ทำเนียบแหล่งการเรียนรู้ อำเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลำภู

คำนำ รายงานทาเนียบแหลง่ เรียนรู้ อาเภอโนนสัง จงั หวดั หนองบวั ลาภู ฉบับนี้ จัดทา ขึ้นเพื่อรวบรวมข้อมูลแหล่งเรียนรู้ เช่น แหล่งเรียนรู้ทางโบราณคดี แหล่งเรียนรู้ทาง โบราณวัตถุ แหล่งศึกษาทางธรรมชาติ แหล่งเรียนรู้ทางการเกษตร แหล่งเรียนรู้ภูมิ ปัญญาท้องถิ่นภายในเขตอาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลาภู เพื่อเป็นแหล่งรวมของ องค์ความรู้อันหลากหลายพร้อมที่จะให้ผู้สนใจเข้าไปศึกษาค้นคว้า ด้วยกระบวนการ จดั การเรยี นรูท้ แี่ ตกต่างกันของแต่ละบุคคล และเป็นการส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต เปน็ แหลง่ เชอ่ื มโยงใหส้ ถานศึกษาและชมุ ชนมีความสัมพนั ธ์ใกล้ชิดกัน การจัดทาข้อมูลแหล่งเรียนรู้ อาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลาภู ครั้งน้ี ได้รับ ความร่วมมืออย่างดีย่ิงจากชุมชน จึงขอขอบคุณอย่างสูงไว้ ณ โอกาสนี้ และหวังเป็น อย่างยิ่งว่าสารสนเทศที่ได้จากการจัดทาข้อมูลแหล่งเรียนรู้ อาเภอโนนสัง จังหวัด หนองบัวลาภู จะเป็นประโยชน์ต่อหน่วยงานที่เก่ียวข้อง เพ่ือใช้เป็นแนวทางในการ ขยายผลและพฒั นาการดาเนินงานทถี่ ูกต้องเพื่อใหเ้ กิดประสิทธิภาพและประสทิ ธิผลใน การดาเนนิ งานยิง่ ขนึ้ ตอ่ ไป คณะผู้จดั ทา

สำรบญั หนำ้ 1 1 2 3 แหล่งเรยี นรูต้ ำบลโนนสงั 4-5 ศนู ย์เรยี นรู้การเพ่มิ ประสิทธภิ าพการผลติ สนิ คา้ เกษตรตาบลโนนสงั 6 7 แหล่งเรียนรู้ตำบลนิคมพัฒนำ 8 ศูนย์ข้าวฮางงอก 9 10 แหล่งเรียนรตู้ ำบลโคกใหญ่ 11-12 หาดโนนยาว 13 ศนู ย์การเรยี นรู้บ้านโคกนอ้ ย 14 15 แหล่งเรียนรู้ตำบลบำ้ นถ่ิน 16 กลมุ่ ทอผา้ กุดกวางสรอ้ ย 17 กลมุ่ ทอผา้ บ้านโสกก้านเหลอื ง 18 19 แหลง่ เรียนรู้ตำบลหนองเรือ 20 กศน.ตาบลหนองเรือ 21 22 แหล่งเรียนรู้ตำบลปำงกู่ 23 วัดพระธาตุปางกู่ 24 25 แหล่งเรยี นรู้ตำบลกุดดู่ 26 พพิ ธิ ภณั ฑ์โนนพร้าว 27-28 วดั ศรีสวา่ ง 29 วัดปา่ ศรีสมบรู ณ์ 30-31 แหล่งเรยี นรตู้ ำบลบำ้ นคอ้ อทุ ยานแหง่ ชาติภูเกา้ -ภพู านคา จดุ ชมววิ ช่องเขาขาด แหลง่ เรยี นรูต้ ำบลโคกม่วง เข่ือนลาห้วยบอง พิพธิ ภณั ฑซ์ ากดึกดาบรรพ์ภูเกา้ เสาหนิ หามต่าง แหลง่ เรียนร้ตู ำบลโนนเมอื ง กลุ่มแปรรูปปลาห้วยบง

ประวัตแิ ละผลงำนครูภูมิปญั ญำทอ้ งถิน่ ตำบลโนนสัง อำเภอโนนสงั จังหวัดหนองบัวลำภู ดำ้ น เกษตรกรรม สำขำ แหลง่ เรียนรทู้ ำงกำรเกษตร นายสมยั สรอ้ ยแกว้

