1.คู่มือการจัดการเรียนการสอนออนไลน์-แนวคิดและหลักการ

48 จาํ แนกตามสอื่ การสอน จากการสังเคราะหการจําแนกประเภทของสื่อของนักเทคโนโลยกี ารศกึ ษาตามสื่อการสอน สามารถ จาํ แนกประเภทของสอื่ การสอนออกเปน 3 ประเภท ประกอบดวย 1. ประเภทวัสดุ (software or material) บางครั้งเรียกวา สื่อเล็ก (small media) หมายถึง ส่ือท่ีเก็บ ความรูอยูในตัวเอง เปนสื่อประเภทส้ินเปลอื งเสียหายไดงาย และเปนส่ือที่บรรจุเนือ้ หาสาระเร่ืองราวไวใ นลกั ษณะ ตา งๆ จําแนกได 2 ลกั ษณะ คือ 1.1 วสั ดทุ ่สี ามารถถา ยทอดเน้ือหาไดดว ยตนเอง ไมจาํ เปนตอ งอาศัยอปุ กรณอ ื่นชวย เชน หนงั สอื แผนที่ ลูกโลก รูปภาพ หนุ จาํ ลอง เปนตน 1.2 วัสดุท่ีไมสามารถถายทอดเนื้อหาไดดวยตนเอง จําเปนตองอาศัยอุปกรณอื่นชวย จึงจะ สามารถเสนอเร่ืองราวความรูหรือเน้ือหาสาระไปยังผูเรียนได เชน แผนซดี ี เทปเสียง เทปโทรทศั น ฟลม ภาพยนตร USB Flash Drive เปนตน 2. ประเภทเคร่ืองมือหรืออุปกรณ (hardware or equipment) หมายถึง สื่อท่ีเปนตัวกลางหรือตัวผานที่ ทาํ ใหขอ มูลหรือความรูทีบ่ นั ทกึ ไวใ นสอื่ ประเภทวสั ดุสามารถถายทอดออกมาใหเ ห็นหรอื ไดยนิ ส่อื การสอนประเภท นีเ้ ปน เพียงเครือ่ งเม่อื หรอื ตัวกลางซ่ึงเปน ทางผานของความรู หรือเรือ่ งราวเทานน้ั โดยที่ตวั มนั เองไมไดบรรจุเน้ือหา สาระความรูหรือเร่ืองราวใดๆ ไวเลย จึงไมสามารถจะส่ือความหมายไปยังผูเรียนได แตจะตองอาศัยส่ือประเภท วัสดุมาใชควบคูกันไป จึงจะสามารถเสนอเรื่องราวไปสูผูเรียนในลักษณะตางๆ ได เชน เคร่ืองรับโทรทัศน เคร่ือง ฉายภาพยนตร เครอื่ งเลนแผนซีดี-ดีวีดี เปน ตน 3. ประเภทเทคนคิ และวิธีการ (technique and method) หมายถงึ ส่อื ทมี่ ีลกั ษณะเนน แนวความคดิ หรือ รูปแบบข้ันตอนในการเรียนการสอนเปนสําคัญ อาจนําเอาวัสดุหรือเครอื่ งมืออยางใดอยางหนึ่ง หรือหลายอยางมา ใชรวมกันในลักษณะกิจกรรมหรือวิธีการ ตัวอยางส่ือประเภทนี้คือ การแสดงละคร การศึกษานอกสถานที่ นิทรรศการ และการสาธิต เปน ตน จาํ แนกตามทรพั ยากรการเรียนรู การจําแนกสือ่ ตามทรัพยากรการเรยี นรูส ามารถแบงได 6 แบบ ประกอบดวย 1. คน (people) ไดแก ผูทรงคุณวุฒิในดานตางๆ เริ่มตั้งแตครู และบุคลากรในสถานศึกษา ตลอดจน บุคคลในสงั คมทีม่ ีความชํานาญดา นตา งๆ 2. วัสดุ (materials) ขางในบรรจุเนื้อหาวิชาการและเพ่ือการบันเทิง สามารถนํามาเปนแหลงวิชาการได เชน หนังสอื สไลด และเทปโทรทัศน 3. อาคารสถานท่ี (setting) อาจจะเปนรูปของสนามกีฬา สระวายนํ้า ตัวอาคาร หองประชุม สถานที่ สาธารณะตางๆ ทีส่ ามารถนาํ มาใชประโยชนท างการศึกษา 4. เคร่ืองมือและเครื่องใช (tools and equipment) นอกจากเครื่องมือทางโสตทัศนอุปกรณแลว เครือ่ งใชส าํ นกั งาน ตัง้ แตเ คร่ืองถา ยเอกสาร คอมพวิ เตอร สามารถสรางประสบการณใ นการเรยี นรไู ดท้ังส้ิน 5. กิจกรรม (activities) อาจเปนการจัดขึ้นรวมกับแหลงวิชาการอ่ืนๆ หรือวิธีการเรียนท่ีมีวัตถุประสงค เฉพาะ ไดแก การสอนแบบโปรแกรม การทศั นศกึ ษา การเลนเกมส การแสดงละคร และการอบรมและสัมมนา

49 6. ธรรมชาติ (natural resources) ที่มีอยูและเกิดขึ้นเองตามธรรมชาติในรปู ของปรากฏการณ วัตถุ และ ลักษณะทางภูมิศาสตร เปนแหลงความรูที่สามารถนํามาใชเปนส่ือการสอนได เชน ฟารอง แผนดินไหว สินแร หุบ เขา และน้าํ ตก สรุป สื่อการเรียนการสอน สามารถจําแนกไดหลายประเภท โดยสภาพจริงของการเรียนการสอนผูสอน อาจใชสื่อประเภทใดประเภทหนึ่ง หรืออาจบูรณาการส่ือหลายๆ ชนิดเขาดวยกัน เพื่อรวมกันสรางประสบการณ การเรียนรูใหเกิดแกผูเรียนได ทั้งนี้การเลือกใชส่ือประเภทตางๆ ตองคํานึงถึงจุดประสงคและเนื้อหาสาระการ เรียนรู หรือเสรมิ สรา งมวลประสบการณใ หไ ดตรงตามทหี่ ลกั สตู รวางไวน ัน่ เอง ปจจุบันส่ือท่ีไดรับความนิยมและนํามาใชในการจัดการเรียนการสอนและการศึกษาเรียนรูกันอยาง กวางขวาง คือ สื่อสําหรับการจัดการเรียนการสอนออนไลน อาทิ อินเทอรเน็ต คอมพิวเตอร มือถือและอุปกรณ เคล่ือนที่ โปรแกรมคอมพิวเตอรและแอปพลิเคชัน เปนสื่อท่ีผูสอนสง ขอมูลการเรียนรูในรปู แบบตางๆ ไปยังผูเรียน ผานเครือขายออนไลน โดยสามารถโตตอบกันระหวางผูสอนและผูเรียน หรือผูเรียนดวยกันเอง ส่ือท่ีนิยมใชกัน