คู่มือประหยัดไฟฟ้า

คมู ือประหยดั ไฟฟา



สารบัญ 4มารู้จักกับหน่วยของไฟฟ้ากัน......... 5ค่าไฟฟ้ามาจากไหน......... 9การใช้ไฟฟ้าอย่างมีประสิทธิภาพ......... 1



คู่มอื ประหยดั ไฟฟ้าน�ำเสนอแนวทางการใช้ ไฟฟ้าในครัวเรือนอย่างมีประสิทธิภาพ เพ่ือเป็น จุดเรมิ่ ต้นของการปลกู ฝังนสิ ยั ประหยดั พลังงาน อย่างย่งั ยืนต่อไป 3

มารู้จักกบั หน่วยของไฟฟ้ากนั พลังงานไฟฟา้ หมายถงึ ความส้นิ เปลอื งไฟฟ้าทเ่ี ครื่องใชไ้ ฟฟ้าใช้ (กนิ ไฟ) ควบคูก่ บั ระยะเวลาในการทำ� งาน มีหนว่ ยเป็น กโิ ลวัตต์ช่ัวโมง หรือ หนว่ ย หรือ ยูนติ กำ� ลงั ไฟฟา้ หรอื พลงั ไฟฟา้ หมายถงึ ความสน้ิ เปลอื งไฟฟา้ ทเ่ี ครอื่ งใชไ้ ฟฟา้ ทำ� งานในชว่ งเวลาเทา่ กนั มหี นว่ ยเปน็ วตั ต์ หรอื กโิ ลวตั ต์ เคร่อื งใช้ไฟฟา้ ที่มวี ัตตส์ งู กวา่ จะกินไฟมากกว่าท่มี ีวัตตต์ �่ำ ตวั อยา่ ง ก รดี ผ้านาน 2 ชั่วโมง (เตารดี ขนาด 1,000 วตั ต)์ ใชัไฟฟา้ ไปกี่หน่วย 1 กิโลวัตต์ = 1,000 วัตต์ 1 กิโลวัตต์ชว่ั โมง = 1 ยูนติ หรอื 1 หนว่ ย เตารดี 1,000 วัตต์ ใชง้ านนาน 2 ชวั่ โมง = อปุ กรณ์ไฟฟ้า 100 วตั ต์ ใชง้ านนาน 20 ชว่ั โมง จำ� นวนหน่วยไฟฟา้ ที่ใช้ = จ�ำนวนวตั ต์ x จำ� นวนช่ัวโมงใช้งาน÷1,000 วัตต์ = 2 กโิ ลวัตตช์ ั่วโมงหรอื ยนู ิตหรือหน่วย 4

ค่าไฟฟ้ามาจากไหนกนั เคยสงสยั ไหมวา่ เคา้ คิดค่าไฟจากอะไรบ้างนะ แลว้ คดิ ยังไง ดูจากเลขทีม่ ิเตอร์ แลว้ นำ� มาทำ� อยา่ งไรตอ่ ไป ในใบเสรจ็ คา่ ไฟฟา้ มคี า่ ใชจ้ า่ ยอะไรบา้ ง มวี ธิ กี ารคดิ อยา่ งไร หลายคนกังขาการคดิ ราคาคา่ ไฟฟ้าในแตล่ ะเดือน แตไ่ มร่ วู้ า่ จะถามใคร คา่ ไฟฟา้ ทเ่ี รยี กเกบ็ ประกอบดว้ ย 2 สว่ นใหญๆ่ คอื คา่ ไฟฟา้ ฐาน กบั คา่ ไฟฟา้ ผนั แปร ค่าไฟฟา้ ฐาน คอื ตน้ ทุนจากการสร้างโรงไฟฟา้ ระบบสง่ คา่ ดำ� เนินการตา่ งๆ รวมถึงคา่ ไฟฟา้ ที่ กฟผ. รบั ซื้อจากโรงไฟฟ้าเอกชน คา่ ไฟฟา้ ผนั แปร (FT) คอื คา่ ไฟฟา้ ทสี่ ะทอ้ นการเปลยี่ นแปลงทน่ี อกเหนอื การ ควบคุม เช่น คา่ เช้ือเพลิง อตั ราแลกเปลย่ี นเงินตรา แนวโน้มความต้องการไฟฟ้า ซึ่ง ค่า FT จะมกี ารพิจารณาใหเ้ หมาะสมทกุ ๆ 4 เดือน โดยคณะกรรมการกำ� กับกจิ การ พลงั งาน ตวั อย่าง ใบเสรจ็ คา่ ไฟฟา้ ของการไฟฟา้ นครหลวง ประเภทกิจการขนาดเลก็ ประเภท 2.1 แรงดันตำ�่ กวา่ 12 กิโลโวลต์ 5

