Part 3 เลขนัยสาคัญ ก า ร นั บ เ ล ข นั ย สา คั ญ 1. ตวั เลขท่ี ม่มี 0 เลขทกุ ตัว ถือเปน็ เลขท่มี ีนัยสาคัญ 4. เลข 0 ท่ตี อ่ ท้ายเลขจานวนเตม เชน่ 120 (มีเลข เชน่ 1.23 (มีเลขนยั สาคญั 3 ตวั ) นยั สาคญั 2 ตัว) และ 200 (มเี ลขนยั สาคญั 1 ตวั ) 2. เลข 0 ทอ่ี ย่รู ะหว่างตัวเลข ถอื เปน็ เลขนยั สาคัญ 5. เลข 0 ที่หนา้ ตัวเลข เชน่ 1.02 (มเี ลขนยั สาคญั 3 ตวั ) และ 10006 (มีเลข เชน่ 0.02 (มีเลขนยั สาคัญ 1 ตวั ) นยั สาคญั 5 ตวั ) 6. เลข 10 ทอี่ ยใู่ นรปู ยกกาลังของสญั กรณ์วิทยาศาสตร์ ม่ 3. เลข 0 ท่ีอย่ทู า้ ยแตอ่ ยู่ในรปู เลขทศนยิ ม ถอื ว่าเป็น เป็นเลขนยั สาคญั เลขนัยสาคญั เชน่ 1.200 (มเี ลขนัยสาคัญ 4 ตัว ) เชน่ 1.20 × 105 (มีเลขนยั สาคญั 3 ตวั ) บ ท ท่ี 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
↑Part 3 เลขนัยสาคัญ ก า ร ปั ด ตั ว เ ล ข 1. มากกวา่ >5 ปัดขึ้น เช่น 5.7432 ถา้ ตอ้ งการเลขนยั สาคัญ 2 ตัว ปัดเปน็ 5.7 2. น้อยกวา่ <5 ปัดลง เช่น 3.7892 ถา้ ต้องการเลขนยั สาคญั 2 ตัว ปัดเปน็ 3.8 3. เท่ากบั =5 ถา้ เลข ถ้าก่อนหนา้ เปน็ เลขคป่ี ดั ขนึ้ ↑ คใู่ หป้ ดั ลง เช่น 0.635 ถ้าต้องการเลขนยั สาคัญ 2 ตัว ปดั เปน็ 0.64 และ 0.645 ถา้ ต้องการเลขนัยสาคญั 2 ตวั ปดั เปน็ 0.64 บ ท ที่ 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Part 3 เลขนัยสาคัญ ก า ร บั น ทึ ก ตั ว เ ล ข จ า ก ก า ร คา น ว ณ 1. การบวกลบเลขนัยสาคญั 2. การคณู หารเลขนัยสาคญั ผลลพั ธ์ให้มี ไดผ้ ลลพั ธแ์ ลว้ ให้มีจานวนทศนยิ ม จานวนเลขนัยสาคัญ เทา่ กับจานวนทที่ ศนยิ มนอ้ ยที่สดุ เชน่ 12.03 + 152.246 + 2.7 เทา่ กบั ตวั เลขทนี่ ยั สาคญั นอ้ ยทส่ี ดุ = 166.976 ผลลพั ธ์ คือ 167.0 เช่น 54.62 x 2.5 = 136.550 = 1.3655x102 ผลลัพธ์ คือ 1.4 x 102 บ ท ท่ี 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
ลองคิด 1. จานวนตอ่ ไปนมี้ ีเลขนัยสาคญั เท่าไร ? ก. 8950 เลขนยั สาคญั ............... ข. 10700 เลขนยั สาคญั ............... ค. 0.0240 เลขนยั สาคัญ ............... ง. 1.004 เลขนยั สาคญั ............... จ. 3.21x10-5 เลขนยั สาคญั ............... ฉ. 938.3 เลขนัยสาคัญ ............... 