ประกอบดวย บล็อก (Blogging) ทวิตเตอรและไมโครบล็อก (Twitter and Microblogging) เครือขายสังคม ออนไลน (Social Networking) และการแบงปน ส่อื ทางออนไลน (Media Sharing) สือ่ เหลา นี้ในความเปนจริงแลว ก็คือโปรแกรมคอมพิวเตอรที่ถูกเขียนข้ึนมาเพ่ือตอบสนองความตองการของผูใชในดานตางๆ เชน การทําธุรกิจ ความบันเทิง การพักผอน การอํานวยความสะดวก เปนตน และถูกประยุกตเพื่อนํามาใชเพ่ือการศึกษา กลายเปน ส่ือการเรียนการสอนออนไลนในที่สุด ทั้งสื่อออนไลนเหลาสามารถใชในการจัดการเรียนการสอนไดทั้งระบบ อาจ เรียกวาเปนสื่อหลัก ไปจนถึงส่ือเสริมสําหรับการเรียนการสอน อาทิ MOOC, MOODLE, Edmodo, Google Classroom, Microsoft Teams, Google Meet, Facebook, Youtube, Line, Google Form, Kahoot, Quizizz และอนื่ ๆ อีกมากมาย ภาพท่ี 6.2 สอ่ื การเรยี นการสอนออนไลน ทีม่ า: (Tom Kuhlmann, 2016: ออนไลน)

50 สื่อการเรียนการสอนออนไลนเหลานี้คือโปรแกรมคอมพิวเตอร (Software) ที่ถูกเขียนข้ึนมาเพ่ือ ตอบสนองความตองการของผใู ช ดงั นน้ั ในการนําไปใชงานจะตองมีเครือ่ งมือหรืออปุ กรณค อมพิวเตอร (Hardware) เปนส่ือกลางระหวางโปรแกรมคอมพิวเตอรกับผูใชงานดวย หากจําแนกสื่อการเรียนการสอนออนไลนเหลานี้ตาม การจําแนกตามสื่อการสอน จะพบวา โปรแกรมคอมพิวเตอร (Software) ก็คือ ส่ือประเภทวัสดุ (Software or Material) ท่ีเก็บความรูและบรรจเุ น้ือหาสาระเอาไว เปนสื่อท่ีไมสามารถถายทอดเน้ือหาไดด วยตนเอง จําเปนตอง อาศัยส่ือประเภทเครื่องมือหรืออุปกรณ (Hardware or Equipment) อาทิ คอมพิวเตอร มือถือและอุปกรณ เคล่ือนที่ เปนตัวกลางหรือตัวผา นท่ีทําใหขอมูลหรอื ความรูที่เหลาน้ันสามารถถายทอดออกมาใหเ ห็นหรอื ไดยิน ใน การจัดการเรียนการสอนออนไลนจึงจําเปนตองใชส่ือประเภทวัสดุ (Software or Material) และส่ือประเภท เคร่ืองมือหรืออุปกรณ (Hardware or Equipment) รวมกัน จึงจะทําใหการจัดการเรียนการสอนออนไลนมี ประสิทธภิ าพและประสบความสําเร็จ สื่อการเรียนการสอนออนไลนมีอยูหลากหลายรูปแบบ การเลือกสื่อการเรียนการสอนออนไลนมี ความสําคัญมากตอกระบวนการเรียนการสอน อยางไรก็ตามในการเลือกส่ือการเรียนการสอนพึงระลึกไวเสมอวา \"ไมมีส่ือการสอนอันใดท่ีใชไดดีที่สุดในทุกสถานการณ\" ในการตัดสินใจเลือกใชสื่อการสอนตองพิจารณาถึงปจจัย หลาย ๆ อยา งรว มกัน ผูใชส อื่ ไมควรยกเอาความสะดวก ความถนัด หรือความพอใจสวนตัวเปนปจจัยสําคัญในการ เลือกสื่อการสอนเพราะอาจเกิดผลเสยี ตอกระบวนการเรียนการสอนได หลักการอยางงายในการเลือกสื่อการเรียน การสอนออนไลน มดี ังนี้ 1. เลือกส่ือการสอนออนไลนท่ีสอดคลองกับวัตถุประสงคการเรียนรู ผูสอนควรศึกษาถึงวัตถุประสงคการ เรียนรูที่หลักสูตรกําหนดไว วัตถุประสงคในที่นี้หมายถึงวัตถุประสงคเฉพาะในแตละสวนของเนื้อหายอย ไมใช วัตถุประสงคในภาพรวมของหลักสูตร เชน หลักสูตรกําหนดวัตถุประสงคไววา หลังการเรียนผูเรียนสามารถสราง แบบทดสอบออนไลนได ผูสอนควรพิจารณาวาส่ือการสอนออนไลนท่ีเหมาะสมจะใชกับวัตถุประสงคขอน้ีไดบาง อาจเลือกใช Google Form หรอื Kahoot เปน ตน 2. เลือกสื่อการสอนออนไลนท่ีตรงกับลักษณะของเนื้อหาของบทเรียน เนื้อหาของบทเรียนอาจมีลักษณะ แตกตา งกันไป เชน เปนขอความ เปน แนวคิด เปน ภาพนิ่งภาพเคลื่อนไหว เปน เสยี ง เปนสี ซ่งึ การเลอื กสื่อการสอน ควรเลือกใหเหมาะสม ครอบคลุมตามเน้ือหาที่จะสอน มีการใหขอเท็จจริงท่ีถูกตอง และมีรายละเอียดมากเพียง พอท่ีจะใหผ เู รยี นเกิดการเรียนรูตามวัตถุประสงคท ่ีกําหนดไว 3. เลือกสื่อการสอนออนไลนใหเหมาะสมกับลักษณะของผูเรียน ลักษณะเฉพาะตัวของผูเรียนเปนส่ิงที่มี อิทธิพลตอการรับรูสอ่ื การสอน ในการเลือกสอ่ื การสอนตองพิจารณาลักษณะของผูเ รียน เชน อายุ เพศ ความถนดั ความสนใจ ระดับสติปญญา วัฒนธรรม และประสบการณเดิม เชน การสอนผูเรียนอาชีวศึกษาอาจใชเปน ภาพเหมือนจริงหรอื ภาพวดี ทิ ัศนไ ด 4. เลือกสื่อการสอนออนไลนใหเ หมาะสมกับจํานวนของผูเรียน และกิจกรรมการเรียนการสอน การสอนแต ละคร้ังจํานวนของผูเ รยี นและกิจกรรมท่ีใชใ นการเรียนสอนเปนสง่ิ สําคญั ท่ีตองนาํ มาพิจารณาควบคูกันในการใชสอื่ การสอน เชน การสอนผูเรียนจํานวนมากจําเปนตองใชวิธีการสอนแบบบรรยายในชวงแรก สื่อการสอนท่ีนํามาใช อาจเปน Microsoft Teams หรอื Google Meet เปน ตน หรืออาจจะมอบหมายใหผ เู รยี นศึกษาคนควา และเรียนรู ดวยตนเองผา น MOOC หรอื MOODLE ระบบบริหารจัดการการเรียนการสอนที่ผูสอนไดเตรียมไวเ ปน อยา งดี เปน ตน

