ภาษาไทย หลักภาษาฯ ม.4 ตอน 3 หลักการฟังและการดูสื่อ

ภาษาไทย หลักภาษาและการใช้ภาษา ช้นั มัธยมศกึ ษาปีท่ี ๔ กลุม่ สาระการเรยี นรู้ภาษาไทย ตอนที่ ๑ ตอนท่ี ๒ ตอนท่ี ๓ ตอนท่ี ๔ ๑_หลักสูตรวชิ าภาษาไทย ๒_แผนการจัดการเรียนรู้ ๓_PowerPoint_ประกอบการสอน ๔_ใบงาน_เฉลย ๕_ข้อสอบประจาหนว่ ย_เฉลย ๖_ขอ้ สอบ_เฉลย ๗_การวดั และประเมินผล ๘_เสรมิ สาระ ๙_ส่อื เสริมการเรยี นรู้ บริษทั อกั ษรเจริญทศั น์ อจท. จำกดั : 142 ถนนตะนำว เขตพระนคร กรุงเทพฯ 10200 Aksorn CharoenTat ACT.Co.,Ltd : 142 Tanao Rd. Pranakorn Bangkok 10200 Thailand โทรศพั ท์ : 02 622 2999 โทรสำร : 02 622 1311-8 [email protected] / www.aksorn.com

๓ตอนที่ การฟงั การดู และการพดู ๑หนว่ ยการเรียนรู้ท่ี หลักการฟังและการดูส่ือ จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้ ๑. มีวจิ ำรณญำณในกำรเลือกเร่ืองทีฟ่ ังและดู ๒. มมี ำรยำทในกำรฟงั และกำรดู

ความสาคญั ของการฟังและดูสอื่ ควำมเจรญิ ทำงเทคโนโลยจี ะพฒั นำขึ้นเพยี งไหนกต็ ำม กำรฟังและกำรดกู ย็ ังคงเปน็ ส่งิ จำเปน็ ในชวี ิตประจำวนั เพรำะกำรฟงั เป็นพ้นื ฐำนสำคัญของกำรเป็นผูร้ หู้ รอื นักปรำชญ์ ประเภทของการฟงั และการดูสื่อ ๑) การฟัง การดูโดยไม่ตงั้ ใจ คือ ไมม่ ีเจตนำโดยตรงท่ีจะฟังหรอื ดู ๒) การฟงั การดโู ดยตง้ั ใจ คอื กำรฟังและกำรดูทม่ี ีจดุ มงุ่ หมำยชัดเจนในกำรฟงั และกำรดูในครั้งน้นั ๆ

จดุ มุ่งหมายของการฟังและการดูสอ่ื ๒) ฟังและดเู พอ่ื ใหเ้ กดิ ควำมเพลิดเพลิน ๔) ฟงั และดูเพือ่ หำสำระและคตชิ วี ติ ๑) ฟังและดูเพื่อใหเ้ กิดควำมรู้ควำมคิด ๓) ฟังและดูเพอ่ื ติดตอ่ สอ่ื สำรในชวี ติ ประวนั ประสทิ ธิภาพการฟังและการดูสอื่ ๑. มีควำมตั้งใจ สนใจเร่ืองรำวทฟี่ งั และดู ๒. ได้ยินชัดเจน มีประสำทหดู ี ๓. มสี มำธิในกำรฟังเพอื่ ให้จดจำเร่อื งที่ฟังได้ดี เพรำะกำรฟังนนั้ ย้อนทวนไม่ได้ ๔. ใช้ควำมคดิ ในขณะทีฟ่ งั และดู ๕. ตดิ ตำมเรอ่ื งรำวท่ฟี งั ที่ดูและสำมำรถลำดบั เหตุกำรณ์ได้ถูกต้อง ๖. เข้ำใจเรือ่ งรำวที่ผพู้ ูดพูดและแปลควำมทฟ่ี ังได้ โดยอำศัยประสบกำรณพ์ ื้นฐำน ๗. ฟังและดแู ล้วสำมำรถนำสำระประโยชน์จำกกำรฟังและกำรดูไปใชใ้ นชวี ิตประจำวันได้ ๘. สำมำรถประเมินเรอื่ งรำวต่ำงๆ ท่ีได้จำกกำรฟังและกำรดู โดยใช้เหตุผลวิจำรณ์แยกแยะสิ่งที่ฟงั และดไู ด้

