิษฐ์ที่สร้างมากจากถงั น้ำมันเก่า นำมาแปรรูปใหม่ ให้เกิดประโยชน์และเพิ่มมูลค่าให้กับถังนำมันที่ใช้แล้ว รวมถึงสร้างรายได้ให้แก่ ครอบครวั หรอื ชุมชน โดยไมเ่ ปน็ การเพ่ิมจำนวนขยะ ตามความตอ้ งการของชุมชนได้ ดงั น้ัน จงึ เป็นท่ีมาของแนวคิด “การประดษิ ฐ์อา่ งล้างมือเคลือ่ นทีจ่ ากถงั นำ้ มันทใ่ี ชแ้ ลว้ ” ทดี่ ดั แปลงทำเป็น อ่างล้างมือที่สวยงามแปลกใหม่และคงทน เพราะถังน้ำมันมีความแข็งแรงทนทานสูง การประดิษฐ์อ่างล้างมือนี้ สามารถยืดอายุการใช้งานของถังน้ำมันเก่าที่ใช้แล้ว ตลอดจนนำไปใช้ประโยชน์อย่างคุ้มค่าในระยะยาว และช่วย ลดปญั หาสง่ิ แวดลอ้ มด้านขยะได้ 1.2 วตั ถปุ ระสงค์ 1.2.1 เพื่อประดิษฐ์อา่ งล้างมือเคลื่อนทีจ่ ากถังน้ำมนั ท่ีใช้แลว้ 1.2.2 เพ่ือทดสอบประสิทธิภาพการใชง้ านของอา่ งลา้ งมือเคล่อื นที่จากถงั น้ำมนั ท่ีใชแ้ ล้ว 1.2.3 เพือ่ ศึกษาความพึงพอใจของผใู้ ชง้ านต่ออ่างล้างมือเคลือ่ นทจี่ ากถงั นำ้ มนั ท่ีใช้แล้ว 1.3 สมมติฐาน ถา้ นำถงั น้ำมันทใ่ี ชแ้ ลว้ มาสร้างเป็นสง่ิ ประดิษฐ์ใหม่ จะได้อ่างล้างมอื เคลื่อนท่ีจากถงั นำ้ มันท่ใี ชแ้ ลว้ ทม่ี ีประสทิ ธภิ าพและลดปญั หาสิ่งแวดลอ้ มด้านขยะได้ 1.4 ตวั แปรทศี่ กึ ษา ถังนำ้ มนั ท่ีใช้แล้ว มีอยู่มากในพื้นท่ีอำเภอนาน้อย 1.4.1 ตัวแปรตน้ ประดิษฐ์อ่างล้างมือเคล่ือนทจ่ี ากถงั นำ้ มนั ทีใ่ ชแ้ ลว้ 1.4.2 ตัวแปรตาม
2 1.5 นยิ ามศัพท์เฉพาะ 1.5.1 อา่ งล้างมอื เคลอ่ื นทจ่ี ากถังน้ำมนั ทใ่ี ชแ้ ล้ว หมายถงึ อ่างลา้ งมือเคลื่อนที่ได้ ทด่ี ดั แปลงมาจากถัง น้ำมันทใี่ ชแ้ ลว้ มีระบบนำ้ เปิด – ปิด อัตโนมตั ิ โดยใช้พลงั งานแสงอาทติ ยไ์ ปเปน็ พลงั งานไฟฟา้ ใช้ในการล้างมือ 1.5.2 ถังนำ้ มนั ที่ใชแ้ ลว้ หมายถงึ ถงั น้ำมนั เก่า หรอื ถงั ท่ีใช้แล้ว เป็นภาชนะท่ใี ชบ้ รรจุน้ำมนั เชอื้ เพลิงไว้ เตมิ รถยนต์ เรอื และยานพาหนะตา่ งๆ มีลักษณะเปน็ ถงั สเี่ หลย่ี มท่ีปดิ สนทิ ไมม่ ีชอ่ งระบายอากาศ และมฝี าปดิ ที่ แน่นหนา 1.5.3 ชดุ แผงโซลา่ เชลล์ หมายถึง อุปกรณ์ ทใ่ี ชใ้ นการเปลี่ยนพลงั งานแสงอาทติ ย์ไปเป็นพลังงานไฟฟ้า สำหรบั สง่ กระแสไฟฟ้าไปยังแบตเตอรี่ เพื่อจา่ ยกระแสไฟฟ้าไปยังปมั๊ น้ำ 1.5.4 เซนเซอร์ หมายถึง อปุ กรณ์ วงจร ตรวจจบั วตั ถุ โดยปราศจากการสัมผัส ทำใหท้ ราบถึงตำแหนง่ ของวัตถุหรือสามารถระบุไดว้ ่ามีวัตถใุ ดผ่านเข้ามาในตำแหนง่ ท่ีกำหนดไวห้ รือไม่ อุปกรณจ์ ะมีระบบเซนเซอรจ์ ับ ความเล่อื นไหว ตรวจจบั ตำแหนง่ ของผ้ใู ช้งาน เม่ือยน่ื มือเขา้ ไปผา่ นกอ๊ กน้ำ จะมนี ้ำไหลออกมาจากก๊อกนำ้ เพื่อทำ การลา้ งมือชะลา้ งสง่ิ 1.5.5 ปั๊มนำ้ จิ๋ว หมายถึง ป้ัมน้ำขนาดเลก็ ใช้ไฟ DC 8-24V ตอ่ ใช้งานผ่านแบตเตอรี่ การนำไปใชต้ อ่ ตรง กับแผงโซลา่ เซลล์ ใชใ้ นการสูบนำ้ ในในถังขึน้ มาล้างมือ 1.6 ขอบเขตการศกึ ษา ในการศึกษาครัง้ นี้ มขี อบเขตของการศึกษาดังน้ี 1.6.1 ส่ิงท่ีศกึ ษา ถงั น้ำมันท่ีใช้แลว้ อา่ งล้างมือ โซลา่ เซลล์ ระบบเซนเซอร์ ป๊ัมน้ำ 1.6.2 ระยะเวลา 3 เดอื น ( พฤษภาคม – กรกฎาคม 2566) 1.6.3 สถานท่ี ศูนยส์ ่งเสริมการเรียนรู้อำเภอนาน้อย จงั หวัดนา่ น 1.7 ประโยชน์ทค่ี าดว่าจะได้รับ 1.7.1 สามารถนำวัสดุเหลือใช้ในชมุ ชนมาทำให้เกิดประโยชน์ ช่วยลดปัญหาส่ิงแวดล้อมดา้ นขยะได้ 1.7.2 เปน็ การเพ่ิมมลู คา่ ให้ถังน้ำมันท่ีใชแ้ ล้ว และสามารถสร้างรายได้ให้กบั ครอบครวั ชมุ ชนได้ 1.7.3 มอี ่างลา้ งมอื แขง็ แรงและสวยงาม 1.7.4 อ่างล้างมือสามารถเคลื่อนย้ายและเคล่ือนท่ีได้ตามความตอ้ งการ ตามความเหมาะสมของพ้นื ที่ การใช้งาน เพอ่ื อำนวยความสะดวกในการลา้ งมือชะล้างสง่ิ สกปรก 1.7.5 เพื่อสรา้ งสุขลักษณะนิสัยทดี่ ี รกั สะอาด มีความปลอดภยั ห่างจากโรคภัยไขเ้ จบ็ ส่งผลให้ ประชาชน ในชุมชนมคี ณุ ภาพชีวิตและสุขอนามัยท่ดี ี 1.7.6 นำ้ ทใี่ ช้จากการลา้ งมือสามารถนำไปใช้ประโยชน์ทางการเกษตรได้
3 บทที่ 2 เอกสารทเี่ กี่ยวขอ้ ง การศึกษาโครงงาน เรื่องอ่างล่างมอื เคล่อื นท่จี ากถังนำ้ มนั ที่ใชแ้ ลว้ คณะผู้ศึกษา ได้ค้นคว้า รวบรวมขอ้ มลู จากเอกสารทเี่ ก่ยี วข้องและจากเวบ็ ไซดบ์ นเครอื ข่ายอินเตอร์เนต็ โดยขอนำเสนอตามลำดับ ดงั นี้ 2.1 ความรเู้ กี่ยวกับอา่ งลา้ งมอื ชนิดและประเภทของอ่างล้างมือ มีหลักตายตัวอยู่ 3 แบบ คือ แขวน วางบน และ ฝัง ทั้งสามนี้ไม่น่าเชือ่ วา่ จะสรา้ งให้เกิดความหลากหลายได้มากมาย ไม่ว่าจะเป็นอ่างที่ทำจาก กระเบือ้ งเซรามิกหลอ่ หรือ ปนั้ มือ หิน ไม้ แกว้ โลหะ พลาสตกิ หรอื วสั ดผุ สมแปลก อย่างไรกต็ าม ทง้ั หมดน้ีทำเพื่อวัตถุประสงค์เดียวคือ การรองรับน้ำที่ตก ลงมา ตามประวัตศิ าสตร์ คนไทยเราไม่มีอ่างล้างมือ เราใช้ขนั ตักน้ำเพื่อราดลงบนมือและตัว น้ำก็ตกลงพ้ืนซึมหาย ลงไปในดิน อาจเพราะอากาศเมืองเราร้อน อีกทั้งน้ำท่าอุดมสมบูรณ์ เราจึงทำได้ ส่วนในประเทศหนาวนั้นเริ่มตน้ จากอ่างรองน้ำจากเหยือกที่ใช้ล่างหน้า เพราะเดิมไม่มีน้ำประปาต้องยกน้ำไปตามห้องพัก จนเมื่อมีการพัฒนา ระบบน้ำประปา เหยือกจึงหายไปเหลือแต่ อ่างรองอย่างเดียว อ่างล้างมือยุคแรกๆจึงเป็นเหมือนงานศิลปะ กาลเวลาผ่านไปส่ิงน้ีกลายเปน็ ของธรรมดาที่เกือบจะทุกบ้านต้องมีไว้ การผลิตแบบอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ท่ีทำให้ ตน้ ทุนการผลติ ถูกลงมากจนเราสามารถซ้ืออ่างลา้ งมือราคาหลักร้อยบาทมาใช้งานได้ อ่างลา้ งมอื ไม่จำเป็นต้องกลม สามารถเป็นได้ทุกรูปทรง ทุกขนาด กลม รี สี่เหลี่ยม หลายเหลี่ยม ฟรีฟอร์ม ไม่มีหลักการตายตัว ขอเพียง ประโยชน์หลักสองอย่างคือ รองน้ำได้ไม่กระเด็น และ น้ำไหลออกได้สะดวก