51 5. เลือกสอื่ การสอนออนไลนท ่เี หมาะสมกับสภาพแวดลอ ม อาทิ สถานทส่ี าํ หรับสอนออนไลน เสยี งรบกวน อุปกรณอํานวยความสะดวก พ้ืนท่ีที่ผูเรียนอาศัยอยูเน่ืองจากสงผลตอการเขาถึงสัญญาณอินเทอรเน็ตของผูเรียน ซ่ึงเปนปจจัยหลักของการเรียนการสอนออนไลน การสอนออนไลนผูสอนอาจไมจําเปนตองใหผูเรียนเปดกลอ งเพื่อ จะไดเห็นหนาผูเรียนตลอดการบรรยาย เพื่อลดปริมาณการใชสัญญาณอินเทอรเน็ตของผูเรียน นอกจากนี้ผูสอน อาจมอบหมายใหผูเรียนไปศึกษาคนควาจากแหลงขอมูลตางๆ นอกเหนือจากการบรรยายเหมือนในช้ันเรียนปกติ เชน อาจใหผูเรียนศึกษาเรียนรูเนื้อหาวิชาจากคลิปที่ผูสอนบันทึกหรือสรางไวดวยตนเอง หรือผูสอนรวบรวมไว แลวนัดวันเวลาเพ่ือใหผูเรียนรวมกันแลกเปล่ียนเรียนรูจากเนื้อหาท่ีผูส อนมอบหมายไป อาจเรียกวาหองเรียนกลับ ดานทก่ี ําลงั เปน ทนี่ ิยม 6. เลือกส่ือการสอนท่ีมีลักษณะนาสนใจและดึงดูดความสนใจ ขอไดเปรียบของสื่อการเรียนการสอน ออนไลนคือมีส่ือการสอนท่ีนาสนใจและดึงดูดความสนใจผูเรียนท่ีผูสอนสามารถเลือกใชไดจํานวนมาก ท้ังน้ีขึ้นอยู กับความถนัดและความสนใจของผูสอนเชนกัน ส่ือการสอนออนไลนจะชวยทําใหการสอนมีความนาสนใจและ ดึงดูดความสนใจของผูเรียนได อาจกอใหเกิดบรรยากาศการเรียนรูที่สนุกสนาน นาสนใจ หรือสรางความพึงพอใจ ใหแ กผูเรียน สดุ ทายผลลัพธห รอื ผลสมั ฤทธิ์ทางการเรยี นทดี่ กี จ็ ะเกิดขึ้นกับผูเรยี น 7. เลือกส่ือการสอนท่ีมีวิธีการใชงาน เก็บรักษา และบํารุงรักษาไดสะดวก ขอไดเปรียบของส่ือการเรียน การสอนออนไลนอีกขอ หนึ่งคอื ใชงานงา ย มแี หลง เรียนรูก ารใชงานจํานวนมาก เนอื่ งจากแตล ะสื่อมีคูม ือการใชหรือ มีบุคคอื่นนําเสนอวิธีใชงานเปนวีดิทัศนใหเลือกศึกษาไดตามความชอบ และที่สําคัญแทบจะไมตองเก็บรักษา และ บํารุงรักษา เน่ืองจากส่ือการสอนออนไลนเหลาน้ีถูกเก็บอยางปลอดภัยอยู ณ ที่แหงใดแหงหนึ่งในโลกใบน้ี และท่ี แหงน้ันมีผูเช่ียวชาญแตละดานดูแลและรักษาไวใหเปนอยางดี โดยเฉพาะส่ือการสอนออนไลนประเภทวัสดุ (Software or Material) หนาท่ีของผูสอนเพียงแตดูแลและรักษาสื่อประเภทเคร่ืองมือหรืออุปกรณ (Hardware or Equipment) อยา งคอมพวิ เตอร มือถอื และอุปกรณเ คล่ือนท่อี ยา ใหสูญหาย แตกหกั และเสียหายกเ็ พยี งพอ การสรา งและหาคณุ ภาพสื่อการเรยี นการสอนออนไลน เมื่อพูดถึงการสรางและหาคุณภาพส่ือการเรียนการสอนมักทําใหผูสอนกังวลและมองเปนเรื่องใหญที่ตอง ทุมเทกําลังกายกําลังใจและเวลาจํานวนมากลงไป และอาจทําใหนึกถึงการวิจยั และสถิติซ่ึงเปนสิง่ ท่ผี ูสอนสวนใหญ มักจะไมมีเวลาใหเน่ืองจากงานสอนและงานรับผิดชอบในสถานศึกษาก็มากเพียงพออยูแลว เอกสารประกอบการ อบรมชุดนจี้ ึงกลาวถึงการสรางและหาประสิทธิภาพสื่อการเรยี นการสอนออนไลนในขอบเขตที่ผูสอนสามารถทําได และไมก ระทบจากงานประจําท่ีผูส อนรับผดิ ชอบ และจะกลาวถึงเฉพาะส่ือการเรียนการสอนที่ออกแบบและพัฒนา โดยผูสอน เพื่อเปนเครื่องมือสําหรับผูสอนที่นํามาใชในการเรียนการสอนและทําใหผูเรียนเกิดการเรียนรูตาม วัตถุประสงคหรือจุดมุงหมายท่ีผูสอนวางไวและเปนสื่อการสอนท่ีมีคุณภาพ การสรางและหาคุณภาพส่ือการเรียน การสอน ในเอกสารประกอบการอบรมชุดน้ีประกอบดวย 3 สวนไดแก สวนนําเขา (Input) สวนกระบวนการ (Process) และสวนผลลพั ธ (Output) ตามลาํ ดับ ดงั น้ี ดังน้ี การสรางสื่อการเรียนการสอน การสรางส่ือการสอนประกอบดวย 2 สวน ไดแก สวนนําเขา (Input) และสวนกระบวนการ (Process) มี รายละเอยี ด ดังน้ี