หลกั การฟังและการดสู อื่ ๑. ส่ือวิทยโุ ทรทศั น์ จะมีรำยกำรประจำสถำนีในแตล่ ะวนั ผฟู้ ังผดู้ ูควรศึกษำรำยกำรตำ่ งๆ ก่อนวำ่ จะออกอำกำศ ในเวลำใด สถำนใี ด และเลือกจดั สรรเวลำให้ตรงกับสอื่ ท่จี ะออกอำกำศนั้นๆ ๒. เมื่อฟงั หรอื ดูรำยกำรใดแล้วพบคำพูดท่แี ปลก สะดดุ หู ควรจดบนั ทกึ ไว้เพื่อพิจำรณำวำ่ ขอ้ ควำมน้ันถกู ตอ้ งหรอื ไม่ เพรำะเหตใุ ด ถำ้ ไม่ถูกต้องควรจะใชค้ ำใด ๓. ถ้ำเปน็ กำรฟังจำกแถบบันทึกเสยี งต้องศึกษำวธิ ีกำรใชเ้ ครอ่ื งมือตำ่ งๆ ของเครอื่ งใหเ้ ขำ้ ใจ ถำ้ เปน็ คอมพิวเตอร์ ตอ้ งรจู้ ักวิธีใช้โปรแกรมตำ่ งๆ และศกึ ษำวิธใี ชท้ ถี่ ูกต้อง ๔. ถำ้ เป็นกำรดจู ำกส่อื อเิ ล็กทรอนกิ สป์ ระเภทคอมพิวเตอร์ เชน่ อนิ เทอร์เนต็ ควรรจู้ กั เว็บไซตท์ ่ีมเี นอ้ื หำสำระ สร้ำงสรรค์ เกดิ กำรเพม่ิ พูนควำมรู้ ๕. รู้จกั วเิ ครำะห์ขอ้ ควำมท่ฟี งั และดู ถ้ำรำยกำรใดมีโฆษณำมำก ควรพิจำรณำภำษำภำพ กำรนำเสนอวำ่ มคี วำม เหมำะสม และนำ่ เชือ่ ถอื เพียงใด ๖. เลอื กรำยกำรที่เหมำะกับวัย และให้คุณค่ำในกำรนำไปใชใ้ นชวี ิตประจำวนั

การเลือกฟังและเลือกดสู ่ือ ๑) หลกั การฟังจากบุคคลและการดูจากกิจกรรมการแสดง ๑. เล่ำเรื่องจำกกำรฟังและดไู ดถ้ กู ตอ้ ง ๒. แสดงควำมคิดของตนเองท่ีมีต่อเรอ่ื งที่ฟงั และดไู ด้ ๒) หลกั การฟัง การดูขา่ วและเหตกุ ารณท์ ัง้ เรอื่ งใกลต้ ัวและไกลตวั ๑. สำมำรถฟังแล้วถำ่ ยทอดเร่ืองรำวได้ถูกตอ้ ง ๒. สำมำรถระบุแหล่งท่ีมำของข่ำวได้ ๓. สำมำรถวนิ จิ ฉยั ไดว้ ่ำข่ำวนน้ั ๆ ควรเช่ือหรือไม่ มีประโยชน์หรือไม่ อยำ่ งไร ๓) หลกั การฟัง การดูคาอธิบายต่างๆ ๑. จบั ใจควำมสำคัญได้ ๒. ตอบคำถำมหรอื ปฏบิ ัตติ ำมได้ ๓. รู้จักจดบันทกึ ไดค้ รบถว้ น

