วารสารข่าวชลประทาน ปีที่ 30 ฉบับที่ 269 มิถุนายน พ.ศ.2566

กรมชลประทาน ขา่ วสารกรมชลประทาน วารสารขา่ ว ปที ี่ 30 ฉบบั ท่ี 269 มิ ถุ น า ย น พ.ศ. 2566 10 บคุ คลชลประทาน “รางวลั น้ผี มขอยกให้ทกุ คน” สุรชาติ มาลาศรี ขา้ ราชการพลเรอื นดีเดน่ ระดบั ประเทศ ประจำำ� ปี พ.ศ. 2565 14 เรือ่ งเลา่ คนใช้น้�ำำ้ “รวมกลมุ่ แก้ปญั หาเรื่องน้้� ำำ เพอ่ื ความย่งั ยืนในอนาคต” กลุม่ บริหารการใช้น้้� ำำชลประทาน ตำ�ำบลดอน อำำ� เภอปะนาเระ จงั หวดั ปัตตานี เชญิ ชม www.rid.go.th นิทรรศการเสมือนจริง 3 มิติ (Virtual Exhibition) 121 ปี กรมชลประทาน

บรรณาธิการ คณะผู้จดั ทำ�ำ บอกกล่าว เจา้ ของ ตลอดระยะเวลา 121 ปี ทผี่ า่ นมา จากการกำำ� เนดิ ขนึ้ ในชอื่ กรมคลองสกู่ รมทดน้้� ำำ กรมชลประทาน จนถงึ ปจั จบุ นั ในบทบาทของ “กรมชลประทาน” หนง่ึ ในหนว่ ยงานทม่ี บี ทบาทสำำ� คญั กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ตอ่ การพฒั นาประเทศ ในดา้ นการพฒั นาแหลง่ น้�้ำำใหเ้ พยี งพอ การจดั สรรน้้� ำำ โทรศพั ท์ 0 2241 0965 ให้กับผู้ใช้น้้� ำำทุกประเภทอย่างท่ัวถึงและเป็นธรรม ตลอดจนการป้องกันภัย โทรสาร 0 2243 6926 อนั เกดิ จากน้้� ำำ ซง่ึ เปน็ ภารกจิ และหนา้ ทคี่ วามรบั ผดิ ชอบของกรมชลประทาน ที่ปรึกษา ผลดั เปลย่ี นสกู่ ารขบั เคลอื่ นตามแนวคดิ และแนวปฏบิ ตั ิ ทเ่ี รยี กวา่ RID TEAM นายประพศิ จันทร์มา เพอื่ เดนิ หนา้ ภารกจิ ภายใตย้ ทุ ธศาสตรก์ รมชลประทาน 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580) อธบิ ดีกรมชลประทาน มงุ่ สรา้ งความยง่ั ยนื ทางดา้ นน้�้ำำใหก้ บั ประเทศไทย นายเดช เล็กวชิ ยั รองอธิบดฝี ่ายบรหิ าร เนอ่ื งในโอกาสครบรอบ 121 ปี ในวนั ที่ 13 มถิ นุ ายน 2566 กรมชลประทาน บรรณาธกิ ารอำ�ำนวยการ ได้จัดงานนิทรรศการ 2 รูปแบบ ท้ัง On ground ภายใต้ชื่อนิทรรศการ นายบุรรี ัตน์ วงศ์บรุ ี “กรมชลประทาน 6 รชั กาล งานของแผน่ ดนิ ” และนทิ รรศการเสมอื นจรงิ แบบ เลขานกุ ารกรม 3 มติ ิ ภายใตช้ อ่ื นทิ รรศการ “สอู่ นาคต สทู่ ศวรรษใหม่ 121 ปี กรมชลประทาน” บรรณาธกิ ารบรหิ าร โชว์ผลงานตามภารกิจของกรมชลประทาน พร้อมกับจัดกิจกรรมต่างๆ นางสาวกนกนุช นวกุลจติ มน่ั ท่ีน่าสนใจอีกมากมาย และเพ่ือเป็นการตอบโจทย์แห่งการเปล่ียนแปลง ผอู้ ำำ� นวยการส่วนประชาสัมพันธ์ กบั การกา้ วสทู่ ศวรรษท่ี 13 ของกรมชลประทานอยา่ งเตม็ ภาคภมู ิ และเผยแพร่ หวั หน้ากองบรรณาธิการ ความสำำ� เรจ็ ทผ่ี า่ นมาและตอ่ เนอื่ งไปสผู่ ลสมั ฤทธแ์ิ หง่ ชยั ชนะในอนาคต นางสาวจิระประภา นิมานะ ตามภารกจิ หลกั ภายใตย้ ทุ ธศาสตรก์ รมชลประทาน 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580) จะเกดิ ขน้ึ หัวหนา้ ฝา่ ยเผยแพร่ ไมไ่ ดเ้ ลย หากขาดพลงั แหง่ ความรว่ มมอื จากทกุ ภาคสว่ นทเ่ี กยี่ วขอ้ ง ซงึ่ บทพสิ จู น์ กองบรรณาธิการ ทผ่ี า่ นมาไดใ้ หค้ ำำ� ตอบแลว้ วา่ การรว่ มมอื รว่ มใจฟนั ฝา่ วกิ ฤตติ า่ งๆ ไปดว้ ยกนั นายวรายุทธ พานทอง อยา่ งพรอ้ มเพรยี งจะสามารถสรา้ งความยงั่ ยนื ทางดา้ นน้�้ำำไดอ้ ยา่ งแนน่ อน นกั ประชาสัมพันธป์ ฎิบตั ิการ นางสาวพณิ ชลี เปรมบตุ ร สารบัญ นักประชาสัมพนั ธ์ นางสาวชชิ าญา นวไชยเสนา นกั ประชาสัมพันธ์ นางสาวญาดา พูลประเสรฐิ นกั ประชาสัมพันธ์ นายธีรพฒั น์ มนัสกจิ สำำ� ราญ นกั ประชาสัมพันธ์ ฝากข่าวประชาสมั พนั ธ์ไดท้ ี่ [email protected] 3 เรอื่ งจากปก 12 เร่อื งเลา่ คนสรา้ งเขอ่ื น 121 ปี กรมชลประทาน อ่างเกบ็ น้�้ำำน้�้ำำป้อี ันเนือ่ งมาจากพระราชดำำ� ริ “สู่อนาคต ส่ทู ศวรรษใหม”่ เพื่อประโยชนส์ ุขของชาวเชียงมว่ น จังหวดั พะเยา 7 รายงานพเิ ศษ 14 เรื่องเล่าคนใช้น้้ำ�ำ กรมชลประทานจ้างแรงงานกว่า 80,000 คน กลุม่ บรหิ ารการใช้น้้� ำำชลประทาน ตำ�ำบลดอน ใกล้ถงึ เปา้ หมายสรา้ งรายไดเ้ สริมใหช้ มุ ชนในพืน้ ที่ อำำ� เภอปะนาเระ จงั หวัดปตั ตานี รวมกลมุ่ แกป้ ัญหา เรอ่ื งน้�้ำำ เพื่อความย่ังยืนในอนาคต 8 ชลประทานพาไป 16 RID TEAM เรา...พรอ้ มกนั หรอื ยงั ไป...ปักหมดุ ชมพระอาทิตย์ลบั ขอบฟา้ เราจะกา้ วไปสู่ “องค์กรอจั ฉริยะ” ดว้ ยกัน ณ...อา่ งเก็บน้้� ำำมวกเหลก็ จังหวัดสระบุรี 18 ชวนรูเ้ รอื่ งชลประทาน 10 บุคคลชลประทาน โครงการบรรเทาอทุ กภยั อำำ� เภอหาดใหญ่ (ระยะท่ี 2) สรุ ชาติ มาลาศรี ข้าราชการพลเรือนดเี ดน่ ระดบั ประเทศ ประจำ�ำปี พ.ศ. 2565 “รางวลั นผี้ มขอยกใหท้ กุ คน” 19 คอลัมน์ ชลประทาน QUIZ

121 ปี เรอื่ งจากปก กรมชลประทาน “สอู่ นาคต สทู่ ศวรรษใหม”่ ฉลองครบรอบ 121 ปี กรมชลประทาน ก้าวสู่ทศวรรษที่ 13 พัฒนางานด้านชลประทาน อย่างไม่หยุดน่ิง มุ่งสรา้ งความมัน่ คงทางด้านน้้ำ�ำ เพ่ิมคุณค่าการบรกิ าร ก้าวสู่องค์กรอัจฉรยิ ะ ภายในปี 2580 จดั กจิ กรรมงานวนั คล้ายวนั สถาปนากรมชลประทาน “121 ปี กรมชลประทาน สอู่ นาคต สทู่ ศวรรษใหม”่ ได้รบั เกียรติจาก ดร.เฉลิมชยั ศรอี ่อน รฐั มนตรวี า่ การกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เป็นประธานในพธิ เี ปิดงาน โดยมี นายประยูร อินสกลุ ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ พรอ้ มด้วย คณะผบู้ รหิ ารระดบั สงู ของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เขา้ รว่ มงานพรอ้ มรบั ชมนทิ รรศการทงั้ ในรปู แบบ ออฟไลนแ์ ละออนไลน์ วารสารข่าวชลประทาน 3