ศูนย์เรยี นรู้กำรเพมิ่ ประสิทธิภำพกำรผลติ สนิ ค้ำเกษตรตำบลโนนสงั ศนู ยเ์ รยี นรู้การเพ่มิ ประสทิ ธภิ าพการผลติ สนิ คา้ เกษตรตาบลโนนสัง เป็นศูนย์ การเรียนรู้การทาเกษตรทฤษฏีใหม่ตามแนวทางเศรษฐกิจพอเพียง ช่ือเกษตรกรต้นแบบ เจ้าของแปลงเรียนรู้: นายสมัย สร้อยแก้ว อายุ 66 ปี โดยมีการทากิจกรรมทางเกษตร ที่มีความหลากหลาย ท้ังการ ทานา การปลูกพืชผัก การเลี้ยงปลา การปลูกมะนาว ซ่ึงเทคโนโลยีเด่นของศูนย์เรียนรู้ คือการทาไร่นาสวนผสม ลดปริมาณการใช้สารเคมี โดยมหี ลกั สูตรการเรยี นรู้ ๓ หลักสูตร ได้แก่ 1. การลดตน้ ทนุ การผลติ ข้าว 2. การปลกู มะนาวในบอ่ ซเี มนต์ 3. การเลีย้ งไก่ไข่ ลักษณะเดน่ แหล่งเรยี นรทู้ างการเกษตร สถานที่ตั้ง บ้านโสกจาน หมู่ท่ี 7 ตาบลโนนสัง อาเภอโนนสัง จังหวัด หนองบวั ลาภู

ประวตั แิ ละผลงำนครูภมู ิปญั ญำท้องถ่ิน ตำบลนิคมพัฒนำ อำเภอโนนสังจังหวัดหนองบัวลำภู ด้ำน ภมู ิปัญญำท้องถน่ิ สำขำ แหล่งเรยี นร้ทู ำงภูมิปัญำทอ้ งถนิ่ นางสุภาวดี วานนุ าม

. ศนู ยข์ ำ้ วฮำงงอก ศูนย์ข้าวฮางงอก เป็นกลุ่มวิสาหกิจชุมชนโคกสะอาด จ.หนองบัวลาภู เป็นแหลง่ ผลิตและให้ความรู้เก่ียวกบั ขา้ วฮางทั้งขา้ วจา้ ว และข้าวเหนยี ว โดยคดั เลือกข้าว ซึ่งปลูกแบบวิถีเกษตรอินทรีย์ ในสภาพภูมิอากาศเย็นและเหมาะสม ส่งผลต่อการสร้าง สีเมล็ดข้าว การคัดเลือกข้าวพันธ์ุ มะลิ 105 อินทรีย์ เพื่อผลิตเป็นข้าวฮาง เนอ่ื งจากมคี ุณสมบตั เิ ด่นทางโภชนาการของ คอื มีสารต้านอนุมูลอิสระสูง ได้แก่ วิตามิน อี แทนนิน สังกะสี และโฟเลตสูง มีดัชนีน้าตาล ต่า-ปานกลาง นอกจากนี้ยังสารอาหาร สาคัญ คอื กาบา้ ที่อยใู่ นขา้ วฮางงอก

ประกอบด้วยโอเมก้า 3 กรดไขมันจาเป็น มีบทบาทสาคัญต่อโครงสร้าง และการทางานของสมอง ตับและระบบประสาท ลดระดบั คอเลสเตอรอล ธาตสุ งั กะสี 31.9 มิลลกิ รมั ต่อกิโลกรัม ช่วยสังเคราะห์โปรตีน สร้างคอลลาเจน รักษาสิว ป้องกัน ผมร่วง กระตุ้นรากผมธาตุเหล็ก 13-18 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม สร้างและจ่ายพลังงาน ในร่างกาย เป็นส่วนประกอบที่สา คัญของฮีโมโกลบินในเม็ดเลือดแดง และเป็นส่วนประกอบของเอนไซม์ซ่ึงเก่ียวข้องกับการใช้ออกซิเจนในร่างกาย และสมอง นอกจากน้ีกลุ่มข้าวฮางชุมชนบ้านโคกสะอาด ยังเพ่ิมทางเลือกให้แก่ ผู้บริโภคท่ี รักสุขภาพ โดย แปรรูปข้าวฮาง เป็นผงชงด่ืมทาให้สะดวกต่อการ รบั ประทาน สามารถชงดม่ื ไดท้ ันที ลักษณะเด่น แหล่งเรยี นรู้ภูมปิ ญั ญาทอ้ งถนิ่ สถานทต่ี ้งั หมู่ 5 ตาบลนิคมพัฒนา อาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบวั ลาภู

ประวัตแิ ละผลงำนครูภมู ิปญั ญำทอ้ งถน่ิ ตำบลโคกใญ่ อำเภอโนนสังจงั หวดั หนองบวั ลำภู ด้ำน ทอ่ งเทย่ี ว สำขำ แหล่งท่องเทย่ี วธรรมชำติ หาดโนนยาว หรือ พัทยาสาม