หากมีครบไม่ ว่าสิ่งที่รองอยู่หน้าตา เป็นอย่างไร ก็สามารถเรียกว่า อ่างล้างมือได้ สิ่งที่มาคู่กับอ่างล้างมือ คือ สะดืออ่าง และ ก็อกน้ำ มี สะดืออ่างมี สองแบบ คอื กลม และสี่เหล่ียม ใชง้ านตามหน้าที่จึงไม่ไม่มีความซับซ้อนเท่าไรในการเลือกซ้ือ แต่ ก็อก มีรูปแบบ ให้เลือกหลากหลายแตกตา่ งกันไปตามแตจ่ ินตนาการ และราคา (อ้างอิงที่มา: web site : Decor Report Home Design & Life Style https://decorreport.com/ ) 2.2 ความร้เู กยี่ วกบั ถงั นำ้ มัน เปน็ ภาชนะทีใ่ ชบ้ รรจนุ ้ำมันเช้ือเพลิงไว้เติมรถยนต์ เรือ และยานพาหนะตา่ งๆ มลี ักษณะเป็นถังส่ีเหลี่ยมที่ ปิดสนิทไม่มีช่องระบายอากาศ และมีฝาปิดที่แน่นหนาสำหรับตัวถังน้ำมันนั้นผลิตได้จากวัสดุพลาสติก สแตนเลส และเหล็กที่มีความหนาแน่นสูง ทนต่อการกัดกร่อนและแรงกระแทกได้ดี ไม่เป็นสนิมได้ง่าย และสะดวกแก่การ พกพาใชใ้ นงานเกษตร งานอตุ สาหกรรม และสำรองไวใ้ ช้ในการเดินทางไกล ลกั ษณะและการใช้งาน ถังเหล็กฝาปิดขนาด 200 ลิตรเคลอื บภายในด้วยสารตา่ งๆ กันเช่น Epoxy Phenolic, Bitumen, เป็นต้น ถังชนิดเคลือบด้วยสาร Lacquer (FDA Regulation) สามารถใช้บรรจุของเหลวที่มีส่วนประกอบของน้ำ เช่น ผลติ ภัณฑป์ ิโตรเลยี ม,เคมีภัณฑ์,ผลิตภณั ฑอ์ าหาร, น้ำมนั พืช เปน็ ตน้ ถงั ชนดิ เคลอื บด้วยสาร Bitumen เหมาะ สำหรับบรรจุน้ำยางพารา เพราะมีการเคลื่อบสารต้านทานกันหลุดร่อนและเพื่อการรับแรงที่เหมาะสมกับแรงทาง ด้านข้าง ผลติ ภณั ฑน์ ้ีจงึ นยิ มใชล้ อนแบบ Corrugate R hoop ประกอบฝาล่างและฝาบนและตัวถงั เข้าด้วยกันด้วย วิธี Triple seam เพอื่ ความแข็งแรงและการปกปอ้ งสินคา้ ทบ่ี รรจภุ ายในถัง จากอันตรายไดอ้ ยา่ งปลอดภัย (อ้างอิงท่มี า: https://www.stdrum.com/product-internal-lining-th.php)
4 2.3 ความรเู้ กยี่ วกบั โซล่าเซลล์ (Solar Cell) โซลา่ เซลล์ เป็นอปุ กรณ์สำหรับเปลยี่ นพลงั งานแสงอาทติ ย์ใหเ้ ปน็ พลังงานไฟฟา้ โดยมสี ารกึ่งตวั นำ เชน่ ซิลิกอนซึ่งเป็นสารชนิดเดียวกับที่ใช้ทำคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ไม่เป็นพิษ มีราคาถูก และคงทน จากน้ันนำมาผ่านกระบวนการทำใหบ้ ริสทุ ธิ์ และอยูใ่ นรปู แบบท่จี ะนำไปทำเซลล์แสงอาทติ ยไ์ ด้ เมื่อแสงอาทิตย์มา กระทบกับเซลล์พลังงานแสงซึ่งมีอนุภาคของโปรตอน ซึ่งประจุบวก (+) ไปกระทบกับสารกึ่งตัวนำบนเซลล์ ที่มี อนุภาคเป็นอิเล็กตรอน ซึ่งเป็นประจุลบ (-) เกิดการถ่ายเทพลังงานระหว่างกัน ทำให้อนุภาคอิเล็กตรอนหลุดออก จากนิวเคลียสของอะตอม และเคลื่อนที่ได้อย่างอิสระ เมื่ออิเล็กตรอนเคลื่อนที่ครบวงจร จึงสามารถต่อ กระแสไฟฟ้าดงั กลา่ วไปใช้งานได้ 2.3.1 ชนดิ ของโซล่าเซลล์ 1.แบบผลกึ เดย่ี ว (Mono Crystalline) เปน็ เซลลแ์ สงอาทติ ยช์ นดิ แรก ๆ ท่ีได้รับการผลิต และจำหนา่ ย ในเชงิ พาณชิ ย์ มีลักษณะเปน็ แผ่นชิลิคอนหนาประมาณ 300 ไมครอน หรอื ท่เี รยี กวา่ เวเฟอร์ 2. แบบผลกึ รวม (Poly Crystalline) เปน็ เซลลแ์ สงอาทติ ย์ทไ่ี ดร้ ับการพฒั นาข้นึ เพอ่ื ลดต้นทุนของโซล่า เซลลแ์ บบผลึกเดี่ยว โดยยงั คงคุณสมบัตแิ ละประสทิ ธิภาพการใชง้ านใกลเ้ คยี งกบั แบบผลกึ เดย่ี วมากทีส่ ุด ซึง่ โรงไฟฟา้ พลังงานแสงอาทติ ยส์ ่วนใหญใ่ นประเทศไทยจะนยิ มใชเ้ ซลลแ์ สงอาทติ ย์ประเภทนี้ เซลล์แสงอาทิตย์ (Solar Cell) เป็นสิ่งประดิษฐ์กรรมทางอิเล็กโทรนิกส์ ที่สร้างขึ้นเพื่อเป็นอุปกรณ์สำหรับเปลี่ยน พลังงานแสงอาทิตย์ให้เป็นพลังงานไฟฟ้า โดยการนำสารกึ่งตัวนำ เช่น ซิลิกอน ซึ่งมีราคาถูกที่สุดและมีมากที่สุด บนพ้นื โลกมาผา่ นกระบวนการทางวทิ ยาศาสตร์เพ่ือผลติ ให้เป็นแผน่ บางบริสทุ ธิ์ และทนั ทีทแี่ สงตกกระทบบนแผ่น เซลล์ รังสีของแสงที่มีอนุภาคของพลังงานประกอบที่เรียกว่า โปรตอน (Proton) จะถ่ายเทพลังงานให้กับ อิเลก็ ตรอน (Electron) ในสารกึ่งตวั นำจนมีพลงั งานมากพอทีจ่ ะกระโดดออกมาจากแรงดึงดูดของอะตอม (Atom) และเคลื่อนท่ีได้อย่างอิสระ ดังนั้นเมื่ออิเล็กตรอนเคล่ือนทีค่ รบวงจรจะทำใหเ้ กิดไฟฟ้ากระแสตรงขึ้น เมื่อพิจารณา ลักษณะการผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์ พบว่า เซลล์แสงอาทิตย์จะมีประสิทธิภาพการผลิตไฟฟ้าสูงที่สุดใน ช่วงเวลากลางวัน ซึ่งสอดคล้องและเหมาะสม ในการนำเซลล์แสงอาทิตย์มาใช้ผลิตไฟฟ้า เพื่อแก้ไขปัญหาการขาด แคลนพลังงานไฟฟ้าในชว่ งเวลากลางวัน (สัญญา ลักษณะ : กรมประชาสมั พันธ์) 2.4 ความรูเ้ ก่ยี วกบั ระบบ เซนเซอร์ (Sensor) ระบบเซนเซอร์ (SENSOR) คือ อุปกรณ์ วงจร หรือ ระบบที่ทําหน้าที่ตรวจวดั การเปลี่ยนแปลงคุณสมบัติ หรือลักษณะของสิ่งต่างๆ โดยรอบวัตถุเป้าหมาย เช่น การเปลี่ยนแปลงตำแหน่ง รูปร่าง ความยาว ความสูง และ การกระจัด แล้วนำข้อมูล (Big Data) ทีไ่ ดจ้ ากการตรวจวดั เข้าสกู่ ระบวนการแจกแจง และวิเคราะหพ์ ฤติกรรมของ การเปลี่ยนแปลง นอกจากนี้ยังมีส่วนช่วยในการทำนายและป้องกันเหตุการณ์ในอนาคต หากมีการใช้โปรแกรม ช่วยในการตรวจสอบ 2.4.1 ประเภทของ เซนเซอร์ (Sensor) 1. เซนเซอร์ตรวจจับวัตถุ (Proximity Sensors) เซนเซอร์ตรวจจับวัตถุ โดยปราศจากการสัมผัส ทำให้ทราบถึงตำแหน่งของวัตถุหรือสามารถระบุได้ว่ามี วัตถใุ ดผา่ นเขา้ มาในตำแหน่งที่กำหนดไว้หรือไม่ สว่ นใหญจ่ ะใช้กบั งานตรวจจบั ตำแหน่ง ระดบั ขนาด และรูปร่าง สามารถแยกการตรวจจับวัตถุท่เี ปน็ โลหะ (Inductive) กับอโลหะ (Capactive) โดยการตรวจจบั ความหนาแน่นได้
