การพมิ พแ์ ละระบบการพิมพ์ กอ่ เกยี รติ ขวญั สกลุ ??Lorem ipsum ภาควชิ าเทคโนโลยแี ละส่ือสารการศกึ ษา คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยมหาสารคาม
ค�ำ นำ� หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ เล่มน้ี จัดทำ�ขึ้นเพ่ือใช้เป็นส่วนหนึ่งในการประกอบการเรียน การสอน ในรายวชิ า การผลติ สงิ่ พมิ พเ์ พอื่ การศกึ ษา ส�ำ หรบั นสิ ติ สาขาวชิ าเทคโนโลยกี ารศกึ ษา และคอมพิวเตอรศ์ ึกษา คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหาสารคาม เนอ้ื หาเป็นเร่อื งราว เกย่ี วกบั ปฐมบทของความรเู้ กย่ี วกบั การพมิ พ์ ประกอบดว้ ยการน�ำ เสนอ ความหมาย พฒั นาการ และระบบการพิมพ์ ภายในเล่ม จะมีการนำ�เสนอส่ือประสมหลายแบบทั้งภาพนิ่ง และสื่อเคลื่อนไหว ได้แก่ วีดิทัศน์ประกอบการนำ�เสนอเนื้อหาเพ่ือให้เกิดความเข้าใจได้ดียิ่งขึ้น และในตอนท้ายเล่มมี แบบทดสอบวดั ความรู้ผเู้ รยี น ระบบออนไลน์ เพือ่ ทดสอบผลสัมฤทธ์ืของผูเ้ รียน ขอขอบคุณ คณะศกึ ษาศาสตรท์ ี่สนบั สนุนงบประมาณในการวจิ ัยและพัฒนาส่อื ครง้ั นี้ ขอขอบคณุ ขอ้ มลู จากแหลง่ ความรตู้ า่ ง ๆ ทนี่ �ำ มาเรยี บเรยี งในเนอื้ หาเพอ่ื ประโยชนท์ างการศกึ ษา เป็นวิทยาทานแกผ่ ู้ศึกษาค้นควา้ ผู้พัฒนา หวังเปน็ อย่างย่ิงว่าผ้เู รียนและ ผ้สู นใจศกึ ษาเกย่ี วกบั เรื่องนี้ จะไดร้ บั ประโยชน์ จากหนังสอื อเิ ล็กทรอนกิ ส์ ฉบบั น้ี กอ่ เกยี รติ ขวญั สกุล กอ่ นศกึ ษาเนือ้ หา โปรดคลกิ เพอื่ ทดสอบความรู้
สารบัญ 1 1 การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ 3 การพิมพ์ : ความหมาย 16 พฒั นาการของการพมิ พ ์ 17 ระบบการพมิ พ ์ 17 การพิมพท์ ี่ใช้แม่พมิ พ ์ 17 ระบบแม่พมิ พน์ ูน 18 เลสเตอรเ์ พรส 20 เฟลกโซกราฟ่ี 20 ระบบแม่พิมพ์ร่องลกึ 21 อนิ ทากรโี อ 23 โรโตกราววั ร ์ 23 ระบบแม่พิมพพ์ น้ื ราบ 25 การพิมพห์ นิ 29 การพมิ พอ์ อฟเซท็ 29 ระบบแม่พิมพพ์ ี้นื ฉลุ 30 การพมิ พ์พนื้ ฉลุลายผ้า 33 การพมิ พ์โรเนียว 33 การพิมพท์ ไี่ มใ่ ช้แมพ่ มิ พ ์ 35 การพิมพโ์ ดยใชว้ ธิ ปี ระจุไฟฟา้ สถิต 40 การพมิ พ์ดว้ ยระบบคอมพวิ เตอรแบบ์ตงั้ โตะ๊ การพิมพ์ระบบดิจทิ ลั ออฟเซท็
การพมิ พ์ และระบบการพิมพ์ 1 การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ การพิมพ์ : ความหมาย ค�ำวา่ “พิมพ”์ ตรงกับค�ำในภาษาอังกฤษวา่ “print” ซ่ึง หมายความถึง “การผลิตข้อความและภาพโดยใชต้ ัวพิมพ์ แมพ่ ิมพ์ หรือ แบบพิมพ์ ซึ่งถูกทาหรือฉาบด้วยหมึกแลว้ กดทับลงบนวัสดุ ทตี่ อ้ งการพมิ พ์ เช่น กระดาษ ผ้า” พระราชบัญญัติจดแจง้ การพิมพ์ พุทธศักราช 2550 ให้ ค�ำจ�ำกัดความของค�ำวา่ “พิมพ”์ ไว้วา่ “ท�ำให้ปรากฏดว้ ยตัวอักษร รูปรอย ตัวเลข แผนผังหรือภาพโดยวิธีการอย่างใด ๆ” พจนานุกรมไทย ฉบับราชบณั ฑติ ยสถาน พ.ศ. 2554 ให้ความหมาย ค�ำว่า พิมพ์ หมายถงึ “รปู รูปรา่ ง แบบ เช่น หยอดวุน้ ลงในพิมพ์ หน้าตาเปน็ พิมพ์เดยี วกัน ถ่ายแบบ, ใช้เครื่องจกั รกดตัวหนังสือหรือ ภาพเป็นต้นให้ติดบนวัตถุ เชน่ แผ่นกระดาษ ผ้า เช่น พมิ พผ์ า้ พมิ พ์ ขนมเป็นรปู ตา่ ง ๆ” ส่วนคำ� ว่า “การพิมพ์” ตรงกบั ค�ำในภาษาองั กฤษว่า “printing” ซง่ึ หมายความถงึ “การผลิตสำ� เนาขอ้ ความและภาพ ลงบนวัสดทุ ่ตี ้องการพมิ พ์ เชน่ กระดาษ ผ้า”
2 การพมิ พแ์ ละระบบการพมิ พ์ “การพิมพ์” หมายถึง “การจ�ำลองต้นฉบับอันหน่ึงจะเป็น ภาพหรอื ตวั หนังสือกต็ าม ออกเป็นจ�ำนวนมาก ๆ เหมอื น กัน บนวัสดุท่ีเป็นพ้ืนแบน หรือใกล้เคียงกับพ้ืนแบน ด้วย การใชเ้ คร่อื งมือกล” ก�ำ ธร สถริ กุล (2515) “ขอบขา่ ยของงานพมิ พ์ เป็นประดษิ ฐการซง่ึ มงุ่ หมายทจ่ี ำ� ลอง ภาพต้นฉบับ ได้แก่ ภาพวาด (Art work) ภาพถ่าย (Photography) ตัวอักษร (Letter) ให้เกิดเป็นช้ินงานท่ีมี ลกั ษณะเหมอื นภาพตน้ ฉบบั ในปรมิ าณมาก ๆ บนพืน้ ผวิ ของ วสั ดุหลาย ๆ ชนิด ซ่งึ จะพบการพิมพท์ ่ีปรากฏในอปุ กรณใ์ น การด�ำรงชวี ิต ได้แก่ บรรจภุ ัณฑ์ (Packaging) นานาชนิด ไม่ วา่ จะเป็นบหุ ร่ี ยาสีฟั น กระดาษเช็ดมอื กาแฟ นม ฯลฯ ทองเติม เสมรสุต (2517) จากความหมายของ การพิมพ์ ทีก่ ลา่ วมา จะเหน็ ไดว้ ่างานด้าน การพมิ พเ์ ปน็ กระบวนการซง่ึ มงุ่ หมายในการจำ� ลองภาพจากต้นฉบบั ไม่ วา่ จะเปน็ ภาพวาด ภาพถ่าย ตวั อกั ษร เพอื่ ใหเ้ กิดเป็นชน้ิ งานทม่ี ลี กั ษณะ เหมอื นภาพต้นฉบบั เดมิ ทกุ ประการ ในปรมิ าณทมี่ ากตามความตอ้ งการ ลงบนพ้ืนผวิ ของวัสดุชนิดต่าง ๆ ซงึ่ จะแตกตา่ งจากการถา่ ยรปู ที่ถือว่า เปน็ การสรา้ งตน้ ฉบบั ไมจ่ ดั อย่ใู นกระบวนการการพมิ พ์ แตห่ ากมกี ารนำ� ไฟลภ์ าพตน้ ฉบบั ทถ่ี ่ายไวไ้ ปทำ� การอดั รปู หรอื ปรน้ิ ท์ดว้ ยเครอื่ งพมิ พ์ จงึ จะถอื ว่าเป็นการจ�ำลองตน้ ฉบับ จัดว่าเป็นกระบวนการการพมิ พเ์ ชน่ กัน คณุ ลกั ษณะของการจำ� ลองสำ� เนาในกระบวนการพมิ พ์นน้ั จะตอ้ งสามารถ จ�ำลองได้ในจ�ำนวนมากต้ังแต่ 2 ชิ้นขึ้นไปในลักษณะที่เหมือนกันกับ ตน้ ฉบับเดิมทุกประการ ดังนั้น กระบวนการท�ำส�ำเนาดว้ ยการคัดลอก ดว้ ยลายมอื หรอื วาดภาพให้เหมอื นตน้ ฉบบั เดมิ เพอื่ ให้ไดส้ ำ� เนาเพมิ่ จึง ไมถ่ ือว่าเป็นงานพิมพ์ เน่ืองจากส�ำเนาที่ได้จะมีความแตกตา่ งผิดเพี้ยน ไปจากตน้ ฉบับเดิม
การพมิ พ์ และระบบการพิมพ์ 3 ส�ำหรับค�ำว่า “สง่ิ พมิ พ”์ น้นั พจนานกุ รมไทย ฉบบั ราชบัณฑติ ยสถาน พ.ศ. 2554 ได้ใหค้ วามหมายว่าหมายถงึ “สมดุ แผน่ กระดาษหรอื วตั ถใุ ด ๆ ที่ พิมพข์ น้ึ รวมตลอดทัง้ บทเพลง แผนท่ี แผนผังภาพ ภาพวาด ภาพระบายสี ใบ ประกาศ แผ่นเสียง หรือส่งิ อ่นื ใดอันมลี กั ษณะเช่นเดยี วกนั ” สว่ นคำ� ว่า “สอื่ ” พจนานกุ รมไทย ฉบบั ราชบณั ฑติ ยสถาน พ.ศ. 2554 ให้ ความหมายวา่ “การติดตอ่ ให้ถึงกันชักน�ำให้รูจ้ ักกัน หรือตัวกลางที่ท�ำการติดตอ่ ใหถ้ ึงกนั ” “ส่ือสิ่งพิมพ์” จึงมคี วามหมายวา่ “เปน็ แผน่ กระดาษหรือวัตถใุ ด ๆ ท่มี ี กระบวนการจัดท�ำขึ้นจากการส�ำเนามาจากตน้ ฉบับเกิดเป็นช้ินงานที่มีลักษณะ เหมอื นกนั ขนึ้ หลายสำ� เนา ในปรมิ าณมาก มวี ตั ถปุ ระสงค์เพอ่ื ใช้ในการตดิ ตอ่ หรอื ชักน�ำใหบ้ ุคคลอ่ืนใหเ้ หน็ หรอื ทราบข้อมูลตา่ ง ๆ” พฒั นาการของการพิมพ์ ในยคุ โบราณมนษุ ย์ร้จู กั การสอ่ื สารกนั ด้วยการวาดภาพ การเขยี นสญั ลกั ษณ์ เป็นรปู ซ่ึงตอ่ มาได้พัฒนาเปน็ ตวั อกั ษรภาพ แลว้ จึงเป็นตัวอักษร การพมิ พ์เร่มิ ขนึ้ ในประเทศจีน ชาวจีนรูจ้ ักการสรา้ งแม่พิมพอ์ ย่างง่าย โดยการแกะสลักตัวอักษร หรือภาพลงบนแผน่ ไม้ ก้อนหนิ งาช้าง หรือกระดกู สัตว์ จากน้ันมีการน�ำไปกดลง บนกอ้ นดนิ เหนยี ว ขผี้ งึ้ หรอื ครง่ั ปรากฏเปน็ ตวั อกั ษรหรอื ภาพตามแม่พมิ พท์ แ่ี กะ การกระท�ำดงั กลา่ วถือเป็นการพมิ พ์ ทเ่ี รยี กวา่ แม่พิมพน์ ูน (Relief Printing) ตอ่ มา ประมาณปี ค.ศ. 170 ชาวจีนได้มกี ารคัดลอกตำ� ราและรูปโดยแกะ สลกั ตวั อกั ษรและรปู บนแผน่ หนิ ขนาดใหญ่ ให้สว่ นทเี่ ปน็ ตวั อกั ษรหรอื ลายเสน้ นนู ขึน้ แล้วนำ� เอากระดาษมาทาบ ใช้ถา่ นมาถจู นเกิดภาพ หรือตัวอกั ษรบนกระดาษ ประมาณปี ค.ศ. 400 ชาวจนี ไดเ้ รยี นรแู้ ละไดค้ ดิ คน้ วธิ กี ารทำ� หมกึ ได้สำ� เรจ็ จงึ มกี ารนำ� ตราประทบั ซงึ่ ทำ� โดยไม้หรอื หนิ ทแี่ กะเป็นแม่พมิ พ์ จ่มุ หมกึ แลว้ ประทบั บนกระดาษ หรอื วสั ดอุ น่ื ๆ แทนการฝนด้วยถ่าน ทำ� ให้ไดภ้ าพและตวั อกั ษรทช่ี ดั เจน
4 การพิมพ์และระบบการพิมพ์ มากขนึ้ ตอ่ มามกี ารแกะแมพ่ มิ พ์บนแผน่ ไมเ้ ป็นข้อความและภาพ แล้วนำ� มาประทบั บนหมกึ จงึ นำ� ไปพมิ พป์ ระทบั บนวสั ดแุ ผ่นเรยี บ เชน่ หนงั สตั ว์ เสอ่ื และกระดาษ ได้ สำ� เนาเหมอื นตน้ ฉบบั เปน็ จำ� นวนหลาย ๆ ชดุ การพมิ พ์ลกั ษณะนี้ เปน็ จดุ กำ� เนดิ ชอง การพมิ พบ์ ลอ็ กไม้ (Wood Block Printing) ภาพบล็อกไม้ (Wood Block) ทที่ �ำขึน้ โดยการแกะของชาวจีน ทม่ี า : https://publicide.com/wp-content/uploads/2017/07/Woodblock-Print-Publicide- Letterpress-Printing-NYC-Print-Shop.jpg ต่อมาในปี ค.ศ. 1040 มชี าวจนี ชอื่ ไปเ่ ชง็ ไดท้ ำ� การแกะตวั อกั ษรบนก้อน ดินเหนียวเปน็ ตัว ๆ แลว้ ท�ำให้แข็งโดยการผ่ึงแดดแล้วน�ำไปเผา เม่ือต้องการใช้ จงึ นำ� แท่งดนิ เหนยี วทมี่ ตี วั อกั ษรตามความหมายมาเรยี งเปน็ ข้อความทต่ี ้องการ ใช้ เปน็ แม่พมิ พ์ส�ำหรับพิมพง์ านตา่ งๆ จากแนวคดิ ดังกลา่ ว ในปี ค.ศ. 1400 ชาว เกาหลนี ำ� ไปสร้างตวั อกั ษรทท่ี ำ� จากโลหะผสมระหวา่ งทองแดงกบั ดบี กุ ทำ� ให้ได้ตวั พิมพม์ ีความแขง็ แรงมากข้ึน การพมิ พ์ยังเปน็ แบบเรยี งตวั อักษรเปน็ ขอ้ ความแล้ว พิมพ์ได้คร้งั ละ 1 แผน่ จนถึง ค.ศ. 1450 ได้เกิดส่ิงประดิษฐท์ ่ีสำ� คัญในวงการพมิ พข์ องโลกเกิด ขนึ้ ในเมอื งไมนซ์ ประเทศเยอรมนั โดย โยฮนั กเู ตนเบริ ์ก (Johann Gutenberg) ผูป้ ระดษิ ฐ์เครอ่ื งพมิ พ์ ตวั พิมพ์ หมึก กระดาษดว้ ยวธิ ีการพิมพ์ดว้ ยตัวเรียงพิมพ์ แบบแม่พ้ืนนนู ที่เรียกว่า เลตเตอร์เพรสส์ (Letter Press)