หำดโนนยำว หาดโนนยาว หรือ พัทยาสาม เป็นแหล่งท่องเที่ยวท่องธรมชาติ ลักษณะพ้ืนที่เป็นเกาะขนาดใหญ่หาดทรายท่ีอยู่ริมทะเลสาบเข่ือนอุบลรัตน์ ลอ้ มรอบท้งั สามด้านทอดตัวลงไปเป็นบริเวณกว้าง สามารถมองเห็นเทือกเขา ภูพานคาทอดแนวยาวได้ชัดเจน ทัศนียภาพโดยทั่วไปสวยงาม นอกจากน้ี ยังมีแพ เรือท่องเท่ียวเทศบาลตาบลโนนสัง ซึ่งเป็นแพยนต์ที่มีความยาว 14.99 เมตรความกวา้ ง 8 เมตร จุผโู้ ดยสารได้ประมาณ 150 คน แพทองเท่ียว นีเ้ ปิดบรกิ ารทุกวัน ลกั ษณะเด่น แหลง่ ทอ่ งเทย่ี วท่องธรมชาติ สถานทต่ี งั้ หมู่ 7 ตาบลโคกใหญ่ อาเภอโนนสงั จงั หวดั หนองบัวลาภู

ประวตั แิ ละผลงำนครูภมู ิปัญญำทอ้ งถน่ิ ตำบลโคกน้อย อำเภอโนนสังจังหวัดหนองบวั ลำภู ด้ำน ภมู ิปญํ ญำทอ้ งถิ่น สำขำ ภมู ิปัญญำทอ้ งถ่นิ ปลำแปรรูป นางสภุ าพร พมิ พฒุ

ตำบลโคกน้อย กลุ่มปลาแปรรปู บ้านโนนปอแดง เปน็ กลุ่มวสิ าหกิจชมุ ชนสม้ ปลาหนา้ กระเทียมบ้านโนนปอ แดง เป็นหน่งึ หมู่บา้ นท่มี กี ล่มุ แปรรปู ปลา บ้านโนนปอแดง เป็นชมุ ชนที่ต้งั อยตู่ ามแนวเข่ือน อบุ ลรตั น์ ในฤดนู า้ หลากชาวบา้ นจะทาการประมงจับปลาได้เป็นจานวนมาก และได้นาปลา มาปรุงเป็นอาหาร แตก่ ็ยังบริโภคไมห่ มด จงึ หาวธิ กี าร ที่จะถนอมอาหารให้เก็บได้นาน โดย การแปรรูปปลาเป็นปลา เช่น ปลาร้า ปลาส้มตัว ปลาส้มก่อน ส้มไข่ปลา หม่าปลา ปลา แดดเดียว เปน็ ตน้ ลักษณะเด่น แหลง่ เรียนรู้ภมู ิปัญญาท้องถนิ่ สถานท่ีตั้ง หมู่ที่ 4 บ้านโนนปอแดง ตาบลโคกใหญ่ อาเภอโนนสัง จงั หวัดหนองบวั ลาภู

ประวตั แิ ละผลงำนครภู มู ิปญั ญำท้องถ่นิ ตำบลบ้ำนถิน่ อำเภอโนนสงั จังหวัดหนองบัวลำภู ดำ้ น ภมู ิปญํ ญำท้องถิ่น สำขำ ภูมปิ ัญญำท้องถน่ิ ทอผำ้ กุดดอกสร้อย นางสมใจ จนั ปุย

กล่มุ ทอผ้ำกดุ กวำงสร้อย กลุ่มทอผ้าพ้ืนเมืองบ้านกุดกวางสร้อย ผลิตภัณฑ์ของกลุ่มท่ีมีความ โดดเดน่ คอื ผา้ ลายกดุ กวางสร้อย ซึง่ ออกแบบลายจากโบราณวัตถุท่ีขุดค้นพบใน พื้นท่ี โดยออกแบบพ้ืนที่ให้มพี ิพิธภัณฑ์พ้ืนบ้าน ผลิตภัณฑ์ของกลุ่มส่วนใหญ่จึงเป็น ผ้าสาเร็จรูป โดยเฉพาะชุดซาฟารีท้ังชายและหญิง ซ่ึงกลุ่มอื่นๆ ไม่นิยมตัดเย็บ ท่ีผ่านมาผลิตภัณฑ์ของกลุ่ม ผ่านการออกแบบ การตัดเย็บ การควบคุมคุณภาพ จากกล่มุ เยบ็ ผ้าดว้ ยมอื ขวญั ตาผา้ ทอ แล้วส่งคนื มาจาหน่ายภายใต้ชอ่ื ผลติ ภณั ฑข์ อง กลุ่มทอผ้าพ้ืนเมืองบ้านกุดกวางสร้อย กลุ่มลูกค้าที่สาคัญของกลุ่ม คือ บุคลากร ขอ งห น่ว ยงานท้ังจ าก ภา ครัฐ และเอก ชน ในจั งห วัดห นอ งบั วลา ภู และนักทอ่ งเท่ียวทัง้ ชาวไทยและชาวตา่ งประเทศ ซ่ึงต้องการผ้าสาเร็จรูปท่ีสะท้อน ความเปน็ หนองบวั ลาภบู นผืนผา้ ลักษณะเดน่ แหลง่ เรยี นรู้ภูมปิ ัญญาท้องถนิ่ สถานท่ีตั้ง หมู่ 2 บ้านกุดกวางสร้อย ตาบลบ้านถิ่น อาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลาภู

ประวัตแิ ละผลงำนครูภมู ิปัญญำทอ้ งถน่ิ ตำบลบ้ำนถิน่ อำเภอโนนสงั จังหวดั หนองบัวลำภู ดำ้ น ภูมิปญํ ญำท้องถ่ิน สำขำ ภมู ปิ ัญญำทอ้ งถ่นิ ทอผ้ำพื้นเมือง นางสุภิญญา ดอนช่างลนุ

กลมุ่ ทอผ้ำบำ้ นโสกก้ำนเหลอื ง กลุ่มทอผ้าบ้านโสกก้านเหลือง เป็นกลุ่มทอผ้าพ้ืนเมือง ซ่ึงความงดงาม และความเปน็ เอกลกั ษณ์เช่น ผ้ามดั หม่ี คอื รอยสีท่คี อ่ ย ๆ ซึมในเน้อื ผา้ ท่ีตดิ กบั ลวดลาย ทาให้ ได้ลวดลายที่แปลกตา เพม่ิ ความงดงามและความมีเสน่ห์ให้แก่ผ้ามัดหมี่ ในสมัยก่อนจะทอกัน ในช่วงเวลาท่ีว่างเว้นจากฤดูทานา ผ้าที่นามาทอจะเป็นผ้าซิ่นลายมัดหม่ี ผ้าขาวม้า และเครอ่ื งนุ่งห่ม เพ่ือใช้ในครัวเรือน จากภูมิปัญญาชาวบ้านที่ควรค่าแก่การอนุรักษ์ กลุ่มสตรี บ้านโสกก้านเหลอื ง หมู่ 5 ตาบลบา้ นถน่ิ จึงได้รวมตัวกันต้ังเป็นกลุม่ อาชพี ชือ่ กลุ่มอาชพี ทอผ้า พื้นบ้าน ได้ดาเนินการกิจกรรมด้านการทอผ้าฝ้ายมัดหม่ีเป็นหลัก ปัจจุบัน โดยกลุ่มอาชีพได้ คิดค้นลวดลายใหม่ และดัดแปลงลวดลายเดิมให้มีความแปลกใหม่ เพ่ิมสีสันให้สวยงาม หลากหลายรูปแบบ เช่น ลายแมงปอ ลายผีเสื้อประยุกต์ ลายคอกม้า ลายก้นหอย ลายเต่า นอ้ ย ลายตน้ สน ฯลฯ ลักษณะเดน่ แหลง่ เรียนรู้ภูมปิ ญั ญาท้องถ่ิน สถานทต่ี ้ัง 223 หมู่ 5 บา้ นโสกกา้ นเหลือง ตาบลบ้านถ่ิน อาเภอโนนสัง จงั หวัดหนองบวั ลาภู

ประวตั ิและผลงำนครภู มู ปิ ญั ญำทอ้ งถ่นิ ตำบลหนองเรอื อำเภอโนนสังจงั หวัดหนองบัวลำภู ด้ำน เกษตรกรรม สำขำ กำรเกษตรทฤษฏีใหม่ นายสิงทอง นาชัย

ตำบลหนองเรอื โครงการ 80 พรรษา พระภมู ินทร์ 80 หมอดินนาทิศ สู่ชีวิตพอเพียงเฉลิมพระเกียรติ ฯ (หมอดินอาสา นายสิงทอง นาชยั ) นายสิงทอง นาชัย หมอดินอาสาประจาหมู่บ้าน อายุ 61 ปี ที่อยู่ บ้านเลขท่ี 14 หมู่ 13 บ้านทรัพย์ภูเก้า ตาบลหนองเรือ อาเภอโนนสัง จังหวัด หนองบัวลาภู เร่ิมดาเนินกิจกรรมตามแนวเกษตรทฤษฎีใหม่ และการทาไร่นาสวน ผสม โดยเป็นวทิ ยากรในการใหก้ ารอบรม ดังน้ี 1. การทาการเกษตรตามแนวทางการเกษตรทฤษฎีใหม่ 2. การผลติ สินคา้ เกษตรทป่ี ลอดภยั และไดม้ าตรฐาน 3. การเลย้ี งปลาในบ่อดนิ 4. การทาปุย๋ หมกั และปยุ๋ ชวี ภาพ ลักษณะเด่น แหล่งเรียนรู้ทางการเกษตร สถานท่ีตั้ง หมู่ 13 บ้านทรัพย์ภูเก้า ตาบลหนองเรือ อาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลาภู

ประวตั ิและผลงำนครภู มู ิปัญญำทอ้ งถิ่น ตำบลปำงกู่ อำเภอโนนสงั จงั หวัดหนองบัวลำภู ดำ้ น แหลง่ โบรำณสถำน สำขำ แหล่งเรยี นรู้วัดพระธำตุปำงกู่ วัดพระธาตุปางกู่

วัดพระธำตุปำงกู่ วัดพระธาตุปางกู่ เป็นแหล่งโบราณสถาน ท่ีเป็นองค์พระธาตุท่ี สร้างด้วยหินศิลาแลง พระธาตุปรางค์กู่ เป็นลักษณะโบราณสถานศิลาแลงมี ลักษณะผุพังในส่วนบน เป็นซากโบราณสถาน มีเน้ือท่ี 4 ไร่ 1งาน 59 ตารางวา จดทะเบียนเปน็ โบราณสถาน โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมอ่ื วนั ท่ี 26 ธันวาคม 2545 โดยใช้ชื่อในการข้ึนทะเบียนว่า “วัดป่าพระธาตุกู่” มีความศักด์ิสิทธิ์ และเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจของชาวบ้านในตาบลปางกู่ และใกล้เคียง กลางเดือนเมษายนของทุกปีจะมีการบวงสรวงไหว้พระธาตุ และมีกิจกรรมรดนา้ ผสู้ ูงอายุ ลักษณะเดน่ แหล่งโบราณสถาน สถานที่ตั้ง หมู่ 1บ้านดอนกู่ ตาบลปางกู่ อาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลาภู

ประวตั แิ ละผลงำนครูภูมิปญั ญำท้องถิ่น ตำบลกุดดู่ อำเภอโนนสังจังหวัดหนองบวั ลำภู ดำ้ น พิพธิ ภัณฑ์ สำขำ แหลง่ เรียนรู้โบรำณคดี พิพธิ ภัณฑ์โนนพรา้ ว

พิพธิ ภัณฑ์โนนพร้ำว พพิ ิธภัณฑโ์ นนพร้าว เป็นแหล่งโบราณคดี ต้งั อยู่ท่บี ้านกดุ คอเมย ตาบล กุดคู่ อาเภอโนนสัง มีการสารวจเม่ือปี พ.ศ.๒๕๒๔ และทาการขุดค้น เม่ือปี พ.ศ. ๒๕๓๖ ลักษณะโบราณสถาน มลี ักษณะเป็นเนินดิน ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ ๑๕๐ เมตร สูงประมาณ ๒ เมตร จากพ้ืนที่โดยรอบ พบหลักฐานต่อเนื่องตั้งแต่ สมัยก่อนประวัติศาสตร์ สมัยทวารวดี และสมัยล้านช้าง และจากการศึกษา เปรียบเทียบโบราณวัตถุกับโบราณคดีใกล้เคียง สามารถกาหนดอายุได้ประมาณ ๒,๕๐๐ ปี มาแล้ว และโบราณวัตถุวัฒนธรรมล้านช้าง มีอายุอยู่ประมาณพุทธ ศตวรรษท่ี ๒๓ – ๒๔ สถานที่ต้ัง หมู่ 4บ้า นกุดคอเมย ตาบลกุดดู่ อาเภอโ นนสัง จังหวดั หนองบวั ลาภู

วดั ศรีสวำ่ ง วดั ศรสี ว่าง เป็นสถานท่ีประกอบพธิ ีกรรมทางศาสนาในตาบลกุดดู่ และ มีพิพิธภัณฑ์แหล่งเรียนวัตถุโบราณ โดยภายในพิพิธภัณฑ์มีการจัดแสดงวัตถุโบราณ เคร่ืองใช้ของคนในยุคก่อน เช่น ตะเกียง ไห หม้อ กระด้ง อุปกรณ์ที่ใช้ในการทอผ้า เครอ่ื งมือทามาหากิน เปน็ ต้น ลักษณะเดน่ แหลง่ เรียนรู้โบราณวัตถุ สถานทต่ี งั้ หมู่ 1บา้ นศรสี วา่ ง ตาบลกุดดู่ อาเภอโนนสงั จงั หวดั หนองบวั ลาภู