จากตวั อย่างใบเสรจ็ ค่าไฟฟ้าเราสามารถคำ� นวนค่าไฟฟ้าได้ตามขน้ั ตอน ดังน้ี 1.คา่ ไฟฟ้า (จำ� นวนทใ่ี ชใ้ นแตล่ ะเดือน) คดิ ราคาจาก ประเภท 2.1 อัตราปกติ อัตรารายเดือน คา่ พลังงานไฟฟ้า คา่ บริการ (บาท/หน่วย) (บาท/เดอื น) ประเภท 2.1.1 แรงดนั 12 - 24 กิโลโวลต ์ 3.4230 312.24 46.16 ประเภท 2.1.2 แรงดันตำ่� กว่า 12 กิโลโวลต์ 150 หน่วย (กโิ ลวตั ต์ช่ัวโมง) แรก (หนว่ ยที่ 1 – 150) 2.7628 250 หนว่ ยตอ่ ไป 3.7362 (หนว่ ยท่ี 151 – 400) เกินกวา่ 400 หน่วย 3.9361 ( หนว่ ยท่ี 401 เปน็ ต้นไป) *ทีม่ า อตั ราค่าไฟฟา้ ต่างๆ www.mea.go.th พอใช ปานกลาง ดี่ตำดมี าก เกณฑพลังงานป ฉลากแสดงระดับประสิทธภิ าพอปุ กรณไฟฟา MODE : STANDBY POWER 1วัตต (สถานะขณะรอใชง าน) ประเภท : ตเู ยน็ กำลังไฟฟาพรอ มใชงาน (วตั ต) เครื่องหมายการคา รุน กระทรวงพลงั งาน 6

ตัวอย่าง ถ้าพลังงานไฟฟา้ เดือนกรกฎาคม 2557 เท่ากับ 651 หนว่ ย และรวม คา่ บรกิ ารรายเดอื นที่ กฟน. เรยี กเกบ็ บา้ นอยอู่ าศยั ประเภท 2.1.2 เปน็ เงนิ 46.16 บาท (หากเปน็ ประเภทบา้ นอยอู่ าศยั ทใ่ี ชไ้ ฟฟา้ ไมม่ ากประเภท1.2 จะเกบ็ คา่ บรกิ ารที่ 38.22 บาท) 150 หน่วยแรก 150 × 2.7628 บาท 414.42 บาท 250 หน่วยต่อไป 250 × 3.7362 บาท 934.05 บาท เกนิ 400 หนว่ ย 251 × 3.9361 บาท 987.96 บาท คา่ พลงั งานไฟฟา้ 651 หนว่ ย 2,336.43 บาท คิดเป็นเงนิ 7

2. ค่าไฟฟ้าผันแปร (Ft) งวด เดือนพฤษภาคม-สิงหาคม 2557 ราคา 0.6900 บาท/หน่วย โดยน�ำค่าพลังงานไฟฟ้า (หนว่ ย) 651 × 0.6900 บาท ได้ราคา Ft ที่เรยี กเก็บ 449.19 บาท 3. นำ� ค่าไฟฟา้ ท้ังหมดมารวม และคดิ ภาษีมลู คา่ เพ่ิม 7% ค่าไฟฟ้ารวมคา่ บริการ 2,336.43+46.16 2,382.59 บาท 2,831.78 บาท คา่ Ft ทคี่ ำ�นวณได้ 449.19 2,831.78 บาท 198.22 บาท ค่าไฟฟ้ารวมกอ่ นคดิ ภาษมี ลู ค่าเพ่มิ 3,030.00 บาท ภาษีมลู คา่ เพม่ิ 7% รวมเงินทีต่ อ้ งชำ�ระท้ังสน้ิ 8