นายประพิศ จันทร์มา อธิบดีกรมชลประทาน เปิดเผยว่า ตลอดระยะเวลา 121 ปี แห่งการกำ�ำเนิดและ ววิ ฒั นาการงานชลประทานในประเทศไทย จากกรมคลอง สกู่ รมทดน้้� ำำ จนถงึ ปจั จบุ นั กา้ วสทู่ ศวรรษท่ี 13 กรมชลประทาน ได้ทุ่มเททำ�ำงานเพ่ือสานต่องานด้านชลประทานอย่าง ไม่เคยหยุดน่ิง ตามภารกิจหลักภายใต้ยุทธศาสตร์ กรมชลประทาน 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580) ด้วยการ พัฒนาแหล่งน้้� ำำ เพิ่มพ้ืนท่ีชลประทาน โดยมีเป้าหมาย ในการเพิ่มพื้นที่ชลประทานให้ได้กว่า 49.5 ล้านไร่ เพิ่ม ปรมิ าณน้�้ำำตน้ ทนุ ไดป้ ระมาณ 93,655 ลา้ นลกู บาศกเ์ มตร เพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการน้้� ำำโดยการนำ�ำ นวัตกรรมและเทคโนโลยีมาปรับใช้ เพื่อป้องกันและ บรรเทาภัยพิบัติจากน้�้ำำ รวมไปถึงมุ่งสร้างความมั่นคง ด้านน้�้ำำ Water Security เพ่ิมคุณค่าการบริการ ก้าวสู่ องค์กรอัจฉริยะภายในปี 2580 ตาม Road Map การดำำ� เนนิ งานทงั้ 4 เฟส เพอ่ื ใหก้ ารทำำ� งานมปี ระสทิ ธภิ าพ และบรรลุเป้าหมายท่วี างไว้ ได้แก่ 4 วารสารข่าวชลประทาน

เฟส 1 (2561-2565) “เสริมพลังใหม่สู่การ เครอื ขา่ ยทเ่ี ขม้ แขง็ เฟส 3 (2571-2575) “ปฏิรูปรูปแบบ ปรับเปล่ียน” มีโครงการพัฒนาแหล่งน้้� ำำขนาดใหญ่ กระบวนงาน” Smart Water Operation Center และ ขนาดกลาง ขนาดเลก็ และโครงการพระราชดำำ� รทิ ดี่ ำำ� เนนิ การ เฟส 4 (2576-2580) “มุ่งสู่องค์กรอัจฉริยะ” พัฒนา กอ่ สรา้ งแลว้ เสรจ็ หลายโครงการ กระจายอยทู่ วั่ ทกุ ภมู ภิ าค แหลง่ น้้� ำำชลประทานครอบคลมุ ทกุ ลมุ่ น้้� ำำ ระบบชลประทาน ของประเทศ สามารถเพม่ิ ปรมิ าณน้้� ำำเกบ็ กกั ไดร้ วม 1,292.50 ครบสมบูรณ์ ลา้ นลกู บาศกเ์ มตร และเพม่ิ พนื้ ทชี่ ลประทานได้ 1.94 ลา้ นไร่ ในปี 2566 กรมชลประทานเรม่ิ กา้ วสู่ เฟส 2 (2566-2570) เนอ่ื งในโอกาสครบรอบ 121 ปี ในวนั ท่ี 13 มถิ นุ ายน “สร้างภาคีเครือข่ายและความร่วมมือ”มุ่งสู่การเป็น 2566 น้ี เปน็ การกา้ วสทู่ ศวรรษที่ 13 กรมชลประทานได้ ศูนย์กลางการควบคุมและบริหารน้้� ำำระบบอัจฉริยะ จัดงานนิทรรศการ 2 รปู แบบ ได้แก่ นิทรรศการออนไลน์ ก่อสร้างระบบชลประทานด้วยนวัตกรรมชนั้ สงู สรา้ งระบบ “สู่อนาคต สู่ทศวรรษใหม่ 121 ปี กรมชลประทาน” เปน็ นทิ รรศการเสมอื นจรงิ แบบ 3 มติ ิ จดั แสดงนทิ รรศการ ประวตั คิ วามเปน็ มางานดา้ นชลประทาน ผลงานตามภารกจิ ของกรมชลประทานตลอดจนทิศทางการขับเคลื่อนงาน สู่เฟส 2 นอกจากน้ีภายในงานยังสามารถร่วมชม นิทรรศการในรปู แบบ On ground ภายใตช้ ื่อนทิ รรศการ “กรมชลประทาน 6 รชั กาล งานของแผน่ ดนิ ” พรอ้ มจดั กิจกรรมต่างๆ ภายในงาน อาทิ การเสวนาพิเศษจาก วทิ ยากรสดุ เซอรไ์ พรส์ ดร.อนั๋ ภูวนาท คนุ ผลิน กับหัวข้อ “ปลุกพลัง RID TEAM สร้างความสำ�ำเร็จ สู่อนาคต ใหม”่ พธิ ปี ระกาศเกยี รตคิ ณุ แกข่ า้ ราชการพลเรอื น และ ลกู จา้ งประจำำ� ดเี ดน่ ประจำำ� ปี 2565 กจิ กรรมมอบโลร่ างวลั วารสารขา่ วชลประทาน 5

การพัฒนาคุณภาพการบริหารจัดการโครงการส่งน้�้ำำและบำ�ำรุง ทั้งนี้ สิ่งท่ีได้นำ�ำเสนอมา เป็นเพียงส่วนหน่ึงของ รกั ษา โครงการชลประทานและฝา่ ยสง่ น้�้ำำและบำำ� รงุ รกั ษา ประจำำ� กิจกรรมท่ีน่าสนใจ ในนิทรรศการเน่ืองในโอกาสครบรอบ ปี 2566 เพอ่ื เปน็ ขวญั กำำ� ลงั ใจในการปฏบิ ตั งิ านของเจา้ หนา้ ที่ ใน 121 ปี กรมชลประทานเท่าน้ัน โดยผู้ที่สนใจยังสามารถ การขบั เคลอื่ นงานตามภารกจิ เพอ่ื ประโยชนข์ องประชาชนตอ่ ไป ร่วมสัมผัสเรื่องราวความประทับใจ ในรูปแบบนิทรรศการ เสมือนจริง 3 มิติ ผ่านทางเว็บไซต์ กรมชลประทาน นอกจากนี้ ยงั มีกิจกรรม “มอบทนุ ตน้ กลา้ เกษตรคืนถน่ิ www.121exhibition.rid.go.th ได้อีกดว้ ย เพอื่ ความยงั่ ยนื ” ใหแ้ กบ่ ตุ รเกษตรกรทผี่ า่ นการคดั เลอื กใหศ้ กึ ษา ต่อระดบั ปริญญาตรี ณ วทิ ยาลยั การชลประทาน กิจกรรมร่วม บริจาคโลหิตให้สภากาชาดไทย และกิจกรรมแจกกล้าไม้ อาทิ สกั ทอง พะยงู ยางนา ตะเคยี นทอง รวม 520 กลา้ รวมไปถงึ การจดั จำำ� หนา่ ยผลผลติ ทางเกษตรจากเกษตรกรทไี่ ดร้ บั ผลกระทบภายใต้ แผนพัฒนาอาชีพและแผนป้องกันแก้ไขผลกระทบสิ่งแวดล้อม จากการกอ่ สรา้ งโครงการพฒั นาแหลง่ น้้� ำำ บรเิ วณดา้ นหลงั อาคาร 99 ปี หมอ่ มหลวงชูชาติ กำ�ำภู 6 วารสารข่าวชลประทาน