วัดปำ่ ศรสี มบรู ณ์ วัดป่าศรีสมบูรณ์ เป็นสถานที่ประกอบพิธีกรรมทาง ศาสนาในตาบลกุดดู่ และมพี พิ ิธภณั ฑแ์ หล่งเรยี นร้วู ัตถโุ บราณ โดย ภายในพิพธิ ภัณฑ์มกี ารจัดแสดงพระพทุ ธรปู โบราณ เป็นตน้ ลักษณะเดน่ แหล่งเรียนรูโ้ บราณวตั ถุ สถานท่ีต้ัง หมู่ 11บ้านศรีสมบูรณ์ ตาบลกุดดู่ อาเภอโนนสงั จังหวดั หนองบวั ลาภู

ประวตั แิ ละผลงำนครูภมู ปิ ัญญำทอ้ งถิ่น ตำบลบ้ำนคอ้ อำเภอโนนสงั จังหวัดหนองบัวลำภู ดำ้ น อทุ ยำนแห่งชำติ สำขำ อทุ ยำนแหง่ ชำติภูเก้ำ-ภูพำน อุทยานแหง่ ชาติภูเก้า-ภพู าน

อทุ ยำนแห่งชำตภิ เู ก้ำ-ภพู ำนคำ อุทยานแห่งชาติภูเก้า-ภูพานคา เป็นแหล่งธรณีสัณฐานประเภทภูเขา ซ่ึง ครอบคลุมพื้นท่ีอาเภออุบลรัตน์อาเภอภูเวียง จังหวัดขอนแก่น และอาเภอโนนสัง จังหวัด หนองบัวลาภู ท่ีทาการอุทยานอยบู่ รเิ วณรมิ ทะเลสาบเหนอื เขื่อนอุบลรัตน์ อุทยานแห่งชาติ ภูเก้า-ภูพานคามีเนื้อท่ีประมาณ 322 ตารางกิโลเมตร ภูพานคา เป็นเทือกเขาหินทราย เปน็ สว่ นหนงึ่ ของเทอื กเขาภูพาน อยบู่ ริเวณดา้ นทศิ ตะวันออกของลาํน้าพอง ริมอ่างเก็บํน้า เขื่อนอุบลรัตน์ ส่วนภูเก้าอยู่บริเวณด้านทิศเหนือประกอบด้วยภูเขา หินทรายหลายลูก มี แหล่งธรรมชาติที่สาคัญ เช่น รอยเท้านายพราน รอยตีนหมา เสาหินหามต่าง และํน้าตก ตาดฟ้า ธรณีวิทยาบริเวณภูเก้า-ภูพานคาเป็นหินทรายสีขาว สีอ่อน หินทรายแปงสีแดง และหินอัคนีมรี อยช้นั ขวาง มีหินดนิ ดานและหินกรวดมนแทรกสลับ อยูใ่ น หน่วยหิน ภูพาน ชุดโคราช อายชุ ่วงลา่ งและชว่ งกลางครีเทเซียส หรอื ประมาณ 144-97 ล้านปี

บริเวณภเู กา้ และภูพานคาอยใู่ นบริเวณท่ีเป็นหินทรายชุดโคราช ซ่ึงสามารถเพ่ิมเติมความรู้ ด้านธรณีวิทยาของหินทราย เช่น การแสดงช้ัน การวางช้ันเฉียงระดับ กระบวนการทาง ธรณวี ิทยาจากํนา้ และลมที่ทาให้ไดล้ ักษณะธรณสี ัณฐานท่ีแปลกตาให้แก่นักท่องเที่ยวท่ัวไป ไดท้ ราบในรปู แบบของเอกสารเผยแพร่และป้ายแหลง่ เรยี นร้ทู างธรณวี ทิ ยา ลกั ษณะเด่น แหล่งเรียนรู้ทางธรรมชาติ สถานท่ีตัง้ หมู่ 6 บ้านท่าศลิ า ตาบลบ้านค้อ อาเภอโนนสัง จงั หวดั หนองบวั ลาภู