การพิมพ์ และระบบการพิมพ์ 5 ภาพตวั อกั ษรทแ่ี กะแบบนนู เปน็ ตวั ๆ แลว้ น�ำมาเรียงเป็นขอ้ ความ ก่อนน�ำไปพิมพ์ ทีม่ า http://1.bp.blogspot.com/-3-rA0WrGC_g/VmUMvjBfdjI/AAAAAAAAb8s/KhhtTdhm-kc/ s1600/Chinese2uyingshuoshu.jpg ในยคุ นนั้ เปน็ ช่วงทช่ี าวยโุ รปรบั อทิ ธพิ ลการแกะแม่พมิ พ์ไมม้ าจาก ชาวจนี จงึ พบว่ามผี ูน้ ิยมแกะสลักไม้เปน็ ตัวอักษร และรูปนกั บุญต่าง ๆ เพื่อน�ำไปพมิ พ์เปน็ แผน่ กระดาษพิมพ์ ซงึ่ การสลักแมพ่ ิมพ์ไม้นนั้ กวา่ จะ แล้วเสร็จแตล่ ะช้นิ ใช้เวลามาก กลา่ วคอื ตอ้ งเร่มิ จากการวาดภาพ เขยี น ตัวอักษรตามต้นฉบับลงบนแผน่ ไม้ ที่มีลักษณะกลับข้าง จากน้ันจึงแกะ ภาพ และตวั อักษรแตล่ ะตวั เพอ่ื สร้างแมพ่ ิมพ์ เมื่อได้แม่พมิ พแ์ ล้ว จึงนำ� ไปลงหมกึ และวางแผ่นกระดาษทบั ลงไปพร้อมกบั ใชแ้ ทน่ เครอ่ื งมอื กดและ ถูให้หมกึ ติดบนกระดาษ จึงจะไดส้ งิ่ พมิ พ์เปน็ แผ่น ๆ ในช่วงตน้ ศตวรรษท่ี 15 การผลิตส่ิงพิมพท์ ีพ่ มิ พ์ดว้ ยวิธีดังกลา่ ว ไดร้ บั ความนยิ มอย่างสงู มกี ารนำ� กระดาษแผ่น ๆ ทพี่ มิ พข์ นึ้ มาเยบ็ รวมเล่ม เป็นหนังสือ ท�ำให้ธุรกิจด้านการผลิตหนังสือเกิดข้ึน และเม่ือมีการกอ่ ต้ัง มหาวิทยาลัยขึ้น ท�ำใหม้ ีความตอ้ งการหนังสือมากข้ึนเปน็ ล�ำดับ ความ ก้าวหนา้ ครงั้ นัน้ เป็นจุดเริม่ ต้นของการหาวิธีผลิตหนงั สอื ทีร่ วดเร็วขึ้น และ ให้ต้นทนุ ท่ตี ่�ำลง กูเตนเบิรก์ เปน็ ผ้หู น่ึงท่ไี ดร้ บั การสนบั สนนุ ดา้ นการเงิน ใหค้ ิดคน้ วิธีการแกป้ ญั หาดังกลา่ ว เขาได้คิดแยกข้อความออกเป็นองค์ ประกอบยอ่ ย คือ ตวั อักษร เคร่ืองหมายวรรคตอนและตวั ทใี่ ชร้ ว่ มแยก ยอ่ ยออกจากกัน จากนั้นจึงคอ่ ยน�ำมาเรียงเปน็ ค�ำ เปน็ ประโยค และเปน็ หน้า เพอื่ พิมพ์ โดยตวั พิมพ์จะใช้วิธกี ารหล่อขึน้ ซ่ึงเมือ่ ใชเ้ สรจ็ จะน�ำมา
6 การพิมพ์และระบบการพิมพ์ ใชป้ ระสมเรยี งใหม่ได้ซำ้� เรื่อยๆ การทำ� ตวั พมิ พ์มีวิธีการกค็ อื แกะสลักตัวอกั ษร แบบกลับข้างลงบนปลายแทง่ เหล็กแลว้ น�ำไปตอกลงบนแผ่นทองแดงออ่ นๆ ให้ เกิดหลมุ เปน็ รูปตัวอกั ษรนน้ั แผ่นทองแดงน้ี เรยี กวา่ แม่แบบ จะใช้สำ� หรับหล่อ ตวั พมิ พ์จรงิ ซงึ่ หล่อดว้ ยดบี กุ 5% พลวง 12% และตะกวั่ 83% และไดท้ ำ� การพฒั นา ตอ่ ไป ด้วยการประดิษฐเ์ ครื่องหล่อด้วยมือข้ึนในเวลาต่อมา เม่ือได้อักษรเป็น ตวั ๆ แลว้ ชา่ งเรยี งพมิ พ์กจ็ ะนำ� ไปเรยี งเป็นข้อความในกรอบแมพ่ มิ พ์ ซง่ึ จะมแี ถว และคอลัมมต์ ัวพิมพ์เรียงเปน็ หน้าหนังสือตามท่ีตอ้ งการ ซึ่งแม่พิมพ์ท่ีได้จะเป็น ภาพกลับขา้ ง จากนัน้ จะลงหมกึ ท่ี กูเตนเบริ ์ก ผลติ ขึ้นจากเขม่า น�ำ้ มนั เคลอื บเงา และไข่ขาว และทำ� การพิมพ์ด้วยแทน่ พิมพ์พเิ ศษท่เี ขาประดษิ ฐ์ข้นึ เอง โดยอาศยั หลกั การของเคร่ืองหนีบลกู อง่นุ เพ่ือท�ำไวน์ งานพิมพ์แรก ๆ ของกูเตนเบิร์กไดแ้ ก่ เอกสารราชการ กฤษฎกี าของพระสนั ตะปาปา และต�ำราไวยากรณ์ แตส่ ง่ิ พิมพ์ชิ้นสำ� คญั ของเขาท่ไี ดร้ ับการยอมรับทว่ั โลก ไดแ้ ก่ การพิมพ์ คมั ภีร์ไบเบลิ ภาษาละตนิ ในแตล่ ะหน้าของคมั ภีร์จะมี 42 บรรทัด จงึ เรียกอกี ช่ือหนึ่งว่า คมั ภรี ์ 42 บรรทดั (forty-two line Bible) มีตวั อักษร 2,800 ตวั ตอ่ หน้า หนังสือมีความหนาถึง 1,282 หน้า โดยเขาได้หลอ่ ตัวพิมพ์มากกว่า 100,000 ตวั ใช้เวลาในการเรยี งพมิ พ์ และพมิ พง์ านดงั กลา่ วกวา่ 2 ปี พมิ พ์ ขน้ึ ครง้ั แรกจำ� นวน 180 เล่ม ตวั พมิ พท์ ใ่ี ชเ้ ป็นตวั กนกแบบเยอรมนั เมอ่ื พมิ พ์เสรจ็ ไดใ้ ห้ชา่ งวาดภาพแตง่ แต้มรูปภาพข้ึนในภายหลังแต่ละเลม่ ดว้ ยมือ ท�ำให้มีสีสัน สวยงาม คมั ภรี ไ์ บเบิลของกเู ตนเบริ ก์ เป็นงานพมิ พ์หนังสอื ท่สี วยงามทสี่ ดุ ชนิ้ หนงึ่ ของโลก ถอื เป็นครั้งแรกท่ผี ลติ หนงั สอื ได้จ�ำนวนมากและเหมอื นกันทกุ เล่ม แตก่ ู เตนเบิร์ก กลับไมไ่ ด้ประสบความส�ำเรจ็ จากส่งิ ประดิษฐข์ องตน เนอื่ งจากใช้เวลา คดิ คน้ ทนี่ าน เขาถกู ผสู้ นบั สนนุ ทางการเงนิ เรยี กเงนิ คนื ก่อนทจี่ ะทำ� การพมิ พค์ มั ภรี ์ ไบเบิลแลว้ เสร็จ และมีคดีความต่อกัน สดุ ทา้ ย กูเตนเบิรก์ แพค้ ดแี ละเสยี ท้ังแทน่ พมิ พแ์ ละคมั ภรี ์ไบเบลิ ทง้ั หมดทพี่ มิ พเ์ อาไว้ ต้องลภี้ ยั ไปต่างประเทศถงึ 3 ปี เชา เสียชวี ิตในวนั ที่ 3 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1468 ศพถกู ฝังไวท้ โ่ี บสถ์ ในเมอื งไมนซ์ แต่ผลงานอันย่ิงใหญจ่ ากวิธีพิมพ์ดว้ ยตัวเรียงพิมพ์ท่ีเขาประดิษฐ์ข้ึนยังคงอยูแ่ ละ ไดร้ บั การกล่าวขานถงึ ตลอดไป ด้วยคุณุปการดงั กลา่ ว โยฮนั กเู ตนเบริ ์ก จึงได้ รบั การยกย่องเป็น “บดิ าแหง่ การพิมพ์”
การพิมพ์ และระบบการพิมพ์ 7 โยฮนั กเู ตนเบิร์ก (Johann Gutenberg) กับ เคร่อื งพมิ พ์ระบบเล็ตเตอรเ์ พรสส์ (Letter Press) ท�ำดว้ ยไม้ และคัมภรี ์ 42 บรรทัด ทม่ี า : http://3.bp.blogspot.com/-EZMQa0EpFF0/UeogkMvl5LI/AAAAAAAAAFw/21qSHRTE1Ac/s1600/Gutenberg.jpg http://2.bp.blogspot.com/-5WkehpbVwts/UepGkKGbOyI/AAAAAAAAADk/ibJwU9BHGNw /s1600/20110309172540.jpg และ http://1.bp.blogspot.com/-oWemS3nja1w/UelaI36GkfI/AAAAAAAAAD8/zUIqRskmm1A/s1600/picture02.gif ระบบการพมิ พ์เลตเตอร์เพรสนน้ั เรยี กว่า ตัวพมิ พร์ อ้ น เป็นการใชค้ วาม ร้อนในการหล่อตัวพิมพ์ของตัวอักษรแต่ละตัวด้วยโลหะ ได้ตัวอักษรจ�ำนวนมาก น�ำมาเกบ็ ไว้ในช่องตัวพิมพแ์ ต่ละตวั ในกระบะ (Type Case) เมอ่ื ต้องการนำ� ไป สร้างแม่พิมพ์ จะมีผูเ้ รียงพิมพน์ �ำเอาตัวพิมพจ์ ากกระบะมาเรียงสะกดค�ำเปน็ ขอ้ ความลงในรางเรยี งพิมพ์ เป็นขอ้ ความแตล่ ะบรรทัด จนครบเป็นหนา้ จากนั้น จงึ นำ� ไปเขา้ เครอ่ื งพมิ พ์ออกมาบนกระดาษ มกี ารนำ� ไปใชใ้ นวงการพมิ พ์แพร่หลาย ทัว่ โลก การเรยี งตวั อกั ษรหลอ่ จากกระบะเปน็ หนา้ ของส่งิ พิมพ์ ที่ต้องใชช้ ่างเรียงทีม่ ีความช�ำนาญ ทม่ี า http://p4.s1sf.com/gu/0/ui/0/1831/2657B16P159A.JPG
8 การพิมพ์และระบบการพิมพ์ รางมอื (composing stick) ทใ่ี ช้ในการเรยี งตวั อกั ษรสามารถปรับ ระยะความยาวบรรทดั ได ้ ท่มี า http://f.ptcdn.info/615/004/000/1367165160-800pxMetal-o.jpg ตัวอักษรเรยี งเสร็จเพอ่ื รอพิมพ์ หนังสอื พมิ พ์ The Don Dorrigo Gazette ทม่ี า : via abc.net.au อ้างองิ มาจาก https://thematter.co/life/graphic-before -computer-come/37513
การพมิ พ์ และระบบการพมิ พ์ 9 อย่างไรกต็ าม การพมิ พโ์ ดยใช้คนเป็นผทู้ ำ� หน้าทเ่ี รยี งตวั อกั ษรทลี ะตวั ดว้ ย มือ ได้รบั ความนยิ มแพรห่ ลายกว่า 400 ปี ่ จงึ มผี ู้คดิ พฒั นาเทคโนโลยกี ารเรียง พมิ พ์ใหส้ ะดวกยง่ิ ขน้ึ เพราะหากต้องการพมิ พ์สง่ิ พมิ พ์ขนาดใหญ่ เช่น หนงั สอื พมิ พ์ หรือ หนังสือท่ีมีจ�ำนวนหน้ามาก การเรียงพิมพ์ดว้ ยวืธีการเรียงตัวอักษรดว้ ยมือ แบบเกา่ จะตอ้ งใชเ้ วลาในการดำ� เนนิ การมาก ในช่วงปี ค.ศ. 1885 - 1887 (พ.ศ. 2428 - 2430 ตรงกบั สมัยรชั กาลที่ 5) จึงมผี ู้ประดษิ ฐ์ เครอื่ งจกั รทสี่ ามารถ หล่อตะก่ัวเรียงพิมพข์ ึ้นส�ำเร็จ 2 ประเภท ไดแ้ ก่ เครื่องเรียงพิมพโ์ มโนไทป์ (Monotype) กบั เครอื่ งเรียงพมิ พ์ไลโนไทป์ (Linotype) เครอ่ื งโมโนไทป์ นบั เป็นเครอ่ื งจกั รทลี่ ดขนั้ ตอนการเรยี งพมิ พ์ดว้ ยมอื ของ คนลงไดม้ าก การทำ� งานของเครอื่ งดงั กลา่ ว ผ้ทู ำ� หนา้ ทเ่ี รยี งพมิ พ์ จะเปลย่ี นหนา้ ท่ี ไปเป็นผ้พู มิ พข์ ้อความผ่านแปน้ พมิ พ์คล้ายเครอ่ื งพมิ พ์ดดี ทมี่ กี ลไกการทำ� งานออก คำ� สง่ั ให้แมพ่ มิ พ์ไปเจาะรลู งบนมว้ นกระดาษ เรยี กว่า กระดาษรบิ บอ้ น (Ribbon) ได้รูตามตัวอักษรที่ส่ังพิมพ์ จากน้ันเม่ือน�ำกระดาษริบบ้อนไปเขา้ ระบบอา่ นบน เครื่องหล่อ เคร่ืองอา่ นจะส่ังให้ท�ำการหลอ่ ตัวอักษรตามลักษณะรูที่เจาะบน กระดาษริปบ้อนที่สั่งพิมพ์ไว้ เป็นตัวอักษรตะกั่วออกมาครั้งละ 1 ตัว และเรียง อกั ษรเปน็ ข้อความแตล่ ะบรรทดั เรยี งต่อกนั จนครบหน้า เมอ่ื ได้แมพ่ มิ พแ์ ล้วจงึ นำ� ไปท�ำการพิมพ์ และเม่อื กระบวนการพมิ พแ์ ล้วเสร็จ ตวั อักษรตะกว่ั ทัง้ หมด ก็จะ ถูกน�ำไปหลอมใหม่ ไมต่ อ้ งเก็บไว้ในกระบะเหมือนกับระบบเดิม ด้วยตะกั่วมี จดุ หลอมเหลวตำ่� สามารถหลอมงา่ ย หลอ่ งา่ ย การหลอ่ ใหม่จงึ งา่ ยและสะดวกกวา่ อีกทั้ง ข้อดีของการหลอ่ ตัวอักษรทีละตัวจากเคร่ืองหล่อโมโนไทป์ คือ สามารถ แกไ้ ขตัวอักษรที่ผิดได้ หากพบตัวอักษรที่ผิด ก็เพียงดึงตัวอักษรตัวท่ีผิดออกมา แล้วใสต่ วั ท่ถี ูกตอ้ งลงไปแทน สว่ น เครื่องไลโนไทป์ จะมีลักษณะการท�ำงานที่มีความสามารถท่ีพิเศษ มากข้ึน ตรงท่ีสามารถหล่อและเรียงตัวอักษรออกมาเป็นแม่พิมพ์ที่มีลักษณะติด กนั ไดค้ รงั้ ละขนาดหนงึ่ บรรทดั แต่หากพบคำ� ผดิ จะไมส่ ามารถแก้ไขได้ จำ� เป็นทจ่ี ะ ตอ้ งหลอ่ ตัวอักษรใหม่ท้ังบรรทัด ในการท�ำงานของเครื่องท้ัง 2 ประเภทจะมี แมพ่ ิมพส์ �ำหรับหล่อตัวอักษรอยู่ภายในเครื่อง ส่ังการพิมพ์ขอ้ ความที่ตอ้ งการ โดยใชก้ ารกดแป้นพิมพ์ เครื่องจะก�ำหนดตัวอักษรตามขอ้ ความท่ีต้องการ จาก นนั้ เครอื่ งจะเทราดโลหะรอ้ น ๆ ลงไปในแม่พมิ พซ์ ง่ึ ใชเ้ วลาไมก่ วี่ นิ าที โลหะจะแขง็ ตัวและหลดุ ออกมา กลายเปน็ ตัวอักษร 1 ตัว ในแบบแรก และเป็นบรรทัดในแบบ ที่ 2 ส่วนแม่พมิ พโ์ ลหะ ก็จะไหลกลับเข้าไปเกบ็ ในเครอื่ งพรอ้ มพมิ พต์ วั อกั ษรตวั อื่นต่อไป
10 การพมิ พ์และระบบการพมิ พ์ ช่างเรียงพมิ พ์ตัวอักษร บนแป้นพิมพ์ดว้ ยเครอื่ งโมโนไทป์ ทม่ี า https://www.youtube.com/watch?v=eEySiAcFmso ตัวอกั ษรถกู หล่อ และเรยี งโดยอัตโนมัตจิ ากเครื่องโมโนไทป์ ท่มี า https://www.youtube.com/watch?v=eEySiAcFmso
การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ 11 เทคโนโลยีดังกลา่ วท�ำใหก้ ระบวนการพิมพ์ลดข้ันตอนลงไปไดม้ าก โดย เปลี่ยนจากคนที่ท�ำหนา้ ท่ีเรียงตัวอักษร มาท�ำหนา้ ท่ีเป็นผู้พิมพ์ตัวอักษรแทน อย่างไรกต็ าม ในยคุ แรกเครอื่ งเรยี งพมิ พท์ ง้ั 2 ประเภท กม็ ขี อ้ จำ� กดั กลา่ วคอื การ พมิ พท์ ำ� ได้จากแบบแมพ่ มิ พต์ วั อกั ษรครงั้ ละ 1 ชดุ จะไมส่ ามารถเปลยี่ นแบบ เพมิ่ หรอื ลดขนาดตวั อักษรในบรรทดั เดยี วกันได้ อกี ทัง้ การแทรกภาพประกอบต้องใช้ ขัน้ ตอนท่ยี ุ่งยาก ทำ� ใหส้ ง่ิ พมิ พ์ หรอื หนังสือในสมยั น้นั เปน็ แบบเรยี บงา่ ย แต่กม็ ี การพัฒนาปรบั เปลีย่ น และเพิ่มขนาด และแบบตัวอกั ษรได้ในภายหลัง เครอ่ื งเรยี งพมิ พแ์ บบตวั พมิ พร์ อ้ นทงั้ 2 ประเภท เปน็ เทคโนโลยที ถี่ กู พฒั นา ขน้ึ เพอ่ื ใช้กบั ระบบการพมิ พ์แบบแมพ่ มิ พน์ นู หลงั จากนน้ั เมอื่ มกี ารคดิ คน้ แม่พมิ พ์ พนื้ ราบขนึ้ จงึ มกี ารประดษิ ฐ์ เครอื่ งเรยี งพมิ พด์ ้วยแสง (Phototypesetting) หรอื เรียกวา่ “ตวั พิมพเ์ ยน็ ” (Cold Type) ขึ้น ในปคี .ศ. 1898 เคร่อื งเรยี งพิมพ์ ประเภทน้ี มวี ธิ กี ารทำ� งานการเรยี งพมิ พ์ด้วยแสง โดยใชห้ ลกั การของการถ่ายภาพ เครื่องจะมคี ำ� สง่ั ย่อขยายภาพตวั พมิ พล์ งบนแผ่นฟิล์ม หรอื แผน่ กระดาษที่เคลือบ ดว้ ยน้�ำยา ไวแสงทีละตวั เรียงลำ� ดบั กนั เปน็ ค�ำ เปน็ บรรทัดและเป็นหน้าหนังสือ เม่ือล้างฟิลม์ หรือกระดาษเคลือบน้�ำยาไวแสงแลว้ ก็จะได้ข้อความที่จะน�ำไปใช้ เพอื่ ประกอบหนา้ หนังสือเพอื่ ท�ำเป็นอาร์ตเวริ ค์ สำ� หรบั ไปถ่ายลงบนแมพ่ มิ พ์ เครื่องเรยี งพมิ พ์ดว้ ยแสง (Phototypesetting) ที่มา http://www.trueplookpanya.com/blog/content/60256/
12 การพิมพ์และระบบการพมิ พ์ ระบบการเรยี งพมิ พ์ด้วยแสงไดพ้ ฒั นาปรบั ปรงุ มาตามลำ� ดบั จนในปัจจบุ นั ได้ใช้ระบบคอมพิวเตอร์ สร้างจุดหรือสร้างเสน้ เปน็ ตัวหนังสือ โดยจะก�ำหนดรูป แบบตวั หนงั สอื เป็นอยา่ งใดกไ็ ด้ตามทอี่ อกแบบไว้ สามารถย่อ ขยาย บบี ตวั ให้แคบ ขยายตวั ใหก้ วา้ ง ทำ� เส้นให้หนา ใหบ้ างและให้เอนไดต้ ามต้องการ โดยไม่ตอ้ งอาศยั ระบบการถา่ ยภาพ สามารถสัง่ เรยี งพมิ พ์ จดั หน้า แทรกภาพแล้วเสร็จโดยการใช้ โปรแกรมคอมพวิ เตอร์ ทำ� ให้กระบวนการพมิ พ์ ทำ� ได้อยา่ งสะดวกมากขน้ึ เครอ่ื ง เรียงตวั อักษรประเภทต่างๆจงึ เปน็ อปุ กรณ์ทลี่ า้ สมยั ไม่มกี ารใชง้ านในยุคปจั จบุ นั การพิมพแ์ บบพื้นนูน ไดร้ ับความนิยมใช้แพรห่ ลายในวงการพิมพ์กว้าง ขวางท่ัวโลก จากเครื่องพิมพ์ในยุคแรกท่ีใชก้ ารท�ำงานท่ีตอ้ งควบคุมด้วยคน ต่อ มา ในปี ค.ศ. 1799 วิลเลยี ม นโิ คลสัน (William Nicholson) ไดป้ ระดิษฐ์ เครอ่ื งพมิ พท์ ใี่ ช้เครอื่ งจกั รไอนำ้� ในการทำ� งานได้สำ� เรจ็ มกี ารสร้างแมพ่ มิ พน์ นู โดย ใช้น้�ำยางธรรมชาติ มาหลอ่ แทนการใชโ้ ลหะ เรียกว่า เฟล็กโซกราฟี (Flexo graphy) และมีการน�ำเอายางสังเคราะหม์ าใชแ้ ทนยางธรรมชาติในเวลาต่อมา มกี ารผลติ หมกึ พมิ พท์ แี่ หง้ เรว็ และเรม่ิ ทจ่ี ะรจู้ กั การนำ� ลกู กลงิ้ แอนลิ อ็ กซ์ (Anilox Roller) มาชว่ ยในการจ่ายหมึกไปยังแม่พิมพ์ ท�ำให้ไดง้ านพิมพ์ท่ีมีความคมชัด ไดค้ ณุ ภาพสงู ข้ึน ระบบเฟล็กโซกราฟยี ังมีการใช้แพร่หลายมาจนถึงปจั จบุ นั นอกจาก การพมิ พโ์ ดยใช้แม่พมิ พแ์ บบนนู แลว้ ยงั มกี ารพมิ พด์ ้วยแม่พมิ พ์ อีกประเภท เปน็ การพิมพท์ ี่อาศัยวิธีการแกะแผน่ ไมข้ องชาวจีนท่ีมีความช�ำนาญ เรื่องน้ี แต่การแกะจะทำ� ในลักษณะตรงข้ามกับการสรา้ งแมพ่ ิมพแ์ บบแรก กลา่ ว คือ ผู้แกะท�ำการแกะเซาะไมใ้ นส่วนท่ีต้องการพิมพ์ใหเ้ ปน็ รอ่ งลึกลงไปเปน็ แอ่ง เพอ่ื ใหห้ มึกลงไปขังไวใ้ นแอ่ง หรือร่องรอยทแี่ กะไว้นัน้ เมอ่ื น�ำกระดาษหรือวัสดุ มาพมิ พโ์ ดยการวางทาบลงไป หมกึ ทขี่ งั ไว้จะสมั ผสั ไปยงั วสั ดทุ ใ่ี ชพ้ มิ พ์อกี ตอ่ หนง่ึ แมพ่ มิ พ์ประเภทน้ี จงึ ถกู เรยี กวา่ แม่พมิ พ์รอ่ งลกึ หรอื การพมิ พพ์ น้ื ลกึ (Recess Printing) ลกั ษณะการพมิ พ์ประเภทนี้ จงึ ตา่ งกบั การพมิ พ์พน้ื นนู ตรงทส่ี ่วนทเ่ี ป็น ภาพทีต่ ้องการใหป้ รากฏ จะถกู เซาะร่องใหล้ กึ ลงไป การใช้แม่พมิ พร์ อ่ งลกึ ในการพมิ พ์ มกั ใช้ในการพิมพ์ภาพ หากได้ชา่ งแกะ ทีม่ ฝี มี ือในการแกะรอ่ งท่ลี ะเอียด ประณีตจะไดภ้ าพทมี่ เี ส้นทสี่ วยงามมาก ตอ่ มา ชาวอิตาลี ช่ือ มาโช ฟนิ ิเกอรา (Maso Finigura) จึงได้คดิ ใช้แผ่นทองแดง มา ท�ำเป็นแม่พิมพ์แทนไม้ โดยน�ำมาใช้ในการสรา้ งแมพ่ ิมพ์ภาพเหตุการณ์ต่าง ๆ
การพมิ พ์ และระบบการพมิ พ์ 13 (บน) การแกะไม้ หรอื โลหะ เพ่อื ท�ำ แมพ่ มิ พ์ร่องลึก (ล่าง) การพิมพพ์ ้ีนลึก หมึกจะขงั อยู่ในร่อง เมอ่ื น�ำ กระดาษไปวางทาบกดลงไป กระดาษจะตดิ ซบั หมึกท่ขี งั อยู่ในร่องเป็นภาพตามรอ่ งท่ีแกะไว้ ทมี่ า : Blackfat TV ตอน การพิมพ์พื้นลึก (วัสดทุ ่ใี ชท้ �ำ แม่พิมพ์แบบพื้นลกึ ) https://www.youtube.com/channel/UC3Dvow18UNv-sONOB-aOy0w
14 การพิมพแ์ ละระบบการพิมพ์ ทางประวัตศิ าสตร์และภาพทางศาสนา ตอ่ มาจงึ เรียกวธิ ีการพิมพน์ ีว้ า่ การพมิ พ์ อนิ ทาลโย (Intaglio) อ่านวา่ in-tal-yo หมายถงึ การตดั เขา้ ขา้ งใน (to carve) หรอื การแกะลกึ ลงไป ซงึ่ พนื้ ทถ่ี กู ตดั แกะ บนแม่พมิ พโ์ ลหะ จะเปน็ ภาพพมิ พ์หรอื บรเิ วณภาพ โดยพน้ื ทท่ี เี่ ปน็ ผวิ จะเป็นพน้ื ทบี่ รเิ วณไร้ภาพ โลหะทใี่ ช้ ไดแ้ ก่ ทองแดง อะลมู เิ นยี ม สงั กะสี ซง่ึ มคี ณุ สมบตั ทิ ส่ี ามารถกดั กร่อนด้วยสารเคมชี นดิ ทเ่ี ปน็ กรด ได้ดี หากเปน็ สงั กะสจี ะใช้กรดเข้มขน้ ผสมกบั นำ�้ ให้เจอื จางการสร้างแมพ่ มิ พจ์ ะใช้ วิธีแกะสลักภาพลงบนแผน่ โลหะ ต่อมา จงึ ได้ใช้วธิ ีการเคลอื บแผน่ โลหะดว้ ยสาร ท่ีทนการกัดกรอ่ นของกรด แล้วใช้เหล็กปลายแหลมขูดสารท่ีเคลือบไว้ออกตาม รอยและเส้นเปน็ ภาพตามพน้ื ทบ่ี รเิ วณสว่ นทต่ี ้องการ จากนนั้ จงึ ใชก้ รดกดั ให้เกิด เป็นรอ่ งลกึ ตามรอยบริเวณทีถ่ กู ขดู ขีดไว้ และมกี ารพฒั นาคิดค้นหาวธิ ีการใช้วธิ ี กัดกรดแม่พิมพโ์ ลหะใหเ้ ป็นหลุมเล็ก ๆ ได้เส้นท่ีละเอียด ที่สามารถลงหมึกได้ ตามความเขม้ ตามพื้นท่ีท่ีตอ้ งการ ท�ำใหเ้ กิดภาพทม่ี ีมิติ และสวยงามมากขึน้ กิจการพิมพ์มีความก้าวหนา้ มาเปน็ ล�ำดับ จึงมีผูค้ ิดคน้ แม่พิมพ์ขึ้นอีก ประเภทหน่งึ ได้แก่ แม่พมิ พพ์ ื้นราบ (Planographic Printing) หรอื เรียกว่า การพมิ พ์พ้นื ราบ ซึง่ เกิดขึ้น ในปี ค.ศ. 1798 โดย อะลวั เชเนเฟเดอร์ (Alois Senefelder) ชาวโบฮเี มยี น ได้ ประดษิ ฐเ์ ครอ่ื งพมิ พ์หนิ (Lithography) การ สร้างแมพ่ ิมพจ์ ะใชแ้ ท่งหินขนาดใหญม่ าท�ำการขัดผิวให้เป็นพ้ืนเรียบ แลว้ จึงน�ำ มาสรา้ งภาพทต่ี ้องการรบั หมกึ โดยใชแ้ ท่งไขในการวาดภาพ จากนนั้ จงึ ใชน้ ำ�้ ผสม กาวกระถินลูบบนแม่พิมพ์หินดังกลา่ ว น้�ำท่ีผสมกาวกระถินจะไม่เกาะบริเวณไข และเม่ือคลงึ หมกึ ลงบนแมพ่ ิมพ์ หมึกมีคุณสมบัตเิ ป็นน�ำ้ มันจะไม่เกาะติดบรเิ วณ ทีเ่ ปน็ น�้ำแตจ่ ะไปเกาะติดบรเิ วณท่ีเป็นไขซงึ่ เปน็ บริเวณท่ีวาดภาพไว้ เมอ่ื นำ� แผน่ กระดาษมาทาบบนแมพ่ มิ พ์ กระดาษกจ็ ะรบั สมั ผสั ไปเฉพาะส่วนทเี่ ปน็ หมกึ ทำ� ให้ เกิดภาพบนกระดาษน้ัน วิธีการแบบหินถือว่าใหภ้ าพที่คมชัดสวยงามกว่าระบบ การพมิ พ์อื่นในยคุ นัน้
การพิมพ์ และระบบการพิมพ์ 15 การพิมพห์ ินนัน้ ถอื เปน็ ตน้ แบบของแม่พิมพพ์ ื้นราบ เปน็ การพมิ พ์โดยตรง จากแมพ่ ิมพ์ท่ที ำ� ด้วยหนิ ลงบนกระดาษ ในปี ค.ศ. 1905 ไอรา วอชิงตนั รเู บล (Ira Washington Rubel) ชาวอเมรกิ นั ได้คน้ พบวิธกี ารพิมพ์ท่ที �ำใหภ้ าพคม ชดั ขน้ึ โดยบงั เอญิ กล่าวคอื แทนทจ่ี ะใหก้ ระดาษรบั หมกึ โดยตรงจากแม่พมิ พ์ กใ็ ช้ ผ้ายางกดรับสัมผัสหมึกจากแมพ่ ิมพ์มากอ่ น แลว้ จึงน�ำผ้ายางไปท�ำการกดภาพ พมิ พ์ทรี่ บั หมกึ มาไปยงั กระดาษอกี ต่อหนงึ่ ด้วยคณุ สมบตั ขิ องผา้ ยางทมี่ คี วามนมิ่ ยดื หยุ่นสงู การส่งถา่ ยหมกึ จงึ สมบรู ณ์ ได้ภาพทค่ี มชดั สวยงามกวา่ การพิมพ์จาก แมพ่ มิ พ์โดยตรง การพมิ พท์ ม่ี กี ารถ่ายทอดภาพพมิ พส์ องครงั้ ลกั ษณะดงั กลา่ ว ต่อ มาเรยี กวา่ การพิมพอ์ อฟเซ็ท (Offset Printing) ซ่ึงระบบการพิมพล์ กั ษณะตา่ ง ๆ จะจ�ำแนกประเภท ในหวั ขอ้ ถัดไป การพมิ พด์ ว้ ยแม่พิมพห์ ิน ทีม่ า : http://londoninspiration.com/wp-content/uploads/2016/01/ 12376754_1014135621942393_4276919720321299589_n.jpg
16 การพิมพแ์ ละระบบการพมิ พ์ ระบบการพิมพ์ จากที่ได้ศึกษาพฒั นาการของการพมิ พ์ พบวา่ การพมิ พ์ ในอดตี เป็น กระบวนการทำ� สำ� เนาทอ่ี าศยั ต้นฉบบั หรอื แม่พมิ พ์ ในการสร้างและผลิตส่ิงพิมพ์ ตอ่ มามีการน�ำเอาหลักการ ออกแบบ เพื่อท�ำใหส้ ่ิงพิมพม์ ีความสวยงาม เกิดเปน็ งานดา้ น วจิ ติ รศลิ ป์และประยกุ ต์ศลิ ป์ ในส่วนของวจิ ติ รศลิ ป์จะเน้นความ งามจากรูปร่างหรือรูปทรง เทคนิคและวิธีการต่าง ๆ ของส่ิง พิมพ์ ส่วนผลงานทางประยุกต์ศิลป์จะให้ความส�ำคัญในงาน ดา้ นส่ือสาร งานโฆษณา ประชาสมั พันธ์ทอี่ าศยั เสนห์ ความ สวยงามมาเปน็ สว่ นประกอบเพอ่ื ดงึ ดูดความสนใจ จากพฒั นาการของการพมิ พ์ ท่ีเร่มิ จากการพมิ พ์ด้วยวิธี การงา่ ย ๆ พัฒนาไปสกู่ ารพมิ พใ์ นเชงิ ธุรกิจ และอตุ สาหกรรม มกี ารนำ� เทคโนโลยกี ารพมิ พ์ทท่ี ันสมัยมาใช้ ทำ� ใหม้ ีระบบหรอื วิธีการพิมพ์หลากหลายรูปแบบ จนในปจั จุบัน กระบวนการ พิมพ์ไดม้ ีการปรับเปล่ียนรูปแบบการพิมพ์ที่ใช้เทคโนโลยีมาก ขนึ้ จงึ ทำ� ให้มรี ะบบการพมิ พ์ สามารจำ� แนกออกเป็น 2 ประเภท ประกอบด้วย 1. ระบบการพมิ พ์ที่ใช้แม่พิมพ์ 2. การพิมพ์ทไี่ ม่ใช้แม่พิมพ ์ ดงั จะน�ำเสนอ ในล�ำดบั ถดั ไ่ ป