รายงาน พิ เศษ กรมชลประทาน จา้ งแรงงานกวา่ 80,000 คน ใกล้ถงึ เป้าหมายสร้างรายไดเ้ สริมใหช้ มุ ชนในพ้ืนท่ี กรมชลประทานเดินหน้าโครงการจ้างแรงงานชลประทาน โดยจ้างแรงงานในช่วงฤดูแล้ง อย่างต่อเนื่อง หวังสร้างรายได้ทดแทนเพื่อช่วยเหลือเกษตรกรและประชาชนที่เข้าร่วมโครงการ เลง็ ตั้งเป้าไว้ 86,000 คน ปจั จบุ ันยอดทะลุ 79,467 คน (ข้อมลู ณ สิ้นเดือนพฤษภาคม 2566) นายประพิศ จันทร์มา อธิบดีกรมชลประทาน เปิดเผยว่า ปัจจุบันมีการจ้างแรงงานทั่วประเทศ กรมชลประทานไดด้ ำ�ำเนนิ โครงการจา้ งแรงงานชลประทาน ในการ ไปแล้ว 79,467 คน หรือประมาณ 92.40 ชว่ ยเหลอื เกษตรกรในปงี บประมาณ 2566 เพอื่ ปฏบิ ตั งิ านซอ่ มแซม เปอร์เซ็นต์ของแผนงาน โดยจังหวัดท่ีมีผลการ บำ�ำรุงรักษา ขุดลอก ปรับปรุงงานชลประทาน โครงการส่งเสริม จ้างแรงงานมากท่ีสุด 3 ลำ�ำดับ ได้แก่ จังหวัด การดำ�ำเนินงานอันเนื่องมาจากพระราชดำ�ำริ งานก่อสร้างแหล่งน้้� ำำ อบุ ลราชธานี 6,026 คน จงั หวดั นครพนม 3,584 และระบบส่งน้้� ำำเพือ่ ชมุ ชน แกม้ ลิง การจัดการคณุ ภาพน้�้ำำ รวมทงั้ คน และจังหวัดนครราชสีมา 3,508 คน (ข้อมูล โครงการป้องกันและบรรเทาภัยจากน้�้ำำ เพ่ือให้เกษตรกรมีรายได้ ณ ส้ินเดือนพฤษภาคม 2566) ทดแทนจากการวา่ งเว้นการทำ�ำการเกษตร ทั้งนี้ กรมชลประทานยังคงเดินหน้า โดยในปี 2566 มแี ผนจา้ งแรงงานประมาณ 86,000 คน ระยะ รับสมัครจ้างแรงงานอย่างต่อเนื่อง ซ่ึงยังมี เวลาการจา้ งอยรู่ ะหวา่ ง 3-10 เดอื น วงเงนิ จา้ งแรงงานอยรู่ ะหวา่ ง ตำ�ำแหน่งว่างก่อนครบตามเป้า จึงขอเชิญชวน 26,100-87,000 บาทตอ่ คน (ขนึ้ อยกู่ บั ระยะเวลาการจา้ งตอ่ คน) โดย ให้พ่ีน้องเกษตรกร และประชาชนท่ัวไปเข้าร่วม เกณฑ์การจ้างแรงงานจะพิจารณากลุ่มเป้าหมาย 4 กลุ่ม ได้แก่ โครงการ โดยสามารถติดต่อสอบถามหรอื สมัคร กลมุ่ เกษตรกรทข่ี น้ึ ทะเบยี นกบั กรมสง่ เสรมิ การเกษตรหรอื เกษตรกร ไดท้ โี่ ครงการชลประทานใกลบ้ า้ น หรอื ทางสายดว่ น ในพน้ื ที่ กลมุ่ สมาชกิ ผใู้ ชน้ ้�้ำำของกรมชลประทานในพน้ื ท่ี กลมุ่ ประชาชน กรมชลประทาน 1460 ทวั่ ไป กลมุ่ ผใู้ ชแ้ รงงานทวั่ ไป และหากแรงงานในพน้ื ทม่ี ไี มเ่ พยี งพอ ใหพ้ จิ ารณาจา้ งเกษตรกรหรอื แรงงานในพนื้ ทใ่ี กลเ้ คยี ง จากหมบู่ า้ น ตำ�ำบล อำ�ำเภอ จังหวดั และลมุ่ น้้� ำำ ตามลำำ� ดบั วารสารข่าวชลประทาน 7

ชลประทาน พาไป เรา...พรอ้ มกันหรอื ยงั ไป...ปกั หมุดชมพระอาทิตยล์ ับขอบฟา้ ณ...อ่างเกบ็ น้้ำ�ำมวกเหลก็ จงั หวดั สระบุรี เมอ่ื เอย่ ถงึ จงั หวดั สระบรุ ี นอกจากนกั เดนิ ทางจะนกึ ถงึ ณ...อ่างเก็บน้�้ำำมวกเหล็ก มีระยะการเปิดและปิด กะหรี่ปั๊บอร่อยๆ แล้วยังคิดถึงน้้� ำำตกเจ็ดสาวน้อยและ ใหเ้ ขา้ เยย่ี มชมระหวา่ ง 8:00-18:00 น. ดงั นน้ั ในชว่ งระยะเวลา น้้� ำำตกมวกเหล็ก สถานที่ท่องเที่ยวที่สวยงามรม่ รนื่ ไปกบั ดังกล่าวน้ัน จึงไม่เหมาะแก่การมาท่องเที่ยวในช่วงเช้า สัมผัสแห่งธารน้�้ำำเย็นฉ่่� ำำ แต่ถ้าหากท่านใดพึงพอใจ เพราะแสงแดดจะแผดจา้ สาวๆ ผวิ จะเสยี เวลาทเี่ หมาะ กับสถานท่ีท่องเท่ียวพักผ่อนหย่อนใจท่ีสำ�ำเร็จจาก แนะนำ�ำให้มารับบรรยากาศอ่างเก็บน้้� ำำในช่วงเย็น ก่อน ฝีมือมนุษย์ต้องไป “อ่างเก็บน้้� ำำมวกเหล็ก” ตำ�ำบล พระอาทิตย์จะลับขอบฟ้า รับประกันเลยว่าบรรดาสาวๆ หนองย่างเสือ อำ�ำเภอมวกเหล็ก สัมผัสกับบรรยากาศที่ ท่ีตะลอนสะพายกลอ้ งจะไดภ้ าพสวยๆ กลบั ไปแนน่ อน งดงามไม่แพ้ที่ใดในจังหวัดสระบรุ ี จดุ ถา่ ยภาพทน่ี ยิ มลน่ั ชตั เตอรก์ นั มากทสี่ ดุ ตอ้ งไปท่ี จดุ ชมววิ ทอ่ี ยดู่ า้ นบนของสนั เขอื่ น ซงึ่ ทางกรมชลประทาน ได้ออกแบบการสร้างบันไดรวมถึงราวเหล็กให้เกาะตาม ทางขึ้น ระหว่างท่ีก้าวไปทีละข้ันแนะนำ�ำให้นับข้ันบันได ไปดว้ ย หากตาไมล่ ายเสยี กอ่ นกค็ งจะนบั ไดป้ ระมาณเกอื บ ร้อยขนั้ เห็นจะได้ เมื่อขึ้นถึงจุดชมวิวย่อมต้องเหน็ดเหนื่อยเม่ือยล้า ซึ่งแสดงออกมาให้เห็นท่ีขา 2 ข้างแน่นอน ขอแนะนำ�ำให้ แวะพกั ทซ่ี มุ้ หลบรอ้ นกนั สกั พกั หลงั จากนน้ั กม็ ายนื ชมววิ ทวิ ทศั นด์ า้ นหนา้ จะเปน็ ภาพสนั เขอ่ื นทที่ อดยาว 1,157 เมตร ยิ่งมาในช่วงฤดูฝนทุกคนจะได้เห็นสภาพความสมบูรณ์ 8 วารสารข่าวชลประทาน

