หนังสือน่าอ่านอาหารและโภชนาการมารดาทารก

หนังสือน่าอ่าน อาหาร และโภชนาการ มารดาทารก นักศึกษาพยาบาลศาสตร์ ชั้นปีที่ 4 รุ่นที่ 30 กลุ่ม A3

แบบทดสอบ ก่อนการเรียนรู้

เนื้ อหา ภาวะโภชนาการในระยะตั้งครรภ์ น้ำหนักที่ควรเพิ่มในการตั้งครรภ์ สารอาหารแต่ละหมวด วิตามินและเกลือแร่ที่ควรได้รับขณะตั้งครรภ์ เมนูอาหารแต่ละไตรมาส อาหารที่ควรหลีกเลี่ยง

ภาวะโภชนาการในระยะตั้งครรภ์ START

ภาวะโภชนาการในระยะตั้งครรภ์ - ในไตรมาสที่ 1 ของการตั้งครรภ์ ความต้องการอาหารของสตรีตั้งครรภ์จะเพิ่มขึ้นเพียงเล็กน้อย - ในไตรมาสที่ 2 และ 3 ความต้องการอาหารจะเพิ่มมากขึ้น เพื่อให้ทารกในครรภ์ได้รับสารอาหาร ไปใช้ในการสร้างการเจริญเติบโตและพัฒนาการ - หากสตรีตั้งครรภ์ก็ได้รับอาหารในปริมาณที่ไม่เพียงพอ ร่างกายทารกจะดึงเอาโปรตีนจากร่างกายของ สตรีตั้งครรภ์มาใช้เป็นพลังงานทดแทน สตรีตั้งครรภ์จึงควรมีพฤติกรรมการบริโภคอย่างเหมาะสม - เพื่อให้ได้รับสารอาหารที่เพียงพอกับความต้องการ - เพื่อช่วยในการเจริญเติบโตของทารกในครรภ์ รวมทั้งช่วยซ่อมแซมเนื้อเยื่อต่าง ๆ - ควบคุมกระบวนการเผาผลาญสารอาหาร เพื่อใช้ในการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อ - การควบคุมอุณหภูมิของร่างกายสตรีตั้งครรภ์

น้ำหนักที่ควรเพิ่มในการตั้งครรภ์



สารอาหาร แต่ละหมวด

สำหรับข้อมูลของสารอาหารแต่ละหมวด สรุปได้ดังนี้ 1. หมวดคาร์โบไฮเดรต มีความสำคัญต่อการเพิ่มน้ำหนักตัว เนื้ อเยื่อของสตรีตั้งครรภ์ การเจริญเติบโตของทารกในครรภ์ ไม่ควรรับประทานต่ำกว่า 175 กรัม/วัน

2. หมวดโปรตีน การสร้างเซลล์และอวัยวะทั้งของทารกและมารดา มารดา ควรได้รับเพิ่มขึ้นจาก ปกติประมาณ 1.5 G/KG/DAY เนื้ อสัตว์ที่ไม่ติดหนัง ไข่ นม ถั่วเหลือง

3. หมวดไขมัน การทำงานของระบบประสาท การมองเห็นของทารก เนื้ อสัตว์ที่ไม่ติดหนัง ไข่ นม ถั่วเหลือง ไขมันกลุ่มโอเมก้า 3,6

4. หมวดกากใยอาหาร ระบบการขับถ่ายของสตรีตั้งครรภ์ เนื่ องจากการเพิ่มขึ้นของระดับ ฮอร์โมนโปรเจสเตอโรนในขณะตั้งครรภ์ ทำให้การเคลื่ อนไหวของ ลำไส้ลดลง ส่งผลให้มีอาการท้องผูก รับประทานผักใบสีต่าง ๆ และผลไม้วันละ 5 ส่วน (ประมาณ 5 ทัพพี)