52 สวนนําเขา (Input) ประกอบดว ย 1. การวิเคราะหปญหาและความจําเปนในการใชส่ือการเรียนการสอน เปนส่ิงแรกที่ผูสอนควรคํานึงถึง เน่ืองจากผูสอนสามารถระบุปญหาที่แทจริงท่ีเกิดข้ึนจากการจัดการเรียนการสอนในชั้นเรียนและตัดปญหาท่ีไม เกี่ยวของออกไป จะนําไปสูการวางแผนสรางสื่อการเรียนการสอนท่ีทําใหมีโอกาสเช่ือไดวาสือ่ การสอนของผูสอนมี คุณภาพ เริ่มตนจากประเมินความตองการส่ือการสอนโดยรวมจากบุคคลท่ีเกี่ยวของ อาทิ หัวหนาฝายวิชาการ ผสู อนทานอน่ื ที่สอนวิชาเดียวกนั ทั้งจากภายนอกและภายในหนว ยงานของผูสอน และผเู รยี น เพื่อรวบรวมขอมูลวา ส่ือการเรียนการสอนใดมีแลวหรือยังขาดแคลนและยังไมตรงกับความตองการของผูสอนและผูเรียน เชน พบวา รายวิชาเครื่องวัดไฟฟา หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) ขาดแคลนเคร่ืองมือวัดไฟฟาท่ีใชเปนส่ือการเรียน การสอนของจริง และไดขอมูลวา Clip VDO เปนส่ือการเรียนการสอนที่ไดรับความสนใจจากผูเรียน และผูสอนมี ความสามารถในการทํา Clip VDO การใชงานเครื่องมือวัดไฟฟาไดดวยตนเอง จบลงดวยการวิเคราะหเปาหมาย ของการนํา Clip VDO การใชงานเคร่ืองมือวัดไฟฟาไปใชในการเรียนการสอน อาทิ หลังจากผูเรียนไดเรียนผาน Clip VDO การใชงานเคร่ืองมือวัดไฟฟาแลว ผูสอนคาดหวังวาจะเกิดการเปลี่ยนแปลงจากผูเรียนอยางไรบาง เชน มคี วามรู ความเขาใจ และสามารถใชง านเครอ่ื งมือวดั ไฟฟาไดเ ปน อยา งดี 2. การวิเคราะหลักษณะของผูเรียน การวิเคราะหส่ิงเหลาน้ีผูสอนสามารถทําไดไมยากเน่ืองจากผูเรียน เหลานั้นเรียนรูอยูกับผูสอน ประกอบดวย ลักษณะโดยท่ัวไปของผูเรียน เชน หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) ช้ันปที่ 2 มีอายุระหวาง 17-18 ป ผลการเรียนโดยรวม 2.25 ข้ึนไป และลักษณะเฉพาะของผูเรียน อาทิ เม่ือเครื่องมือวัดไฟฟาท่ีใชเปนสื่อการเรียนการสอนของจริงไมเพียงพอทําใหผูเรียนพูดคุยกันเองเสียงดัง หลับ คุย โทรศัพท ไมกระตุนการอยากเรียนรูของผูเรียน และที่สําคัญพบวาผูเรียนทุกคนมีคอมพิวเตอรหรือโทรศัพทมือถือ ซ่งึ เปนประโยชนตอการจดั การเรยี นการสอนดวย Clip VDO เปนตน 3. การวิเคราะหเน้ือหาบทเรียน ผูสอนวิเคราะหเนื้อหาบทเรียนในรายวิชาเพ่ือดูวาหนวยใดสามารถสราง Clip VDO ไดบาง เชน รายวิชาเครื่องวัดไฟฟามี 14 หนวย ประกอบดวย หลักการเบื้องตนของเคร่ืองวัดไฟฟา แอมมิเตอรไฟฟากระแสตรง โวลตม ิเตอรไ ฟฟา กระแสตรง เคร่ืองวัดไฟฟากระแสสลบั แอมมิเตอรไ ฟฟา กระแสสลับ โวลตม เิ ตอรไฟฟา กระแสสลับ โอหมมิเตอร มลั ตมิ เิ ตอร วัตตม ิเตอร กโิ ลวตั ตอาวรม ิเตอร ออสซิลโลสโคป เคร่อื งวัด ไฟฟาชนดิ อ่ืนๆ ความผดิ พลาดในการวัด และการบํารุงรักษาเคร่ืองวัดไฟฟา ซึง่ แตละหนวยจําเปนตองใชเครื่องมือ วัดไฟฟา แตเมื่อเคร่ืองมือไมเพียงพอตอผเู รียน ผูสอนก็สามารถสรางส่ือการเรียนการสอนในรูปของ Clip VDO ได ซึ่งผูสอนไมจําเปนตองสราง Clip VDO ทุกหนวยการเรียน แตหากสามารถสรางไดทุกหนวยการเรียนก็เปนส่ิงท่ีดี ผสู อนสามารถสรางสราง Clip VDO ไปเร่อื ยๆ ที่ละคลปิ สองคลปิ ในทสี่ ุดผูส อนกจ็ ะมี Clip VDO รายวิชาเครอื่ งวัด ไฟฟาครบถวน ผูสอนสามารถนําไปตอยอดจัดเปนหองเรียนออนไลน แชรหรือแบงปนกับผูสอนคนอ่ืนและ สาธารณะในรูปของ Youtube Channel ของผูสอนเองได และสราง Clip VDO อ่ืนๆ ท่ีสงเสริมการเรียนรูของ ผเู รียนในรายวิชานี้และรายวชิ าตอ ไป 4. การวิเคราะหวัตถุประสงคการเรียน ผูสอนวิเคราะหวัตถุประสงคการเรียนแตละหนวยแตละหัวขอที่ ตองการสรา ง Clip VDO วา เมื่อสราง Clip VDO แลวผเู รยี นจะไดความรู ความเขาใจ การใชง าน ความสนใจ ความ พึงพอใจตอการเรียน หรืออ่ืนๆ ดานใดบาง เชน เพื่อใหผูเรียนสามารถอธิบายสวนประกอบของแอมมิเตอรไฟฟา กระแสตรง สามารถใชงานแอมมิเตอรไฟฟากระแสตรงไดอยางถูกตองและลดความผิดพลาดในการใชแอมมิเตอร ไฟฟา กระแสตรง จะไดส ราง Clip VDO ใหต อบวตั ถุประสงคของการเรียนและพฒั นาผูเรียนไปในทิศทางท่ีดขี ้นึ

53 5. การวิเคราะหรูปแบบการนําเสนอเนื้อหาและกิจกรรมที่เหมาะสม หลังจากที่ผูสอนวิเคราะหขอมูลได ครบทั้งส่ีขอแลว สุดทายผูสอนก็มาการวิเคราะหวารูปแบบการนําเสนอเนื้อหาและกิจกรรมที่เหมาะสมที่จะใชใน การจัดการเรียนการสอนควรเปนรูปแบบใด จะใชวัสดุ อุปกรณ เคร่ืองมือ คอมพิวเตอร โปรแกรมและแอปพลิเค ชันใดบา ง ซง่ึ ตัวอยา งในทน่ี ีค้ ือ Clip VDO เปนตน สรปุ ไดว า สวนนาํ เขา (Input) คอื การวิเคราะหขอมูลท่ีเกย่ี วของ (Analysis) เพอ่ื ใหไดข อ มูลทีถ่ ูกตองและ สมบูรณที่สุดเพ่ือใชประกอบการตัดสินใจออกแบบและพัฒนาส่ือการเรรียนการสอน ประกอบดวย การวิเคราะห ปญหาและความจําเปนในการใชสื่อการเรียนการสอน การวิเคราะหลักษณะของผูเรียน