สนทนาธรรมยามว่าง

อย่างไม่มีจบสิ้น นี่คือเหตุผลที่เราต้องการเป็นอิสระจากสังสารวัฏ แจ็ค : เราจะเป็นอิสระไต้อย่างโร ทอม ะ โดยการกำวัดกิเลสและตัณหา (ในตัวเรา) ซึ่งเป็นเหตุให้เราติด อย่ในสังสารวัฏ วิขีเดียวเท่านั้นที่จะกำวัดกิเลสตัณหาในตัวเรา ไต้ก็คือ การแกอบรมตนตามหสักไตรสิกขาอันประกอบด้วย สืล สมาธิ ปั'ญญา กล่าวอีกอย่างหนึ่งก็คือ เราต้องศึกหาแอะปฎิใ]ต- ธรรมเปีนห'น้าที่ประการแรก การทำมาหากินเป็นหน้าที่รอง แจ็ค : ดูเหมีอนว่าท่านเจ้าอาวาส สอนให้บุคคลทั้งหลายเป็นนักบวช หอม : ผมเห็นด้วยกับการสอนของท่านมากทีเดียว ถ้าพวกเราทุ่มเท ชีวิตให้กับเรื่องใลกๆ มากกว่าต้านจิตใจ เราคงจะไม่มีใอกาสพบ อิสรภาพอันสูงสุดอย่างแท้จริง ตราบใดที่เราอังต้องเวียนว่ายอยู่ ในวัฏสงสารเราก็ไม่สามารถจะเลี่ยงทุกขไดีไม่ว่าเราจะมีตำแหน่ง อะไร หรือมีทรัพย์สมบตมากมายมหาศาลเพียงใด แจ็ค : ถึงแม้จะพีงดูเป็นการมองใลกในแง่ดี ผมคิดว่านันก็เป็นความจริงนะ ทอม ะ ผมอังมีความประทับใจกิจกรรมอื่นๆ ที่ทางวัดวัดให้แก่สาธุชน เช่น \"ธุดงค์สุดสัปดาห์\"กิจกรรมสำหรับเด็ก ก็มี \"ค่ายเยาวชน\" และ \"รายการตอบ{โญหาธรรม\"เป็นต้น ๑&'๒ สนทนาธรรมยามว่าง www.kalyanamitra.org

Accordingly, we become imprisoned endlessly as well. This is why we need freedom from ihe Cycle of Existence. Jack : How can we free ourselves? Tom : By getting rid of all of our innate defilements and craving thatcause us to be trapped in the Cycle ofExistence.The only way to get rid ofthem is to practice the Threefold Training, namely morality, mental development,and wisdom.In other words, we have to study and practice the Dhanima as our first duties. To earn money is oursecond duty. Jack : The Abbot seems to teach people to be ascetics. Tom : I quite agree with his teachings. If we devote ourselves to worldly things rather than to spiritual things, we will never experience ultimate or real freedom. As long as we are in the Cycle ofExistence we cannot avoid suffering no matter what status we have,or how many possessions we possess. Jack : Even though it sounds optimistic, it is realistic, I think. Tom : I've akso been impressed by the other activities that the temple provided for laypeople such as \"A Weekend Re treat\", for children such as \"Youth Camp\" and \"Dhamma Quitz\". Conversations on the Dhamma 153 www.kalyanamitra.org

