หนังสือar9

คู่มือการใช้หนังสืออเิ ลก็ ทรอนิกส์ส่งเสริมการเรียนรู้ เร่ืองการปฐมพยาบาลเบื้องต้น

คานา การพฒั นาแหล่งเรียนรู่ประกอบเทคโนโลยคี วามจริงเสริม แบบปฏสิ ัมพนั ธ์เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้เรื่องการปฐมพยาบาล สาหรับนักเรียนโรงเรียนเต็มรักศึก จดั ทาขนึ้ เพ่ือส่งเสริมการเรียนรู้ ทาเป็ นผลงานใช้ศึกษาในส่ือการเรียนการสอน มเี นื้อหาเกยี่ วกบั การ ปฐมพยาบาลเบื้องต้น สามารถนามาใช้ประโยชน์พร้อมนาไปใช้ใน ด้านการศึกษาต่อไป

สารบัญ หน้า 1 เรื่อง 3 ความหมายของการปฐมพยาบาล 6 จุดประสงค์ของการปฐมพยาบาล 10 วธิ ีการปฐมพยาบาลและความสาคญั 17 อปุ กรณ์การปฐมพยายบาลเบื้องต้น 25 การเคลื่อนย้ายผู้บาดเจ็บ 32 การปฐมพยาบาลเบื้องต้นบาดแผลต่างๆ (AR) เกร็ดความรู้เร่ืองแอลกอฮอล์

ปฐมพยาบาลเบือ้ งต้น (First Aid) หมายถงึ เป็ นการให้ความช่วยเหลือทางการแพทย์แก่ผู้ป่ วย หรือผู้บาดเจบ็ ทนั ที ณ บริเวณเกดิ เหตุ อาจเป็ นการใช้ทกั ษะความรู้ เฉพาะทางหรือการตดั สินใจทเี่ หมาะสมกบั สถานการณ์ฉุกเฉิน ใน การช่วยเหลืออาจใช้เพยี งอปุ กรณ์เท่าท่หี าได้ในขณะน้ัน เพ่ือ ประคบั ประคองอาการของผู้ป่ วยจนกว่าจะได้รับการรักษาจาก บุคลากรทางการแพทย์

หลกั ทั่วไปของการปฐมพยาบาล หมายถงึ ผู้ทาการปฐมพยาบาลจะต้องควบคมุ สติของ ตนเองให้ได้ อย่าตื่นเต้น ตกใจต้อเหตุการณ์ทไ่ี ด้พบเห็น และต้อง ตรวจดูอาการของ ผู้ป่ วยเสียก่อนว่าได้รับอนั ตรายอะไรบ้าง

จุดประสงค์ในการปฐมพยาบาลเบือ้ งต้น เพื่อรับมือกบั สถานการณ์ทไ่ี ม่คาดคดิ จงึ เป็ นเร่ืองสาคญั การปฐมพยาบาลเบื้องต้นอย่างถูกต้องอาจช่วยป้องกนั ความพกิ าร ทอี่ าจเกดิ ขนึ้ จากอาการบาดเจบ็ ไม่ว่าจะเป็ นความเจ็บป่ วยจาก อบุ ัติเหตุเลก็ น้อย ๆ กต็ าม โดยช่วยลดความรุนแรงของอาการ บาดเจบ็ และช่วยให้ร่างกายของผู้ป่ วยกลบั สู่สภาพเดมิ โดยเร็ว

วธิ ีการปฐมพยาบาลเบือ้ งต้น ต้องดูตามอาการซ่ึงแตกต่างกนั โดยผู้ทใี่ ห้ความช่วยเหลือ ต้องมสี ติ คดิ หาวธิ รี ับมือ และตดั สินใจให้เหมาะสมกบั สถานการณ์ มากทส่ี ุด สิ่งทผ่ี ู้ช่วยเหลือควรคานึงถงึ คือ เร่ืองขดี ความสามารถ ข้อจากดั หรือความปลอดภยั เป็ นอนั ดับต้น ๆ โดยให้รีบติดต่อขอ ความช่วยเหลือจากหน่วยงานก้ชู ีพฉุกเฉินเสมอ