วิตามิน และเกลือแร่ที่ควรได้รับ ขณะตั้งครรภ์

ธาตุเหล็ก แคลเซียม ไตรมาสที่ 1 6.40 Mg/Day อายุ 16-18 ปี 1,000 Mg/Day ไตรมาสที่ 2 18.80 Mg/Day อายุ 19 ปีขึ้นไป 800 Mg/Day ไตรมาสที่ 3 22.40 Mg/Day ความสำคัญ ความสำคัญ ความสำคัญต่อการสร้างกระดูกของทารก การสร้างฮีโมโกลบินในเม็ดเลือดแดงของทารก ในครรภ์ การสร้างกระดูกของเด็กในครรภ์ ในครรภ์ หากได้รับไม่เพียงพอทำให้เกิดภาวะ และปริมาณแคลเซียมในน้ำนมแม่ลดลง โลหิตจาง เกิดภาวะแทรกซ้อนขณะตั้งครรภ์ เป็นผลต่อการเจริญเติบโตของทารกช้า เสี่ยงต่อการติดเชื้อหลังคลอด และทำให้ทารก แรกเกิดมีน้ำหนักตัวน้อย คลอดก่อนกำหนด

โซเดียม Vitamin D 3.8- 5.8 G/Day 600 ID/Day ความสำคัญ ความสำคัญ ควบคุมความสมดุลของของเหลวใน ความสำคัญต่อการกระตุ้นการดูดซึมแคลเซียม ร่างกาย และช่วยรักษาระดับของความดัน ในทางเดินอาหาร หากขาดอาจส่งผลให้เกิด โลหิตในร่างกาย หากขาดอาจเกิดการ กระดูกหักหรือผิดรูปได้ในทารกแรกเกิด คลอดที่ผิดปกติ หากทานมากเกินไป อาจ มารดามีอาการบวม และทำให้เด็กเป็นความ ดันโลหิตสูง

Vitamin A Vitamin B 100-700 Mg/Day B1 และ B2 1.4 Mg/Day B6 1.9 Mg/Day B12 2.6 Mg/Day ความสำคัญ ความสำคัญ บำรุงสมอง พัฒนาการทางสายตา สร้าง เผาผลาญสารอาหารการสังเคราะห์ DNA เนื้อเยื่อ เจริญเติบโตของเซลล์ แและช่วยสร้าง การสร้างเม็ดเลือดแดงและการสลาย ระบบสืบพันธุ์หากได้รับเกิน 10,000 IU/Day พลังงานในเซลล์ออกไปใช้หากขาดวิตามิ ทำให้ทารกเกิดความพิการ นบีจะทำให้ ทารกมีความผิดปกติของหลอด ประสาทและแท้ง

Vitamin C Iodine 85 Mg/Day 200 µg/Day ความสำคัญ ความสำคัญ สร้างเซลล์เนื้อเยื่อเกี่ยวพัน และหลอดเลือด พัฒนาระบบประสาทของทารก หากขาด กระดูก ฟัน และเหงือก หากขาดเกิดภาวะพิษ ทารกมีสติปัญญาผิดปกติการเจริญเติบโต ของเซลล์สมองไม่สมบูรณ์หากขาดอย่าง แห่งครรภ์และภาวะน้ำเดินก่อนกำหนด รุนแรง ภาวะ Endemic Cretinism ทำให้มี ร่างกายผิดปกติ ตัวเตี้ย เป็นใบ้ หูหนวก

Folic Acid สังกะสี 600 µg/Day 11 - 40 Mg/Day ความสำคัญ ความสำคัญ สร้างเม็ดเลือดแดงของสตรีตั้งครรภ์ช่วยใน ช่วยลดภาวะเสี่ยงต่อการเกิดปากแหว่ง การเจริญเติบโตของทารกป้องกันภาวะแท้งเอง เพดานโหว่ เสริมสร้างภูมิคุ้มกันทารก และทารกพิการแต่กำเนิดจากภาวะหลอด หากขาด ทำให้ศีรษะของทารกมีขนาดเล็ก ประสาทไม่ปิด ร่างกายแคระแกร็น การเจริญของระบบ สืบพันธุ์ล่าช้า พัฒนาการของกระดูกผิด ปกติ มีภาวะโลหิตจาง ตับ และม้ามโต มอง เห็นผิดปกติ ร่างกายสร้างเซลล์เม็ดเลือด ขาวลดลงเและคลอดก่อนกำหนด

