คู่มือสมรรถนะพยาบาล โรงพยาบาลศูนย์การแพทย์ มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง

45 TC.6.1 : การดูแลผู้คลอดและทารกแรกเกิด คาจากัดความ: การมคี วามรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผคู้ ลอดและทารกแรกเกิด ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ชค้ วามรูเ้ หมาะสมได้ ระดับความสามารถ พฤตกิ รรมบ่งชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวิธีปฏิบตั งิ าน (Work Instruction) ท่เี ก่ียวขอ้ งในการปฏบิ ตั งิ านไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง ไดแ้ ก่ การคดั 2 กรอง (screening) ภาวะเส่ียงในหญิงตง้ั ครรภ์ การประเมินระดบั การเจ็บครรภ์ การบรรเทาอาการเจ็บครรภ์ การประเมินทารกใน ครรภ์ การประเมนิ และคดั กรองภาวะผดิ ปกตใิ นทารกแรกเกิด การดแู ลมารดาหลงั คลอดปกตแิ ละผ่าตดั คลอดได้ ภายใตก้ ารดแู ลของ 3 พยาบาลพ่ีเลยี้ งได้ 2. สามารถประเมนิ ความกา้ วหนา้ ในระยะก่อนคลอด โดยการวิเคราะห์ Partograph ฟัง FHS จบั Uterine contraction ตรวจภายใน 4 และทาคลอดปกตติ ามมาตรฐาน ภายใตก้ ารดแู ลของพยาบาลพ่ีเลยี้ งได้ 5 แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 1.สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการ แนวทางการรกั ษาในโรคท่พี บบ่อยเช่น PPH, PIH, Preterm labor, birth asphyxia หรือ 5 อนั ดบั โรคแรกของหน่วยงาน เป็นตน้ 2 สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคียงไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง และใหก้ ารช่วยเหลือเบือ้ งตน้ ได้ เชน่ Oxytocin, Methylergometrine, Duratocin, MgSO4, Calcium gluconate, Bricanyl, Dexamethasone, Pethidine, Cytotec, Hydralazine, Nifedipine เป็นตน้ 3.สามารถเตรียมความพรอ้ มแก่ผใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จิตใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ช่วยเหลือแพทยท์ าหตั ถการ และใหก้ าร พยาบาล ผปู้ ่วยก่อน หลงั ทาหตั ถการได้ เชน่ การตรวจภายใน การตรวจ NST การตรวจ ultra sound เป็นตน้ 4.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแก่ผใู้ ชบ้ รกิ ารทง้ั ทางรา่ งกาย จติ ใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ช่วยเหลือแพทยท์ าคลอดผิดปกติ และใหก้ าร พยาบาล ผปู้ ่วยก่อน หลงั ทาคลอดผดิ ปกตไิ ด้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 2 และ 1. สามารถประเมินปัญหา คดิ ตดั สนิ ใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏิบตั กิ ารพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง เชน่ การเปิดเสน้ ทาง หลอดเลอื ดดา การจดั ทา่ และใหอ้ อกซเิ จนมารดา การคลงึ มดลกู การตรวจภายใน การฟื้นคนื ชีพ เป็นตน้ 2. สามารถแปลผลตรวจ NST ผลตรวจทางหอ้ งปฏิบตั กิ ารและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ ม่ือพบความผิดปกตไิ ด้ เช่น CBC, LFT, LDH, BUN, Cr, Electrolyte, PT, PTT, INR, U/A, Urine protein เป็นตน้ 3.สามารถอธิบายและประเมินอาการผิดปกตหิ รือภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆของมารดาในทกุ ระยะการคลอด และทารกแรกเกิดได้ เช่น. Fetal distress, prolapse cord, uterine rupture, antepartum hemorrhage, postpartum hemorrhage, amniotic fluid embolism เป็นตน้ 4. สามารถส่อื สารขอ้ มลู ผใู้ ชบ้ รกิ ารและประสานงานกบั หน่วยงานหรือทีมสหสาขาท่เี ก่ียวขอ้ งไดอ้ ย่างถกู ตอ้ งและราบร่นื 5. สามารถเป็นท่ปี รกึ ษาแก่ผมู้ ีประสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏิบตั กิ ารพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 3 และ 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพ่ือใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ย่างครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ าร แตล่ ะรายหรอื ประสานงานเพ่ือใหไ้ ดร้ บั การช่วยเหลอื จากทีมสหสาขาท่เี ก่ียวขอ้ ง เชน่ . การตดิ เชือ้ ก่อนคลอดและหลงั คลอด , uterine rupture, antepartum hemorrhage, postpartum hemorrhage, amniotic fluid embolism เป็นตน้ 2. สามารถประเมนิ อาการนาก่อนภาวะวิกฤต (MEWS) ในผคู้ ลอดและทารกแรกเกิด และใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ยา่ งทนั ทว่ งที เชน่ Fetal distress, prolapse cord, uterine rupture, antepartum hemorrhage, postpartum hemorrhage, amniotic fluid embolism, retained placenta เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ยา่ งรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาท่จี ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่สี อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะในรายได้ เช่น postpartum blue มารดาท่มี ีปัญหาทางดา้ นเศรษกิจ การเลยี้ งดู หรอื ทารกพกิ ารแตก่ าเนดิ เป็นตน้ 2. สามารถนาความรูใ้ หม่มาบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่วยได้ เชน่ จากหลกั ฐานเชิงประจกั ษห์ รอื ผลงานวจิ ยั มาใชใ้ นการ สรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลหญิงตงั้ ครรภไ์ ด้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏบิ ตั กิ ารพยาบาลเฉพาะโรค เชน่ PPH, PIH, Preterm labor, birth asphyxia เป็นตน้

46 ICU/CCU Technical Competency