5 2. เซนเซอร์ ตรวจจบั ดว้ ยภาพ (Vision Sensors / Machine Vision Systems ) เซนเซอรท์ ใี่ ช้การถ่ายภาพวัตถุชิ้นงาน แลว้ นำภาพที่ได้มาวิเคราะหว์ า่ ตรงกับ สเปค ขนาด สี รูปทรง หรือ ตำแหน่งที่เราต้องการหรือไม่ โดยคุณสมบัติของเซนเซอร์ชนิดนี้สามารถทำงานได้ถูกต้องแม่นยำ รวดเร็ว แ ละ ประหยัดเวลา เหมาะกับงานตรวจสอบความผิดปกติของชิ้นงานในการผลิต เช่น ตรวจจับความถูกต้องของฉลาก การเจาะรชู น้ิ งาน ตรวจสอบแผงวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ การปอ้ นช้นิ งาน ตรวจสอบรปู ทรงน็อต โลหะ km เป็นตน้ 3. เซนเซอร์ตรวจจับวตั ถุ โดยใชแ้ สง (Photoelectric Sensor) เซนเซอร์ตรวจจับวัตถุ ใช้ลำแสงในการตรวจจับวัตถทุ ั้งแบบทีม่ องเห็นและแบบโปรง่ ใสโดยท่ีไม่ต้องมีการ สัมผัส มีจุดเด่นในด้านความเร็วในการตรวจจับ ระยะการตรวจจับไกล และที่สำคัญไม่ว่าวัตถุใดๆ ก็จะสามารถ ตรวจจับได้ 4. เซนเซอร์วดั ระยะ (Displacement / Measurement Sensors ) เซนเซอร์วัดระยะทาง และขนาดของชิ้นงาน แบบไม่สัมผัสกับวัตถุ สามารถบอกค่าเป็นอนาล็อค และ เชื่อมต่อกับคอมพิวเตอร์หรือ PLC ได้ เหมาะสำหรับการใช้งานการตรวจสอบชิ้นงานขนาดเล็ก วัดความหนาบาง วัดการแอน่ ตวั 5. เซนเซอรอ์ า่ นโค้ด (Code Readers / OCR) เซนเซอร์ที่ใช้ในการอ่านบาร์โค้ดต่างๆ หรือตรวจสอบข้อความ ตัวเลข ตัวอักษรบนชิ้นงาน แล้วทําการ ส่งผลลพั ธ์การตรวจสอบออกมา เพื่อนาํ ไปใช้งานรว่ มกับอุปกรณ์ หรือเครือ่ งจักรอื่นๆ อย่าง Rejecter หรือส่งเป็น ข้อความที่อ่านได้ไปให้ซอฟแวร์ หรือระบบควบคุมต่างๆRotary Encoders เซนเซอร์เอ็นโค้ดเดอร์แบบหมุน (ข้อมลู จากเวป็ ไซต์ www.sumipol.com/knowledge/industrial-sensors/) 2.5 ความร้เู ก่ยี วกบั แบตเตอร่ี แบตเตอรี่ (Battery) อุปกรณใ์ ห้พลงั งานภายในแบตเตอรป่ี ระกอบดว้ ยกลุ่มของเซลล์ไฟฟ้า ตัง้ แต่ 2 เชลล์ ขึ้นไป ซึ่งต่อรวมกันแบบอนุกรม แบบขนานหรือทั้งสองแบบซ่ึงแต่ละเซลล์ไฟฟ้าสามารถแปลงพลังงานเคมใี หเ้ ปน็ พลังงานไฟฟ้าได้ 2.5.1 ประเภทของแบตเตอรี่ 1. แบตเตอรที่ ท่ี ำการชาร์จจนเต็มมาจากโรงงาน เช่น แบตเตอรน่ี าฬกิ า (ถา่ นนาฬิกา) แบตเตอร่ีไฟฉาย เปน็ ตน้ ซ่งึ เมอ่ื ใช้ไฟในแบตเตอร่ีจนหมดแลว้ จะไม่สามารถนำกลบั มาใช้ใหม่ได้ เรยี กวา่ แบตเตอรีภ่ ูมิ (Primary Battery) 2. แบตเตอรท่ี ท่ี ำการชารจ์ ใหมไ่ ดเ้ มือ่ แบตเตอร่ีมไี ฟที่ออ่ นลง เช่น แบตเตอรี่รถยนต์ เรียกว่า แบตเตอร่ี ทุตยิ ภมู ิ (Secondary Battery) ในระบบผลติ ไฟฟา้ จากแผงโซลา่ เซลลน์ น้ั จะใช้แบตเตอรี่แบบทุติยภูมิซึ่งสามารถชารจ์ ไดใ้ หมเ่ ม่ือแบตเตอรี่ มีกำลงั ไฟที่อ่อนลง ในระบบแบตเตอรี่จะทำงานเก็บพลงั งานไฟฟ้าที่ผลิตไดจ้ ากแผงโซล่าเซลล์เข้ามาไว้ แล้วปล่อย กำลงั ไฟฟา้ ออกไปให้กับโหลดในเวลาท่ไี มม่ ีแสงอาทติ ย์ เช่น ในช่วงเวลากลางคืนหรือเมฆคร้ึมตลอดวัน (อ้างอิง :ปริญญานพิ นธ์ การทดสอบสมรรถนะของแบตเตอร่ี ภาควชิ าวศิ วกรรมไฟฟ้ากำลงั คณะวศิ วกรรมศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยเทคโนโลนมี หานคร ปี 2548)
6 2.6 ความร้เู กย่ี วกับป๊ัมนำ้ ปัม๊ นำ้ คือ เคร่ืองมือท่ีชว่ ยในการส่งน้ำ ประกอบด้วย mechanic และ Electricity / engine มี 2 สว่ น มหี ัวป๊ัมและมอเตอร์ มอเตอร์ทำหน้าท่หี มุนให้ตัวป๊ัมเคลื่อนท่ีเพื่อผลักน้ำจากจุดหนึ่งไปอีกจุดหนึง่ ไปโดยแรงดันและ ปริมาณน้ำ ตามการออกแบบของแตล่ ะการใช้งาน ช่วยเสริมน้ำให้แรงขนึ้ ไปถึงอีกจุดหนึ่งได้พรอ้ มกับปริมาณนำ้ ท่เี พ่ิม มากขึน้ ถ้าเราต้องการปริมาณนำ้ มาก แรงดันจะน้อย ถ้าเราต้องการปริมาณนำ้ น้อย แรงดันจะมาก ปม้ั นำ้ DC ในโซล่าเซลล์ เป็นป้มั น้ำ DC เหมาะกบั แผงโซลา่ เซลล์ เพราะไมต่ ้องมอี ินเวอร์เตอร์ในการแปลง กระแสจาก กระแสตรง ( DC = Direct Current ) ให้ไปเป็นกระแสสลับ (AC = Alternating Current ) เพ่ือจา่ ย กระแสไฟให้มอเตอร์ไปขบั ป้ัมน้ำ โดยในปมั้ น้ำน้ันจะประกอบไปดว้ ย มอเตอร์กระแสตรง และปั้มน้ำ มอเตอร์กระแสตรง ในระบบโซลา่ เซลลท์ ี่ใช้กบั ป้ัมน้ำน้ันมีแรงดัน 12 โวลต์, 24 โวลต์ , 48 โวลต์, 60 โวลต์, 72 โวลต,์ 110 โวลต์ ขึน้ อยู่กับ แผงโซลา่ เซลลท์ ่ผี ลติ ได้ มอเตอร์กระแสตรง แบ่งออก 2 ประเภท คือ แบบมีแปรงถ่าน แบบบัสเลส (ไมม่ ีแปรงถ่าน) ป้มั น้ำ ท่ีใชใ้ นระบบโซล่าเซลล์ปจั จบุ ันมดี ้วยกนั 4 แบบด้วยกันคือ 1. ปัม้ จุ่มแช่ (ไดโว่) ใช้งานง่าย สะดวก เหมาะสำหรับการสูบน้ำได้ทุกพนื้ ท่ี ใหน้ ้ำมาก ส่งนำ้ ได้ไมส่ งู 2. ปั้มแบบชกั ส่งกำลงั ดว้ ยสายพาน เหมาะสำหรับการสบู น้ำลึกประมาณ 10 เมตร ส่งไดส้ งู กว่า 10 เมตร 3. ปั้มหอยโข่ง เหมาะสำหรบั การสูบน้ำจากแหล่งน้ำแนวราบให้น้ำมาก ดูดบ่อได้ลึกไม่เกิน 8 เมตร 4. ปั้มซับเมอร์ส ใช้สำหรับหย่อนลงท่อดูดน้ำบาดาลสามารถดูดได้ลึก และส่งขึ้นที่สูง ถือว่าเป็นปั้มที่มี ประสิทธิภาพสูงและราคาสงู (อ้างองิ :เข้าถึงไดจ้ าก : https://mmcsolarfarm.com/topic-10-view.html) 2.7 ความรเู้ ก่ียวกับวิธีการล้างมือ ด้วยวิธที ่ถี ูกต้อง 7 ขั้นตอนดังน้ี 1. ฟอกบริเวณฝ่ามือ ดว้ ยสบู่ นำฝ่ามือทั้งสองขา้ งประกบกันและถูจนรสู้ ึกว่าสะอาด 2. ฟอกบรเิ วณงา่ มน้ิวมือด้านหน้า ดว้ ยการถูซอกน้ิวดว้ ยสบู่ให้สะอาดหมดจด 3. ฟอกหลงั มือและง่ามนิ้วมือด้านหลัง โดยการปาดฟองสบู่มาทห่ี ลงั มือ ใช้ฝ่ามือถหู ลังมือ และซอกน้ิวให้ สะอาด จากนั้นสลับขา้ ง ซึง่ บรเิ วณหลงั ฝ่ามือ มกั จะเปน็ จุดที่เราให้ความสำคัญในการล้างมือน้อยท่สี ดุ การฟอกสบู่ บริเวณหลงั มือจะเป็นการฆ่าเช้ือโรคบริเวณหลังมือท่ีเรามักลืมไป 4. ฟอกน้ิวมือ และข้อน้ิมมือด้านหลัง โดยการกำกำป้ันข้างหนึ่ง แล้วใช้ฝา่ มืออีกข้างหนึ่งล้างลา้ งบริเวณกำป้นั ใหส้ ะอาด