การพิมพ์ และระบบการพิมพ์ 17 การพมิ พ์ทีใ่ ชแ้ ม่พิมพ ์ การพิมพท์ ี่ใช้แมพ่ ิมพ์ ถือเปน็ ระบบการพิมพ์ดั้งเดิม ท่ีถือเปน็ ต้นก�ำเนิด ของระบบการพิมพท์ ุกประเภท เป็นระะบการพิมพ์ที่ตอ้ งมีการสรา้ งแมพ่ ิมพ์ที่มี ลกั ษณะตรงตามต้นฉบบั แล้วจงึ ใชแ้ มพ่ มิ พ์เปน็ ตวั ทำ� ให้เกิดสำ� เนาขน้ึ ถ่ายทอดสงิ่ ทตี่ ้องการออกมาเปน็ ช้ินงานสิ่งพิมพ์หลาย ๆ ชิน้ ซ่งึ สามารถจำ� แนกตามลักษณะ แมพ่ ิมพไ์ ดเ้ ปน็ 4 ประเภทดงั น้ี 1. ระบบแม่พิมพ์พื้นนูน (Raised Surface Painting System) การพิมพล์ ักษณะนี้ เป็นระบบการพิมพ์ที่เก่าแก่ท่ีสุด ลักษณะของ แม่พมิ พ์จะนนู สงู ขึน้ จากพืน้ มีลักษณะกลบั ดา้ นซา้ ยเปน็ ขวา ขวาเปน็ ซ้าย เม่ือ คลงึ หมกึ ลงไป หมกึ จะตดิ เฉพาะสว่ นทน่ี นู ขนึ้ มา และเมอื่ ใช้โมกดกระดาษประทบั ลงบนแม่พิมพ์ หมึกท่ีสัมผัสอยูบ่ นแมพ่ ิมพจ์ ะติดลงบนกระดาษไดภ้ าพและตัว อักษรกลับด้านมาเป็นปกติ ระบบแมพ่ ิมพน์ ูนเหมาะกับการพิมพ์ตัวหนังสือและ ภาพลายเสน้ มากกว่าการพมิ พ์สกรนี หรอื การพมิ พเ์ พอ่ื ให้ได้นาํ้ หนกั อ่อน-แก่ตาม ธรรมชาติ การพมิ พ์ระบบน้ีจ�ำแนกไดอ้ ีก 2 ชนดิ คือ 1.1 เลตเตอร์เพรส (Letter Press) โยฮนั กูเตนเบริ ก์ (Johann Gutenberg) เป็นบคุ คลแรกท่้คี ิดวิธีการพมิ พ์ประเภทนั้ี ด้วยวธิ ีการ หล่อตวั อกั ษรขน้ึ โดยใช้โลหะ ทมี่ สี ว่ นผสมระหว่าง ดบี กุ 5% พลวง 12% และตะกวั่ 83% นอกจากคิดตัวเรียงพิมพ์แล้ว กูเตนเบิร์กยังเป็นคนท่ีคิดการท�ำหมึกพิมพ์ และการประดิษฐเ์ คร่ืองพิมพ์ที่ท�ำด้วยไม้ใชก้ ับระบบการพิมพท์ ี่หลอ่ ข้ึน ตัวพิมพ์ ทใี่ ชใ้ นการพมิ พ์เลตเตอร์เพรสเ มลี กั ษณะเป็นชนิ้ สว่ นทแี่ ยกจากกนั เปน็ ตวั ๆ เมอ่ื น�ำมาใชง้ าน ตอ้ งน�ำตัวพิมพเ์ หลา่ นี้มาเรียงทีละตัวจนได้ข้อความเป็นค�ำ เป็น บรรทดั และเปน็ หน้าตามลำ� ดบั เมอ่ื พมิ พเ์ สรจ็ กส็ ามารถนำ� ไปทำ� ความสะอาดและ นำ� กลบั มาใชซ้ ำ�้ ได้ งานพมิ พ์ทเ่ี หมาะสมกบั ระบบเลตเตอร์เพรส ไดแ้ ก่ งานพมิ พ์ ทไี่ ม่ต้องการคณุ ภาพสงู มงี บประมาณจำ� กดั เชน่ การ์ด นามบตั ร ใบเสรจ็ ใบปลวิ งานพิมพท์ ่ีมีภาพน้อย ไมน่ ิยมการพิมพ์สอดสี หรืองานท่ีตอ้ งการใช้สีสดใดเปน็ ธรรมชาติ
18 การพมิ พแ์ ละระบบการพิมพ์ ขอ้ ดีของระบบนี้ คอื พมิ พ์ได้ง่ายจากตัวเรียงโดยตรง ค่าใช้ จา่ ยตำ่� ตดั ทอนเพิม่ ข้อความได้สะดวก สว่ นข้อเสีย คอื การเสยี เวลาในการเรียง ตัวพิมพ์แต่ละค�ำ อาจเกิดข้อผิดพลาดและใช้เวลามาก และเมื่อมีการใชง้ านอยู่ เสมอจะทำ� ใหต้ วั พมิ พ์สกึ พนื้ แม่พมิ พ์ไมเ่ ท่ากนั ทำ� ให้ตวั อกั ษรตดิ หมกึ ไม่สมำ�่ เสมอ ผลจากการพมิ พอ์ กี ลกั ษณะหนง่ึ ทเ่ี กิดจากแรงกด อาจทำ� ใหเ้ กิดรอยดนุ นนู ขน้ึ ดา้ น หลังของกระดาษ ท�ำให้ขาดความสวยงาม ซึ่งในยุคต่อมาจึงมีการประดิษฐเ์ คร่ืองหลอ่ ตัวอักษรแบบ เครอ่ื งเรยี งพมิ พโ์ มโนไทป์ (Monotype)ทใ่ี ช้การสง่ั หลอ่ ตวั อกั ษรโดยการสง่ั งาน ดว้ ยแปน้ พิมพแ์ ละเรยี งตัวอกั ษรด้วยเครื่องแทนการเรียงด้วยคน กบั เคร่อื งเรียง พมิ พไ์ ลโนไทป์ (Linotype) ทเ่ี ปน็ เครอ่ื งเรียงตัวอักษรทส่ี ่ังงานดว้ ยแป้นพมิ พ์ ท่ี สามารถเรียงข้อความได้ครงั้ ละบรรทดั ท�ำใหป้ ระหยดั เวลามากขนึ้ การเรียงตวั อักษรเข้าหนา้ ตามดัมมี (Dummy) ทม่ี า http://www.d-conceit.com/printing-processes/ 1.2 เฟรกโซกราฟี่ (Flexography) เป็นแม่พิมพ์นูนอีกประเภท หนึ่ง ท่หี ลอ่ แมพ่ ิมพ์จากยางใส ทมี่ คี วามยืดหย่นุ ทีด่ ี เปน็ แม่พมิ พโ์ ดยกัดสว่ นทีไ่ ม่ รับหมึกเวา้ ลึกลงไป ดว้ ยคุณสมบัติของแมพ่ ิมพ์ยางมีท่ียืดหยุนได้ดีกว่าโลหะจึง สามารถงอม้วนตดิ กบั โมแมพ่ มิ พไ์ ด้ ยางทใ่ี ช้ทำ� แมพ่ มิ พ์ เรยี กว่า โพลเี มอร์ เพลท (polymer plate) ซึง่ เป็นยางสังเคราะห์มีความเหมาะสมในการใช้งาน เพราะ ทนรับและสัมผัสหมึกไดด้ ี ระบบการพิมพจ์ ะมีลูกกล้ิงยางจุ่มอยู่ในอา่ งหมึก
การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ 19 ลกู กลง้ิ จะเป็นตวั พาหมกึ มาตดิ ทล่ี กู กลงิ้ เหลก็ จากนน้ั ลกู กลง้ิ เหลก็ จะหมนุ กลง้ิ หมกึ ที่สัมผัสจากแมพ่ ิมพย์ างไปยังลูกกลิ้งยางอีกลูกหน่ึง แล้วจึงกลิ้งเอาหมึกที่สัมผัส ต่อมาถ่ายทอดลงบนผวิ ของวตั ถทุ ตี่ ้องการ ใชห้ ลกั การคลา้ ยกบั การพมิ พแ์ บบเลต เตอรเ์ พรส คือใชก้ ารกดทับ แตห่ มึกท่ีใชจ้ ะเหลวกวา่ และใชล้ ูกกล้ิงท่ีทําข้ึนเป็น พเิ ศษทําหนา้ ทจี่ ่ายหมกึ ในปรมิ าณทสี่ มำ�่ เสมอให้กบั แมพ่ มิ พ์ วธิ กี ารพมิ พร์ ปู แบบ นี้ สามารถพมิ พ์บนวสั ดไุ ดเ้ กอื บทุกชนิด สามารถพมิ พภ์ าพสอดสีได้ แม้คุณภาพ งานพิมพจ์ ะยงั เทียบเท่าการพมิ พแ์ บบออฟเซท็ ไมไ่ ด่ แต่กม็ ีใช้ในสง่ิ พมิ พ์หลายๆ ประเภท ในงานทไ่ี มต่ ้องการคุณภาพสูงนัก เชน่ กู่ ลอ่ งกระดาษแข็ง ฉลาก ปา้ ย ่ กลอ่ งกระดาษชําระ ถุงและซองพลาสติก ถุงกระดาษ กล่องกระดาษลูกฟูก ถุง ปนู ซีเมนต์ ถงุ ปยุ๋ ถงุ พลาสตกิ ขนาดใหญ่ กล่องนม UHT เปน็ ต้น ซ่ึงพิมพ์ได้ครง้ั ละจำ� นวนมาก ๆ ทำ� ใหต้ ้นทนุ การผลติ ต�ำ่ ขอ้ ดี ของระบบเฟลกโซกราฟฟี ได้แก่ สามารถพมิ พบ์ นวตั ถไุ ด้เกอื บ ทุกชนิด ในปริมาณที่มาก แตไ่ ม่เน้นงานท่ีตอ้ งการคุณภาพสูง ท�ำใหต้ ้นทุนต�่ำ มีความสวยงามพอใช้ พมิ พ์งานภาพลายเสน้ ได้ แตม่ ีขอ้ เสีย คือ หากปรับแรงกด ลูกยางมากไปอาจท�ำให้ภาพผิดเพ้ียน จึงไมเ่ หมาะกับการพิมพภ์ าพที่มีเสน้ บาง หรอื ตัวอกั ษรขนาดเล็ก ขนั้ ตอนกระบวนการพิมพ์ ระบบเฟรกโซกราฟี่ ท่ีมา https://printingmethods.wordpress.com/printing-techniques/flexography/
20 การพมิ พ์และระบบการพมิ พ์ วดี ิทัศน์ เรือ่ ง ระบบแมพ่ มิ พ์นูน เรยี บเรียงมาจาก BlackFat TV/ https://www.youtube.com/watch?v=xR5eMeth8oE / https://www.youtube. com/watch?v=DLctAw4JZXE https://www.youtube.com/watch?v=Aq8zHeiSiEk โปรดคลกิ เพ่ือทดสอบความรู้ เร่ือง แมพ่ ิมพน์ ูน 2. ระบบแม่พิมพร์ อ่ งลึก (Lower suface printing system) มลี กั ษณะตรงกนั ข้ามกบั แมพ่ มิ พ์พนื้ นนู โดยแมพ่ มิ พป์ ระเภทนสี้ ่วนทต่ี ้องการพมิ พ์ จะเป็นรอ่ งหรือเป็นบอ่ ทมี่ นี ำ้� หมกึ ขงั อยู่ การพิมพ์จะตอ้ งใชน้ ำ�้ หนักกดใหก้ ระดาษ ไปแตะตดิ หมกึ ทข่ี งั อย่ใู นรอ่ ง เป็นระบบพมิ พ์ทม่ี ปี ระสทิ ธภิ าพสงู สามารถพมิ พไ์ ด้ ทงั้ ลายเสน้ สกรีน และภาพสอดสีตามธรรมชาติ แมพ่ มิ พ์รูปแบบนีม้ ีจดุ เรมิ่ ต้นใน ค.ศ. 1495 โดย อลั เบรช็ ท์ ดอื เรอร์ (Albrecht Duler) ได้ท�ำแมพ่ มิ พ์ข้ึน โดย ใช้เครอื่ งมอื ปลายแหลมคมแกะสง่ิ ทตี่ อ้ งการพมิ พ์บนแผน่ เหลก็ แลว้ ใช้นา้ํ กรดกดั แผน่ เหลก็ เปน็ ร่อง สามารถพมิ พ์ผลงานออกมาได้อย่างสวยงาม และเป็นต้นแบบ แหง่ การพมิ พ์ธนบตั รในเวลาตอ่ มา การพิมพ์พื้นลกึ น้จี �ำแนกได้อีก 2 วิธคี ือ 2.1 อนิ ทากรโี อ (Intaglio printing) แมพ่ ิมพ์ลกั ษณะนจี้ ะ ท�ำดว้ ยทองแดง หรือแผน่ โลหะท่ีสามารถน�ำมาแกะสลักโดยแกะให้เปน็ รูปรอยที่ ต้องการพมิ พ์ ซง่ึ สว่ นใหญ่มกั จะเป็นลายเส้น เมอ่ื ผ่านหมกึ เข้ามา ต้องเชด็ บรเิ วณ ผวิ หน้าให้สะอาดเรยี บรอ้ ยก่อนนำ� กระดาษมาพมิ พ์ การพมิ พแ์ บบนจ้ี ะไดง้ านพมิ พ์ ท่คี มชัดมาก จงึ เหมาะสำ� หรบั งานสง่ิ พมิ พ์ทมี่ ีค่า เช่น ธนบตั ร โฉนดทดี่ นิ แสตมป์
การพมิ พ์ และระบบการพมิ พ์ 21 การพมิ พ์ แบบอินทากรีโอ ท่ีมา https://lestaret.files.wordpress.com/2010/11/etch-48.gif เปน็ ตน้ 2.2 โรโตกราเวียร์ (Rotogravure) หรือ การพิมพแ์ บบ กราเวียร์ เป็นการพิมพร์ ่องลึกอีกลักษณะหน่ึง แม่พิมพผ์ ลิตจากทอ่ เหล็กกล้า ทรงกระบอก น�ำมาชุบนิเกิลและทองแดง สรา้ งภาพบนแมพ่ ิมพ์ด้วยวิธีการกัด ด้วยสารเคมหี รอื เจาะดว้ ยหวั เจาะเพชรหรือยิงแสงเลเซอร์ ส่วนทีเ่ ปน็ ภาพหรือ ลายเส้นทพี่ มิ พ์จะถกู กดั เจาะเปน็ บอ่ เลก็ จำ� นวนนบั ลา้ น เรยี กวา่ เซลล์ ซงึ่ ขงั หมกึ ส�ำหรบั พมิ พล์ งบนวัสดุ ส่วนบริเวณท่ไี มใ่ ชภ่ าพจะเป็นผิวเรียบและอยู่สูงกวา่ บ่อ หมึก บ่อหมึกแตล่ ะบอ่ แยกออกจากกันโดยผนงั ทเ่ี รยี กวา่ เซลล์ วอลล์ (cell wall หรือ land) บ่อเล็ก ๆ น้ี จะขงั หมึกไว้ในปริมาณท่ีไมเ่ ทา่ กัน แล้วแตข่ นาด ของบอ่ หมกึ ถ้ามากกจ็ ะท�ำให้สีเขม้ มากกวา่ บอ่ ท่ีมหี มกึ น้อยกว่า ท�ำใหส้ ามารถ พมิ พ์ภาพทมี่ โี ทนต่อเนอ่ื งได้ แม่พมิ พจ์ ะหมนุ อยใู่ นอ่างหมกึ เหลว เหมอื นกบั การ พมิ พแ์ บบเฟลกโซ หมกึ จะเชา้ ไปเกาะอยใู่ นบอ่ หมกึ ทกี่ ดั ไว้ โดยจะมี มดี ปาดหมกึ (doctor blade) เป็นเหลก็ สปริงยาว ๆ กดแนบสนทิ อยกู่ บั ผวิ ของแมพ่ มิ พท์ ำ� หน้าที่ปาดหมึกออกจากผิว หมกึ ก็จะติดอยูเ่ ฉพาะในบ่อหมกึ เมอื่ ผา่ นวัสดุแผน่ เรยี บเขา้ ไป จะมลี กู กลิ้งเหลก็ ทำ� หนา้ ที่ กด (impression) วัสดุตดิ กบั แมพ่ มิ พ์ หมึกเหลวเมื่อรับแรงอัดก็จะถา่ ยทอดหมึก (transfer) จากแม่พิมพล์ งบนผิว
22 การพิมพ์และระบบการพมิ พ์ ของวตั ถเุ ป็นลายเสน้ ทางกราฟกิ ออกมา การพมิ พ์แบบโรโตกราเวยี ร์ สามารถพมิ พิ์ ได้ทั้ง ภาพลายเส้น (line work) และ ภาพฮาลฟ์ โทน (half tone) ได้อยา่ ง คณุ ภาพและรวดเร็ว อกี ทง้ั ยังพมิ พบ์ นผิววัตถุต่าง ๆ ได้หลายประเภท โดยเฉพาะ อย่างย่ิงบรรจุภัณฑท์ ่ีท�ำจากวัสดุพวกพลาสติกและอลูมิเนียมฟอยส์ การพิมพใ์ น ระบบน้ี จึงเป็นท่นี ิยมใชใ้ นการพิมพ์บรรจุภณั ฑ์ เช่น หอ่ ขนมขบเค้ียวต่าง ๆ หรอื งานทต่ี อ้ งการความละเอยี ดสงู และตอ้ งการความสวยงาม เชน่ แสดมป์ สลากกิน แบ่ง ฯลฯ ซ่ึงสามารถพิมพ์งานคุณภาพทัดเทียมกับระบบออฟเซ็ท งานพิมพท์ ี่ เหมาะกบั ระบบน้ี เนอื่ งจากมคี ่าใช้จ่ายในการทำ� แมพ่ มิ พ์ทสี่ งู จงึ ควรเปน็ งานพมิ พ์ ท่มี ีจำ� นวนมากกวา่ 50,000-100,000 ชดุ ขน้ึ ไป จึงจะคุ้มค่าใช้จ่าย ภาพกระบวนการพิมพแ่์ บบกราเวยี ร์ ที่มา https://www.iggesund.com/ImageBank/AnchorMaterial/RM/Illustrations-EN/5_rotogravure.