วิธีแกสมาธิเบื้องต้น สมาธิ คือความสงบ สบาย และ มากจนเกินไป ไม่ถึงอับเกร็ง แต่อย่าไห้ ความรู้สึกเป็นสุขอย่างยิ่งที่มนุษย์ หสังใด้งงอ หสับตาพอสบายคล้ายอับ สามารถสร้างขึ้นไดด้วยตนเอง เป็นสิ่งที่ กำ ลังพ่กผ่อน ไม่บีบกล้ามเนี้อตาหรือว่า พระพุทจฺศาสนากำหนดเอาใว้เป็นข้อควร ขมวดคิ้ว แล้วตั้งใจมน วางอารมณ์สบาย ปฎิบตเพื่อการดำรงชีวิตทุกวนอย่างเป็นสุข สร้างความรู้สึกให้พร้อมตั้งกายและไจ ว่า ไมประมาท เต็มโปด้วยสติสัมปชัญญะ กำ ลังจะเข้าไปสู่ภาวะแห่งความสงบสบาย และป'ญญา อันเป็นเรึ่องไม่เหลือวิสัย อย่างยิ่ง ทุกคนสามารกปฏิบัติได้ง่าย ๆดังวิธี ๔. นึกกำหนดนิมิต เป็น \"ดวงแก้ว ปฏิบัติที่ พระเดชพระคุณพระมงคล- กลมใส\" ขนาดเท่าแก้วตาดำ ใสสนิท เทพมนี(สด จนฺทสโร) หลวงพ่ออัด- ปราศจากราคี หรือรอยตำหนิใดๆ ขาวใส ปากนาภาษีเจริญได้เมตตาสงสอนไร้ดังนี้ เย็นตาเย็นใจ ดังประกายของดวงดาว ๑. กราบบูชาพระรัตนตรัย เป็น ดวงแก้วกลมใสนี้เรืยกว่า บริกรรมนิมิต การเตรียมดัวเตรยมใจไห้นุ่มนวลไร้เป็น นึกสบายๆ นึกเหมือนดวงแก้วนนมานิ่ง เนี้องด้น แล้วสมาทานสืลหาหรีอศีลแปด สนิทอยู่ ณ ศูนย์กลางกายฐานที่เจ็ด นึก เพื่อยํ้าความมนคงในคุณธรรมของตนเอง ไปภาวนาไปอย่างนุ่มนวลเป็นพุทธานุสติว่า ๒. คุกเข่าหรือนงพับเพียบสบายๆ \"สัมมาอะระหัง\" หรือค่อยๆ น้อมนึก ระสึกถึงควุามดี ที่ได้กระทำแล้วในวันนี้ไน ดวงแก้วกลมใสให้ค่อยๆ เคลื่อนเข้าสู่ อดีตและที่ตั้งใจจะทำต่อไป!นอนาคตจน ศูนย์กลางกุายตามแนวฐาน ใดยเริ่มด้น ราวอับว่าร่างกายตั้งหมดประกอบขึ้นด้วย ดังแต่ฐานที่หนึ่งเป็นด้นไป น้อมด้วยการ ธาตุแห่งคุณงามความดีล้วนๆ นึกอย่างสบายๆ ใจเย็นๆ ไปพร้อมๆ อับ ๓.นงขัดสมาธิ เท้าขวาทับเท้าซ้าย คำภาวนา มือขวาทับมือซ้าย นี้วขึ้ขวาจรดหัวแม่มือ อนึ่ง เมื่อนิมิตดวงใส และภลมสนิท ซ้าย นงให้อยู่ในวังหวะพอดี ไม่ธีนร่างกาย ปราภฎแล้ว ณ กลางกาย ให้วางอารมณ์ ๑&■<£: สนทนาธรรมยามว่าง www.kalyanamitra.org