47 TC.7.1 การดแู ลผปู้ ่ วยระยะวกิ ฤต คาจากัดความ: การมคี วามรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยทมี่ ภี าวะวกิ ฤต ตลอดจนสามารถประยกใชค้ วามรูห้ มาะสมได้ ระดบั ความสามารถ พฤติกรรมบง่ ชี้ 1 1. สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวธิ ีปฏิบตั งิ าน (Work Instruction) ทเี่ กี่ยวขอ้ งในการปฏบิ ตั ิงานไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง 2 ไดแ้ ก่การพยาบาลผปู้ ่ วยที่มีภาวะ shock. การพยาบาลผปู้ วยใสท่ อ่ ชว่ ยหายใจ, การพยาบาลผปู้ ่ วยภาวะหวั ใจลม้ เหลว, การพยาบาลผปู้ วยทีใ่ ดร้ บั การสวนหวั ใจ การพยาบาลผปู้ วยที่มีปัญหาเก่ียวกบั ระบบประสาท, การพยาบาลผปู้ ่วยทใี่ ดร้ บั 3 ยาละลายล่มิ เลอื ด เป็นตน้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 4 1. สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการ แนวทางการรกั ษาในโรคท่พี บบอ่ ย ไดแ้ ก่ septic stock, respiratory failure, 5 NSTEMI, STEMI, CHF หรอื 5 อนั ตบั โรคแรกของหนว่ ยงาน เป็นตน้ 2. สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคยี งไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง และใหก้ ารชว่ ยเหลอื เบือ้ งตน้ ได้ เชน่ Levophed, Fentanyl, Dobutamine, Dopamine, Morphine, Streptokinase เป็นตน้ 3.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแกผ่ ใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จิตใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ชว่ ยเหลอื แพทยท์ าหตั ถการ และให้ การพยาบาล ผปู้ ่ วยกอ่ น หลงั ทาหตั ถการได้ เชน่ เชน การใสท่ อ่ ชว่ งหายใจ,.การใสส่ ายสวนหลอดเลือดคาสว่ นกลาง,การ ใสส่ ายสวนหลอดเลอื ดแดง, การฟอกไตชนิดตอ่ เนื่อง เป็นตน้ แสดงสมรรถนะระดบั ที่ 2 และ 1. สามารถประเมินปัญหา คิดตดั สนิ ใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏบิ ตั ิการพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง เชน่ การเปิด เสน้ เลือดดาเพือ่ เตรยี มใหส้ ารนา้ ทางหลอดเลอื ดดา การจดั ทา่ เพ่อื เตรยี มตรวจหรอื ทาหตั ถการ การชว่ ยชวี ิต เป็นตน้ 2. สามารถวางแผนและใหก้ รทยาบาลผปู้ วยท่ีมีภาวะวกิ ฤติได้ เชน่ การประเมินและเฝา้ ระวงั อวยั วะ สมั เหลวจากภาวะ Shock, การประมนิ และเฝา้ ระวงั การเกิดภาวะแทรกซอ้ นระหวา่ งไดร้ บั ยาล่มิ เลอื ด เป็นตน้ 3.สามารอิธิบายและประเมินอาการผิคปกตหิ รอื ภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆ ได้ เชน่ การคิดเชอื้ ระบบทางเดนิ หายใจขณะใส่ เครอ่ื งชว่ ยหายใจ (VAP), ภาวะหวั ใจเตน้ ผิดจงั หวะ, ความดนั โลหิตต่า,hematoma เป็นตน้ 3. สามารถแปลตรวจทางหอ้ งปฏิบตั ิการและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ มอื่ พบความผิดปกตไิ ด้ เชน่ Lactate, Pro BNP Troponin T, Troponin I, CPK, CK-MB, CRP, CBC. Electrolyte, Albumin, Coagulogram เป็นตน้ 4. สามารถสอื่ สารขอ้ มลู ผใู้ ชบ้ รกิ ารและประสานงานกบั หนว่ ยงานหรอื ทีมสหสาขาท่ีเกี่ยวขอ้ งไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ งและราบรน่ื 5. สามารถเป็นที่ปรกึ ษาแกผ่ มู้ ปี ระสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏบิ ตั ิการพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ที่ 3 และ 1. สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพอ่ื ใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ยา่ งครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะรายหรอื ประสานงานเพือ่ ใหไ้ ดร้ บั การชว่ ยเหลอื จากทมี สหสาขาทเ่ี กี่ยวขอ้ ง 2. สามารถประเมนิ อาการนากอ่ นภาวะวิกฤต (MEWS) ในผปู้ ่ วยวกิ ฤต เชน่ ผปู้ ่ วยเกิดภาวะ DIC, ผปู้ ่ วย coronary artery disease ทีม่ ีอาการ chest pain, arrthymia เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ยา่ งรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ที่ 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาทจี่ ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่สี อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะ ในรายได้ เชน่ ผปู้ ่ วย coronary artery disease หลงั ทาหตั ถการ PCI, ภาวะหวั ใจเตน้ ผิดจงั หวะ, แพย้ า เป็นตน้ 2. สามารถนาความรูใ้ หมม่ าบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่ วยได้ เชน่ จากหลกั ฐานเชงิ ประจกั ษห์ รอื ผลงานวจิ ยั มา ใชใ้ นการสรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผมู้ ารบั กาตรวจรกั ษาในภาวะวกิ ฤตได้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏบิ ตั กิ ารพยาบาลเฉพาะโรค/กลมุ่ ผปู้ ่วยท่ีมภี าวะวิกฤตได้

48 Surgical Technical Competency

49 TC.8.1 การดแู ลผปู้ ่ วยการดูแลผปู้ ่ วยศลั ยกรรมระบบทางเดินอาหาร ตับและทางเดินนา้ ดี คาจากดั ความ: การมีความรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยศลั ยกรรมระบบทางเดนิ อาหาร ตบั และทางเดนิ นา้ ดี ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ช้ ความรูเ้ หมาะสมได้ ระดับความสามารถ พฤติกรรมบ่งชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวิธีปฏิบตั งิ าน (Work Instruction) ท่เี ก่ียวขอ้ งในการปฏิบตั งิ านไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง ไดแ้ ก่ การใส่ 2 สาย nasogastric tube, การใหอ้ าหารทาง nasogastric tube/ gastrostomy/ jejunostomy tube, การใหส้ ารอาหารทางหลอดเลือด ดา, การบรหิ ารยาทางทวารหนกั , การสวนอจุ จาระ, การแชก่ น้ , gastric lavage เป็นตน้ 3 2. สามารถดแู ลผปู้ ่วยท่ใี สส่ ายระบายตา่ งๆได้ เชน่ PTBD, PCD, radivac drain, Jackson Pratt drain ภายใตก้ ารดแู ลของพยาบาล พ่ีเลยี้ ง 4 แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 5 1.สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการและ แนวทางการรกั ษาท่พี บในหนว่ ยงาน ไดแ้ ก่ Gastric cancer, Gut obstruction, Colorectal cancer, Acute appendicitis, Cholecystitis, Gall stone, Pancreatitis, cholangio CA, HCC, Hernia เป็นตน้ 2 สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคยี งไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง และใหก้ ารชว่ ยเหลอื เบือ้ งตน้ ได้ เชน่ Morphine, Pethidine, Fentanyl, Ketorolac, Nefopam เป็นตน้ 3.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแก่ผใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จติ ใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ช่วยเหลอื แพทยท์ าหตั ถการ และใหก้ าร พยาบาล ผปู้ ่วยก่อน หลงั ทาหตั ถการได้ เช่น การเย็บแผล, การใสส่ าย central line, การสวนลา้ ง colostomy Colonoscopy, Esophagogastroduodenoscopy (EGD), Endoscopic retrograde cholangiopancreatography (ERCP) เป็นตน้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 2 และ 1.