ความสาคญั ของการปฐมพยาบาลเบือ้ งต้น 1. การปฐมพยาบาลทีถ่ ูกต้องและรวดเร็วสามารถช่วยลดอนั ตรายทร่ี ุนแรงหรือ ลดความเสี่ยงต้อการเสียชีวติ ได้ 2. ช่วยป้องกนั ไม่ให้ผ้ปู ่ วยได้รับอนั ตรายมากขนึ้ ช่วยป้องกนั ภาวะแทรกซ้อนท่ี อาจเกดิ ขึน้ หลงั จากประสบอุบัตเิ หตหุ รือเจบ็ ป่ วย 3. ช่วยบรรเทาอาการเจบ็ ปวด การปฐมพยาบาลท่ถี ูกต้องจะช่วยลดอาการ เจบ็ ปวดจากการได้รับบาดเจบ็ ต่างๆ 4. ช่วยให้ผ้ปู ่ วยฟื้ นตวั และกลบั สู่สภาพเดมิ โดยเร็ว เนื่องจากผู้ป่ วยมกั มคี วาม กงั วลเกย่ี วกบั อาการบาดเจบ็ ของตนเอง ดงั น้นั นอกจากการช่วยเหลือโดยการ ปฐมพยาบาลแล้ว การดูแลทางด้านจติ ใจกเ็ ป็ นส่ิงสาคญั

อปุ กรณ์การปฐมพยายบาลเบื้องต้น อปุ กรณ์ ทาแผลเป็ นหน่ึงในสามองค์ประกอบหลกั ของกล่อง ปฐมพยาบาล ประกอบด้วยเครื่องมือหลายอย่างทจ่ี ะใช้ล้างแผล ห้ามเลือด ปิ ดแผลป้องกนั เชื้อโรค หยุดการเคลื่อนไหวของกระดูก และข้อ เครื่องมือเหล่านีค้ วรจัดวางเป็ นหมวดหมู่ หยบิ หาง่าย และ มกี ารตรวจเช็กอยู่สมา่ เสมอเพื่อหาอปุ กรณ์ทดแทนเมื่อใช้ไป อปุ กรณ์จาเป็ นในชุดการ

อปุ กรณ์การปฐมพยายบาลเบื้องต้นประกอบด้วย

ยาล้างแผล เช่น เบต้าดนี แอลกอฮอล์ หากล้างแผลด้วยนา้ สะอาด เช่น นา้ ประปา นา้ ดื่มสุกทที่ งิ้ ไว้ให้เยน็ ใช้นา้ ยาฆ่าเชื้อเหล่านีช้ ะล้าง หรือ เช็ดถูในบริเวณแผล เนื่องจากนา้ ยาเหล่านี้ จะทาลายเนื้อเย่ือได้ แต่ สามารถใช้ทาความสะอาดรอบๆ แผลได้

ผ้าทาแผล (ผ้าก๊อซ) ต้องเป็ นแบบเกบ็ ไว้ในซองพลาสตกิ ผ้าก๊อซใช้สาหรับปิ ด แผลหลงั จากล้างทาความสะอาดแล้วเพื่อป้องกนั เชื้อโรค หรือใช้กด บาดแผลทมี่ เี ลือดออกเพ่ือห้ามเลือด

พลาสเตอร์เทปปิ ดแผล ขนาดต่างๆ ใช้สาหรับปิ ดแผลหลงั จากล้างทาความสะอาดแล้ว

ผ้ายืด (อลี าสตกิ แบนเอด) ใช้สาหรับพนั เมื่อเกดิ การบาดเจ็บกล้ามเนื้อ ข้อ เพ่ือลดการบวม ลด การเคลื่อนไหว หรือใช้พนั ยดึ กบั อปุ กรณ์อื่นๆ เพื่อดามกระดูก ผ้ายืดยงั สามารถนามาพนั ทบั ผ้าก๊อซหรือพลาสเตอร์ตดิ แผลเพื่อห้ามเลือด แต่ห้าม พนั แน่นจนเกนิ ไปเพราะทาให้อวยั วะส่วนปลายเกดิ การ บวมและขาดเลือด มาเลยี้ งได้

ถุงมือ สาหรับผู้ช่วยเหลือเพ่ือป้องกนั มใิ ห้ผู้ช่วยเหลือสัมผสั ถูกเลือด อาเจียนสารคดั หลงั่ หรือสารเคมตี ่างๆทเี่ กดิ ขนึ้ บนตวั ผู้บาดเจ็บ เพราะหลกั การของผู้ช่วยเหลือทด่ี คี ือตนเองต้องปลอดภยั ไว้ก่อน

การเคล่ือนยา้ ยผู้ปว่ ย

จุดประสงค์การเคลื่อนย้ายผู้ป่ วย 1. เพื่อเคล่ือนย้ายผู้ป่ วยออกจากสถานทเี่ กดิ เหตุ อนั อาจทาให้เกดิ อนั ตราย เพม่ิ ขนึ้ 2. เพ่ือเคลื่อนย้ายผู้ป่ วยไปอยู่ในทท่ี ใี่ ห้การปฐมพยาบาลได้สะดวก 3. เพ่ือส่งผ้ปู ่ วยไปรับการรักษาต่อ