สบายๆ กับนิมิตนน จนเหมือนกับว่าดวง ไม่เร่ง ไม่บังคับ ทำ ไต้แค่ไหนให้พอใจแค่นั้น นิมิตเป็นส่วนหนึ่งของอารมณ์ หากดวง อันจะเป็นเครื่องสกัดนั้น มิให้เกิดความ นิมิตนั้นอันตรธานหายไป ก็ไม่ต้องนึก อยากจนเกินไปจนถึงกับทำให่ใจต้องสูโบู เสียดาย ให้วางอารมณ์สบายแล้วนึกนิมิต เสียความเป็นกลาง และเมื่อการปฎิบติ นั้นขึ้นมาใหม่แทุนดวงเก่า หรือเมื่อนิมิต บังเกิดผลแล้ว ให้หมนดรืกระลึกนึกถึงอยู่ นั้นไปปรากฎที่อื่น ที่มิไช่ศูนย์กลางกาย เสมอ จนกระทงดวงปฐมมรรคกลายเป็น ให้ค่อยๆ น้อมนิมิตเข้ามาอย่างค่อยเป็น อันหนึ่งอันเดียวกับลมหายไจ หรือนึกเมื่อ ค่อยไป ไม่มืการบังกับ และเมื่อนิมิตมา ใดเป็นเห็นไต้ทุกที หยุดสนิท พ ศูนย์กลางกาย ไห้วางสติลง อย่างนี้แล้ว ผลแห่งสมาธิจะทำ ไปอังจุดศูนย์กลางของตวงนิมิต ต้วย ให้ชีวิตดำรงอยู่บนเส้นทางแห่งความสุข ความร้สีกคล้ายมีดวงดาวตวงเล็กๆ อีก ความสำเร็จ และความไม่ประมาทไต้ดลอด ดวงหนึ่งซ้อนอยู่ตรงกลางดวงนิมิตดวงเติม ไป ทั้งยังจะทำไห้สมาธิละเอียดอ่อน แล้วสนใจเอาไจใส่แต่ดวงเล็ก ๆ ดรงกลาง ก้าวหน้าไปเรื่อย ๆ ไต้อีกต้วย นั้นไปเรื่อยๆ ใจจะปรับจนหยุดไต้ถูกส่วน แล้วจากนั้นทุกอย่างจะค่อยๆ ปรากฎไห้ ข้อควรระวัง เหฺนไต้ต้วยตนเอง เป็นภาวะของดวงกลม ๑. อย่าใช้กำอัง คือ ไม่ใช้กำลัง ที่นั้งใสนั้งสว่างผุดซ้อนขึ้นมาจากกึ่งกลาง ใดๆ ทั้งสิ้น เช่นไม่บีบกล้ามเนี้อตา เพื่อ ดวงนิมิต ตรงที่เราเอาไจใส่อย่างสมื่าเสมอ จะให้เห็นนิมิตเร็วๆ ไม่เกร็งแขน ไม่เกร็ง ดวงนี้เรืยกว่า \"ดวงธรรม\" หรือ กล้ามเนี้อหน้าห้อง ไม่เกร็งตัว ฯลฯ \"ดวงปฐมมรรค\"อันเป็นประลูเบองต้น ที่ เพราะการใช้กำลังตรงส่วนไหนของ จะเป็ดไปส่หนทางแห่งมรรคผลนิพพาน ร่างกายก็ตาม จะทำให้จิตเคลื่อนจาก การระลึกนกถึงนิมิต หรือดวงปฐมมรรค ศูนย์กลางกายไปส่จุดนั้น สามารถทำไดในทุกแห่งทุกุที่ ทุกอิริยาบถ ๒. อย่าอยากเห็น คือทำใจให้เป็น เพราะดวงธรรมนี้คือที่พึ่งอันเป็นที่สุด กลาง ประคองสติมิไห้เผลอจากบริกรรม แล้วของมนุษย์ กฑนาและบริกรรมนิมิต ส่วนจะเห็นนิมิต ข้อแนะนำ คือ ต้องทำให้สมรเสมอ เมื่อใดนั้น อย่ากังวล ล้าถึงเวลาแล้วย่อม เป็นประจำทำเรื่อยๆ ทำ อย่างสบายๆ เห็นเอง การบังเกิดของดวงนิมิตนั้น Conversations on the Dhamma 155 www.kalyanamitra.org