สามารถประเมนิ ปัญหา คดิ ตดั สนิ ใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏิบตั กิ ารพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง 2.สามารถวางแผนและใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่วยก่อนและหลงั ผ่าตดั ศลั ยกรรมระบบทางเดนิ อาหาร ตบั และทางเดนิ นา้ ดีได้ เชน่ explore laparotomy, gastrectomy, colectomy, appendectomy, hepatectomy, laparoscopic cholecystectomy, Whipple operation เป็นตน้ 3.สามารถอธิบายและประเมินอาการผิดปกตหิ รือภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆภายหลงั ผ่าตดั ศลั ยกรรมระบบทางเดนิ อาหาร ตบั และ ทางเดนิ นา้ ดีได้ เช่น Dumping syndrome, Bowel ileus, Nausea vomiting, Surgical site infection เป็นตน้ 4.สามารถแปลตรวจทางหอ้ งปฏิบตั กิ ารและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ ม่ือพบความผดิ ปกตไิ ด้ เชน่ CBC, LFT, Electrolyte, LDH, Transferrin, Lipase, Amylase, CEA, CA 19-9 เป็นตน้ 5.สามารถส่อื สารขอ้ มลู ผปู้ ่วยและประสานงานกบั หน่วยงานหรอื ทมี สหสาขาท่เี ก่ียวขอ้ งไดอ้ ย่างถกู ตอ้ งและราบร่นื 6.สามารถเป็นท่ปี รกึ ษาแก่ผมู้ ปี ระสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏิบตั กิ ารพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 3 และ 1 สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพ่ือใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ยา่ งครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ าร แตล่ ะรายหรือประสานงานเพ่ือใหไ้ ดร้ บั การชว่ ยเหลือจากทีมสหสาขาท่เี ก่ียวขอ้ ง เชน่ การสญู เสียภาพลกั ษณ์ การเปล่ยี นแปลงแบบ แผนการรบั ประทานอาหาร, การเปล่ยี นแปลงแบบแผนการขบั ถ่าย เป็นตน้ 2. สามารถประเมินอาการนาก่อนภาวะวกิ ฤต (MEWS) ในผปู้ ่วยโรคศลั ยกรรมระบบทางเดนิ อาหาร ตบั และทางเดนิ นา้ ดี. และใหก้ าร พยาบาลไดอ้ ยา่ งทนั ทว่ งที เชน่ Active bleeding, Peritonitis, Anastomosis leakage ,Bowel prolapsed Stoma necrosis, Common bile duct injuries เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ย่างรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาท่จี ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่สี อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะในรายได้ เชน่ ผปู้ ่วยท่ไี ดร้ บั home TPN, ผปู้ ่วยท่มี ี ostomy และ ผปู้ ่วยสญู เสียภาพลกั ษณ์ เป็นตน้ 2. สามารถนาความรูใ้ หม่มาบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่วยได้ เช่น จากหลกั ฐานเชิงประจกั ษ์หรือผลงานวิจยั มาใชใ้ นการ สรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผปู้ ่วยศลั ยกรรมระบบทางเดนิ อาหาร ตบั และทางเดนิ นา้ ดไี ด้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏิบตั กิ ารพยาบาลเฉพาะโรค/กลมุ่ ผปู้ ่วยโรคได้

50 TC.8.2 การดแู ลผปู้ ่ วยศัลยกรรมประสาทและไขสันหลัง คาจากดั ความ: การมีความรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยศลั ยกรรมประสาทและไขสนั หลงั ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ชค้ วามรูเ้ หมาะสมได้ ระดับความสามารถ พฤตกิ รรมบง่ ชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวิธีปฏบิ ตั ิงาน (Work Instruction) ท่ีเก่ยี วขอ้ งในการปฏิบตั งิ านไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง ไดแ้ ก่การ 2 เก็บนา้ ไขสนั หลงั สง่ ตรวจ, การจดั ท่าและเคล่อื นยา้ ยผปู้ ่ วย, การใสก่ ายอปุ กรณ์ 2. สามารถดแู ลผปู้ ่ วยท่ใี สอ่ ปุ กรณต์ า่ งๆได้ เช่นVP shunt, ventriculostomy, spinal drain ภายใตก้ ารดแู ลของพยาบาลพ่เี ลยี้ ง 3 แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 1.สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการและ แนวทางการรกั ษาท่พี บในหนว่ ยงาน ไดแ้ ก่ Intracerebral hemorrhage 4 Sub arachnoids hemorrhage, Hydrocephalus, Brain tumor, Cerebral aneurysm, Arteriovenous malformation 5 (AVM), spinal cord tumor เป็นตน้ 2 สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคียงไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง และใหก้ ารช่วยเหลือเบอื้ งตน้ ได้ เช่น Phenytoin (Dilantin), Sodium valproate, Mannitol, Nicardipine, Nimodipine, Nitroglycerine, Labetalol เป็นตน้ 3.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแก่ผใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จิตใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ช่วยเหลอื แพทยท์ าหตั ถการ และใหก้ าร พยาบาล ผปู้ ่ วยกอ่ น หลงั ทาหตั ถการได้ เช่น การช่วยแพทยฉ์ ีดยาเขา้ ventriculostomy/ intra thecal, Lumbar puncture, การ ใส่ทอ่ ช่วยหายใจ, การเปล่ยี นทอ่ หลอดลมคอ เป็นตน้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 2 และ 1.สามารถประเมนิ ปัญหา คดิ ตดั สนิ ใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏบิ ตั ิการพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง 2.สามารถวางแผนและใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยกอ่ นและหลงั ผา่ ตดั ได้ เช่น Burr hole, craniotomy, craniectomy, tumor removal, clipping aneurysm เป็นตน้ 3.สามารถอธิบายและประเมินอาการผิดปกติหรอื ภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆภายหลงั ผ่าตดั ได้ เช่น Increase intracranial pressure (IICP), Brain edema, Seizure, Brain herniation, Cerebral infarction, Meningitis, Diabetes insipidus (DI), Syndrome of inappropriate antidiuretic hormone secretion (SIADH) เป็นตน้ 4.สามารถแปลตรวจทางหอ้ งปฏิบตั ิการและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ ม่อื พบความผดิ ปกตไิ ด้ เช่น Electrolyte, Dilantin level, Sodium valproate level, Cerebrospinal fluid profile เป็นตน้ 5.