การวิเคราะหเน้ือหา บทเรียน การวิเคราะหวตั ถปุ ระสงคก ารเรียน และการวเิ คราะหร ปู แบบการนาํ เสนอเนอื้ หาและกจิ กรรมท่เี หมาะสม สวนกระบวนการ (Process) หลังจากวิเคราะหขอมูลในสวนตางๆ จนไดขอมูลสวนนําเขา (Input) ครบ ตามท่ีตองการแลว ลําดับตอไปผูสอนก็ตองมาดําเนนิ การในสวนของสวนกระบวนการหรือการเลือกใชสอื่ การเรียน การสอน ซ่ึงมีอยู 2 ทางเลือก ไดแก 1) เลือกใชสื่อการเรียนการสอนท่ีมีอยูแลวอยางเหมาะสมหรือจะนําสื่อการ เรียนการสอนท่ีมีอยูแลว มาดัดแปลง ปรบั ปรุงแกไข และ 2) พฒั นาส่อื การเรยี นการสอนข้ึนมาใหมเนื่องจากยังไมมี ส่ือการเรียนการสอนในเร่ืองนั้นๆ หรือมีอยูแตไมสามารถนาํ มาดัดแปลงใหสามารถใชง านไดแลว และไมสอดคลอง กบั ขอมูลที่วเิ คราะหไดจ ากสว นนาํ เขา (Input) ซ่ึงตัวอยา งในทนี่ คี้ อื พัฒนาส่อื การเรยี นการสอนขึน้ มาใหมในรูปของ Clip VDO ซึ่งผูสอนสามารถออกแบบและสรางไดดวยตนเอง ใชบริการกลุมงานผลิตสื่อของสถานศึกษาผลิตให หรือจางผูมีความรูความสามารถผลิตให ภายใตการควบคุมการออกแบบและพัฒนาโดยผูสอน ในกรณีที่ผูสอน เลือกท่ีจะพัฒนาส่ือการเรียนการสอนขึ้นมาใหม สวนกระบวนการ (Process) มีข้ันตอนสําคัญท่ีผูสอนตอง ดาํ เนินการ 2 ขน้ั ตอน ประกอบดวย 1. การออกแบบส่ือการเรียนการสอน (Design) ตวั อยางสื่อการเรยี นการสอนในทนี่ ้ีคือ Clip VDO ดังนนั้ ผูสอนจะตองออกแบบสตอรี่บอรด (Storyboard) เพ่ือลําดับความสําคัญของเน้ือหา Clip VDO แตละสวน ออกแบบองคประกอบใน Clip VDO ไดแก องคประกอบภาพ ภาพนิ่ง ภาพเคล่ือนไหว กราฟก ขอความ เสียง บรรยาย เสียงประกอบ รวมถึงลูกเลน (Effect และ Transition) ของ Clip VDO เปนตน อาจรวมถึงออกแบบ กิจกรรมการเรยี นการสอน และการวัดและประเมินผลผูเรียนทส่ี อดคลองกบั วตั ถปุ ระสงคการเรียนท่ีไดวิเคราะหไว แลวเพ่ือใหสอดคลอ งกบั Clip VDO ดวย 2. การพัฒนาสื่อการเรียนการสอน (Development) หลังจากไดออกแบบสื่อการเรียนการสอน (Design) ไวเปนอยางดีแลว ลําดับตอไปก็ดําเนินการพัฒนาสื่อการเรียนการสอน หรือ Clip VDO ตามท่ีได ออกแบบไว การพัฒนาสือ่ การเรียนการสอนเปน ข้นั ตอนท่ผี สู อนจะไดล งมือถายทํา อดั เสียง และตดั ตอ จริงดวยวสั ดุ อุปกรณ เครื่องมือ คอมพิวเตอร โปรแกรมและแอปพลิเคชนั ที่ไดจัดเตรยี มไวพ รอมแลว ในขั้นการวเิ คราะหร ูปแบบ การนําเสนอเนื้อหาและกจิ กรรมที่เหมาะสม การหาคุณภาพสือ่ การเรียนการสอน การหาคุณภาพสอื่ การเรียนการสอนดว ย 1 สวน คอื สวนผลลพั ธ (Output) มรี ายละเอียด ดังนี้

54 สวนผลลัพธ (Output) ถึงขั้นตอนนี้เชอื่ วาผูส อนไดพัฒนาสอ่ื การเรียนการสอนหรือ Clip VDO เสร็จสนิ้ แลว การพัฒนาส่ือการเรียนการสอนใหเสร็จสมบูรณและมีคุณภาพ จําเปนอยางย่ิงที่ผูสอนจะตองนําส่ือการเรียน การสอนหรือ Clip VDO ไปใช (Implementation) และประเมนิ ผลสื่อการเรยี นการสอน (Evaluation) เพือ่ ให มั่นใจวาส่ือการเรียนการสอนท่ีพัฒนาขึ้นมาน้ันมีคุณภาพและสามารถใชกับผูเรียนไดจริง การหาคุณภาพสื่อการ เรียนการสอนมีรายละเอยี ดดังน้ี 1. การนําส่ือการเรียนการสอนไปใช (Implementation) เพื่อใหม่ันใจวาสื่อมีคุณภาพและสามารถใช งานไดจริง จึงควรนําส่ือการเรียนการสอนไปทดลองใชกับผูเรียนบางคน มักเรียกวากลุมตัวอยางเพื่อหาคุณภาพ ของสื่อการเรียนการสอน ดวยการหาคุณภาพสื่อการเรียนการสอนแบบเด่ียว (1:1) โดยเลือกผูเรียนที่เรียนเกง เรียนปานกลาง และเรียนออน อยางละ 1 คน มาลองใชหรือมาลองเรียนดวยสื่อการเรียนการสอนที่ผูสอน พฒั นาข้ึน อาจจะใหก ลมุ ตัวอยา งแยกกนั มาเรียนหรือมาเรียนพรอมกนั แตใชวัสดแุ ละอุปกรณในการเรยี นคนละชุด แยกกันออกไปอยา งชัดเจน เพอ่ื ผูส อนจะไดใ หค วามชว ยเหลอื พูดคุย และสงั เกตการเรยี นจากสอื่ การเรียนการสอน ของกลุมตัวอยางแตละคนท่ีมีผลการเรียนแตกตางกัน เพื่อนําผลมาปรับปรุงแกไขขอบกพรองของส่ือการเรียนการ สอนเพือ่ ใชส ําหรบั การหาคุณภาพส่ือการเรยี นการสอนแบบกลุม (1:12) โดยเลอื กผเู รียนท่เี รยี นเกง เรียนปานกลาง และเรียนออน อยางละ 4 คน ขึ้นอยูกับจํานวนนักศึกษาที่มีและหาได มาลองใชหรือมาลองเรียนดวยสื่อการเรียน การสอนท่ีผูสอนพัฒนาและปรับปรุงแกไขขอบกพรองแลว ผูสอนใหความชวยเหลือ พูดคุย และสังเกตการเรียน จากส่ือการเรียนการสอนของกลุมตัวอยางและนําผลมาปรับปรุงแกไขขอบกพรองของส่ือการเรียนการสอนเพ่ือใช สําหรับการหาคุณภาพส่ือการเรียนการสอนแบบสนาม (1:30) โดยเลือกผูเรียนที่เรียนเกง เรียนปานกลาง และ เรียนออน อยา งละ 10 คน หรือเลือกผเู รยี นมาสัก 1 หองเรียนตามทผี่ ูเรยี นและผูสอนสะดวก อาจจะมจี ํานวนมาก หรือนอยกวา 30 คนกย็ อ มได ในทางปฏิบัตติ ัวเลขของกลุมตวั อยางท้ัง 3 กลุม ผสู อนสามารถบรหิ ารจัดการไดตาม ความเหมาะสมเน่ืองจากบางครั้งการจะหาผูเรียนไดจํานวนท่ีระบุอาจจะเปนไปไดไมงายนัก และท่ีสําคัญเปนการ หาคุณภาพสื่อการเรียนการสอนเพ่ือใชในการจัดการเรียนการสอนไมใชเ พื่อการศึกษาวิจัย หากเปนการศึกษาวิจยั มักกําหนดไวที่ 30 คนข้ึนไปเทานั้นเอง หรือในทางปฏิบัติจริงผูสอนจะนําสื่อการเรียนการสอนที่พัฒนาขึ้นมาไปให เพ่ือนครูท่ีสอนวิชาเดียวกันหรือสอนตางวิชาชวยทดลองใชและใหขอเสนอแนะเพ่ือการปรับปรุงแกไขก็ไดเชนกัน โดยผูสอนอาจทําแบบประเมินออนไลนหรือพิมพดวยกระดาษใหกลุมตัวอยางเหลาน้ีไดประเมินและให ขอเสนอแนะ ผูส อนจะไดม ขี อ มลู มาใชในการปรับปรุงแกไขสอื่ การเรยี นการสอนตอไปได 2. ประเมนิ ผลสอ่ื การเรียนการสอน (Evaluation) โดยหลกั การของการออกแบบและพฒั นาส่ือการเรียน การสอน ผูสอนหรือผูสรางสื่อยอมมีการตรวจสอบ ตรวจทาน ปรับปรุงแกไขส่ือการเรียนการสอนเปนระยะๆ ใน ทกุ ข้ันตอนของการสรา งสื่อการเรยี นการสอนอยูแลว เรียกวาการประเมินผลสอ่ื การเรียนการสอนโดยผสู รา งส่ือ แต เพื่อความถกู ตองตามหลักวชิ าการและสรางความเชอ่ื มนั่ ใหกบั ส่ือการเรียนการสอนท่ผี สู อนสรางขน้ึ การประเมินผล ส่ือการเรียนการสอน (Evaluation) ในที่น้ีหมายถึง การประเมินผลสื่อการเรียนการสอนทั้ง 3 สวน ไดแก 1) สวน นําเขา (Input) ประกอบดวยการประเมินการวิเคราะหขอมูลที่เก่ียวของ (Analysis) 2) สวนกระบวนการ (Process) ประกอบดวยการประเมนิ การออกแบบส่อื การเรียนการสอน (Design) และการพฒั นาสือ่ การเรียนการ สอน (Development) โดยปกตกิ ารประเมนิ ใน 2 สว นนม้ี กั ประเมินโดยผเู ช่ยี วชาญดานเน้อื หา ดานการออกแบบ และพัฒนาสื่อการเรียนการสอน 3-5 คน ซึ่งผูสอนสามารถใหผูสอนทานอื่นจากหนวยงานเดียวกันหรือตาง หนว ยงานชวยเปนผูเ ช่ียวชาญใหได เพอ่ื ประเมนิ ความเหมาะสมและความสอดคลอ งของเนื้อหาและวตั ถปุ ระสงคใช

55 คา ดชั นคี วามสอดคลอง (IOC) เปน การใหคะแนนการตอบแบบประเมินจากผูเช่ียวชาญเพ่ือตรวจสอบความถูกตอง ของสือ่ การเรียนการสอนแตล ะรายการแลว และ 3) สว นผลลัพธ (Output) ประกอบดวยการประเมนิ ผลเม่ือนําส่ือ การเรยี นการสอนไปใช (Implementation) เปน การประเมนิ เพื่อหาคุณภาพของสื่อการเรยี นการสอนตามเกณฑ E1/E2 ของชัยยงค พรหมวงศ (2520) ผูเสนอแนวคิดการประเมินดังกลาว โดย E1 คือคารอยละของคะแนนเฉลี่ย ที่เกิดจากการทํากิจกรรมระหวา งเรยี นของผูเรียน อาทิ การทดสอบยอย การบาน และงานที่ผูสอนมอบหมายและ E2 คอื คา รอยละของคะแนนเฉลย่ี ท่เี กดิ จากการทาํ แบบทดสอบของผูเรียนหลงั เรยี นจบทั้งกระบวนการ จบขั้นตอนน้ีก็พอจะม่ันใจไดวาส่ือการเรียนการสอนท่ีผูสอนพัฒนาและปรับปรุงแกไขจนสมบูรณมี คณุ ภาพเพียงพอและสามารถนาํ ไปใชใ นการจัดการเรียนการสอนไดจริง เพ่ือประเมนิ ผลสัมฤทธิ์และความพึงพอใจ ของท่ีไดเรียนรูดวยส่ือการเรียนการสอนท่ีผูสอนพัฒนาข้ึนตามวัตถุประสงคที่กําหนดไวตอไป ซึ่งการประเมินผล สมั ฤทธแิ์ ละความพงึ พอใจของผูเรียนไมไดกลาวถงึ ในท่ีนี้ ภาพท่ี 6.3 รูปแบบการสรางและหาคุณภาพส่อื การเรยี นการสอนออนไลน ที่มา : ADDIE (2000) และ (จนิ ตวยี  คลา ยสงั ข, 2560)