ภาพแสดงที่ตั้งจิตทั้ง ๗ ฐาน ฐานที่ ๑ ปากช่องจมูก I นญิงข้างซ้าย ชายข้างขวา ฐานที่ ๒ เพลาลา f หญิงข้างซ้าย { I ชายข้างขวา ฐานที่ ๓ จอมประสาท ฐานที่ ๔ ช่องเพดาน ฐานที่ ๕ ช่องปากลำคอ ฐานที่ ๖ ศูนย์กลางกายระดับสะดือ ฐานที่ ๗ ศูนย์กลางกายที่JตPั้งจิตถาวร ภาพแสดงที่ตั้งจิตทั้ง ๗ ฐาน ฐานทJ ๑ ปาI กช่.องจมูก (หญิงข้างซ้าย ร® [ ชายข้างขวา เ^?'Id นิ้วมอ ฐานทd ,๒ เพลาดา I\\ หฟ\"็งข้างซ้าย — I ชายข้างขวา ฐานที่ ๓ จอมประสาท ฐานที่ ๔ ช่องเพดาน ฐานที่ ๕ ช่องปากลำคอ ฐานที่ ๖ ศูนย์กลางกายระดับสะดือ ฐานที่ ๗ ศูนย์กลางกายที่ตั้งจิตถาวร ๑&*๖ สนทนาธรรมยามว่าง www.kalyanamitra.org

อุปมาเสมือนการขี้นและดทของดวง จะได้เป็นการพักผ่อนหลังจากการปฏิบัติ อาทิตย์ เราไม่อาจจะเร่งเวลาได้ หน้าที่การกิจประจำวัน โดยไม่ปรารถนา ๓. อย่ากังวลถึงการกำหนด จะทำให้ถึงที่สุดแห่งกองทุกข์ยังคิดอยู่ว่า ลมหายใจเข้าออก เพราะการ!เกสมา! การอยู่ลับบุตรภรรยา การมืหน้ามืตาทาง เจริญกาวนาวิชชาธรรมกาย อาศัยการเพ่ง โลก การท่องเที่ยวอยู่ในวัฏสงสาร เป็นสุข \"อาโลกกสิณ'' คือกสิณความสว่างเป็น กว่าการเข้านิพพาน เสมือนทหารเกฌฑที่ บาทเบื้องด้น เมื่อเกิดนิมิตเป็นดวงสว่าง ไม่คิดจะเอาดีในราชการอีกต่อไปแล้ว แล้วค่อยเจริญวิฟ้สสนาในภายหลัง จึง การแกสมาธิเบื้องด้นเท่าที่กล่าวมา ไม่มืความจำเป็นด้องกำหนดลมหายใจ นั่งหมดบื้ ก็พอุเป็นป๋'จจัยให้เกิดความสุข เข้าออกแต่ปุระการใด ได้พอสมควรเมื่อชักซ้อมปฏิบ'ติอยู่เสมอๆ ๔. เมื่อเลิกจากนั่งสมาธิแล้ว ให้ ไม่ทอดทิ้ง จนได้ดวงปฐมมรรค แล้วก็ไห้ ตั้งใจไว้ที่ศูนย์กลางกายที่เดียว ไม่ว่าจะ หนั่นประคองรักษาดวงปฐมมรรคนั้นไว้ อยู่ในอิริยาบถใดกฺตาม เช่นยืนก็ดี เดินก็ดี ตลอดชีวิต และอย่ากระทำความชวอีก นอนก็ดี หรือนั่งก็ดี อย่าย้ายฐานที่ตั้ง เป็นลันณฺเใจได้ว่าถึงอย่างไรชาติบื้ ก็ พอ จิตไ!มืว้ที่อื่นเป็นลันขาด ให้ตั้งไจบริกรรม มืที่พื่งที่เกาะที่ดีพอสมควร คือเป็น กาวนา พร้อมลับนึกถึงบริกรรมนิมิตเป็น หลักประกันได้ว่าจะไม่ต้องตกนรกแล้ว ดวงแก้วใสควบคู่กันตลอดไป นั่งชาติบื้และชาติต่อๆไป ๕. นิมิตต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นจะต้อง น้อมไปตั้งไว้ที่ศูนย์กลางกายนั่งหมด ล้า ประโยชน์ของการแกสมาธิ นิมิตที่เกิดขึ้นแล้วหายไป ก็ไม่ด้องดาม ๑. ผลต่อตนเอง หาให้กาวนาประคองใจต่อไปตามปกติ ๑.๑ ต้านสุขภาพจิต ในที่สุดเมื่อจิตสงบ นิมิตย่อมปรากฎขึ้น - ส่งเสริมให้คุณภาพของใจดีขึ้น คือ ใหม่อีก ทำ ให่จิตใจผ่องใส สะอาด บริสุทธี้ สงบ สำ หรับผู้ที่นับถึอพระพุทธศาสนา เยือกเย็น ปลอดโปร่ง โล่ง เบา สบาย เพียงเพื่อเป็นอากรพ์ประดับกายหรือเพื่อ มืความจำ และสติปญญาดีขึ้น เป็นพิธีการชนิดหนึ่งหรือผู้ที่ด้องการ - ส่งเสริมสมรรถกาพทางใจ ทำ ให้คิด แกสมา!เพียงเพื่อให้เกิดความสบายใจ อะไรได้รวดเร็วถกต้อง และเลือกคิดแดไน Conversations on tlic Dhanima 157 www.kalyanamitra.org

สิงที่ดีเท่านั้น - ย่อมเป็นผู้มีความเอื้อเส์อเผื่อแผ่ ©.๒ ด้านพ้ฒนาบุคลิกภาพ เห็นประโยชน์ส่วนรวมมากกว่าประโยชน์ - จะเป็นผู้มีบุคลิกภาพดี กระฉับ- ส่วนตัว ย่อมเป็นผู้มีสัมมาคารวะและมี กระเฉง กระปรี้กระเปฑ่ มีความองอาจ ความอ่อนห้อมถ่อมตน สง่าผ่าเผย มีผิวฺพรรผผ่องใส - มีความมนคงทางอารมณ์ หนัก- ๒. ผลต่อครอบครัว แน่น เยือกเย็นและเชื่อมนในตนเอง ๒.© ทำ ให้ครอบครัวมีความสงบสุข - มีมนุษยสัมพันธ์ดี วางตัวใด้เหมาะ เพราะสมาชิกในครอบครัวเห็นประโยชน์ สมกับกาลเทศะเป็นผู้มีเสน่ห์ เพราะไม่ ของการประพฤติธรรม ทุกคนตั้งมนอยู่ใน มุกโกรธ มีความเมตตากรุณาต่อบุคคล ศีล ปกครองกันด้วยธรรม เดีกเคารพ V \\n I ผู้ใหญ่ ผู้ใหญ่เมตตาเดีก ทุกคนมีความ ๑.๓ ด้านชีวิตประจำวัน รักไคร่สามัคดีเป็นนํ้าหนึ่งใจเดียวกัน - ช่วยให้คลายเครียด เป็นเครื่องเสริม ๒.๒ ทำ ให้ครอบครัวมีความเจริญ ประสิทธิกาพในการทำงาน และการดีกษา ก้าวหน้า เพราะสมาชิกต่างดีทำหน้าที่ของ เล่าเรียน ตนโดยไม่บกพร่อง เป็นผู้'มีใจคอหนักแน่น - ช่วยเสริมให้มีสุขภาพร่างกาย เมื่อมีห้ฌูหาครอบครัวหรือมีอุปสรรคอันใด แข็งแรง เพราะร่างกายกับจิตใจย่อมมี ย่อมร่วมใจกันแก้!ขป๋'ญหาให้ลุล่วงไฟ้ด้ อิทธิพลต่อกันถ้าจิตใจเข้มแข็งย่อมเป็น ภูมิด้านทานโรคไปในตัว ๓. ผลต่อสังคมและประเทศชาติ ©.๔ ด้านศีลธรรมจรรยา ๓.© ทำ ให้สังคมสงบสุข ปราศจาก - ย่อมเป็นผู้มีสัมมาทิฐิ เชื่อกฎแห่ง ป๋'ณูหาอาชญากรรม และปฺญหาสังคมอื่นๆ กรรม สามารถคุ้มครองตนให้พันจากความ เพราะห้ญหาตั้งหลายที่เกิตขนในสังคม ชวนั้งหลายได้ เป็นผู้มีความประพฤติดี ไม่ว่าจะเป็นปั'ญหาการฆ่า การข่มขืน โจร เนื่องจากจิตไจดี ทำ ให้ความ ประพฤติ ผู้ร้าย การทุจริตคอรัปชน ล้วนเกิดขึ้นมา ทางกายและวาจาดีตามไปด้วย จากคนที่ขาดคุณธรรม เป็นผ้ที่มีจิตใจ - ย่อมเป็นผู้มีความมักห้อย สันโดษ อ่อนแอหวันไหวต่ออำนาจ สิงยวยวน รักสงบ และมีขนติเป็นเลิศ หรือกิเลสได้ง่าย ผ้ที่แกสมาธิย่อมมีจิตไจ (ร)&:๘ สนทใภธรรมขามว่าง www.kalyanamitra.org