การใช้ไฟฟ้าอย่างมปี ระสิทธภิ าพ การใช้ไฟฟ้าอย่างมีประสิทธิภาพเกิดจากความรู้ความเข้าใจในการใช้อุปกรณ์ ไฟฟ้าประเภทต่างๆ อย่างถูกต้อง เหมาะสม ซ่ึงจะช่วยส่งผลดีในเร่ืองการประหยัด คา่ ไฟฟา้ ความคมุ้ คา่ ในการใชง้ าน นอกจากนย้ี งั สง่ ผลถงึ การชว่ ยลดการใชท้ รพั ยากร ทีน่ ำ� มาผลิตกระแสไฟฟา้ เพราะสามารถยืดระยะเวลาการกอ่ สรา้ งโรงไฟฟา้ ใหม่ออก ไปได้ เบ้ืองต้นของการประหยัดคือ ต้องรู้หลักในการเลือกซื้อเคร่ืองใช้ไฟฟ้าที่ควร พิจารณาองค์ประกอบดงั น้ี 1. ประหยัดไฟและคุ้มค่า ซ่ึงปัจจุบันมีเครื่องใช้ไฟฟ้าประหยัดไฟ เบอร์ 5 มากกวา่ 20 ชนิดให้เลือกซอ้ื 2. ความเหมาะสมในการใช้งาน สะดวก คงทนและปลอดภัย 3. ราคา คณุ ภาพ อายกุ ารใชง้ านมคี วามเหมาะสม 4. ภาระจากการตดิ ตั้ง การบำ� รุงรกั ษา ่ตำ พอใช ปานกลาง ดี ดมี าก เกณฑพลังงานป ฉMปลรOาะกเDภแEทสด::(งสSเคถรTราะนAดอ่ื ะับNงขปปณDรรBะะบัรสYออทิ ใาPชธกงOิภาาศาWนพ)EอRปุ ก1รวณัตไตฟ ฟา กำลังไฟฟา พรอ มใชง าน (วัตต) เคร่ืองหมายการคา รุน กระทรวงพลงั งาน 9

การใช้งานอย่างถูกวิธี ช่วยประหยัดไฟได้ เครอื่ งใช้ไฟฟ้า การใช้งาน หลอดไฟฟ้า • เลอื กใชป้ ระเภทและขนาดวัตตใ์ หเ้ หมาะสมกบั การใช้งาน และพ้ืนทต่ี ดิ ตัง้ • เลือกใชห้ ลอดประหยัดไฟ • หลอดไฟฟ้าและอปุ กรณ์ตอ้ งได้รับการรับรองมาตรฐาน สนิ คา้ โทรทศั น์ส ี • เลือกประเภทและขนาดให้เหมาะสมกับความตอ้ งการใช้งาน • ไม่ปดิ ทีวีดว้ ย remote control หากเลิกใชใ้ หป้ ลดปลกั๊ ไฟ ออกทกุ คร้ัง • จดั วาง/ต้งั ในจดุ ทอ่ี ากาศถา่ ยเทไดส้ ะดวก ตูเ้ ยน็ • เลอื กใชต้ เู้ ย็นทม่ี สี ลากประหยดั ไฟเบอร์ 5 • ไม่แช่ของทย่ี งั ร้อนเพราะจะท�ำให้ตู้เยน็ กนิ ไฟ/ท�ำงานหนกั • จดั วาง/ตงั้ ในจดุ ทีร่ ะบายอากาศถ่ายเทไดส้ ะดวก และห่างจากผนงั ประมาณ 15 ซม. • พิจารณาขนาดตเู้ ย็นใหเ้ หมาะสมกบั ครอบครวั • ไมต่ ้งั ตู้เยน็ ใกล้แหลง่ ความรอ้ น หรอื โดนแสงแดดโดยตรง • ตรวจสอบยางขอบประตู ไมใ่ หม้ รี อยรว่ั หรือเส่อื มสภาพ • ละลายน�้ำแข็งอย่างสม่ำ� เสมอ และปรับอุณหภมู ใิ หเ้ หมาะสม กับชนิดและปริมาณของในตูเ้ ยน็ เคร่ืองซักผ้า • เลือกขนาดใหเ้ หมาะสมกบั การใชง้ าน • ซกั ผา้ ในปริมาณเหมาะสม สมั พนั ธ์กบั ขนาดของเคร่ืองซกั ผ้า ไมโครเวฟ • ไม่วางใกลอ้ ปุ กรณไ์ ฟฟ้าอนื่ ๆ • ศึกษาคมู่ อื วิธีการใช้เพือ่ การใชง้ านท่ีถกู ต้อง • ใชภ้ าชนะท่ีเหมาะสม หรอื ระบวุ ่าใชก้ บั ไมโครเวฟ ส�ำหรบั อนุ่ อาหาร 10

