Hazard land ดินแดนความปลอดภัยจากสารเคมี

คมู อื การใชส ่ือ การเรยี นการสอนวิทยาศาสตร ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปท่ี 4 \"Hazard land ดินแดนความปลอดภัยจากสารเคม\"ี จดั ทําโดย นางสาวอญั ชนา นอยพิทกั ษ นกั ศกึ ษาสาขาวทิ ยาศาสตร ช้นั ปที่ 4 มหาวทิ ยาลยั ราชภัฏสกลนคร

คํานํา คมู อื การใชสื่อ เร่ือง Hazard land ดนิ แดนความปลอดภัยจากสารเคมี เปน สว น หนึง่ ของรายวิชาการผลิตสือ่ การสอนวิทยาศาสตร รหัสวชิ า 21024313 จดั ทําขึ้นเพอ่ื ให นักเรยี นไดศ ึกษาทําความเขา ใจเกี่ยวกับความอนั ตรายของสารเคมี วสั ดุอปุ กรณที่ใชใน การผลิตสอ่ื การใชสื่อ ขัน้ ตอนการผลิตสื่อ และขอดขี องสอ่ื การเรียนการสอน ซึ่งผูจัดทําหวังวา คูมือการใชส ่อื เรื่อง \"Hazard land ดินแดนความปลอดภยั จาก สารเคมี\" จะเปน ประโยชนแกผูที่มาศึกษาคนควา หาความรูห ากคมู อื การใชส ื่อ เรอื่ ง \"Hazard land ดินแดนความปลอดภยั จากสารเคมี\" ผดิ พลาดประการใดกข็ ออภยั มา ณ ทน่ี ี้ ผจู ดั ทํา นางสาวอัญชนา นอ ยพิทักษ

Hazard land ดนิ แดนความปลอดภัยจากสารเคมี 1. ช่ือสือ่ Hazard land ดินแดนความปลอดภัยจากสารเคมี 2. ใชส ําหรับการเรียนการสอนในระดับช้ัน ใชในการจัดการเรียนการสอนในรายเคมี ในระดับชนั้ มัธยมศกึ ษาปที่ 4 3. ระยะเวลาในการจดั ทาํ 1 สปั ดาห 4. งบประมาณ 500 บาท 5. มาตรฐานการเรียนรู/ตัวชว้ี ัด สาระเคมี 3. เขาใจหลักการทาํ ปฏบิ ตั กิ ารเคมี การวดั ปรมิ าณสาร หนวยวัด และการเปลย่ี นหนวย การคํานวณปริมาณของสาร ความเขมขน ของสารละลาย รวมท้งั การบรณู าการความรู และทกั ษะในการอธิบายปรากฏการณใ นชีวิตประจําวัน และการแกปญ หาทางเคมี ผลการเรียนรู 1. บอกและอธบิ ายขอ ปฏบิ ตั เิ บือ้ งตนและปฏิบัติตนทแ่ี สดงถึงความตระหนกั ใน การทาํ ปฏิบัตกิ ารเคมเี พื่อใหมีความปลอดภยั ทั้งตอ ตนเองผอู ืน่ และส่งิ แวดลอ มและเสนอ แนวทางแกไ ขเม่ือเกิดอบุ ัตเิ หตุ 2. เลอื กและใชอ ปุ กรณหรอื เครือ่ งมอื ในการทําปฏบิ ตั ิการและวัดปรมิ าณตา ง ๆ ไดอยา งเหมาะสม