สามารถส่ือสารขอ้ มลู ผปู้ ่ วยและประสานงานกบั หน่วยงานหรอื ทีมสหสาขาท่เี ก่ยี วขอ้ งไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ งและราบร่นื 6.สามารอธิบาย สอน/สาธิต ฝึกปฏิบตั ผิ ปู้ ่ วย/ผดู้ แู ลใหบ้ รหิ ารรา่ งกายหรอื ใชอ้ ปุ กรณด์ ว้ ยตนเองได้ 7.สามารถเป็นท่ปี รกึ ษาแก่ผมู้ ีประสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏิบตั กิ ารพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 3 และ 1 สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพ่อื ใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ยา่ งครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ ารแต่ละรายหรอื ประสานงานเพ่ือใหไ้ ดร้ บั การช่วยเหลอื จากทีมสหสาขาท่เี ก่ยี วขอ้ ง เช่น การสญู เสียภาพลกั ษณ์ การสญู เสียการทางานของอวยั วะ, การเปล่ยี นแปลงแบบแผนการดาเนินชีวิต เป็นตน้ 2. สามารถประเมินอาการนากอ่ นภาวะวิกฤต (MEWS) ในผปู้ ่ วยโรคศลั ยกรรมประสาทและไขสนั หลงั . และใหก้ ารพยาบาลได้ อย่างทนั ทว่ งที เช่น Increase intracranial pressure (IICP), spinal shock เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ยา่ งรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาท่จี ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่ีสอดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแต่ละใน รายได้ เช่น การปอ้ งกนั ภาวะกลา้ มเนอื้ ลีบ, การป้องกนั และดแู ลแผล pressure sore เป็นตน้ 2. สามารถนาความรูใ้ หม่มาบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่ วยได้ เช่น จากหลกั ฐานเชิงประจกั ษห์ รอื ผลงานวิจยั มาใชใ้ น การสรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผปู้ ่ วยศลั ยกรรมประสาทและไขสนั หลงั ได้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏบิ ตั กิ ารพยาบาลเฉพาะโรค/กลมุ่ ผปู้ ่ วยโรคศลั ยกรรมประสาทและไขสนั หลงั ได้

51 TC.8.3 การดูแลผู้ป่ วยศลั ยกรรมศรีษะ คอและเต้านม คาจากัดความ: การมีความรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยศลั ยกรรมศรษี ะ คอและเตา้ นม ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ชค้ วามรูเ้ หมาะสมได้ ระดบั ความสามารถ พฤติกรรมบง่ ชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวิธีปฏิบตั ิงาน (Work Instruction) ท่ีเก่ียวขอ้ งในการปฏิบตั ิงานไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง ไดแ้ ก่ 2 การทาแผล, การใหอ้ อกซิเจน, การพ่นยาแบบละอองฝอย, การทาแผลท่อหลอดลมคอ, การวดั เสน้ รอบวงแขนก่อนและหลัง 3 ผา่ ตดั มะเรง็ เตา้ นม, การดแู ล vacuum drain เป็นตน้ 2. สามารถดแู ลผปู้ ่ วยท่เี จาะคอและหรอื มี vacuum drain ต่างๆ ภายใตก้ ารดแู ลของพยาบาลพ่เี ลยี้ ง 4 แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 1.สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการและ แนวทางการรกั ษาท่พี บในหน่วยงาน ไดแ้ ก่ มะเรง็ ช่องปาก, โรคของตอ่ มไทรอยด์ 5 มะเรง็ เตา้ นม เป็นตน้ 2. สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคียงไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง และใหก้ ารช่วยเหลอื เบอื้ งตน้ ได้ เช่น Eltoxin, PTU, Morphine, Pethidine, Fentanyl, Propranolol เป็นตน้ 3.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแกผ่ ใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จิตใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ช่วยเหลือแพทยท์ าหตั ถการ และใหก้ าร พยาบาล ผปู้ ่ วยก่อน หลงั ทาหตั ถการได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 2 และ 1.สามารถประเมินปัญหา คิดตดั สนิ ใจจดั การกบั สถานการณต์ ่างๆในการปฏิบตั ิการพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง เช่น การจดั การเม่อื ผปู้ ่ วยกลนื ลาบากหรอื สาลกั 2.สามารถวางแผนและใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยก่อนและหลงั ผ่าตดั ได้ เช่น Thyroidectomy, Mastectomy, การผ่าตดั มะเรง็ ช่อง ปาก เป็นตน้ 3.สามารถอธิบายและประเมินอาการผดิ ปกตหิ รอื ภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆภายหลงั ผา่ ตดั ได้ เช่น Active bleeding, Laryngeal nerve injury, Thyroid crisis, Tetany, lymphadenitis, surgical site infection, Tissue gangrene เป็นตน้ 4.สามารถแปลตรวจทางหอ้ งปฏบิ ตั กิ ารและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ ม่อื พบความผิดปกติได้ เช่น CBC Electrolyte เป็นตน้ 5.สามารถส่ือสารขอ้ มลู ผปู้ ่ วยและประสานงานกบั หนว่ ยงานหรอื ทีมสหสาขาท่เี ก่ยี วขอ้ งไดอ้ ย่างถกู ตอ้ งและราบร่นื 6.สามารอธิบาย สอน/สาธิต ฝึกปฏบิ ตั ผิ ปู้ ่ วย/ผดู้ แู ลใหบ้ รหิ ารรา่ งกายได้ 7.สามารถเป็นท่ปี รกึ ษาแก่ผมู้ ปี ระสบการณน์ อ้ ยกว่าในการปฏบิ ตั ิการพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 3 และ 1 สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพ่อื ใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ย่างครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ ารแต่ละรายหรอื ประสานงานเพ่ือใหไ้ ดร้ บั การช่วยเหลือจากทีมสหสาขาท่เี ก่ยี วขอ้ ง เช่น การสญู เสยี ภาพลกั ษณ์ การกลนื ลาบาก ออกเสยี งไม่ได้ และแบบแผนการรบั ประทานอาหารเปล่ยี นแปลง เป็นตน้ 2. สามารถประเมินอาการนากอ่ นภาวะวิกฤต (MEWS) ในผปู้ ่ วยโรคศลั ยกรรมศรษี ะ คอและเตา้ นม. และใหก้ ารพยาบาลได้ อย่างทนั ทว่ งที เช่น ทางเดินหายใจอดุ กนั้ , Thyroid crisis, Tetany, การบาดเจ็บของเสน้ ประสาทหลงั ผ่าตดั มะเรง็ ศรษี ะและ คอ, flap necrosis, seroma, Lymphadenitis เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ยา่ งรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาท่จี ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่สี อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแต่ละใน รายได้ เช่น ปัญหาการกลนื /การออกเสียง, ภาวะ malnutrition, การดแู ลผปู้ ่ วยเจาะคอ เป็นตน้ 2. สามารถนาความรูใ้ หม่มาบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่ วยได้ เช่น จากหลกั ฐานเชิงประจกั ษ์หรอื ผลงานวจิ ยั มาใชใ้ น การสรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผปู้ ่ วยศลั ยกรรมศรษี ะ คอและเตา้ นมได้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏบิ ตั ิการพยาบาลเฉพาะโรค/กลมุ่ ผปู้ ่ วยโรคศลั ยกรรมศรษี ะ คอและเตา้ นมได้

