หน่วยที่ 2 สินทรัพย์ หนี้สินและส่วนของเจ้าของตามแม่บทการบัญชี

หน่วยที่ 2 สนิ ทรัพย์ หนีส้ นิ และสว่ นของเจา้ ของตามแม่บทการบญั ชี สาระการเรยี นรู้ 1. สินทรัพยต์ ามแมบ่ ทการบัญชี 2. หนี้สินตามแมบ่ ทการบญั ชี 3. สว่ นของเจา้ ของตามแมบ่ ทการบญั ชี สนิ ทรพั ย์ สินทรัพย์ (Assets) ตามแม่บทการบญั ชี หมายถงึ ทรพั ยากรที่อยูใ่ นความควบคมุ ของ กจิ การทรพั ยากรดงั กลา่ วเปน็ ผลของเหตกุ ารณใ์ นอดีต ซึ่งกิจการคาดวา่ จะไดห้ รับประโยชน์ เชิงเศรษฐกิจจากทรพั ยากรนนั้ ในอนาคต เชน่ เงนิ สด (Cash) เงินฝากธนาคาร (Deposits at financial institutions) ลกู หนกี้ ารคา้ (Account receivables) รถยนต์ อาคาร เครอ่ื งใช้ สานกั งาน ทด่ี ิน ลขิ สิทธิ์ เปน็ ต้น ประเภทของสินทรพั ย์ สนิ ทรัพยแ์ บ่งออกเป็น 2 ประเภท คอื สินทรพั ยห์ มนุ เวยี น และ สินทรพั ย์ไม่หมุนเวียน ดังนี้ 1. สินทรพั ยห์ มนุ เวยี น (Current Asset) หมายถึงสนิ ทรัพยท์ ม่ี สี ภาพคลอ่ ง สามารถจะเปล่ยี น มาเป็นเงินสด หรือขายหรอื จะใชห้ มดไปภายในเวลา 1 ปี หรือน้อยกวา่ นัน้ 2. สนิ ทรัพยไ์ มห่ มนุ เวยี น (Non-Current Asset)หมายถึง สนิ ทรัพย์ท่ีไม่สามารถเปล่ยี นมาเปน็ เงนิ สดได้โดยเรว็ หรือเป็นสินทรัพยท์ ีก่ จิ การมไี ว้ใช้งานและมีอายกุ ารใชง้ านนานเกนิ กว่า 1 ปี หนี้สิน (Liability)

หมายถึง ภาระผกู พันในปจั จบุ นั ของกจิ การทีต่ อ้ งจา่ ยชาระคนื แกบ่ คุ คลภายนอกใน อนาคต ภาระผูกพนั ดงั กลา่ วเป็นผลของเหตุการณ์ในอดีตซงึ่ การชาระภาระผกู พนั นน้ั คาดว่าจะ ส่งผลใหก้ ิจการสูญเสียทรพั ยากรที่มีประโยชนเ์ ชิงเศรษฐกจิ เชน่ เจ้าหนกี้ ารคา้ เงนิ กู้ เงนิ เบิกเกนิ บญั ชี เจา้ หนจ้ี านอง เปน็ ต้น หนสี้ ินแบ่งออกเปน็ 2 ประเภท ไดแ้ ก่ 1. หน้สี ินหมุนเวียน (Current Liabilities) หมายถึง ภาระผกู พันท่กี จิ การตอ้ งชาระคนื ภายใน ระยะเวลา ไมเ่ กิน 1 ปี เช่น เจ้าหนีก้ ารคา้ เงนิ เบกิ เกนิ บญั ชีธนาคาร เงนิ กยู้ มื จากธนาคาร ระยะสนั้ ตวั๋ เงนิ จ่าย เปน็ ตน้ 2. หนสี้ นิ ไมห่ มุนเวียน (Non – Current Liabilities) หมายถึง หนี้สนิ ซึ่งมรี ะยะเวลาการชาระ คนื เกินกวา่ 1 ปี หรือเกินกวา่ รอบระยะเวลาการดาเนนิ งานตามปกตขิ องกจิ การ เช่น เงนิ กู้ ระยะยาว หุ้นกู้ พันธบัตรเงินกู้ เป็นตน้ สว่ นของเจา้ ของ (Owner’s equity) หมายถึง สว่ นไดเ้ สยี คงเหลือในสนิ ทรพั ยข์ อง กจิ การหลังจากหกั หนี้สิน ทง้ั สนิ ออกแลว้ กรรมสิทธ์ิทีเ่ จา้ ของกจิ การมใี นสนิ ทรพั ย์ เรยี กวา่ สนิ ทรพั ยส์ ุทธิ (สินทรัพย์ – หนสี้ นิ )