6. หลักการและเหตผุ ล วิทยาศาสตรม ีบทบาทสาํ คัญอยางยง่ิ ในสังคมโลกปจจบุ นั และอนาคต วิทยาศาสตร ชว ยใหม นษุ ยไดพฒั นาวธิ คี ดิ ท้งั ความคดิ ที่เปนเหตเุ ปน ผล คิดสรา งสรรค การคิดวิเคราะห และวจิ ารณ มีทักษะสาํ คญั ในการคน ควาหาความรู มีความสามารถในการแกป ญหาอยาง เปน ระบบ สามารถตัดสินใจโดยใชขอ มลู ที่หลากหลายและมีประจกั ษพยานทต่ี รวจสอบได สามารถนาํ ความรไู ปใชอยา งมีเหตผุ ล สรางสรรค และมีคณุ ธรรม ในการสอนวทิ ยาศาสตร จงึ จาํ เปนตอ งอาศยั สื่อทห่ี ลากหลายในลักษณะตา ง ๆ เพ่ือชวยใหนกั เรยี นเขา ใจสิ่งตา ง ๆ ไดงา ยข้ึน อยางไรก็ตามส่อื วิทยาศาสตรส วนใหญม ีราคาสูงและมีอปุ สรรคในการจัดหา ดังนน้ั การสรางและพฒั นาส่อื การเรียนการสอนทีม่ ีราคายอ มเยา เหมาะสมกบั สภาพทอ งถนิ่ นําวัสดเุ หลือใชต าง ๆ มาเปน วตั ถุดบิ ในการประดิษฐจ งึ เปน แนวทางท่นี า จะเกดิ ประโยชน ความปลอดและทกั ษะในการปฏบิ ัตกิ ารเคมเี ปนความรสู าํ คญั ทท่ี กุ คนควรมกี อนทํา การทดลองในหอ งปฏิบัติการ ซ่ึงปจจบุ ันประเทศไทยเหน็ ความสําคญั ในประเดน็ น้ีเพ่ิมมากข้นึ ทําใหห ลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขัน้ พ้นื ฐานพุทธศักราช 2551 (ฉบับปรบั ปรงุ 2560) รายวชิ าเคมี มีการจดั การเรียนการสอนเร่อื งความปลอดภัยและทักษะในปฏบิ ัตกิ ารเคมเี พมิ่ เติมขึ้นจากเดิม แตเ นอื่ งจากเปนบทเรียนเรือ่ งใหมทําใหยงั ไมม ีสื่อท่ใี ชใ นการจัดเรียนการสอน ในหอ งเรยี นมีเพียงโปสเตอรหนังสอื และวิดโี อสําหรบั ขอควรระวังในหองปฏิบัติการเทานน้ั แตย งั ขาดสอ่ื เกีย่ วกับความอันตรายของสารเคมีแตล ะชนิด ดวยเหตุนี้ทําใหด ฉิ นั จดั ทําเกมกระดาน “Hazard Land ดนิ แดนปลอดอนั ตรายจาก สารเคมี” นขี้ ้นึ สาํ หรับใชเปนส่ือในการจัดการเรยี นการสอนเรื่องควในการทํางานกันสารเคมี และใชสําหรบั ทบทวนบทเรยี นเรือ่ งความปลอดภยั ในการทํางานกับสารเคมี

7. วตั ถปุ ระสงค 1. ผใู ชงานเขาใจความหมายของสัญลกั ษณแสดงความอนั ตรายในระบบ Globally Harmonized System of Classification and Labelling (GHS) 2. ผูใชงานระบุความเปน อันตรายของสารเคมโี ดยใชสญั ลักษณไ ด 3. ผใู ชงานรูจ กั อปุ กรณท ใ่ี ชในการทดลอง 4. ผูใชง านรคู วามเปน อันตรายของสารเคมแี ละสามารถเลอื กใชอ ุปกรณป อ งกันตนเอง ไดอยา งถูกตอง 8. ประโยชนท ่ีนักเรียนจะไดรบั 1. นักเรียนเกิดความสนใจในการเรยี นมากขนึ้ 2. นักเรยี นเกิดความเพลดิ เพลนิ ในการเรยี นรู 3. ไดรบั ความรเู พิ่มเตมิ นอกเหนือจากการเรยี นในหนังสือ 4. นกั เรยี นสามารถนําความรูทีไ่ ดไปประยุกตใชในการทาํ งานดา นส่อื ได

9. วสั ดุ/อุปกรณ 2. พลาสตกิ เคลอื บการด 1.กระดาษ Glossy ขนาด 150 แกรม 3. คตั เตอร 4. กรรไกร

9. วสั ด/ุ อปุ กรณ 6. กลอ งพลาสตกิ ใสเหรียญสญั ลักษณ GHS 5. ไมบ รรทัดเหล็ก 7. กลอ งใสธนบตั ร 8. กลองกระดาษใสช ุดกิจกรรม

10. ขน้ั ตอนการผลิตส่ือ 1.ออกแบบเกม โดยตองรกู อ นวาเราอยากไดบ อรด เกมแบบไหน โดยการด ขนาด 2.5 x 3 นิ้ว 2. จากนน้ั กําหนดเง่อื นไขและกติกาของเกม ถา เปน เกมทต่ี อ งแขงขันกัน ก็ตอ งกําหนด วา ใครไดคะแนนครบตามกาํ หนดกอ นจะเปน ผชู นะ 3. กําหนดสว นประกอบของบอรดเกมทําเองทใ่ี ชใ นเกม 4. จากน้นั ใชโปรแกรมวาดภาพในการออกแบบการดเกม โดยใชโ ปรแกรม Photoshop และโปรแกรม Canva 5. เมอ่ื ออกแบบการดเกมเสร็จแลว ทําการปร้ิน โดยใชก ระดาษ Gloggy ขนาด 150 แกรม 6. ตดั กระดาษทีท่ ําการปริน้ ออกมา แลวประกบการด ใหเขา กนั 7. นาํ การด ทไี่ ดไ ปเคลอื บดวยเครอ่ื งเคลอื บ หรอื กระดาษเคลือบการด 8. บรรจกุ ารด ลงในกลอ งชุดอุปกรณ