หลกั การฟังและการดสู ่ือ ๑. เข้ำฟงั และดใู หต้ รงเวลำ ควรไปถงึ ก่อนกำรบรรยำยหรอื ดสู อื่ ๒. ฟงั และดดู ้วยควำมต้ังใจ ไมพ่ ูดคุยกันในขณะทฟ่ี ัง ๓. ร้จู กั จดบนั ทกึ สำระสำคญั และจบั ประเด็นข้อสงสยั ๔. เมอื่ จบกำรบรรยำยและกำรดแู ล้ว อำจถำมข้อสงสยั ด้วยอำกำรและขอ้ ควำมทส่ี ภุ ำพ ๕. ควรปรบมอื เพอ่ื แสดงควำมพอใจชนื่ ชมในผู้พดู หรอื เรื่องทฟี่ งั ๖. รักษำกิรยิ ำมำรยำท โดยไม่พูดคยุ ไมส่ ่งเสียงรบกวนผู้อ่นื ไมล่ กุ จำกทีน่ ัง่ หรอื ลกุ เข้ำลกุ ออกบอ่ ยๆ ๗. เม่อื ไม่พอใจ ต้องรู้จักยบั ย้งั ควำมรสู้ ึกและอำรมณ์ทรี่ ุนแรงได้ ๘. ใชค้ วำมคดิ ไตร่ตรองในขณะทฟ่ี ังวำ่ ขอ้ ควำมทฟ่ี งั มีกำรใช้ภำษำที่สละสลวย หรอื มีควำมนำ่ เชื่อถอื เพียงใด

๒หนว่ ยการเรียนรู้ที่ การสรปุ ความจากการฟงั การดู จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้ ๑. สรุปแนวคิดและแสดงควำมคดิ เห็นจำกเร่อื งที่ฟังและดูได้ ๒. สำมำรถประเมินเรอ่ื งที่ฟังและดู แลว้ กำหนดแนวทำงนำไปประยุกต์ใช้ในกำรดำเนินชีวติ ๓. มวี จิ ำรณญำณในกำรเลือกเรอื่ งทฟ่ี งั และดู ๔. มมี ำรยำทในกำรฟงั กำรดู และกำรพดู

หลกั การฟงั และการดูเพือ่ สรปุ ความ ๑. ฟังเรอ่ื งรำวใหเ้ ขำ้ ใจ พยำยำมจบั ใจควำมสำคญั ของเรือ่ งเปน็ ตอนๆ ว่ำเรือ่ งอะไรใครทำอะไร ท่ไี หน เม่ือไร อย่ำงไร ๒. ฟังเร่ืองรำวที่เปน็ ใจควำมสำคัญแลว้ หำรำยละเอยี ดของเรอ่ื งทเี่ ปน็ ลักษณะปลกี ยอ่ ยของใจควำมสำคัญ หรือทีเ่ ป็น สว่ นขยำยใจควำมสำคัญ ๓. สรุปควำมโดยรวบรวมเนอ้ื หำสำระสำคัญอยำ่ งครบถ้วน วธิ กี ำรสรุปควำมจำกกำรฟงั จะต้องคน้ หำให้พบว่ำสำรใด เป็นควำมคดิ สำคัญในเรือ่ งน้ันๆ แลว้ สรปุ ไวเ้ ฉพำะใจควำมสำคญั โดยเขียนชอ่ื เรือ่ ง ผพู้ ูด โอกำสที่ฟงั วนั เวลำ และ สถำนที่ทไ่ี ด้ฟังหรือดูไวเ้ ป็นเคร่ืองเตือนควำมทรงจำต่อไป