52 TC. 8.4 การดูแลผู้ป่ วยศลั ยกรรมตกแต่ง คาจากัดความ: การมีความรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยศลั ยกรรมตกแตง่ ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ชค้ วามรูเ้ หมาะสมได้ ระดบั ความสามารถ พฤติกรรมบ่งชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวิธีปฏิบตั ิงาน (Work Instruction) ท่ีเกี่ยวขอ้ งในการปฏิบตั ิงานไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง 2 ไดแ้ ก่การทาแผล, การใหอ้ อกซเิ จน การดดู เสมหะ เป็นตน้ 2. สามารถดูแลผูป้ ่ วยท่ีมี vacuum drain / negative pressure wound therapy ต่างๆ ภายใตก้ ารดูแลของพยาบาลพี่ 3 เลยี้ ง แสดงสมรรถนะระดบั ที่ 1 และ 4 1.สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการและ แนวทางการรกั ษาทพี่ บในหนว่ ยงาน ไดแ้ ก่ Clef –lip, clef - palate, Burn scar Skin graft, Flap coverage, การตอ่ นิว้ หรอื อวยั วะอน่ื ๆ เป็นตน้ 5 2 สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคียงไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง และใหก้ ารช่วยเหลือเบือ้ งตน้ ได้ เชน่ Morphine, Pethidine, Tramadol, Detram เป็นตน้ 3.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแกผ่ ใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จิตใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ชว่ ยเหลอื แพทยท์ าหตั ถการ และให้ การพยาบาล ผปู้ ่ วยก่อน หลงั ทาหตั ถการได้ แสดงสมรรถนะระดบั ที่ 2 และ 1.สามารถประเมินปัญหา คดิ ตดั สินใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏบิ ตั ิการพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง 2.สามารถวางแผนและใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่วยกอ่ นและหลงั ผา่ ตดั ได้ 3.สามารถอธิบายและประเมนิ อาการผดิ ปกตหิ รอื ภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆภายหลงั ผ่าตดั ได้ เชน่ Active bleeding, Tissue necrosis, Hematoma, Venous congestion, Arterial insufficiency เป็นตน้ 4.สามารถแปลตรวจทางหอ้ งปฏิบตั กิ ารและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ ม่ือพบความผิดปกติได้ เชน่ CBC, Electrolyte Coagulogram เป็นตน้ 5.สามารถส่อื สารขอ้ มลู ผปู้ ่ วยและประสานงานกบั หน่วยงานหรอื ทมี สหสาขาที่เกี่ยวขอ้ งไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ งและราบรน่ื 6.สามารอธิบาย สอน/สาธิต ฝึกปฏิบตั ผิ ปู้ ่ วยใหบ้ รหิ ารรา่ งกายหรอื ใชก้ ายอปุ กรณด์ ว้ ยตนเองได้ 7.สามารถเป็นที่ปรกึ ษาแกผ่ มู้ ีประสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏิบตั ิการพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ที่ 3 และ 1 สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพอ่ื ใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ยา่ งครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะรายหรอื ประสานงานเพื่อใหไ้ ดร้ บั การชว่ ยเหลือจากทมี สหสาขาที่เก่ียวขอ้ ง เชน่ การสญู เสียภาพลกั ษณ์ (Body image), การสญู เสยี การทาหนา้ ท่ีของอวยั วะ เป็นตน้ 2. สามารถประเมนิ อาการนาก่อนภาวะวกิ ฤต (MEWS) ในผปู้ ่ วยโรคศลั ยกรรมตกแตง่ และใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ยา่ ง ทนั ทว่ งที เชน่ Tissue necrosis, Arterial insufficiency เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ยา่ งรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาท่จี ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่สี อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะ ในรายได้ 2. สามารถนาความรูใ้ หมม่ าบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่ วยได้ เชน่ จากหลกั ฐานเชงิ ประจกั ษห์ รอื ผลงานวจิ ยั มา ใชใ้ นการสรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผูป้ ่ วยศลั ยกรรมตกแตง่ ได้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏิบตั ิการพยาบาลเฉพาะโรค/กลมุ่ ผปู้ ่วยโรคศลั ยกรรมตกแตง่ ได้

53 Orthopedic Technical Competency

54 TC.9.1 การดูแลผปู้ ่ วยศัลยกรรมกระดกู และขอ้ คาจากัดความ: การมีความรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยศลั ยกรรมกระดกู และขอ้ ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ชค้ วามรูเ้ หมาะสมได้ ระดบั ความสามารถ พฤตกิ รรมบ่งชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวิธีปฏิบัติงาน (Work Instruction) ท่ีเก่ียวขอ้ งในการปฏิบตั ิงานไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง ไดแ้ ก่ การ 2 ประคบเย็นและรอ้ น การปอ้ งกนั เทา้ ตก การปอ้ งกนั การเกิดแผลกดทบั และการดแู ลสาย radivac drain 3 2. สามารถดแู ลผปู้ ่วยท่ใี สก่ ายอปุ กรณแ์ ละเคร่อื งพยงุ ตา่ งๆได้ เชน่ skin traction, skeletal traction และ vest ตา่ งๆ ภายใตก้ ารดแู ล ของพยาบาลพ่ีเลยี้ ง 4 แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 5 1. สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการและ แนวทางการรกั ษาท่พี บในหนว่ ยงาน ไดแ้ ก่ knee ligament injury, osteoarthritis knee, fracture neck of femur, subluxation AVN hip, cervical spondylosis, spinal stenosis, brachial plexus injury เป็นตน้ 2. สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคียงไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง และใหก้ ารชว่ ยเหลอื เบือ้ งตน้ ได้ เช่น