การพิมพ์ และระบบการพิมพ์ 23 วดี ิทัศน์ เรื่อง ระบบแมพ่ มิ พร์ อ่ งลึก เรียบเรยี งมาจาก BlackFat TV/ https://www.youtube.com/watch?v=xR5eMeth8oE / https://www.youtube. com/watch?v=DLctAw4JZXE https://www.youtube.com/watch?v=Aq8zHeiSiEk โปรดคลิกเพอื่ ทดสอบความรู้ เร่อื ง แมพ่ มิ พร์ อ่ งลึก 3. ระบบแม่พมิ พพ์ นื้ ราบ (Planographic Printing) หมายถงึ ระบบการพมิ พท์ ี่ใช้แม่พิมพ์ที่มีลักษณะเป็นพืน้ ผวิ ราบ สว่ นท่เี ป็นทวี่ ่างคอื ส่วนท่ี ไมอ่ ยู่ในหมึกพิมพ์ โดยอาศยั หลกั น�้ำไม่รวมตัวกับนำ�้ มัน มี 2 แบบ คือ 3.1 การพิมพห์ นิ (Lithography Printing) เป็นจดุ เร่มิ ต้นของแมพ่ ิมพ์พนื้ ราบ ซ่งึ เป็นเทคนคิ วิธกี ารพิมพ์ท่ใี ช้ปฏิกิริยาทางเคมี โดยการ เขยี นภาพลงบน หนิ ปนู (Lime Stone) ดว้ ยวสั ดทุ เ่ี ปน็ ไข เชน่ ดนิ สอไข (Litho- Pencil) หมึกแท่งไข (Litho-Crayon) หรือวสั ดุตา่ ง ๆ ท่ีมีลกั ษณะเปน็ ไข จาก นั้นจึงน�ำไปผา่ นข้ันตอนการสร้างภาพด้วยเคมี เรียกวา่ การกัดกรด โดยใช้สว่ น ผสมของ กาวกระถิน* และกรด ในอตั ราสว่ นและเวลาท่เี หมาะสม เพ่ือใหไ้ ด้แม่ *กาวกระถิน (Gum Arabic) แท้จรงิ แลว้ คอื ยางสน ชนิดหนึง่ จากตน้ ไม้สกุล อะคาเซยี (acacia) ท่ีมีมากใน Africa ประเทศไทยนำ� เข้ายางสนแห้งจากประเทศอิรัก ยางสนแหง้ จะมีลักษณะเป็นก้อนคล้ายอำ� พันสีสม้ อ่อนๆ ละลาย นำ้� ได้ Gum Arabic ใชเ้ ปน็ ตวั ประสานผงสี (binder) เพอื่ ใหส้ ยี ดึ ตดิ กบั พนื้ ผวิ ทจ่ี ะระบาย ใชผ้ สมกบั สนี ำ�้ และสโี ปสเตอร์ หากเตมิ ลงในสีน้�ำมาก ๆ จะท�ำใหส้ ีขนึ้ เงา โปร่งแสง แหง้ ช้า และลดการซึมเข้าหากันของสี Gum Arabic ไมใ่ ช่สาร อนั ตราย รับประทานได้ ใช้มากในอตุ สาหกรรมอาหาร ลกู อม ท้อฟฟี่ เบยี ร์ นำ�้ ผลไม้ และเคร่อื งส�ำอางค์
24 การพิมพแ์ ละระบบการพมิ พ์ แม่พิมพห์ ิน ทม่ี า https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/e9/Lithography_stone_ พิมพ์ท่ีมีรายละเอียดต่าง ๆ ตามตอ้ งการ ในขั้นตอนการพิมพ์จะท�ำการลูบน�้ำ หมาด ๆ บนแมพ่ มิ พด์ ว้ ยฟองนำ�้ ผวิ หน้าเพลทจะอมุ้ นำ้� ไว้ แล้วจงึ กลง้ิ ลกู กลง้ิ หมกึ ลงไปบนผิวหน้าเพลทที่เปน็ แม่พิมพ์ หมึกจากลูกกลิ้งจะเกาะติดกับส่วนท่ีเปน็ ไข ในบริเวณภาพที่เขียนไว้ แตจ่ ะไมเ่ กาะติดผิวหน้าหินส่วนที่อุ้มน้�ำ ดว้ ยคุณสมบัติ ของหมึกท่ีมีสว่ นผสมของน้�ำมันจะติดกับไขได้ แต่จะไม่ติดกับน�้ำ จากนั้นจึงวาง แผ่นกระดาษลงบนแมพ่ มิ พ์แล้วใช้แรงกดใหแ้ นบกบั แม่พมิ พ์ให้คงทอ่ี ยา่ งสมำ�่ เสมอ จะท�ำใหห้ มึกบนแม่พิมพ์ผนึกติดกับกระดาษ ปรากฏเปน็ ภาพตามตอ้ งการ แม่ พมิ พห์ นิ ค้นพบโดย อลวั ส์ เซเนเพลเดอร์ (Alosis Senefider) เมอ่ื พ.ศ. 2341 เขาสร้างแม่พิมพโ์ ดยเขยี นภาพ และข้อความกลบั ด้านในแผน่ หิน แล้วนำ� ไปพิมพ์ ไดใ้ ช้วธิ ที านำ�้ บนแผน่ หนิ แล้วพมิ พ์ด้วยหมึก นิตยสาร เดอะไทม์ ของอังกฤษเปน็ สง่ิ พมิ พ์เลม่ แรกทใ่ี ชว้ ธิ กี ารพมิ พ์หนิ หลงั จากนนั้ มกี ารพฒั นาแม่พมิ พ์หนิ เป็นโลหะ ทรงกระบอกหมุนรอบตัวเอง เป็น การพิมพท์ างอ้อม (Indirect printing) และ เป็นทีม่ าของการพมิ พ์ “ออฟเซ็ท”
การพมิ พ์ และระบบการพิมพ์ 25 จากจดุ เรมิ่ ต้นแม่พมิ พ์หนิ มพี ฒั นาการจากหลกั การทำ� งานทตี่ ้องใช้ แรงงานคนในการท�ำงานมาใช้เคร่ืองจักร มีการปรบั มาใชแ้ ม่พิมพ์ท่ีเปน็ โลหะทมี่ ี ลักษณะบางเบา สามารถโค้งโอบรอบโมแทน่ พิมพ์ และปรับปรุงระบบการพิมพ์ ใหพ้ มิ พ์ได้ตดิ ชดั มากขน้ึ โดยมกี ารออกแบบให้แม่พมิ พท์ เี่ ปน็ เพลทโลหะสมั ผสั กบั หมกึ พมิ พ์แลว้ หมุนเปน็ วงกลมไปเกาะติดบนโมยางทมี่ ีความยืดหยนุ่ ก่อน จากนัน้ จึงก�ำหนดใหโ้ มยางน�ำหมึกที่รับจากแม่พิมพ์ไปสัมผัส พิมพบ์ นกระดาษหรือวัสดุ พิมพ์ตามท่ีตอ้ งการ ซ่ึงความยืดหยุ่นของโมยางจะท�ำใหไ้ ดภ้ าพที่คมชัดมากกว่า โดยเรียกวิธกี ารดังกลา่ วว่า การเซท็ ออฟ (set-off) หรอื ออฟเซ็ท (offset) และเรยี กชอ่ื ของวธิ กี ารพมิ พ์นวี้ ่า ‘’ออฟเซท็ ลโิ ธกราฟี’’ (offset lithography) ในปัจจบุ นั สามารถพมิ พล์ งบนวัสดุพมิ พ์หลายชนดิ ไมว่ า่ จะเป็นกระดาษผิวหยาบ พลาสตกิ ผา้ แพร หรือแผ่นโลหะ 3.2 การพิมพ์ออฟเซ็ท (Offset lithography) เป็นพฒั นาการ มาจากระบบการพมิ พ์หนิ เปน็ ระบบการพมิ พท์ มี่ กี ารถ่ายทอดภาพจากแมพ่ มิ พไ์ ป สู่ ผา้ ยางแบลงเกต ที่ห่อรอบโม (Blanket Cylinder) แลว้ จึงลงน�้ำหมึกบน กระดาษโดยแรงกดของโมพิมพ์ อาจกลา่ วได้ว่าเป็นการพิมพ์ท่ีเขา้ มามีบทบาท แทนระบบเลตเตอรเ์ พรสที่เริ่มลา้ สมัยไป ประกอบกับงานพิมพอ์ อฟเซตสามารถ ให้คุณค่าของงานพิมพท์ ่ีมีคุณภาพสูงกว่า เน่ืองจากว่ามีการผสมผสานของเม็ด สกรีนไดอ้ ยา่ งละเอียด แมพ่ มิ พ์ออฟเซ็ท มีลักษณะเป็นพื้นราบ ทำ� ดว้ ยแผ่นโลหะ (อลูมิเนียม) แบนเรียบ มีสว่ นที่ต้องการพิมพแ์ ละสว่ นพ้ืนอยูบ่ นระนาบเดียวกัน เม่ือสมั ผสั หมกึ ส่วนทตี่ อ้ งการพมิ พจ์ ะรบั หมกึ ไว้ สว่ นที่ไม่ตอ้ งการพิมพ์จะหล่อ เลี้ยงด้วยนํ้าทำ� ให้หมึกทมี่ สี ่วนผสมของน�ำ้ มัน ไมผ่ า่ นน้�ำไปสัมผสั แมพ่ มิ พใ์ นสว่ น ที่ไมต่ อ้ งการพมิ พ์ เม่อื เร่มิ การพิมพ์ แม่พิมพจ์ ะไมไ่ ด้สัมผสั กับกระดาษโดยตรง แตแ่ ม่พิมพจ์ ะสมั ผสั และส่งหมกึ กดลงบนโมยางก่อน โดยจะได้ภาพกลบั ซา้ ยเปน็ ขวา ต่อจากนนั้ โมยางท่ีสัมผสั หมึกมา จึงจะท�ำหนา้ ทีเ่ ป็นตวั พมิ พส์ ว่ นที่รบั หมกึ มาเป็นภาพทต่ี อ้ งการลงบนกระดาษอกี ครง้ั หนงึ่ การพมิ พร์ ะบบนคี้ ดิ ค้นโดย ไอรา วอชงิ ตนั รเู บล (Ira washington Rubel) เปน็ ระบบการพมิ พ์ทมี่ ปี ระสทิ ธภิ าพ สงู การทำ� แม่พิมพ์ง่าย ไม่ยุ่งยาก สามารถพิมพ์ไดค้ รง้ั ละจำ� นวนมาก โดยพิมพ์ ไดท้ ้งั แบบกระดาษมว้ น (Webfed offset press) ซง่ึ มคี วามเรว็ ในการทำ� งาน ในการพิมพไ์ ดถ้ ึงช่ัวโมงละ 20,000-30,000 แผน่ และ แบบกระดาษแผน่ (sheetfed offset press)
26 การพมิ พ์และระบบการพิมพ์ การท�ำงานของระบบการพมิ พอ์ อฟเซ็ท ทม่ี า http://www.packingsiam.com/images/column_1301304611/offset-printing-dallas-tx.jpg การพิมพร์ ะบบออฟเซ็ท ถือเปน็ การพิมพส์ อดสีเหมือนจริงตามธรรมชาติ มากกว่าการพิมพ์ทุกระบบ จากหลักการท�ำงานทางการพิมพ์ ทพ่ี บว่าภาพแตล่ ะ ภาพทเ่ี ราเหน็ กันอยู่ท่วั ไป จะประกอบไปด้วยแม่สหี ลกั ๆ 4 สี ประกอบดว้ ย สี ฟา้ (cyan) สีแดง (magenta) สีเหลอื ง (yellow) และสีดำ� (black) หรือเรยี ก ย่อวา่ CMYK ซึง่ แม่สีหลักท้ัง 4 สนี ้ี เมอ่ื นำ� มาผสมโดยการพมิ พ์ซอ้ นทับกันจะ สามารถท�ำใหเ้ กิดสสี ันตา่ งๆ ไดน้ ับล้านๆ เฉดสี จากหลกั การดังกล่าว จงึ ท�ำให้ เกิดกระบวนการน�ำภาพที่ต้องการพิมพ์ ไปท�ำการแยกสว่ นประกอบของสี เรียก วา่ “กระบวนการแยกส”ี เพ่ือใหไ้ ดแ้ มส่ ี 4 สีหลกั นี้ หลงั จากแยกสีจากภาพแม่ แบบท่ีต้องการ ไดไ้ ฟล์งานแลว้ น�ำไฟลแ์ มส่ ีทงั้ 4 ไปสร้างเพลทแมพ่ มิ พ์ 4 แผ่น จากนั้นจึงนำ� เพลทแมพ่ มิ พม์ าท�ำการพิมพค์ รงั้ ละสี วนทับซ้อนกนั ลงไปในงานชิ้น เดมิ เมือ่ พมิ พ์ครบทั้ง 4 สีแลวั จะปรากฏภาพเหมือนตน้ ฉบบั จรงิ ทุกประการ ใน สมัยกอ่ นการพิมพ์ สี่สี อาจตอ้ งใชเ้ วลาในการพิมพท์ บั กนั คร้ังละสี ปัจจบุ นั มกี าร สรา้ งเครอื่ งพิมพ์ 4 แท่นพมิ พ์ ท่ีสามารถเดนิ เครอื่ งพมิ พ์ 4 สี ทบั ซ้อนกนั ไดใ้ น การเดินเคร่อื งครง้ั เดยี ว
การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ 27 ภาพแสดงการแยกแมพ่ มิ พ์ 4 สี ได้แก่ ฟ้า แดง เหลือง ดำ� ท่ีมา http://topicstock.pantip.com/wahkor/topicstock/2009/02/X7506450/X7506450.html
28 การพมิ พแ์ ละระบบการพิมพ์ ภาพท่ีพิมพ์ซ้อนทบั กันครบ 4 สี จะปรากฎภาพเหมือนจริงตามตน้ ฉบับ ทม่ี า http://topicstock.pantip.com/wahkor/topicstock/2009/02/X7506450/X7506450.html เน่ืองจากการพิมพด์ ว้ ยระบบออฟเซ็ท จ�ำเป็นตอ้ งสรา้ งแม่พิมพท์ ่ี เรียกวา่ เพลท จึงท�ำให้มตี น้ ทนุ สงู โดยเฉพาะการพมิ พ์ 4 สี ต้องสรา้ งเพลท 4 ชิ้น ดังน้ัน ส่ิงพิมพ์ที่ควรพิมพ์ดว้ ยระบบออฟเซ็ทจึงควรจัดพิมพค์ ราวละจ�ำนวน มาก หากพมิ พ์จำ� นวนน้อยจะทำ� ใหร้ าคาตอ่ หนว่ ยสูง สามารถพิมพง์ านพมิ พ์ทม่ี ี ภาพประกอบาโดยเฉพาะภาพสอดสไี ดง้ านที่มีคณุ ภาพเหมอื นต้นฉบับมาก งาน ออฟเซท็ สามารถพิมพไ์ ด้ในเวลาทร่ี วดเร็วใช้เวลาไมม่ าก การออกแบบและจัดท�ำ ตน้ ฉบบั สามารถใชเ้ ทคนคิ การพมิ พ์ มาทำ� การออกแบบ สามารถนำ� เทคนคิ ต่าง ๆ รวมท้ังการเลน่ เฉดสี ไล่ระกะดับสีมาใชใ้ นการออกแบบได้อยา่ งเต็มที่ ทำ� ใหง้ าน ทไ่ี ดม้ ีความสวยงาม