เมนูอาหาร แต่ละไตรมาส

อาหารคนท้อง ไตรมาสที่ 1 อาหารคนท้องในไตรมาสแรกควรเน้นที่อาหารที่อุดมไปด้วยโฟเลตมากเป็น พิเศษ เพื่อช่วยในเรื่องการสร้างเซลล์ระบบประสาทและสมองของทารก หากมีอาการแพ้ท้องในช่วงนี้ ควรเน้นอาหารที่มีวิตามิน บี 6 สูง เพื่อช่วย บรรเทาอาการแพ้ท้องรวมถึงธาตุเหล็กเพราะธาตุเหล็กช่วยช่วยส่งผ่าน ออกซิเจนในเลือดไปยังส่วนต่างๆ ได้ง่ายขึ้น

อาหารคนท้อง ไตรมาสที่ 1 โฟเลต : ผักใบเขียวเช่น ผักโขมจีน วิตามินบี 6 : ข้าวกล้อง ถั่วลิสง ถั่ว ผักคะน้า โหระพา ลูกหม่อน เหลือง แคนตาลูป ไข่ ตับ ปลา

อาหารคนท้อง ไตรมาสที่ 1 ธาตุเหล็ก : เนื้อสัตว์ ตับ ไข่แดง อาหารทะเล

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ เ ช้า ค น ท้ อ ง นมสด ไตรมาสที่ 1 ข้าวต้มปลา โจ๊กหมูใส่ไข่ โจ๊กไก่ใส่ตับ

เ ม นู อ า ห า ร ร ะ ห ว่า ง มื้ อ สำ ห รับ ค น ท้อง ไตรมาสที่ 1 ซาลาเปา มะระกอ น้ำผลไม้

เมนูอาหารกลางวันสำหรับคนท้อง ไตรมาสที่ 1 ผัดผักใส่หมู ข้าวผัดหมู น้ำเปล่า

เ ม นู อ า ห า ร ร ะ ห ว่า ง มื้ อ สำ ห รับ ค น ท้อง ไตรมาสที่ 1 ขนมปัง ฝรั่ง น้ำผลไม้

เมนูอาหารเย็นสำหรับคนท้อง ไตรมาสที่ 1 แกงจืดเต้าหู้ ผัดผักรวม ต้มจืดตำลึงหมูสับ น้ำเปล่า

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ ค่ำ สำ ห รับ ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 1 ขนมปัง 1 แผ่น องุ่น ส้ม นมสด

อาหารคนท้อง ไตรมาสที่ 2 ในช่วงไตรมาสที่ 2 หรืออายุครรภ์ 4-6 เดือน อาหารคนท้องควรเน้นที่ อาหารแคลเซียมสูง และ วิตามินดี ซึ่งเป็นสารอาหารสำคัญ ที่จะช่วยเรื่อง การสร้างกระดูกและฟันของทารกในครรภ์ แคลเซียม : นม ปลาเล็กปลาน้อย ไข่

อาหารคนท้อง ไตรมาสที่ 2 วิตามินดี : ธัญพืช ถั่วลันเตา ไข่ นม

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ เ ช้า สำ ห รับ ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 2 ไข่ตุ๋นทรงเครือง ต้มเลือดหมูใส่ผัก โจ๊กหมูใส่ไข่ นมสด และตับ

เ ม นู อ า ห า ร ร ะ ห ว่า ง มื้ อ สำ ห รับ ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 2 โยเกิร์ต น้ำผลไม้ กล้วย

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ ก ล า ง วัน ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 2 ก๋วยเตี๋ยวราดหน้าหมู ผัดซีอิ๊วไก่ ข้าวผัดทะเล น้ำเปล่า

เ ม นู อ า ห า ร ร ะ ห ว่า ง มื้ อ สำ ห รับ ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 2 ขนมปัง แอปเปิ้ ล น้ำผลไม้

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ เ ย็น ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 2 ปลานึ่งกับผักลวก ผักตับหมูใส่ขิง แกงจืดเต้าหู้หมูสับ

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ ค่ำ สำ ห รับ ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 2 ขนมปังกรอบ ส้ม นมสด