แลว้ สลับทำอีกข้าง 5. ฟอกปลายน้ิวมือและเลบ็ แบมือข้างหนึ่ง แล้วใช้ปลายน้ิวมืออีกข้างหนึ่งลา้ งขัดฟอกสบู่ตามแนวขวางจนท่วั สลบั ทำท้ังสองข้าง 6. ฟอกโคนนวิ้ และหลังน้ิวหัวแม่มือ โดยการกางนิ้วหวั แมม่ ือ แล้วใช้ฝา่ มืออีกข้างกำรอบแล้วหมุนวนด้วยฟอง สบู่เป็นวงกลม จนรสู้ กึ สะอาด แลว้ สลับทำอีกข้าง 7. ฟอกข้อมือ โดยการกำมือรอบข้อมือข้างหนึ่ง แลว้ ถูไปรอบ ๆ จากน้ันเปลยี่ นข้าง เสร็จแล้วล้างน้ำให้สะอาด ระยะเวลาทำความสะอาด ควรใชเ้ วลาลา้ งมือท้ัง 7 ขั้นตอนรวมกนั ไม่น้อยกวา่ 40 -60 วนิ าที นอกจากน้ีควรทำมือแห้ง ดว้ ยการใช้กระดาษเช็ดมือแบบใช้ครั้งเดียวท้ิง ไม่ควรใช้ผ้าเช็ดมือร่วมกนั หลาย คน และหลังจากเช็ดมือแลว้ ใหป้ ิดก๊อกน้ำโดยสัมผสั ผา่ นกระดาษเช็ดมือ ไม่ควรใช้มือสัมผัสทกี่ ๊อกโดยตรง การลา้ งมือทีถ่ ูกต้อง จะช่วยลดความเสย่ี ง และแพร่กระจายของโรคติดต่อหลายโรค ดังนน้ั จึงจำเปน็ ต้องล้างมืออย่างถูก วิธี รักษาสุขอนามัยใหส้ ะอาดอยเู่ สมอ อีกทั้งยังเป็นการปลูกฝังสขุ นิสัยทีด่ ีในการล้างมือ สามารถป้องกันไม่ใหเ้ ชื้อโรค เข้าสรู่ า่ งกาย ลดเสย่ี งการตดิ เชื้อ และลดการแพร่กระจายของเช้ือโรคได้ (อ้างอิง :เข้าถึงได้จาก : https://vichaivej-nongkhaem.com/health-info/7)
7 บทที่ 3 วิธีดำเนินการ โครงงานวิทยาศาสตร์ด้านสิ่งแวดล้อม ประเภทนวัตกรรมจากขยะ เรื่อง “การประดิษฐ์อ่างล้างมือ เคลอ่ื นทีจ่ ากถังน้ำมันทีใ่ ช้แล้ว” ของนกั ศึกษา สกร.อำเภอนานอ้ ย จังหวัดน่าน คณะผู้ศึกษาไดค้ น้ ควา้ สำรวจข้อมูล เกี่ยวกับปัญหาด้านการจัดการขยะภายในชุมชน สอบถามความต้องการของคนในชุมชน จัดเวทีชุมชน เกี่ยวกับ ปัญหาด้านการจัดการขยะ จากนั้นนำสภาพปัญหาจากชุมชนมาวิเคราะห์หาแนวทางแก้ไขร่วมกัน จากนั้นลงมือ จัดทำโครงงานการประดิษฐ์อ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว โดยมีการสอบถาม ศึกษาหาความรู้และ ประสบการณ์จากช่างผู้เชี่ยวชาญ รวมถึงคณะครู ให้คำปรึกษา ช่วยเหลือ และส่งเสริมสนับสนุน ในการประดิษฐ์ และ จัดหาวัสดอุ ปุ กรณ์ โดยมีรายละเอียดดังต่อไปนี้ 3.1 วัสดุ อุปกรณ์ วัสดอุ ุปกรณ์ 1. ถงั นำ้ มันเก่าท่ีใช้แล้ว (ขนาด 200 ลติ ร) จำนวน 1 ถงั 2. ก๊อกนำ้ เก่า จำนวน 1 อัน 3. กะละมังละลูมิเนียม จำนวน 1 ใบ 4. แผงโซล่าพลังงานแสงอาทิตย์ จำนวน 1 แผง 5. แผงควมคมุ พลังงานแสงอาทิตย์ จำนวน 1 ชุด 6. แบตเตอรร์ ี (ขนาด 12 โวลล์) จำนวน 1 ลูก 7. ชุดระบบเซนเซอร์ จำนวน 1 ชุด 8. ชดุ ป๊ัมนำ้ จิว๋ จำนวน 1 ชดุ 9. ถังนำ้ ดี ( ขนาด 18 ลิตร) จำนวน 2 ถัง 10. ถังนำ้ ทิ้งสีเ่ หลยี่ ม (ขนาด 16 X 32 ซม. ) จำนวน 1 ใบ 11. ทอ่ สายนำ้ ดี (ขนาด 1 เมตร) จำนวน 1 เส้น 12. ท่อสายน้ำท้ิง(ขนาด1 เมตร) จำนวน 1 เส้น 13. ตะแกรงเหลก็ เก่ารองถังน้ำเสยี จำนวน 1 อัน 14. ล้อเหล็กเลือ่ น จำนวน 4 ลอ้ 15. เหล็กกลอ่ งขนาด 4 หนุ จำนวน 2 เส้น 16. แปรงทาสี จำนวน 2 อนั 17. สีน้ำมนั ทาตกแตง่ (ขาว แดง นำ้ เงิน เขียว เหลือง) อย่างละ 1 กระป๋อง
8 3.2 วิธดี ำเนินการ มีขั้นตอนการดำเนนิ งาน 3 ขน้ั ตอน คือ ข้ันตอนท่ี 1 การประดษิ ฐ์อ่างล้างมอื เคลอื่ นทจ่ี ากถังน้ำมนั ท่ใี ชแ้ ลว้ ขน้ั ตอนท่ี 2 เพื่อทดสอบประสทิ ธิภาพการใชง้ านของอา่ งล้างมือเคลอ่ื นที่จากถังน้ำมันท่ีใช้แลว้ ขัน้ ตอนท่ี 3 ศึกษาความพึงพอใจของผูใ้ ช้งานต่ออ่างล้างมือเคลื่อนท่ีจากถงั น้ำมันท่ใี ชแ้ ล้ว ขั้นตอนที่ 1 การประดษิ ฐ์อ่างล้างมือเคลอื่ นท่ีจากถังนำ้ มันทีใ่ ชแ้ ล้ว 1. ออกแบบโครงสรา้ งอา่ งล้างมือเคลอื่ นที่จากถงั นำ้ มนั ที่ใช้แลว้ 1.1 ทำการออกแบบโครงสรา้ งอ่างล้างมือเคล่อื นที่จากถังนำ้ มันท่ีใชแ้ ล้ว ดังภาพ ภาพ โครงสร้างการประดษิ ฐ์อา่ งลา้ งมือเคลือ่ นที่จากถงั นำ้ มนั ทใ่ี ชแ้ ลว้ 2. นำถังน้ำมนั เก่าทใี่ ช้แล้ว ล้าง ถูด ขดั ให้สะอาดพงึ่ แดดให้แหง้
9 3. เจาะด้านหนา้ ถังน้ำมนั ทำประตู ปิด - เปิด โดยวดั ความยามบานประตู ขนาด กวา้ ง 50 ซม.x50 ซม. โดยใช้ เครอ่ื งเจียไฟฟา้ ตัดตามขนาดท่วี ดั ไว้ ตดิ ตงั้ บานพับ มือจับ และกลอนประตู 4.ทำฐานชัน้ วางในตัวถงั โดยนำตะแกรงเหลก็ เกา่ มาตัด ใหเ้ ทา่ กบั ขนาดของตัวถัง แลว้ นำลงไปวางตามฐานทีเ่ ช่อื ม ไว้แล้วในตวั ถังวางไวเ้ พ่อื เป็นฐานในการวางถงั น้ำทงิ้ และอุปกรณ์แผงควบคุมโซล่าเซลล์ 5. วัดขนาดเจาะฝาถงั ทำอา่ งล้างมือ นำฝาเหล็กทีป่ ิดตวั ถงั วดั ขนาดตามกะละมงั สะแตนเลส แล้วใชเ้ ครอ่ื งตัดเหลก็ ไฟเบอรต์ ัดตามขนาดทว่ี ดั ไวเ้ ป็นวงกลม และใชส้ ว่านเจาะรูในแผ่นตัวถังเหลก็ เพอ่ื ติดต้ังก๊อกนำ้ 6.นำสะดอื อ่างลา้ งมอื วดั ขนาดตามอปุ กรณ์ในกะละมังสะแตนเลส แลว้ ใชส้ วา่ นเจาะรูตามทข่ี นาดวัดไว้ แลว้ นำ สะดืออา่ งลา้ งมอื ติดตง้ั ใส่ลงไปในกะละมังสะแตนเลส เจาะกล่องพลาสตกิ เตรียมไวเ้ พื่อเตรียมใส่สายท่อยน่ น้ำทง้ิ และตดิ ตง้ั วาล์วเปิด-ปดิ นำ้ ขนาด 4 หุน เพ่อื เป็นทอ่ ระบายน้ำทง้ิ ท่เี สียแล้ว
10 7. ตดิ ตง้ั ฉากท้าวแขน ในถังเหลก็ เพ่อื สำหรับวางแผงควบคุมอปุ กรณแ์ ผงโซลลา่ เซลล์ แบตเตอรี่ ปัม๊ นำ้ ไว้ในตัวถงั 8.นำเหลก็ เส้น วัดขนาดความสูง 2 เมตร ใชเ้ ครือ่ งเชื่อมเหลก็ เชอ่ื มตดิ กับตวั ถังเพอื่ นำไปวางแผงโซล่าเซลล์ ด้านบนตวั ถังเหล็ก 9. ทำชุดลอ้ เลื่อน โดยใช้เหลก็ กลอ่ ง ขนาด 4 หุน ตดั ให้มีความยาว 12 น้วิ จำนวน เสน้ แลว้ นำเชือ่ มติดกัน เพื่อ เป็นฐานของตวั ถัง จากนัน้ นำล้อเลอ่ื นเหลก็ จำนวน 4 ลอ้ มาเชือ่ ตดิ กับโครงเหล็ก 10. ตดิ ตง้ั แผงควบคุมพลงั งานแสงอาทิตย์ แบตเตอร่ี ระบบปมั๊ น้ำ ลงไปในตัวถงั พร้อมทั้งนำแผงโซล่าเซลลต์ ิดต้ัง ไว้บนโครงเหล็กทีเ่ ช่อื มติดกับตัวถงั ตดิ ตง้ั อุปกรณป์ ๊ัมน้ำโดยใช้สายยางใส่ลงไปในตวั ก๊อกนำ้ ทีเ่ ตรียมไว้ วางตวั ระบบเซนเซอร์ ตอ่ ท่อยน่ นำ้ ทิ้งตรงสะดืออ่างล้างมือ และต่อสายน้ำดใี ยแก้วทองเหลอื งจากตัวก๊อกน้ำ