morphine, pethidine, fentanyl, nefopam, ketorolac, parecoxib, gabapentin เป็นตน้ 3. สามารถเตรียมความพรอ้ มแก่ผใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จิตใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ช่วยเหลือแพทยท์ าหตั ถการ และใหก้ าร พยาบาล ผปู้ ่วยก่อน หลงั ทาหตั ถการได้ เช่น การทา manipulation, การใสเ่ ฝือก/เฝือกอ่อน, Halo vest, การใสเ่ คร่อื งถ่วงนา้ หนกั แบบ skin traction, skeletal traction เป็นตน้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 2 และ 1. สามารถประเมนิ ปัญหา คดิ ตดั สนิ ใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏบิ ตั กิ ารพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง เชน่ การเปิดเสน้ ทาง หลอดเลอื ดดาเพ่ือใหย้ าหรือสารนา้ , การจดั ทา่ เพ่ือใหก้ ารพยาบาล การชว่ ยชีวติ เป็นตน้ 2. สามารถวางแผนและใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่วยก่อนและหลงั ผ่าตดั โรคกระดกู สนั หลงั และขอ้ ได้ เชน่ laminectomy, discectomy, arthroscopic rotator cuff repair, arthroscopic ACLR and meniscus repair, total knee arthroplasty, total hip arthroplasty เป็นตน้ 3. สามารถอธิบายและประเมนิ อาการผดิ ปกตหิ รอื ภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆภายหลงั ผา่ ตดั โรคกระดกู และขอ้ ได้ เช่น ภาวะเลือดออก, ภาวะล่มิ เลือดอดุ กนั้ ในปอด (Pulmonary emboli), ภาวะล่มิ เลือดอดุ ตนั ในหลอดเลือดดาสว่ นลกึ (deep vein thrombosis), แผล ผา่ ตดั ตดิ เชือ้ (Surgical site infection), ภาวะนา้ ไขสนั หลงั ร่วั เป็นตน้ 4. สามารถแปลตรวจทางหอ้ งปฏบิ ตั กิ ารและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ ม่ือพบความผดิ ปกตไิ ด้ เช่น ESR, CRP, CBC, Electrolyte, Albumin, Coagulogram เป็นตน้ 5. สามารถส่อื สารขอ้ มลู ผปู้ ่วยและประสานงานกบั หนว่ ยงานหรือทีมสหสาขาท่เี ก่ียวขอ้ งไดอ้ ย่างถกู ตอ้ งและราบร่นื 6. สามารอธิบาย สอน/สาธิต ฝึกปฏิบตั ผิ ปู้ ่วยใหบ้ รหิ ารรา่ งกายหรือใชก้ ายอปุ กรณด์ ว้ ยตนเองได้ 7. สามารถเป็นท่ปี รกึ ษาแก่ผมู้ ีประสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏบิ ตั กิ ารพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 3 และ 1 สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพ่ือใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ย่างครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ าร แตล่ ะรายหรือประสานงานเพ่ือใหไ้ ดร้ บั การชว่ ยเหลอื จากทมี สหสาขาท่เี ก่ียวขอ้ ง เชน่ ผปู้ ่วยท่มี ีการเปล่ยี นแปลงแบบแผนการดาเนิน ชีวติ , มีการสญู เสยี การทาหนา้ ท่ขี องอวยั วะและสญู เสียอวยั วะ เป็นตน้ 2. สามารถประเมินอาการนาก่อนภาวะวกิ ฤต (MEWS) ในผปู้ ่วยโรคกระดกู และขอ้ และใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ย่างทนั ทว่ งที เช่น ภาวะ ความดนั ในชอ่ งกลา้ มเนือ้ สงู (compartment syndrome) ภาวะลม่ิ เลอื ดอดุ กน้ั ในปอด (Pulmonary emboli), ภาวะลม่ิ เลือดอดุ ตนั ใน หลอดเลือดดาสว่ นลกึ (deep vein thrombosis),, การตดิ เชือ้ ในขอ้ เทยี มหลงั ผ่าตดั เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ย่างรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาท่จี ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่สี อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะในรายได้ เชน่ ภาวะขอ้ ตดิ (joint stiffness), ภาวะกระดกู ตดิ ผดิ รูป(malunion), การตดิ เชือ้ ในขอ้ หลงั ผ่าตดั เป็นตน้ 2. สามารถนาความรูใ้ หมม่ าบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่วยได้ เช่น จากหลกั ฐานเชิงประจกั ษห์ รอื ผลงานวิจยั มาใชใ้ นการ สรา้ งหรือปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผมู้ ารบั กาตรวจรกั ษาโรคกระดกู และขอ้ ได้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏิบตั กิ ารพยาบาลเฉพาะโรค/กลมุ่ ผปู้ ่วยโรคระบบกระดกู และขอ้

55 Medicine Technical Competency

56 TC.10.1 : การดูแลผปู้ ่ วยอายุรกรรมโรคหวั ใจและหลอดเลือด คาจากัดความ: การมีความรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยอายรุ ศาสตรโ์ รคหวั ใจและหลอดเลอื ด ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ชค้ วามรูเ้ หมาะสม ได้ ระดับความสามารถ พฤติกรรมบ่งชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวิธีปฏิบตั ิงาน (Work Instruction) ท่ีเกี่ยวขอ้ งในการปฏิบัติงานไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง 2 ไดแ้ ก่ การตรวจและแปลผล EKG การใหส้ ารนา้ ทางหลอดเลอื ดดา การใหอ้ อกซิเจน การใส่สายสวนปัสสาวะ ภายใตก้ ารดแู ล 3 ของพยาบาลพี่เลยี้ งได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 4 1.สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการและ แนวทางการรกั ษาท่พี บในหนว่ ยงาน ไดแ้ ก่ STEMI/NSTEMI, CHF, AF, SVT 5 หรอื 5 อนั ดบั แรกโรคของหนว่ ยงาน เป็นตน้ 2 สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคยี งไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง และใหก้ ารชว่ ยเหลือเบือ้ งตน้ ได้ เชน่ ASA, ISDN, clopidogrel, ticagrelor, prasugrel, adenosine, amiodarone, furosemide, warfarin เป็นตน้ 3.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแกผ่ ใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จติ ใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ชว่ ยเหลือแพทยท์ าหตั ถการ และให้ การพยาบาล ผปู้ ่ วยก่อน หลงั ทาหตั ถการได้ เชน่ การใสท่ อ่ ชว่ ยหายใจ การเตรยี มตรวจ CAG การเตรยี มทา PCI เป็นตน้ 4.สามารถอา่ นและแปลผล EKG พนื้ ฐานไดถ้ กู ตอ้ ง แสดงสมรรถนะระดบั ที่ 2 และ 1.สามารถประเมินปัญหา คดิ ตดั สินใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏบิ ตั ิการพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง เชน่ การจดั ทา่ และเปิดทางเดนิ หายใจ การใหอ้ อกซเิ จน การเปิดเสน้ หลอดเลอื ดดาสว่ นปลาย การฟื้นคนื ชีพ เป็นตน้ 3.