เครื่องใช้ไฟฟ้า การใช้งาน ปม๊ั นำ�้ • หมน่ั ตรวจดทู อ่ /รอยต่อไม่ใหร้ ่ัวซึม • เลือกขนาดปม๊ั ใหเ้ หมาะสมกบั สมาชกิ หรอื กิจกรรมในครอบครวั • เลือกป๊มั น้�ำท่มี ถี ังความดัน (pressure tank) การรักษาระดบั แรง ดันภายในท่อสง่ น�ำ้ จะท�ำให้ปมั๊ ไมต่ อ้ งทำ� งานตลอดเวลา ชว่ ยประหยัดไฟ • ตดิ ตั้งสายดินพร้อมเคร่ืองตดั ไฟฟ้าร่วั เครอ่ื งปรบั อากาศ พท.ห้อง ความสงู ไม่เกนิ 3 เมตร ขนาดเคร่ืองปรับอากาศ (BTU) 9-14 16-17 9,000 20-24 12,000 30 15,000 18,000-20,000 • ลา้ งเครื่องปรบั อากาศปลี ะ 2 ครง้ั • ต้ังอุณหภูมทิ ี่ 25 oC • ปิดประตูหน้าตา่ ง/ผา้ ม่านใหส้ นิท • หมัน่ ทำ� ความสะอาดแผน่ กรองอากาศทุกเดือน หมอ้ หุงขา้ ว • เลือกขนาดให้เหมาะสมกับสมาชกิ ในครอบครัวเชน่ 1-5 คน ขนาด 1.5 ลิตร หรอื 6-10 คน ขนาด 2 ลิตร • ถอดปลั๊กเม่อื เลกิ ใช้งาน • ตรวจสอบขวั้ ตอ่ สายหม้อหงุ ขา้ วกับเตา้ เสียบให้แน่นสนิท 11

เครือ่ งใช้ไฟฟ้า การใช้งาน กาต้มนำ�้ ไฟฟ้า • ถอดปลั๊กออกเม่ือน�้ำเดอื ดหรอื เลกิ ใช้ • หมนั่ ทำ� ความสะอาดลา้ งตะกรันบ่อยๆ • เติมน�ำ้ ให้อยู่ในระดับท่เี หมาะสมกบั ผ้บู ริโภค หรอื ตามที่เคร่อื ง ระบุไว้ เคร่อื งท�ำนำ้� อุ่น • ตดิ ตัง้ สายดินพรอ้ มเคร่อื งตัดไฟฟ้ารั่ว • ปรับระดบั ความร้อนให้เหมาะสม • ปดิ เครื่องทกุ ครั้งเม่ือเลิกใชง้ าน เตารีด • หม่นั ตรวจสอบฉนวนยางหุม้ สายเตารดี • ขณะใช้งาน เม่ือหยดุ พกั ใหว้ างเตารีดบนวัสดทุ ไ่ี มต่ ดิ ไฟง่าย • สายปลก๊ั เปลอื กหมุ้ สายไฟ ตอ้ งไมเ่ สื่อมสภาพหรือฉกี ขาด • ควรรีดผา้ ครง้ั ละมากๆ ตดิ ต่อกันจนเสรจ็ • เม่ือไมใ่ ช้งานควรถอดปลั๊กออกและทิ้งใหเ้ ตารีดเย็นก่อนเกบ็ พดั ลม • เลือกขนาดและประเภทใหเ้ หมาะสมกบั การใชง้ าน • หม่ันถอดล้างหน้ากากพัดลมอยูเ่ สมอ เครอ่ื ง • ปิดหนา้ จอ ถ้าไมใ่ ช้งานนานเกนิ 15 นาที คอมพวิ เตอร์ • ติดตง้ั ระบบ screen saver เพ่อื รกั ษาคณุ ภาพหนา้ จอ • ตดิ ตั้ง/จัดวางในทีอ่ ากาศถ่ายเท ต่ำ พ อใช ปานกลาง ดีดีมาก เกณฑพ ลังงานป ฉMปลรOาะเกDภแทEส:ด:(สเงคSถรรTาะ่อื นAดงะับNขทปณDำนรBะำ้ะรอสYอนุิทใไชPธฟงOิภฟาาWนาพ)EอRปุ ก1รวณตั ไตฟ ฟา กำลงั ไฟฟา พรอมใชงาน (วตั ต) เครอื่ งหมายการคา รุน กระทรวงพลังงาน 12