2. จงหาผลลัพธโ์ ดยแสดงเลขนัยสาคัญที่ถกู ต้อง ก. 23.50 + 355.020 + 42.2 - 50.055 ข. (10.03 x 25) ÷ (0.005 x 5.5) .................................................................................. .................................................................................. บ ท ที่ 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Part 4 หน่วยวัด ประกอบดว้ ย 1. หน่วยฐาน (Base units) 2. หน่วยอนพุ ทั ธ์ (Derived units) หน่วยในระบบเอส อ (SI units) คือ ระบบหนว่ ยวดั ระหวา่ งประเทศ ปริมาณ ชือ่ หนว่ ย สัญลกั ษณข์ องหนว่ ย 1. มวล กิโลกรัม (kilogram) kg การระบุหน่วยของการวัดปริมาณต่างๆ 2. ความยาว m ในชีวิตประจาวัน ม่ว่าจะเป็นความยาว มวล 3. เวลา เมตร (meter) s อุณหภูมิ อาจแตกต่างกันในแต่ละประเทศ 4. อณุ หภมู ิ วนิ าที (second) K ึ่งทาให้ ม่สะดวกในการเปรียบเทียบหรือ 5. ปรมิ าณของสาร เคลวิน (kelvin) mol สอ่ สารใหเ้ ข้าใจตรงกนั จึงมีการตกลงร่วมกัน 6. กระแสไฟฟา้ โมล (mole) A ให้มีหนว่ ยมาตรฐานสากลข้นึ 7. ความเขม้ แหง่ การ cd สอ่ งสว่าง แอมแปร์ แคนเดลลา (candela) บ ท ที่ 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Part 4 หน่วยวัด ประกอบด้วย 1. หนว่ ยฐาน (Base units) 2. หนว่ ยอนพุ ทั ธ์ (Derived units) 2. หนว่ ยเอสไออนพุ ทั ธ์ (Derived SI units) คอื หนว่ ยอื่นๆ ท่ีมี ปริมาณ ชอ่ื หนว่ ย สญั ลกั ษณข์ องหนว่ ย ความสมั พนั ธก์ นั ปรมิ าตร m3 ทางคณิตศาสตร์ ลูกบาศกเ์ มตร ของหนว่ ยเอส อ ความเขม้ ขน้ (cubic meter) mol/m3 มลตอ่ ลูกบาศกเ์ มตร ความหนาแนน่ (mol per cubic meter) kg/m3 กิ ลกรมั ต่อลูกบาศกเ์ มตร (kilogram per cubic meter) บ ท ท่ี 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
P a r t 4 ปรมิ าณ ชอ่ื หนว่ ย สัญลักษณข์ องหนว่ ย คา่ ทเ่ี ทยี่ บกับหนว่ ยเอส อพนื้ ฐาน ปริมาตร ลติ ร (liter) L หรือ l 1 L= 10-3 m3 มวล กรมั (gram) g 1 g = 10-3 kg “หน่วยนอกระบบ ดอลตัน (dalton) Da 1 Da = 1.66 x 10-27 kg เอสไอ” หน่วยมวลอะตอม (unified atonic mass unit) u 1 u = 1 Da คือ หนว่ ยอืน่ ที่ ความดนั บาร์ (bar) Bar 1 bar = 10-5 Pa ได้รับการยอมรบั มิลลิเมตรปรอท (millimeter of mercury) mmHg 1 mmHg = 133.32 Pa และมีการใช้กนั ความยาว บรรยากาศ (atmospheric pressure) atm 1 atm =1.013 x 10-5 Pa อยา่ งแพรห่ ลาย พลงั งาน อุณหภมู ิ องั สตรอม (ångström) (1 atm ̴ 1 bar) แคลอร่ี (calorie) องศาเ ลเ ยี ส (degree celsius) 1 Å = 10-10 m cal 1 cal = 4.2 J ̊C ̊C = K - 273 บ ท ท่ี 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Part 4 ความสัมพันธ์ของหน่วย 