ของน้�้ำำทเ่ี ตม็ อา่ งเกบ็ น้�้ำำ สว่ นฉากหลงั จะเปน็ ทวิ เขาทอดยาว ขอ้ มูลจำำ� เพาะ สลบั ซบั ซอ้ น ทส่ี ำำ� คญั ตอ้ งรอจนถงึ ชว่ งพระอาทติ ยใ์ กลอ้ สั ดง นอกจากไดส้ ดู อากาศบรสิ ทุ ธแิ์ ลว้ ภาพทเ่ี หน็ ดว้ ยตาเกนิ ท่ี อ่างเก็บน้้� ำำมวกเหล็ก ลักษณะเป็นเข่ือนดิน หาคำ�ำมาบรรยายได้หมดเลยจริงๆ กว้าง 9 เมตร สูง 42.50 เมตร ยาว 1,157 เมตร เก็บกักน้�้ำำได้ 61 ล้านลูกบาศก์เมตร ครอบคลุม อ่างเก็บน้้� ำำมวกเหลก็ ยังมอี ีกจดุ ทีน่ ักทอ่ งเท่ยี วและ พื้นที่ชลประทานกว่า 25,500 ไร่ สามารถช่วย วัยร่นุ ในพน้ื ท่ีนิยมมาถา่ ยภาพ คือ บรเิ วณถนนทตี่ ัดผา่ น แก้ปัญหาการขาดแคลนน้�้ำำเพ่ือการเกษตรใน รอบขอบอา่ งเปน็ ถนนเสน้ โคง้ สลบั กนั ไปมา โดยมกี จิ กรรม พื้นท่ีและเป็นแหล่งน้�้ำำเพื่อการอุปโภคและบรโิ ภคท่ี ยอดฮติ ไดแ้ ก่ การปน่ั จกั รยานและวงิ่ ออกกำำ� ลงั กาย ซง่ึ นอกจาก สำำ� คญั ในเขตเทศบาล ตำำ� บลคำำ� พราน ตำำ� บลแสลงพนั จะทำำ� ใหไ้ ดเ้ หงอ่ื แลว้ ยงั จะไดภ้ าพสวยๆ ลง Instagram หรอื และตำ�ำบลวังม่วง อำ�ำเภอวังม่วง จังหวัดสระบุรี อีก Facebook ไปอวดเพอ่ื นๆ ใหอ้ จิ ฉาไดแ้ นน่ อน แตอ่ ยา่ งไรกด็ ี ด้วย ระหว่างการทำ�ำกิจกรรมท่ีสนุกสนาน ขออย่าประมาท จงหมนั่ สงั เกตรถยนตท์ น่ี านๆ จะขบั ผา่ นมาสกั คนั เพราะ ความปลอดภัยถือเป็นเรอ่ื งสำำ� คญั ทีห่ า้ มละเลยเด็ดขาด ขอยนื ยนั วา่ ทอี่ า่ งเกบ็ น้้� ำำมวกเหลก็ ยงั มสี ง่ิ ทนี่ า่ คน้ หา อกี มาก หลายทา่ นอาจใชช้ ว่ งวนั หยดุ สดุ สปั ดาหม์ าตง้ั แคมป์ เลก็ ๆ เพอื่ พกั ผอ่ นกบั ครอบครวั สำำ� หรบั กจิ กรรมทน่ี ำำ� มา บอกเลา่ กเ็ ปน็ เพยี งสว่ นหนงึ่ เทา่ นน้ั เพราะกจิ กรรมใหมๆ่ จะเกิดข้ึนได้น้ันก็ต่อเม่ือเราได้เร่ิมออกไปท่องเท่ียวเพื่อ เก็บเกี่ยวประสบการณ์ให้กับชีวิต แล้วนำ�ำมาแชร์มุมมอง ที่แตกต่างกนั ใหไ้ ด้รบั รู้แบบไม่มที ส่ี น้ิ สุด วารสารขา่ วชลประทาน 9

บคุ คล ชลประทาน สุรชาติ มาลาศรี ขา้ ราชการพลเรอื นดีเดน่ ระดบั ประเทศ ประจำำ� ปี พ.ศ. 2565 “รางวลั น้ผี มขอยกใหท้ กุ คน” บุคคลชลประทานฉบับน้ี เป็นเกียรติอย่างย่ิงท่ีได้ สมั ภาษณป์ ระวตั ิสว่ นตัวและชวี ติ การทำ�ำงานของนายสรุ ชาติ มาลาศรี ผู้อำ�ำนวยการสำ�ำนักบรหิ ารโครงการ ข้าราชการ พลเรอื นดเี ด่นระดบั ประเทศ ประจำำ� ปี พ.ศ. 2565 มุง่ มนั่ ทำ�ำงานราชการ รบั ใชแ้ ผน่ ดิน “ผมเขา้ ศกึ ษาโรงเรยี นการชลประทาน รนุ่ 39 มีช่ือฉายาว่า นายสุรชาติ มาลาศรี ผู้อำ�ำนวยการสำ�ำนัก ‘ซีแพค’ โดย ดร. กัมปนาท ภักดีกุล คณบดีคณะส่ิงแวดล้อมและ ทรพั ยากรศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั มหดิ ล ซง่ึ เปน็ รนุ่ พแ่ี ละเปน็ ประธาน บริหารโครงการ เล่าถึงประวัติชีวิตในวัยเด็ก นักเรยี นในขณะนนั้ เป็นผู้ต้งั ให”้ ใหฟ้ งั วา่ พน้ื เพเดมิ เปน็ คนจงั หวดั ขอนแกน่ คณุ พอ่ แฟนพนั ธุแ์ ท้ภมู ศิ าสตร์ รับราชการและคุณแม่เป็นแมบ่ ้าน จบการศกึ ษา ในระดบั ม.ศ. 5 จากโรงเรยี นขอนแก่นวทิ ยายน ปี 2530 ทันทีท่ีสำ�ำเร็จจากโรงเรียนการชลประทาน สุรชาติ ในปี 2526 สำำ� หรบั ในระดบั อดุ มศกึ ษามงุ่ มน่ั ตงั้ ใจ มาลาศรี ได้เดินตามความฝันด้วยการเข้ารับราชการในตำ�ำแหน่ง ที่จะสอบเขา้ โรงเรียนการชลประทาน เปา้ หมาย นายช่างชลประทาน 2 โครงการชลประทานอุดรธานี สังกัดงาน สูงสุดของชีวิตเพ่ือการรับราชการรับใช้แผ่นดิน ดา้ นการพจิ ารณาโครงการ ดว้ ยความโชคดเี พราะการไดร้ บั ราชการ เชน่ เดยี วกบั ผเู้ ปน็ บิดา ทน่ี ี่ ทำำ� ใหไ้ ดพ้ บกบั ผบู้ งั คบั บญั ชาทมี่ เี มตตา นายชา่ ง “สพุ ร จนั ทรพ์ วง” ทม่ี องเหน็ ถงึ แววแหง่ ความมงุ่ มนั่ สง่ ใจทำำ� งานดว้ ยความรบั ผดิ ชอบ ของผใู้ ตบ้ งั คบั บญั ชา จงึ ไดม้ อบหมายภารกจิ สำำ� คญั ๆ ใหร้ บั ผดิ ชอบ รวมถึงการสอนงานพิจารณาโครงการจนชำ�ำนาญ ตามทักษะวิชา ภูมิศาสตร์ท่ีร่�่ำำเรยี นมา “ทา่ นดแู ลผมเปน็ อยา่ งดี สอนจนผมสามารถดแู ผนทใ่ี นพนื้ ที่ จนชำำ� นาญ ผมเองกน็ ำำ� ความรไู้ ปตอ่ ยอด เรยี กวา่ ในขณะนน้ั นอกจาก จังหวัดในประเทศแล้ว ผมยังสามารถจดจำ�ำช่ือเมืองหลวงของ ทุกประเทศท่วั โลกไดอ้ ย่างแม่นยำำ� เปน็ ระดบั แฟนพันธ์แุ ทไ้ ด้เลย” 10 วารสารข่าวชลประทาน