ความสิ้นเปลืองไฟฟ้าของเครื่องใช้ไฟฟ้าประเภทต่างๆ ตัวอยา่ ง การคำ�นวณค่าใช้จ่ายจากเครือ่ งใชไ้ ฟฟา้ ทเ่ี ราใช้กันในชวี ิต ประจำ�วัน 10 อันดบั แรกท่มี ีความส้ินเปลอื งไฟฟา้ (กินไฟ) มาก ลำ� ดบั เคร่อื งใช้ไฟฟา้ *ใช้งาน ใชไ้ ฟ คา่ ใชจ้ า่ ย (บาท/ป)ี (เวลา/วันเดอื นป)ี (หน่วย/ป)ี 4,529 17,935 1 เครือ่ งปรบั อากาศ 10 ชม./วนั 2 เครื่องทำ� น้ำ� อุ่น/น้ำ� ร้อน 15 นาทเี ช้าเย็น/วัน 821 3,251 3 ต้เู ย็น 24 ชม./วัน 473 1,873 4 โทรทศั น์สี 6 ชม./วนั 372 1,473 5 พดั ลมตงั้ พื้น ต้งั โตะ๊ 12 ชม./วัน 237 939 6 หลอดไฟ 12 ชม./วนั 201 796 7 คอมพิวเตอร ์ 6 ชม./วัน 175 693 8 หมอ้ หุงข้าว 414 คร้ัง/ป ี 124 491 9 กระติกน้ำ� รอ้ น 30 นาท/ี วนั 110 436 10 เตารดี 1 ชม./สัปดาห ์ 104 412 ค�ำ นวณคา่ ไฟ 3.96 บาท/หนว่ ย พฤษภาคม 2557 *การคำ�นวณค่าส้นิ เปลอื งดงั กลา่ วนี้ ค�ำ นวณตามคา่ เฉลี่ยชั่วโมงการใช้งานตอ่ วัน ซึ่งแต่ละทา่ นอาจมีการใชง้ านที่ แตกตา่ งกัน อนั ดับอาจไม่ไดเ้ ป็นดั่งข้อมูลน้ีเสมอไป ข้อมูล : สำ�นกั งานนโยบายและแผนพลงั งาน กระทรวงพลงั งาน ต่ำ พ อใช ปานกลาง ดีดีมาก เกณฑพ ลงั งานป ฉลากแสดงระดับประสิทธิภาพอปุ กรณไ ฟฟา MODE : STANDBY POWER 1วัตต (สถานะขณะรอใชงาน) ประเภท : พัดลม กำลังไฟฟา พรอมใชง าน (วตั ต) เครื่องหมายการคา รนุ กระทรวงพลังงาน 13

สรุป หากทุกคนมีส่วนร่วมในการประหยัดพลังงานใน ทุกภาคส่วน โดยเร่ิมจากการใช้ไฟฟ้ากันอย่างมีประสิทธิภาพ ก็จะเป็นผลดีต่อตนเอง ค่าไฟลดลง ภาระน้อยลง รัฐสามารถ ชะลอการลงทุนก่อสร้างโรงไฟฟ้าใหม่ๆ ออกไปได้ ช่วยลดการ น�ำเข้าเช้ือเพลิงจากต่างประเทศ อันเป็นผลดีต่อเศรษฐกิจ ของประเทศชาตโิ ดยรวมต่อไป 14

15

16



คมู อื ประหยดั ไฟฟา การไฟฟา ฝายผลิตแหง ประเทศไทย (กฟผ.) 53 หมู 2 ถนนจรญั สนทิ วงศ ตำบลบางกรวย อำเภอบางกรวย นนทบรุ ี 11130 18