11 11. ติดต้งั แผงโซล่าเซลล์ ไว้ท่ีโครงเหลก็ ดา้ นบนของตวั ถงั เพ่อื รบั แสงแดดนำมาใชเ้ ป็นพลังงานไปฟ้าในการล้างมือ 12. ทดลองระบบการทำงานของอปุ กรณ์ โดยนำเอานำ้ สะอาดใสถ่ ังขนาด 18 ลติ ร จำนวน 2 ถัง ใส่ในตวั ถงั เหล็ก เม่อื ยนื่ มือเข้าไปผา่ นก๊อกน้ำ จะมนี ้ำไหลออกมาจากก๊อกน้ำ เพื่อทำการลา้ งมอื ชะลา้ งสิ่งสกปรก 13. ตกแตง่ ทาสีตวั ถงั และวาดรปู ตกแตง่ ใหส้ วยงามตามจินตนาการ ตามความคิดสร้างสรรค์ โดยการอนุรกั ษ์ ทรัพยากร ธรรมชาติ การประหยัดพลังงาน ลดภาวะโลกร้อน และสงิ่ แวดล้อม
12 ขัน้ ตอนท่ี 2 ทดสอบประสทิ ธภิ าพและประเมินคณุ ภาพการใช้งานอา่ งลา้ งมือเคลอื่ นที่จากถงั น้ำมันที่ใชแ้ ล้ว การทดสอบประสิทธภิ าพของอา่ งล้างมือเคล่ือนท่ีจากถังน้ำมนั ท่ใี ช้แล้ว โดยผูเ้ ชีย่ วชาญ จำนวน 3 คนประกอบด้วย (1) นายผจญ แสนวงศ์ (2) นายนวิ ฒั น์ ใหมเ่ ทวินทร์ และ (3) นางจิณัฐตา คำมาลา โดยมีวธิ ีการทดสอบประสทิ ธภิ าพการใช้งานอา่ งล้างมอื เคลื่อนทจ่ี ากถังนำ้ มันทใ่ี ช้ ดงั น้ี 1. ทดสอบระบบการทำงาน ของอา่ งลา้ งมือเคล่ือนท่จี ากถงั นำ้ มนั ที่ใช้แล้ว 2. ทดสอบการนำไปใชง้ านอ่างลา้ งมือเคลือ่ นที่จากถงั น้ำมนั ทีใ่ ช้แล้ว 3. ประเมินคณุ ภาพของอา่ งล้างมอื เคลือ่ นทีจ่ ากถังน้ำมันท่ีใชแ้ ลว้ โดยใช้แบบประเมินคุณภาพที่มีเกณฑ์การพิจารณาเป็นเครื่องมือ โดยจะประเมิน 3 ด้าน คือ ด้านความ เหมาะสมของสิ่งประดิษฐ์ในด้านการออกแบบ ด้านการกำหนด/คุณสมบัติของสิ่งประดิษฐ์ และด้านคุณค่าของ ผลงาน โดยใช้เกณฑก์ ารพจิ ารณาจากค่าเฉลย่ี ของระดับคุณภาพ ดังน้ี เกณฑ์การพิจารณา ระดับคุณภาพ ค่าเฉลี่ยของระดับคณุ ภาพ ตำ่ กวา่ หรือ เทา่ กับ 0.99 ปรบั ปรุง ค่าเฉลย่ี ของระดับคุณภาพ ระหว่าง 1.00 – 1.99 พอใช้ คา่ เฉล่ยี ของระดับคณุ ภาพ ระหวา่ ง 2.00 – 2.99 ดี ค่าเฉลยี่ ของระดับคุณภาพ ระหวา่ ง 3.00 - 4.00 ดมี าก โดยใชเ้ กณฑ์การพิจารณาจากร้อยละเฉล่ีย ดังนี้ ระดับคณุ ภาพ ปรับปรุง เกณฑก์ ารพจิ ารณา พอใช้ ร้อยละเฉลีย่ ตามเกณฑพ์ ิจารณา ต่ำกว่า ร้อยละ 49 ดี รอ้ ยละเฉลยี่ ตามเกณฑพ์ จิ ารณา ระหว่าง ร้อยละ 50 – 54 ดมี าก รอ้ ยละเฉล่ียตามเกณฑพ์ จิ ารณา ระหว่าง ร้อยละ 55 - 69 ร้อยละเฉลยี่ ตามเกณฑพ์ ิจารณา ต้ังแต่ รอ้ ยละ 70 ข้นึ ไป หลกั การคิดคะแนน =X คะแนนประเมนิ ทั้งหมด = X4 คะแนนประเมินระดับดีมาก = X3 คะแนนประเมนิ ระดับดี = X2 คะแนนประเมนิ ระดบั พอใช้ = X1 คะแนนประเมินระดบั ปรับปรุง วิธีคดิ คะแนน คะแนนเฉล่ีย (X) = 5(X5)+4(X4)+3(X3)+2(X2)+1(X1) X เปอรเ์ ซ็นต์คะแนนเฉลี่ย = คะแนนเฉลี่ย (X) x 100 คะแนนเต็ม
13 ข้นั ตอนท่ี 3 ศกึ ษาความพึงพอใจของผใู้ ช้งานต่ออา่ งลา้ งมือเคลอ่ื นที่จากถงั นำ้ มันทใ่ี ชแ้ ลว้ การวิเคราะหข์ ้อมลู ผู้จดั ทำโครงงานได้ ดำเนนิ การเก็บรวบรวมข้อมลู และวเิ คราะหข์ ้อมลู ตามขัน้ ตอนดงั นี้ 1. ทำการตรวจสอบความละเอยี ดถูกตอ้ งของแบบสอบถาม 2. คำนวณการวเิ คราะห์ข้อมูลโดยหาค่าสถติ ิพ้นื ฐานค่าคะแนนเฉล่ยี (Arithmetic Mean หรอื ) คา่ ความเบย่ี งเบน มาตรฐาน (S.D) เพ่ือใช้ในการเกบ็ รวบรวมขอ้ มลู โครงงาน เร่ือง อา่ งล้างมือเคล่ือนท่ีจากถังน้ำมันทใ่ี ช้แล้ว เกณฑ์การตัดสนิ ข้อมลู โดยใช้เกณฑ์การตดั สินใจระดับความพึงพอใจ โดยพิจารณาหาค่าเฉลี่ยของคะแนนทไี่ ดโ้ ดยแบ่ง ระดับ ความพึงพอใจเป็น 5 ระดับ โดยใชเ้ กณฑ์การประเมนิ ดังน้ี คา่ เฉลีย่ 1.00 – 1.80 หมายถงึ ความพงึ พอใจในระดบั น้อยที่สดุ ค่าเฉลย่ี 1.81 – 2.60 หมายถึง ความพงึ พอใจในระดับน้อย ค่าเฉลี่ย 2.6.1 – 3.40 หมายถงึ ความพงึ พอใจในระดับปานกลาง ค่าเฉลี่ย 3.41 – 4.20 หมายถึง ความพึงพอใจในระดับมาก ค่าเฉลย่ี 4.21 – 5.00 หมายถึง ความพึงพอใจในระดับมากท่ีสุด หลกั การคดิ คะแนน จำนวนผูป้ ระเมินทั้งหมด =X จำนวนผู้ประเมนิ ระดบั พงึ พอใจมากทส่ี ดุ = X5 จำนวนผู้ประเมินระดับพึงพอใจมาก = X4 จำนวนผู้ประเมนิ ระดับพงึ พอใจปานกลาง = X3 จำนวนผ้ปู ระเมินระดบั พึงพอใจนอ้ ย = X2 จำนวนผู้ประเมนิ ระดบั พึงพอใจน้อยทสี่ ดุ = X1 วธิ คี ดิ คะแนน คะแนนเฉลยี่ (X) = 5(X5)+4(X4)+3(X3)+2(X2)+1(X1) X เปอร์เซ็นต์คะแนนเฉลีย่ = คะแนนเฉล่ีย (X) x 100 คะแนนเต็ม
14 บทที่ 4 ผลการศึกษา จากการศกึ ษาโครงงาน เร่ือง อ่างลา้ งมอื เคลอ่ื นทจ่ี ากถังนำ้ มันท่ีใช้แลว้ ในครัง้ นี้ ผูจ้ ัดทำโครงงาน ไดท้ ำการศกึ ษา ค้นควา้ สรา้ งสง่ิ ประดิษฐ์ ตามวัตถปุ ระสงคท์ ี่ตั้งไว้ ตามขน้ั ตอน 3 ขัน้ ตอน คอื ขั้นตอนที่ 1 การประดิษฐอ์ า่ งลา้ งมือเคลือ่ นทีจ่ ากถังน้ำมนั ที่ใช้แลว้ ขน้ั ตอนท่ี 2 ทดสอบประสทิ ธิภาพการใชง้ านของอา่ งล้างมือเคลื่อนท่จี ากถังนำ้ มนั ท่ีใชแ้ ลว้ ขนั้ ตอนที่ 3 ศึกษาความพึงพอใจของผูใ้ ช้งานตอ่ อา่ งลา้ งมือเคลือ่ นทจี่ ากถังน้ำมันทใ่ี ชแ้ ล้ว โดยดำเนนิ การเก็บรวบรวมข้อมูลและวเิ คราะห์ขอ้ มูล และนำเสนอผลการศกึ ษา ดังนี้ ขน้ั ตอนที่ 1 การประดิษฐ์อา่ งล้างมอื เคลื่อนทจ่ี ากถังนำ้ มันที่ใชแ้ ล้ว ผลจากการออกแบบ คิดค้น และประดิษฐ์อ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว ของ นักศึกษา สกร. อำเภอนาน้อย เป็นดังภาพ ภาพ การประดษิ ฐอ์ ่างลา้ งมือเคลือ่ นท่ีจากถงั นำ้ มนั ทใี่ ช้แลว้ ลกั ษะเดน่ ของอา่ งลา้ งมือเคล่อื นทจ่ี ากถงั น้ำมันท่ีใช้แลว้ 1. ใช้วสั ดุ อุปกรณ์ ที่เหลอื ใช้ทห่ี าไดง้ ่ายภายในทอ้ งถ่ิน 2. ใช้พลงั งานจากแสงอาทิตยท์ ี่ถูกดึงเกบ็ ไวใ้ นแบตเตอร่ี 3. มรี ะบบการเปิด-ปิดน้ำ อัตโนมตั ิ 4. อา่ งล้างมือมีลักษณะเคล่ือนย้ายได้ แข็งแรงทนทานและสวยงาม 5. ใชง้ านได้ ท้ังในพื้นท่ภี ายในอาคารและในพื้นทภี่ ายนอกอาคาร