11. วธิ กี ารใชสอ่ื ใชในการจดั การเรยี นการสอนในรายวิชาเคมี ในระดบั ช้ันมธั ยมศกึ ษาปท ่ี 4 Hazard land ดินแดนความปลอดภยั จากสารเคมี มีวธิ ีการใชงาน ดงั นี้

11. วิธกี ารใชส ือ่ 1.แบงผูเ ลน ออกเปน 4 ทีม ทีมละ 1-2 คน และหยิบการด ภารกิจ ทีมละ 1 ใบ 2. หยบิ เหรยี ญอนั ดบั เพือ่ จดั อันดับการเลน โดยทมี ท่จี ับไดเลข 1 จะเปน กลุมแรก จากนั้นจะเรยี งอันดับทีมจากดานขวามอื ของทมี ท่ี 1 ตอ ไป ตามลําดับ 3. รอบแรก ผเู ลน ทุกทมี จะสามารถหยบิ เหรียญสญั ลกั ษณ GHS ไดท ีมละ 3 เหรียญ โดยสามารถดคู วามหมายของเหรียญสญั ลกั ษณ GHS ไดจากคมู อื ทใ่ี หไ ว 4. รอบท่สี อง แตล ะทมี สามารถเลอื กไดในหลายกรณี แตส ามารถเลือกทาํ ไดแ คคร้งั ละ 1 กิจกรรมเทานนั้ 4.1 ถา ทมี ใด เลือกหยบิ เหรยี ญสญั ลักษณ GHS ตอ จะสามารถหยิบไดเ พียง 3 เหรยี ญ โดยการหยบิ เหรยี ญสัญลกั ษณ GHS ตองพจิ ารณาจากการด ภารกิจทีไ่ ดร ับ 4.2 ถาทมี ใด จะไมหยบิ เหรียญสัญลกั ษณ GHS แตเ ปลยี่ นเปน ซอ้ื การด สารเคมี แทน จะซ้อื ไดก ต็ อ เมอื่ นําเหรยี ญสัญลกั ษณ GHS มาวางใหถกู ตอง ตามสัญลกั ษณอนั ตราย ของสารเคมี 4.3 จากน้นั ใหนายธนาคารหรือครูตรวจสอบความถูกตอ ง เมอื่ ตรวจสอบแลว ถกู ตอ งก็จะไดการดสารเคมีนนั้ ไป แลว จะทาํ การเปดสารใหมมาแทนที่สาํ หรบั ใหทมี อ่นื เลือก ตอ ไป

11. วิธีการใชสอื่ 5. ในรอบตอไป ถา ไมเ ลือกซอื้ การด สารเคมี เนือ่ งจากมีการด สารเคมแี ลวสามารถนํา การด สารเคมไี ปขายกับนายธนาคารหรอื ครู เพ่อื นาํ เงินมาซอ้ื การด อปุ กรณและการด อปุ กรณป อ งกันตนเอง โดยตองพิจารณาทีภ่ ารกจิ ของตนเอง 6. การจบเกม : เมอ่ื ทมี ใดทมี หนง่ึ ทําภารกจิ สําเรจ็ ปล. ถา มที มี ทท่ี ําภารกจิ สําเรจ็ มากกวา 1 ทมี จะพจิ ารณาจากเงนิ ทม่ี อี ยู ถา ทมี ใดมเี งนิ สะสม มากกวา จะเปน ทมี ทชี่ นะไป

12. ขอ ดีของส่ือการเรยี นการสอน 1. ชวยใหน ักเรยี นเห็นความอนั ตรายของสารเคมีในชวี ติ ประจําวนั 2. เปน ส่อื การเรียนการสอนท่ีใชงบประมาณคอนขางนอย และสามารถนาํ ไปสอน นกั เรยี นไดจริง 3. ชวยกระตนุ และสรา งความสนใจใหกบั ผเู รยี น 4. ชวยใหเ กดิ การเรยี นรอู ยา งมีประสทิ ธภิ าพมากข้ึน 5. ชวยแบง เบาภาระในการเตรียมเน้ือหาของผูส อน

.......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... สอื วทิ ยน์ า่ รู้ With Kru'Eve