การเคล่ือนย้ายผู้บาดเจ็บ หลกั ในการเคลื่อนย้ายผู้ป่ วย 1. ต้องทราบว่าผู้ป่ วยได้รับบาดเจ็บบริเวณใด 2. เลือกวธิ ีการเคลื่อนย้ายทเี่ หมาะสมกบั สภาพความเจบ็ ป่ วย 4. การเคลื่อนย้ายต้องทาด้วยความนุ่มนวล มสี ติ รอบคอบ 5. การเคลื่อนย้ายผู้ป่ วยหนักจะต้องมสี ่ิงรองรับ ศีรษะ แขน ขา และหลงั

การเคล่ือนย้ายโดยผู้ช่วยเหลือคนเดยี ว วธิ ที 1ี่ พยงุ เดนิ เหมาะสาหรับผู้ป่ วยทร่ี ู้สึกตัวดแี ต่แขน,ขาข้างใดข้าง หนึ่งเจ็บ วธิ ีเคล่ือนย้าย : ผู้ช่วยเหลือยืนเคยี งข้างผู้ป่ วย หันหน้าไปทาง เดยี วกนั แขนข้างหน่ึงของผู้ป่ วยพาดคอ ผู้ช่วยเหลือจับมือผู้ป่ วยไว้ ส่วนแขนอกี ข้างหน่ึงของผู้ช่วยเหลือโอบเอวและพยงุ เดนิ

วธิ ีท2ี่ การอ้มุ วิธนี ีใ้ ช้กบั ผู้บาดเจบ็ ทมี่ นี า้ หนักตวั น้อยหรือในเดก็ ซ่ึงไม่มบี าดแผลรุนแรง หรือกระดูกหักโดยการช้อนใต้เข่าและ ประคองด้านหลงั หรืออ้มุ ทาบหลงั กไ็ ด้

การเคลื่อนย้ายผู้ป่ วยโดยผู้ช่วยเหลือสองคน วธิ ีท1ี่ อ้มุ และยก เหมาะสาหรับผู้ป่ วยรายในรายทไี่ ม่รู้สึกตวั แต่ไม่ ควรใช้ในรายทม่ี กี ารบาดเจบ็ ของลาตวั หรือกระดูกหัก

วธิ ีท2ี่ นั่งบนมือท้งั ส่ีทจ่ี ับประสานกันเป็ นแคร่ เหมาะสาหรับผู้ป่ วยในราย ทขี่ าเจ็บแต่รู้สึกดแี ละสามารถใช้แขนท้งั สองข้างได้ วธิ ีเคลื่อนย้าย : ผ้ชู ่วยเหลือท้งั สองคนใช้มือขวากาข้อมือซ้ายของตนเอง ขณะเดียวกนั กใ็ ช้มือซ้ายกามือขวาซึ่งกนั และกนั ให้ผู้ป่ วยใช้แขนท้งั สองยนั ตัวขนึ้ นั่งบนมือท้งั ส่ีทจ่ี ับประสานกนั เป็ นแคร่ แขนท้งั สองของผู้ป่ วยโอบ คอผ้ชู ่วยเหลือ จากน้ันวางผู้ป่ วยบนเข่าเป็ นจังหวะทห่ี น่ึงและอ้มุ ยืนเป็ น จังหวะทส่ี อง แล้วจึงเดินไปพร้อมๆ กนั

วธิ ีท3ี่ การพยุงเดิน วธิ ีนีใ้ ช้ในรายทไ่ี ม่มบี าดแผลรุนแรง หรือ กระดูกหกั และผู้บาดเจบ็ ยงั รู้สึกตัวดี

วธิ ีการปฐมพยาบาลเบื้องต้น

การปฐมพยาบาลเบื้องต้นแผลไฟไหม้-นา้ ร้อนลวก

การปฐมพยาบาลเบื้องต้นกระดูกหัก

การปฐมพยาบาลเบื้องต้นหกล้มรุนแรง

การปฐมพยาบาลเบือ้ งต้นภาวะหัวใจหยดุ เต้น

การปฐมพยาบาลเบือ้ งต้นบาดแผลจากของมคี ม

การปฐมพยาบาลเบือ้ งต้นอาการชัก

แอลกอฮอล์ ยาท่รี ักษาแผลกนั ผดิ วธิ ี

บรรณานุกรม

ผู้จัดทา ปวช.3/1 สาขาวชิ าคอมพวิ เตอร์ธุรกจิ นายปุลนิ ลาภวงศ์ราษฎร์ รหสั ประจาตวั 13357 นางสาวสุทธดิ า คงอม่ิ รหัสประจาตัว 13374 นายฑิชากร จนั บวั ลา รหสั ประจาตวั 13389