การพมิ พ์ และระบบการพมิ พ์ 29 วีดทิ ัศน์ เร่ือง ระบบแม่พมิ พ์พ้ืนราบ เรยี บเรียงมาจาก BlackFat TV/ https://www.youtube.com/watch?v=xR5eMeth8oE / https://www.youtube. com/watch?v=DLctAw4JZXE https://www.youtube.com/watch?v=Aq8zHeiSiEk โโปปรรดดคคลลกิิกเเพพอื่ือ่ ททดดสสออบบคคววาามมรรูู้้ เเรร่ืออื่ งง แแมมพ่พ่ ิมิมพพ์พพ์ น้ืน้ื รราาบบ 4. ระบบแม่พมิ พพ์ น้ื ฉลุ (Stencil Printing) เป็นระบบการพมิ พ์ อีกประเภทหน่ึงท่ีมีการใชส้ �ำหรับงานพิมพท์ ี่ไมเ่ นน้ คุณภาพและจ�ำนวนท่ีไมม่ าก นัก แม่พิมพป์ ระเภทนี้มีลักษณะเปน็ การเจาะใหเ้ กิดพ้ืนท่ีวา่ งท่ียอมให้หมึกผา่ น ทะลุไปยังวัสดุท่ีตอ้ งการพิมพ์ตา่ ง ๆ ไดเ้ ฉพาะสว่ นท่ีตอ้ งการใหเ้ กิดภาพ และ อกั ษร โดยใชบ้ างอย่างอุดก้ันหมกึ ในส่วนทไี่ ม่ตอ้ งการให้ติดกระดาษ มี 2 แบบ 4.1 การพิมพ์พ้ืนฉลุลายผา้ (Silk Screen Printing) เป็นการพิมพโ์ ดยใชแ้ ม่พิมพ์ท่ีมีลักษณะการเจาะโปรง่ ใหเ้ ป็นรอยทะลุ ตาม ลักษณะแม่พมิ พ์ฉลุ มวี วิ ฒั นาการมาแตอ่ ดตี ในอารยธรรมจนี อียิปต์ ญีป่ ุ่น โดย เร่ิมจากการใช้ผา้ ไหมทำ� เป็นแมพ่ มิ พ์ ตอ่ มามพี ัฒนาการใชเ้ สน้ ลวดใยเคมี พวก โพลเี มอร์ ไนลอน และโพลเี ยสเตอร์ทดแทน การทำ� แมพ่ มิ พ์จะใช้วสั ดดุ งั กลา่ วขงึ ไวบ้ นกรอบไม้ให้ตึง แล้วจึงฉาบด้วยสารไวแสง เมื่อออกแบบต้นฉบับเรียบรอ้ ย แลว้ น�ำไปถ่ายฟิล์มและอัดลงบนแผน่ ผ้าท่ขี งึ ไวน้ ้นั แล้วฉายแสงอัลตรา้ ไวโอเลต
30 การพิมพแ์ ละระบบการพิมพ์ ลงไป แสงจะไปทำ� ปฏกิ ิรยิ ากับสารไวแสง ท�ำใหส้ ่วนท่ไี ม่ต้องการพมิ พ์จะแขง็ ตัว อดุ เคลอื บบนผนื ผ้า ส่วนทต่ี ้องการพมิ พจ์ ะถกู บงั ไม่ใหถ้ กู แสงและจะหลดุ ออกทำ� ให้ เกิดรอยโปรง่ ได้เปน็ แมพ่ มิ พท์ ม่ี ีการเจาะเป็นลายฉลุ เมือ่ ต้องการพมิ พ์ จะต้อง เทสีลงในกรอบไม้ให้ผ่านลงไปในลายฉลบุ นแบบ โดยใชแ้ ท่งยางปาดใหห้ มกึ ผ่าน ลายฉลลุ งไปบนวสั ดุ หมึกจะผา่ นลงไปไดภ้ าพตามลายที่ต้องการ การพมิ พร์ ะบบ นส้ี ามารถทจี่ ะพมิ พ์บนวสั ดตุ า่ ง ๆ ทมี่ คี วามหนา ทไี่ ม่สามารถพมิ พด์ ้วยเครอ่ื งพมิ พ์ ปกติได้ เช่น กระดาษหนา ๆ พลาสตกิ แข็ง ไม้แผน่ กระดาน แผน่ โลหะ และผา้ ระบบนี้ แซมมวล ไซมอล (Samuel Simon) ได้จดลขิ สิทธ์ิ เปน็ คนแรก ภาพขนั้ ตอนการพมิ ์ด้วยแมาพมิ พฉ์ ลุ ที่มา http://www.pinsdaddy.com/screen-print-process_1Yj9tsDRQuZhovoTcP6CXu7JYdU98KVlV7EdFgwdOK8/ 4.2 การพมิ พ์โรเนียว (Mimeograph Duplicating) มี การริเร่มิ ใชง้ านข้นึ เมื่อ ปี ค.ศ. 2419 โดย โทมสั เอดสิ นั ไดป้ ระดษิ ฐ์เครอื่ งพมิ พ์ ชนดิ หนงึ่ ขน้ึ เรยี กวา่ เคร่ืองพิมพป์ รุไข เคร่อื งพมิ พป์ ระเภทนเ้ี ป็นระบบการพมิ พ์ ที่ให้หมึกไห้หมึกไหลผา่ นชอ่ งเจาะปรุ โดยเรียกชื่อเครื่องพิมพประเภทน้ีวา่ Mimeograph ต่อมาจึงเรยี กว่า โรเนยี ว ซ่ึงมาจากคำ� วา่ Rotary Neostyle = Roneo หรือเรียกวา่ Mimeograp ซึ่งมาจากค�ำวา่ mimeisthai + graphein (รู้หรือไม่ : https://www.youtube.com/watch?v=PvOk 2p53R3g) ได้รบั ความนยิ มใช้แพร่หลายมากในโรงเรยี นและสว่ นราชการตา่ ง ๆ
การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ 31 เพราะมคี น้ ทนุ ตำ่� ลกั ษณะของแมพ่ มิ พโ์ รเนยี ว จะใชก้ ระดาษพเิ ศษชนดิ หนง่ึ ทเ่ี รยี ก ว่า กระดาษไข ซงึ่ มคี ณุ สมบตั ไิ ม่ยอมให้หมกึ พมิ พ์ผา่ นได้ การทำ� แม่พมิ พ์ จะตอ้ ง ใช้เหลก็ ปลายแหลมวาดหรอื เขยี นข้อความทต่ี อ้ งการลงบนกระดาษไขใหเ้ กิดรอย ทะลุ หรอื พมิ พด์ ว้ ยเคร่อื งพิมพด์ ีดที่เปน็ เป็นเหล็ก ตวั พมิ พด์ ีดจะไปกระแทกเจาะ ให้กระดาษไขทะลุตามตัวอักษรท่ีพิมพด์ ีดลงไป จากนั้นจึงน�ำไปพิมพด์ ว้ ย เครื่องพิมพ์โรเนียวที่มีลักษณะเป็นโมเก็บหมึกทรงกระบอกบรรจุหมึกพิมพไ์ ว้ ภายใน ช่างพมิ พจ์ ะนำ� กระดาษไขมาหมุ้ โอบรอบโมหมกึ ทรงกระบอกไว้ และเมอ่ื มีการหมุนหมอ้ พิมพท์ รงกระบอกหมึจะไหลลงสูด่ ้านลา่ ง แต่ไม่สามารถผ่าน กระดาษไขส่วนทท่ี บึ ได้ จะผ่านได้เฉพาะในสว่ นทเี่ จาะทะลุ หรอื มรี อยฉลุ และเมอื่ มีกระดาษมารองรับ นำ้� หมึกจะไหลลอดผา่ นช่องท่ฉี ลไุ วต้ ดิ เป็นภาพและข้อความ บนกระดาษ เครอื่ งพมิ พโ์ รเนยี วจะมที ง้ั แบบใช้การหมนุ ด้วยมอื และเครอื่ งอตั โนมตั ิ ใชไ้ ฟฟ้า ต่อมามกี ารสร้างข้อความตวั อกั ษรและภาพดว้ ยเครอื่ งปรกุ ระดาษไขดว้ ย แสง การปรจุ ะมที ำ� งานในลกั ษณะคล้ายการถ่ายเอกสาร โดยใช้กระดาษไขเคลอื บ สารไวความร้อน (thermal sensotive) ไวส้ องด้าน สารนจ้ี ะไม่ยอมให้หมกึ ผ่าน แต่เมอ่ื ไดร้ บั ความร้อนจะทะลผุ ่าน ตามแบบทกี่ ำ� หนด กระดาษไขแบบปรจุ ะมรี าคา สูงกวา่ กระดาษไขทใี่ ช้เขียน หรือพิมพ์ ภาพเคร่ืองพิมพ์โรเนยี ว
32 การพมิ พแ์ ละระบบการพิมพ์ การโรเนยี วและเอกสารท่ีได้ ทีม่ า http://kanchanapisek.or.th/kp6/sub/book/book. วีดทิ ศั น์ เรอื่ ง ระบบแมพ่ ิมพ์ฉลุ เรียบเรียงมาจาก BlackFat TV/ https://www.youtube.com/watch?v=xR5eMeth8oE / https://www.youtube. com/watch?v=DLctAw4JZXE https://www.youtube.com/watch?v=Aq8zHeiSiEk โปรดคลกิ เพือ่ ทดสอบความรู้ เรือ่ ง แมพ่ มิ พฉ์ ลุ
การพมิ พ์ และระบบการพิมพ์ 33 การพมิ พ์ทีไ่ มใ่ ช้แม่พิมพ์ การพมิ พท์ ไ่ี มใ่ ชแ่ ม่พมิ พ์ หรอื การพมิ พไ์ ร้แรงกด เป็นการพมิ พ์ทส่ี รา้ งภาพ ดว้ ยขอ้ มลู ดจิ ทิ ลั จากคอมพิวเตอรโ์ ดยไมต่ อ้ งสร้างแม่พิมพ์ แตม่ คี วามสามารถใน การพมิ พท์ ง้ั ดา้ นปรมิ าณและคณุ ภาพเช่นเดยี วกบั แบบทใ่ี ชแ้ มพ่ มิ พ์ แตใ่ ช้หลกั การ ทจี่ �ำแนกได้เปน็ หลายระบบตามชนิดของวธิ ีการสรา้ งภาพ ทส่ี ำ� คัญมี ดงั น ี้ 1. การพมิ พ์ด้วยวธิ ปี ระจไุ ฟฟ้าสถติ การพมิ พ์ลกั ษณะนท้ี ำ� งานได้รวดเรว็ ไม่ต้องใช้การทำ� แมพ่ มิ พ์ ใช้หลกั การทำ� งานในลกั ษณะการผลกั ดนั ประจไุ ฟฟ้าแทน การดดู ประจุ มีท้ังหมด 6 ข้ันตอน คือ การจา่ ยประจุ (Charging) การฉายแสง (Exposure) การสรา้ งภาพ (Development) การถ่ายโอน (Transfer) การ ผนึกภาพ (Fixing) และการท�ำความสะอาด (Cleaning) การพิมพด์ ว้ ยวิธีนี้ จำ� แนกได้เปน็ ลกั ษณะต่าง ๆ ได้แก่ การถา่ ยเอกสาร หลกั การพมิ พ์วธิ นี ้ี เป็นการ พมิ พ์ดว้ ยวธิ ถี ่ายคดั ลอกสำ� เนาจากตน้ ฉบบั ออกมาเป็นผลงานจำ� นวนหลาย ๆ ชนิ้ การทำ� งานใช้หลักการ ดังน้ ี 1) การจ่ายประจุ ตัวกลางรับในวิธกี ารพมิ พ์นี้ มีพื้นผิวเปน็ ตัวนำ� แสง (Chester Carlson) รปู ทรงกระบอก (Drum) ทเ่ี คลอื บด้วยซลี เี นยี ม สงั กะสี ออกไซด์ หรือแคดเมียมซัลไฟด์ แต่นิยมใช้ซีลีเนียมมากกว่า เพราะหางา่ ยและ ราคาถกู วสั ดทุ ใ่ี ชเ้ ป็นตวั นำ� แสงตอ้ งมคี ณุ สมบตั คิ งประจไุ ด้ในทม่ี ดื แต่ปลอ่ ยประจุ เม่ือถูกแสง 2) การฉายแสง ระหว่างภาพต้นฉบบั บรเิ วณมดื ของตน้ ฉบบั ซง่ึ เปน็ บรเิ วณจะดดู กลนื แสงจงึ ไม่สะท้อนแสงไปบนตวั นำ� แสงทรงกระบอก ดงั นน้ั บนทรง กระบอกจงึ ยงั คงประจใุ นบรเิ วณภาพ สว่ นบรเิ วณสว่างของต้นฉบบั ซง่ึ เปน็ บรเิ วณ ไรภ้ าพจะสะทอ้ นแสงลงบนทรงกระบอก แล้วเกดิ การปล่อยประจจุ ากทรงกระบอก ในบริเวณน้ัน ภายหลังการฉายแสงจึงเกิดภาพแฝงที่ประกอบด้วยประจุไฟฟ้าใน บรเิ วณภาพบนทรงกระบอก 3) การสรา้ งภาพ ทำ� โดยใช้หมกึ ผง (Toner) บนทรงกระบอก หมกึ ผงทน่ี ยิ มใช้เป็นผงแห้ง ประกอบด้วยอนภุ าคเลก็ ๆ ทำ� จากผงโลหะและเรซนิ หมกึ ผงมคี ณุ สมบตั ริ บั ประจไุ ฟฟ้าเพอื่ ให้หมกึ เกาะบนตวั นำ� แสง และถ่ายทอดลงบนผวิ กระดาษ ส่วนเรซินชว่ ยใหผ้ งหมกึ เกาะตดิ กระดาษภายหลงั การถ่ายโอน
34 การพิมพ์และระบบการพิมพ์ 4) การถ่ายโอน ขณะถ่ายโอนกระดาษจะผ่านเขา้ ไปแนบกับทรง กระบอกและรบั ผงหมึกปรากฏภาพบนกระดาษ 5) การผนกึ ภาพ หมกึ ผงถกู ทำ� ใหต้ ดิ แน่นบนกระดาษด้วยความร้อน จากหลอดไฟหรือลกู กลิง้ หมกึ ผงจะหลอมและติดแน่นบนกระดาษด้วยการดดู ซึม จากนน้ั กระดาษจะถกู สง่ ออกไปยงั แปน้ รบั กระดาษ 6) การทำ� ความสะอาด เป็นขัน้ ตอนสดุ ทา้ ยเพอ่ื ทำ� ความสะอาดผวิ ตวั นำ� แสง มิฉะน้นั จะมหี มึกผงเกาะอยแู่ ละถา่ ยโอนลงบนกระดาษแผน่ ตอ่ ไป เกิด ภาพเงาทไ่ี ม่พงึ ปรารถนาจากต้นฉบบั เดมิ หรอื ทำ� ให้กระดาษแผน่ ตอ่ ไปดำ� ทง้ั แผ่น ขอ้ ดี อกี ขอ้ ในการท�ำความสะอาด คอื ทำ� ให้หมกึ ผงอยูใ่ นสภาพเดิม หมกึ ผงทไี่ ม่ ไดถ้ า่ ยโอนบนกระดาษสามารถน�ำมาใชไ้ ดอ้ ีก การท�ำความสะอาดใชก้ ารปดั และ เชด็ ในบางเครอ่ื งอาจมีหัวดูดสญุ ญากาศ การท�ำงานของเครือ่ งถา่ ยเอกสาร ทม่ี า http://www.rmutphysics.com/charud/specialnews/5/Zerox/2-1.jpg