มารยาทในการฟงั และการดู ๑. มองสบตำผพู้ ดู ไมม่ องออกนอกหอ้ งหรอื มองไปทีอ่ ื่น ๒. รักษำควำมสงบ ไม่ส่งเสยี งรบกวนผูอ้ ืน่ ไม่รับประทำนของขบเคี้ยว ๓. แสดงกิริยำอำกำรท่ีเหมำะสม ๔. ในกำรดภู ำพไม่ควรขดี เขยี น หรอื ฉีกภำพซ่ึงแสดงถงึ ควำมไม่มีวัฒนธรรมที่ดงี ำม

๓หนว่ ยการเรียนรู้ท่ี การพูดต่อที่ประชุมชน จุดประสงค์การเรียนรู้ ๑. พูดในโอกำสตำ่ งๆ พูดแสดงทรรศนะ โตแ้ ยง้ โนม้ น้ำวใจ และเสนอแนวคดิ ใหมด่ ว้ ยภำษำทถ่ี ูกต้องเหมำะสม ๒. มีมำรยำทในกำรฟัง กำรดู และกำรพูด

ความหมายของการพูดต่อทีป่ ระชมุ ชน กำรพดู ในท่สี ำธำรณะ มผี ูฟ้ ังเปน็ จำนวนมำก ผู้พดู ต้องสนใจปฏกิ ริ ิยำตอบสนองของผฟู้ ัง ทั้งท่ีเป็นวัจนภำษำ และอวัจนภำษำ กำรพูดต่อหน้ำประชมุ ชนเป็นกำรเปิดโอกำสให้ผพู้ ดู ไดแ้ สดงควำมสำมำรถเฉพำะตวั เปน็ ท้ังศำสตร์ และศิลปซ์ ่ึงไมจ่ ำเป็นต้องอำศยั พรสวรรคเ์ สมอไป สำมำรถฝกึ ฝนได้ นอกจำกน้กี ำรฝกึ พูดตอ่ ท่ีประชมุ ชน ยังเป็นวธิ ี ท่ีดอี กี วิธหี นึง่ ในกำรปรับปรุงบุคลิกภำพทง้ั ภำยในและภำยนอก เพื่อพัฒนำให้เป็นนกั พูดทด่ี ี จุดมุ่งหมายของการพูดต่อท่ปี ระชุมชน ๑) เพื่อบอกเรือ่ งรำวท่ีควรร้แู กผ่ ู้ฟงั ๒) เพ่อื สรำ้ งควำมบนั เทิงใจให้แกผ่ ู้ฟงั ๓) เพอื่ จงู ใจผ้ฟู ัง

หลกั การพูดตอ่ ที่ประชุมชน ๑) ตอ้ งรู้เรอ่ื งท่ีพดู หมำยถงึ ทุกคนควรพดู ในเรื่องทต่ี นรดู้ ีทีส่ ุด มปี ระสบกำรณ์มำกท่สี ุด ๒) ต้องรู้จักท่ปี ระชมุ หมำยถงึ กำรรูจ้ ักลักษณะกวำ้ งๆ บำงประกำรของผู้ฟัง ไดแ้ ก่ เพศ วยั ขนำดหรือ จำนวน ระดบั กำรศกึ ษำ อำชพี ควำมเชื่อ และศำสนำของผ้ฟงั ๓) ต้องรจู้ ักลาดบั เรือ่ งให้เปน็ ระเบียบ หมำยถึง กำรรู้จกั ทกั ทำยท่ปี ระชมุ ให้ถูกตอ้ งเรม่ิ ต้นใหต้ ่นื เตน้ ดำเนินเร่ืองให้ กลมกลืน และสรปุ จบให้จบั ใจ ๔) ตอ้ งรู้จกั วิธีพูด หมำยถงึ กำรรจู้ ักเลอื กวิธีพูดทีเ่ หมำะสมกับสถำนกำรณ์แตล่ ะครั้ง ๕) ตอ้ งร้จู ักสรา้ งการพูดให้นา่ สนใจ หมำยถงึ ผ้พู ูดจะต้องรจู้ ักวธิ ีที่จะทำให้กำรพูดนำ่ สนใจ มชี วี ติ ชวี ำ