21-อริสรา

การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศอย่างปลอดภยั

เทคโนโลยสี ารสนเทศ คืออะไร เทคโนโลยสี ารสนเทศ (Information Technology: IT) หรือ เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (Information and Communication Technologies: ICTs) คือ เทคโนโลยสี อง ดา้ นหลกั ๆ ประกอบดว้ ยเทคโนโลยีระบบคอมพิวเตอร์ และ เทคโนโลยสี ่ือสาร โทรคมนาคมท่ีผนวกเขา้ ดว้ ยกนั เพ่อื ใชใ้ นกระบวนการจดั หา จดั เกบ็ สร้าง และ เผยแพร่สารสนเทศในรูปต่างๆ ไมว่ า่ จะเป็นเสียง ภาพ ภาพเคลื่อนไหว ขอ้ ความหรือ ตวั อกั ษร และตวั เลข เพ่ือเพม่ิ ประสิทธิภาพ ความถูกตอ้ ง ความแม่นยา และความ รวดเร็วใหท้ นั ต่อการนาไปใชป้ ระโยชน์

ความสาคญั ของเทคโนโลยสี ารสนเทศและการส่ือสาร • การสื่อสาร มีส่วนในการพฒั นากิจกรรมตา่ ง ๆ ของมนุษยป์ ระกอบดว้ ย Communications media การสื่อสารโทรคมนาคม (Telecoms) และเทคโนโลยสี ารสนเทศ (IT) • เทคโนโลยสี ารสนเทศและการสื่อสารประกอบดว้ ยผลิตภณั ฑห์ ลกั ท่ีมากไปกวา่ โทรศพั ทแ์ ละคอมพวิ เตอร์ เช่น แฟกซ์ อินเทอร์เน็ต อีเมล์ ทาใหส้ ารสนเทศ เผยแพร่หรือกระจายออกไปในที่ตา่ ง ๆ ไดส้ ะดวก • เทคโนโลยสี ารสนเทศและการส่ือสารมผี ลใหก้ ารใชง้ านดา้ นตา่ ง ๆ มีราคาถกู ลง • เครือข่ายสื่อสาร (Communication networks) ไดร้ ับประโยชน์ จากเครือข่ายภายนอกเนื่องจากจานวนการใชเ้ ครือขา่ ย จานวนผเู้ ช่ือมตอ่ และ จานวนผทู้ ่ีมีศกั ยภาพในการเขา้ เชื่อมตอ่ กบั เครือข่ายนบั วนั จะเพ่มิ สูงข้ึน • เทคโนโลยสี ารสนเทศและการสื่อสารทาใหฮ้ าร์ดแวร์คอมพวิ เตอร์ และตน้ ทุน การใช้ IT มีราคาถกู ลงมาก

ภัยแฝงออนไลน์ • สารสนเทศมากมายมหาศาล ท้งั ดีและไม่ดี ส่งตรงถึงหอ้ งนอน • คนแปลกหนา้ /ผไู้ ม่ประสงคด์ ี ใชไ้ อทีเป็นช่องทางหาเหยอ่ื เราอาจตกเป็น ผถู้ กู กระทาหรือเป็นผกู้ ระทาเสียเอง • สงั คมออนไลน์ การรวมกลมุ่ ค่านิยม แฟชนั่ ทาใหเ้ ดก็ และเยาวชนคลอ้ ย ตาม ตกเป็นทาสของเทคโนโลยี ความฟ้งุ เฟ้อ ความเชื่อผิดๆ • การที่ใชง้ านง่าย แพร่หลาย ราคาถกู ทาใหเ้ ส่ียงต่อการกระทาผดิ กฎหมาย/ ผดิ ศีลธรรม ท้งั ที่รู้เท่าไม่ถึงการณ์หรือโดยเจตนากต็ าม • การใชเ้ วลากบั ของเลน่ ไอที/โลกออนไลน์มากจนเกินไป ส่งผลในดา้ นลบ อาจทาใหเ้ สียโอกาสการเรียนรู้ในดา้ นอื่นๆ