สามารถอธิบายและประเมนิ อาการผิดปกตหิ รอื ภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆทางอายรุ ศาสตรโ์ รคหวั ใจและหลอดเลือดได้ เชน่ cardiac arrhythmia, cardiogenic shock, heart failure, cardiac arrest, respiratory failure เป็นตน้ 4.สามารถแปลผล EKG และผลตรวจทางหอ้ งปฏบิ ตั ิการและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ มอ่ื พบความผิดปกตไิ ด้ เชน่ Troponin T, CBC, BUN, Cr, Electrolyte, PTT, INR เป็นตน้ 5.สามารถส่ือสารขอ้ มลู ผปู้ ่ วยและประสานงานกบั หนว่ ยงานหรอื ทีมสหสาขาที่เกี่ยวขอ้ งไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ งและราบรนื่ 6.สามารอธิบาย สอน/สาธิต ฝึกปฏบิ ตั ผิ ปู้ ่ วย/ครอบครวั ใหม้ ีทกั ษะจาเป็นในการดแู ลตอ่ เนื่องเชน่ การปรบั แบบแผนการ ดาเนินชีวติ การออกกาลงั กาย การรบั ประทานอาหาร เป็นตน้ 7.สามารถเป็นท่ีปรกึ ษาแก่ผมู้ ีประสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏบิ ตั ิการพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 3 และ 1 สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพ่ือใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ยา่ งครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะรายหรอื ประสานงานเพอ่ื ใหไ้ ดร้ บั การชว่ ยเหลือจากทีมสหสาขาทเี่ ก่ียวขอ้ ง เชน่ ผปู้ ่ วยเขา้ รบั โปรแกรม cardiac rehabilitation ผปู้ ่ วยทไ่ี ดร้ บั ยา warfarin เป็นตน้ 2. สามารถประเมนิ อาการนากอ่ นภาวะวกิ ฤต (MEWS) ในผปู้ ่ วยอายรุ ศาสตรโ์ รคหวั ใจและหลอดเลอื ดและใหก้ าร พยาบาลไดอ้ ยา่ งทนั ทว่ งที เชน่ cardiac arrest, heart failure, respiratory failure เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ยา่ งรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1 สามารถคาดการณป์ ัญหาทีจ่ ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลทสี่ อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะใน รายได้ เชน่ heart failure, cardiac arrhythmia, warfarin overdose เป็นตน้ 2 สามารถนาความรูใ้ หมม่ าบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่ วยได้ เชน่ จากหลกั ฐานเชงิ ประจกั ษห์ รอื ผลงานวจิ ยั มา ใชใ้ นการสรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผปู้ ่ วยทางอายรุ ศาสตรโ์ รคหวั ใจและหลอดเลอื ดได้ 3 สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏบิ ตั กิ ารพยาบาลเฉพาะโรค/กลมุ่ ผปู้ ่วยอายรุ ศาสตรโ์ รคหวั ใจและหลอดเลอื ดได้

57 TC.10.2 : การดแู ลผู้ป่ วยอายุรกรรมโรคหลอดเลอื ดสมอง คาจากดั ความ: การมคี วามรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยอายรุ ศาสตรโ์ รคหลอดเลอื ดสมอง ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ชค้ วามรูเ้ หมาะสมได้ ระดับความสามารถ พฤตกิ รรมบง่ ชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวิธีปฏิบัติงาน (Work Instruction) ท่ีเก่ียวขอ้ งในการปฏิบัตงิ านไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง ไดแ้ ก่ การ 2 ประเมนิ อาการทางระบบประสาท (Glasco coma scale, NIHSS) การใหส้ ารนา้ ทางหลอดเลอื ดดา การใหอ้ อกซเิ จน การใสส่ ายสวน 3 ปัสสาวะ การใส่ NG การประเมินและการดแู ลการกลืน การป้องกนั ดแู ลแผลกดทบั การปอ้ งกนั การพลดั ตกหกลม้ ภายใตก้ ารดแู ล ของพยาบาลพ่ีเลยี้ งได้ 4 แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 1.สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการและ แนวทางการรกั ษาท่พี บในหน่วยงาน ไดแ้ ก่ thrombotic/ischemic stroke, Transient 5 ischemic attack (TIA) เป็นตน้ 2 สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคียงไดอ้ ย่างถกู ตอ้ ง และใหก้ ารช่วยเหลอื เบือ้ งตน้ ได้ เชน่ ASA, clopidogrel, nicardipine, sodium nitroprusside, labetalol, captopril หรอื ยากลมุ่ ควบคมุ ความดนั โลหติ อ่ืนๆ เป็นตน้ 3.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแก่ผใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จิตใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ชว่ ยเหลือแพทยท์ าหตั ถการ และใหก้ าร พยาบาล ผปู้ ่วยก่อน หลงั ทาหตั ถการได้ เช่น การใสท่ อ่ ชว่ ยหายใจ เป็นตน้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 2 และ 1.สามารถประเมินปัญหา คดิ ตดั สนิ ใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏบิ ัตกิ ารพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง เชน่ การจดั ทา่ และเปิด ทางเดนิ หายใจ การใหอ้ อกซเิ จน การเปิดเสน้ หลอดเลือดดา การฟื้นคนื ชีพ เป็นตน้ 2.สามารถอธิบายและประเมินอาการผิดปกตหิ รือภาวะแทรกซอ้ นตา่ งๆได้ เช่น seizure, hydrocephalus, cerebral edema, cerebellar infraction, MCA infraction, hemorrhagic transformation เป็นตน้ 4.สามารถแปลตรวจทางหอ้ งปฏบิ ตั กิ ารและใหก้ ารพยาบาล/รายงานแพทยเ์ ม่ือพบความผิดปกตไิ ด้ เช่น CBC, BUN, Cr, Electrolyte, Coagulogram, BS, HbA1C, Lipid profile (cholesterol, triglyceride, HDL, LDL) เป็นตน้ 5.สามารถส่อื สารขอ้ มลู ผปู้ ่วยและประสานงานกบั หน่วยงานหรือทมี สหสาขาท่เี ก่ียวขอ้ งไดอ้ ย่างถกู ตอ้ งและราบร่นื 6.. สามารอธิบาย สอน/สาธิต ฝึกปฏบิ ตั ผิ ปู้ ่วย/ครอบครวั ใหม้ ีทกั ษะจาเป็นในการดแู ลตอ่ เน่ืองเชน่ การบรหิ ารรา่ งกาย/การเคล่อื นไหว รา่ งกาย การปอ้ งกนั การสาลกั การดดู เสมหะ การใหอ้ าหารทางสายยาง การจดั การเร่อื งการขบั ถา่ ย การดแู ลปอ้ งกนั แผลกดทบั การ ปอ้ งกนั การพลดั ตกหกลม้ เป็นตน้ 7.