อาหารคนท้อง ไตรมาสที่ 3 ในช่วงไตรมาส 3 หรือ (อายุครรภ์ 7-9 เดือน) ในไตรมาสที่ 3 แนะนำอาหาร ที่บำรุงเซลล์สมองของทารกและแนะนำให้รับประทานอาหารที่มี ธาตุเหล็ก สูง เช่น ไข่แดง ตับ เลือด เนื้อสัตว์ต่าง ๆ

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ เ ช้า ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 3 โจ๊กไก่ใส่ตับ ข้าวมันไก่ ต้มเลือดหมู+ไข่ต้ม น้ำเปล่า

เ ม นู อ า ห า ร ร ะ ห ว่า ง มื้ อ สำ ห รับ ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 3 กุยช่ายนึ่ง สัปปะรด น้ำผลไม้

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ ก ล า ง วัน ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 3 ผัดกระเพราเนื้อ สัตว์+ไข่ดาว ยำหัวปลีใส่หมูสับ ผัดฝักทองใส่ไข่

เ ม นู อ า ห า ร ร ะ ห ว่า ง มื้ อ สำ ห รับ ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 3 ถั่วต่างๆ 1 กำมือ ลูกหม่อน (มัลเบอร์รี่) น้ำผลไม้

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ เ ย็น ค น ท้ อ ง แกงเลียงกุ้งสด ไตรมาสที่ 3 ผัดผักรวมใส่กุ้งหรือตับ แกงจืดเต้าหู้หมูสับ

เ ม นู อ า ห า ร มื้ อ ค่ำ สำ ห รับ ค น ท้ อ ง ไตรมาสที่ 3 โยเกิร์ต นมสด แก้วมังกร

อาหารที่สตรีตั้งครรภ์ ควรหลีกเลี่ยง

อาหารที่สตรีตั้งครรภ์ ควรหลีกเลี่ยง 1. แอลกอฮอล์ การดื่ มเครื่องดื่ มที่มีแอลกอฮร์ก่อนการตั้งครรภ์หรือระหว่างตั้ง 2.ชาและกาแฟ ครรภ์อาจส่งผลกระทบต่อการเจริญเติบโตของทารกในครรภ์ พัฒนาการของร่างกายและสมองของทารกในครรภ์ หากดื่ มในปริมาณมากจะออกฤทธิ์กระตุ้นระบบประสาทส่วนกลาง คาเฟอีนจะผ่านไปสู่ทารกในครรภ์ได้ อาจมีความเสี่ยงต่อทารกใน ครรภ์ทารกเจริญเติบโตช้าในครรภ์ การคลอดก่อนกำหนดหรือทารก แรกคลอดน้ำหนักน้อยกว่าปกติได้

3.อาหารที่มีไขมันสูง เสี่ยงต่อภาวะน้ำหนักตัวเพิ่มสูงกว่าเกณฑ์ที่กำหนด 4.ปลาดิบหรือ เสี่ยงต่อภาวะอ้วนในระยะตั้งครรภ์และระยะหลังคลอด อาจส่งผลต่อทารกในครรภ์ ทารกมีน้ำหนักตัวมากเกินไป อาหารที่ปรุงไม่สุก อาจมีการปนเปื้ อนของเชื้อโรคหรือพยาธิ 5.อาหารที่มีส่วนผสม ถ้ารับประทานในปริมาณมากอาจส่งผลต่อสมองส่วน ของผงชูรส ที่ควบคุมการเจริญเติบโต ระบบสืบพันธุ์ และประสาทตาของทารกในครรภ์

6.อาหารที่มีรสเค็ม จะทำให้กระหายน้ำและมีการคั่งของสารน้ำในร่างกาย 7. อาหารหมักดอง จะสูญเสียวิตามินไปก ับกระบวนการผลิต ทำให้ไม่ได้รับคุณค่าของสารอาหาร 8.อาหารที่มีรสหวาน อาจเสี่ยงต่อการเพิ่มขึ้นของน้ำหนักตัว อาจทำให้เกิดภาวะอ้วนได้

แบบทดสอบ หลังการเรียนรู้

แบบประเมินความพึงพอใจ

THAN YOU