ว่านหางจระเข้

วา่ นหางจระเข้ ชอ่ื สมนุ ไพร : วา่ นหางจระเข้ ชื่ออน่ื ๆ : วา่ นไฟไหม้ (เหนือ) หางตะเข้ (ภาคกลาง) ชื่อวทิ ยาศาสตร์ : Aloe vera (L.) Burm.f. .ชือ่ วงศ์ : Aloaceae ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ ไมล้ ้มลกุ อายุหลายปี ลำตน้ สั้น ใบเรยี งซอ้ นเปน็ กอ ข้อและปล้องส้นั สงู ประมาณ 0.5-1 เมตร ตน้ แกจ่ ะมี หน่อเล็กๆของต้นอ่อนแตกออกมา ใบเดี่ยว เรียงเวียนถีร่ อบต้น กวา้ ง 5-12 เซนติเมตร ยาว 30-80 เซนติเมตร ใบรูปขอบขนาน ปลายใบเรียวแหลม โคนใบกว้าง สีเขยี วอ่อนหรือเขยี วเขม้ ด้านหน้าแบน ดา้ นหลงั โค้งนูน ใบ อ่อนมปี ระสขี าว ขอบใบมีหนามแหลมเลก็ ขน้ึ หา่ งๆกนั ผวิ ใบหนา เน้อื ใบหนาอวบน้ำมาก ภายในเนือ้ ใบมวี ้นุ ใส เปน็ เมอื ก เมอื่ กรดี ลงไปบริเวณโคนใบจะมนี ้ำยางใสสีเหลืองไหลออกมา ดอกออกเป็นช่อตง้ั ยาว 60-90 เซนตเิ มตร แทงช่อออกจากกลางตน้ ก้านชูชอ่ ดอกยาว ดอกย่อยเป็นหลอดห้อยลง รปู แตร กลบี ดอกโคนเช่ือม กัน ปลายแยกเปน็ 6 กลีบ เรยี งเปน็ 2 ชนั้ ดอกสีสม้ ไมล้ ้มลุกอ่อน บานจากลา่ งขนึ้ บน แต่ละดอก กว้าง 7 มลิ ลิเมตร ยาว 2-3 เซนตเิ มตร ผล เป็นผลแหง้ แตกได้ รปู กระสวย วา่ นหางจระเขเ้ ดิมเป็นพืชพื้นเมืองของ ทวปี แอฟรกิ า แต่มีการนำมาปลกู ในประเทศเขตร้อนทัว่ ไป สรรพคุณ ตำรายาไทย วุ้นใสจากใบสด รสจดื เย็น ใช้ภายนอก รักษาแผลไฟไหม้น้ำร้อนลวก แผลสด แผล อกั เสบเร้ือรังท่ีเกิดจากการติดเช้ือฝหี นอง ลดการอักเสบร้อนแดงของผิวหนัง ลดรอยแผลเปน็ รักษาอาการ อกั เสบของผิวหนังจากสิว ฝ้า แผลถลอก แผลถูกของมีคม ทาผิวป้องกันและรกั ษาอาการไหม้จากแสงแดดหรือ รังสี เหนบ็ ทวารรกั ษาริดสีดวงทวาร ฝานวุ้นให้กลมทาปนู แดงนำมาปิดขมบั ทำใหเ้ ย็นดูดพิษแก้ปวดศีรษะ วุ้น จากใบสดเปน็ ยาเยน็ ใชช้ โลมเสน้ ผม ทำให้ผมดกเงางาม และเส้นผมสลวย เนือ่ งจากทำให้รากผมเยน็ เร่งการ งอกของผม และรักษาแผลบนหนังศรี ษะ ใชภ้ ายใน วนุ้ ใสรบั ประทานรักษาโรคกระเพาะอาหาร บำรุงรา่ งกาย แก้ร้อนใน ดดู พิษร้อนภายในร่างกาย ลดระดบั น้ำตาลในเลือด แก้อาการปวดตามขอ้ ทั้งต้น รสเยน็ เอียน ดอง สรุ าดื่มขับนำ้ คาวปลาหลังคลอด ราก รสขมข่ืน กนิ ถ่ายโรคหนองใน แกม้ ตุ กิด ช้ำรั่ว น้ำยางสเี หลอื งจากใบ เคีย่ วใหแ้ หง้ เรยี กว่า “ ยาดำ “ มรี สเบอ่ื และเหม็นขม ใช้กินเป็นยาถา่ ยยาระบายที่ออกฤทธ์แิ รงมากควรใช้ใน ปริมาณทีน่ ้อยมาก