การพมิ พ์ และระบบการพิมพ์ 35 ปจั จุบัน การถ่ายเอกสารสามารถผลิตภาพสอดสีได้ดว้ ยต้นทุนต�่ำ เคร่อื งถ่ายเอกสารสมี หี น่วยหมึกผงสี 3 หนว่ ย ตามแม่สีท่ใี ชใ้ นการพิมพ์ คอื สี เหลือง สีมาเจนตา้ หรอื ม่วงแดง และสีไซแอนหรอื น�้ำเงินเขียว รวมกบั สดี �ำท่มี ีอยู่ แล้ว นอกจากนี้ เคร่ืองถ่ายเอกสารท่ีท�ำงานไดร้ วดเร็วยังมีถาดป้อนกระดาษ อัตโนมัติอุปกรณย์ ่อ หรือขยายภาพ และยังมีอุปกรณ์เก็บ เย็บกระดาษ ท�ำให้ สามารถชว่ ยถ่ายเอกสารสองหน้าพร้อมกนั 2. การพมิ พด์ ้วยระบบคอมพวิ เตอรแ์ บบตงั้ โต๊ะ (Destop Publishing) เป็นระบบการพิมพอ์ ีกประเภทหน่ึงท่ีไม่จ�ำเปน็ ต้องสร้างแม่พิมพ์ พัฒนาข้ึนใช้ใน การพมิ พ์งานโดยตรงจากเครอ่ื งคอมพวิ เตอร์ทตี่ ดิ ตง้ั โปรแกรมสำ� เรจ็ รปู ทไี่ ดร้ บั การ พัฒนาขึ้นมาใช้ในการออกแบบส่ือส่ิงพิมพ์ โดยเรียกชื่อตามศัพทบ์ ัญญัติ โดย ราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2538 ที่ก�ำหนดจากค�ำในภาษาอังกฤษ Desktop Publishing หรอื “การพมิ พ์ด้วยระบบคอมพวิ เตอร์แบบตง้ั โต๊ะ” โดยใหค้ วาม หมายกระบวนการดงั กล่าวว่า “การใชค้ อมพวิ เตอร์สว่ นบคุ คล เพอ่ื ใช้ในระบบการ ผลติ สงิ่ พมิ พ์ โดยคณุ สมบตั ขิ องเครอ่ื งคอมพวิ เตอร์แบบตงั้ โต๊ะจะสามารถทำ� การ เรียงพิมพ์ขอ้ ความ จัดหน้า ประกอบภาพ และแทรกงานกราฟิกไดส้ �ำเร็จเปน็ แมแ่ บบตน้ ฉบับพรอ้ มพมิ พ์ สามารถทำ� การผลติ สง่ิ พมิ พ์ได้เชน่ เดยี วกบั การผลติ จากโรงพิมพ์“ กระบวนการทำ� งานของการจดั พิมพ์ด้วยคอมพิวเตอรแ์ บบตง้ั โตะ๊ จะประกอบด้วยเครื่องไมโครคอมพิวเตอร์ โปรแกรมส�ำเร็จรูปในการจัดหน้า สงิ่ พมิ พ์ โปรแกรมการสรา้ งงานกราฟกิ และเครอื่ งพมิ พท์ ใี่ ชใ้ นการพิมพ์ อปุ กรณ์ ท่ีประกอบกันท้ังหมดท�ำให้คอมพิวเตอรแ์ บบต้ังโตะ๊ สามารถผลิตสิ่งพิมพ์ไดต้ าม ความตอ้ งการไมต่ า่ งจากกระบวนการพิมพด์ ว้ ยแม่พิมพ์แบบตา่ ง ๆ จุดเดน่ ของ การจัดพิมพ์ดว้ ยคอมพิวเตอร์แบบตั้งโตะ๊ ไดแ้ ก่ การช่วยใหก้ ารผลิตสิ่งพิมพ์ได้ รวดเร็ว มีคุณภาพสูง ประหยัดเวลา ทส่ี �ำคัญสามารถลดขัน้ ตอนในกระบวนการ พมิ พ์ 4 สี ท่คี อมพวิ เตอรแ์ บบตัง้ โตะ๊ สามารถพมิ พด์ ว้ ยเคร่อื งพิมพไ์ ด้สีตามความ ต้องการในการพิมพ์เพียงครั้งเดียว ทั้งยังสามารถแก้ไข และปรับเนื้อหาท่ีจัดไว้ แล้วได้ทกุ โอกาส การจัดพมิ พ์ด้วยคอมพวิ เตอรแ์ บบตง้ั โต๊ะ จะมีโปรแกรมเฉพาะ ในการทำ� งาน เช่น โปรแกรม PageMaker InDesign QuarkXPress ฯลฯ ท่ีใชใ้ นการจัดข้อความและภาพกราฟกิ ให้รวมอยูห่ น้าเดียวกันไดอ้ ย่างสวยงาม สามารถจัดสิ่งต่าง ๆ บนจอภาพใหเ้ รียบรอ้ ยก่อนท่ีจะพิมพล์ งกระดาษด้วย เครอื่ งพมิ พท์ มี่ คี วามคมชดั สงู แต่ข้อจำ� กดั ของการจดั พมิ พด์ ้วยคอมพวิ เตอร์แบบ ตงั้ โต๊ะ กค็ อื หากตอ้ งการพมิ พ์ในจำ� นวนทม่ี ากจะมตี น้ ทนุ การผลติ ทสี่ งู แต่ขอ้ จำ� กดั
36 การพมิ พ์และระบบการพิมพ์ ดงั กล่าวผอู้ อกแบบกส็ ามารถนำ� ไฟลง์ านอาร์ตเวริ ค์ ต้นฉบบั ทอ่ี อกแบบไว้ ส่งใหโ้ รง พิมพ์เพ่ือท�ำฟิล์ม หรือเพลทแม่พิมพไ์ ดเ้ พื่อเข้าสู่กระบวนการผลิตไดเ้ ลยเชน่ กัน ท�ำใหก้ ารพิมพ์ดว้ ยคอมพิวเตอร์แบบต้ังโต๊ะเปน็ ที่นิยมใชก้ ันอยา่ งแพร่หลายใน ปัจจบุ นั จุดเดน่ ของการจดั พมิ พด์ ว้ ยระบบคอมพวิ เตอรแ์ บบตง้ั โต๊ะ 1. สะดวก ประหยดั ราคาถกู มีคณุ สมบัตแิ ละประสทิ ธิภาพในการ ใชง้ านในงานพมิ พ์ได้ท้ังตัวอักษรและภาพกราฟกิ ท่ีมปี ระสทิ ธภิ าพสูง 2. มีการพัฒนาโปรแกรมส�ำเร็จรูปในการใชง้ านด้านน้ี รองรับการ ใช้งานได้อย่างมีประสิทธภิ าพ ส�ำหรบั การใช้งานคอมพวิ เตอรแ์ บบต้ังโตะ๊ ตอ้ งมีอปุ กรณป์ ระกอบต่อไป นี้ 1. เคร่ืองไมโครคอมพิวเตอร์ ในยุคเริ่มตน้ จะใชเ้ คร่ืองในระบบ Macintosh เนอื่ งจากมกี ารทำ� งานทง่ี า่ ยและสะดวก ประกอบกบั มโี ปรแกรมการ พมิ พ์และจดั หนา้ ให้เลอื กใช้ไดม้ ากกว่า แตใ่ นปัจจบุ นั เครอ่ื งคอมพวิ เตอร์สว่ นบคุ คล ไดร้ บั การพฒั นาให้มปี ระสทิ ธภิ าพการทำ� งานทไี่ มต่ ่างกนั ประกอบกบั มรี าคาทถ่ี กู กว่า โดยอาจต้องเลอื กเครอื่ งทมี่ คี ณุ ลกั ษณะ (spec) ทเี่ หมาะสมรองรบั การทำ� งาน กับไฟลก์ ราฟกิ ทีม่ คี วามละเอยี ดสงู ไดด้ ี 2. โปรแกรมส�ำเรจ็ รปู ในการจดั หนา้ ในปจั จบุ นั มใี ห้เลอื กใชห้ ลาย โปรแกรม แต่ละโปรแกรมจะมีคุณสมบัติท่ีแตกต่างกันไป ได้แก่ โปรแกรมพิมพ์ ขอ้ ความ โปรแกรมวาดภาพกราฟกิ โปรแกรมตกแตง่ ภาพถา่ ย และโปรแกรม สำ� หรบั การจดั หนา้ ประกอบหนา้ โดยในยคุ แรก เรมิ่ จากการใชโ้ ปรแกรม Adobe PageMaker ทผี่ ลิตและพัฒนาขึ้นโดย บริษทั Aldus Corporation ส�ำหรับ เครอ่ื งแมคอินทอช วางตลาดเมื่อ ค.ศ. 1985 ต่อมาจงึ มกี ารผลิตรนุ่ ทีส่ ามารถ ใชส้ ำ� หรบั เครื่องคอมพิวเตอรส์ ว่ น บุคคล โดยพัฒนาบนเทคโนโลยี PostScript จนถงึ ค.ศ. 1994 บรษิ ัท Adobe ได้ซอื้ กิจการจากบรษิ ัท Aldus และมีการ พัฒนาการท�ำงานใหม้ ีประสิทธิภาพสูงข้ึน การใช้งานของโปรแกรมเปน็ การน�ำ ขอ้ ความกบั รปู ภาพมาจดั องค์ประกอบใหม่เพอื่ ทำ� เปน็ ต้นฉบบั ก่อนนำ� สง่ โรงพมิ พ์ โปรแกรมมคี วามสามารถในการจัดการขอ้ ความ เช่น จัดช่องไฟ ย่อหนา้ และอ่นื ๆ โดยอัตโนมัติ ใชส้ �ำหรบั งานจัดหน้าเอกสารข้อความเก่ียวกับสง่ิ พิมพ์ และการ จัดอารต์ เวริ ค์ เพือ่ กระบวนการพิมพ์ลกั ษณะอนื่ ๆ ดว้ ย PageMaker ออกร่นุ สดุ ทา้ ยคอื PageMaker 7.0 ในปี ค.ศ. 2001 ก่อนทีจ่ ะพัฒนาไปเป็นโปรแกรม
การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ 37 InDesign ในเวลาต่อมา โปรแกรม Adobe Indesign มีการพฒั นาการใชง้ าน ไดอ้ ย่างมีประสิทธิภาพมากข้ึน มีการออกแบบเคร่ืองมือการท�ำงานร่วมกับ โปรแกรม Photoshop และ Illustrator ท่สี ะดวกขนึ้ สว่ นข้อความก็สามารถ เตรียมมาจาก โปรแกรมประเภท Word Prospering ได้ และเม่อื ทำ� งานเสรจ็ สิ้น สามารถ Export ไฟล์งานเป็นไฟล์ PDFX1-a หรือ PDFX-3 เพ่ือส่งเข้าสู่ กระบวนการของโรงพิมพ์ โดยโรงพมิ พ์สามารถท�ำ Digital Poof ส่งกลับมาให้ ตรวจสอบความเรียบร้อย กอ่ นสง่ ท�ำเพลท และสง่ ใหโ้ รงพิมพต์ ่อไปได้อยา่ ง สะดวก อย่างไรก็ตาม ในการใชง้ านการพิมพค์ อมพิวเตอร์ตั้งโตะ๊ ผูใ้ ช้ สามารถใช้ โปรแกรมสำ� เรจ็ รปู อนื่ ทสี่ ามารถใชใ้ นการจดั หนา้ ออกแบบสงิ่ พมิ พ์ได้ เชน่ กัน ไม่วา่ จะเปน็ Microsoft Word Microsoft Pubhisher เป็นตน้ 3. เครอ่ื งพมิ พ์ โดยทว่ั ไปหากตอ้ งการผลงานทม่ี คี วามละเอยี ดและ ความคมชัดสูงจะใช้เคร่ืองพิมพ์แบบเลเซอร์ ทั้งขาวด�ำและสี แตใ่ นปัจจุบัน เคร่ืองพมิ พใ์ นระบบพ่นหมึก แบบอง้ิ คเ์ จท็ ไดร้ บั การพัฒนาคณุ ภาพไมต่ ่างกัน แต่ อาจมีขอ้ จำ� กดั ในเรอื่ งของความไม่ทนทานเมื่อโดนน้�ำ และความช้ืน อนึ่ง กระบวนการท�ำงานการพิมพร์ ะบบคอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะนี้จะ เป็นการทำ� งานร่วมกนั ระหวา่ งคอมพวิ เตอรท์ ที่ ำ� หนา้ ทใ่ี นขน้ั ตอนการสรา้ งตน้ ฉบบั ซึ่งมีลักษณะเป็นเหมือนข้ันตอนการสรา้ งแมพ่ ิมพ์หรือต้นแบบในการพิมพ์ แต่ ตน้ ฉบบั ทสี่ ร้างจากคอมพวิ เตอรส์ ามารถทจี่ ะสง่ั ให้พมิ พ์แสดงผลมายงั เครอ่ื งพมิ พ์ ไดท้ นั ที ด้วยระบบที่เรียกว่า การพิมพส์ มั ผัสไร้แรงกด ซ่ึงกระบวนการพิมพ์จะ พิมพโ์ ดยไรแ้ รงกดหรือการพิมพไ์ ม่สัมผัส เป็นการพิมพ์ที่ไม่ตอ้ งอาศัยแม่พิมพ์ เครอื่ งพมิ พ์ และการสมั ผสั ระหวา่ งแมพ่ มิ พ์และวสั ดใุ ชพ้ มิ พ์ และไมต่ ้องอาศยั แรง กด หรือแรงอัดสัมผัสในการท�ำใหเ้ กิดภาพ ที่นิยมใช้กันท่ัวไปมีหลายประเภท ไดแ้ ก ่ 1) การพิมพร์ ะบบเลเซอร์ เป็นการผสมผสานเทคโนโลยี ระหว่างการพมิ พ์ดว้ ย การพมิ พ์ด้วยวธิ ปี ระจไุ ฟฟา้ สถติ ตามหลกั การเครอ่ื งถ่าย เอกสาร การพิมพ์จะใช้เลเซอร์เปน็ ล�ำแสง ที่มีความเข้มสูง (Concentrated) สามารถทำ� ใหเ้ ป็นจดุ เลก็ และละเอยี ดมาก ความแตกต่างระหว่างการพมิ พ์เลเซอร์ กับการพิมพด์ ้วยวิธีไฟฟ้าสถิต คือ ล�ำแสงเลเซอรถ์ ูกควบคุมดว้ ยข้อมูลดิจิทัลใน เครอ่ื งคอมพวิ เตอร์ ซงึ่ ทำ� งานคลา้ ยเครอ่ื งถา่ ยเอกสาร ยกเว้นการทำ� งานของระบบ ฉายแสง เครื่องพิมพเ์ ลเซอรม์ ีการท�ำงาน 6 ขั้นตอน เหมือนเคร่ืองพิมพด์ ้วย ประจไุ ฟฟ้าสถติ คอื จ่ายประจุ ฉายแสง สร้างภาพถา่ ยโอน ผนกึ ภาพ และทำ� ความ