1. ความสัมพันธข์ องหน่วยทม่ี ีปริมาณ ในมติ เิ ดยี วกนั แตม่ ีหน่วยตา่ งกนั ตวั อยา่ ง 1 ปรมิ าตร 1 dm3 เท่ากบั 1000 cm3 ทัง้ dm3 และ cm3 ต่างเปน็ หนว่ ยของปริมาตร จงึ เป็นปรมิ าณในมติ ิเดียวกัน เขยี นแสดงความสัมพันธ์ ดด้ ังน้ี ปรมิ าตร 1 dm3 = ปริมาตร 1000 cm3 2. ความสมั พนั ธข์ องหนว่ ยท่ีมีปรมิ าณ ในมติ ติ า่ งกนั อยใู่ นเรอ่ื ง ตัวอยา่ ง 2 แกส O2 ปรมิ าตร 22.4 dm3 มมี วล 32 g โมลและสตู รเคมี dm3 เปน็ หน่วยของปรมิ าตร สว่ น g เปน็ หนว่ ยของมวล หน่วยทง้ั สองจงึ เปน็ ปรมิ าณ ท่อี ยตู่ ่างมติ ิกนั แตม่ ีความสัมพันธ์กัน เขยี นแสดงความสมั พันธ์ ด้ดงั นี้ แกส O2 ปรมิ าตร 22.4 dm3 = แกส O2 มวล 32 g บ ท ที่ 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Part 4 ความสัมพันธ์ของหน่วยท่ีควรรู้!! 1 inch (นว้ิ ) 2.54 cm นามาเขียนอยใู่ นรปู 1L 1,000 mL 1 kg 1,000 g แ คเตอรเ์ ปลี่ยนหน่วย 1m 100 cm (Conversion factor) 1 min (นาที) 160 s 1 cal “เปน็ อตั ราสว่ นระหวา่ งหน่วย 4.2 J ทแี่ ตกต่างกันอยู่ 2 หน่วย ท่มี ีปริมาณเท่ากนั ” บ ท ที่ 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Part 4 แ คเตอร์เปล่ียนหน่วย 2.54 cm และ 1 inch 1m และ 100 cm 1 inch 2.54 cm 100 cm 1m 1 kg และ 1000 g 60 S และ 1 min 1000 g 1 kg 1 min 60 S บ ท ที่ 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Part 4 วิธีการเทียบหน่วย แ คเตอร์เปลี่ยนหน่วยใช้สาหรับเปลี่ยนหน่วยจากหน่วยหนึ่ง ปเป็นอีกหน่วยหนึ่ง การคานวณหาปริมาณและหน่วยทต่ี ้องการ ดยใช้แ คเตอร์เปลย่ี นหน่วย ปริมาณและหน่วยทตี่ อ้ งการ = ปริมาณและหนว่ ยเริม่ ตน้ × หนว่ ยทตี่ ้องการ หนว่ ยเรมิ่ ตน้ บ ท ท่ี 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Part 5 วิธีการทางวิทยาศาสตร์ 5 START การสรปุ ผล คอื การแสวงหาความรู้ ทางวิทยาศาสตรอ์ ยา่ งมกี ระบวนการ 4 1 ทเี่ ป็นแบบแผนมขี นั้ ตอนทส่ี ามารถ การวเิ คราะห์ การกาหนดปัญหา ป บิ ตั ิตาม ด้ ดยข้นั ตอนวิธีการ ทางวิทยาศาสตร์ ท่เี ป็นเครือ่ งมอื ข้อมลู สาคัญของนักวทิ ยาศาสตร์ 3 2 ประกอบดว้ ย 5 ขัน้ ตอน ดังนี้ การตรวจสอบ การตั้งสมมติฐาน สมมตฐิ าน บ ท ท่ี 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
ตั ว อ ย่ า ง วิ ธี ก า ร ท า ง วิ ท ย า ศ า ส ต ร์ เคร่อื งปงขนมปงั ปงขนมปัง ม่ ด้ ขนั้ 1 : การกาหนดปัญหา ทา มเครอื่ งปงขนม ปงั จงึ ม่ทางาน ?
