สังคมน่ารู้-23-24

คำนำ หนังสือ สังคมน่ารู้ เล่มนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิชา การสร้าง หนังสอื อิเล็กทรอนิกส์ ซงึ่ ข้าพเจ้าได้รับมอบหมายจากคุณครูให้ จัดทาหนังสือเร่ืองนี้ข้ึนตามความสนใจ โดย บูรณาการ กับวิชา สังคม เนื้อหาในหนังสือเล่มนี้ จะประกอบไปด้วยเรื่องน่ารู้ทาง สังคมเช่น เรื่อง ศาสนา วัฒนธรรม ประเพณี ซ่ึงข้าพเจ้าได้ รวบรวมไว้ในหนงั สอื เลม่ นี้ ขอขอบคณุ ครู ปภสั สร ก๋าเขียว ที่ใหแ้ นะนา ปรกึ ษา และ เพ่ือนๆ ท่ีช่วย ให้คาแนะนา จนหนังสือเล่มนี้ เสร็จลุล้วงไป ดว้ ยดี หากผิดพลาดประการใด ก็ขออภัยมาใน ณ ท่ีนีด้ ้วย. จดั ทำโดย ด.ญ. ฐิตินนั ท์ , ด.ญ.ชนำกำนต์

สารบัญ พระพุทธ หน้า พระธรรม พระสงฆ์ 1 3 5

เร่ือง...................พระพทุ ธ 2.ความสาคัญของพระพุทธศาสนาต่อสังคมไทย ศาสนาโดยท่วั ไป หมายถงึ คาสอน หรือหลักสทิ ธิความเช่ือถืออย่างหน่ึง โดยมีหลักคาสอนสิทธิ พธิ ีองค์การและกจิ การ ท่วั ไปของหมู่ชนผู้นับถือหลักสทิ ธิความเช่ือถอื นัน้ ๆ พระพุทธศาสนามีความสาคญต่อ สังคมไทย ดังนี้ 1.เป็ นศาศนาท่มี ีความสัมพนั ธ์แนบแน่น เป็ นอันหน่ึงอันเดยี วกันกบั สังคมไทย 2. เป็ นสถาบนั หลักของสังคมไทย สังคมไทยมีสถาบัน อย่สู ามสถาบัน คือ ชาติ ศาสนา และ พระมหากษัตริย์ 3. เป็ นสภาพแวดล้อมท่กี ว้างขวาง และ ครอบครุมสังคมไทย พระพทุ ธศาสนา 4. เป็ นส่งิ ท่ชี ่วยให้บคุ คลพฒั นาตน และ ครอบครัว หลักธรรมในพระพทุ ธศานา -พทุ ธประวตั ิ พระพทุ ธเจ้าทรงมีพระนามเดมิ ว่า สิทธัตถะ ทรงเป็ นพระราชโอรส ของพระเจ้าสุทโย นะ กษัตริย์ ผู้ทรงครองกรุงกบลิ พสั ด์ และ พระนางสริ ิมหายา เม่ือพระนางศิริมหา มายา ทรงครรภ์แก่ครบกาหนด ประสูตไิ ด้เสร็จไปยัง กรุงเทวหะ เพราะถามประเพณี อินเดยี สัมยนัน้ สตรีจะต้องกลับไปคลอดอยู่ กรท่ตี ระกูลของตนเม่ือเสร็จไปถงึ สวน คุมพนิ ิวัน 1.ทรงกดพระทนต์(ฟัน) ด้วยพระทนต์ กดพระตาลุ(เพดานปาก) ด้วยพระชวิ หา(ลิน้ ) จนพระเสโท(เหง่อื )ไหล ทรงผ่อนกลัน้ ลมอัสสาสะ-ปัสสาสะ (ลมหายใจเข้าออก)

-ชาดก คือ เร่ืองของพระพุทธเจ้าท่มี ีมาในชาตกิ ่อนๆ พระองค์นามาตรัสว่า แก่พทุ ธบ ริสัทเพ่อื ใช้สอนหลักธรรม เนือ้ เร่ืองในชาดกแทรกคตสิ อนใจ ชาดกจงึ ให้ทงั้ ข้อคดิ และ ความเพลดิ เพลินไปพร้อมๆกนั อาพชาดก เม่ือมาถงึ หมู่บ้านของจณั ทาลซ่งึ เป็ นชนชัน้ วรรณะต่าของสังคมของอินเดีย ในสมัยนัน้ ตติ ตริ ชาดก ในอดตี มสี ัตว์สามชนิดคชิ ้างลิง และนกกระทาอาศัยอยู่ด้วยกัน วันสาคัญทางพระพุทธศาสนา วันสาคัญทางพระพุทธศาสนาเป็ นวันท่มี ีความสาคัญเก่ยี วเน่ืองกบั พระรัตนตรัยคือ พระพทุ ธเจ้า พระธรรมและ พระสงฆ์ ประวัตแิ ละความสาคัญ วันวิสาฆบูชา คือ การบชู าในวันเพญ็ เดอื น 6 เป็ นวันคล้ายวันประสูติ ตรัสรู้ และ ปรินิพพาน ของพระพุทธเจ้า เป็ นวันมาฆบูชา คือ การบชู าในวันเพญ็ เดือน 3 เป็ นวันท่พี ระพทุ ธเจ้าทรงแสดงโอวาท ปาตโิ มกข์ และมีเหตกุ ารณ์เกดิ ขึน้ 8 ประการ วันอาสาฬหบชู า ตรงกบั วันขึน้ 15 ค่าเดอื น 8 ก่อนเข้าพรรษา 1 วัน วันเข้าพรรษา คือ การท่พี ระสงฆ์อยู่ประจาวันท่ใี ดท่หี น่ึง วันออกพรรษา คือ วันท่พี ้นจากข้อกาหนดทางพระวนิ ัยท่อี ย่ปู ระจา