สมการบญั ชี ความหมายของสมการบัญชี สมการบัญชี (Accounting Equation) หมายถงึ การแสดงถงึ ทรพั ยากรของกจิ การเชิง เศรษฐกิจ ทอ่ี ย่ใู นการดูแลและควบคมุ ของกิจการและมสี ทิ ธใิ นการครอบครองท้ังหมดทม่ี ใี น ทรัพยากรนน้ั ๆไม่วา่ จะเปน็ สนิ ทรัพย์ หนี้สนิ และส่วนของเจ้าของ(ทนุ ) โดยสมการจะแสดง ความสมั พันธ์ระหวา่ งสนิ ทรัพย์ หนี้สนิ และส่วนของเจ้าของตามแม่บทการบญั ชี สมการบญั ชี (A , L , OE) A หมายถึง สนิ ทรัพย์ = A ย่อมาจาก Assets = สินทรพั ย์ L หมายถึง หนีส้ ิน = L ยอ่ มาจาก Liabilities = หน้สี นิ OE หมายถงึ สว่ นของเจ้าของ = OE ยอ่ มาจาก Owner’s Equity = ส่วนของเจ้าของ สตู รการหาคา่ สมการบญั ชี การหาคา่ A (สนิ ทรัพย์) > L + OE = A *หากต้องการหาคา่ สินทรพั ย์ให้นา หนี้สิน + ส่วน ของเจ้าของ* การหาค่า L (หน้สี นิ ) > A – OE = L *หากตอ้ งการหาค่าหน้ีสนิ ใหน้ า สนิ ทรพั ย์ – สว่ นของเจา้ ของ* การหาคา่ OE (ส่วนของเจา้ ของ) > A – L = OE *หากตอ้ งการหาค่าของส่วนของเจ้าของให้ นา สนิ ทรัพย์ – หนสี้ ิน* การวิเคราะหร์ ายการคา้ การวิเคราะห์รายการคา้ ถือเปน็ จดุ เรม่ิ ตน้ ของการวงจรบญั ชี ถา้ วเิ คราะหร์ ายการคา้ ผิด ก็จะ ทาให้ขั้นตอนตา่ งๆ ไม่ถูกต้องไปดว้ ย ประเภทของรายการคา้ 1. การซ้ือสนิ คา้ เป็นเงนิ สด และเงินเชอื่ 2. การขายสนิ คา้ เปน็ เงินสด และเงนิ เชอื่ 3. การรบั ชาระหนจี้ ากลกู หนี้ 4. การจ่ายชาระหน้ใี ห้เจ้าหนี้ 5. การกยู้ ืมเงนิ 6. การจ่ายชาระหน้เี งนิ กพู้ ร้อมดอกเบย้ี 7. การซอื้ สินทรัพยต์ ่างๆ เปน็ เงินสดและเงินเชอ่ื

8. การจ่ายคา่ ใช้จา่ ยต่างๆ 9. การรับรายได้ตา่ งๆ หลกั ในการวเิ คราะหร์ ายการคา้ สินทรัพย์เพม่ิ (+) , ส่วนของเจ้าของเพิ่ม (+) สนิ ทรพั ย์เพ่ิม (-) , ส่วนของเจา้ ของลด (-) สินทรัพยอ์ ยา่ งหนง่ึ เพม่ิ (+) , สินทรัพยอ์ กี อย่างหนึ่งลด (-) สินทรพั ยเ์ พิ่ม (+) , หนี้สนิ เพ่ิม (+) สินทรพั ย์เพม่ิ (-) , หนส้ี ินลด (-) (A) (L) (OE) 1. 200,000 +200,000 +200,000 2. 20,000 +20,000 +20,000 3. 6,000 +6,000 +6,000 4. 3,000 +3,000 +3,000 5. 1,000 -1,000 -1,000 6. 3,600 +3,600 +3,600 7. 4,000 +4,000 +4,000 8. 3,000 -3,000 -3,000 9. 9,000 -9,000 -9,000 10. 2,000 -2,000 -2,000 221,600 27,000 194,600 การวเิ คราะห์ตามหลักการบญั ชคี ู่ หลกั การบญั ชีคู่ เป็นหลักการบัญชที ีไ่ ดร้ บั การยอมรับและใชก้ นั ทวั่ ไป ในปัจจุบัน ก็คือ รายการคา้ ทุกรายการทเ่ี กิดข้นึ เมื่อวเิ คราะหแ์ ลว้ ก็จะนาไปบนั ทกึ บญั ชี 2 ดา้ นเสมอ คือ ดา้ นเดบติ และดา้ นเครดติ ในจานวนทเี่ ทา่ กนั ด้านเดบิต Debit หรือ Dr. หมายถึง