ได้รบั ภารกิจสำำ� คัญมากมาย การใช้งานระบบ สบก. ลงสนาม ซ่ึงเป็นระบบ ตลอดหลายปที ป่ี ฏบิ ตั ริ าชการอยใู่ นพน้ื ทโี่ ครงการชลประทาน รายงานข้อมูลภาคสนาม มาใช้กับสถานการณ์ ชว่ งไวรัส COVID-19 ระบาด ภาคอีสาน ได้ผ่านงานโครงการสำ�ำคัญมากมาย เช่น โครงการ ขอยกรางวลั นี้ใหก้ ับทกุ คน อนั เนอื่ งมาจากพระราชดำำ� ริ ศนู ยพ์ ฒั นาและบรกิ ารดา้ นการเกษตร ห้วยซอน-ห้วยซ้ัว ซ่ึงเป็นโครงการที่ดำ�ำเนินการในสาธารณรัฐ ด้วยคุณความดีท่ีได้สร้างประโยชน์ให้กับ ประชาธปิ ไตยประชาชนลาว ไดเ้ ขา้ รว่ มทมี ปรบั ปรงุ อา่ งเกบ็ น้�้ำำหว้ ยหลวง กรมชลประทานและชาวชลประทาน ในทส่ี ดุ วนั นน้ั แกไ้ ขปญั หาดา้ นน้้� ำำใหช้ าวจงั หวดั อดุ รธานี ไดเ้ ขา้ รว่ มโครงการทงุ่ กลุ า กม็ าถึง วนั ทีส่ ภุ าพบุรษุ นามสุรชาติ ไดร้ บั เกียรติ รอ้ งไห้ บรู ณาการกบั หลายหนว่ ยงานทเี่ กยี่ วขอ้ ง ชว่ ยเหลอื ดา้ นการ สงู สดุ ประดบั เขม็ เชดิ ชเู กยี รตคิ รฑุ ทองคำำ� ในฐานะ จดั หาแหลง่ น้�้ำำ แกไ้ ขปญั หาน้�้ำำทว่ ม ดนิ เคม็ และการเพาะปลกู เพอื่ ขา้ ราชการพลเรอื นดเี ดน่ ระดบั ประเทศ ประจำำ� ปี ให้ประชาชนในพ้ืนที่ได้มีคุณภาพชีวิตท่ีดีขึ้น รวมถึงได้เคยนำ�ำ พ.ศ. 2565 กลมุ่ บรหิ ารการใชน้ ้�้ำำคลองชลประทาน MC สนามบนิ อำำ� เภอธวชั บรุ ี จังหวัดร้อยเอ็ด ได้รับรางวัลชนะเลิศระดับประเทศ กลุ่มบริหาร “ผมมคี วามภาคภมู ใิ จเปน็ อยา่ งมากทไี่ ดร้ บั การใชน้ ้�้ำำชลประทานดเี ด่น ประจำ�ำปี 2556 อีกด้วย รางวลั นี้ แตค่ วามสำำ� เรจ็ ทเ่ี กดิ ขน้ึ ผมคนเดยี วยอ่ ม นักต่อยอดและพฒั นานวตั กรรม ทำ�ำให้เกิดข้ึนไม่ได้ แต่ผมมีทีมงานมีองคาพยพ รอบดา้ น คอยผลกั ดนั ความสำำ� เรจ็ ไปรว่ มกัน ซึ่ง พ.ศ. 2560 สุรชาติ มาลาศรี ดำ�ำรงตำ�ำแหน่งผู้อำ�ำนวยการ รางวัลน้ีผมขอยกใหก้ ับบคุ คลเหลา่ นดี้ ว้ ยครบั ” สำำ� นกั งานชลประทานที่ 12 รบั ผดิ ชอบพน้ื ทร่ี าบลมุ่ ไดแ้ ก่ จงั หวดั คนสำำ� ราญ งานสำำ� เรจ็ ชยั นาท อทุ ยั ธานี สงิ หบ์ รุ ี อา่ งทอง และสพุ รรณบรุ ี ซงึ่ เปน็ พนื้ ทที่ ม่ี ี ความสำำ� คญั ในการบรหิ ารจดั การน้้� ำำของประเทศ และทแี่ หง่ นเี้ องทำำ� ให้ ปัจจุบันข้าราชการพลเรือนดีเด่นระดับ ได้พบว่ามีปัญหาอุปสรรคในเร่ืองของเจ้าหน้าที่ที่เข้ามาดูแล ประเทศ ประจำ�ำปี พ.ศ. 2565 อายุ 57 ปีแล้ว ปฏิบัติงานน้ัน นับวันเร่ิมจะลดน้อยลง จึงได้วางแผนแก้ไขปัญหา เขายังมีความตั้งใจพัฒนางานชลประทานต่อไป ระยะยาว โดยการนำำ� เทคโนโลยเี ขา้ มาชว่ ยแกไ้ ขปญั หา ไดแ้ ก่ พฒั นา เพอ่ื ใหส้ อดคลอ้ งกบั นโยบาย RID TEAM พรอ้ มกบั Tablet Application ติดตามปริมาณน้�้ำำในเข่ือนขนาดใหญ่อย่าง ฝากมุมคิดท่ีดี เร่ืองหลักการครองงาน ซ่ึงเป็น เขอ่ื นกระเสยี ว จังหวดั สพุ รรณบุรี เขอื่ นทบั เสลา จังหวดั อุทยั ธานี หนงึ่ ในหลกั การเปน็ ขา้ ราชการทดี่ ี ใหแ้ กข่ า้ ราชการ พฒั นาระบบอปั เดตตำำ� แหนง่ เครอ่ื งจกั รกล สำำ� นกั งานชลประทานที่ 12 ชลประทานรุ่นนอ้ งทุกคน สรา้ งทมี คดิ คน้ Mobile Application ตดิ ตามสถานการณน์ ้�้ำำในพน้ื ที่ สำำ� นกั งานชลประทานท่ี 12 สรา้ งระบบตดิ ตามการจดั การผกั ตบชวา “จงตง้ั ใจปฏบิ ตั งิ านและมงุ่ มนั่ ในการทำำ� งาน ฯลฯ อยตู่ ลอดเวลา พรอ้ มทง้ั ตน่ื ตวั ในการทำำ� งานและ พรอ้ มทจี่ ะเรยี นรสู้ งิ่ ใหมๆ่ เพอื่ ใหง้ านทอ่ี อกมานนั้ “เราพยายามนำำ� เทคโนโลยมี าใชใ้ หม้ ากทส่ี ดุ เพราะตอ้ งบรหิ าร ประสบความสำำ� เรจ็ และตอบสนองความตอ้ งการ จัดการน้้� ำำพื้นที่หลายล้านไร่ ผู้บริหารและเจ้าหน้าท่ีชลประทาน ของนโยบายกรมไดอ้ ยา่ งมปี ระสทิ ธภิ าพ ภายใต้ สามารถติดตามงานได้ตลอด 7 วัน 24 ช่ัวโมง ลดความเสียหาย การทำ�ำงานเปน็ ทีมและผูป้ ฏบิ ตั ิงานมีความสุข” ท่ีอาจจะเกิดขึ้นและสร้างประโยชน์ให้แก่พี่น้องเกษตรกรได้อย่าง เตม็ ประสทิ ธภิ าพ” จาก พ.ศ. 2562 จนถึงปจั จบุ นั สุรชาติ มาลาศรี ปฏิบัติงาน ในตำำ� แหนง่ ผอู้ ำำ� นวยการสำำ� นกั บรหิ ารโครงการ มคี วามภาคภมู ใิ จท่ี ไดม้ โี อกาสใชป้ ระสบการณท์ ส่ี งั่ สมมากวา่ 30 ปี รวมทง้ั แนวทางใน การทำำ� งานทบี่ ม่ เพาะมานาน เขา้ มาพฒั นาสายงานทรี่ บั ผดิ ชอบ เชน่ พัฒนาระบบติดตามโครงการสำ�ำนักบริหารโครงการ พัฒนาระบบ ติดตามงบประมาณสำ�ำนักบริหารโครงการ และเปล่ียนรูปแบบ วารสารข่าวชลประทาน 11

เร่อื งเล่า คนสรา้ งเขือ่ น อ่างเกบ็ น้ำำ�้ น้ำำ้� ป้ ี อันเนอ่ื งมาจากพระราชดำำ� ริ เพ่อื ประโยชน์สขุ ของชาวเชยี งมว่ น จงั หวดั พะเยา ลมุ่ น้�้ำำปเ้ี ปน็ ลมุ่ น้�้ำำสาขาฝง่ั ซา้ ยของลมุ่ น้�้ำำยม มปี รมิ าณน้�้ำำทา่ เฉลย่ี 127 ลา้ นลกู บาศกเ์ มตร ตอ่ ปี แตม่ แี หลง่ เกบ็ กกั น้�้ำำในลมุ่ น้�้ำำปเ้ี พยี ง 10 ลา้ นลกู บาศกเ์ มตรตอ่ ปี คดิ เปน็ รอ้ ยละ 7.87 ของ ปรมิ าณน้�้ำำทา่ เฉลยี่ ตอ่ ปเี ทา่ นน้ั ทงั้ นเี้ นอ่ื งจากลมุ่ น้�้ำำป้ี มอี า่ งเกบ็ น้�้ำำขนาดเลก็ ทม่ี ขี นาดเกบ็ กกั น้้� ำำ ไม่มากนัก จึงทำ�ำให้ในฤดูแล้งเกิดการขาดแคลนน้้� ำำเป็นประจำ�ำทุกปี ส่วนในฤดูฝนปริมาณ น้�้ำำในแม่น้้� ำำมีมากกว่าปริมาณน้้� ำำท่ีเก็บกักได้ อันเป็นสาเหตุทำ�ำให้เกิดน้้� ำำท่วมในพื้นที่บริเวณ ด้านท้ายน้้� ำำ 12 วารสารข่าวชลประทาน