15 ข้นั ตอนท่ี 2 ทดสอบประสิทธิภาพและประเมินคณุ ภาพการใชง้ านอา่ งล้างมือเคลื่อนท่ีจากถังน้ำมนั ที่ใช้แลว้ ผลจากการทดสอบระบบการทำงานอา่ งล้างมือเคลื่อนทจี่ ากถังนำ้ มันท่ีใช้แล้ว โดยผเู้ ชีย่ วชาญ จำนวน 3 คน ประกอบด้วย (1) นายผจญ แสนวงศ์ (2) นายนิวัฒน์ ใหมเ่ ทวนิ ทร์ และ (3) นางจิณัฐตา คำมาลา ดังน้ี ผลการทดสอบระบบเซนเซอร์ พบว่า อุปกรณ์จะมีระบบเซนเซอร์จับความเลื่อนไหว ตรวจจับตำแหน่ง ของผู้ใช้งาน เมื่อยื่นมือเข้าไปผ่านกอ๊ กน้ำ จะมีน้ำไหลออกมาจากกอ๊ กน้ำ เพื่อทำการล้างมือชะล้างส่ิงสกปรก เมื่อ ล้างมือเสร็จแล้ว ดึงมือออกมาจากก๊อกน้ำ ระบบเซนเซอร์จับความเลื่อนไหวจะหยุดทำงาน จากนั้นน้ำจะไม่ไหล ออกมาจากกอ๊ กน้ำ เปน็ ระบบการเปดิ -ปิดน้ำ อัตโนมัติ ระบบสามารถทำงานได้ดี ผลการทดสอบระบบการทำงานของแบตเตอรี่ พบว่า พลังงานไฟฟ้าที่บรรจุในแบตเตอรี่ ขนาด 12 โวลล์ สามารถนำไปใช้ล้างมือ ได้เป็นระยะเวลา 4 ชั่วโมง จากการทดลอง การใช้ไฟฟฟ้าในแบตเตอรี่ ต่อ การลา้ งมอื อยา่ งถกู วธิ ีครบ 7 ขั้นตอน ( เฉลี่ยประมาณ 1 ช่วั โมง : 60 คน ) ผลการทดสอบระบบปั๊มน้ำจิ๋ว ปรากฏว่า ปั๊มน้ำจิ๋ว สามารถ ดูดน้ำได้ 60 ลิตร/ 1 ชม. แรงดันน้ำ จะไหลมาก หรือ ไหลน้อย ขึน้ อยู่กับพลังงานไฟฟ้าทเ่ี ก็บอยใู่ นแบตเตอร่ีดว้ ย ผลการวัดปริมาณน้ำในการลา้ งมอื พบว่า อ่างล้างมอื เคลือ่ นท่จี ากถงั นำ้ มนั ทใี่ ชแ้ ลว้ บรรจุน้ำสะอาด ท่ีใชใ้ นการล้างมือ ทัง้ หมดจำนวน 38 ลติ ร ปริมาณนำ้ ทใี่ ช้ในการลา้ งมอื (เฉล่ียประมาณ 500 มล.ต่อ 1 ครั้ง) จำนวนผู้ใช้งานในการล้างมือ (เฉลี่ย 76 คน ต่อ การอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว จำนวน 1 ถงั ) สามารถใชง้ านไดเ้ ปน็ อย่างดีและมปี ระสทิ ธภิ าพ ผลการประเมินคุณภาพของอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว โดยใช้แบบประเมินคุณภาพที่มี เกณฑ์การพจิ ารณาเปน็ เครื่องมือ จาก ผู้เชยี่ วชาญ พบว่า ค่าเฉลยี่ ของระดบั คณุ ภาพ เทา่ กบั 3.00 คะแนน คดิ เป็น ร้อยละ 75 อยใู่ นระดับคุณภาพดีมาก ผลการนำไปใช้งาน ของอ่างล้างมือเคลือ่ นท่ีจากถังน้ำมันที่ใชแ้ ล้ว ผลการใชง้ าน พบว่า อา่ งล้างมือเคล่ือนทีจ่ ากถังนำ้ มนั ที่ใช้แล้ว เป็นระบบเปิด-ปิดน้ำ อัตโนมัติ เพือ่ ล้างมอื ชะลา้ งสิ่งสกปรก จำนวนผใู้ ชง้ านในการลา้ งมอื (เฉลย่ี 76 คน ตอ่ การอา่ งล้างมอื เคลื่อนท่ีจากถงั น้ำมนั ท่ีใชแ้ ล้ว จำนวน 1 ถัง) สามารถใช้งานได้เป็นอย่างดมี ีประสิทธิภาพ มีความแขง็ แรงทนทานและสวยงาม สามารถอำนวย
16 ผลการประเมนิ คณุ ภาพของอา่ งล้างมอื เคลือ่ นท่จี ากถงั น้ำมันทีใ่ ชแ้ ลว้ ตารางผลการประเมนิ คุณภาพ ของอ่างล้างมอื เคล่ือนที่จากถังน้ำมันที่ใชแ้ ล้ว โดยใช้แบบประเมินคุณภาพ ทมี่ เี กณฑก์ ารพิจารณาเป็นเคร่อื งมือ จาก ผเู้ ชีย่ วชาญ จำนวน 3 คน ระดบั คะแนน ท่ี รายการประเมิน ดีมาก ดี พอใช้ ปรบั ปรงุ คา่ เฉล่ีย คดิ เป็น ระดับ 4 3 2 1 ร้อยละ คุณภาพ 1.ความเหมาะสมของสิ่งประดิษฐ์ในด้านการออกแบบ 1.1 เทคนคิ การออกแบบ 12 - - - 4.00 100.00 ดมี าก 1.2 วสั ดอุ ปุ กรณท์ ่ีใชป้ ระดิษฐ์ 8 3- - 3.67 91.67 ดีมาก 1.3 ความปลอดภัย 4 6- - 3.33 83.33 ดีมาก 1.4 สามารถพัฒนาตอ่ ยอดได้ 4 6- - 3.33 83.33 ดมี าก 1.5 ความน่าสนใจของผลิตภัณฑ์ 4 6- - 3.33 83.33 ดมี าก รวม 2.13 53.33 2. การกำหนด/คุณสมบตั ิของสิ่งประดษิ ฐ์ 2.1 สามารถทำงานได้ตามวัตถปุ ระสงค์ 12 - - - 4.00 100.00 ดีมาก 2.2 หลักการทำงานของอุปกรณ์ 12 - - - 4.00 100.00 ดีมาก 2.3 ความสะดวกในการเติมน้ำและระบายนำ้ 4 6 - - 3.33 83.33 ดมี าก 2.4 ความแข็งแรงทนทานและสวยงาม 12 - - - 4.00 100.00 ดีมาก รวม 3.33 83.33 3. คุณค่าของผลงาน 3.1 ประโยชนข์ องการใชง้ าน 12 - - - 4.00 100.00 ดมี าก 3.2 ประสทิ ธิภาพผลงาน 12 - - - 4.00 100.00 ดีมาก 3.3 ประสทิ ธิผลผลงาน 12 - - - 4.00 100.00 ดีมาก รวม 4.00 100.00 รวมคะแนนทั้งหมด 3 75.00 ดมี าก จากการประเมินคุณภาพ ของอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว โดยใช้แบบประเมินคุณภาพที่มี เกณฑ์การพจิ ารณาเปน็ เคร่ืองมือ จาก ผูเ้ ช่ยี วชาญ จำนวน 3 คน พบวา่ คะแนนสงู สดุ ทไี่ ดร้ บั คือ ด้านคุณค่าของ ผลงานมีคะแนนเฉลี่ย 4.00 คิดเป็นร้อยละ 100.00 อยู่ในระดับ คุณภาพดีมาก รองลงมา คือ ด้านการกำหนด/ คุณสมบัติของสิ่งประดิษฐ์ มีคะแนนเฉลี่ย 3.33 คิดเป็นร้อยละ 83.33 อยู่ในระดับคุณภาพดีมาก และ ด้านความ เหมาะสมของสิ่งประดิษฐ์ในด้านการออกแบบ มีคะแนนเฉล่ยี 2.13 คดิ เปน็ รอ้ ยละ 83.33 อยใู่ นระดบั คุณภาพดี คดิ เป็นร้อยละ 53.33 อยใู่ นระดับคณุ ภาพพอใช้ ผลการประเมินคุณภาพของอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว รวมทั้งหมด พบว่า ค่าเฉลี่ยของ ระดบั คณุ ภาพ มคี า่ เท่ากบั 3.00 คะแนน คิดเปน็ รอ้ ยละ 75.00 อยใู่ นระดับคุณภาพดีมาก