1. จานวนเงินที่แสดงทางด้านซ้ายของบัญชี 2. การลงรายการดา้ นซา้ ยหรือบญั ชกี ารผา่ นบัญชที ีท่ าให้สนิ ทรัพยห์ รอื ค่าใชจ้ า่ ยเพมิ่ ข้ึน 3. การลงรายการดา้ นซา้ ยของบญั ชีหรอื การผา่ นบญั ชที ี่ทาให้หนี้สนิ รายการเงินทุน หรอื รายได้ลดลง ดา้ นเครดติ Credit หรอื Cr. หมายถึง 1. จานวนเงินทแี่ สดงทางดา้ นขวาของบญั ชี 2. การลงรายการด้านขวาของบญั ชหี รือการผ่านบัญชที ี่ทาใหส้ นิ ทรพั ยห์ รือ ค่าใชจ้ า่ ยลดลง 3. การลงรายการด้านขวาของบญั ชหี รอื การผา่ นบัญชีที่ทาใหห้ นีส้ ิน รายการเงนิ ทนุ หรอื รายได้เพม่ิ ขน้ึ การวิเคราะหห์ ลกั สตู รตามหลักการบญั ชคี ู่ 1. การบันทึกบญั ชหี มวดสนิ ทรัพย์ รายการคา้ ใดที่วิเคราะหแ์ ลว้ จะบันทกึ ไวด้ ังน้ี - สินทรพั ยเ์ พ่มิ ขึน้ ใหบ้ นั ทกึ บญั ชีสนิ ทรพั ย์ดา้ น เดบิต Dr. - สนิ ทรัพยล์ ดลง ใหบ้ นั ทกึ บญั ชีสินทรพั ยด์ า้ น เครดติ Cr. 2. การบนั ทกึ บญั ชหี มวดหน้ีสิน รายการคา้ ใดท่วี เิ คราะหแ์ ลว้ จะบันทกึ ไว้ดงั น้ี - หน้สี นิ เพิ่มขึ้น ใหบ้ นั ทึกบญั ชหี น้สี ินด้านเครดิต Cr. - หนี้สนิ ลดลง ใหบ้ ันทกึ บญั ชีหน้สี ินดา้ นเดบติ Dr.









แบบทดสอบหน่วยท่ี 1 ความรูเ้ บอ้ื งต้นและสมการบัญชี รายวิชาการบญั ชเี บอ้ื งต้น 1 จานวน 5 คะแนน ขอ้ 1 จงใชส้ มการบญั ชี สนิ ทรัพย์ = หนสี้ นิ + สว่ นของเจา้ ของ คานวณตัวเลขท่ีเวน้ ว่างไว้ ลาดบั ที่ สนิ ทรพั ย์ หนสี้ นิ สว่ นของเจา้ ของ 1 230,000 27,000 = 2= 270,000 35,000 3 90,000 16,000 = 4 120,000 60,000 = 5= 100,000 89,000 6 100,000 57,000 = 7 250,000 156,000 = 8= 30,000 90,000 9 87,000 12,000 = 10 = 5,000 57.000 ข้อ 2 ต่อไปนเ้ี ปน็ รายการสินทรัพย์ หน้สี นิ และส่วนของเจา้ ของ ของรา้ นนายทองแท้ เมอื่ วันที่ 31 มกราคม 2555 เงนิ สด 10,000 บาท ลูกหน้ีการคา้ 2,000 บาท บาท รถยนต์ 450,000 บาท อาคาร 300,000 บาท เจา้ หน้ี – นางขาว 50,000 บาท เจา้ หน้ี – ร้าน เอบี 150,000 ให้ทา จงคานวณ สินทรพั ย์ หนี้สนิ และส่วนของเจา้ ของ นายทองแท้ รา้ นนายทองแท้ งบแสดงฐานะการเงิน ณ วันที่ 31 มกราคม 2555 สนิ ทรพั ย์ หนสี้ ินและสว่ นของเจา้ ของ สนิ ทรพั ย์หมนุ เวียน หนส้ี ินหมนุ เวยี น รวมสนิ ทรัพย์หมนุ เวียน รวมหนีส้ ินหมุนเวียน สินทรัพย์ไมห่ มนุ เวยี น สว่ นของเจา้ ของ รวมสนิ ทรัพย์ไม่หมนุ เวยี น รวมส่วนของเจา้ ของ