56 สรุป การสรางและหาคุณภาพสือ่ การเรยี นการสอนออนไลน แบง่ ออกเป็น 3 สวนหลกั ไดแ ก สว นนาํ เขา (Input) เปนข้ันตอนของการวิเคราะหขอมูลท่ีเก่ียวของ (Analysis) ประกอบดวย การวิเคราะหปญหาและความจําเปนใน การใชส่ือการเรียนการสอน การวิเคราะหลักษณะของผูเรียน การวิเคราะหเนื้อหาบทเรียน การวิเคราะห วัตถุประสงคการเรียน และการวิเคราะหรูปแบบการนําเสนอเน้ือหาและกิจกรรมที่เหมาะสม สวนกระบวนการ (Process) ประกอบดวยการออกแบบส่ือการเรียนการสอน (Design) และการพัฒนาสื่อการเรียนการสอน (Development) แล ะสว นผ ล ลัพธ ( Output) ประกอบดว ย การนําสื่อการเรียนการส อน ไ ป ใ ช (Implementation) และประเมินผลสือ่ การเรยี นการสอน (Evaluation) เอกสารอา งองิ กดิ านนั ท มลทิ อง. (2548). เทคโนโลยีและการสื่อสารเพือ่ การศึกษา. กรุงเทพฯ: อรุณการพิมพ. จินตวีย คลายสังข. (2560). การผลิตและใชสื่ออยางเปนระบบ เพื่อการเรียนรูในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพฯ : สาํ นกั พิมพแหง จฬุ าลงกรณม หาวิทยาลยั . จฬุ าลงกรณม หาวิทยาลัย. ชยั ยงค พรหมวงศ. (2520). ระบบส่อื การสอน. กรงุ เทพฯ : สํานักพมิ พจุฬาลงกรณม หาวทิ ยาลัย. นันทิยา รักรัตน. (2557). กรวยประสบการณของ Edgar Dale. สืบคนเม่ือ 27 พฤษภาคม 2557, จาก http://57gc1000409.blogspot.com/2015/01/blog-post_24.html. เพ็ญศรี ศรีสวัสดิ์. (2558). นวัตกรรมเทคโนโลยีสารสนเทศและการส่ือสารทางการศึกษา. คณะศึกษาศาสตร สถาบนั การพลศกึ ษา วทิ ยาเขตสุพรรณบรุ .ี ศภุ ชัย ตนั ศิริ และคณะ. (2552). นวัตกรรมและเทคโนโลยีการศกึ ษา. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลยั รามคําแหง. สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. (2561). รายงานประจําป 2561 สํานักงานคณะกรรมการการ อาชวี ศึกษา. สํานกั งานคณะกรรมการการอาชวี ศกึ ษา กระทรวงศึกษาธกิ าร. Brow, Jame W; Levis, Rechand B; and Harcleroad, Fred F. (1977). AV Instruction: Technology, Media and Medthods. (5 ed). New York: McGraw-Hill Book Company. Dale, Edgar. (1969). Audio-Visual Methods n Teching. (3 ed). New York: Holt Rineheart and Winston. Gerlach, V.S. and D.P. Ely. (1971). Picture and Visual Perception. New York: Hamper Row. McGriff, Steven J. ( 2 0 0 0 ) . Instructional System Design ( ISD) : Using the ADDIE Model. Instructional Systems, College of Education, Penn State University. Tom Kuhlmann. (2016). The Cons of Social Media for E-Learning. https://blogs.articulate.com/rapid-elearning/cons-social-media-e-learning.

57 บรรณานกุ รม กิดานนั ท มลิทอง. (2548). เทคโนโลยีและการสือ่ สารเพอื่ การศึกษา. กรุงเทพฯ: อรุณการพมิ พ. กฤษณพงศ เลิศบํารุงชัย. (2563). การทํางานรวมกันและการจัดการเรียนการสอนออนไลนดวย Microsoft Teams. โครงการอบรมพัฒนาทักษะครูอาชีวศึกษาดานการจัดการเรียนการสอนอนไลน. สํานักงาน คณะกรรมการการอาชวี ศึกษารวมกบั มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาพระนครเหนือ. คณิตพงศ เพ็งวนั . (2563). การจัดการเรยี นการสอนออนไลนดวยแอปพลิเคชัน Zoom. คณะวศิ วกรรมศาสตร. มหาวิทยาลัยเชยี งใหม จินตวีร คลายสังข. (2555). อีเลิรนนิงคอรสแวร : แนวคิดสูการปฏิบัติสําหรับการเรียนการสอนอีเลิรนนงิ ในทกุ ระดบั . กรงุ เทพฯ : สาํ นักพิมพแหงจุฬาลงกรณม หาวิทยาลยั , 2555. จินตวีย คลายสังข. (2560). การผลิตและใชสื่ออยางเปนระบบ เพื่อการเรียนรูในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพฯ : สํานกั พมิ พแ หง จฬุ าลงกรณม หาวทิ ยาลัย. จุฬาลงกรณมหาวิทยาลัย. จิระ จิตสุภา. (2562). การใชคอมพิวเตอรและโปรแกรมสําเร็จรูปเพ่ือประโยชนในการจัดการเรียนการสอน เอกสารคําสอน. คณะครศุ าสตร มหาวทิ ยาลัยสวนดุสิต. จิราภรณ สรรพวีรวงศ ภัทรกันย ติเอียดยอ จันทนี ปลูกไมดี ศรัญญา ท้ิงสุข สุพรรษา สุดสวาท และ กนกพร สง ปราบ. (2559). ความสขุ ของนกั ศกึ ษามหาวิทยาลัยวลัยลักษณ. สงขลานครินทรเ วชสาร. ปท่ี 34 ฉบบั ท่ี 5 ก.ย.- ต.