กฎสาหรับการใช้อเี มล • ไมใ่ หท้ ี่อยอู่ ีเมลแ์ ก่คนที่เราไม่รู้จกั • ไมเ่ ปิ ดอีเมลจ์ ากคนหรือองคก์ ร/ธุรกิจท่ีเราไม่รู้จกั • อีเมลอ์ าจจะมีสิ่งที่ไม่ดีมากมาย เช่น เร่ืองราวที่ไมเ่ ป็นจริง การติฉินนินทา และจดหมายลกู โซ่ท่ีพยายามจะเอาเงินจากกระเป๋ าเรา • ไวรัส อาจผา่ นมากบั ขอ้ มูลอีเมล์ เขา้ มาสู่คอมพวิ เตอร์ของเรา • ภาพท่ีไมเ่ หมาะสม ผิดกฎหมาย ภาพยนตร์ อาจถูกส่งมาพร้อมกบั ขอ้ มูล อีเมล์ วธิ กี ารจดั การกบั เนื้อหาทไ่ี ม่เหมาะสม ทป่ี รากฎบนจอคอมพวิ เตอร์ • ปิ ดหนา้ เวบ็ • ไม่ไดผ้ ล ปิ ดเบราเซอร์ browser • ถา้ ยงั ไมไ่ ดผ้ ล ปิ ดคอมพิวเตอร์พร้อมกบั แจง้ ผปู้ กครองหรือครู • จาไวว้ า่ เราสามารถหลีกเล่ียงปัญหาโดยการบอกใหค้ นอ่ืนทราบหากเรา พบอะไรผิดพลาด

กฎของการแชท • ไมส่ ามารถเชื่อไดว้ า่ บุคคลเหล่าน้นั เป็นคนอยา่ งที่เคา้ พดู • อยา่ ใหช้ ื่อจริง ควรใชช้ ่ือสมมุติ • อยา่ ใหข้ อ้ มูลวา่ คุณอยทู่ ีไหน หมายเลขโทรศพั ท์ (โทรศพั ทม์ ือถือ) เรียนอยทู่ ี่ไหน พ่อแมเ่ ป็นใคร • ทาความเขา้ ใจใหช้ ดั เจนถึงกฎของแต่ละหอ้ งแชท ท่ีจะเขา้ ไปเล่น • ใหจ้ าไวว้ า่ คุณอาจเป็นบุคคลนิรนามในอินเทอร์เน็ต แต่บอ่ ยคร้ังที่คนอื่นสามารถ สืบเสาะไดว้ า่ ใครเป็นคนใส่ขอ้ มูลในอินเทอร์เน็ต ดงั น้นั ตอ้ งมีความสุภาพกบั ผอู้ ่ืน เสมอ

กฎของการแชท การส่ือสารทางออนไลน์ • ไม่ออกไปพบกบั บุคคลท่ีพบ รู้จกั ส่ือสารผา่ นทางออนไลน์ • ถา้ รู้สึกถูกกดดนั จากการส่ือสารออนไลนก์ บั ใคร ใหป้ รึกษากบั ผใู้ หญ่ท่ีรับผดิ ชอบ • ใหช้ ื่ออีเมลกบั เพอ่ื นที่รู้จกั ดี ไม่ควรใหก้ บั คนแปลกหนา้ • ปรึกษา หารือกบั ผใู้ หญ่ที่รับผดิ ชอบเสมอ อยา่ ใหถ้ ูกหลอกล่อ หรือถูกกดดนั เพ่ือไปพบเจอกบั คนท่ีรู้จกั ออนไลน์ • หากถูกใครหรือสิ่งใดรบกวนในหอ้ งแชท ใหร้ ีบออกจากการ สนทนา และอยา่ ติดต่อ สนทนาอกี

กฎ – การป้องกนั ไวรัส และข้อมูลขยะ • หากขอ้ มูลบางอนั รู้สึกดีเกินท่ีจะเชื่อได้ สรุปไดเ้ ลยวา่ ไม่จริง • ใหร้ ะวงั อีเมลท์ ี่บอกวา่ โปรดส่งตอ่ ให้ทุก ๆ คน เพราะอาจจะมีแตเ่ รื่อง หลอกลวงไร้สาระ หรือมีไวรัสที่ไม่ควรส่งต่อ • อยา่ เขา้ ไปในเวบ็ ไซดข์ องธนาคารใด ๆ ท่ีอา้ งบอกใหค้ ุณแจง้ รหสั ผา่ น • เกบ็ รหสั ผา่ นเป็นความลบั เสมอ • ใหร้ ะมดั ระวงั เวบ็ ไซดท์ ่ีใหด้ าวนโ์ หลดฟรี หรือมีเกมใหเ้ ลน่ ฟรี เพราะอาจ เตม็ ไปดว้ ยไวรัส หรือจะมีขอ้ มูลที่ไม่เหมาะสมส่งมาใหค้ ุณ • บางคร้ัง บางคนอาจจะใช้ เล่ห์ ลวงใหค้ ุณเช่ือมต่อไปยงั เวบ็ ไซดท์ ่ีไม่ เหมาะสม ข้