เม่ือวันท่ี 21 เมษายน พ.ศ. 2520 ที่พระตำ�ำหนัก จิตรลดารโหฐาน พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภมู พิ ลอดลุ ยเดชมหาราช บรมนาถบพติ ร มพี ระราชดำำ� ริ เกย่ี วกบั โครงการอา่ งเกบ็ น้�้ำำน้�้ำำปอ้ี นั เนอ่ื งมาจากพระราชดำำ� ริ อำำ� เภอเชียงมว่ น จังหวดั พะเยา คณะรฐั มนตรมี มี ตอิ นมุ ตั เิ ปดิ โครงการอา่ งเกบ็ น้้� ำำ น้้� ำำปอ้ี นั เนอื่ งมาจากพระราชดำำ� รเิ มื่อวันท่ี 3 พฤศจิกายน พ.ศ. 2558 โดยมีแผนดำ�ำเนินการ 10 ปี ประกอบด้วย ก่อสร้างถนนเข้าหวั งาน กอ่ สร้างเขอ่ื นหัวงานและอาคาร ประกอบ พร้อมส่วนประกอบอ่ืนรวมท้ังการก่อสร้าง ระบบท่อส่งน้�้ำำและอาคารประกอบ วัตถุประสงค์ของโครงการอ่างเก็บน้�้ำำน้�้ำำปี้อันเนื่อง มาจากพระราชดำ�ำริ เพื่อส่งน้้� ำำให้กับการเกษตรในพื้นท่ี ตำ�ำบลเชียงม่วน ตำ�ำบลบ้านมาง และตำ�ำบลสระ รวมถึง การอุปโภคบริโภคในฤดูแล้ง เพ่ือบรรเทาปัญหาอุทกภัย ในฤดูฝน อำ�ำเภอเชียงมว่ น จังหวัดพะเยา และล่มุ น้้� ำำยม เม่อื โครงการแล้วเสรจ็ สามารถสง่ น้้ำ�ำใหก้ ับพ้นื ท่ีชลประทาน ได้ 28,000 ไร่ ครอบคลมุ พ้นื ที่ 3 ตำ�ำบล ไดแ้ ก่ ตำ�ำบลเชยี งมว่ น ตำ�ำบลบา้ นมาง ตำ�ำบลสระ อำ�ำเภอเชยี งมว่ น จงั หวดั พะเยา โครงการอา่ งเกบ็ น้�้ำำน้�้ำำปอ้ี นั เนอ่ื งมาจากพระราชดำำ� ริ และบำ�ำรุงรักษาแม่ยม เพิ่มเติมได้อีกจำ�ำนวน 35,000 ไร่ มลี กั ษณะเปน็ การกอ่ สรา้ งเขอ่ื นประเภทคอนกรตี บดอดั แนน่ ส่งน้้� ำำเพ่ือการอุปโภคบริโภค ปศุสัตว์ และอุตสาหกรรม (RCC: Roller Compacted Concrete) ความกวา้ งสนั เขอ่ื น ครอบคลุมในพน้ื ท่ี จำำ� นวน 34 หมู่บ้าน 4,868 ครัวเรอื น 8 เมตร ความยาว 810 เมตร และความสงู 54 เมตร ความจุ สง่ น้้� ำำเพอ่ื ใชใ้ นการรกั ษาระบบนเิ วศ เกดิ เปน็ แหลง่ ประมง เก็บกักน้�้ำำ 90.50 ล้านลูกบาศก์เมตร และมีระบบส่งน้้� ำำ สำำ� หรบั พนั ธป์ุ ลาน้�้ำำจดื สำำ� หรบั อปุ โภค และเปน็ รายไดเ้ สรมิ เปน็ ระบบทอ่ ความยาวรวม 75 กโิ ลเมตร ใหก้ บั พนื้ ท่ี รวมทงั้ เปน็ สถานทพี่ กั ผอ่ นหยอ่ นใจเพอ่ื สง่ เสรมิ การทอ่ งเทยี่ วและเพอื่ ใชใ้ นการผลติ กระแสไฟฟา้ จากพลงั น้�้ำำ เมื่อโครงการแล้วเสร็จ สามารถส่งน้�้ำำให้กับพื้นท่ี และช่วยในการบรรเทาปัญหาอุทกภัยในพื้นที่ท้ายน้้� ำำ ชลประทานได้ 28,000 ไร่ ครอบคลมุ พนื้ ที่ 3 ตำำ� บล ไดแ้ ก่ ในเขตอำ�ำเภอเชียงม่วน จังหวัดพะเยา ลุ่มน้้� ำำยม รวมถึง ตำำ� บลเชยี งมว่ น ตำำ� บลบา้ นมาง ตำำ� บลสระ อำำ� เภอเชยี งมว่ น ลุ่มน้้� ำำเจ้าพระยา จังหวัดพะเยา และในฤดูแล้งส่งน้้� ำำให้กับโครงการส่งน้�้ำำ วารสารข่าวชลประทาน 13

เร่อื งเล่า คนใช้น้ำำ้� กลมุ่ บรหิ ารการใชน้ ้้ำำ� ชลประทาน ตำ�ำบลดอน อำ�ำเภอปะนาเระ จงั หวดั ปัตตานี รวมกล่มุ แก้ปัญหาเร่อื งน้ำ้�ำ เพ่อื ความยงั่ ยนื ในอนาคต เร่ืองเล่าคนใช้น้�้ำำฉบับนี้พาไปยังจังหวัด ปัตตานี มนต์เสน่ห์แห่งปลายด้ามขวานไทย เพอื่ เรยี นรหู้ ลกั การบรหิ ารจดั การน้�้ำำของเกษตรกร กลุ่มบริหารการใช้น้้� ำำชลประทาน ตำ�ำบลดอน อำำ� เภอปะนาเระ จงั หวดั ปตั ตานี ทเี่ ขา้ ใจงา่ ยและ สามารถแก้ไขปัญหาได้จรงิ กลุ่มบริหารการใช้น้้� ำำชลประทานตำ�ำบล ดอน กอ่ ตัง้ ข้นึ เมอ่ื วนั ที่ 20 มีนาคม พ.ศ. 2551 จากสาเหตุปัญหาเรื่องการขาดความรู้ด้านการ บรหิ ารจดั การน้้� ำำ ทำำ� ใหบ้ างครอบครวั มนี ้�้ำำทำำ� การ เกษตรไมเ่ พยี งพอตอ่ การเพาะปลกู ขา้ วในฤดแู ลง้ 14 วารสารขา่ วชลประทาน