พระธรรม พระรัตนตรัย พระรัตนตรัยซ่งึ หมายถึงแก้วหรือส่งิ มีค่า 3 ประการ ในพระพุทธศาสนา ได้แก่ พระ พุทธ พระธรรม และพระสงฆ์ พทุ ธศาสนาสุภาษติ พทุ ธศาสนาสุภาษติ หมายถงึ ถ้อยคาท่ดี ที ่พี ระพทุ ธเจ้าตรัสไว้ หรือ บนั ดาสาวก ทงั้ หลายกล่าวไว้ ตามแนวพุทธสาธิต เพ่อื ใช้เป็ นคตเิ ตอื นใจ ให้ทาในส่ิงท่ดี ี พทุ ธ ศาสนาสุภาษิตท่นี ามาเรียนในทงั้ นี้ การสังคายนา การสังคายนา หมายถงึ การประชุมสงฆ์เพ่ือ ตรวจชาระสอบทาน และ จัดหมวดหมู่ หลักคาสอน ของพระพุทธเจ้า ให้ตรงกันเพ่อื ให้มีแนวทางปฏบิ ตั ไิ ปในแนวกัน

พุทธคุณ 9 พุทธคุณ 9 หมายถงึ คณุ ของพระพทุ ธคุณเจ้า 9 ประการ ได้แก่ 1 อะระหงั ทรงเป็ นพระอรหนั 2 สัมมาสวัมพทุ โธ ทรงเป็ นผู้ตรัสชอบโดยพระองค์เอง 3 วิชชาจะระณะสัมปันโน ทรงเป็ นผู้เพยี บพร้อมทงั้ วชิ าความรู้ และความประพฤติ 4 สุคโต ทรงเป็ นผู้เสร็จไปดแี ล้ว 5 โลกะสทิ ู ทรงเป็ นผู้รุ้แจ้งความจริงของโลก 6 อะรุตะโร ปวสิ ธรรมะสาธิ ทรงเป็ นครูผู้สามรถฝึ กมนุษย์ 7 สัตธาเทวะมโนสานัง ทรงเป็ นศาสดาขอวมนุษย์ทงั้ หลาย 8 พทุ โธ ทรงเป็ นผู้รู้ ผู้ต่ืน ผู้เบกิ บาน 9 ภะคะวาติ ทรงเป็ นผู้มีโชคหรือทางเป็ นผู้จาแนกได้ดี

อริยสัจ 4 คือ ความจริงอันประเสริฐ 4 ประการท่พี ระพุทธเจ้าได้ตรัสรู้ ประกอบด้วย ทกุ ข์ สมุทยั นิโรธ มรรค เป็ นธรรมหวั ใจหลัก ซ่งึ ได้จาแนกหลักธรรมย่อยออกไปอีก หลายหมวด พระสงฆ์ 4 พทุ ธสาวก พุทธสาวกิ าและพทุ ธสากนิกชน ตวั อย่าง พทุ ธสาวกหมายถงึ ผู้ท่นี ับถือพระพทุ ธเจ้าและปฏบิ ตั ติ ามหลักธรรมคาสอนของ พระพุทธเจ้า หากเป็ นผู้ชายเรียกว่าพุทธสาวก หากเป็ นผู้หญงิ เรียกว่า พทุ ธสาวกิ า พุทธสาวกจงึ หมายถงึ ภกิ ษุและอุบาสภ พทุ ธสาวกิ าหมายถงึ ภกิ ษุณีและอุบาศกิ า ซ่งึ เรียกว่าพทุ ธปรสัต4

บทบาท ของพระภกิ ษุ ในการเผยแพร่ พระพุทธศาสนา 1 ห้ามปราม สอนให้เว้นจากความช่ัว 2 แนะนาส่ังสอนให้ตัง้ ม่ันอย่ใู นความดี 3 อนุเคราะห์ด้วยความปรารถนาดี 4 เป็ นผู้นาในการปฏบิ ัตธิ รรม การบาเพญ็ ประโยชน์ การใช้สาธารณะ การช่วยรักษาความสะอาดในวัด การช่วยรักษาความเป็ นระเบยี บเรียบร้อยภายในวัด การช่วยสร้างบรรยากาศท่ดี ใี นวัด การช่วยกจิ กรรมในวัด การช่วยปกป้ อง

แหล่งอ้างองิ ขอบคุณจาก หนังสือวิชาสังคมศึกษาและวัฒนธรรม ม.1 เล่มท่2ี เร่ือง พระพุทธ พระธรรมและ พระสงฆ์ หาได้จาก ห้องสมุดหรือ ห้องหมวดวชิ าสังคม

ผู้จัดทา ด.ญ ชนากานต์ อ่มิ เอบิ ม.1/5 เลขท่ี23 ด.ญ ฐิตนิ ันท์ คงธนพสิ ูจน์ ม.1/5 เลขท่ี24 ขอขอบคุณค่ะ