38 การพิมพ์และระบบการพมิ พ์ สะอาด แต่ในขนั้ ตอนการฉายแสง ใชแ้ หลง่ กำ� เนดิ แสงเลเซอร์หรอื แสงประเภทอนื่ ในการสรา้ งภาพบนหน่วยบนั ทกึ ภาพโดยตรงไม่ต้องอาศยั การสะท้อนแสงจากภาพ ต้นฉบับ จึงไม่จ�ำเป็นต้องใช้ตน้ ฉบับท่ีเปน็ เอกสาร โดยหน่วยฉายแสงของเครื่อง คอมพวิ เตอร์เลเซอร์ จะรบั ขอ้ มลู ดจิ ทิ ลั หรอื ข้อมลู กราฟกิ จากเครอ่ื งคอมพวิ เตอร์ โดยตรง เครอ่ื งพมิ พ์ระบบเลเซอรส์ ว่ นใหญจ่ ะบนั ทกึ ข้อมลู ประเภทแบบและขนาด ตัวพิมพ์ การพิมพโ์ ดยเลือกใช้ตัวพิมพห์ ลายแบบและหลายขนาดเกินไปจะท�ำได้ ชา้ เคร่ืองพิมพเ์ ลเซอรบ์ างเคร่ืองมีอุปกรณ์ชว่ ยใหก้ ารพิมพท์ ี่เลือกใชต้ ัวอักษร หลายแบบไดเ้ ร็วข้ึน การฉายแสงในหนว่ ยฉายแสงท�ำโดยสะทอ้ นแสงจากกระจก ลงบนกระบอกหรือสายพานท่ีมีตัวน�ำแสงท�ำใหเ้ กิดภาพจากจุด (Dot Matrix) แสงจากการฉายแสงทำ� ให้เกิดโครงร่างของภาพ แลว้ เตมิ โครงร่างให้เตม็ ด้วยการ ฉายแสงแฟลชลงบนตวั นำ� แสงในบรเิ วณไรภ้ าพ วธิ กี ารนที้ ำ� ให้ประจไุ ฟฟา้ บนตวั นำ� แสงในบรเิ วณไรภ้ าพหลดุ จากผวิ ตวั นำ� แสง บรเิ วณทย่ี งั คงมปี ระจจุ ะรบั หมกึ ผงใน ขน้ั ตอนการสรา้ งภาพ แลว้ ถ่ายโอนหมกึ ผงไปบนกระดาษและหลอมในหน่วยหลอม หมกึ ผง เครอื่ งพมิ พร์ ะบบเลเซอร์ นยิ มใชพ้ มิ พ์งานในสำ� นกั งานทว่ั ไป ขอ้ จ�ำกัด คอื ไม่สามารถพมิ พ์งานในปรมิ าณทม่ี ากตดิ ตอ่ กัน เน่อื งจากอาจท�ำให้ ระบบความร้อนในเครื่องสงู ท�ำให้เคร่ืองอาจขัดขอ้ งและช�ำรดุ ไดง้ า่ ย สว่ นขอ้ ดี กค็ อื สามารถพมิ พง์ านทต่ี อ้ งการได้ในทนั ทที ท่ี ำ� การ จดั หน้าแลว้ เสรจ็ ทำ� ใหป้ ระหยัดเวลา ลดขั้นตอนการน�ำเขา้ สกู่ ระบวนการพิมพ์ ในโรงพมิ พ์ ภาพแสดงการท�ำงานของเคร่อื งพมิ พ์เลเซอร์ ท่มี า https://sites.google.com/site/suppapongclub/_/rsrc/1291511444340/hlak-kar-thangan-khxng-kheruxng phimph/%E0%B9%80%E0%B8%A5%E0%B9%80%E0%B8%8B%E0%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B9%8C.jpg
การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ 39 2) การพิมพร์ ะบบพน่ หมึก (Ing jet Printing) เปน็ เครือ่ งพิมพ์ทใ่ี ช้ในส�ำนกั งานเช่นเดยี วกับระบบเลเซอร์ การพมิ พใ์ นระบบน้ี มกี าร ท�ำงานด้วยการพ่นหมกึ เคร่ืองพมิ พ์พน่ หมึกเป็นเครื่องพมิ พ์ท่มี คี ุณภาพสามารถ พมิ พต์ วั อกั ษรทมี่ รี ปู แบบและขนาดทแี่ ตกต่างกนั มาก ๆ รวมไปถงึ พมิ พง์ านกราฟกิ ทใี่ หผ้ ลลพั ธค์ มชดั ดตี ามคณุ ลกั ษณะของความละเอยี ดในการพน่ หมกึ ในแตล่ ะรนุ่ เทคโนโลยที ่ใี ชใ้ นการพิมพ์ ใชก้ ารพน่ หมึกหยดเลก็ ๆ ทมี่ ีขนาดเล็กมาก แตล่ ะจุด จะอยู่ในต�ำแหนง่ ท่ีเม่ือประกอบกันแลว้ เปน็ ตัวอักษรหรือรูปภาพตามต้องการ เครื่องพิมพร์ ะบบพน่ หมึกจะมีความเร็วในการพิมพ์ชา้ กว่าระบบเลเซอร์ มีหนว่ ย วดั ความเร็วเปน็ ในการพิมพเ์ ปน็ PPM (Page Per Minute) หากมีการพมิ พท์ ั้ง ไฟล์กราฟกิ และตวั อกั ษรในเวลาเดยี วกนั เครอื่ งพมิ พจ์ ะท�ำงานชา้ ลง การท�ำงาน จะมกี ระดาษวางเรยี งซ้อนกนั อยใู่ นถาด และถกู ปอ้ นเขา้ ไปในเครอื่ งพมิ พท์ ลี ะแผ่น เหมอื นเครอ่ื งถา่ ยเอกสาร เคร่อื งพมิ พแ์ บบพ่นหมกึ จะมหี วั พิมพ์ซงึ่ เป็นตลบั หมกึ ติดต้ังในเครื่องพิมพ์โดยจะมีรูเล็ก ๆ ไวพ้ ่นหมึกลงบนกระดาษ ในต�ำแหนง่ ท่ี ต้องการ โดยการควบคมุ ด้วยไฟฟ้าสถติ จากคอมพิวเตอร์ สามารถพน่ หมกึ เป็นสี ต่าง ๆ ได้พรอ้ มในเวลาเดียวกันทง้ั 4 ส ี เครอื่ งพมิ พ์ประเภทน้ี อาจมชี อื่ เรยี กหลายชอื่ ตามเทคโนโลยี ของผผู้ ลิต เช่น Bubble Jet Desk Jet Printer เป็นต้น ปัจจุบนั ราคาไมส่ ูง จงึ ได้รบั ความนยิ มอยา่ งแพรห่ ลาย โดยใชห้ มกึ พมิ พท์ ง้ั แบบตลบั ทส่ี ามารถเปลยี่ น เองได้ ปจั จบุ นั พฒั นาใหใ้ ชว้ ธิ ฉี ดี นำ้� หมกึ เขา้ ไปในตลบั หรอื ตดิ แท้งค์หมกึ เพม่ิ เตมิ ทำ� ให้ประหยัดตอ่ ผู้ใช้ โดยสีทใี่ ช้ ประกอบด้วยสเี หลอื ง (Yellow) แมส่ ีม่วงแดง (Magenta) สฟี า้ (Cyan) และสดี ำ� (Black) ภาพแสดงการท�ำงานของเครอ่ื งพมิ พแ์ บบพน่ หมึก ทีม่ า http://www.kruaksorn.net/learning/index01_files/image5581.jpg
40 การพิมพ์และระบบการพิมพ์ 3. การพิมพร์ ะบบดิจิทัลออฟเซ็ท (Digital Offset Press) ปจั จุบนั จะมีผใู้ ชง้ านทตี่ ้องการงานพิมพ์แบบออฟเซ็ท แตต่ อ้ งผลิตงานปริมาณไม่ มาก ซง่ึ งานพมิ พ์ระบบออฟเซท็ นน้ั มกั ใช้กบั งานพมิ พ์ทต่ี อ้ งการปรมิ าณมาก และ มคี ่าใช้จ่ายท่สี งู ดังน้นั ระบบการพมิ พท์ ท่ี ดแทนได้ผใู้ ช้จึงมักทำ� การพมิ พด์ ้วยการ พมิ พ์ระบบดจิ ทิ ลั ท่ีใชใ้ นส�ำนักงาน เชน่ เคร่อื งพมิ พ์แบบพน่ หมึก หรอื เคร่อื งพิมพ์ เลเซอร์ ซึ่งคุณภาพที่ไดจ้ ะดีหรือดว้ ยกว่าขึ้นอยูกับคุณภาพเครื่องพิมพแ์ ตล่ ะ ประเภท ต่อมา บริษัท เบอรล์ ่ี ยคุ เกอร์ จำ� กดั (มหาชน) หรือ BJC รว่ มกับบริษทั Hewlett-Packard (Thailand) จ�ำกัด ไดจ้ ัดงานเปดิ ตัวเครอ่ื งพิมพร์ ะบบใหม่ ขน้ึ ครง้ั แรกในเมอื งไทย ซงึ่ เป็นเครอ่ื งพมิ พด์ จิ ทิ ลั ออฟเซท็ ในชอ่ื ร่นุ ว่า HP Indigo Digital Press โดยเปดิ ตัวในประเทศไทย เม่ือเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2556 เครื่องพิมพด์ ิจิทัลออฟเซ็ทรุน่ น้ี มีขนาดการพิมพเ์ ทียบเทา่ เครื่องพิมพอ์ อฟเซ็ท ขนาดตัด 3 คอื ขนาด 75 X 53 เซนติเมตร ดว้ ยความเรว็ ทสี่ งู กวา่ ถึง 4,600 แผน่ ตอ่ ช่ัวโมง พิมพพ์ ร้อมกันได้ถึง 7 สี พิมพ์งานกลับในตัว (Duplex- Perfecting) และรองรับการพิมพ์กระดาษหนาถงึ 400 แกรม นอกจากนี้ ยังมี ฟงั คช์ นั่ การใช้งานเครอื่ งมอื แปลงไฟลต์ ้นฉบบั ให้มคี วามละเอยี ดสงู ขนึ้ สำ� หรบั การ พิมพ์ เหมาะส�ำหรบั ธรุ กิจการพิมพ์ โรงพิมพท์ ีส่ ามารถสนองความต้องการไดท้ ง้ั ด้านขนาดพมิ พ์ ปรมิ าณ คณุ ภาพ เวลา และคา่ ใชจ้ า่ ย ได้งานทมี่ คี ณุ ภาพใกลเ้ คยี ง กบั การพมิ พ์ระบบออฟเซต็ และทสี่ ำ� คญั ทำ� งานไดอ้ ย่างรวดเรว็ และสามารถพมิ พ์ ได้กับวัสดุหลากหลายประเภท (อ้างอิงมาจาก http://www.thaiprint.org/ thaiprint/index. php?option=com_ zoo&view=item&item_ id=527&Itemid=54)
การพิมพ์ และระบบการพมิ พ์ 41 บทสรปุ การพิมพ์ ถือว่าเป็นเทคโนโลยีที่ส�ำคัญอย่างหน่ึงของประวัตฺิศาสตร์โลก ระบบการพมิ พแ์ บบต่าง ๆ เปน็ ตวั สร้างให้เกิดสงิ่ พมิ พข์ น้ึ แต่ละยคุ แตล่ ะสมยั สงิ่ พมิ พถ์ อื เป็นตวั สอ่ื ในการถ่ายทอดความรู้ เรอ่ื งราวทเี่ กดิ ขน้ึ ทง้ั ในอดตี ปจั จบุ นั และ สง่ิ ท่ีคาดคะเนวา่ จะเกิดขนึ้ ในอนาคต เปน็ สอื่ ทใี่ ชใ้ นการศกึ ษา คน้ คว้าหาความรทู้ ่ี เขาั ถงึ ไดง้ า่ ย ไม่จำ� เป็นจะตอ้ งมอี ปุ กรณใ์ นการช่วยอ่าน แมใ้ นปัจจบุ นั จะพบว่าสงิ่ พมิ พ์ พัฒนารูปแบบการนำ� เสนอในระบบอเิ ลก็ ทรอนิกส์ แตม่ นต์ขลังของรปู เล่ม ส่ิงพิมพ์ในแบบฉบับตีพิมพ์ ยังได้รับความนิยมอยู่ไมน่ อ้ ย การน�ำความรู้เรื่อง สิง่ พิมพ์และระบบการพมิ พ์ จึงเป็นเร่ืองท่นี า่ ศึกษาอย่างย่ิง หลงั จากการไดศ้ ึกษาเน้อื หา โปรดคลิก เพือ่ ทดสอบความรู้ บรรณานกุ รม กำ�ธร สถิรกลุ . ประวตั ิหนังสือและการพิมพ์. พมิ พ์ครง้ั ท่ี 6. กรุงเทพฯ : รงุ่ ศิลป์การพิมพ์, 2528. “ความหมายการพมิ พ”์ ความรู้เบื้องตน้ การพมิ พ์. คณะเทคโนโลยีสารสนเทศและการสือ่ สาร มหาวทิ ยาลัยพะเยา เขา้ ถึงไดจ้ าก http://thanetnetwork.com/wbiprinting/WBI/ wbi_6/lesson/basic_2.html เมือ่ 30 มีนาคม 2561. คำ�ศพั ท์ด้านการพิมพ.์ สบื ค้นมาจาก http://riccoprint.com/archives/868 เมอื่ 30 พฤษภาคม 2561. จันทนา ทองประยูร. การออกแบบและจดั หน้าสงิ่ พมิ พ.์ นนทบรุ ี : มหาวิทยาลัยสโุ ขทัย ธรรมาธริ าช, 2537. -----------. “เทคโนโลยแี ละกระบวนการผลิตส่อื สิง่ พมิ พ์.” เอกสารการสอนชดุ วิชาความรู้ เบ้ืองต้นเกยี่ วกบั สื่อสิ่งพมิ พ์ หนว่ ยที่ 8-15. พมิ พ์คร้งั ที่ 2. นนทบรุ .ี : มหาวทิ ยาลยั สุโขทัยธรรมาธิราช, 2546. “Johannes Gutenberg ผ้ปู ระดิษฐ์แท่นพิมพ”์ รายการสารคดี สดุ ยอดนกั คิดพลิกโลก สถานโี ทรทศั น์ไทยพบี เี อส ออกอากาศเมื่อ 8 พฤศจิกายน 2553. เข้าถึงไดจ้ าก https://www.youtube.com/watch?time_ continue =5&v=YSmBWpCMmKw
42 การพมิ พ์และระบบการพิมพ์ “Johannes Gutenberg y la imprenta.” เข้าถงึ ไดจ้ าก https://www.youtube. com/watch?v=xR5eMeth8oE มือ่ 19 กรกฏาคม 2557 “แทน่ พมิ พ์ Gutenberg” สืบค้นมาจาก http://bingo-nmc.blogspot. com/2013/07/g-utenberg-2532-381.html เมอื่ 30 มีนาคม 2561. นันทา วทิ วฒุ ศิ กั ดิ.์ หนงั สอื และการพมิ พ.์ พมิ พค์ รงั้ ท่ี 3. กรุงเทพฯ : ศลิ ปาบรรณาคาร, 2529. blackfatTV อนิ เทอร์เนต็ ทวี ี. เข้าถึงจาก https://www.youtube.com/c/ BlackfatTV. เมือ่ 30 กรกฏาคม 2560 พจนานกุ รมไทย ฉบบั ราชบณั ฑติ ยสถาน พ.ศ. 2554. กรุงเทพฯ : นานมีบุคส์, 2556. พระราชบญั ญตํ ิ จดแจง้ การพมิ พ์ พทุ ธศกั ราช 2550. กรงุ เทพฯ : สํานกั งาน คณะกรรมการกฤษฎกี า; 2550. วันชยั ศิรชิ นะ. “กระบวนการผลติ สอ่ื สง่ิ พมิ พ.์ ” เอกสารการสอนชดุ วิชาความร้เู บ้อื งตน้ เกีย่ วกบั สื่อส่ิงพิมพห์ น่วยท่ี 7 กรงุ เทพฯ : มหาวิทยาลยั สโุ ขทยั ธรรมาธิราช, 2539. วลั ลภ สวสั ดิวัลลภ. หนงั สือและการพมิ พ์. พิมพ์ครั้งท่ี 2. ลพบรุ ี : วิทยาลยั ครูเทพสตรี,2532. “How a Gutenberg printing press works” เขา้ ถงึ ได้จาก https://www. youtube.com/watch?v=DLctAw4JZXE เมือ่ 30 มีนาคม 2561. “Gutenberg Printing Press: Passages Exhibit” เข้าถึงไดจ้ าก https://www. youtube.com/watch?v=Aq8zHeiSiEk เม่อื 30 มนี าคม 2561.
Search