ค. 2559. ใจทิพย ณ สงขลา. (2550). E-Instructional Design: วิธีวิทยาการออกแบบการเรียนการสอนอิเล็กทรอนิกส. กรงุ เทพฯ : ศูนยต ําราและเอกสารทางวิชาการ คณะครุศาสตร จุฬาลงกรณมหาวทิ ยาลัย. ชัยยงค พรหมวงศ. (2520). ระบบสอ่ื การสอน. กรงุ เทพฯ : สํานักพมิ พจ ฬุ าลงกรณม หาวิทยาลยั . ถนอมพร เลาหจรัสแสง. (2545). Designing e-Learning หลักการออกแบบและการสรา งเว็บเพ่ือการเรียนการ สอน. กรงุ เทพฯ : อรณุ การพมิ พ. นันทิยา รักรัตน. (2557). กรวยประสบการณของ Edgar Dale. สืบคนเมื่อ 27 พฤษภาคม 2557, จาก http://57gc1000409.blogspot.com/2015/01/blog-post_24.html. ปรัชญนันท นิลสุข. (2542). WBT : Web-Based Training เทคโนโลยีการฝกอบรมครูในอนาคต. วารสาร ศึกษาศาสตรป รทิ ัศน. 14 (2) (พฤษภาคม - สงิ หาคม 2542) : 79-88. ปรัชญนันท นิลสุข. (2563). โครงการอบรมพัฒนาทักษะครูอาชีวศึกษาดานการจัดการเรียนการสอนออนไลน. สํานักพัฒนาสมรรถนะครูและบุคลากรอาชีวศึกษา สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. กระทรวงศกึ ษาธกิ าร. เพ็ญศรี ศรีสวัสด์ิ. (2558). นวัตกรรมเทคโนโลยีสารสนเทศและการส่ือสารทางการศึกษา. คณะศึกษาศาสตร สถาบันการพลศึกษา วทิ ยาเขตสพุ รรณบรุ ี. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี. (2550). การผลิตและพัฒนา e-Learning โครงการการศึกษาไรพรมแดน. โครงการ SUT e-Training มหาวิทยาลยั เทคโนโลยีสุรนารี. นครราชสีมา : โจเซฟ. วชิ ดุ า รตั นเพยี ร.(2548). การเรยี นการสอนบนเวบ็ ขั้นนาํ . กรงุ เทพฯ : สํานกั พิมพแหง จุฬาลงกรณมหาวิทยาลยั .

58 วีณฐั สกุลหอม จิระ จติ สภุ า อลงกรณ เกดิ เนตร และเบญจวรรณ กส่ี ขุ พนั ธ. (2563). โลกแหง การเรียนรูออนไลน ท่ีขับเคลอื่ นดวยแอปพลเิ คชนั . คณะครศุ าสตร มหาวิทยาลัยสวนดสุ ติ . ศศิธร ขันติธวรางกูร. (2551). การจัดการชั้นเรียนของผูสอนมืออาชีพ. วารสารครุศาสตร. ปที่ 1 ฉบับที่ 2 เดือน มนี าคม 2551. ศภุ ชยั ตันศิริ และคณะ. (2552). นวัตกรรมและเทคโนโลยกี ารศกึ ษา. กรุงเทพฯ: มหาวทิ ยาลัยรามคําแหง. สถาบันการเรียนรูแหงมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี. (2563). 5 กลยุทธในการกระตุนผูเรียนทาง ออนไลน. สถาบันการเรียนรู มหาวทิ ยาลยั เทคโนโลยพี ระจอมเกลา ธนบุรี. สาธิยา ภูนาพลอย ปรัชญนันท นิลสุข และจารุมน หนูคง. (2563). ผลการจัดการเรียนรูดวย AL MIAP เพ่ือ สงเสรมิ ความฉลาดทางดจิ ิทลั ของนกั ศึกษาระดับปริญญาตรี. คณะครุศาสตรอ ตุ สาหกรรม มหาวิทยาลัย เทคโนโลยีพระจอมเกลาพระนครเหนอื . สรุ างค โคว ตระกูล. (2556). จิตวิทยาการศึกษา. กรุงเทพฯ: โรงพมิ พแหง จุฬาลงกรณม หาวทิ ยาลัย. สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. (2561). รายงานประจําป 2561 สํานักงานคณะกรรมการการ อาชวี ศึกษา. สาํ นกั งานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธกิ าร. สาํ นักงานพัฒนาธรุ กรรมทางอิเล็กทรอนิกส. (2563). ผลการสํารวจพฤตกิ รรมผใู ชอินเทอรเน็ตในประเทศไทย ป 2562. สาํ นกั งานพฒั นาธรุ กรรมทางอิเลก็ ทรอนกิ ส. กระทรวงดจิ ทิ ลั เพอ่ื เศรษฐกิจและสงั คม. อภิชาติ อนุกูลเวช. (2563). รูปแบบการจัดการเรียนการสอนออนไลนอาชีวศึกษายุควิกฤติโควิด 19. วทิ ยาลยั เทคนคิ ชลบุร.ี อนริ ุทธ สตมิ นั่ .(2550) ผลการใชรูปแบบการจัดการเรยี นรูโดยใชก จิ กรรมการเรยี นรูแ บบโครงงานบนเครือขา ย อนิ เทอรเนต็ ที่มีตอ การเรียนรูแบบนําตนเองและผลสัมฤทธิ์ทางการเรยี นของนกั ศึกษาระดบั อุดมศึกษา. วิทยานิพนธการศกึ ษาดษุ ฎีบณั ฑติ . บัณฑิตวิทยาลยั มหาวิทยาลัยศรีนครนิ ทรวิโรฒ. Anderson, T. ( 2 0 0 8 . The Theory and Practice of Online Learning. Canada: AU Press, Athabasca University. Brian M. Morgan. (2016). Student Engagement: 5 Strategies to Motivate the Online Learner. เขาถงึ เมอื่ 30 เมษายน 2563. จาก https://blog.blackboard.com/student-engagement-strategies-motivate-online-learner/ Brow, Jame W; Levis, Rechand B; and Harcleroad, Fred F. (1977). AV Instruction: Technology, Media and Medthods. (5 ed). New York: McGraw-Hill Book Company. Dale, Edgar. (1969). Audio-Visual Methods n Teching. (3 ed). New York: Holt Rineheart and Winston. Gerlach, V.S. and D.P. Ely. (1971). Picture and Visual Perception. New York: Hamper Row. McGriff, Steven J. ( 2 0 0 0 ) . Instructional System Design ( ISD) : Using the ADDIE Model. Instructional Systems, College of Education, Penn State University. Tom Kuhlmann. (2016). The Cons of Social Media for E-Learning. https://blogs.articulate.com/rapid-elearning/cons-social-media-e-learning.