สามารถเป็นท่ปี รกึ ษาแก่ผมู้ ปี ระสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏบิ ตั กิ ารพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 3 และ 1 สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพ่ือใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ย่างครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ าร แตล่ ะรายหรือประสานงานเพ่ือใหไ้ ดร้ บั การชว่ ยเหลือจากทมี สหสาขาท่เี ก่ียวขอ้ ง เชน่ . ผปู้ ่วยท่มี ีความผิดปกตเิ ก่ียวการเคล่อื นไหว, การพดู และส่อื ความหมาย, การเคยี้ วและการกลนื , ความรูส้ กึ และการรบั รู,้ การมองเหน็ รวมถึงผปู้ ่วยและ/หรือครอบครวั ท่มี ีปัญหา ดา้ นความเครียด ซมึ เศรา้ สงั คมและเศรษฐกิจของผปู้ ่วยเป็นตน้ 2. สามารถประเมนิ อาการนาก่อนภาวะวิกฤต (MEWS) ในผปู้ ่วยอายรุ ศาสตรโ์ รคหลอดเลอื ดสมองและใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ย่าง ทนั ทว่ งที เชน่ cerebral edema, IICP, cerebellar infarction, MCA infraction, hemorrhagic transformation, เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ยา่ งรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาท่จี ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่สี อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะในรายได้ เชน่ aspirate pneumonia, hydrocephalous, recurrent stroke เป็นตน้ 2. สามารถนาความรูใ้ หม่มาบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่วยได้ เช่น จากหลกั ฐานเชิงประจกั ษห์ รอื ผลงานวิจยั มาใชใ้ นการ สรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผปู้ ่วยทางอายรุ ศาสตรโ์ รคหลอดเลือดสมองได้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏิบตั กิ ารพยาบาลเฉพาะโรค/กลมุ่ ผปู้ ่วยโรคหลอดเลือดสมองได้

58 TC.10.3: การดแู ลผปู้ ่ วยอายุรกรรมระบบทางเดินหายใจ คาจากัดความ: การมีความรูแ้ ละสามารถใหก้ ารพยาบาลผปู้ ่ วยอายรุ ศาสตรร์ ะบบทางเดนิ หายใจ ตลอดจนสามารถประยกุ ตใ์ ชค้ วามรูเ้ หมาะสมได้ ระดับความสามารถ พฤติกรรมบ่งชี้ 1 1.สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลและวธิ ีปฏิบตั ิงาน (Work Instruction) ท่เี ก่ยี วขอ้ งในการปฏิบตั งิ านไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง ไดแ้ ก่ การ 2 พ่นยาละอองฝอย การใหอ้ อกซเิ จน การดดู เสมหะ การปอ้ งกนั การแพรก่ ระจายเชือ้ ภายใตก้ ารดแู ลของพยาบาลพ่เี ลยี้ งได้ 2.สามารถดแู ลผปู้ ่ วยท่ี on High Flow Nasal cannula ภายใตก้ ารดแู ลของพยาบาลพ่เี ลยี้ งได้ 3 แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 1 และ 1.สามารถอธิบายพยาธิสภาพ อาการและ แนวทางการรกั ษาท่พี บในหนว่ ยงาน ไดแ้ ก่ pneumonia, asthma, COPD, TB หรอื 4 โรค 5 อนั ดบั แรกของหนว่ ยงาน 5 2 สามารถอธิบายเหตผุ ลในการใหย้ า อาการแพย้ า และอาการขา้ งเคียงไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง และใหก้ ารช่วยเหลือเบอื้ งตน้ ได้ เช่น ยากล่มุ bronchodilator (Salbutamol, Terbutaline, Salmeterol, Fenoterol, Ipratropium bromide, Tiotropium, Theophylline) ยากลมุ่ steroid (Dexamethasone, Hydrocortisone, Prednisolone) ยารกั ษาวณั โรค (INH, Rifampicin, Pyrazinamide, Ethambutol) เป็นตน้ 3.สามารถเตรยี มความพรอ้ มแกผ่ ใู้ ชบ้ รกิ ารทงั้ ทางรา่ งกาย จิตใจและ เตรยี มอปุ กรณ์ ช่วยเหลอื แพทยท์ าหตั ถการ และใหก้ าร พยาบาล ผปู้ ่ วยกอ่ น หลงั ทาหตั ถการได้ เช่น การเจาะปอด การใส่สายระบายทรวงอก การใสท่ อ่ ช่วยหายใจ เป็นตน้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 2 และ 1.สามารถประเมนิ ปัญหา คดิ ตดั สนิ ใจจดั การกบั สถานการณต์ า่ งๆในการปฏบิ ตั ิการพยาบาลไดด้ ว้ ยตนเอง เช่น การจดั ท่าและ เปิดทางเดินหายใจ การใหอ้ อกซเิ จน การเปิดเสน้ หลอดเลอื ดดา การปอ้ งกนั การแพรก่ ระจายเชือ้ การฟื้นคืนชีพ เป็นตน้ 2.สามารถอธิบายและประเมินอาการผดิ ปกติหรอื ภาวะแทรกซอ้ นต่างๆได้ เช่น acute respiratory failure, pleural effusion, ventilator associated pneumonia (VAP), hepatitis เป็นตน้ 4.สามารถแปลตรวจสมรรถภาพปอด (Pulmonary function test) ผลตรวจทางหอ้ งปฏบิ ตั กิ ารและใหก้ ารพยาบาล/รายงาน แพทยเ์ ม่อื พบความผิดปกตไิ ด้ เช่น CBC, BUN, Cr, Electrolyte, LFT, Sputum C/S, Sputum G/S, AFB, ABG เป็นตน้ 5.สามารถส่ือสารขอ้ มลู ผปู้ ่ วยและประสานงานกบั หน่วยงานหรอื ทีมสหสาขาท่เี ก่ยี วขอ้ งไดอ้ ย่างถกู ตอ้ งและราบร่นื 6.. สามารอธิบาย สอน/สาธิต ฝึกปฏิบตั ิผปู้ ่ วย/ครอบครวั ใหม้ ีทกั ษะจาเป็นในการดแู ลต่อเน่อื งเช่น การพ่นยาแบบละอองฝอย การใชอ้ อกซิเจน การฝึกการหายใจเพ่อื บรรเทาอาการเหน่อื ย การไออยา่ งมีประสทิ ธิภาพ การฝึกบรหิ ารกลา้ มเนอื้ หนา้ ทอ้ งและ กระบงั ลม เป็นตน้ 7.สามารถเป็นท่ปี รกึ ษาแกผ่ มู้ ีประสบการณน์ อ้ ยกวา่ ในการปฏบิ ตั กิ ารพยาบาลได้ แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 3 และ 1 สามารถใชก้ ระบวนการพยาบาลในการวางแผนเพ่อื ใหก้ ารพยาบาลไดอ้ ย่างครอบคลมุ แบบองคร์ วมและเหมาะสมกบั ผใู้ ชบ้ รกิ ารแตล่ ะรายหรอื ประสานงานเพ่ือใหไ้ ดร้ บั การช่วยเหลือจากทีมสหสาขาท่เี ก่ยี วขอ้ ง เช่น. ผปู้ ่ วยท่ตี อ้ งใช้ home oxygen/ventilator, ผปู้ ่ วยท่มี ปี ระวตั ิ exacerbation, ผปู้ ่ วยสงู อายทุ ่มี ปี ัญหาการใชย้ าขยายหลอดลมแบบสดู พน่ เป็นตน้ 2. สามารถประเมนิ อาการนาก่อนภาวะวกิ ฤต (MEWS) ในผปู้ ่ วยอายรุ ศาสตรท์ างอายรุ ศาสตรร์ ะบบทางเดินหายใจใหก้ าร พยาบาลไดอ้ ย่างทนั ท่วงที เช่น respiratory failure, septic shock, ventilator associated pneumonia (VAP) เป็นตน้ 3. สามารถจดั ลาดบั ความสาคญั ของปัญหาและแกไ้ ขไดอ้ ย่างรวดเรว็ เหมาะสม แสดงสมรรถนะระดบั ท่ี 4 และ 1. สามารถคาดการณป์ ัญหาท่จี ะเกิดขนึ้ และวางแผนใหก้ ารพยาบาลท่สี อดคลอ้ งกบั ความตอ้ งการของผใู้ ชบ้ รกิ ารแต่ละใน รายได้ เช่น การใหอ้ อกซิเจนระยะยาว/การใชเ้ คร่อื งช่วยหายใจท่บี า้ น, ความรว่ มมอื ในการใชย้ า (Medication adherence), การ ฟื้นฟสู มรรถภาพปอด เป็นตน้ 2. สามารถนาความรูใ้ หม่มาบรู ณาการในการวางแผนการดแู ลผปู้ ่ วยได้ เช่น จากหลกั ฐานเชิงประจกั ษ์หรอื ผลงานวจิ ยั มาใชใ้ น การสรา้ งหรอื ปรบั ปรุงแนวทางการพยาบาลผปู้ ่ วยทางอายรุ ศาสตรร์ ะบบทางเดินหายใจได้ 3. สามารถสรา้ งองคค์ วามรูใ้ หมใ่ นการปฏบิ ตั ิการพยาบาลเฉพาะโรค/กล่มุ ผปู้ ่ วยโรคทางอายรุ ศาสตรร์ ะบบทางเดินหายใจได้