ข้อ 3. สินทรัพย์ ภาษาองั กฤษว่าอยา่ งไร.................................................ตวั ย่อ..................... ข้อ 4. หนีส้ นิ ภาษาอังกฤษว่าอย่างไร.................................................ตัวย่อ..................... ขอ้ 5. ส่วนของเจา้ ของ ภาษาองั กฤษว่าอยา่ งไร.................................................ตัวย่อ..................... ขอ้ 6 จงเขยี นสมการบัญชี ...........................................=...................................................................................... แบบทดสอบหนว่ ยท่ี 1 ความรู้เบอ้ื งต้นและสมการบัญชี รายวชิ าการบัญชีเบ้ืองต้น 1 จานวน 5 คะแนน ข้อ 1 ต่อไปนเี้ ปน็ รายการสินทรัพย์ หน้ีสิน และส่วนของเจ้าของ ของรา้ นอนิ ทร์จนั ทร์ เมื่อวนั ท่ี 31 ธนั วาคม 2556 เงินสด 20,000 บาท เงนิ ฝากธนาคาร 22,000 บาท บาท อุปกรณส์ านักงาน 50,000 บาท ที่ดิน อาคาร 500,000 บาท เจา้ หนีก้ ารค้า 40,000 บาท เงนิ เบกิ เกินบญั ชี 50,000 เงนิ กรู้ ะยะยาว 100,000 บาท ให้ทา จงคานวณ สินทรพั ย์ หน้ีสิน และสว่ นของเจ้าของ นายอนิ ทร์จันทร์ รา้ นนายอนิ ทรจ์ นั ทร์ งบแสดงฐานะการเงนิ ณ วนั ที่ 31 ธันวาคม 2556 สนิ ทรัพย์ หนสี้ นิ และส่วนของเจา้ ของ สนิ ทรพั ย์หมุนเวยี น หน้สี นิ หมุนเวียน รวมสินทรพั ย์หมุนเวยี น รวมหน้สี ินหมุนเวียน สินทรัพยไ์ ม่หมุนเวียน หนสี้ นิ ไมห่ มนุ เวียน รวมหนส้ี นิ ไม่หมุนเวียน ส่วนของเจา้ ของ รวมสินทรัพย์ไม่หมนุ เวยี น รวมส่วนของเจ้าของ ขอ้ 2. สนิ ทรพั ย์ ภาษาองั กฤษว่าอยา่ งไร.................................................ตัวยอ่ ..................... ข้อ 3. หน้ีสิน ภาษาอังกฤษวา่ อย่างไร.................................................ตวั ย่อ.....................

ขอ้ 4. สว่ นของเจา้ ของ ภาษาอังกฤษว่าอยา่ งไร.................................................ตวั ย่อ..................... ข้อ 5 การบญั ชีคอื อะไร................................................................................................................................ ขอ้ 6 จงใช้สมการบญั ชี สนิ ทรัพย์ = หนี้สนิ + สว่ นของเจา้ ของ คานวณตัวเลขท่ีเวน้ วา่ งไว้ ลาดับที่ สินทรัพย์ หนีส้ นิ ส่วนของเจา้ ของ 1 130,000 17,000 = 2= 40,000 35,000 3 30,000 6,800 = 4 320,000 102,000 = 5= 100,000 89,000 6 30,000 7,000 = 7 40,000 6,000 = 8= 20,000 80,000 9 35,000 32,000 = 10 = 6,000 55.000