มีพื้นที่เพาะปลูกครอบคลุมกว่า 10,972 ไร่ และมีแหล่งน้�้ำำต้นทุน นอกจากการบริหารจัดการน้้� ำำ 3 ช่วง จากคลองส่งน้�้ำำของกรมชลประทาน ข้างต้นแล้ว ทางกลุ่มยังมีการประชาสัมพันธ์ รณรงค์สร้างจิตสำ�ำนึกให้กับสมาชิกช่วยกันดูแล จากสาเหตดุ งั กลา่ วจงึ เกดิ การรวมกลมุ่ กนั เพอ่ื แกป้ ญั หาเรอื่ ง และรกั ษาน้้� ำำ ทง้ั ยงั ชว่ ยกนั ดแู ลพฒั นาถางวชั พชื น้�้ำำ ปจั จุบันสมาชิกกลุ่มมจี ำ�ำนวนท้ังสิ้น 608 คน ประกอบดว้ ย 21 ตามแนวคนั คลองสง่ น้�้ำำและคสู ง่ น้�้ำำ รณรงคไ์ มใ่ ห้ กลุ่มพื้นฐาน ดูแลและรับผิดชอบโดยฝ่ายส่งน้�้ำำและบำ�ำรุงรักษาที่ มกี ารเผาตอซงั ซงึ่ สรา้ งมลพษิ ทางอากาศ แตจ่ ะใช้ 2 โครงการส่งน้�้ำำและบำ�ำรุงรักษาปัตตานี สำ�ำนักงานชลประทานท่ี วิธีการไถกลบเพ่ือปรับปรุงสภาพของดินให้ดีข้ึน 17 ซ่ึงภายหลงั จากมกี ารรวมกลมุ่ นัน้ ไมเ่ พยี งแตจ่ ะช่วยลดปญั หา พรอ้ มกบั สนบั สนนุ ใหส้ มาชกิ มคี วามรดู้ า้ นเกษตร ความขัดแย้งในเรื่องน้�้ำำ เกษตรกรทุกคนยังมีองค์ความรู้ในการใช้ อนิ ทรยี แ์ ละปยุ๋ ชวี ภาพ จดั หาพนั ธข์ุ า้ วใหมๆ่ เขา้ มา น้�้ำำท่ีเพ่ิมข้ึน และมีรูปแบบการบริหารจัดการน้้� ำำเฉพาะตัว มีการ ให้สมาชิกเพาะปลูก รวมถึงมีการนำ�ำสมุนไพร กำ�ำหนดขั้นตอนการทำ�ำงานออกเป็น 3 ช่วง ได้แก่ ช่วงก่อนถึงฤดู พนื้ บา้ นมาใชใ้ นการกำำ� จดั ศตั รพู ชื นบั เปน็ แนวทาง สง่ น้้� ำำ ช่วงระหว่างฤดูส่งน้้� ำำ และช่วงหลงั ฤดูการสง่ น้้� ำำ ในการลดต้นทุนการผลิต ช่วยเพ่ิมรายได้ให้กับ เกษตรกรอีกดว้ ย ชว่ งกอ่ นถงึ ฤดสู ง่ น้�้ำำ คณะกรรมการกลมุ่ จะจดั ประชมุ สมาชกิ เพอ่ื วางแผนการเพาะปลกู รว่ มกบั เกษตรอำำ� เภอและฝา่ ยสง่ น้้� ำำและ สุดทา้ ยน้ี เราจะเหน็ วา่ รปู แบบการบริหาร บำำ� รงุ รกั ษาที่ 2 โครงการสง่ น้้� ำำและบำำ� รงุ รกั ษาปตั ตานี เพอื่ กำำ� หนด จัดการน้้� ำำท่ีกลุ่มบริหารการใช้น้้� ำำชลประทาน พน้ื ทเ่ี พาะปลกู ตามฤดกู าล โดยใหส้ มาชกิ แจง้ จำำ� นวนพน้ื ทเ่ี พาะปลกู ตำ�ำบลดอนใช้อยู่น้ัน เป็นวิธีการที่สามารถแก้ไข หลังจากนั้นจะรวบรวมความต้องการใช้น้้� ำำ เพื่อแจ้งต่อเจ้าหน้าที่ ปัญหาในเร่ืองน้้� ำำไดจ้ ริง แต่หลักการนจ้ี ะประสบ ชลประทานในการวางแผนการจดั สรรน้้� ำำและกตกิ าการใชน้ ้�้ำำรว่ มกนั ความสำ�ำเร็จได้อย่างมีประสิทธิภาพนั้น ต้องยก ต่อไป ความดีความชอบให้กับสมาชิกในกลุ่มทุกคน ที่ผนึกกำ�ำลังเป็นน้�้ำำหนึ่งใจเดียวกัน ปฏิบัติตาม ช่วงระหว่างฤดูส่งน้้� ำำ นับว่าสำ�ำคัญมาก เพราะสมาชิกกลุ่ม กฎกตกิ ารว่ มกนั เพอื่ มงุ่ สรา้ งความมนั่ คงในดา้ นน้�้ำำ จะตอ้ งทำำ� การศกึ ษาและรบั รกู้ ตกิ าการสง่ น้�้ำำและรบั น้�้ำำรว่ มกนั อยา่ ง ในพน้ื ทีอ่ ย่างย่งั ยนื เครง่ ครดั โดยจะมกี ารสง่ น้้� ำำใหต้ ามจำำ� นวนพนื้ ทเี่ พาะปลกู ทส่ี มาชกิ แจ้งมา โดยระหว่างการส่งน้้� ำำจะมีหัวหน้ากลุ่มพื้นฐานคอยตรวจ ความก้าวหน้าในการสง่ น้้� ำำและการปลูกพืช ช่วงหลังฤดูการส่งน้�้ำำ ในขั้นตอนน้ีหัวหน้ากลุ่มจะรวบรวม ปัญหาและอุปสรรคของสมาชิกนำ�ำไปเสนอในท่ีประชุม เพื่อหา แนวทางป้องกนั ไม่ให้เกิดปญั หาในฤดสู ่งน้�้ำำครั้งต่อไป วารสารข่าวชลประทาน 15

RID TEAM เราจะกา้ วไปสู่ “องคก์ รอจั ฉรยิ ะ” ดว้ ยกนั หลักการทำ�ำงานของ RID TEAM คือ การที่ชาวกรมชลประทานจะพฒั นาตัวเองให้ รอบรเู้ ชยี่ วชาญและรว่ มกนั ทำ�ำงานอยา่ งสอดประสานกนั เพ่อื จุดมุง่ หมายสกู่ ารเปน็ องค์กร อัจฉรยิ ะท่ีมุง่ พฒั นาและบรหิ ารจดั การน้ำ้�ำเพ่อื คนไทยทกุ คน 16 วารสารขา่ วชลประทาน

สำำ� หรบั การดำำ� เนนิ งานภายใตป้ ระเดน็ ท่ี 1 องคก์ รอจั ฉรยิ ะ (RID กลยทุ ธ์ท่ี 3 วิจัยและพฒั นานวัตกรรมใน Intelligent Organization) มงุ่ เนน้ การนำำ� เทคโนโลยมี าเปน็ เครอื่ งมอื การทำำ� งาน ศึกษาวิจัยและพฒั นานวตั กรรมเพือ่ ขับเคล่ือนการดำ�ำเนินงาน เพ่ือยกระดับกระบวนการทำ�ำงานจาก การบรหิ ารจดั การน้�้ำำใหท้ นั สมยั ครอบคลมุ ทกุ มติ ิ รูปแบบเดิม เข้าสู่การทำ�ำงานบน Digital Platform สอดคล้องกับ ทง้ั ในดา้ นนวตั กรรมสำำ� หรบั การสำำ� รวจ ออกแบบ นโยบายภาครฐั 4.0 (Government 4.0) และสอดรบั กบั ยทุ ธศาสตร์ กอ่ สรา้ ง รวมถงึ การตดิ ตามผลการดำำ� เนนิ งานและ กรมชลประทาน 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580) ประเดน็ ยทุ ธศาสตรท์ ี่ 5 การรายงานขอ้ มลู สถานการณน์ ้�้ำำท่เี ป็นปัจจบุ นั การปรับเปลี่ยนสู่องค์กรอัจฉริยะ ผ่านแนวทางการขับเคลื่อน 4 กลยทุ ธ์ ดังต่อไปนี้ กลยุทธ์ที่ 4 สรรหาพัฒนาบุคลากรให้มี สมรรถนะสูงข้ึน นอกจากการพัฒนา ปรับปรุง กลยุทธ์ท่ี 1 การจัดการและบูรณาการระบบฐานขอ้ มูลของ กระบวนการทำำ� งานกรมชลประทานยงั มงุ่ ใหค้ วาม กรมชลประทาน ให้สามารถสบื คน้ ขอ้ มลู ไดภ้ ายในเวลาอนั รวดเร็ว สำ�ำคัญ ในการพัฒนาทักษะของบุคลากร สร้าง ลดระยะเวลาการทำ�ำงานและลดการสูญเสีย Man Hour พร้อมนี้ บคุ ลากรใหม้ คี ณุ ภาพ มคี วามรู้ ความเขา้ ใจ ในดา้ น สามารถเรยี กดขู อ้ มลู ดา้ นน้้� ำำไดแ้ บบ Real Time อาทิ ขอ้ มลู ปรมิ าณน้้� ำำ ภารกจิ งานหลกั ขององคก์ ร รวมถงึ เนน้ ใหบ้ คุ ลากร ในเขื่อนปริมาณน้�้ำำท่า เพื่อใช้เป็นข้อมูลสำ�ำหรับการตัดสินใจ พัฒนาทักษะด้านดิจิทัล ตามนโยบายของ วางแผนการทำ�ำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ รวมถึงการเผยแพร่ คณะรฐั มนตรที กี่ ำำ� หนดใหข้ า้ ราชการและบคุ ลากร ข้อมูลของกรมชลประทาน ให้กับหน่วยงานภายในและภายนอก ภาครัฐจำ�ำเป็นต้องมีทักษะด้านดิจิทัล เพื่อ องคก์ ร สามารถสบื คน้ และตรวจสอบความถกู ตอ้ ง เชน่ ขอ้ มลู การ สามารถปรบั ตวั ใหเ้ ทา่ ทนั กบั การเปลย่ี นแปลงของ จดั ซอ้ื จดั จา้ ง การเบกิ จา่ ยงบประมาณของกรมชลประทาน เปน็ ตน้ เทคโนโลยี และเป็นกำ�ำลังขับเคล่ือนการทำ�ำงาน สอดคลอ้ งกบั หลกั การทำ�ำงานบนความโปรง่ ใส ตรวจสอบได้ ขององค์กรภาครฐั และประเทศชาติ กลยุทธ์ท่ี 2 ปรับปรุงและพัฒนากระบวนงาน ปรับเปลี่ยน รปู แบบกระบวนการทำำ� งานเดมิ เขา้ สกู่ ารทำำ� งานบน Digital Platform ใหเ้ กิดความคล่องตัวในการทำ�ำงานมากย่ิงข้ึน โดยพฒั นาทั้งระบบ การทำ�ำงานภายในองค์กรและระบบอำ�ำนวยความสะดวก ในการ เข้ารับบรกิ ารตา่ งๆ ของผรู้ ับบรกิ ารท้งั ภายในและภายนอกองค์กร วารสารขา่ วชลประทาน 17