ข้อแนะนาการใช้อนิ เตอร์เนต็ • เรียนรู้เกี่ยวกบั มารยาททว่ั ไปในการใชอ้ ินเทอร์เน็ต • ทาตามหลกั พ้นื ฐานความปลอดภยั และเรียนรู้วธิ ีการ แนว ปฏิบตั ิเม่ือตอ้ งเผชิญกบั สถานการณ์เส่ียงออนไลน์ มารยาทท่ัวไปในการใช้อนิ เตอร์เน็ต • ไม่ใชอ้ ินเตอร์เน็ตเพ่ือลว่ งละเมิดหรือรบกวน ผอู้ ่ืน • ไม่ใชร้ ะบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์เพอื่ การใด ๆ ท่ีขดั ต่อ กฎหมายหรือศีลธรรม • ไม่นาขอ้ มูลของผอู้ ่ืนมาใชใ้ นทางท่ีผดิ หรือเปล่ียนแปลง ขอ้ มูลน้นั ๆ • ไม่บอกรหสั กบั ผอู้ ่ืนแมแ้ ต่เพ่ือนสนิท • ไม่ใชบ้ ญั ชีช่ือผใู้ ชข้ องผอู้ ื่น หรือใชเ้ ครือขา่ ยโดยไม่ไดร้ ับ อนุญาต • ไม่ยมื หรือใชโ้ ปรแกรม รูปภาพ หรือขอ้ มูลของผอู้ ่ืนบน อินเตอร์เน็ตโดยไม่ไดร้ ับอนุญาตจากเจา้ ของ • ไม่ฝ่ าฝืนขอ้ หา้ มของผใู้ หบ้ ริการอินเตอร์เน็ต

• ไม่เจาะเขา้ ระบบของผอู้ ื่นหรือทา้ ลองใหผ้ อู้ ่ืนเจาะระบบของ ตวั เอง • หากพบมีการรั่วไหลในระบบ หรือบุคคลน่าสงสยั ใหร้ ีบแจง้ ผใู้ หบ้ ริการในทนั ที • หากตอ้ งยกเลิกการใชอ้ ินเตอร์เน็ตใหล้ บขอ้ มูลท้งั หมดและ แจง้ ผดู้ ูแลเวบ็ ไซต์ • ทิ้งบญั ชีชื่อผใู้ ชง้ านไวบ้ นอินเตอร์เน็ตอาจทาใหม้ ีผไู้ ม่หวงั ดี เจาะเขา้ มาในระบบได้ กฎความปลอดภยั • ไม่เปิ ดเผยขอ้ มูลส่วนตวั เช่น เบอร์โทรศพั ท์ ชื่อโรงเรียน ช่ือเพื่อน หรือผปู้ กครอง • ไม่นดั แนะเพอื่ พบปะกบั บุคคลท่ีรู้จกั ทางอินเตอร์เน็ตโดยไม่บอก ผปู้ กครอง • ไมส่ ่งรูปหรือขอ้ มูลส่วนตวั ให้กบั คนท่ีรู้จกั ทางอินเตอร์เน็ต • ไมใ่ หค้ วามสนใจหรือตอบโตก้ บั คนที่ถอ้ ยคาหยาบคาย • ไมโ่ หลดสิ่งท่ีไม่คุน้ เคยหรือเปิ ดเอกสารจากอีเมลข์ องคนท่ีเราไม่ รู้จกั

• หากพบขอ้ ความหรือรูปภาพรุนแรง ใหร้ ีบแจง้ ผปู้ กครองหรือ คุณครู • เคารพในกฎระเบียบ นโยบาย หรือขอ้ ตกลงท่ีใหไ้ วก้ บั ผปู้ กครอง และคุณครูในการใชอ้ ินเตอร์เน็ต