ข้นั 2 : ตั้งสมมติฐาน สมมตฐิ าน เต้ารบั อาจจะเสยี ! ถา้ เสยี บเครอื่ งปงขนมปงั เขา้ กบั เตา้ รบั ตวั อน่ื จะสามารถใช้ ด้
ข้ัน 3 : การตรวจสอบสมมติฐาน เสยี บเต้ารับเข้ากับ เครอ่ื งปงขนมปงั แลว้ ลองอีกครงั้ กรณที ี่ 1 : ถา้ เครอ่ื งปงขนมปังใช้ ด้ = ยอมรับสมมติฐาน กรณที ี่ 2 : ถา้ เครอ่ื งปงขนมปังใช้ ม่ ด้ = ม่ยอมรับสมมติฐาน
ข้นั 4 : วิเคราะหข์ อ้ มูล ข้นั ที่ 5 : สรปุ ผล กรณที ่ียอมรบั สมมติฐาน - อาจจะทดสอบเพม่ิ เติมเพ่ือยืนยัน หรอื แก้ ขให้เฉพาะเจาะจงมากขึ้น เช่น ตรวจสอบสาเหตุทีเ่ ต้ารบั เสยี กรณที ี่ ม่ยอมรับสมมติฐาน - เราตอ้ งต้งั สมมตฐิ านใหม่ - เช่น สาย ของเคร่อื งปงอาจจะเสีย
Part 5 วิ ธี ก า ร ท า ง วิ ท ย า ศ า ส ต ร์ การเขียนรายงานการทดลองเป็นส่งสาคัญ เพราะนอกจากจะช่วยให้ผู้ทาการทดลองมีข้อมูล ว้ อ้างองิ แลว้ ยังเป็นเคร่อื งมอื ส่อสาร ท่ีผู้อืน่ สามารถนา ปศึกษาและป บิ ตั ติ าม ด้ ดยควรมหี วั ขอ้ ดงั น้ี 1. ชอื่ การทดลอง ◆ ตัวแปรตน้ คือ ส่งทเ่ี ปน็ สาเหตุ ที่ทาให้เกดิ ผลหรือสง่ ทต่ี อ้ งการทดลอง 2. จดุ ประสงคก์ ารทดลอง เพื่อใหท้ ราบว่าเป็นสาเหตุของผลท่เี กดิ ขึ้นหรือ ม่ 3. สมมตฐิ านและการกาหนดตัวแปร 4. อุปกรณ์และสารเคมี ◆ ตวั แปรตาม คอื ผลท่ีเกดิ จากการกระทา ของตัวแปรตน้ ในการทดลอง 5. วิธกี ารทดลอง ◆ ตวั แปรควบคมุ คอื ปัจจยั อนื่ ๆ นอกเหนอื จากตวั แปรตน้ ทอ่ี าจมผี ล 6. ผลการทดลอง 7. อภปิ รายและสรุปผลการทดลอง มตี ่อการทดลองท่ตี อ้ งควบคุมให้เหมอื นกนั หรอื คงทข่ี ณะการทดลอง บ ท ที่ 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
situation ตวั อย่าง เดกชายบอยตอ้ งการศกึ ษาวา่ ดนิ ตา่ งชนดิ กนั มผี ลตอ่ ความสงู ของตน้ พืชหรอื ม่ ? ทาการทดลอง ดยปลกู ตน้ ถั่วเขียว ลงในกระถางที่มีขนาดเท่าๆ กัน ดยกระถางแต่ละใบ ใส่ดนิ 3 ชนิด คือ ดินเหนียว ดินรว่ น ดนิ ทราย รดนา้ ปกติ ทาการทดลองเป็นเวลาสามสปั ดาห์ ตัวแปรตน้ คอื ...................................................................................................................................................................................................... ตวั แปรตาม คอื ................................................................................................................................................................................................... ตวั แปรควบคมุ คอื .......................................................................................................................................................................................... บ ท ท่ี 1 : ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย แ ล ะ ทั ก ษ ะ ใ น ป ฏิ บั ติ ก า ร เ ค มี
Search