17 ข้ันตอนท่ี 3 ผลการศกึ ษาความพงึ พอใจของผู้ใช้งาน นกั ศึกษา ครู สกร.อำเภอนานอ้ ย และประชาชนในพื้นท่ี มตี อ่ อ่างลา้ งมอื เคล่ือนที่จากถังน้ำมันที่ใชแ้ ล้ว ทง้ั หมดจำนวน 20 คน ตารางที่ แสดงความพงึ พอใจของผตู้ อบแบบสอบถาม ผ้ใู ช้อ่างลา้ งมือเคลื่อนทีจ่ ากถังน้ำมันที่ใชแ้ ลว้ ระดบั ความพึงพอใจ (คน) คะแนน ผตู้ อบแบบสอบถาม เตม็ 100 มคี วามพงึ พอใจ ท่ี รายการประเมิน 5 4 321 คะแนน คิดเปน็ ระดบั มาก มาก ท่ไี ด้ ร้อยละ ความพงึ ทส่ี ดุ ปาน น้อย นอ้ ย คา่ เฉลย่ี พอใจ กลาง ท่ีสุด 1. ความแขง็ แรงทนทานของ สงิ่ ประดิษฐ์ 18 2 - - - 98.00 4.90 98.00 มากทส่ี ุด 2. ความสะดวกสบายในการใช้งาน 17 2 1 - - 96.00 4.80 96.00 มากทีส่ ุด 3. ความทนั สมัยนา่ ใชง้ าน 18 2 - - - 98.00 4.90 98.00 มากทส่ี ดุ 4. ความสอดคล้องเหมาะสมกบั สภาพ ปจั จบุ นั และปญั หา 18 2 - - - 98.00 4.90 98.00 มากทส่ี ดุ 5. การประหยัดต้นทุนของสิง่ ประดิษฐ์ 17 2 1 - - 96.00 4.80 96.00 มากที่สดุ 6. ความเหมาะสมของสิง่ ประดิษฐ์ 17 2 1 - - 96.00 4.80 96.00 มากที่สดุ 7. ประสทิ ธิภาพในการใช้งานของ สง่ิ ประดษิ ฐ์ 18 2 - - 98.00 4.90 98.00 มากที่สดุ 8. ความคิดสรา้ งสรรค์ของส่งิ ประดษิ ฐ์ 17 2 1 - - 96.00 4.80 96.00 มากทส่ี ุด 9. ความสวยงามของสง่ิ ประดิษฐ์ 18 2 - - 98.00 4.90 98.00 มากที่สดุ รวมทั้งหมด (คน) 158 18 4 - - - คา่ เฉลีย่ รวมทั้งหมด 4.39 0.50 0.11 - - - คิดเปน็ ร้อยละ 87.78 10.00 2.22 - - - จากการประเมินความพึงพอใจ ของนักศึกษา ครู และบุคลากรทางการศึกษา กศน.อำเภอนาน้อย ด้วย แบบประเมินที่มีเกณฑ์การให้คะแนนความพึงพอใจและแบบตอบคำถามปลายเปิดเป็นเครื่องมือ พบว่า คะแนน สูงสุด ที่ได้รับ คือ ความแข็งแรงทนทานของสิ่งประดิษฐ์ ความทันสมัยน่าใช้งาน ความสอดคล้องเหมาะสมกับ สภาพปัจจบุ นั และปญั หา ประสิทธภิ าพในการใชง้ านของส่งิ ประดิษฐ์ และ ความสวยงามของสิ่งประดิษฐ์ มคี ะแนนเฉล่ีย 4.90 คดิ เป็นร้อยละ 98.00 อย่ใู นระดับ ความพ่ึงพอใจมากทสี่ ุด รองลงมา คือ ความสะดวกสบาย ในการใช้งาน การประหยัดต้นทุนของสิ่งประดิษฐ์ ความเหมาะสมของสิ่งประดิษฐ์ และความคิดสร้างสรรค์ของ สิ่งประดษิ ฐ์ มคี ะแนนเฉลยี่ 4.80 คิดเป็นรอ้ ยละ 96.00 อยู่ในระดบั ความพงึ่ พอใจมากทสี่ ดุ ผลการศึกษาความพึงพอใจของผู้ใช้งาน ต่ออ่างลา้ งมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันท่ใี ช้แล้ว รวมทั้งหมด พบว่า ไดร้ ับคะแนนความพึงพอใจสูงสดุ ระดบั คา่ เฉล่ีย 4.39 คดิ เป็นรอ้ ยละ 87.78 อยู่ในระดบั มากทีส่ ุด
18 บทที่ 5 สรุปผลการศกึ ษา อภิปรายผล และข้อเสนอแนะ โครงงานวิทยาศาสตร์ด้านสิ่งแวดล้อม ประเภทนวัตกรรมจากขยะ เรื่อง “การประดิษฐ์อ่างล้างมือ เคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว” ของ นักศึกษาศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอนาน้อย จังหวัดน่าน โดยสรุปผล การศกึ ษา อภิปรายผล และข้อเสนอแนะได้ ดังน้ี สรปุ ผลการศกึ ษา คณะผู้จัดทำโครงงาน ได้ศึกษาค้นคว้าสำรวจข้อมูลเกี่ยวกับปัญหาด้านการจัดการขยะภายในชุมชน และ สอบถามความต้องการของคนในชุมชน จัดเวทีชุมชน เกี่ยวกับปัญหาด้านการจัดการขยะ จากนั้นนำสภาพปัญหา จากชุมชนมาวิเคราะหห์ าแนวทางแก้ไขร่วมกันกับชุมชน จากน้นั คณะผู้จดั ทำโครงงาน ร่วมกัน คดิ ค้นสิ่งประดิษฐ์ที่ สร้างมากจากวัสดุเหลือใช้ ในการนำมาแปรรูปใหม่ ให้เกิดประโยชน์และเพิ่มมูลค่า โดยมีวัตถุประสงค์ เพ่ือ ประดิษฐ์อ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว เพื่อทดสอบประสิทธิภาพการใช้งานของอ่างล้างมือเคลื่อนที่ จากถังน้ำมนั ทีใ่ ช้แล้ว และเพ่ือศึกษาความพึงพอใจของผใู้ ช้งานต่ออา่ งลา้ งมือเคล่ือนทจ่ี ากถังนำ้ มนั ทใ่ี ชแ้ ล้ว ในการ ประดษิ ฐแ์ ละจัดหาวสั ดุอุปกรณ์ในการทำได้มีการสอบถาม ศกึ ษาหาความรู้และประสบการณ์ จากช่างผู้เชี่ยวชาญ รวมถึงคณะครู ให้คำปรึกษา ช่วยเหลือ และส่งเสริมสนับสนุน ในการประดิษฐ์ การทดสอบประสิทธิภาพ คณะ ผ้จู ัดทำโครงงานได้มีการเชญิ ผเู้ ชยี่ วชาญ จำนวน 3 ทา่ น เขา้ มาทำการทดสอบและประเมนิ ประสทิ ธภิ าพการใช้งาน และมีการประเมินความพึงพอใจของผู้ใช้งาน จำนวน 20 คน ได้แก่ นักศึกษา ครู สกร.อำเภอนาน้อย และ ประชาชนในพืน้ ท่ีอำเภอนานอ้ ย โดยข้อมูลสามารถสรุปผลได้ว่าการสร้างสิ่งประดิษฐ์ อ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว สามารถ นำมาใช้งานได้จริงและมีประสิทธิภาพ อีกทั้งยังสามารถสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับถังน้ำมันเก่าและสร้างสรรค์ผลงาน ทางศิลปะ การนำไปใช้สามารถตอบสนองความต้องการของผู้ใช้งานได้ อำนวยความสะดวกสบายต่อผู้ใช้งานใน การล้างมือชะล้างสิ่งสกปรก สร้างเสริมสุขลักษณะนิสัยที่ดี รักสะอาด มีความปลอดภัย ห่างจากโรคภัยไข้เจ็บ ส่งผลให้ ประชาชน ในพื้นที่มีคุณภาพชวี ิตและสุขอนามัยทดี่ ี ผูจ้ ัดทำโครงงานไดส้ รุปผลการศึกษาและอภิปรายผล ดังตอ่ ไปนี้ อภิปรายผล ด้านการประดิษฐ์อา่ งล้างมอื เคลอ่ื นท่ีจากถงั น้ำมันที่ใชแ้ ล้ว การสร้างสิ่งประดิษฐ์ อ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว เป็นอ่างล้างมือที่ทำจากวัสดุ เหลือใช้ จาก ถังน้ำมันเก่าที่ใช้แล้วภายในท้องถิ่นและ เป็นระบบเซนเซอร์ตรวจจับความเคลื่อนไหว เปิด-ปิดน้ำ อัตโนมัติ โดยใช้พลังงานแสงอาทิตย์โซล่าเซล์ ผ่านแบตเตอรี่ขนาด 12 โวลล์ ในการเก็บกระแสไฟฟ้า และใช้แผง ควบคมุ ในการจ่ายกระแสไฟฟ้าในการเปิด-ปิดน้ำ อัตโนมตั ิ ลักษณะมีความแข็งแรงทนทานและสวยงาม สามารถ เคลอ่ื นย้ายหรือเคล่อื นทไี่ ดต้ ามความตอ้ งการ