ชวนรู้เรอื่ ง ชลประทาน โครงการบรรเทาอทุ กภยั อำำ� เภอหาดใหญ่ (ระยะที่ 2) เม่ือวันท่ี 13-20 ธันวาคม พ.ศ. 2548 ได้เกิดเหตุ บรมนาถบพิตร บรรเทาอุทกภัยหาดใหญ่ ซึ่งปัจจุบัน อุทกภัยในพ้ืนท่ี 16 อำ�ำเภอของจังหวัดสงขลาและเขต กรมชลประทาน ไดด้ ำำ� เนนิ โครงการบรรเทาอทุ กภยั อำำ� เภอ รอบนอกตัวเมืองหาดใหญ่ สรา้ งความเสยี หายและความ หาดใหญ่ (ระยะที่ 2) จงั หวดั สงขลา เสรจ็ เรยี บรอ้ ยแลว้ เดือดร้อนใหก้ บั ชาวจงั หวัดสงขลาเปน็ จำำ� นวนมาก โดยการปรบั ปรงุ คลองภมู นิ าถดำำ� ริ หรอื คลองระบายน้้� ำำ ร.1 ความยาว 21.34 กิโลเมตร ด้วยการขุดขยายความกว้าง ด้วยพระอัจฉริยภาพทางด้านน้�้ำำของพระบาท ของคลองดิน จากเดมิ 24 เมตร เปน็ คลองดาดคอนกรีต สมเดจ็ พระบรมชนกาธเิ บศร มหาภมู พิ ลอดลุ ยเดชมหาราช กว้าง 70 เมตร เพ่ิมศักยภาพการระบายน้้� ำำจากเดิม บรมนาถบพติ ร ไดพ้ ระราชทานพระราชดำำ� รใิ หก้ รมชลประทาน 465 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที เป็น 1,200 ลูกบาศก์เมตร ร่วมกับหน่วยงานท่ีเก่ียวข้อง ดำ�ำเนินโครงการบรรเทา ต่อวินาที และเมื่อไปรวมกับปริมาณน้้� ำำที่ระบายจาก อทุ กภยั อำำ� เภอหาดใหญ่ จงั หวดั สงขลา ดว้ ยการบรหิ าร คลองอ่ตู ะเภาอกี 465 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที จะทำำ� ให้ จดั การน้้� ำำ 3 แนวทาง ไดแ้ ก่ พน้ื ทตี่ น้ น้�้ำำ บรหิ ารจดั การน้้� ำำ สามารถเพ่ิมการระบายน้้� ำำได้สูงสุดประมาณ 1,665 ในอา่ งเกบ็ น้�้ำำขนาดกลาง 3 แหง่ คอื อา่ งเกบ็ น้�้ำำคลองสะเดา ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที ช่วยในการบรรเทาปัญหา อ่างเก็บน้้� ำำคลองหลา และอ่างเก็บน้�้ำำคลองจำ�ำไหร น้้� ำำท่วมในเขตเทศบาลนครหาดใหญ่และพื้นท่ีใกล้เคียง รวมความจุ 84.161 ล้านลูกบาศก์เมตร พื้นที่กลางน้้� ำำ ได้เป็นอย่างมาก อีกท้ังเป็นแหล่งน้้� ำำเพื่อสำ�ำรองน้้� ำำไว้ใช้ บรหิ ารจดั การโดยให้ปรมิ าณน้�้ำำในคลองอตู่ ะเภาไหลผา่ น ในการอปุ โภคบรโิ ภค การเกษตร และการผลิตน้�้ำำประปา ตัวเมืองหาดใหญ่ไม่เกิน 465 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที ในพนื้ ทจ่ี งั หวดั สงขลา ในชว่ งฤดแู ลง้ ไดอ้ กี ประมาณ 5 ลา้ น โดยไมใ่ หเ้ กดิ ผลกระทบกบั ตวั เมอื งหาดใหญ่ สว่ นปรมิ าณ ลูกบาศก์เมตร โดยมีประตูระบายน้�้ำำหน้าควน 2 บริเวณ น้�้ำำท่เี หลอื ผนั อ้อมเมอื งหาดใหญ่ ลงคลองระบายน้�้ำำ ร.1 ปากคลองระบายน้�้ำำ ร.1 ทำ�ำหนา้ ท่ีเปดิ ปิดบานระบายน้�้ำำ ออกทะเลสาบสงขลา สว่ น พน้ื ทป่ี ลายน้�้ำำ ใหเ้ รง่ ระบายน้�้ำำ เพื่อควบคุมปริมาณน้�้ำำท่ีจะไหลเข้าสู่คลองระบายน้�้ำำ ร.1 ลงทะเลสาบสงขลา ผ่านคลองธรรมชาติสายหลักและ กอ่ นทจ่ี ะระบายน้้� ำำทง้ั หมดลงสทู่ ะเลสาบสงขลาตามลำำ� ดบั สายรองท่ที ำ�ำการขุดลอกแลว้ 25 สาย กรมชลประทานไดส้ นองพระราชดำำ� รขิ อง พระบาท สมเดจ็ พระบรมชนกาธเิ บศร มหาภมู พิ ลอดลุ ยเดชมหาราช 18 วารสารขา่ วชลประทาน

ร่วมสนุกตอบคำำ� ถาม ชลประทาน ผ่าน QR Code QUIZ ล้นุ รับของรางวัลทกุ ฉบับ ผตู้ อบคำ�ำถามได้ถกู ต้องมากท่ีสดุ ล้นุ รบั แก้วเก็บความเยน็ สดุ เก๋ จำำ� นวน 3 รางวลั รางวลั ละ 1 ใบ คำำ� ถามท่ี 1 : วนั ท่ี 13 มถิ นุ ายน พ.ศ. 2566 เปน็ วนั คลา้ ยวนั สถาปนากรมชลประทาน ครบรอบปที ่ีเทา่ ไหร่ A. ครบรอบปที ่ี 119 B. ครบรอบปีที่ 120 C. ครบรอบปีท่ี 121 D. ครบรอบปที ่ี 122 คำ�ำถามที่ 2 : กรมชลประทาน ต้ังเป้าหมายช่วยเหลือเกษตรกร ตามโครงการ จ้างแรงงานชลประทาน ปงี บประมาณ 2566 จำำ� นวนกคี่ น A. 80,000 คน B. 82,000 คน C. 84,000 คน D. 86,000 คน คำ�ำถามท่ี 3 : อ่างเก็บน้้� ำำมวกเหลก็ ตงั้ อยทู่ ่จี งั หวดั ใด A. จงั หวดั เพชรบูรณ ์ B. จงั หวัดลพบรุ ี C. จังหวดั สระบุรี D. จงั หวดั พระนครศรีอยธุ ยา เกลส้นดุ็ุบ3รเคกบั วร๋ แาจาำมกำ�งนเ้ววยวลัน็ น คำ�ำถามท่ี 4 : นายสุรชาติ มาลาศรี ปจั จบุ นั ปฏิบตั ิหน้าท่ใี นตำำ� แหน่งใด สแกน QR Code A. ผูอ้ ำ�ำนวยการสำ�ำนกั บรหิ ารโครงการ เพ่อื รว่ มสนกุ ตอบคำ�ำถาม B. ผู้อำำ� นวยการสำ�ำนกั งานชลประทานท่ี 12 C. ผ้อู ำ�ำนวยการศูนยศ์ ึกษาการพฒั นาภพู านอนั เนอ่ื งมาจากพระราชดำำ� ริ D. ผู้อำำ� นวยการโครงการส่งน้้� ำำและบำำ� รุงรกั ษาห้วยโมง คำำ� ถามท่ี 5 : โครงการอา่ งเก็บน้�้ำำน้้� ำำปีอ้ นั เน่อื งมาจากพระราชดำ�ำริ เม่ือโครงการ แล้วเสร็จ จะมีความจุเก็บกักน้้� ำำกล่ี ้านลกู บาศกเ์ มตร A. 87.50 ล้านลกู บาศกเ์ มตร B. 90.50 ลา้ นลกู บาศกเ์ มตร C. 95.50 ลา้ นลกู บาศก์เมตร D. 97.50 ล้านลูกบาศกเ์ มตร วารสารข่าวชลประทาน 19

จดุ ถา่ ยรปู RIDONPOEWN นทิ รรศการภาพถา่ ย Happy Place โซนนง่ั พักผอ่ น จดุ พกั ผอ่ นหยอ่ นใจแหง่ ใหม่ บรเิ วณดา้ นขา้ งอาคาร 99 ปี หมอ่ มหลวงชชู าติ ก�ำ ภู กรมชลประทาน ถนนสามเสน กรมชลประทาน ขา่ วสารกรมชลประทาน