จดุ ชมววิ ช่องเขำขำด จุดชมวิวช่องเขาขาด บริเวณน้ีเป็นจุดที่สามารถมองเห็น ทวิ ทศั น์ที่สวยงามของเขื่อนอุบลรัตน์ เน่ืองจากเป็นมุมสูงอยู่ช่วงสันเขาภู พานคา ทาให้เห็นทัศนีภาพมุมกว้าง ซ่ึงเป็นจุดแบ่งเขตระหว่างอาเภอ อุบลรัตน์ จังหวัดขอนแก่น และอาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลาภู บรเิ วณนจ้ี ะเหมาะในการชมพระอาทิตย์ตก และยังสามารถมองเห็นสันภู เก้าได้อย่างชัดเจน อยู่ทางทิศใต้ของอุทยานแห่งชาติภูเก้า - ภูพานคา ระยะทางประมาณ 700 เมตร สถานท่ีตั้ง หมู่ 6 บ้านท่าศิลา ตาบลบ้านค้อ อาเภอโนนสัง จังหวดั หนองบัวลาภู

ประวัตแิ ละผลงำนครภู มู ปิ ญั ญำท้องถนิ่ ตำบลโคกม่วง อำเภอโนนสังจงั หวัดหนองบัวลำภู ดำ้ น เข่อื นเก็บนำ้ บอง สำขำ แหล่งเก็บนำ้ ในโครงกำรอ่ำงเกบ็ นำ้ หว้ ยน้ำบอง เข่ือนเกบ็ นา้ ห้วยน้าบอง

เขอื่ นลำหว้ ยบอง เข่ือนลาห้วยบอง เป็นแหล่งเรียนรู้โครงการด้านการพัฒนาแหล่งน้า ใน โครงการอา่ งเก็บน้านา้ บองอันเนอื่ งมาจากพระราชดาริ อาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบัวลาภู เป็นอ่างเก็บน้าประเภทเข่ือนดิน ขนาดความจุอ่างเก็บน้าสูงสุด 29 ล้านลูกบาศก์เมตร นอกจากนี้ ยงั เป็นแหล่งเพาะเลี้ยงและขยายพันธ์ุสัตว์น้า ทาให้ราษฎรมีอาชีพเสริม และมี รายได้เพ่ิมข้ึน ส่งผลให้มีคุณภาพชีวิตและความเป็นอยู่ดีข้ึน มีน้าท่ีสร้างความชุ่มชื้นและมี ระดบั นา้ ใตด้ นิ เพ่ิมขึ้น ซง่ึ จะทาให้ระบบนิเวศน์มคี วามอุดมสมบรู ณ์มากย่งิ ขน้ึ สถานท่ีตั้ง หมู่ 5บา้ นตาดไฮ ตาบลโคกมว่ ง อาเภอโนนสงั จงั หวัดหนองบวั ลาภู

พพิ ธิ ภณั ฑซ์ ำกดึกดำบรรพ์ภูเกำ้ ลักษณะพิเศษท่เี ป็นองคค์ วามรูท้ มี่ ีคุณคา่ ต่อชมุ ชน พิพิธภัณฑ์ซากดึกดาบรรพ์ และซากฟอสซิลไดโนเสาร์ เป็นพิพิธภัณฑ์ ทจ่ี ดั แสดงเรือ่ งราวความรู้ทางด้านธรรมชาติ และธรณีวิทยาของจังหวัดหนองบัวลาภูท่ีเป็น แหล่งค้นพบที่สาคัญควรค่าแก่การศึกษาของเยาวชนจังหวัดหนองบัวลาภู ตั้งอยู่ท่ีหน่วย พิทักษ์อุทยานแห่งชาติภูเก้า – ภูพานคา ท่ี ภก.๑ ( วังมน ) อยู่ห่างจากท่ีทาการอุทยานฯ ประมาณ 64 กิโลเมตร มีเจ้าหน้าที่คอยให้ข้อมูลต่างๆเก่ียวกับซากดึกดาบรรพ์ ให้แก่ นกั ทอ่ งเทย่ี ว อาคาร สถานท่ี ลัก ษณะ ขอ งตัว อ า คา รพิ พิ ธ ภัณฑ์มีลัก ษณะ เป็นอ า คา รรูป ส่ีเหลย่ี มผืนผ้ามีพืน้ ท่ี เป็นลักษณะอาคารปูนช้ันเดียวหลังคาสูงเป็นห้องโถงใหญ่ และมีการ จัดแสดงภายใน

การจัดแสดงภายในอาคารจัดแสดงซากฟอสซลิ ไดโนเสาร์ ดงั รายละเอยี ดดังนี้ 1. จดั นิทรรศการเร่ืองราวของไดโนเสาร์ เร่ืองราวของไดโนเสาร์ท่ีมีการค้นพบ ซากฟอสซลิ ในเขตภาคอสี าน 2. จดั แสดงนิทรรศการเร่ืองราวของไดโนเสาร์พันธ์ุตา่ งๆ การจัดแสดงเป็นป้าย นทิ รรศการที่สวยงาม 3. จัดแสดงกระดกู และรอยเทา้ ของไดโนเสารท์ ่คี ้นพบในเขตอาเภอโนนสงั สถานที่ต้ัง หมู่ 8บ้านวังมน ตาบลโคกม่วง อาเภอโนนสัง จังหวัด หนองบวั ลาภู 4. แสดงหุน่ จาลองสภาพภูมิศาสตร์ของจังหวัดหนองบัวลาภูท่ีแวดล้อมไปด้วย ภเู ขา แสดงเสน้ ทางการคมนาคมของจังหวัด

เสำหนิ หำมตำ่ ง เสาหินหามต่างหรือหามต้ัง ลักษณะเป็นก้อนหินทรายขนาด ใหญ่ ทบั ซอ้ นกันคลา้ ยดอกเห็ดขนาดใหญ่ 2 ต้นคู่กนั เป็นประติมากรรมทาง ธรรมชาติที่แปลกและสวยงาม ซ่ึงลักษณะของการทับซ้อนกันนี้ มีความหมายคล้ายคลึงกันกับเสาเฉลียง ที่อุทยานแหงชาติผาแต้ม จังหวัดอุบลราชธานี คือเกิดจากการกัดเซาะของน้า สายลม และแสงแดด มีความสูงจากระดับน้าทะเลประมาณ 300 เมตร และห่างจากท่ีทาการ อุทยานแห่งชาติ ภเู กา้ - ภูพานคา 45 กิโลเมตร สถานที่ตั้ง หมู่ 8บ้านวังมน ตาบลโคกม่วง อาเภอโนนสัง จังหวดั หนองบวั ลาภู

ประวตั แิ ละผลงำนครูภูมปิ ัญญำท้องถิ่น ตำบลโนนเมอื ง อำเภอโนนสังจงั หวัดหนองบัวลำภู ดำ้ น ภูมปิ ัญญำทอ้ งถนิ่ สำขำ แหล่งเรียนรภู้ มู ิปัญญำทอ้ งถ่ินแปรรูปปลำ นางสวุ มิ ล โนนคามา

กลุ่มแปรรปู ปลำห้วยบง กลุ่มแปรรูปปลาห้วยบง เป็นแหล่งเรียนรู้องค์กรเกษตรกรด้าน เคหกิจเกษตร บ้านห้วยบง จังหวัดหนองบัวลาภู โดยมีกิจกรรมเด่น ฝึกปฏบิ ัตกิ ารแปรรูปปลา ดงั น้ี 1. หลกั สูตรการฝกึ อบรมการทาปลาสวายเสน้ 2. หลักสตู รการฝกึ อบรมการทาปลาสม้ สายเดย่ี ว 3. หลักสูตรการฝึกอบรมการทาปลาสม้ ตวั วทิ ยากรเคหกิจเกษตร นางหนูเพยี ร เมฆวนั เรอื่ ง การแปรรูปปลา สถานท่ีต้ัง หมู่ 5บ้านห้วยบง ตาบลโนนเมือง อาเภอโนนสัง จังหวัดหนองบวั ลาภู

คณะผู้จัดทำ ท่ปี รึกษำ ครูรักษาการในตาแหน่ง ผอ.กศน.อาเภอโนนสงั ๑. นางนวพรรษ จนั ทราทลู ครู กศน.ตาบล ผู้รับผดิ ชอบ ครู กศน.ตาบล ๑. นางมะลิ ไชยพาฤทธ์ิ ครู กศน.ตาบล ๒. นางสาวมณทิภา ดหู ฤคา ครู กศน.ตาบล ๓. นางธนพร สมสนั ต์ ครู กศน.ตาบล ๔. นางสาวสภุ าพร วงษ์ออ่ น ครู กศน.ตาบล ๕. นางสาวสนุ ีนาถ แวววงศ์ ครู กศน.ตาบล ๖. นางสาวอรดี ไชยบรุ มณ์ ครู กศน.ตาบล ๗. นางถนอมทรพั ย์ ทองเดช ครู กศน.ตาบล ๘. นายชยั กติ ติ โสภาศรี ครู กศน.ตาบล ๙. นายอรุณ รัตนงาม ครู กศน.ตาบล ๑๐. นายธนภทั ร สมสนั ต์ ครู กศน.ตาบล ๑๑. นายสทุ ธินนั สีอดุ ทา ครู กศน.ตาบล ๑๒. นายปฏิวตั ิ ววิ าจารย์ ครู กศน.ตาบล ๑๓. นายรัตนะ ม่วงกลาง ๑๔. นายอนวุ ฒั น์ ทองเดช ผู้รวบรวมและจัดพมิ พ์ บรรณารักษ์ ๑. นางสาวจฑุ ามาศ พลนางาม เจ้ำของเอกสำร ศนู ย์การศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั อาเภอโนนสงั