19 ดา้ นการทดสอบประสทิ ธภิ าพการใชง้ านอา่ งลา้ งมอื เคลือ่ นทจ่ี ากถงั น้ำมันท่ใี ชแ้ ลว้ ผลจากการทดสอบระบบการทำงานอ่างลา้ งมือเคล่ือนทจ่ี ากถังนำ้ มันท่ใี ช้แลว้ โดยผู้เช่ียวชาญ จำนวน 3 คน ประกอบดว้ ย (1) นายผจญ แสนวงศ์ (2) นายนวิ ฒั น์ ใหม่เทวินทร์ และ (3) นางจณิ ัฐตา คำมาลา ดงั น้ี ผลการทดสอบระบบเซนเซอร์ พบว่า อุปกรณ์จะมีระบบเซนเซอร์จับความเลื่อนไหว ตรวจจับตำแหน่ง ของผู้ใช้งาน เมื่อยื่นมือเข้าไปผ่านกอ๊ กน้ำ จะมีน้ำไหลออกมาจากก๊อกน้ำ เพื่อทำการล้างมือชะล้างส่ิงสกปรก เม่ือ ล้างมือเสร็จแล้ว ดึงมือออกมาจากก๊อกน้ำ ระบบเซนเซอร์จับความเลื่อนไหวจะหยุดทำงาน จากนั้นน้ำจะไม่ไหล ออกมาจากก๊อกน้ำ เป็นระบบการเปดิ -ปิดน้ำ อัตโนมตั ิ ระบบสามารถทำงานไดด้ ี ผลการทดสอบระบบการทำงานของแบตเตอรี่ พบว่า พลังงานไฟฟ้าที่บรรจุในแบตเตอรี่ ขนาด 12 โวลล์ สามารถนำไปใช้ล้างมือ ได้เป็นระยะเวลา 4 ชั่วโมง จากการทดลอง การใช้ไฟฟฟ้าในแบตเตอรี่ ต่อ การล้างมืออย่างถกู วิธคี รบ 7 ขั้นตอน ( เฉลี่ยประมาณ 1 ชัว่ โมง : 60 คน ) ผลการทดสอบระบบปั๊มน้ำจิ๋ว ปรากฏว่า ปั๊มน้ำจิ๋ว สามารถ ดูดน้ำได้ 60 ลิตร/ 1 ชม. แรงดันนำ้ จะไหลมาก หรอื ไหลนอ้ ย ขึน้ อยกู่ ับพลงั งานไฟฟ้าท่ีเก็บอย่ใู นแบตเตอร่ีดว้ ย ผลการวัดปริมาณน้ำในการล้างมอื พบวา่ อา่ งล้างมือเคลอื่ นท่จี ากถังนำ้ มนั ทใ่ี ช้แล้ว บรรจนุ ำ้ สะอาด ท่ใี ชใ้ นการลา้ งมอื ทง้ั หมดจำนวน 38 ลิตร ปรมิ าณน้ำท่ใี ชใ้ นการล้างมอื (เฉล่ยี ประมาณ 500 มล.ต่อ 1 คร้ัง) จำนวนผู้ใช้งานในการล้างมือ (เฉลี่ย 76 คน ต่อ การอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว จำนวน 1 ถัง) สามารถใชง้ านได้เปน็ อยา่ งดีและมีประสทิ ธภิ าพ ผลการประเมินคุณภาพของอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว โดยใช้แบบประเมินคุณภาพที่มี เกณฑก์ ารพิจารณาเปน็ เครื่องมือ จาก ผู้เช่ียวชาญ พบว่า คา่ เฉล่ียของระดบั คณุ ภาพ เทา่ กับ 3.00 คะแนน คดิ เป็น รอ้ ยละ 75 อยใู่ นระดับคณุ ภาพดีมาก สรุปได้วา่ อ่างลา้ งมอื เคลอ่ื นทจี่ ากถังนำ้ มันทใี่ ช้แลว้ สามารถทำงานไดเ้ ป็นอยา่ งดี อา่ งล้างมอื เคลื่อนที่จาก ถังน้ำมันที่ใช้แล้ว เป็นระบบเปิด-ปิดน้ำ อัตโนมัติ มีน้ำไหลผ่านในปริมาณที่พอเหมาะทุกครั้งที่ทดสอบและมี ประสิทธิภาพตรงตามทีไ่ ด้ออกแบบไว้ ดา้ นความพงึ พอใจของผใู้ ช้งาน ผลการศึกษาความพึงพอใจของผู้ใช้งาน ต่ออ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว พบว่า ได้รับ คะแนนความพึงพอใจสูงสดุ ระดบั ค่าเฉลีย่ 4.39 คิดเปน็ ร้อยละ 87.78 อย่ใู นระดบั มากทสี่ ุด สรุปได้ว่าอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว สามารถลดปริมาณขยะและสร้างมูลค่าเพิ่ม อำนวย ความสะดวกสบายต่อผู้ใช้งานในการล้างมือ ลักษณะมีความแข็งแรงทนทานและสวยงาม สามารถเคลื่อนย้ายได้ ตามความต้องการ และความเหมาะสมของพื้นที่ทั้งภายในและภายนอกอาคาร สามารถการใช้งานได้เป็นอย่างดี และมปี ระสทิ ธภิ าพ จากการทำแบบสอบถามหาค่าความพึงพอใจของอ่างล้างมือเคลื่อนที่จากถังน้ำมันที่ใช้แล้ว สามารถนำ ขอ้ มลู ทัง้ หมดทไ่ี ดม้ าปรับปรงุ แกไ้ ขและพฒั นาสิง่ ประดิษฐ์อ่างล้างมือเคล่ือนท่ีจากถงั น้ำมันทใ่ี ช้แล้ว เพิ่มมากข้นึ
20 ขอ้ เสนอแนะ 1. ข้อเสนอแนะการทำโครงงานครง้ั นี้ 1.1 ถ้าแรงดนั น้ำ ทสี่ ูบขึ้นมาจากถังดา้ นล่าง เบาลง จะทำให้น้ำไหลผ่านจากก๊อกน้ำค่อนขา้ งนอ้ ย 2. ขอ้ เสนอแนะเพอ่ื การทำโครงงานคร้งั ต่อไป 2.1 ควรติดตง้ั ระบบมอเตอร์ปม๊ั นำ้ ที่ขนาดใหญข่ ้นึ และแบตเตอรท่ี ่ีมีกำลังวตั ตท์ ี่สงู ขึน้ 2.2. ควรสง่ เสรมิ และสนบั สนุน การพฒั นาการเผยแพร่ข้อมูลข่าวสารเก่ียวกบั ส่งิ ประดิษฐ์อ่างลา้ ง มือเคล่ือนที่จากถังนำ้ มนั ทใ่ี ช้แลว้ ใหผ้ ู้ทีส่ นใจนาํ ไปศึกษาและนําไปพัฒนาต่อได้ *************************
21 บรรณาณุกรม ความรู้เกี่ยวกับโซล่าเซลล์ (สัญญา ลกั ษณะ : กรมประชาสัมพนั ธ์) .[ออนไลน์].เขา้ ถงึ ไดจ้ าก https://www.solartech-center.com/article/1C-solar-cell (วนั ทคี่ ้นขอ้ มูล15 พฤษภาคม 2566) ความรเู้ กย่ี วกบั ระบบ เซนเซอร์ (Sensor) .[ออนไลน์].เข้าถึงไดจ้ าก https://www.sumipol.com/knowledge/industrial-sensors/ (วนั ท่ีคน้ ข้อมูล 17 พฤษภาคม 2566) ความร้เู ก่ียวกับแบตเตอร่ี (อ้างอิง :ปริญญานิพนธ์ การทดสอบสมรรถนะของแบตเตอร่ี ภาควิชา วิศวกรรมไฟฟ้ากำลัง คณะวศิ วกรรมศาสตร์มหาวิทยาลัยเทคโนโลนีมหานคร ปี 2548) (วนั ทีค่ น้ ข้อมูล 25 พฤษภาคม 2566) ความรูเ้ ก่ียวกบั อา่ งล้างมือ .[ออนไลน์].เข้าถึงได้จาก https://decorreport.com/ (วันท่ีคน้ ข้อมลู 25 พฤษภาคม 2566) ความรูเ้ กย่ี วกบั ถังนำ้ มัน .[ออนไลน์].เขา้ ถงึ ได้จาก https://www.stdrum.com/product-internal- lining-th.php (วนั ทค่ี ้นข้อมูล 15 พฤษภาคม 2566) ความรู้เกย่ี วกบั ป๊ัมน้ำ .[ออนไลน์].เขา้ ถึงไดจ้ าก https://mmcsolarfarm.com/topic-10-view.html (วันทีค่ ้นข้อมูล 25 พฤษภาคม 2566) คูม่ อื การจัดทำโครงงาน สถาบัน กศน. ภาคเหนอื สำนักงาน กศน. สำนกั งานปลดั กระทรวงศึกษาธิการ (วันทีค่ น้ ข้อมลู 25 พฤษภาคม 2566) เอกสารประกอบการอบรมเชิงปฏบิ ัติการ การเรยี นรูแ้ บบโครงงาน โดย ศนู ย์วทิ ยาศาสตรเ์ พอ่ื การศึกษา ลำปาง (วันท่ีคน้ ข้อมลู 25 พฤษภาคม 2566)
22 ภาคผนวก
23
โครงงานการประดษิ ฐ์อา่ งลา้ งมือเคล่ือนทจี่ ากถงั นำ้ มันทใี่ ช้แล้ว 24
คณะผจู้ ัดทำ 25 นายปรีดา เสนา ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลาย นางดวงเดือน พลธนะ นางสาวเจนจริ า อภยั กาวี ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนตน้ ระดบั มธั ยมศึกษาตอนปลาย ครูที่ปรกึ ษา นางสาวพชั รนิ ทร์ ปนั แปง นายนทั ธพงศ์ เป็งอนิ ทร์ ครผู ู้ช่วย ครูอาสาสมคั รฯ
Search
Read the Text Version
- 1 - 30
Pages: