กนิ ดี อยดู่ ี Eat Well Live Well แบ่งปัน ออกกําลงั ส่ิงดๆี กายดี Give Well Fit Well คูมือ HAPPY MODEL โมเดลอารมณดี มีความสุข การพฒั นาสูการทองเท่ยี วคุณภาพสูง จงั หวดั สมทุ รสงคราม ภายใตก ารสนับสนนุ โดย หนว ยบร�หารและจดั การทุน ดานการเพม� ความสามารถในการแขง ขันของประเทศ-บพข.
Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข จััดทำำ�โดย คณะทำ�ำ งานด้า้ นการประสานการขับั เคลื่�่อนและติดิ ตามการดำ�ำ เนิินการตามแผนการปฏิริ ูปู ประเทศ ด้า้ นเศรษฐกิจิ ประเด็็นการส่่งเสริมิ และพััฒนาการท่่องเที่�่ยวคุุณภาพสูงู คณะอนุุกรรมการขับั เคลื่�อ่ นการพััฒนาเศรษฐกิิจ BCG Model สาขาการท่อ่ งเที่�่ยวและเศรษฐกิจิ สร้้างสรรค์์ หอการค้้าไทย สภาหอการค้้าแห่่งประเทศไทย หน่่วยบริิหารและจัดั การทุนุ ด้า้ นการเพิ่่�มความสามารถในการแข่่งขัันของประเทศ-บพข. คู่่ม� ือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข การพัฒั นาสู่ก�่ ารท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง 1
คำ�ำ นำ�ำ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุขนี้�้เกิิดจากความมุ่่�งมั่่�นที่�่จะพััฒนาการท่่องเที่่�ยวไทยสู่�่การ ท่่องเที่�่ยวมููลค่่าสููง โดยคณะกรรมการการท่่องเที่�่ยวคุุณภาพสููง หอการค้้าไทยและภาคีีเครืือข่่ายที่�่เกี่�ยวข้้อง ซึ่่�งตระหนัักถึึงศัักยภาพของพื้้�นที่่�ต่่างๆ ทั่่�วประเทศที่่�มีีความโดดเด่่นทั้้�งทางด้้านสิินค้้าและบริิการ ซึ่่�งควรได้้รัับ การจััดหมวดหมู่�่และพััฒนาสามารถเพิ่่�มมููลค่่าทางเศรษฐกิิจต่่อไป เพื่่�อให้้เกิิดการพััฒนาและการนำ�ำ ไปใช้้ในการ ท่่องเที่ย่� วภายใต้เ้ จตนารมณ์์ที่�ต่ั้�งไว้ ้ จึึงได้จ้ ััดทำำ�คู่่�มือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุุข จััเพื่่�อเป็น็ แนวทาง การพััฒนาสู่่ก� ารท่่องเที่�ย่ วคุุณภาพสููง (High Quality Tourism) โดยการเพิ่่ม� มููลค่่าสิินค้า้ และบริิการทางการท่่อง เที่่�ยวที่่ม� ีคี ุณุ ลัักษณะสำำ�คััญ คืือ กิินดีี (Eat Well) อยู่่�ดีี (Eat Well) ออกกำำ�ลัังกายดีี (Fit Well) และ แบ่่งปันั สิ่่�ง ดีีๆ (Give Well) โดยใช้เ้ มล็ด็ พันั ธุ์ค�์ วามสุุข Happy Seed ที่�เ่ กิดิ จากการนำำ�แนวคิิดการพััฒนาการท่่องเที่ย่� วใน มิติ ิติ ่่างๆ มาประยุกุ ต์์ใช้้ แบ่่งออกเป็น็ 3 องค์ป์ ระกอบ คืือ 1) สิินค้้าและบริกิ าร (Product and Service) ที่�่ เปรียี บเสมืือนเมล็็ดแกนหลัักที่�่จะเติบิ โตงอกงามต่่อไป 2) ความคิิดสร้า้ งสรรค์แ์ ละนวััตกรรม (Creativity and Innovation) เสมืือนส่่วนเนื้้�อที่�่ห่่อหุ้�มที่่�จะช่่วยให้้เมล็็ดพัันธุ์์�นี้้�สามารถเติิบโตได้้อย่่างยั่่�งยืืน และ 3) โมเดล เศรษฐกิิจสู่่�การพััฒนาที่�่ยั่�งยืืน (Bio-Circular-Green Economy: BCG Economy) เปรีียบเสมืือนเปลืือก นอกที่�่ช่่วยสร้้างเสริิมให้้เมล็็ดพัันธุ์�์ได้้เติิบโตอย่่างสมบููรณ์์ เพื่่�อส่่งเสริิมสิินค้้าและบริิการ Happy Model สู่�่การ ท่่องเที่�ย่ วคุณุ ภาพสููงอย่่างยั่ง่� ยืืน คู่่�มืือดัังกล่่าวนี้้�ได้้ผ่่านการพิิจารณาจากผู้้�ทรงคุุณวุุฒิิและนำำ�มาข้้อมููลที่่�ได้้มาปรัับปรุุง ในการนี้�้ คณะผู้�จัด ทำำ�ขอขอบคุุณ กระทรวงการอุุดมศึึกษา วิทิ ยาศาสตร์ ์ วิจิ ััยและนวััตกรรม หน่่วยบริิหารทุุนและจััดการทุุนด้า้ นการ เพิ่่ม� ความสามารถในการแข่่งขัันของประเทศ (บพข.) คณะกรรมการการท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง หอการค้้าไทยและ สภาหอการค้้าแห่่งประเทศไทย กระทรวงการท่่องเที่่�ยวและกีีฬา การท่่องเที่�่ยวแห่่งประเทศไทย องค์์การบริหิ าร การพััฒนาพื้้�นที่�่พิิเศษเพื่่�อการท่่องเที่่�ยวอย่่างยั่�่งยืืน (องค์์การมหาชน) ร่่วมถึึงหน่่วยงานที่�่เกี่�ยวข้้องที่�่ให้้ความร่่วม มืือและผลัักดัันให้เ้ กิดิ การพััฒนาการท่่องเที่่ย� วภายใต้้แนวคิิด Happy Model โมเดลอารมณ์์ดี ี มีคี วามสุุข ทางคณะผู้�จัดทำ�ำ หวัังเป็น็ อย่่างยิ่ง� ว่่า คู่ม�่ ือื พัฒั นาการท่่องเที่ย�่ ว Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ี ี มีคี วามสุขุ จะเป็น็ รากฐานสำ�ำ คััญในการพัฒั นาการท่่องเที่ย�่ วไทยสร้า้ งเมล็ด็ พัันธุ์ท์� ี่ง�่ อกงามไปสู่�่ “การเป็น็ การท่่องเที่ย่� วคุณุ ภาพ สููง” คณะผู้ �จั ดทำำ� 2 คู่่�มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่่�การท่่องเที่่ย� วคุุณภาพสููง
สารบัญั Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข เส้น้ ทางสู่�การท่่องเที่ย่� วคุณุ ภาพสููง 5 กินิ ดีี (Eat Well) 12 อยู่�ดี (Live Well) 18 ออกกำ�ำ ลังั กายดีี (Fit Well) 24 แบ่ง่ ปันั สิ่�งดีีๆ (Give Well) 30 แนวทางการพัฒั นาความคิดิ สร้า้ งสรรค์แ์ ละนวััตกรรม (Creativity and Innovation) 36 การพััฒนาอย่่างยั่ง� ยืืน (Sustainable Development) 44 คู่่ม� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุุข การพััฒนาสู่่ก� ารท่่องเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง 3
4 คู่�ม่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุขุ การพััฒนาสู่�ก่ ารท่อ่ งเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง
HAPPY MODEL โมเดลอารมณ์ด์ ีมี ีคี วามสุุข เส้้นทางสู่�ก่ ารท่่องเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง คู่่�มือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุขุ การพัฒั นาสู่�ก่ ารท่อ่ งเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง 5
แนวคิิดโมเดลเศรษฐกิจิ สู่่�การพัฒั นาที่่�ยั่่ง� ยืนื (BCG Model) เพื่อ่� นำ�ำ ไปสู่่�การท่่องเที่่�ยวคุณุ ภาพและการขับั เคลื่่อ� นด้ว้ ย Happy Model จากแนวคิิดโมเดลเศรษฐกิิจสู่่�การพััฒนาที่�่ยั่�่งยืืน (BCG Model) เป็็นการพััฒนาเศรษฐกิิจแบบองค์์ รวมที่่�จะพััฒนาเศรษฐกิิจ 3 มิิติิไปพร้้อมกััน ได้้แก่่ เศรษฐกิิจชีีวภาพ (Bio-economy) ระบบเศรษฐกิิจชีีวภาพ มุ่่�งเน้้นการใช้้ทรััพยากรชีีวภาพเพื่่�อสร้้างมููลค่่าเพิ่่�ม โดยเน้้นการพััฒนาเป็็นผลิิตภััณฑ์์มููลค่่าสููง เชื่�อมโยงกัับ เศรษฐกิิจหมุุนเวีียน (Circular Economy) คำ�ำ นึึงถึึงการนำ�ำ วััสดุุต่่างๆ กลัับมาใช้้ประโยชน์์ให้้มากที่�่สุุด และ เศรษฐกิิจสีีเขีียว (Green Economy) ซึ่�่งเป็็นการพััฒนาเศรษฐกิิจที่่�ไม่่ได้้มุ่่�งเน้้นเพีียงการพััฒนาเศรษฐกิิจเท่่านั้้�น แต่่ต้้องพััฒนาควบคู่่�ไปกัับการพััฒนาสัังคมและการรัักษาสิ่ �งแวดล้้อมได้้อย่่างสมดุุลให้้เกิิดความมั่่�นคงและยั่�่งยืืน ไปพร้้อมกัันโดยเปลี่�ยนข้้อได้้เปรีียบกัับประเทศไทยมีีจากความหลากหลายทางชีีวภาพและวััฒนธรรม ให้้เป็็น ความสามารถในการแข่่งขัันด้้านนวััตกรรม เพื่่�อให้้เกิิดโมเดลเศรษฐกิิจ BCG ที่�่เติิบโต แข่่งขัันได้้ในระดัับโลก เกิิดการกระจายรายได้้สู่�่ชุุมชน ลดความเหลื่�อมล้ำำ�� ชุุมชนเข้้มแข็็งมีีความเป็็นมิิตรกัับสิ่�งแวดล้้อมและการพััฒนา ที่่�ยั่�่งยืืน ทั้้�งนี้�้แนวคิิดดัังกล่่าวถืือเป็็นรากฐานสำ�ำ คััญที่�่นำ�ำ ไปใช้้ในมิิติิต่่างๆ รวมถึึงอุุตสาหกรรมการท่่องเที่�่ยวและ บริิการ “เป็็นการใช้้ค่่านิิยม BCG เป็็นต้้นแบบในการนำำ�ไปสู่�การท่่องเที่�่ยวคุุณภาพและขัับเคลื่�่อน Happ- py Model” ดัังนี้�้ 1) เปลี่�ยนแนวคิิดจากการมองเป็็น “ต้้นทุุนในการดููแลธรรมชาติิและวััฒนธรรม” เป็็นการ สร้้าง “รายได้้จากวััฒนธรรมและธรรมชาติิอย่่างยั่่�งยืืน เน้้นการท่่องเที่่�ยว” 2) เน้้นการท่่องเที่�่ยวคุุณภาพมากกว่่า ปริิมาณนัักท่่องเที่่�ยว สร้้างรายได้้จากคุุณค่่าของประสบการณ์์ 3) ยกระดัับคุุณภาพชีีวิิตที่่�ดีีขึ้�น ทั้้�งในส่่วนของ นัักท่่องเที่่�ยวและประชาชนในพื้้�นที่่� พััฒนาพื้้น� ที่�่จากเมืืองน่่าเที่ย�่ ว เป็น็ เมืืองน่่าอยู่่� 4) เน้น้ การกระจายได้้เป็น็ กลไกสร้้าง ความร่่วมมือื ลดความเหลื่�อมล้ำำ�� สร้า้ งให้้ประชาชนในพื้้�นที่่�และคนรุ่่น� ใหม่่รัักและภููมิใิ จในถิ่่�นเกิิด BCG 6 คู่ม่� ือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุขุ การพััฒนาสู่่ก� ารท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง
กว่่าจะเป็น็ “Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุขุ ” ที่่�มา: หอการค้้าไทย สิ่�งที่่�ทำ�ำ ให้้การท่่องเที่�่ยวไทยสามารถยืืนหยััดได้้อย่่างมั่่�นคง คืือ “คุุณค่่าแห่่งอััตลัักษณ์์ไทย (Thaine- ess Identity Value)” ความงดงามทางวััฒนธรรมที่่�สะท้้อนผ่่านคุุณค่่าทางประวััติิศาสตร์์ เรื่�องราวความเป็็นมา สถานที่�่ ภููมิิปััญญา วิิถีีชีีวิิตความเป็็นอยู่่�และมิิตรไมตรีีของคนไทย และความสวยงามของธรรมชาติิที่�่หลากหลาย ทำ�ำ ให้้ประเทศไทยยัังคงเป็็นจุุดหมายปลายทางที่�่สำ�ำ คััญของนัักท่่องเที่�่ยวทั่�่วโลก “การท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง” คืือ หััวใจสำ�ำ คััญที่่�ทุุกภาคส่่วนจะต้้องหัันมาให้้ความสำ�ำ คััญในการพััฒนาจุุดเริ่�มต้้นที่่� “สิินค้้าและบริิการ” ซึ่�่งเป็็นหััวใจ ของการท่่องเที่่�ยว การยกระดัับมาตรฐาน (Standard) การเพิ่่�มความคิิดริิเริ่�มสร้้างสรรค์์ (Creativity) การใช้้ เทคโนโลยีีและนวััตกรรม (Technology and Innovation) และการประยุุกต์์ใช้้โมเดลเศรษฐกิิจสู่่�การพััฒนา ที่ย�่ ั่ง�่ ยืนื หรือื BCG Economy เพื่่�อความยั่ง�่ ยืนื คณะทำำ�งานด้้านการ”ประสานการขัับเคลื่�อนและติิดตามการดำำ�เนิินการตามแผนการปฏิิรููปประเทศ ด้้านเศรษฐกิิจ ประเด็็นการส่่งเสริิมและพััฒนาการท่่องเที่�่ยวคุุณภาพสููง คณะอนุุกรรมการขัับเคลื่�อนการพััฒนา เศรษฐกิิจ BCG Model สาขาการท่่องเที่�่ยวและเศรษฐกิิจสร้้างสรรค์์ และหอการค้้าไทยได้้ร่่วมกัันพััฒนา เครื่�องมืือซึ่�่งเป็็นกลไกสำำ�คััญ คืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข ประกอบด้้วยองค์์ประกอบหลััก 4 ด้้าน คือื 1) กิินดีี (Eat Well) 2) อยู่่�ดีี (Live Well) 3) ออกกำำ�ลัังกายดีี (Fit Well) และ 4) แบ่่งปัันสิ่่�งดีๆี (Give Well) คู่ม�่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่�ก่ ารท่่องเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง 7
จากข้้อคำำ�ถาม สู่ป�่ ลายทางผลลัพั ธ์์ และเครื่่�องมืือสำำ�คัญั การพััฒนา ที่่ม� า: หอการค้า้ ไทย จากแนวคิิด Happy Model ซึ่�่งเปรีียบเสมืือนรากฐานที่�่สร้้างให้้เกิิดการท่่องเที่�่ยวคุุณภาพสููงที่�่สามารถนำำ�ไปประยุุกต์์ ได้้กัับการท่่องเที่่�ยวรููปแบบต่่างๆ เช่่น การท่่องเที่�่ยวเชิิงวััฒนธรรม การท่่องเที่�่ยวเชิิงอาหาร การท่่องเที่�่ยวเชิิงส่่งเสริิมสุุขภาพ การท่่องเที่�่ยวเชิิงการแพทย์์ การท่่องเที่่�ยวเชิิงกีีฬา การท่่องเที่่�ยวเชิิงผจญภััย เป็็นต้้น เพื่่�อนำำ�ไปสู่�่เป้้าหมายการท่่องเที่�่ยวคุุณภาพ สููง สร้้างนัักท่่องเที่�่ยวคุุณภาพสููงที่่�มีีกำำ�ลัังซื้�อ มีีความรัับผิิดชอบต่่อสัังคมและสิ่ �งแวดล้้อม มีีความยิินดีีจ่่ายเพิ่่�มเพื่่�อตอบสนองคุุณค่่า ประสบการณ์แ์ ละสร้า้ งสัังคมสุขุ ภาวะ ที่�ม่ า: หอการค้้าไทย 8 คู่ม่� ือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข การพััฒนาสู่่ก� ารท่อ่ งเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง
Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ คืืออะไร Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข คืือ กลไกการพััฒนาสิินค้้าและบริิการทางการท่่องเที่�่ยว โดยการสร้้างคุุณค่่าเพิ่่�มและสร้้างสัังคมสุุขภาวะที่่�ยั่่�งยืืนควบคู่่�กัับการเพิ่่�มนัักท่่องเที่�่ยวคุุณภาพให้้กัับ ประเทศโดยมีีเป้้าหมายสููงสุดุ คืือ การสร้้างการท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง (High Quality Tourism) กิินดีี (Eat Well) ที่ม�่ า: หอการค้า้ ไทย คือื การจััดการคุณุ ภาพและการบริกิ ารที่ม่� ีคี ุณุ ค่่าทางโภชนาการและสุขุ อนามััยที่ด่� ี ี สามารถเชื่อ� มโยงคุณุ ค่่าอััตลัักษณ์ท์ ้อ้ งถิ่น� และรููปแบบ วิถิ ีีเชิงิ วััฒนธรรม เช่่น การใช้้วััตถุดุ ิิบในท้้องถิ่น� อาหารท้อ้ งถิ่น� พืืชสมุุนไพรที่�อ่ ร่่อย สะอาด ปลอดสารพิิษและมีปี ระโยชน์์ เป็็นต้้น อยู่่�ดีี (Live Well) คืือ การจััดการคุุณภาพการรองรัับของที่่�พััก สถานที่่�และสิ่�งอำำ�นวยความสะดวกให้้ได้้มาตรฐาน ความปลอดภััย การบริิการ การดููแล สิ่�งแวดล้้อม สามารถเชื่�อมโยงคุุณค่่าอััตลัักษณ์์ท้้องถิ่�นและรููปแบบวิิถีีเชิิงวััฒนธรรม เช่่น การมีีที่่�พัักที่�่ได้้มาตรฐาน มีีบริิการสััญญาน อินิ เทอร์เ์ น็ต็ และไวไฟ (Internet-WIFI) ระบบการจััดการขยะและของเสีียที่่�มีีมาตรฐาน การจััดการบริิการที่�่เหมาะสม เป็็นต้้น ออกกำำ�ลัังกายดีี (Fit Well) คืือ การจััดการและการออกแบบการท่่องเที่�่ยวที่�่ส่่งเสริิมให้้เกิิดสุุขภาวะที่�่ดีี การเคลื่ �อนไหวที่่�เหมาะสม ด้้วยกิิจกรรมด้้านการกีีฬา การนัันทนาการ การละเล่่นและประเพณีีในท้้องถิ่น� เช่่น ปั่่�นจัักรยาน วิ่่�ง เดินิ ว่่ายน้ำ�ำ� ดำำ�น้ำ��ำ ปีนี เขา และมวยไทย เป็น็ ต้้น แบ่ง่ ปัันสิ่�งดีีๆ (Give Well) คืือ การจััดการการออกแบบกิิจกรรมการท่่องเที่่�ยวเพื่่�อการแบ่่งปัันทางสัังคมระหว่่างท้้องถิ่ �นในฐานะเจ้้าบ้้านและผู้ �เยี่ �ยมเยืือนเพื่่�อการ สร้้างคุุณค่่าร่่วมกััน ประกอบด้ว้ ย 1) แหล่่งศรััทธาและธรรมะ 2) ธรรมชาติิและการเกษตร 3) วััฒนธรรม และ 4) กิจิ กรรมผจญภััย เช่่น ท้้องถิ่�นแนะนำำ�สิินค้า้ และบริกิ าร สถานที่�ท่ ่่องเที่่ย� วใหม่่ (Unseen) การทำ�ำ กิิจกรรมร่่วมกัับชุมุ ชน อาสาสมััครเรีียนรู้้�จากปราชญ์์ชาวบ้า้ น ปลููกป่า่ สอนหนัังสืือเด็็กและอาบน้ำำ��ช้า้ ง เป็น็ ต้้น ทั้้ง� นี้�้ ในการพัฒั นาองค์ป์ ระกอบหลััก 4 ด้า้ นข้า้ งต้น้ นั้้น� ยัังจำ�ำ เป็น็ ต้อ้ งให้ค้ วามสำ�ำ คััญต่่อการเพิ่่ม� มููลค่่าด้ว้ ย 1) การร้อ้ ยเรีียงเรื่อ่� ง ราวที่เ�่ ป็็นเอกลัักษณ์์ (Storytelling) ในแต่่ละท้อ้ งถิ่�นหรือื พื้้น� ที่่�เพื่่�อให้ส้ ามารถถ่่ายทอดเรื่อ� งราว ความน่่าสนใจต่่างๆ เสริมิ สร้า้ งคุุณค่่า สร้้างความแตกต่่างและสร้า้ งตััวตนให้ก้ ัับสิินค้า้ บริกิ ารรวมไปถึึง แบรนด์์และภาพลัักษณ์โ์ ดยรวมของพื้้น� ที่�่ให้้เป็น็ ที่่�จดจำำ�สำ�ำ หรัับนัักท่่อง เที่ย�่ วต่่อไป และ 2) การมีีคุณุ ภาพและรัักษามาตรฐานที่�ด่ ีี (Quality Standard) มุ่่ง� เน้้นด้า้ นความปลอดภััย สุขุ อนามััยและความเป็น็ ธรรมที่ส�่ อดคล้้องกัับคุณุ ลัักษณะแต่่ละด้า้ นตามองค์ป์ ระกอบ คู่�่มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่�ก่ ารท่อ่ งเที่่ย� วคุุณภาพสููง 9
Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ คืือ แก่่นแท้้ของการพััฒนาสินิ ค้้าและบริกิ ารการท่่องเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง การสร้้าง Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ี ี มีีความสุขุ เกิดิ ความยั่ง�่ ยืนื จะต้อ้ งสร้้างจาก “เมล็็ดพันั ธุ์์ค� วาม สุขุ หรือื เรีียกอีกี อย่่างว่่า Happy Seed” ซึ่่ง� บรรจุุไว้ด้ ้ว้ ยหลัักการสำำ�คััญของการพัฒั นาสิินค้า้ และบริิการ การท่่องเที่�ย่ วให้้มีคี ุณุ ภาพสููง ประกอบด้ว้ ย 3 องค์์ประกอบหลััก ดัังนี้้� ที่�่มา: หอการค้า้ ไทย องค์์ประกอบที่�่ 1 องค์ป์ ระกอบที่่� 2 องค์ป์ ระกอบที่�่ 3 สินิ ค้า้ และบริกิ าร (Product and Service) ค ว า ม คิิ ด ส ร้้ า ง ส ร ร ค์์ แ ล ะ น วัั ต ก ร ร ม โมเดลเศรษฐกิิจสู่่�การพััฒนาที่ย�่ั่�งยืืน (BCG (Creativity and Innovation) เป็็นตััว Economy) เปรีียบเสมืือนเปลืือกนอกที่�่ช่่วย เปรียี บเสมือื นเมล็ด็ แกนหลัักที่จ�่ ะเติบิ โตงอกงาม ต่่อไป ประกอบด้้วยแนวคิิดการพััฒนา ได้้แก่่ เสริิมสร้้างให้้เกิิดความสามารถในการแข่่งขััน สร้้างเสริิมให้้เมล็็ดพัันธุ์์�ได้้เติิบโตอย่่างสมบููรณ์์ 1) คุุณค่่าอััตลัักษณ์์โดดเด่่นท้้องถิ่�น (Identity) (Competitiveness) เสมืือนส่่วนเนื้้�อที่่�ห่่อหุ้�ม โดยการประยุุกต์์การพััฒนาการท่่องเที่่�ยวยั่�่งยืืน ที่�่สะท้้อนความเป็็นตััวตน 2) การจััดการ ที่่�จะช่่วยให้้เมล็็ดพัันธุ์�์นี้้�สามารถเติิบโตได้้อย่่าง ประกอบด้ว้ ยแนวคิดิ การพัฒั นา ได้แ้ ก่่ 1) แนวคิดิ มาตรฐาน (Standard) ในด้้านความปลอดภััย ยั่่�งยืืน ประกอบด้้วยแนวคิิดการพััฒนา ได้้แก่่ เศรษฐกิิจหมุุนเวีียน การหมุุนเวีียนทรััพยากร (Safety) สุุขอนามััย (Hygiene) ความเป็็น 1) ดิิจิิทััลและเทคโนโลยีี (Digital and กลัับมาใช้้ให้้คุ้�มค่่าที่�่สุุด (Circular Economy) ธรรม (Fairness) และ 3) การสร้้างสุุขภาวะที่ด่� ีี Technology) เพื่่�อสร้า้ งระบบการผลิติ และการ 2) แนวการจััดการเพื่่�อการลดการปล่่อย (Wellness) ด้้วยคุุณค่่าทางกาย ใจและสัังคม บริิการที่�่ทัันสมััยและสามารถเข้้าถึึงกลุ่่�มตลาด คาร์์บอนไดออกไซด์์สุุทธิิให้้เป็็นศููนย์์ (Carbon ซึ่�่งจะเป็็นความสามารถระดัับพื้้�นฐานของสิินค้้า สมััยใหม่่ 2) การออกแบบ (Design) โดยการ Neutral) 3) แนวคิิดการท่่องเที่�่ยวอย่่างมีีส่่วน และบริิการ ทั้้ง� 4 ด้้าน คือื 1) กินิ ดีี (Eat Well) สร้า้ งมููลค่่าเพิ่่ม� ให้ก้ ัับสินิ ค้า้ บริกิ าร การออกแบบ ร่่วม (Inclusive Tourism) 4) แนวคิดิ เศรษฐกิจิ 2) อยู่่�ดีี (Live Well) 3) ออกกำ�ำ ลัังกายดีี (Fit บรรจุุภััณฑ์์และกิิจกรรมต่่างๆ และ 3) การเล่่า ฐานราก (Local Economy) 5)แนวคิิดการ Well) และ 4) แบ่่งปัันสิ่่�งดีีๆ (Give Well) เรื่อ� งและการออกแบบเนื้้อ� หา (Storytelling and จััดการขีีดความสามารถในการรองรัับ (Carryi- Creative Content) เพื่่�อสร้้างความน่่าสนใจ ing Capacity Management) 6) แนวคิิดหลััก และถ่่ายทอดคุุณค่่าหลัักของสิินค้้าและบริิการ เกณฑ์ด์ ้า้ นการท่่องเที่ย�่ วอย่่างยั่ง�่ ยืนื สำำ�หรัับแหล่่ง ไปอย่่างประทัับใจ ท่่องเที่่�ยว (GSTC Criteria) และ 7) การอนุุรัักษ์์ ธรรมชาติิ (Preserve Nature) 10 คู่�ม่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข การพััฒนาสู่่ก� ารท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง
แกลาะรกพัาฒั รใชน้ค้าู่ม�่ Hือื aแpลpะyบรMิกิ oารdกeาl รโมท่เ่อดงลเทอี่�ยารวมคุณณุ ์์ดภีาี มพีสคี ูวูงามสุขุ การพััฒนา Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข เป็็นกระบวนการที่่�ถููกพััฒนาขึ้�น อย่่างเป็็นระบบโดยแบ่่งขั้�นตอนการพััฒนาออกเป็็น 4 ขั้้น� ตอน โดยมีรี ายละเอีียดดัังนี้้� ขั้้�นที่�่ 1 การประเมินิ ศัักยภาพของสินิ ค้้าและบริิการ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข ภายใต้้แนวคิิด “เมล็ด็ พัันธุ์�์ความสุขุ (Happy Seed)” ขั้้�นที่่� 2 การพััฒนาสิินค้้าและบริิการ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุขภายใต้้แนวคิิด “เมล็็ดพันั ธุ์ค�์ วามสุขุ (Happy Seed)” ขั้้น� ที่�่ 3 การขัับเคลื่�่อนสิินค้้าและบริิการ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุขสู่่�ตลาด การท่่องเที่ย่� วคุณุ ภาพ ขั้้�นที่�่ 4 การส่ง่ เสริมิ สินิ ค้า้ และบริกิ าร Happy Model สู่�การท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสูงู อย่า่ งยั่�งยืื คู่่ม� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุขุ การพััฒนาสู่�่การท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง 11
แนวทางการพััฒนา สู่โ�่ มเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ กิินดีี (Eat Well) 12 คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่�่การท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง
แนวทางการพัฒั นาสู่่โ� มเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ ด้้านกิินดีี (Eat Well) องค์ป์ ระกอบหลัักที่� 1 สิินค้้าและบริกิ าร (Products and Services) องค์์ประกอบย่่อย 1 การประยุุกต์ค์ ุุณค่่าอัตั ลัักษณ์์ท้อ้ งถิ่่�น (Identity) แนวทางการพััฒนา เป็็นการนำ�ำ เอาผลการวิิเคราะห์์ข้้อมููลอััตลัักษณ์์ระดัับจัังหวััด/พื้�้นที่�่ และอััตลัักษณ์์ด้้านการกิินดีี มาใช้้ในการพัฒั นาอาหาร เครื่่�องดื่�่ม ผลิิตภัณั ฑ์อ์ าหาร วิิธีีการปฏิิบัตั ิิ 1. ใช้้วััตถุุดิิบที่่�สะท้้อนอััตลัักษณ์์ท้้องถิ่�น/สิ่�งบ่่งชี้�ทางภููมิิศาสตร์์ (GI) มาประยุุกต์์ใช้้กัับอาหาร เครื่�องดื่�ม ผลิติ ภััณฑ์์อาหาร 2. นำำ�เสนอชื่�อรายการอาหาร เครื่�องดื่�ม ผลิิตภััณฑ์์อาหารที่่�สะท้้อนอััตลัักษณ์์ของท้้องถิ่�น สร้้างความ น่่าสนใจและดึึงดููดให้้ตััดสินิ ใจซื้�อ 3. นำำ�เสนอขั้�นตอนการจััดหาวััตถุุดิิบ การผลิิตอาหาร เครื่�องดื่�ม ผลิิตภััณฑ์์อาหารที่่�สะท้้อนอััตลัักษณ์์ ของท้อ้ งถิ่น� 4. จััดทำำ�สำ�ำ รัับอาหารและการตกแต่่งโดยการใช้ว้ ััสดุุ อุปุ กรณ์์ บรรจุุภััณฑ์ท์ ี่�ส่ ะท้อ้ นอััตลัักษณ์ข์ องท้้องถิ่น� 5. กำ�ำ หนดรููปแบบการบริิการอาหาร เครื่�องดื่ม� ผลิติ ภััณฑ์์อาหารที่ส�่ ะท้อ้ นอััตลัักษณ์์ของท้้องถิ่น� 6. นำ�ำ เสนอขั้�นตอนและวิธิ ีีการรัับประทานที่่เ� ป็็นอััตลัักษณ์์ท้อ้ งถิ่�น เพื่่อ� ให้ไ้ ด้้รัับประสบการณ์ท์ ี่ป�่ ระทัับใจ 7. มีีของที่�่ระลึึกที่�่เป็็นอััตลัักษณ์์ของท้้องถิ่�น สร้า้ งความน่่าสนใจและดึึงดููดให้้ตััดสินิ ใจซื้�อ คู่่ม� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข การพัฒั นาสู่�ก่ ารท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง 13
องค์ป์ ระกอบย่่อย 2 คณุ ค่าด้านสขุ ภาวะ (Wellness) แนวทางการพัฒั นา เป็็นกระบวนการพัฒั นาอาหาร เครื่่�องดื่่ม� ผลิติ ภัณั ฑ์อ์ าหารที่่�คำ�ำ นึงึ ถึึงการสร้้างสุขุ ภาวะที่่ด� ีีทั้�ง ทางกาย ใจ และสัังคม วิิธีกี ารปฏิิบัตั ิิ 1. ใช้้วััตถุุดิิบในการประกอบอาหาร เครื่�องดื่�ม ผลิิตภััณฑ์์อาหาร ที่่�มีีคุุณค่่าทางโภชนาการ ส่่งเสริิมสุุขภาพ ที่แ่� ข็ง็ แรง ป้้องกัันโรค และบำำ�รุงุ ร่่างกาย 2. จััดทำำ�อาหาร เครื่�องดื่ม� ผลิติ ภััณฑ์์อาหารเพื่่�อสุขุ ภาพหรืือส่่งเสริมิ สุุขภาพ 3. จััดทำำ�อาหาร เครื่�องดื่�ม ผลิิตภััณฑ์์อาหารที่่�หลากหลาย มีีตััวอย่่าง อาหารสำ�ำ หรัับชิิมหรืือสิินค้้าตััวอย่่าง มีรี สชาติิอร่่อย สร้้างอรรถรสและสุนุ ทรียี ์์ในการรัับประทาน 4. จััดทำำ�อาหารที่่�มีีรสชาติิอร่่อย สร้้างอรรถรสและสุุนทรีีย์์ในการรัับประทานและมีีสิ่ �งแสดงการรัับรอง จากหน่่วยงาน (Clean Food/Healthy Food)/องค์์กร/บุคุ คลที่ม�่ ีีความเชี่ย� วชาญด้้านอาหาร 5. จััดทำ�ำ อาหาร เครื่�องดื่ม� ผลิติ ภััณฑ์์อาหาร โดยใช้ว้ ััตถุุดิิบจากท้อ้ งถิ่น� สามารถส่่งเสริมิ คุุณค่่าด้า้ นเศรษฐกิิจ และความเข้ม้ แข็ง็ ให้้กัับท้อ้ งถิ่�นและสัังคมโดยรอบ 14 คู่ม่� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุุข การพััฒนาสู่่�การท่่องเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง
องค์์ประกอบย่่อย 3 มาตรฐานด้้านความปลอดภััย (Safety) แนวทางการพััฒนา เป็น็ การจัดั การมาตรฐานด้้านความปลอดภััยที่ค่� ำ�ำ นึงึ ถึงึ อาหาร เครื่่อ� งดื่่ม� ผลิิตภััณฑ์์ อาหารสำำ�หรับั ผู้้�รับั บริกิ าร ผู้้�จัดั เตรียี มและผู้�ให้บ้ ริิการ วิิธีีการปฏิบิ ัตั ิิ 1. การจััดการความปลอดภััยด้้านอาหาร (Food Safety) ที่่�คำำ�นึึงถึึงการเลืือกวััตถุุดิิบ การจััดเตรีียม วิิธีีการปรุุง และการรัับประทานอาหารที่ถ�่ ููกต้อ้ งตามวิธิ ีีการที่ป�่ ลอดภััย 2. การปฏิิบััติติ ามมาตรฐานการจััดเตรียี มอาหาร การปรุงุ และการรัับประทานอาหาร 3. การเลืือกวััตถุุดิิบทางการเกษตร อาหารประเภทเนื้้�อสััตว์์ โดยคำ�ำ นึึงถึึงความปลอดภััย ปราศจาก สารเคมีแี ละสารตกค้า้ ง 4. การเลืือกใช้้เครื่�องปรุุงควรเป็็นผลิิตภััณฑ์์ที่่�ได้้รัับการรัับรองตามมาตรฐาน มีีฉลากแสดง เครื่�องหมายการค้้า ชื่่�ออาหาร ปริิมาณสุุทธิิ ข้้อความแสดงการผลิิต วัันหมดอายุุ ชื่่�อที่�่ตั้�ง สถานที่่�ผลิิต นำำ�เข้้า ส่่วนประกอบเลขสารระบบอาหาร ฉลากโภชนาการ แจ้้งรายละเอีียดอย่่างชััดเจน 5. กำ�ำ หนดรููปแบบการบริิการอาหาร เครื่อ� งดื่�ม ผลิติ ภััณฑ์อ์ าหารที่�ส่ ะท้อ้ นอััตลัักษณ์์ของท้้องถิ่�น 6. จััดเตรีียมอุปุ กรณ์์ตามมาตรฐานความปลอดภััยและวิิธีกี ารใช้ง้ านอุุปกรณ์์เมื่่�อต้้องการใช้้งาน 7. มีีของที่่�ระลึึกที่่�เป็็นอััตลัักษณ์ข์ องท้อ้ งถิ่น� สร้า้ งความน่่าสนใจและดึึงดููดให้ต้ ััดสินิ ใจซื้อ� 8. ระบบการจััดการครััว การจััดเก็็บวััตถุุดิิบและวััสดุอุ ุปุ กรณ์์ที่่�มีมี าตรฐานและปลอดภััย 9. กำำ�หนดขั้น� ตอนการปฏิบิ ััติงิ านที่�่คำ�ำ นึึงถึงึ ความปลอดภััยในการทำำ�งาน 10. กำ�ำ หนดระเบีียบปฏิบิ ััติกิ ารทำ�ำ งานที่่เ� ป็็นมาตรฐาน 11. กำำ�หนดระบบการจััดการด้้านความสะอาด เช่่น ระเบีียบปฏิิบััติิการทำ�ำ ความสะอาดพื้้�นที่�่ครััวและ วััสดุอุ ุุปกรณ์์ เป็็นต้น้ 12. มาตรฐานเครื่�องแบบการแต่่งกายที่่�เหมาะสมและเป็็นในแนวทางเดีียวกััน เช่่น ชุุดเชฟที่�่มีีมาตรฐาน หมวกคลุมุ ผม รองเท้า้ เซฟตี้� เป็็นต้้น 13. มีกี ารกำำ�หนดการฝึกึ อบรมที่�่เหมาะสมและส่่งเสริมิ ลัักษณะนิสิ ััยที่่ด� ีีในการทำ�ำ งาน 14. จััดทำ�ำ ระบบการจััดการคุณุ ภาพ การควบคุมุ และติดิ ตามการทำ�ำ งาน คู่่ม� ือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุขุ การพััฒนาสู่ก�่ ารท่่องเที่่ย� วคุุณภาพสููง 15
องค์ป์ ระกอบย่่อย 4 มาตรฐานด้า้ นสุุขอนามััย (Hygiene) แนวทางการพััฒนา เป็็นการจััดการมาตรฐานด้้านสุุขอนามััยที่่�คำ�ำ นึึงถึึงการใช้้วััตถุุดิิบ ขั้�นตอนการผลิิต การเสิิรฟ์์และการรัับรองมาตรฐาน วิธิ ีกี ารปฏิบิ ััติิ 1. ใช้้วััตถุุดิิบ เครื่�องปรุงุ อุุปกรณ์์ เครื่อ� งจัักรและสถานที่�่ที่่ม� ีคี วามสะอาด มีีคุณุ ภาพ และปลอดภััยตามหลััก สุขุ อนามััย ได้้แก่่ จััดสถานที่่�ให้้เหมาะสมกัับการบริิการที่�่พััก การรองรัับของสถานที่่�และสิ่�งอำ�ำ นวยความสะดวก ได้้แก่่ ความทนทาน ความยืืดหยุ่�น ระดัับแสงสว่่าง การระบายอากาศ อุุณหภููมิิ ความสููง ขนาดพื้้น� ที่�แ่ ละความสะอาดตามหลัักสุุขอนามััย มีรี ะบบการจััดการด้า้ นความสะอาด เช่่น รอบระยะเวลาการทำ�ำ งานสะอาด มีถี ัังขยะที่เ�่ พียี งพอและมีรี ะบบ การจััดเก็็บที่เ�่ หมาะสมคำำ�นึึงถึึงสุุขอนามััย มีีการจััดการแยกประเภทขยะที่่�เหมาะสม เป็น็ ต้้น มีีการใช้้วััสดุุและอุุปกรณ์์ระบบอััตโนมััติิหรืือระบบเลี่ �ยงการสััมผััส มีีการใช้้สุุขภััณฑ์์ที่�่ได้้มาตรฐานและ อุปุ กรณ์์การความสะอาด การชำ�ำ ระล้า้ ง ระบบอุปุ กรณ์อ์ ััตโนมััติ ิ มีีห้้องน้ำ�ำ�แยกประเภทผู้้�ใช้้ ชาย-หญิิง คนพิิการ และมีีจำ�ำ นวนที่่�เพีียงพอกัับการหมุุนเวีียนของ ลููกค้้า มีีการจััดเตรีียมสิ่�งอำำ�นวยความสะดวก ได้้แก่่ กระจกเงา กระดาษชำำ�ระ สบู่่� ยาฆ่่าเชื้�อ ถุุงสำ�ำ หรัับใส่่ผ้า้ อนามััย และป้า้ ยสื่อ� ความหมายด้้านสุขุ อนามััยที่่เ� หมาะสม จุุดแขวนหรือื จุดุ วางของ จััดให้ม้ ีพี ื้้�นที่ส�่ ำำ�หรัับจััดเตรีียม เก็บ็ วััสดุอุ ุปุ กรณ์์ น้ำำ��ยาและสารเคมีที ี่เ่� หมาะสม 2. มีีขั้�นตอนการผลิิต กระบวนการปฏิิบััติิงาน และมีีการจััดการที่่�มีีมาตรฐานการจััดการสิ่�งแวดล้้อมและหลััก สุขุ าภิบิ าล มีีการจััดเก็บ็ อาหารในอุณุ ภููมิทิ ี่เ่� หมาะสม 16 คู่ม่� ือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่่ก� ารท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง
องค์์ประกอบย่่อย 5 มาตรฐานด้า้ นความเป็น็ ธรรม (Fairness) แนวทางการพัฒั นา เป็น็ การจัดั การมาตรฐานด้า้ นความเป็น็ ธรรมที่ค่� ำำ�นึงึ ถึงึ ผู้้�รับั บริกิ าร/ลููกค้า้ คู่�่ ค้า้ หุ้�นส่ว่ น พันั ธมิติ ร ชุมุ ชนและสังั คมโดยคำ�ำ นึึงถึึงผลประโยชน์์ร่ว่ มกันั วิิธีีการปฏิบิ ัตั ิิ 1. อธิิบายเงื่อ� นไขและขั้น� ตอนการใช้้บริกิ ารอย่่างชััดเจน ได้้แก่่ กกำำ�ำำ�หหนนดดววิัธิัีนีกแาลระจเวอลงแาเลปะิิดชำ-ำ�ปิรดิ ะคบ่่ารบิกิ ราิกิ ราร กกำำ�ำ�ำ หหนนดดลปำำ�รดัะับเภกทาลูรูรกัับค้บ้าแริลกิ ะารเงืแ่�อลนะไรขะสิยทิ ะธิเวิปลราะกโยารชนส่์่ง์พมิิเอศบษ กกำำำำ��หหนนดดรเงืา่�อยนลไะขเขอีอียยดกขเลอิิกบแเขลตะขกอารงกเปาลรี่รย� ัับนบแปริิกลางรการบริิการ 2 . การจััดกำกำ�าหรนด้ดา้ รนะรบาบคากทาี่ร่เ� ปป็็นรธะรกัรันมแลไดะ้้แใบก่่รัับรองคุณุ ภาพ กแำสำ�หดนงรดารยากคาารทีส่ิ�่เนิหคม้า้าแะลสะมรกัาับคคาุุณอยภ่่าางพชัสัดินิเจค้นา้ และบริกิ าร 3. กำำ�หนแดสนดโยงขบ้้อายมููกลาเกรี่�ยชวดกเััชบยสิทีทิ ่เ่�ธปิ็ปิ น็ รธะรโรยมชในห์้ด์้แ้้าก่น่ลรููากคค้้าาอย่่างชััดเจน ได้แ้ ก่่ กกาารรคจัืัดนื ใเหงิ้นิ ม้ ีใีกนากรรชณดีเีทีช่ผ�่ ยิดิด้ส้วััญยสญิินาค้ข้า้ ้อแตลกะลบงริิการทดแทนในกรณีที ี่่�ผิดิ สััญญาข้้อตกลง กกาารรจรัััับดผทิำิดำ�สชิินอคบ้า้ต่่แอลคะวบามริกิเสาีียรหเพาื่ย่�อทกี่�่เากิริดชตดาเชมยหลัักกฎหมาย 4 . กรำา�ำ ยหไนด้ดช้ ััขด้้อเจตนกแลลงะทีเ่ป�่ชั็ัน็ดธเจรนรมแลไะด้เแ้ ปก็่็น่ ธรรมต่่อคู่�่ค้้า หุ้้�นส่่วน และพัันธมิิตรมีีระบบจััดสรรผลประโยชน์์และ 5 . การจััดรกะาบรบทีจ่ั่�เัดป็สน็ รธรรผรลมปต่่รอะชุโมุ ยชชนน์แ์แลละะสรัังาคยมได้ไ้ทีด่้ช�่ ัแ้ัดก่เ่จน และเป็น็ ธรรมแก่่ผู้้�มีีส่่วนเกี่�ยวข้อ้ ง มกำี�ำีกหารนกดรนะโจยาบยารยากยาไรด้จ้ไััปดยซืั้ังอ� ชผุลุมิชติ นภัอัยณ่่ฑา์ง์ชุทมุั่ว่�ชถนึงึ ในราคาที่�่เหมาะสม มต้ีอ้ีกงามรีปกี ฏาิรบิ ัสั่่ตงิิตเ่่สอริสิมมกาาชิริกฝชึุกึ มุทัชักนษอะย่/่าโองเกท่า่าสเททียีางมอาชีพี ให้้กัับคนในพื้้น� ที่่� มเีปนีิดิ โโยอบกาายสกใาห้รช้ จุ้มุ ้าชงงนาปนรคะนกใอนบชุอุมาชชีนพี และสร้า้ งรายได้อ้ ย่่างพึ่ง�่ พา การดำำ�เนินิ การที่�เ่ ป็็นมิิตรต่่อสิ่�งแวดล้อ้ มและมีกี ารใช้ท้ รััพยากรที่่�สามารถหมุุนเวียี นได้้ 6. ไม่่ดำำ�เนิินกิิจการที่�ข่ ััดต่่อหลัักปฏิบิ ััติิทางกฎหมาย คู่ม่� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุุข การพัฒั นาสู่่�การท่่องเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง 17
สู่่�โมเดลอแานรวมทณา์งด์ ีกี มาีคีรพวัาัฒมสนุาุข อยู่�ด่ ีี (Live Well) 18 คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุุข การพััฒนาสู่่�การท่อ่ งเที่่ย� วคุุณภาพสููง
แด้นา้ นวอทยู่่�ดาีีง(LกivาeรWพัeฒั ll)นาสู่�่โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข องค์์ประกอบหลักั ที่� 1 สิินค้้าและบริกิ าร (Products and Services) องค์ประกอบย่อย 1 การประยุกุ ต์ค์ ุณุ ค่่าอัตั ลัักษณ์ท์ ้อ้ งถิ่น่� (Identity) แนวทางการพััฒนา เป็็นการนำำ�เอาผลการวิิเคราะห์์ข้้อมููลอััตลัักษณ์์ระดัับจัังหวััด/พื้้�นที่�่และอััตลัักษณ์์ด้้านการอยู่่� มาใช้้กัับพััฒนาที่�่พััก สถานที่�่และสิ่�งอำ�ำ นวยความสะดวก วิิธีกี ารปฏิิบััติิ ส1.ามใชา้ว้รัถัสสดุะุ ผทล้้อิิตนคภัุัุณณคฑ่์่์ใานอัทัต้้อลังักถิษ่�นณ ์ขใ์้น้อทมูู้อ้ลงเชถิิ่ิง�นว ััฒได้น้แธก่ร่ รม เรื่�องราวที่โ่� ดดเด่่นมาประยุุกต์ใ์ ช้เ้ พื่่�อการออกแบบและตกแต่่งให้้ นนนเพกปนคำำำำัาำ��ำำ��ำรัอรวขศืกระ่ัั้ิ�อั ันตอ้ติลสูสำงูดำ�มปลถ จูุวัหูัา ุลััะัผกันนกเษ/ลส้รชดิท้ากิสีณุติงิ่ตาุต�่ ์่า่ว่ภั่ผด์ราัานัฒ้ลงแั้าง ิณสนๆนงภิตฑกาดธล์ าภิผใ์นงร่ั้พน่้าั/แรตทน� ณปดมิ้กูฑูมดิอ้นเ์แะตา์ใฝงตีสลนใียถลาิรชะท่ัีง้�นผีพ้ัใ้เืน ้กร้นอื้ัปผ่น� ั้อ� สงงบง้ารงา้ถปถะิู่เรา้นู�นปเาโานภ็เตนง็นว๊ยมท็ะ๊ตาทบ็ผีม้า น่้่�ผ้นหปใาเ้้าััช ช้าปั้กัท่้ใถต่ม้ร่นันอ้่ ถัาะกสกงลนกยริถถุิ้ ่่กุร้อ่�นเาน�ตรปยน์ม็ดมใ์็นใทาชอนีต้่ป้เ่�ใ้มกกพน้นืร่ไาา่ อ�ะกมรป้ยสาท้ตุร้รุกะก้อะตอท์แงย้อ์ใุอ้ถติุชก่่ก้่น�นตง้อแ์เภัใช์ใับน่ตชา่้บสนชล้ใ ัถนเพนัืค้ก้ากนะ�ษรืน่ตาท�อณ่ี่บ่ร์าง�่ ์เตงรแชิๆ่กิกบ่านแบเ รลปตพ่็ส่ว็นนงปดัตพืั้้าล้ก�้นนงาเทายปี่็น�่บน็ เตผนช้้่ฝา้น้่นสา ำผำ�เนหคััรรงืั่ั�บอลงตวปกัด้้�นแลดตา่ิ่ยงินหขเ้ผอ้อางง 2. มีีการจััดการด้้านที่่�พััก สถานที่่�และสิ่ �งอำำ�นวยความสะดวกที่่�สะท้้อนอััตลัักษณ์์ของท้้องถิ่ �นสามารถสร้้างการจดจำำ� 3 . เมฉีพีรููปาะแพบื้้น�บทกี่�แ่ารลบะปริิกราะรสทบี่่�แกสาดรณง์ถึ์ใึงหคุมุ่ณ่ไคด่้่้ าแอัลัตะลจััััดกษทัณัศ์น์ใีนยี ดภ้้าานพตพ่ื้่้าน� งทๆี่่�ใหเ้ชม้ ่ี่ีคนว ากามรผทสััมกผทาสยาทนีอ่่�เัปั็ต็นลัเัอกษกลณัทัก้ษอ้ ณง์ถิ์่น� เค รื่�องดื่�มต้้อนรัับ 4 . กกราณรีแีรส้้าดนจงำต้�ำ อ้ หนนร่ั่ัาบยสเิปิน็ค็น้ต้า้แ้นละของที่่�ระลึึก ควรมีีการแบ่่งประเภทสิินค้้า จุุดตรวจสอบราคา สิ่่�งอำำ�นวยความสะดวก ตะกร้า้ รถเข็็น บริิการรัับฝากของ จุุดบริิการสำำ�หรัับบรรจุุสิินค้้าสำ�ำ หรัับการขนส่่ง คู่่ม� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพััฒนาสู่่�การท่อ่ งเที่่�ยวคุุณภาพสููง 19
องค์ป์ ระกอบย่่อย 2 คุณุ ค่่าด้้านสุขุ ภาวะ (Wellness) แนวทางการพััฒนา เป็น็ กระบวนการพััฒนาที่่�พััก สถานที่�แ่ ละสิ่ง� อำำ�นวยความสะดวกที่ค�่ ำ�ำ นึึงถึึงการสร้้างสุุขภาวะที่�ด่ ีีทั้�งทาง กาย ใจ และสัังคม วธิ กี ารปฏิบัติ 1. ออกแบบที่�่พััก สถานที่�่และสิ่�งอำำ�นวยความสะดวกที่�่ส่่งเสริิมสุุขภาพกาย กรณีีธุุรกิิจที่�่พัักแรม ควรมีีสิ่�งอำำ�นวย ความสะดวกสอดคล้้องกัับมาตรฐานสมาคมโรงแรมไทย เช่่น ควรมีีบริิการสระว่่ายน้ำ��ำ ห้้องออกกำำ�ลัังกาย ห้้องโยคะ สนามเด็ก็ เล่่น สนามกีฬี าขนาดเล็็ก พื้้�นที่ก่� ิจิ กรรมนัันทนาการ เป็น็ ต้้น 2. จััดแบ่่งพื้้�นที่�่ (Zone) ตามประเภทการใช้้งานและลัักษณะลููกค้้า เช่่น พื้้�นที่่�สระว่่ายน้ำ�ำ�สำำ�หรัับผู้�ใหญ่่และเด็็ก พื้้�นที่�บ่ ริกิ ารในอาคารและนอกอาคาร พื้้�นที่ข่� องลููกค้า้ ประเภทต่่างๆ เพื่่�อความเป็น็ ส่่วนตััว เป็น็ ต้น้ 3. มีีสิ่�งอำ�ำ นวยความสะดวกเพื่่�อการบริิการในพื้้�นที่่�สาธารณะ เช่่น ตู้้�กดน้ำำ�� ภาชนะ โซฟา เก้้าอี้� เพื่่�อการรองรัับ ผู้้�เข้้ารัับบริกิ าร เป็็นต้้น 4. จััดเตรียี มเฟอร์น์ ิิเจอร์์และสิ่ง� อำำ�นวยความสะดวก อุปุ กรณ์ร์ ะบบอััตโนมััติหิ รือื ระบบเทคโนโลยีี (Application) ระบบรหััสคิิวอาร์์ (QR-Code) มาประยุกุ ต์์ใช้ใ้ นการบริิการ 5. มีีระบบสารสนเทศสััญญานอิินเทอร์์เน็็ตและสััญญานไวไฟ ที่่�เพีียงพอต่่อการใช้้งาน มีีการจััดระบบคิิว ระบบการสั่�่งการอััตโนมััติิเพื่่อ� ความสะดวกและรวดเร็ว็ 6. มีีการจััดตกแต่่งสถานที่�แ่ ละทััศนียี ภาพที่�่สวยงาม สร้า้ งความตื่น� เต้้น ประทัับใจ และความทรงจำำ�ที่่�ดีีได้้ 7. จััดให้้มีีการออกแบบที่�่พััก สถานที่่�และสิ่ �งอำำ�นวยความสะดวกสามารถส่่งเสริิมคุุณค่่าด้้านเศรษฐกิิจและ ความเข้ม้ แข็ง็ ให้้กัับท้อ้ งถิ่�นและสัังคมโดยรอบ 20 คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุขุ การพัฒั นาสู่ก�่ ารท่อ่ งเที่่ย� วคุุณภาพสููง
องค์ป์ ระกอบย่่อย 3 มาตรฐานด้า้ นความปลอดภััย (Safety) แนวทางการพัฒั นา เป็็นการจััดการมาตรฐานด้้านความปลอดภััยที่่�พักั สถานที่่แ� ละสิ่ง� อำ�ำ นวยความสะดวกสำ�ำ หรับั ผู้้�รัับบริิการ ผู้้�จัดั เตรีียมและผู้�ให้บ้ ริกิ าร วิิธีกี ารปฏิบิ ััติิ 1. การจััดระบบรัักษาความปลอดภััยในสถานที่่�และสิ่�งอำำ�นวยความสะดวกที่่�เหมาะสมและสอดคล้้อง ตามกฎหมาย ได้แ้ ก่่ สััญญาณแจ้ง้ เตืือนภััย กล้้องวงจรปิิด ไฟฉุุกเฉิิน ทางออกฉุกุ เฉินิ จุดุ รวมพล จััดให้ม้ ีแี ผนการจััดการสภาวะฉุกุ เฉิิน เช่่น การซ้้อมหนีีไฟ เป็็นต้น้ มีีการเตรีียมความพร้้อมการปฐมพยาบาล ชุุดปฐมพยาบาลเบื้้�องต้้น หมายเลขโทรศััพท์์ หน่่วยงานต่่างๆ กรณีเี กิดิ เหตุุฉุุกเฉิิน เจ้า้ หน้า้ ที่ร�่ ัักษาความปลอดภััยและพนัักงานอำำ�นวยความสะดวก 2. การจััดเตรียี มที่�่พััก สถานที่แ�่ ละสิ่ง� อำำ�นวยความสะดวกปลอดภััยสอดคล้้องกัับผู้�ใช้ง้ าน ได้้แก่่ การจััดเตรีียม โต๊๊ะ-เก้้าอี้� ที่�่ทนทานและปลอดภััย เหมาะสมสำำ�หรัับลููกค้้าทั่่�วไป เด็็ก ผู้้�สููงอายุุและ คนพิิการ จััดเตรียี มป้า้ ยบอกทาง ป้า้ ยเตือื น และป้า้ ยสื่�อความหมายที่จ่� ำ�ำ เป็็น ทั้้ง� ภาษาไทยและต่่างประเทศตามกลุ่่ม� ลููกค้้า จััดเตรีียมพื้้น� ที่�่จััดเก็็บ เช่่น ที่่ว� างรองเท้้า ตู้้�เก็บ็ ของส่่วนตััว (Locker) จุุดฝากของ ที่เ�่ พีียงพอและปลอดภััย เป็น็ ต้้น มีีที่�จ่ อดรถเพียี งพอและมีคี วามปลอดภััย กรณีที ี่่�จุดุ จอดรถมีรี ะยะไกลควรมีีบริกิ ารรัับ-ส่่ง การออกแบบสภาพแวดล้้อมและพื้้�นที่่�ให้้เหมาะสมกัับการใช้้งานของคนทุุกๆ กลุ่่�ม ไม่่ว่่าจะเป็็น ผู้้�สููงอายุุ คนปกติิ ผู้้�พิิการ เพื่่�อทำำ�ให้้ไม่่มีีอุุปสรรคในการใช้้งาน สร้้างความเท่่าเทีียมกัันในการ เข้้าถึึงพื้้�นที่�่การให้้บริิการ เช่่น ทางลาดที่�่ไม่่ชััน ห้้องน้ำ�ำ�สำ�ำ หรัับผู้�สู งอายุุ ใช้้การสื่�อสารหลายแบบ ทั้้�งภาพ เสียี ง หรือื การสััมผััส และราวจัับ เป็น็ ต้้น 3. การกำ�ำ หนดขั้น� ตอนการปฏิิบััติงิ านที่ค่� ำ�ำ นึึงถึงึ ความปลอดภััยในการทำ�ำ งาน ได้้แก่่ กำำ�หนดระเบียี บปฏิบิ ััติิการทำ�ำ งานในสภาวะปกติแิ ละสภาวะฉุุกเฉิิน กำำ�หนดหลัักการใช้อ้ ุปุ กรณ์์ น้ำำ��ยาและสารเคมีีที่่เ� หมาะสม กำ�ำ หนดเครื่อ� งแบบการแต่่งกายที่่�เหมาะสมในการปฏิิบััติงิ านนั้้�นๆ กำำ�หนดการฝึึกอบรมหลัักการทำ�ำ งานที่�ส่ ่่งเสริมิ ความปลอดภััย กำ�ำ หนดระบบการจััดการคุุณภาพ การควบคุุม รอบระยะเวลาการใช้้งาน การตรวจสอบและติิดตาม การทำำ�งาน มีีใบรัับประกัันคุุณภาพ หรืือเอกสารยืนื ยัันความปลอดภััย คู่่ม� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุขุ การพัฒั นาสู่�ก่ ารท่่องเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง 21
องค์์ประกอบย่่อย 4 มาตรฐานด้า้ นสุุขอนามััย (Hygiene) แนวทางการพัฒั นา เป็น็ การจััดการมาตรฐานด้า้ นสุุขอนามััยที่ค่� ำำ�นึงึ ถึึงที่่�พััก สถานที่่�และสิ่�งอำ�ำ นวยความสะดวกสำำ�หรัับ ผู้้�รัับบริกิ าร ผู้้�จัดั เตรีียมและผู้�ให้้บริกิ าร วิิธีกี ารปฏิิบัตั ิิ 1. การจััดสภาพแวดล้้อมทางกายภาพที่่�พััก สถานที่�่และสิ่�งอำ�ำ นวยความสะดวกให้้ได้้มาตรฐาน ตามหลัักสุุขอนามััย ได้แ้ ก่่ การจััดสถานที่่ใ� ห้้เหมาะสมกัับการบริิการที่�่พััก การรองรัับของสถานที่�่ และสิ่�งอำำ�นวยความสะดวก ได้แ้ ก่่ ความทนทาน ความยืืดหยุ่น� ระดัับแสงสว่่าง การระบายอากาศ อุุณหภููมิิ ความสููง ขนาดพื้้น� ที่�่ และความ สะอาดตามหลัักสุุขอนามััย มีรี ะบบการจััดการด้า้ นความสะอาด เช่่น รอบระยะเวลาการทำ�ำ งานสะอาด มีถี ัังขยะที่เ่� พียี งพอและมีรี ะบบ การจััดเก็บ็ ที่เ�่ หมาะสมคำำ�นึึงถึึงสุุขอนามััย มีกี ารจััดการแยกประเภทขยะที่่เ� หมาะสม เป็น็ ต้น้ การจััดการด้า้ นความสะอาดของผ้า้ สำำ�หรัับการบริิการ รวมไปถึงึ เครื่�องนอนอย่่างสม่ำำ�� เสมอ การใช้ว้ ััสดุแุ ละอุปุ กรณ์ร์ ะบบอััตโนมััติหิ รือื ระบบเลี่ย� งการสััมผััส มีกี ารใช้ส้ ุขุ ภััณฑ์ท์ ี่ไ�่ ด้ม้ าตรฐานและอุปุ กรณ์์ การความสะอาด การชำำ�ระล้้าง การระบบอุปุ กรณ์์อััตโนมััติิ มีีห้้องน้ำำ��แยกประเภทผู้้�ใช้้ ชาย-หญิิง คนพิิการ และมีีจำ�ำ นวนที่�่เพีียงพอกัับการหมุุนเวีียนของลููกค้้า มีี การจััดเตรีียมสิ่�งอำ�ำ นวยความสะดวก ได้้แก่่ กระจกเงา กระดาษชำำ�ระ สบู่�่ ยาฆ่่าเชื้�อ ถุุงสำำ�หรัับใส่่ ผ้า้ อนามััย และป้้ายสื่อ� ความหมายด้้านสุขุ อนามััยที่�่เหมาะสม จุดุ แขวนหรืือจุุดวางของ จััดให้้มีีพื้้�นที่่�สำ�ำ หรัับจััดเตรียี ม เก็บ็ วััสดุอุ ุุปกรณ์์ น้ำำ�� ยาและสารเคมีที ี่เ�่ หมาะสม การปฏิบิ ััติิตามหลัักมาตรฐาน SHA ทั้้ง� ข้้อปฏิบิ ััติขิ องผู้�ให้บ้ ริกิ ารและผู้�รับบริกิ าร 2. กำ�ำ หนดขั้�นตอนการปฏิิบััติิงานที่�่คำ�ำ นึึงถึึงสุุขอนามััยและหลัักสุุขาภิิบาล การปฏิบิ ััติติ ามหลัักมาตรฐาน SHA ทั้้ง� ข้อ้ ปฏิิบััติขิ องผู้�ให้้บริกิ ารและผู้�รับบริกิ าร 22 คู่่�มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข การพัฒั นาสู่�่การท่อ่ งเที่่ย� วคุุณภาพสููง
องค์ป์ ระกอบย่่อย 5 มาตรฐานด้า้ นความเป็็นธรรม (Fairness) แนวทางการพัฒั นา เป็น็ การจัดั การมาตรฐานด้า้ นความเป็น็ ธรรมที่ค�่ ำำ�นึงึ ถึงึ ผู้้�รับั บริกิ าร/ลููกค้า้ คู่่�ค้า้ หุ้�นส่ว่ น พันั ธมิติ ร ชุมุ ชน และสัังคมโดยคำำ�นึงึ ถึงึ ผลประโยชน์ร์ ่ว่ มกััน วิธิ ีีการปฏิบิ ััติิ 1. อธิิบายเงื่อ� นไขและขั้�นตอนการใช้้บริิการอย่่างชััดเจน ได้แ้ ก่่ กำ�ำ หนดวัันและเวลาเปิิด-ปิดิ บริิการ กำำ�หนดวิธิ ีีการจองและชำำ�ระค่่าบริิการ กำ�ำ หนดลำ�ำ ดัับการรัับบริิการและระยะเวลาการส่่งมอบ กำำ�หนดประเภทลููกค้้าและเงื่อ� นไขสิิทธิิประโยชน์พ์ ิเิ ศษ กำำ�หนดรายละเอียี ด ขอบเขตของการรัับบริกิ าร กำ�ำ หนดเงื่อ� นไขขอยกเลิกิ และการเปลี่ย� นแปลงการบริิการ กำ�ำ หนดระบบการประกัันและใบรัับรองคุุณภาพ 2. การจััดการด้า้ นราคาที่�่เป็น็ ธรรม ได้้แก่่ กำำ�หนดราคาที่่เ� หมาะสมกัับคุณุ ภาพสินิ ค้า้ และบริิการ แสดงรายการสินิ ค้า้ และราคาอย่่างชััดเจน แสดงข้อ้ มููลเกี่�ยวกัับสิิทธิิประโยชน์ด์ ้้านราคา 3. กำ�ำ หนดนโยบายการชดเชยที่่�เป็น็ ธรรมให้แ้ ก่่ลููกค้้าอย่่างชััดเจน ได้แ้ ก่่ การคืนื เงิินในกรณีีที่ผ�่ ิดิ สััญญาข้อ้ ตกลง การจััดให้ม้ ีกี ารชดเชยด้ว้ ยสิินค้า้ และบริกิ ารทดแทนในกรณีีที่�ผ่ ิดิ สััญญาข้้อตกลง การจััดทำำ�สินิ ค้้าและบริิการ เพื่่อ� การชดเชย การรัับผิิดชอบต่่อความเสียี หายที่�่เกิดิ ตามหลัักกฎหมาย 4. กำ�ำ หนดข้้อตกลงที่่�ชััดเจนและเป็็นธรรมต่่อคู่่�ค้้า หุ้้�นส่่วน และพัันธมิิตรมีีระบบจััดสรรผลประโยชน์์และ รายได้้ชััดเจนและเป็น็ ธรรม ได้้แก่่ ระบบจััดสรรผลประโยชน์์และรายได้ท้ ี่�่ชััดเจน และเป็็นธรรมแก่่ผู้้�มีสี ่่วนเกี่ย� วข้อ้ ง 5. การจััดการที่่เ� ป็น็ ธรรมต่่อชุมุ ชนและสัังคม ได้แ้ ก่่ กำ�ำ หนดนโยบายการจััดซื้�อผลิิตภััณฑ์ช์ ุุมชนในราคาที่�เ่ หมาะสม มีกี ารกระจายรายได้้ไปยัังชุมุ ชนอย่่างทั่ว่� ถึงึ มีกี ารปฏิบิ ััติิต่่อสมาชิกิ ชุมุ ชนอย่่างเท่่าเทีียม ต้อ้ งมีีการส่่งเสริิมการฝึึกทัักษะ/โอกาสทางอาชีีพให้้กัับคนในพื้้�นที่่� มีีนโยบายการจ้้างงานคนในชุมุ ชน เปิิดโอกาสให้้ชุุมชนประกอบอาชีพี และสร้้างรายได้้อย่่างพึ่�่งพา การดำำ�เนินิ การที่่�เป็็นมิิตรต่่อสิ่ง� แวดล้อ้ มและมีกี ารใช้ท้ รััพยากรที่ส�่ ามารถหมุุนเวียี นได้้ 6.ไม่่ดำ�ำ เนินิ กิิจการที่ข่� ััดต่่อหลัักปฏิิบััติทิ างกฎหมาย คู่่�มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุขุ การพัฒั นาสู่่�การท่่องเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง 23
สู่โ�่ มเดลอแานรวมทณา์งด์ ีกี มาีคีรพวัาฒั มสนุาขุ ออกกำำ�ลัังกายดีี (Fit Well) 24 คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุุข การพัฒั นาสู่�่การท่อ่ งเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง
แนวทางการพัฒั นาสู่โ่� มเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ ด้า้ นออกกำ�ำ ลังั กายดีี (Fit Well) องค์ป์ ระกอบหลัักที่� 1 สินิ ค้า้ และบริกิ าร (Products and Services) องค์ป์ ระกอบย่่อย 1 การประยุกุ ต์์คุณุ ค่่าอััตลัักษณ์ท์ ้อ้ งถิ่่�น (Identity) แนวทางการพัฒั นา เป็น็ การนำ�ำ เอาผลการวิเิ คราะห์ข์ ้อ้ มููลอัตั ลักั ษณ์ร์ ะดับั จังั หวัดั /พื้น้� ที่่� และอัตั ลักั ษณ์ด์ ้า้ นออกกำ�ำ ลังั กายดีมี า ใช้ก้ ับั พัฒั นาการท่อ่ งเที่ย�่ วที่ส�่ ่ง่ เสริมิ ให้เ้ กิดิ สุขุ ภาวะที่ด�่ ีี การเคลื่อ่� นไหวที่เ่� หมาะสม ด้ว้ ยกิจิ กรรมด้า้ นการกีฬี า การนันั ทนาการ การละเล่น่ และประเพณีีในท้้องถิ่�น วิิธีีการปฏิบิ ััติิ 1 . ใช้้ รูู ป แ บ บ ก า ร กีี ฬ า ก า ร นัันทน า ก า ร ก า ร ล ะ เ ล่่น แ ล ะ ป ร ะ เ พณีี ใ นท้้ อ ง ถิ่ � น ม า ใช้้ เ พื่่� อ ส่่ ง เ สริิ ม สุุ ข ภ า ว ะ ที่�่ ดีี และการเคลื่�อนไหวที่�่เหมาะสม ได้้แก่่ นำำ�ศิิลปะ การแสดง ดนตรีีประจำำ�ถิ่่�นหรืือพื้้�นบ้้านมาใช้้ในรููปแบบ การออกกำำ�ลัังกายเพื่่�อสะท้้อนอััตลัักษณ์์ 2.จััดสถานที่�่สำำ�หรัับการทำ�ำ กิิจกรรมส่่งเสริิมสุุขภาพหรืือกิิจกรรมนัันทนาการอย่่างเหมาะสมที่�่สะท้้อนอััตลัักษณ์์ ของท้อ้ งถิ่น� สามารถสร้้างการจดจำ�ำ เฉพาะพื้้�นที่�่และประสบการณ์์ใหม่่ 3.มีีกิิจกรรมเพื่่�อส่่งเสริิมสุุขภาพที่่�สอดคล้้องกัับอััตลัักษณ์์ของพื้้�นที่�่ มีีการจััดการแข่่งขัันและกิิจกรรมการ ละเล่่นพื้้น� บ้้าน คู่�่มือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ การพััฒนาสู่ก่� ารท่่องเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง 25
องค์์ประกอบย่่อย 2 คุณุ ค่่าด้้านสุขุ ภาวะ (Wellness) แนวทางการพัฒั นา เป็น็ กระบวนการพัฒั นาการท่อ่ งเที่ย่� วที่ส่� ่ง่ เสริมิ ให้เ้ กิดิ สุขุ ภาวะที่ด�่ ีี การเคลื่อ�่ นไหวที่เ�่ หมาะสม ด้ว้ ยกิจิ กรรม ด้า้ นการกีฬี า การนัันทนาการ การละเล่่นและประเพณีีในท้อ้ งถิ่น� คำำ�นึึงถึงึ การสร้้างสุุขภาวะที่�ด่ ีีทั้ง� ทางกาย ใจ และสังั คม วิธีการปฏบิ ัติ 1. ออกแบบเส้้นทางและระยะทางการรัับบริิการในจุุดต่่างๆ ในสถานที่่�หรืือกิิจกรรมนั้้�นๆ อย่่างเหมาะสม เพื่่�อให้้ผู้�รับบริิการได้เ้ คลื่อ� นไหวอย่่างเหมาะสม 2. จััดเตรีียมสถานที่�่สำ�ำ หรัับออกกำ�ำ ลัังกายและส่่งเสริิมสุุขภาพ ได้้แก่่ ห้้องสปา ห้้องซาวน่่า ห้้องโยคะ ห้้องออกกำ�ำ ลัังกาย สถานที่ก่� ิจิ กรรมสำำ�หรัับการผ่อ่ นคลาย 3. มีีการจััดพื้้�นที่�่ (Zone) เพื่่�อการออกกำำ�ลัังกายทั้้�งพื้้�นที่�ใ่ นร่่ม และพื้้�นที่่ก� ลางแจ้้งโดยคำ�ำ นึึงถึงึ ความปลอดภััย 4. มีีพื้้�นที่�่อำำ�นวยความสะดวกทั้้�งก่่อนและหลัังการออกกำ�ำ ลัังกาย เช่่น ห้อ้ งเปลี่ย� นเสื้อ� ผ้้า ห้้องอาบน้ำำ�� เป็็นต้น้ 5. มีีอุุปกรณ์์การออกกำำ�ลัังกาย เครื่�องออกกำ�ำ ลัังกาย เครื่�องแบบ/ ชุุดสำ�ำ หรัับการออกกำ�ำ ลัังกายที่�่มีีมาตรฐาน และเพีียงพอ 6. มีีกิิจกรรมเพื่่�อการออกกำ�ำ ลัังกายและส่่งเสริิมสุุขภาพที่่�เหมาะกัับกลุ่่�มลููกค้้าประเภทต่่างๆ เช่่น ครอบครััว ผู้้�ชาย ผู้�หญิงิ เด็ก็ นัักท่่องเที่่ย� วที่ม่� าเป็น็ กลุ่่ม� เป็็นต้้น 7. มีีกิิจกรรมเพื่่�อการออกกำำ�ลัังกายและส่่งเสริิมสุุขภาพที่�่หลากหลาย เช่่น กิิจกรรมประเภทการท่่องเที่่�ยว กึ่�่งผจญภััย (Soft Adventure) ได้้แก่่ การดำำ�น้ำ�ำ� การส่่องนก การดููงาน การพายเรืือ การเดิิน วิ่่�งและ ปั่่�นจัักรยาน และการท่่องเที่่�ยวผจญภััยเข้้มข้้น (Hard Adventure) เช่่น การออกกำำ�ลัังกายประเภทผาดโผน (Extreme) ปีีนผา โดดร่่ม เครื่�องร่่อน เป็น็ ต้น้ 8. มีีการจััดทำ�ำ เส้้นทางทางธรรมชาติิและวััฒนธรรม ได้้แก่่ เส้้นทางชุุมชนวิิถีีวััฒนธรรม เส้้นทางเดิินป่่า เส้น้ ทางน้ำำ�� ล่่องแก่่ง เส้้นทางศึึกษาธรรมชาติิ 9. จััดให้้มีีสถานที่่�สำ�ำ หรัับการกิิจกรรมนัันทนาการท้้องถิ่�น กิิจกรรมเพื่่�อสุุขภาพที่่�ส่่งเสริิมคุุณค่่าทางสัังคม เชื่อ� มโยงชุมุ ชนอย่่างมีสี ่่วนร่่วมและยั่่ง� ยืนื 10. สร้า้ งกลุ่่�มทางสัังคมในรููปแบบชุมุ นุุม หรือื สโมสร เพื่่อ� ให้เ้ กิดิ กิจิ กรรมการออกกำำ�ลัังกายร่่วมกััน 26 คู่่�มือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข การพัฒั นาสู่�่การท่อ่ งเที่่�ยวคุุณภาพสููง
องค์์ประกอบย่่อย 3 มาตรฐานด้้านความปลอดภััย (Safety) เ ป็็ น ก า ร จัั ด ก า ร ม า ต ร ฐ า น ด้้ า น ค ว า ม ป ล อ ด ภัั ย ก า ร ท่่ อ ง เ ที่่� ยว ที่�่ ส่่ ง เ สริิ ม ใ ห้้ เ กิิ ด สุุ ข ภ า ว ะ ที่่� ดีี ก า ร เ ค ลื่่� อ น ไ หว ที่่�เหมาะสมด้้วยกิิจกรรมด้้านการกีีฬา การนัันทนาการ การละเล่่นและประเพณีีในท้้องถิ่�นสำำ�หรัับผู้้�รัับบริิการ ผู้้�จัดั เตรีียมและผู้�ให้้บริกิ าร วิธิ ีีการปฏิบิ ััติิ 1. การจััดการระบบรัักษาความปลอดภััยในสถานที่�่และกิิจกรรมการออกกำ�ำ ลัังกายและการส่่งเสริิมสุุขภาพ ที่่เ� หมาะสมและสอดคล้อ้ งตามกฎหมาย ได้แ้ ก่่ สััญญาณแจ้้งเตือื นภััย กล้้องวงจรปิดิ ไฟฉุกุ เฉินิ ทางออกฉุกุ เฉิิน จุุดรวมพล จััดให้ม้ ีีแผนการจััดการสภาวะฉุกุ เฉินิ เช่่น การซ้อ้ มหนีไี ฟ เป็็นต้้น มีีการเตรียี มความพร้อ้ มการปฐมพยาบาล ชุุดปฐมพยาบาลเบื้้�องต้น้ หมายโทรศััพท์์ หน่่วยงานต่่างๆ กรณีี เกิิดเหตุฉุ ุุกเฉินิ เจ้า้ หน้า้ ที่่ร� ัักษาความปลอดภััยและพนัักงานอำำ�นวยความสะดวก ผู้�เชี่�ยวชาญด้้านสุุขภาพ เช่่น ครููฝึึก (Coach) พี่่�เลี้�ยง (Trainer) เทรนเนอร์์ นัักโภชนาการ ดููแลและ 2. จััดเตใรหี้ียค้ มำ�ำ สแถนาะนนำท�ำี่ �่อเปอ็กน็ กตำ้ำ�น้ ลั ังกายและกิิจกรรมออกกำ�ำ ลัังกายส่่งเสริิมคุุณภาพที่่�ปลอดภััยสอดคล้้องกัับผู้�ใช้้งาน ได้้แก่่ จััดเตรีียมป้้ายสื่�อความหมาย ชี้้�แจงรายละเอีียด ป้้ายเตืือน และป้้ายเชิิญชวนเพื่่�อส่่งเสริิมให้้เกิิด การออกกำ�ำ ลัังกาย จััดเตรียี มพื้้น� ที่�จ่ ััดเก็บ็ เช่่น ที่่�วางรองเท้า้ ตู้้�เก็็บของส่่วนตััว (Locker) จุุดฝากของ ที่่�เพีียงพอและปลอดภััย เป็น็ ต้้น มีีพื้้�นที่�่และกิิจกรรมที่่�คำำ�นึึงถึึงความปลอดภััยของผู้�รั บบริิการโดยบริิการให้้สอดคล้้องกัับวััยและ 3. จััดให้้มสีมขี ั้ น�รรตถอนนะกทาารงปกฏาิิบยััติิงานตามหลัักมาตรฐานความปลอดภััย กำ�ำ หนดระเบียี บปฏิบิ ััติิการทำ�ำ งานในสภาวะปกติแิ ละสภาวะฉุุกเฉิิน กำ�ำ หนดขั้น� ตอนหรืือหลัักปฏิบิ ััติดิ ้้านการออกกำ�ำ ลัังกายที่�ค่ ำำ�นึึงถึงึ ความปลอดภััย กำำ�หนดหลัักการใช้้อุปุ กรณ์์ออกกำ�ำ ลัังกายต่่างๆ เพื่่�อป้อ้ งกัันอัันตรายที่�่อาจจะเกิิดขึ้น� มีคี ำำ�แนะนำ�ำ ด้า้ นการแต่่งกายที่เ่� หมาะสมในออกกำำ�ลัังกายแต่่ละประเภทนั้้น� ๆ กำำ�หนดเครื่อ� งแบบการแต่่งกายที่�เ่ หมาะสมในการปฏิบิ ััติงิ านนั้้น� ๆ กำำ�หนดการฝึกึ อบรมหลัักการทำ�ำ งานที่ส�่ ่่งเสริิมความปลอดภััย กำำ�หนดระบบการจััดการคุุณภาพ การควบคุุม รอบระยะเวลาการใช้้งาน การตรวจสอบและติิดตาม การทำำ�งาน มีรี ัับประกัันคุณุ ภาพ หรืือเอกสารยืืนยัันความปลอดภััย คู่ม�่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข การพัฒั นาสู่ก�่ ารท่่องเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง 27
องค์ประกอบยอ่ ย 4 มาตรฐานด้านสขุ อนามัย (Hygiene) แนวทางการพัฒนา เป็นการจัดการมาตรฐานด้านสุขอนามัยการท่องเท่ี ยวที่ส่งเสริมให้เกิดสุขภาวะที่ดีการเคลื่อนไหวที่ เหมาะสมดว้ ยกิจกรรมด้านการกฬี า การนันทนาการ การละเลน่ และประเพณีในท้องถิน่ สำ�ำหรบั ผ้รู ับบริการ ผูจ้ ัดเตรียมและ ผู้ให้บรกิ าร วธิ ีการปฏิบัติ 1. การจััดสภาพแวดล้้อมทางกายภาพ สถานที่�่และกิิจกรรมเพื่่�อการออกกำ�ำ ลัังกายและส่่งเสริิมสุุขภาพ ให้้ได้้มาตรฐานตามหลัักสุขุ อนามััย ได้้แก่่ จััดสถานที่�่ให้้เหมาะกัับรููปแบบกิิจกรรมการออกกำำ�ลัังกายและกิิจกรรมส่่งเสริิมสุุขภาพ เช่่น ความทนทาน ความยืืดหยุ่�น ระดัับแสงสว่่าง การระบายอากาศ อุุณหภููมิิ ความสููง ขนาดพื้้น� ที่�่ และความสะอาดตามหลััก สุุขอนามััย เป็น็ ต้น้ มีีระบบการจััดการด้้านความสะอาด เช่่น รอบระยะเวลาการทำำ�งานสะอาด มีีถัังขยะที่�่เพีียงพอและ มีีระบบการจััดเก็บ็ ที่่�เหมาะสมคำำ�นึึงถึึงสุขุ อนามััย มีีการจััดการแยกประเภทขยะที่�เ่ หมาะสม เป็็นต้น้ ใช้ว้ ััสดุแุ ละอุปุ กรณ์ร์ ะบบอััตโนมััติหิ รือื ระบบเลี่ย� งการสััมผััส มีกี ารใช้ส้ ุขุ ภััณฑ์ท์ ี่ไ่� ด้ม้ าตรฐานและอุปุ กรณ์ก์ าร ความสะอาด การชำ�ำ ระล้า้ ง การระบบอุปุ กรณ์อ์ ััตโนมััติ ิ มีีห้้องน้ำ��ำ แยกประเภทผู้้�ใช้้ ชาย-หญิิงคนพิิการ และมีีจำ�ำ นวนที่่�เพีียงพอกัับการหมุุนเวีียนของลููกค้้า มีกี ารจััดเตรียี มสิ่ง� อำำ�นวยความสะดวก ได้แ้ ก่่ กระจกเงา กระดาษชำำ�ระ สบู่่� ยาฆ่า่ เชื้อ� ถุงุ สำ�ำ หรัับใส่่ผ้า้ อนามััย และป้า้ ยสื่อ� ความหมายด้า้ นสุขุ อนามััยที่่�เหมาะสม จุดุ แขวนหรืือจุดุ วางของ จััดให้ม้ ีพี ื้้�นที่ส�่ ำำ�หรัับจััดเตรียี ม เก็บ็ วััสดุุอุปุ กรณ์ ์ น้ำ��ำ ยาและสารเคมีที ี่เ�่ หมาะสม มีีการใช้้สมุุนไพร ผลิติ ภััณฑ์์เสริิมความงามที่่ม� ีีมาตรฐานรัับรองและปลอดภััยต่่อการบริกิ าร มีีห้อ้ งเปลี่ย� นเสื้อ� ผ้า้ สำำ�หรัับชายและหญิงิ และมีีตู้�เก็บ็ สััมภาระที่่ส� ะอาด ห้้องน้ำำ��แยกประเภทผู้้�ใช้้ ชาย-หญิิง คนพิิการ และมีีจำำ�นวนที่่�เพีียงพอกัับการหมุุนเวีียนของลููกค้้า และสิ่�ง อำ�ำ นวยความสะดวกครบครััน 2. กำำ�หนดขั้น� ตอนการปฏิบิ ััติิงานที่�่คำำ�นึึงถึงึ สุุขอนามััยและหลัักสุขุ าภิิบาล การปฏิบิ ััติติ ามหลัักมาตรฐาน SHA ทั้้ง� ข้อ้ ปฏิิบััติิของผู้�ให้้บริิการและผู้�รับบริิการ 28 คู่่�มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข การพััฒนาสู่�ก่ ารท่อ่ งเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง
องค์ประกอบยอ่ ย 5 มาตรฐานด้า้ นความเป็็นธรรม (Fairness) แนวทางการพัฒั นา เป็น็ การจัดั การมาตรฐานด้า้ นความเป็น็ ธรรมที่ค�่ ำ�ำ นึงึ ถึงึ ผู้้�รับั บริกิ าร/ลููกค้า้ คู่่�ค้า้ หุ้�นส่ว่ น พันั ธมิติ ร ชุุมชนและสัังคมโดยคำำ�นึงึ ถึึงผลประโยชน์์ร่ว่ มกันั วธิ กี ารปฏิบตั ิ 1. อธิิบายเงื่อ� นไขและขั้�นตอนการใช้บ้ ริกิ ารอย่่างชััดเจน ได้้แก่่ กำ�ำ หนดวัันและเวลาเปิิด-ปิิด บริกิ าร กำำ�หนดวิธิ ีกี ารจองและชำ�ำ ระค่่าบริิการ กำ�ำ หนดลำำ�ดัับการรัับบริกิ ารและระยะเวลาการส่่งมอบ กำ�ำ หนดประเภทลููกค้้าและเงื่�อนไขสิิทธิิประโยชน์พ์ ิิเศษ กำ�ำ หนดรายละเอีียด ขอบเขตของการรัับบริกิ าร กำำ�หนดเงื่�อนไขขอยกเลิกิ และการเปลี่ย� นแปลงการบริกิ าร กำ�ำ หนดระบบการประกัันและใบรัับรองคุณุ ภาพ 2. การจััดการด้้านราคาที่เ่� ป็็นธรรม ได้้แก่่ กำ�ำ หนดราคาที่่�เหมาะสมกัับคุณุ ภาพสินิ ค้า้ และบริิการ แสดงรายการสินิ ค้้าและราคาอย่่างชััดเจน แสดงข้อ้ มููลเกี่�ยวกัับสิิทธิิประโยชน์์ด้้านราคา 3. กำ�ำ หนดนโยบายการชดเชยที่เ�่ ป็็นธรรมให้แ้ ก่่ลููกค้้าอย่่างชััดเจน ได้แ้ ก่่ การคืนื เงินิ ในกรณีีที่่�ผิดิ สััญญาข้อ้ ตกลง การจััดให้้มีีการชดเชยด้ว้ ยสินิ ค้้าและบริกิ ารทดแทนในกรณีที ี่�่ผิดิ สััญญาข้้อตกลง การจััดทำำ�สิินค้า้ และบริิการ เพื่่อ� การชดเชย การรัับผิดิ ชอบต่่อความเสียี หายที่่�เกิดิ ตามหลัักกฎหมาย 4. กำำ�หนดข้้อตกลงที่่�ชััดเจนและเป็็นธรรมต่่อคู่�่ค้้า หุ้้�นส่่วน และพัันธมิิตร มีีระบบจััดสรรผลประโยชน์์และ รายได้ช้ ััดเจนและเป็็นธรรม ได้แ้ ก่่ ระบบจััดสรรผลประโยชน์์และรายได้ท้ ี่ช่� ััดเจน และเป็็นธรรมแก่่ผู้้�มีสี ่่วนเกี่�ยวข้อ้ ง 5. การจััดการที่�เ่ ป็็นธรรมต่่อชุุมชนและสัังคม ได้แ้ ก่่ กำำ�หนดนโยบายการจััดซื้�อผลิติ ภััณฑ์ช์ ุุมชนในราคาที่�่เหมาะสม มีีการกระจายรายได้ไ้ ปยัังชุมุ ชนอย่่างทั่�ว่ ถึึง มีกี ารปฏิบิ ััติิต่่อสมาชิิกชุมุ ชนอย่่างเท่่าเทียี ม ต้อ้ งมีีการส่่งเสริิมการฝึึกทัักษะ/โอกาสทางอาชีีพให้้กัับคนในพื้้น� ที่�่ มีนี โยบายการจ้้างงานคนในชุมุ ชน เปิดิ โอกาสให้ช้ ุุมชนประกอบอาชีีพและสร้้างรายได้อ้ ย่่างพึ่�่งพา การดำำ�เนิินการที่�่เป็็นมิิตรต่่อสิ่�งแวดล้้อมและมีีการใช้้ทรััพยากรที่่�สามารถหมุุนเวียี นได้้ 6. ไม่่ดำำ�เนิินกิจิ การที่่ข� ััดต่่อหลัักปฏิบิ ััติทิ างกฎหมาย คู่่ม� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข การพัฒั นาสู่�ก่ ารท่อ่ งเที่่ย� วคุุณภาพสููง 29
แนวทางการพัฒั นา สู่โ�่ มเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ แบ่่งปันั สิ่่ง� ดีๆี (Give Well) 30 คู่ม�่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข การพััฒนาสู่ก่� ารท่อ่ งเที่่�ยวคุุณภาพสููง
แนวทางการพััฒนาสู่่�โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข ด้้านแบ่่งปันั สิ่�งดีีๆ (Give Well) องค์ป์ ระกอบหลัักที่� 1 สิินค้า้ และบริิการ (Products and Services) องค์ป์ ระกอบย่่อย 1 การประยุุกต์ค์ ุณุ ค่่าอััตลักั ษณ์ท์ ้้องถิ่�น่ (Identity) แนวทางการพััฒนา เป็็นการนำำ�เอาผลการวิิเคราะห์์ข้้อมููลอััตลัักษณ์์ระดัับจัังหวััด/พื้้�นที่�่ และอััตลัักษณ์์ ด้้านการแบ่่งปัันสิ่�งดีีๆ (Give Well) มาใช้้กัับพััฒนาการออกแบบกิิจกรรมการท่่องเที่่�ยวเพื่่�อการแบ่่งปัันทางสัังคม ระหว่่างท้้องถิ่น� ในฐานะเจ้้าบ้้านและผู้�เยี่ย� มเยืือนเพื่่อ� การสร้า้ งคุณุ ค่่าร่ว่ มกััน วิธีการปฏิบัติ 1. ใช้้องค์์ความรู้� เรื่�องราวความเป็็นมาของท้้องถิ่�นเพื่่�อการแบ่่งปัันสู่�่สัังคม โดยการจััดกิิจกรรมสื่ �อความหมาย ได้้แก่่ การนำ�ำ เสนอปราชญ์์ชุุมชนถ่่ายทอดองค์์ความรู้้�ภููมิิปััญญา มััคคุุเทศก์์น้้อย ทููตวััฒนธรรม นัักสื่่�อ ความหมายท้อ้ งถิ่น� นัักสื่่อ� ความหมายธรรมชาติิ การนำ�ำ เสนออััตลัักษณ์์ท้้องถิ่�นแปลกใหม่่ (UNSEEN) และเรื่�องราว โดยคำ�ำ นึึงถึึงสิิทธิิมนุุษยชน การไม่่ทารุณุ สััตว์์ และความเชื่อ� ของสัังคมในท้อ้ งถิ่น� สร้า้ งนัักท่่องเที่ย�่ วอาสาสมััคร เพื่่อ� การเพิ่่ม� จำำ�นวนนััก ท่่องเที่�ย่ วคุณุ ภาพในท้อ้ งถิ่น� 2. จััดให้้มีีพื้้�นที่่�สำ�ำ หรัับการเรีียนรู้้�ร่่วมกัันระหว่่างเจ้้าบ้้านและผู้�มาเยืือน ที่่�สามารถสร้้างการจดจำ�ำ เฉพาะพื้้�นที่่� และประสบการณ์์ใหม่่ได้้ พััฒนาศููนย์์การเรีียนรู้้� ได้้แก่่ ธนาคารปูู ธนาคารหมึึก วิิถีีชีีวิิต อาบน้ำำ��ช้้าง บ้้านควาย พิิพิธิ ภััณฑ์ท์ ้้องถิ่�น 3. มีีการนำ�ำ เสนอรููปแบบกิิจกรรมเพื่่�อสัังคม ที่�่แสดงให้้เห็็นถึึงวิิถีีชีีวิิต ภููมิิปััญญา ศิิลปวััฒนธรรมท้้องถิ่�น โดยกิิจกรรมเพื่่�อสัังคม (Corporate Social Responsibility; CSR) ได้้แก่่ การปลููกป่่า ป่่าชุุมชน การปล่่อยพัันธุ์์�สัตว์์น้ำ�ำ� การบริิจาค การสอนอาชีีพ บริิจาค ปลููกปะการััง ทำำ�ฝายชะลอน้ำำ�� ห้้องสมุุดชุุมชน เก็บ็ ขยะชายหาด 4. การสร้้างกิิจกรรมการท่่องเที่�่ยวเชิิงสร้้างสรรค์์ที่�่สอดคล้้องกัับอััตลัักษณ์์ เช่่น ปลููกข้้าวดำำ�นา การท่่องเที่�่ยว เชิงิ เกษตร เลี้�ยงควาย ปลููกผััก ทอผ้า้ ย้อ้ มผ้า้ แกะสลัักงานปั้้น� เป็น็ ต้น้ คู่�่มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพััฒนาสู่่�การท่่องเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง 31
องค์ป์ ระกอบย่่อย 2 คุุณค่่าด้า้ นสุุขภาวะ (Wellness) แนวทางการพััฒนา เป็็นกระบวนการพััฒนาการออกแบบกิิจกรรมการท่่องเที่�่ยวเพื่่�อการแบ่่งปัันทางสัังคม ระหว่่างท้้องถิ่�นในฐานะเจ้้าบ้้านและผู้�เยี่�ยมเยืือนเพื่่�อการสร้้างคุุณค่่าร่่วมกัันโดยคำ�ำ นึึงถึึงการสร้้างสุุขภาวะที่่�ดีีทั้�งทางกาย ใจ และสังั คม วิธีการปฏิบัติ 1. ออกแบบกิิจกรรมสำำ�หรัับการแบ่่งปัันที่�่ส่่งเสริิมสุุขภาพกาย ได้้แก่่ กิิจกรรมปลููกป่่าชายเลน กิิจกรรมอาสา พััฒนาชุุมชน กิิจกรรมเดิินป่า่ อนุุรัักษ์์สิ่ง� แวดล้้อม กิจิ กรรมดำ�ำ น้ำ��ำ เก็บ็ ขยะ 2. ออกแบบกิิจกรรมการแบ่่งปัันที่่�ส่่งเสริิมคุุณค่่าทางจิิตใจ ร่่วมทำำ�ดีี และมีีความสุุข การจััดพื้้�นที่่�แบ่่งปััน เพื่่�อกิิจกรรมทางสัังคม เช่่น การจััดพื้้�นที่�่สำ�ำ หรัับการเรีียนรู้้� พื้้�นที่่�ตลาดชุุมชน พื้้�นที่�่จััดแสดงศิิลปวััฒนธรรม เป็น็ ต้น้ 3. การออกแบบกิิจกรรมเพื่่อ� การแบ่่งปัันทางสัังคม และการสนัับสนุนุ วิิสาหกิจิ ชุมุ ชน 4. ออกแบบกิิจกรรมส่่งเสริิมคุุณค่่าทางสัังคมโดยรอบ สร้้างชื่�อเสีียงและภาพลัักษณ์์ที่�่ดีีให้้กัับท้้องถิ่�น เป็็นศููนย์ก์ ลางในการรัับบริจิ าคเพื่่�อเชื่อ� มโยงระหว่่างผู้�ให้แ้ ละผู้�รับ 32 คู่ม�่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุุข การพััฒนาสู่ก�่ ารท่อ่ งเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง
องค์์ประกอบย่่อย 3 มาตรฐานด้้านความปลอดภัยั (Safety) เพื่�่อการสร้า้ ง “Happy Seed” ด้้านแบ่่งปัันสิ่�งดีีๆ (Give Well) แนวทางการพััฒนา เป็็นกระบวนการพััฒนาการออกแบบกิิจกรรมการท่่องเที่�่ยวเพื่่�อการแบ่่งปัันทางสัังคม ระหว่า่ งท้้องถิ่�นในฐานะเจ้า้ บ้า้ นและผู้�เยี่ย� มเยืือนเพื่่อ� การสร้้างคุณุ ค่่าร่่วมกััน วิิธีกี ารปฏิบิ ัตั ิิ 1. การจััดการระบบรัักษาความปลอดภััยในสถานที่�่และกิิจกรรมการแบ่่งปััน ที่�่เหมาะสมและสอดคล้้อง ตามกฎหมาย ได้้แก่่ สััญญาณแจ้้งเตืือนภััย กล้อ้ งวงจรปิดิ ไฟฉุกุ เฉิิน ทางออกฉุุกเฉินิ จุดุ รวมพล จััดให้ม้ ีแี ผนการจััดการสภาวะฉุุกเฉินิ เช่่น การซ้้อมหนีีไฟ เป็็นต้้น มีีการเตรียี มความพร้อ้ มการปฐมพยาบาล ชุดุ ปฐมพยาบาลเบื้้อ� งต้น้ หมายเลขโทรศััพท์์ หน่่วยงานต่่างๆ กรณีีเกิิดเหตุฉุ ุุกเฉินิ เจ้้าหน้า้ ที่�่รัักษาความปลอดภััยและพนัักงานอำำ�นวยความสะดวก 2. จััดเตรีียมสถานที่่�ออกกำำ�ลัังกายและกิิจกรรมออกกำ�ำ ลัังกายส่่งเสริิมคุุณภาพที่�่ปลอดภััยสอดคล้้องกัับผู้�ใช้้งาน ได้้แก่่ จััดเตรียี มป้า้ ยสื่อ� ความหมาย ชี้้แ� จงรายละเอียี ด ป้า้ ยเตือื น และป้า้ ยเชิญิ ชวนเพื่่อ� ส่่งเสริมิ ให้เ้ กิดิ การแบ่่งปันั มีพี ื้้น� ที่แ่� ละกิจิ กรรมที่ค�่ ำ�ำ นึึงถึงึ ความปลอดภััยของผู้�รับบริกิ ารโดยบริกิ ารให้ส้ อดคล้อ้ งกัับวััยและสมรรถนะ ทางกาย 3. จััดให้้มีีขั้�นตอนการปฏิบิ ััติงิ านตามหลัักมาตรฐานความปลอดภััย กำำ�หนดระเบียี บปฏิบิ ััติกิ ารทำ�ำ งานในสภาวะปกติแิ ละสภาวะฉุกุ เฉิิน กำ�ำ หนดขั้น� ตอนหรืือหลัักปฏิบิ ััติดิ ้้านการออกกำำ�ลัังกายที่่ค� ำำ�นึึงถึงึ ความปลอดภััย กำำ�หนดหลัักการใช้อ้ ุปุ กรณ์อ์ อกกำำ�ลัังกายต่่างๆ เพื่่อ� ป้้องกัันอัันตรายที่่�อาจจะเกิดิ ขึ้�น มีคี ำำ�แนะนำ�ำ ด้า้ นการแต่่งกายที่�่เหมาะสมในออกกำำ�ลัังกายแต่่ละประเภทนั้้�นๆ กำ�ำ หนดเครื่�องแบบการแต่่งกายที่�่เหมาะสมในการปฏิบิ ััติงิ านนั้้น� ๆ กำำ�หนดการฝึึกอบรมหลัักการทำำ�งานที่�ส่ ่่งเสริมิ ความปลอดภััย กำำ�หนดระบบการจััดการคุุณภาพ การควบคุมุ รอบระยะเวลาการใช้ง้ าน การตรวจสอบและติิดตามการ ทำำ�งาน มีีรัับประกัันคุุณภาพ หรืือเอกสารยืนื ยัันความปลอดภััย คู่่�มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุขุ การพัฒั นาสู่ก�่ ารท่่องเที่่ย� วคุุณภาพสููง 33
องค์์ประกอบย่่อย 4 มาตรฐานดา้ นสุขอนามัย (Hygiene) แนวทางการพััฒนา เป็็นการจััดการมาตรฐานด้้านสุุขอนามััยกิิจกรรมการท่่องเที่่�ยวเพื่่�อการแบ่่งปัันทางสัังคม ระหว่่างท้้องถิ่�นในฐานะเจ้า้ บ้้านและผู้�เยี่�ยมเยืือนเพื่่อ� การสร้้างคุณุ ค่า่ ร่ว่ มกันั วิธีการปฏบิ ัติ 1. การจััดการสภาพแวดล้้อมทางกายภาพ สถานที่่� และการออกแบบกิิจกรรมให้้ได้้มาตรฐาน ตามหลัักสุขุ อนามััย ได้แ้ ก่่ จััดสถานที่่�ให้้เหมาะสมกัับรููปแบบกิิจกรรมเพื่่�อการแบ่่งปััน ได้้แก่่ ความทนทาน ความยืืดหยุ่�น ระดัับแสงสว่่าง การระบายอากาศ อุณุ หภููมิิ ความสููง ขนาดพื้้น� ที่่� และความสะอาดตามหลัักสุุขอนามััย เป็็นต้น้ มีีระบบการจััดการด้้านความสะอาด เช่่น รอบระยะเวลาการทำ�ำ งานสะอาด มีีถัังขยะที่�่เพีียงพอและ มีีระบบการจััดเก็็บที่�เ่ หมาะสมคำำ�นึึงถึงึ สุขุ อนามััย มีกี ารจััดการแยกประเภทขยะที่เ�่ หมาะสม เป็็นต้น้ ใช้้วััสดุุและอุุปกรณ์์ระบบอััตโนมััติิหรืือระบบเลี่ �ยงการสััมผััส มีีการใช้้สุุขภััณฑ์์ที่่�ได้้มาตรฐานและอุุปกรณ์์ การความสะอาด การชำำ�ระล้า้ ง ระบบอุุปกรณ์์อััตโนมััติิ มีีห้้องน้ำ�ำ� แยกประเภทผู้้�ใช้้ ชาย-หญิิง คนพิิการ และมีีจำ�ำ นวนที่่�เพีียงพอกัับการหมุุนเวีียนของลููกค้้า มีีการจััดเตรีียมสิ่�งอำ�ำ นวยความสะดวก ได้้แก่่ กระจกเงา กระดาษชำ�ำ ระ สบู่่� ยาฆ่่าเชื้�อ ถุุงสำ�ำ หรัับใส่่ ผ้้าอนามััย และป้า้ ยสื่�อความหมายด้้านสุุขอนามััยที่�่เหมาะสม จุุดแขวนหรืือจุดุ วางของ จััดให้ม้ ีีพื้้�นที่�ส่ ำำ�หรัับจััดเตรียี ม เก็บ็ วััสดุอุ ุุปกรณ์์ น้ำำ�� ยาและสารเคมีีที่�เ่ หมาะสม 2. กำำ�หนดขั้�นตอนการปฏิบิ ััติงิ านที่ค่� ำ�ำ นึึงถึงึ สุขุ อนามััยและหลัักสุุขาภิิบาล การปฏิิบััติิตามหลัักมาตรฐาน SHA และมาตรฐานที่่อ� ยู่ �่ ทั้้ง� ข้้อปฏิิบััติิของผู้�ให้บ้ ริิการและผู้�รับบริกิ าร 34 คู่ม่� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข การพััฒนาสู่�ก่ ารท่่องเที่่ย� วคุุณภาพสููง
องค์ประกอบย่อย 5 มาตรฐานด้า้ นความเป็น็ ธรรม (Fairness) แนวทางการพัฒั นา เป็น็ การจัดั การมาตรฐานด้า้ นความเป็น็ ธรรมที่ค่� ำ�ำ นึงึ ถึงึ ผู้้�รับั บริกิ าร/ลููกค้า้ คู่่�ค้า้ หุ้�นส่ว่ น พันั ธมิติ ร ชุุมชนและสัังคมโดยคำำ�นึึงถึงึ ผลประโยชน์์ร่ว่ มกันั วิธีการปฏบิ ัติ 1. อธิบิ ายเงื่�อนไขและขั้น� ตอนการใช้้บริกิ ารอย่่างชััดเจน ได้้แก่่ กำ�ำ หนดวัันและเวลาเปิิด-ปิดิ บริิการ กำ�ำ หนดวิิธีกี ารจองและชำำ�ระค่่าบริิการ กำ�ำ หนดลำ�ำ ดัับการรัับบริิการและระยะเวลาการส่่งมอบ กำำ�หนดประเภทลููกค้้าและเงื่อ� นไขสิิทธิิประโยชน์พ์ ิเิ ศษ กำ�ำ หนดรายละเอียี ด ขอบเขตของการรัับบริกิ าร กำำ�หนดเงื่อ� นไขขอยกเลิกิ และการเปลี่ย� นแปลงการบริกิ าร กำ�ำ หนดระบบการประกัันและใบรัับรองคุุณภาพ 2. การจััดการด้้านราคาที่�่เป็น็ ธรรม ได้แ้ ก่่ กำำ�หนดราคาที่�เ่ หมาะสมกัับคุุณภาพสินิ ค้า้ และบริกิ าร แสดงรายการสิินค้า้ และราคาอย่่างชััดเจน แสดงข้้อมููลเกี่�ยวกัับสิทิ ธิปิ ระโยชน์์ด้้านราคา 3. กำ�ำ หนดนโยบายการชดเชยที่เ�่ ป็็นธรรมให้้แก่่ลููกค้า้ อย่่างชััดเจน ได้แ้ ก่่ การคืืนเงินิ ในกรณีที ี่่�ผิดิ สััญญาข้้อตกลง การจััดให้้มีีการชดเชยด้ว้ ยสินิ ค้า้ และบริิการทดแทนในกรณีีที่่�ผิดิ สััญญาข้้อตกลง การจััดทำ�ำ สิินค้้าและบริกิ าร เพื่่อ� การชดเชย การรัับผิิดชอบต่่อความเสีียหายที่่เ� กิิดตามหลัักกฎหมาย 4. กำำ�หนดข้้อตกลงที่�่ชััดเจนและเป็็นธรรมต่่อคู่�่ค้้า หุ้้�นส่่วน และพัันธมิิตร มีีระบบจััดสรรผลประโยชน์์และ รายได้้ชััดเจนและเป็น็ ธรรม ได้้แก่่ ระบบจััดสรรผลประโยชน์์และรายได้ท้ ี่่�ชััดเจน และเป็็นธรรมแก่่ผู้้�มีสี ่่วนเกี่ย� วข้้อง 5. การจััดการที่�เ่ ป็น็ ธรรมต่่อชุุมชนและสัังคม ได้แ้ ก่่ กำ�ำ หนดนโยบายการจััดซื้�อผลิิตภััณฑ์์ชุมุ ชนในราคาที่เ�่ หมาะสม มีีการกระจายรายได้ไ้ ปยัังชุุมชนอย่่างทั่�่วถึึง มีีการปฏิิบััติิต่่อสมาชิิกชุมุ ชนอย่่างเท่่าเทียี ม ต้อ้ งมีกี ารส่่งเสริมิ การฝึึกทัักษะ/โอกาสทางอาชีีพให้ก้ ัับคนในพื้้�นที่่� มีนี โยบายการจ้า้ งงานคนในชุมุ ชน เปิิดโอกาสให้ช้ ุมุ ชนประกอบอาชีีพและสร้า้ งรายได้อ้ ย่่างพึ่่ง� พา การดำ�ำ เนิินการที่เ่� ป็็นมิติ รต่่อสิ่�งแวดล้อ้ มและมีกี ารใช้้ทรััพยากรที่�ส่ ามารถหมุุนเวีียนได้้ 6. ไม่่ดำ�ำ เนิินกิจิ การที่่ข� ััดต่่อหลัักปฏิิบััติทิ างกฎหมาย คู่�่มือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุุข การพััฒนาสู่�่การท่อ่ งเที่่�ยวคุุณภาพสููง 35
สู่โ�่ มเดลอแานรวมทณา์ง์ดีกี มาีคีรพวัาัฒมสนุาขุ (Creativity and Innovation) 36 คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่ก�่ ารท่่องเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง
แ(Cนrวeaทtiาvงitกy าanรdพัIัฒnnoนvาaคtioวnา)มคิิดสร้้างสรรค์์และนวัตั กรรม องค์ป์ ระกอบหลัักที่� 2 ความคิดิ สร้้างสรรค์์และนวัตั กรรม (Creativity and Innovation) องค์ป์ ระกอบย่่อย 1 การนำำ�เทคโนโลยีสี มัยั ใหม่่เข้้ามาพััฒนาสิินค้้าและบริิการ (Digital and Technology) แนวทางการพัฒั นา เป็น็ การเทคโนโลยีีสมััยใหม่เ่ ข้า้ มาพัฒั นาสินิ ค้า้ และบริกิ าร วิธิ ีกี ารปฏิบิ ััติิ 1. มีีการนำ�ำ นวััตกรรมและเทคโนโลยีีสมััยใหม่่มาใช้้ในขั้้�นตอนการผลิิตสิินค้้าและบริิการอย่่างมีีประสิิทธิิภาพ และคำำ�นึึงถึึงการท่่องเที่�ย่ ววิิถีีใหม่่ (New Normal) การจััดทำำ�ระบบแอพพลิิเคชััน (Application) สำำ�หรัับการบริกิ ารที่่�เชื่�อมต่่อกัับระบบสมาร์์ทโฟน (SMART Phone) ที่ม่� ีคี วามสามารถด้า้ นการบริกิ ารสอดคล้้องกัับความต้้องการของลููกค้า้ เช่่น การให้้ข้้อมููลเพื่่�อการ ตััดสินิ ใจ ระบบการจองหรืือสั่ง�่ สิินค้า้ การลงทะเบีียนเข้้าพััก การประเมินิ ความพึึงพอใจ เป็็นต้้น การเข้้าร่่วมกัับระบบแอพพลิิเคชัันแพลตฟอร์์ม (Application Platform) ในรููปแบบเศรษฐกิิจ (Sharing Economy) ที่�่รวบรวมสิินค้้าและบริิการที่�่เกี่�ยวข้้องเพื่่�อเพิ่่�มโอกาสการสร้้างรายได้้และ การกระจายสินิ ค้า้ การจััดทำ�ำ ระบบการขาย/ บริิการอััตโนมััติิ เช่่น ระบบ Kiosk สำำ�หรัับการลงทะเบีียนหรืือ การสั่่�งการอััตโนมััติิ ตู้้�จำ�ำ หน่่ายสิินค้า้ อััตโนมััติเิ พื่่�อเพิ่่�มระยะเวลาการขายได้ต้ ลอด 24 ชั่่�วโมง เป็น็ ต้น้ การจััดทำ�ำ ระบบไลน์์โอเพนแชท (Line Open Chat) ซึ่�่งระบบห้้องแชทที่�่เปิิดกว้้างให้้สามารถเข้้า ร่่วมกัันมาคุุยกัันในเรื่�องต่่างๆ เกี่�ยวกัับสิินค้้าและบริิการร่่วมถึึงการแลกเปลี่�ยนข้้อมููลที่่�เป็็นประโยชน์์ ต่่อการบริิการในด้า้ นต่่างๆ การจััดทำำ�ระบบการคุุยอััตโนมััติิ (Chat Bot) ผ่่านระบบออนไลน์์ช่่องทางต่่างๆ เช่่น Line Facebook Website เป็็นการสร้้างระบบข้้อความอััตโนมััติิสำำ�คััญที่�่ใช้้สื่�อสารเบื้้�องต้้นกัับลููกค้้า หรืือการยกระดัับ สู่่�การเป็็นระบบตอบคำ�ำ ถามอััตโนมััติิ เป็็นต้น้ การใช้ร้ ะบบหุ่่น� ยนต์เ์ พื่่อ� การบริกิ าร (Robot) เช่่น การบริกิ ารทำำ�ความสะอาด การส่่งของ การบริกิ ารอาหาร เป็็นต้น้ การใช้้ระบบจดจำ�ำ ใบหน้า้ (Face Recognition) สำ�ำ หรัับการลงทะเบีียนกิจิ กรรมต่่างๆ การยืืนยัันตััวตน การนำ�ำ เสนอข้้อมููลของสิินค้้าและบริิการด้้วยเทคโนโลยีี AR และ VR เพื่่�อนำ�ำ เสนอบอกเล่่าเรื่�องราว ให้น้ ่่าสนใจ การใช้แ้ อพพลิเิ คชััน (Application) ที่ส�่ ่่งเสริิมการบริิการที่�่สะดวกสบาย เช่่น การแปลภาษา เป็็นต้้น ระบบเซนเซอร์์ (Sensor) ต่่างๆ สำำ�หรัับการเตือื น และระบบการควบคุมุ ระยะไกลเพื่่อ� การสั่ง�่ การ ระบบเรียี ก คิวิ ไร้ส้ าย (Queue Pager) คู่�ม่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่ก�่ ารท่อ่ งเที่่�ยวคุุณภาพสููง 37
วธิ ีการปฏิบัติ (ต่อ) 2. มีีการนำ�ำ นวััตกรรมและเทคโนโลยีีสมััยใหม่่มาใช้้เพื่่�อการสื่�อสารข้้อมููลไปยัังลููกค้้า และผู้้�มีีส่่วนเกี่�ยวข้้อง อย่่างรวดเร็็ว การจััดทำำ�สื่่�อออนไลน์์สำำ�หรัับการทำ�ำ การตลาดและการสื่�อสารกัับลููกค้้า (Social Media) โดยจะ ต้้องคำ�ำ นึึงถึึงการให้้ข้้อมููลที่่�ถููกต้้อง น่่าเชื่�อถืือและมีีความทัันสมััย กระตุ้้�นให้้เกิิดความสนใจ ติิดตาม การมีสี ่่วนร่่วม การสื่�อสารและตััดสิินใจซื้�อสิินค้า้ และบริกิ าร ได้้แก่่ การจััดทำำ�เพจ Facebook Fanpage, Instagram (IG), การจััดทำ�ำ เว็็บไซด์์ (Website) ทั้้ง� นี้้�จะต้อ้ งพิิจารณากลุ่่�มเป้้าหมายเป็น็ สำำ�คััญ การสร้า้ งกิจิ กรรมเพื่่�อการจััดการลููกค้้าสััมพัันธ์์ (Customer Relation Management) แนวทางที่�อ่ งค์ก์ ร ปฏิิบััติิตามเมื่ �อมีีการปฏิิสััมพัันธ์์กัับลููกค้้าจากมุุมมองขององค์์กรความสััมพัันธ์์ทั้้�งหมดนี้�้ครอบคลุุมถึึง การโต้ต้ อบโดยตรงกัับลููกค้้าช่่วยเพิ่่ม� ประสบการณ์โ์ ดยรวมให้ก้ ัับลููกค้้า การสร้้างกิิจกรรมเพื่่�อให้้ลููกค้้าสร้้างเนื้้�อหาต่่อธุุรกิิจ (User Generate Content UGC) คืือ เนื้้�อหาที่�่ ลููกค้้ากลุ่่�มเป้้าหมายผลิิตขึ้ �นมาด้้วยตััวเองมีีการพููดถึึงแบรนด์์ที่่�พวกเขาประทัับใจในเนื้้�อหาที่�่ผลิิตออก มาที่�่สำำ�คััญเป็็นเนื้้�อหาที่�่ลููกค้้าเต็็มใจโดยที่่�ทางแบรนด์์ เช่่น เนื้้�อหาบนโซเชีียลมีีเดีีย (Social Media Content) รีีวิิวและคำำ�ยืืนยัันกลุ่่ม� ผู้�ใช้ง้ านจริงิ (Reviews and Testimonials) บล็็อกโพสต์์ (Blog Posts) เป็็นต้้น การโฆษณาผ่่านสื่่�อหรืือสัังคมออนไลน์์ (Social Online Advertising) โดยการทำ�ำ Search Engine Optim- mization (SEO) และ Search Engine Marketing (SEM) รวมถึงึ การโฆษณาผ่า่ น Google Ads เป็็นวิิธีี ทำำ�การตลาดที่เ่� จ้้าของเว็็บไซต์ต์ ้อ้ งเสีียค่่าโฆษณาให้้กัับ Google 3. มีีการนำำ�นวััตกรรมและเทคโนโลยีีมาประยุุกต์์ใช้้เพื่่�อขาย การชำำ�ระเงิิน การจััดเก็็บ การขนส่่งสิินค้้าและ บริกิ ารอย่่างรวดเร็็ว การใช้้ระบบการชำ�ำ ระเงิินทางอิิเล็็กทรอนิิกส์์ (Digital Payment) เช่่น การระบบ Wallet ระบบ QR code เป็็นต้น้ การใช้้ระบบ RFID (Radio Frequency Identification) สำำ�หรัับการอ่่านข้อ้ มููลในการจััดการ การใช้ร้ ะบบ PMS เพื่่อ� การบริิหารจััดการธุุรกิิจ การใช้้ระบบ POS เพื่่อ� การจััดการงานขาย การรัับชำ�ำ ระเงิินด้้วยระบบ Credit card เพื่่�อการอำำ�นวยความสะดวกด้า้ นการชำำ�ระเงิิน 4. มีีการจััดทำำ�ฐานข้้อมููล กระบวนการวิจิ ััยและพัฒั นาสินิ ค้า้ และบริกิ ารการท่่องเที่ย�่ วอย่่างต่่อเนื่่�อง 38 คู่่�มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุขุ การพััฒนาสู่่�การท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง
องค์ประกอบยอ่ ย 2 ผลิตภัณฑม์ กี ารออกแบบสนิ ค้าใหน้ ่าสนใจและแตกต่างไปจากเดิม (Product) แนวทางการพฒั นา เป็นผลิตภัณฑ์สินคา้ และบรกิ ารท่มี ีแนวคดิ ใหมๆ่ หรอื มกี ารเปล่ี ยนแปลงบางอย่างในผลติ ภณั ฑส์ ินคา้ หรอื บรกิ ารทม่ี อี ยู่ แล้วเกิดการเปลี่ยนแปลงผลติ ภณั ฑส์ นิ ค้าหรือบรกิ ารจะต้องมีผลใหผ้ ูบ้ ริโภคหรือลกู ค้า วธิ ีการปฏิบตั ิ 1. จััดทำ�ำ สิินค้้าให้้มีีจุุดเด่่น สะท้้อนอััตลัักษณ์์และเรื่�องราวของท้้องถิ่�นและการสร้้างมููลค่่าเพิ่่�มด้้วยแนวคิิด “เป็็นของแท้้ในพื้้�นที่่�ที่่�หาจากที่่�อื่�นไม่่ได้้ (Original Concept)” หรืือ “เป็็นของหายากที่่�มีีบริิการ ในบางช่่วงเวลา (Limited Seasonal)” หรืือ “การสร้้างแคมเปญจากสิินค้้าและบริิการ ประเภทพิเิ ศษ (Rare Item)” 2. จััดทำ�ำ สิินค้้าที่่�มีีความเฉพาะตััว (Tailor Made) เพื่่�อการเพิ่่�มมููลค่่าโดยพิิจารณาจากความต้้องการ ของลููกค้้ารายบุคุ คลและผลิิตให้้ตรงตามความต้้องการ 3. จััดทำ�ำ สิินค้้าและบริิการที่่�มีีความเฉพาะตััวที่�่ลููกค้้าออกแบบได้้เอง (Do It Yourself DIY) ในจุุดที่่�ทำำ�การผลิิต สามารถซื้้�อเพื่่�อการครอบครอง 4. จััดทำ�ำ สิินค้้าที่�่ลููกค้้าสามารถซื้้�อและนำำ�ไปทำ�ำ ได้้ด้้วยตนเอง (Buy It Yourself BIY) เช่่น การทำ�ำ ชุุดส่่วนผสม อาหารแล้้วลููกค้า้ สามารถซื้้�อกลัับไปปรุุงเองที่่�บ้า้ ง เป็น็ ต้น้ 5. จััดทำำ�สิินค้้าร่่วมสมััย (Contemporary Product) โดยการประยุุกต์์กระแสความนิิยมด้้านต่่างๆ ในปััจจุุบััน มาผสมผสานกัับอััตลัักษณ์์ท้อ้ งถิ่น� เพื่่อ� ตอบสนองกลุ่่�มตลาดสมััยใหม่่ เช่่น การทำำ�ชาไข่่มุกุ น้ำำ�� มะปี๊๊ด� เป็น็ ต้้น คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุุข การพััฒนาสู่ก่� ารท่่องเที่่�ยวคุุณภาพสููง 39
องค์ป์ ระกอบย่่อย 3 การออกแบบบริิการใหม่่หรืือพัฒั นาบริิการเดิิมให้้ดีขี ึ้น้� (Service) แนวทางการพััฒนา เป็็นการสร้้างสรรค์์กระบวนการของงานบริิการ เพื่่�อให้้ตอบโจทย์์ความต้้องการ หรืือแก้้ปัญั หาของผู้้�บริิโภค วิธีการปฏิบัติ 1. การวางแผนเพื่่�อการยกระดัับขีดี ความสามารถด้า้ นการบริิการ ได้้แก่่ การศึึกษาความต้อ้ งการของลููกค้า้ (Customer Insight) การจััดทำำ�ระบบการประเมิินคุุณภาพการบริิการ/ความพึึงพอใจในการบริิการ (Service Quality Evaluation) การจััดทำ�ำ เส้น้ ทางการรัับบริกิ ารของลููกค้า้ (Customer Journey) และการวิเิ คราะห์จ์ ุดุ สััมผััสบริกิ าร (Service Touchpoint) เพื่่อ� กำ�ำ หนดแนวทางการออกแบบการบริิการ การจััดทำำ�พิมิ พ์์เขียี วบริิการ (Service Blueprint) เพื่่�อกำำ�หนดขั้น� ตอนและลำ�ำ ดัับในการทำำ�งาน การจััดทำำ�มาตรฐานกระบวนการบริิการ (Standard Operation Procedure SOP) เพื่่�อสร้้างมาตรฐาน ร่่วมกัันในการทำ�ำ งาน การจััดทำ�ำ มาตรฐานระยะเวลาการให้้บริกิ าร (Service Level Agreement SLA) เพื่่�อควบคุมุ การบริกิ ารให้้ เป็็นไปตามขั้น� ตอน การจััดทำ�ำ แผนการจััดการข้้อร้้องเรีียน (Service Recovery) เพื่่�อเตรีียมความพร้้อมสำ�ำ หรัับเหตุุการณ์์ไม่่ คาดคิดิ การฝึกึ อบรมเพื่่อ� การยกระดัับและพัฒั นาพนัักงานบริกิ าร (Professional Service Provider Training) เพื่่อ� พััฒนาขีดี ความสามารถของผู้�ให้้บริกิ าร การฝึกึ อบรมเพื่่�อการยกระดัับและพัฒั นาหััวหน้้างานและผู้�ประกอบการ (Management Upskills) เพื่่�อให้้ เข้า้ ถึึงนวััตกรรมใหม่่สำ�ำ หรัับการพัฒั นาธุุรกิิจ 2. การออกแบบการบริิการ (Service Design) ให้้สอดคล้้องกัับความต้้องการของลููกค้้าและการเปลี่�ยนแปลง ทางด้า้ นการแข่่งขััน ได้้แก่่ การจััดทำำ�ศููนย์ใ์ ห้ค้ ำำ�แนะนำ�ำ และช่่วยเหลือื แบบครบวงจร (Customer Service) หรือื รููปแบบการสื่อ� สารด้ว้ ย สััญญาณภาพและเสียี ง (VDO Call Service) การให้้บริิการจองล่่วงหน้้า การบริิการพื้้น� ที่่พ� ิิเศษสำ�ำ หรัับลููกค้้าชั้น� พิิเศษ การบริิการจััดส่่งสินิ ค้า้ และบริกิ าร การให้้บริิการหลัังการขาย การบริกิ ารด้้านการชำ�ำ ระค่่าบริิการ พนัักงานอำำ�นวยความสะดวกที่่ม� ีีมาตรฐานการทำ�ำ งาน บริิการรัับ-ฝากสินิ ค้้าและสััมภาระ สิ่ง� อำำ�นวยความสะดวกที่ส่� อดคล้อ้ งกัับเส้น้ ทางการบริกิ ารลููกค้า้ จุดุ บริกิ ารในรููปแบบการบริกิ ารตนเอง (Self จSุeดุ rปvรicะeช)าสััมพัันธ์์หรือื จุดุ บริกิ ารบริิการลููกค้า้ สััมพัันธ์์ 40 คู่่ม� ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีคี วามสุุข การพััฒนาสู่่�การท่อ่ งเที่่�ยวคุุณภาพสููง
องค์ป์ ระกอบย่่อย 4 รููปแบบของบรรจุุภััณฑ์์ให้ด้ ึงึ ดููดใจมากขึ้้น� (Package) แนวทางการพััฒนา เป็น็ บรรจุภุ ัณั ฑ์ท์ ี่ส�่ ามารถเพิ่�ม่ มููลค่า่ ให้้กับั ผลิิตภัณั ฑ์์และเป็็นสิ่�งที่ส�่ ่ง่ ผลต่่อการตัดั สิินใจซื้อ้� ของผู้้�บริโิ ภค วิธิ ีีการปฏิบิ ััติิ 1. มีีการออกแบบบรรจุุภััณฑ์ใ์ ห้้ที่ส่� ะดวกต่่อประโยชน์ก์ ารใช้ง้ านและหลัักปฏิิบััติิทางกฎหมาย ได้แ้ ก่่ การรัักษาคุณุ ภาพสิินค้า้ โดยบรรจุใุ นภาชนะโลหะที่�่ปิดิ ผนึึกและถููกหลัักอนามััย ปกป้้องคุ้�มครองและรัักษา คุณุ ภาพสินิ ค้้า มีคี วามปลอดภััย ประหยััดและมีีประสิทิ ธิภิ าพ การเข้้าถึึงความหมายและคุุณประโยชน์์ของผลิิตภััณฑ์ไ์ ด้อ้ ย่่างชััดเจน อำ�ำ นวยความสะดวกในการจััดวางขนส่่ง การจััดแสดง การจััดเก็็บมีีความรวดเร็็วสามารถรวมหน่่วยของ ผลิติ ภััณฑ์์เหล่่านั้้น� เป็็นหน่่วยเดีียวได้้ มีีการออกแบบบรรจุุภััณฑ์์ที่่�ถููกต้้อง ประกอบด้้วย 1) ชื่่�อสิินค้้า 2) ตราสิินค้้า 3) สััญลัักษณ์์ทางการ ค้้า 4) รายละเอีียดของสิินค้้า 5) รายละเอีียดส่่งเสริิมการขาย 6) รููปภาพ 7) ส่่วนประกอบของสิินค้้า 8) ปริมิ าตรหรืือปริิมาณ 8) ชื่่อ� ผู้้�ผลิิตและผู้้�จำำ�หน่่าย (ถ้า้ มีี) และ 9) รายละเอีียดตามข้้อบัังคัับของกฎหมาย เช่่น วัันผลิติ และวัันหมดอายุุ เป็็นต้้น หลัังจากที่ม่� ีีการเก็บ็ ข้้อมููลรายละเอีียดต่่างๆ ดัังกล่่าวมาแล้ว้ จึึงเริ่�ม กระบวนการออกแบบด้ว้ ยการเปลี่ย� นข้อ้ มููลที่ไ�่ ด้้รัับมาเป็็นกราฟฟิกิ บนบรรจุภุ ััณฑ์์ เป็น็ ต้้น การบริิการด้า้ นการชำ�ำ ระค่่าบริกิ าร พนัักงานอำ�ำ นวยความสะดวกที่�่มีีมาตรฐานการทำ�ำ งาน บริกิ ารรัับ-ฝากสินิ ค้้าและสััมภาระ สิ่ง� อำำ�นวยความสะดวกที่ส�่ อดคล้อ้ งกัับเส้น้ ทางการบริกิ ารลููกค้า้ จุดุ บริกิ ารในรููปแบบการบริกิ ารตนเอง (Self Service) จุดุ ประชาสััมพัันธ์์หรือื จุุดบริกิ ารบริิการลููกค้้าสััมพัันธ์์ 2. มีีการออกแบบบรรจุุภััณฑ์์ให้้ที่�่สร้้างมููลค่่าเพิ่่�มแก่่ผลิิตภััณฑ์์และดึึงดููดความสนใจแก่่ลููกค้้า เช่่น มีีอััตลัักษณ์์ ท้้องถิ่ �น เป็็นต้น้ มีีสิ่ �งแสดงหรืือตััวบ่่งชี้ �ที่่�เป็็นเอกลัักษณ์์ลัักษณะพิิเศษที่�่ดึึงดููดและสร้้างการจดจำำ� สื่่�อสารรายละเอีียดสิินค้้า ดึึงดููดผู้�บริิโภคให้แ้ สดงถึงึ ภาพลัักษณ์ไ์ ด้้อย่่างชััดเจน บรรจุภุ ััณฑ์ใ์ ห้ส้ ามารถสื่่อ� สารและสร้า้ งผลกระทบต่่อผู้�บริโิ ภคโดยใช้ค้ วามรู้�แขนงศิลิ ปะเข้า้ มาสร้า้ งคุณุ ลัักษณะ มีกี ารออกแบบบรรจุุภััณฑ์ไ์ ม่่เป็น็ พิษิ ต่่อสิ่ง� แวดล้อ้ ม สามารถเพิ่่ม� มููลค่่าและนำ�ำ ไปสู่ก�่ ารตั้ง� ราคาขายได้ส้ ููงขึ้น� เนื่่อ� งจากความสวยงามของบรรจุภุ ััณฑ์จ์ ะสร้า้ งมููลค่่า เพิ่่ม� ให้แ้ ก่่สินิ ค้า้ 3. การจััดทำำ�แพจเกจเหมาจ่่ายสิินค้้าและบริิการ โดยการรวมสิินค้้าและบริิการเข้้าไปไว้้ด้้วยกัันเพื่่�อเสนอขายเป็็น ทางเลือื กให้ก้ ัับลููกค้า้ ตามรููปแบบความสนใจ ด้้วยการตั้�งราคารวมเพื่่อ� ให้้ลููกค้้ารู้้�สึึกถึงึ ความคุ้�มค่่าที่ไ�่ ด้้รัับ คู่่�มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพััฒนาสู่่ก� ารท่อ่ งเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง 41
องคป์ ระกอบยอ่ ย 5 สร้า้ งกิิจกรรมใหม่่ๆ ที่�นักั ท่่องเที่ย� วสามารถมีสี ่่วนร่่วมได้้ (Activity) แนวทางการพััฒนา เป็็นประสบการณ์์ทางการท่่องเที่�่ยวที่�่มีีอิิทธิิพลต่่อการรัับรู้้�ในสภาพแวดล้้อมทางกายภาพและสัังคม พฤติิกรรม อารมณ์์ ความรู้�สึกนึึกคิดิ ความตื่�่นเต้น้ และทัศั นคติแิ รงจููงใจของนัักท่่องเที่�ย่ วที่ท�่ ำ�ำ ให้้เกิิดความผ่อ่ นคลายและรู้�สึก มีีส่่วนร่่วม วธิ ีการปฏิบตั ิ 1. ออกแบบกิิจกรรมก่่อให้้เกิิดการเรีียนรู้้�และการแลกเปลี่�ยนข้้อมููลและประสบการณ์์เชิิงสร้้างสรรค์์ร่่วมกััน (Creative Learning Space) เป็็นการจััดพื้้�นที่่�หรืือการใช้้พื้้�นที่่�ที่่�มีีอยู่่�มาสร้้างกิิจกรรมเชิิงสร้้างสรรค์์ให้้เกิิด การเรีียนรู้้� เช่่น พื้้�นที่�่จััดแสดงภาพ สิ่่�งของ วััตถุุ แผนที่่�ต่่างๆ การจััดพื้้�นที่่�พิิพิิธภััณฑ์์ชุุมชน ศููนย์์เรีียนรู้้�ต่่างๆ เป็น็ ต้น้ 2. ออกแบบกิิจกรรมเชิิงสร้้างสรรค์์ (Creative Activity) มุ่่�งเน้้นให้้นัักท่่องเที่�่ยวหรืือลููกค้้าได้้มีีส่่วนร่่วมกิิจกรรม และสร้้างประสบการณ์์ตรงผ่่านการสััมผััส (5 Sense) เช่่น การได้้ลงมืือทำำ�อาหาร เก็็บผััก ทอผ้้า ระบายสีี ปรุุงอาหาร บรรจุสุ ินิ ค้า้ ชิิมอาหาร เป็็นต้้น 3. ออกแบบกิิจกรรมที่�่ลููกค้้ามีีส่่วนร่่วมต่่อการสืืบสานคุุณค่่าและรัับผิิดชอบต่่อสัังคม (CSR Creative Activity) เป็็นการออกแบบกิิจกรรมเชิิงสร้้างสรรค์์ให้้นัักท่่องเที่่�ยวหรืือลููกค้้าได้้แสดงบทบาทของการมีีส่่วนร่่วม และเป็็นเจ้้าของพื้้�นที่่� และมีีส่่วนช่่วยสร้้างประโยชน์์ต่่อพื้้�นที่่� เช่่น กิิจกรรมปลููกป่่า การบริิจาค กิิจกรรมเชิงิ อาสา กิิจกรรมการทำำ�ความสะอาด การตอบแทนสัังคม เป็็นต้น้ 42 คู่�ม่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุุข การพััฒนาสู่�่การท่อ่ งเที่่�ยวคุุณภาพสููง
องค์์ประกอบย่่อย 6 (กSาtรoใชr้yป้ tรeะlโlยinชgน์aจ์ nากdเรCื่อ� reงaรtาiวveองCคo์ป์nรteะกnอt)บของสินิ ค้า้ และบริกิ ารมาสร้า้ งเป็น็ สื่อ� สร้า้ งสรรค์เ์ พื่�่อจููงใจผู้�บริโิ ภค แนวทางการพััฒนา เป็็นรููปแบบการเล่่าเรื่่�องแบบหนึ่่�งทำำ�ให้้ผู้้�บริิโภครู้้�สึึกเหมืือนได้้เดิินทางไปกัับเรื่�่องเล่่านั้�น ทำำ�ให้้คนจดจำ�ำ เรื่อ่� งราวของเนื้อ� หานั้�น และมีีส่ว่ นร่ว่ มไปกัับเรื่�่องราวหรืือประสบการณ์์จากเรื่อ่� งราวที่่�ได้ร้ ัับ วธิ กี ารปฏิบตั ิ 1. สิินค้้าและบริิการสามารถสื่่�อสารคุุณค่่าอััตลัักษณ์์และเรื่�องราวท้้องถิ่�นอย่่างเป็็นรููปธรรม เช่่น การสร้้างสรรค์์ รายการอาหาร การออกแบบสถานที่่� การสร้้างกิิจกรรมการท่่องเที่�่ยว การพััฒนาสิินค้้าของฝากของที่�่ระลึึก เป็็นต้น้ 2. การพััฒนานัักสื่่�อความหมายท้้องถิ่�น บุุคลากรที่�่มีีความรู้� ความเข้้าใจต่่อเรื่�องราวและพััฒนาบุุคลากรให้้ สามารถสื่่�อความหมายได้้อย่่างน่่าสนใจ เช่่น การสร้้างมััคคุุเทศก์์ท้้องถิ่�น มััคคุุเทศก์์น้้อย ปราชญ์์ชุุมชนหรืือ แม้้แต่่ผู้้�ให้้บริิการทุุกระดัับจะต้้องมีีความรู้�ความเข้้าใจต่่ออััตลัักษณ์์ท้้องถิ่�นและสิินค้้าและ บริิการให้้สามารถเป็็น “นัักสื่่�อความหมายหรืือนัักเล่่าเรื่�อง” เพื่่�อการส่่งต่่อและการถ่่ายทอดเรื่�องราว ได้้อย่่างน่่าสนใจ เป็็นต้้น 3. การสร้้างอิิทธิิพลทางความคิิดในท้้องถิ่�น (Local Influencer) เป็็นการพััฒนาบุุคคลในท้้องถิ่�นให้้สามารถ เป็็นตััวแทนของพื้้�นที่่�เพื่่�อที่�่นำำ�เสนอเรื่�องราวต่่างๆ นอกจากจะมีีข้้อมููลเชิิงลึึกแล้้วยัังสามารถสร้้าง ความเชื่อ� มั่�่นกัับนัักท่่องเที่ย�่ วได้้เป็น็ อย่่างดีี 4. การใช้้ผู้�ที่่�มีีอิิทธิิพลทางความคิิด (Key Opinion Leader KOL) เป็็นการนำ�ำ บุุคคลที่�่มีีชื่�อเสีียงและเป็็นที่่�รู้้�จััก ของสัังคม (Social Influencer) มีีทำำ�หน้้าที่่�ถ่่ายทอดเรื่�องราวในท้้องถิ่�นเพื่่�อให้้เกิิดการรัับรู้�และสนใจ มาท่่องเที่ย�่ วในพื้้�นที่่� 5. การจััดทำ�ำ สื่่�อประเภทต่่างๆ ที่่�ได้้ผ่่านการสืืบค้้นเรื่�องราวต่่างๆ ในพื้้�นที่่�และสามารถเป็็นเครื่�องมืือ สร้้างการรัับรู้�ในพื้้�นที่�่และต่่างพื้้�นที่่� เช่่น การทำำ�โปสเตอร์์ (Poster) การสร้้างสำ�ำ คััญแฮทแท็็ก (#) การทำ�ำ คลิปิ วิิดีีโอสั้น� การจััดให้ม้ ีีกิจิ กรรมถ่่ายสดผ่า่ นสื่่�อออนไลน์์ (Live) เป็็นต้น้ คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่ก�่ ารท่อ่ งเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง 43
การพัฒั นาอย่่างยั่่ง� ยืนื (Sustainable Development) 44 คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุขุ การพััฒนาสู่ก่� ารท่อ่ งเที่่�ยวคุณุ ภาพสููง
การพัฒั นาอย่่างยั่่�งยืนื (BCG Economy) องค์ป์ ระกอบหลัักที่� 3 โมเดลเศรษฐกิจิ สู่�ก่ ารพััฒนาที่�ยั่�งยืนื (BCG Model) องค์์ประกอบย่่อย 1 การหมุุนเวีียนทรััพยากรกลับั มาใช้้ให้้คุ้�มค่่าที่ส� ุดุ (Circular Economy) เป็็นการนำ�ำ เอาแนวคิิดเศรษฐกิิจหมุุนเวีียนมาประยุุกต์์ใช้้แนวคิิดแนวคิิด 3R ประกอบด้้วย การลด (Reduce) การใช้้ซ้ำ�ำ� (Reuse) การนำ�ำ ทรััพยากรไปแปรรููปใหม่่ (Recycle) เพื่�่อให้้เกิิดการใช้้ทรััพยากรอย่่างมีีคุุณค่่า และการสร้้างความยั่ง� ยืนื วธิ ีการปฏบิ ตั ิ 1. ลดการใช้้ทรััพยากร (Reduce) และพััฒนาการบริิการที่่�เป็็นมิิตรต่่อสิ่�งแวดล้้อม (Environmental Friendly Serviceกsา)รไลดด้แ้ วกั่ั่ส ดุุที่�่ทำ�ำ มาจากพลาสติิก โฟม โดยไม่่จำ�ำ เป็็น สามารถนำำ�ไปปรัับใช้้ได้้ในมุุมอาหารว่่าง เปลี่�ยนมาใช้้ เป็็นภาชนะมีีคุุณภาพ นำำ�มาล้้างซ้ำ�ำ�ได้้หลายครั้�ง มีีลวดลายสวยงาม เลอค่่า ส่่วนน้ำำ�� ดื่่�มก็็เปลี่�ยนมาเป็็นขวด แก้ว้ หรืือนำ�ำ น้ำำ�� ลิิตรใส่่โถแก้ว้ แล้้วให้้ลููกค้า้ รองริินดื่่ม� รวมทั้้ง� เลือื กใช้้ภาชนะธรรมชาติิ และย่่อยสลายง่าย เช่่น ใบตอง ถ้ว้ ยใบไม้้ หลอดเยื่�อไม้ไ้ ผ่่ เป็็นต้น้ ปรัับปรุงุ การใช้้วััสดุอุ ุุปกรณ์ท์ ี่ช�่ ่่วยลดการใช้้ทรััพยากรต่่างๆ เช่่น อุุปกรณ์์ ประหยััดไฟ ก๊อ๊ กน้ำ�ำ� ระบบเซนเซอร์์ (Sensor) เป็น็ ต้้น การประหยััดการใช้้น้ำ�ำ� การใช้้ไฟฟ้้า เช่่น ใช้้โอโซนในกระบวนการซัักผ้้า เพื่่�อการใช้้น้ำำ�� และลดค่่าใช้้จ่่ายด้้าน พลัังงาน เป็็นต้น้ การผลิิตไฟฟ้้าจากพลัังงานหมุนุ เวีียน หรือื พลัังงานสะอาด เช่่น ติดิ ตั้ง� โซล่่าเซลล์์ เพื่่อ� ผลิติ พลัังงานไฟฟ้า้ จาก แสงอาทิิตย์์ เป็็นต้น้ 2. การนกำ�ำาทรรเัลัืือพยกาใกช้ร้ภมาาชในช้ะซ้ ้ำท��ำี่ ่�ส(Rามeาuรsถeใ)ช้ไ้ซด้ำ้�ำ� แ้ หก่ร่ื ือลดการใช้้บรรจุุภััณฑ์์หรืือการเลืือกใช้้บรรจุุภััณฑ์์ที่�่ส่่งคืืนผู้้�ผลิิตได้้ เช่่น กล่่องหรือื ตะกร้า้ การมอบหรือื บริจิ าคสิ่ง� ของที่เ่� ลิกิ ใช้ง้ านแล้ว้ ของโรงแรมให้แ้ ก่่พนัักงานหรือื องค์ก์ รสาธารณะ มีกี ารเลือื กใช้บ้ รรจุุภััณฑ์ท์ ี่ส�่ ามารถเติมิ ใหม่่ได้้ เป็น็ ต้น้ การส่่งเสริมิ ให้น้ ัักท่่องเที่ย่� วหรือื ลููกค้า้ เห็น็ ความสำ�ำ คััญถึึกระบวนการใช้ซ้ ้ำ��ำ ที่เ่� หมาะสม เช่่น การใช้ผ้ ้า้ ประเภทต่่างๆ ในห้้องพััก เป็น็ ต้้น การใช้พ้ ลัังงานชีวี มวล เป็น็ การผลิติ พลัังงานจากสิ่่ง� มีชี ีวี ิติ พืชื และสััตว์์ จากการหมััก การเผา หรือื กรรมวิธิ ีอีื่น� ๆ เพื่่�อสร้า้ งความร้้อน ทำ�ำ ให้้เกิิดก๊า๊ ซและนำำ�ความร้้อนหรือื ก๊๊าซนั้้น� ๆ ไปใช้ต้ ่่อ 3.การนำกำ�ทารรันัำพำ�ยเศากษรอไาปหแาปรรรหููปรืใือหวัมั่ต่ ถ(ุRุดิeิบcทyี่�่เcหleลื)ือจากการผลิิตอาหารไปหมัักเป็็นปุ๋๋�ย แล้้วนำ�ำ กลัับไปบำำ�รุุงพืืช บำำ�รุุงดิิน หรืือการนำ�ำ น้ำ��ำ ขี้้�เถ้า้ มาทำำ�เป็็นน้ำ�ำ�ยาล้้างจานและนำำ�น้ำ�ำ�ยาล้้างจานมาทำำ�ความสะอาด ที่่เ� ป็็นมิิตรต่่อสิ่�งแวดล้้อม เป็น็ ต้้น การจััดการแบบอััพไซเคิลิ (Upcycle) เป็น็ กระบวนการแปลงสภาพของวััสดุหุ รือื สิ่ง� ที่ไ่� ม่่ได้ใ้ ช้ป้ ระโยชน์เ์ ป็น็ วััสดุุ ใหม่่ที่่ไ� ม่่เกี่�ยวข้อ้ งกัับวงจรการใช้ง้ านเดิมิ ของวััสดุนุ ั้้�น ผ่า่ นการออกแบบเพิ่่ม� มููลค่่าผลิติ ภััณฑ์์ เช่่น กระเป๋๋าจาก ถุงุ น้ำ�ำ� ยาล้า้ งไต เป็น็ ต้น้ การนำำ�ขวดแก้้วมาทำ�ำ เป็็นแก้้วน้ำำ�� การนำำ�บรรจุุภััณฑ์์พลาสติิกมาทำ�ำ เป็็นเครื่�องประดัับ การนำำ�เสื้�อยืืดเก่่ามา ปรัับเปลี่ย� นเป็็นผ้้าเช็็ดเท้้า การนำ�ำ วััสดุุที่่�ใช้้แล้ว้ กลัับมาใช้ใ้ หม่่ เป็็นการส่่งคืนื วััสดุุกลัับสู่ก�่ ระบวนการผลิติ ผ่่านวงจรของการมีสี ่่วนร่่วมใน ชีวี ิิตประจำำ�วัันแทนการทิ้้ง� วััสดุเุ หล่่านั้้�นไป คู่ม�่ ืือ Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุุข การพัฒั นาสู่่�การท่่องเที่่ย� วคุุณภาพสููง 45
องค์์ประกอบย่่อย 2 แนวการจััดการเพื่�่อการลดการปล่่อยคาร์บ์ อนไดออกไซด์์สุุทธิิให้้เป็็นศููนย์์ (Carbon Neutral) แนวทางการพััฒนา เป็็นการจััดการเพื่่�อการลดการปล่่อยคาร์์บอนไดออกไซด์์สุุทธิิให้้เป็็นศููนย์์ ประกอบด้้วย การลดการปล่่อยคาร์์บอนไดออกไซด์์ตั้�งแต่่ต้้น การดููดซัับก๊๊าซคาร์์บอนไดออกไซด์์ที่�่ปล่่อยออกมา การชดเชยคาร์์บอน เครดิติ (Carbon Offsets) วิธิ ีกี ารปฏิิบัตั ิิ 1. มีีการคำำ�นวณการปลดปล่่อยก๊า๊ ซเรือื นกระจก และแนะนำ�ำ แนวทางการลดการปลดปล่่อยก๊า๊ ซเรืือนกระจก 2. ปรัับการดำ�ำ เนิินการเพื่่�อลดการปล่่อยก๊๊าซเรืือนกระจก (Low Carbon) เช่่น ปรัับกระบวนการผลิิตสิินค้้าและ บริิการที่่�ลดการปล่่อยก๊๊าซเรืือนกระจก หรืือ ธุุรกิิจบริิการขนส่่งปรัับการดำำ�เนิินการเพื่่�อลดการปล่่อย ก๊๊าซเรือื นกระจกในระหว่่างการขนส่่ง เป็น็ ต้้น 3. การชดเชยคาร์์บอนสำ�ำ หรัับธุุรกิิจที่�่ไม่่สามารถลดการปล่่อยคาร์์บอนได้้ทั้้�งหมด สามารถชดเชยคาร์์บอนด้้วย การซื้�อคาร์์บอนเครดิิต โดยในกรณีีที่่�สามารถชดเชยคาร์์บอนได้้บางส่่วน และยัังคงเหลืือปริิมาณการปล่่อย คาร์์บอนอยู่่�ส่่วนหนึ่�่ง เรีียกว่่า “Carbon Offset” ส่่วนกรณีีที่่�สามารถชดเชยได้้ทั้้�งหมด เรีียกว่่า “Carbon Neutral” 46 คู่�่มืือ Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุขุ การพััฒนาสู่�่การท่่องเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง
องค์ป์ ระกอบย่่อย 3 (กIาnรcจlัuัดsกiาvรeกTาoรuท่r่อisงmเที่)ย� วอย่่างมีสี ่่วนร่่วมจากทุุกภาคส่่วน “ร่่วมคิดิ ร่่วมทำ�ำ ร่่วมแบ่่งปันั ” แนวทางการพััฒนา เป็็นการจััดการที่่�มุ่�งเน้้นการเติิบโตที่�่ก่่อให้้เกิิดการแบ่่งปัันผลประโยชน์์ร่่วมกัันและสร้้างโอกาส อย่่างเสมอภาคกัันระหว่่างคนทุุกกลุ่�มในสัังคมที่�่ดีีขึ้้�น เปิิดโอกาสทางธุุรกิิจการท่่องเที่่�ยวและเสริิมสร้้างความสามารถ ในการตััดสินิ ใจด้า้ นธุรุ กิิจ/กิิจกรรมท่่องเที่�ย่ ว วิิธีีการปฏิิบัตั ิิ 1. การสร้า้ งโอกาสให้้กัับผู้้�ด้อ้ ยโอกาสทางสัังคมในท้อ้ งถิ่�นนั้้น� ๆ ในการประกอบอาชีีพและสร้า้ งรายได้้ 2. การจััดสรรรายได้้จากการท่่องเที่่�ยวจะต้้องนํําไปใช้้จ่่ายเพื่่�อพััฒนา/ปรัับปรุุง/แก้้ไข หรืือกิิจกรรมเพื่่�อสัังคม ในชุมุ ชนท่่องเที่�่ยว 3. มีีกิิจกรรมเพื่่�อตอบแทนและช่่วยเหลืือชุุมชนและสัังคมที่่�เหมาะสม เช่่น กิิจกรรมเพื่่�อสัังคม กิิจกรรม สอนหนัังสืือให้้กัับเด็็ก กิิจกรรมการสอนทัักษะอาชีีพ กิิจกรรมการทำ�ำ ความสะอาด กิิจกรรมการปลููกป่่า การบริิจาคสิ่ง� ของที่ข่� าดแคลน เป็็นต้น้ 4. การจััดกิิจกรรมพััฒนาแหล่่งท่่องเที่�่ยวในพื้้�นที่�่ชุุมชนให้้เป็็นการท่่องเที่่�ยวโดยชุุมชนเพื่่�อการมีีส่่วนร่่วม ของทุุกภาคส่่วนที่่�เกี่�ยวข้้องสนัับสนุุนให้้มีีการบำ�ำ รุุงรัักษาศิิลปะ จารีีตประเพณีี ภููมิิปััญญาท้้องถิ่�น วััฒนธรรม Wของท้้องถิ่�นที่่ถ� ููกนำำ�มาใช้เ้ ป็็นทรััพยากรการท่่องเที่ย�่ ว 5. การส่่งเสริิมให้ม้ ีกี ารจััดตั้�งวิิสาหกิจิ ทางการท่่องเที่่�ยวที่่ด� ำ�ำ เนินิ การบริิหารโดยคนท้อ้ งถิ่�น คู่่�มือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีีความสุุข การพัฒั นาสู่่�การท่่องเที่่ย� วคุุณภาพสููง 47
องค์ป์ ระกอบย่่อย 4 กคาวราสมรเ้ชืา้่�องมคโวยางมกเัขบั ้้มเศแรข็ษง็ ใฐหก้ิช้ ุิจุมท้ช้อนงถเิป่�น่็น็ เตช้่่้นน (กLาoรcใชa้้วlัสัEดcุoใุ นnทo้้อmงyถิ่)่�น กระจายรายได้้ให้ช้ ุุมชน แนวทางการพััฒนา ใช้้ทรััพยากรในท้้องถิ่�น เพื่่�อกระจายรายได้้ให้้ชุุมชน สร้้างความเข้้มแข็็งให้้ชุุมชน การจ้้างคน ในชุมุ ชนท่อ่ งเที่�่ยว และการใช้้ทุุนทางสังั คมในชุมุ ชนวิทิธ่่อีกีงเทาี่่ย�รวปฏิบิ ัตั ิิ วิธิ ีีการปฏิิบัตั ิิ 1. การนำำ�วััตถุุดิิบ วััสดุุ ผลิิตภััณฑ์์จากท้้องถิ่�นมาใช้้การดำ�ำ เนิินธุุรกิิจ และยกระดัับด้้วยนวััตกรรมที่่�ทัันสมััย เพื่่อ� ให้้เกิิดการกระจายรายได้ส้ ู่่�ชุมุ ชนในแหล่่งท่่องเที่่ย� ว และชุุมชนใกล้้เคียี ง 2. การส่่งเสริิมการขายสิินค้้าหรืือบริิการให้้แก่่นัักท่่องเที่่�ยวโดยตรงโดยคนท้้องถิ่�น หรืือการแบ่่งปัันพื้้�นที่�่ ให้้กัับชุุมชนในการจััดจำ�ำ หน่่ายสิินค้า้ 3. การแนะนำำ�และส่่งเสริิมให้้นัักท่่องเที่่�ยวหรืือลููกค้้า สนใจท่่องเที่�่ยวในแหล่่งท่่องเที่�่ยวท้้องถิ่ �นและซื้ �อสิินค้้า ผลิติ ภััณฑ์ช์ ุมุ ชน 4. การส่่งเสริมิ ให้เ้ กิดิ เครืือข่่าย ความร่่วมมืือ และกลไกบริหิ ารจััดการร่่วมกัับชุมุ ชน 5. การส่่งเสริิมให้้เกิิดการพััฒนาคุุณภาพสิินค้้าและบริิการในท้้องถิ่ �นผ่่านกระบวนการแลกเปลี่ �ยนเรีียนรู้้� การฝึึกอบรม การถ่่ายทอดนวััตกรรมและเทคโนโลยีี 48 คู่ม�่ ือื Happy Model โมเดลอารมณ์์ดีี มีีความสุขุ การพัฒั นาสู่ก่� ารท่่องเที่่ย� วคุณุ ภาพสููง
องค์ป์ ระกอบย่่อย 5 ม(ีCีกaาrรrจyััดinกgารCเaรื่pอ� aงcคiวtyามMสaาnมaาgรeถmในeกnาtร)รองรัับนัักท่่องเที่�ยวอย่่างเหมาะสม ความสามารถในการรองรัับทางเศรษฐกิิจ (Economic Carrying Capacity) คืือ การรองรัับความเปลี่่�ยนแปลง ทางเศรษฐกิิจที่ส�่ ามารถยกระดับั คุุณภาพชีวี ิิต และสังั คมได้้ วิธิ ีีการปฏิบิ ัตั ิิ 1. การส่่งเสริิมการจััดการและการเป็น็ เจ้า้ บ้้านที่ด�่ ีี เช่่น การต้อ้ นรัับ การแนะนำ�ำ การแก้้ไขปัญั หา เป็น็ ต้้น 2. มีีแผนการจััดการรองรัับจำ�ำ นวนลููกค้้าที่�่เหมะสมในแต่่ละช่่วงเวลา เช่่น การกำ�ำ หนดจำำ�นวนนัักท่่องเที่่�ยว หรือื ลููกค้้าที่เ�่ หมาะสม มีีการรัับสำ�ำ รอง/จองล่่วงหน้้า เป็็นต้น้ 3. มีีการวางแผนออกแบบพื้้�นที่่�ที่�่คำ�ำ นึึงถึึงการใช้้ประโยชน์์และการรองรัับกิิจกรรมนัันทนาการ ประกอบด้้วย พื้้�นที่�่ใช้้ประโยชน์์กิิจกรรมนัันทนาการ พื้้�นที่่�จอดรถ ที่่�พัักนัักท่่องเที่่�ยว ห้้องน้ำ��ำ /ห้้องสุุขา พื้้�นที่�่จััดการ ขยะ ศููนย์์บริิการนัักท่่องเที่ย�่ ว ร้้านอาหาร 4. มีีการจััดเตรีียมสิ่ง� อำ�ำ นวยความสะดวกที่เ่� หมาะสมและเพียี งพอต่่อปริิมาณลููกค้า้ ในแต่่ละช่่วงเวลา 5. การจััดกิจิ กรรมรัับฟัังความคิิดเห็็นของชุมุ ชนและสัังคมโดยรอบ เพื่่�อรัับฟังั ปััญหาและข้อ้ เสนอแนะ คู่ม่� ือื Happy Model โมเดลอารมณ์ด์ ีี มีคี วามสุขุ การพััฒนาสู่่�การท่อ่ งเที่่�ยวคุุณภาพสููง 49
Search