เข้มแข็ง มีคุทเธรรมในใจสูง ถ้าแต่ละคน มีเหตุผลและเป็นผู้รักสงบ ในสังคมต่างแกฝนอบรมใจของตนให้ หนักแน่นมั่นคง ปั'ญหาเหล่านี้ก็จะไม่เกิด ๔. ผลต่อศาสนา ๔.๑ ทำ ให้เข้าใจพระพุทธศาสนาได้ ขึ้นส่งผลให้สังคมสงบสูขได้ อย่างถูกด้อง และร้ขึ้งถึ๋งคุทเค่าของ ๓.๒ ทำ ให้เกิดความมีระเบียบวินัย และเกิดความประหยัด ผู้ที่แกใจให้ดี พระพุทธศาสนา รวมทุงร้เห็นด้วยดัวเอง ว่าการแกสมาธิไม่ใช่เรื่องเหลวไหล หาก งามด้วยการทำสมาธิอยู่เสมอ ย่อมเป็นผู้ แต่เป็นวิธีเดียวที่จะทำให้พ้นทุกข์เข้าสู่ ร'้ กความมีระเบียบวินัย รักความสะอาด นิพพานได้ มีความเคารพกฎหมายของบ้านเมีอง ๔.๒ ทำ ให้เกิดศรัทธาตั้งมั่นใน ดังมั่นบ้านเมีองเราก็จะสะอาดน่าอยู่ใม่มี พระรัตนตรัย พร้อมที่จะเป็นทนายแก้ต่าง คนมักง่ายทิ้งขยะลงบนพื้นถนน จะข้าม ให้กับพระศาสนากันจะเป็นกำลังสำกัญ ลนน ก็เฉพาะตรงทางข้าม เป็นด้น เป็น ในการเผยแผ่การปฏิบัติธรรมที่คูกด้อง เหตุให้ประเทศชาติไม่ด้องสิ้นเปลือง ให้แพร่หลายไปอย่างกว้างขวาง งบประมาผเวลา และกำลังเจ้าหน้าที่ ที่จะ ๔.๓ เป็นการสืบอายุพระพุทธ- ไปใช้สำหรับแถ้บ้ญหาที่เกิดขึ้นจากความ ศาสนาให้เจริญรุ่งเรืองตลอดไป เพราะ ใม่มีระเบียบวินัยของประชาชน ตราบใดที่พุทธศาสนิกชนกังสนใจปฏิบัติ ๓.๓ ทำ ให้สังคมเจริเซูก้าวหน้า เมื่อ ธรรมเจริญภาวนาอยู่พระพุทธศาสนาก็จะ สมาชิกในสังคมมีสุขภาพจดดี รักความ เจริญรุ่งเรืองอยู่ตราบมั่น เจริถ!ก้าวหน้า มีประสิทธิภาพในการ ๔.๔ จะเรุนกำลังส่งเสริมทะนุบำรุง ทำ งานสูง ย่อมส่งผลให้สังคมเจริญ ศาสนา โดยเมื่อเข้าใจซาบขึ้งถึงประใยชน์ ก้าวหน้าดามไปด้วย และเมื่อมีกิจกรรมของ ของการปฏิบัติธรรมด้วยตนเองแล้วย่อม ส่วนรวม สมาชิกในสังคมก็ย่อมพร้อม ที่ จะชักชวนผูอื่นให้ทำทาน รักษาศีล เจริญ- จะสละความสุขส่วนตน ให้ความร่วมมีอ กาวนาตาม!ปด้วย และเมื่อใดที่ทุกคนใน กับส่วนรวมอย่างเต็มที่ และถ้ามีผูไม่ สังคมตั้งใจปฏิบัติธรรม ทำ ทานรกุษาศีล ประสงค์ดีต่อสังคม จะมายุแหย่ให้เ^กิด และเจริญภาวนา เมื่อมั่นย่อมเป็นที่หวังใด้ ความแดกแยกก็จะไม่เป็นผลสาเร็จ เพราะ ว่าสันติสุขที่แพ้จริง ก็จะบังเกิดขึ้นอย่าง สมาชิกในสังคมเป็นผู้มีจิดใจหนักแน่น แน่นอน Conversations on the Dhamma 159 www.kalyanamitra.org

www.kalyanamitra.org