5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 1
2 5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน หลักเกณฑแ ละแนวปฏบิ ัติการจัดการอาชีวศกึ ษา ระดบั ประกาศนยี บตั รวชิ าชีพ และระดบั ประกาศนียบัตรวิชาชพี ชน้ั สงู 5 การฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี และการจดั โครงงานพฒั นาสมรรถนะวชิ าชพี สาํ นกั งานคณะกรรมการการอาชีวศกึ ษา กระทรวงศึกษาธิการ
5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน 3 หลกั เกณฑแ ละแนวปฏิบัติการจดั การอาชวี ศกึ ษา ระดับประกาศนยี บัตรวชิ าชีพ และระดับประกาศนียบตั รวิชาชพี ชั้นสงู เรือ่ งท่ี 5 การฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ และการจดั โครงงานพัฒนาสมรรถนะวชิ าชพี พมิ พครัง้ ท่ี 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2562 ลขิ สิทธิ์ สาํ นกั มาตรฐานการอาชีวศกึ ษาและวชิ าชีพ สาํ นักงานคณะกรรมการการอาชวี ศกึ ษา กระทรวงศึกษาธกิ าร คณะทปี่ รึกษา : ดร. ประชาคม จนั ทรชิต รองเลขาธกิ ารคณะกรรมการการอาชวี ศึกษา เรอื อากาศโทสมพร ปานดํา ผูอาํ นวยการสํานกั มาตรฐานการอาชวี ศกึ ษา นางสาววลั ลภา อยทู อง และวิชาชีพ ดร. ผองพรรณ จรัสจินดารัตน ผชู าํ นาญการดา นการจัดการเรียนการสอน อาชวี ศึกษาและกระบวนการเรียนรู หัวหนา หนวยศึกษานิเทศก คณะทาํ งาน : นางสาวดษุ ฎี นอ ยใจบุญ หนว ยศึกษานิเทศก นางสาวนริศรา ชรู า หนวยศึกษานิเทศก นางสาวฐติ าภา ราตรวี จิ ิตร สาํ นักมาตรฐานการอาชีวศกึ ษาและวชิ าชีพ นางสาวอารี โอสถจนั ทร สํานักมาตรฐานการอาชวี ศกึ ษาและวชิ าชีพ นายภานรุ ังสรรค แปน แกว สาํ นกั มาตรฐานการอาชวี ศกึ ษาและวิชาชีพ นายศวิ าวธุ แสงสวาสด์ิ สาํ นกั มาตรฐานการอาชวี ศกึ ษาและวิชาชีพ บรรณาธิการและรปู เลม : อยูท อง ผชู าํ นาญการดา นการจัดการเรียนการสอน นางสาววลั ลภา อาชีวศกึ ษาและกระบวนการเรยี นรู นางสาวพรรษชล นางสาวอารี ทองคยุ สํานักมาตรฐานการอาชีวศกึ ษาและวชิ าชพี นายณฐั พงศ โอสถจันทร สาํ นักมาตรฐานการอาชวี ศกึ ษาและวิชาชีพ นายพิศาล แดงหลา สาํ นกั มาตรฐานการอาชีวศกึ ษาและวชิ าชพี นายธนสาร บญุ มาวาสนาสง สํานักมาตรฐานการอาชวี ศกึ ษาและวชิ าชพี รจุ ิรา หนวยศกึ ษานิเทศก พมิ พท่ี วิทยาลยั เทคนคิ มนี บรุ ี 57 ถนนสีหบรุ านกุ ิจ แขวงมีนบรุ ี เขตมีนบรุ ี กรุงเทพฯ
4 5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน คาํ นํา หลักเกณฑแ์ ละแนวปฏบิ ตั เิ กยี่ วกับการจัดการอาชวี ศกึ ษาระดับประกาศนยี บตั รวชิ าชพี และระดับประกาศนยี บัตรวชิ าชพี ชนั้ สงู ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง กรอบคุณวุฒิอาชีวศึกษาแหงชาติ พ.ศ. 2562 ประกาศ คณะกรรมการการอาชีวศึกษา เร่ือง เกณฑมาตรฐานคุณวุฒิอาชีวศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ พ.ศ. 2562 เกณฑมาตรฐานคุณวุฒิอาชีวศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง พ.ศ. 2562 และ เกณฑมาตรฐานคุณวุฒิอาชีวศึกษาระดับปริญญาตรีสายเทคโนโลยีหรือสายปฏิบัติการ พ.ศ. 2562 ได กําหนดเปาหมายการจัดการอาชีวศึกษาเพื่อใหผูสําเร็จการศึกษาทุกระดับคุณวุฒิ ประเภทวิชาและ สาขาวิชา มีคุณภาพอยางนอย 4 ดาน คือ ดานคุณธรรม จริยธรรม และคุณลักษณะท่ีพึงประสงค ดาน ความรู ดานทักษะและดานความสามารถในการประยุกตใชและความรบั ผิดชอบ พรอมท้ังกําหนดใหการ พฒั นาหลักสูตรหรือปรับปรงุ หลกั สูตร ฐานสมรรถนะ การพัฒนาการจัดการเรยี นการสอนและการพัฒนา คุณภาพการจัดการอาชีวศึกษาในแตละระดับคุณวุฒิ ตองเปนไปตามกรอบคุณวุฒิแหงชาติ มาตรฐาน อาชีพ หรือตามความตองการของสถานประกอบการและตลาดแรงงาน ทง้ั นี้ เพอ่ื ประโยชนตอการรบั รอง หลักสูตรและคุณวฒุ ิการศกึ ษาของผสู าํ เรจ็ การศึกษา ดังน้ัน เพ่ือใหการพัฒนาหลักสูตร การจัดการเรียนการสอนและการจัดการอาชีวศึกษา ทุกระดับคุณวุฒิอาชีวศึกษาเปนไปอยางมีคุณภาพตามมาตรฐานท่ีสาขาวิชาและสาขางานกําหนด สาํ นักงานคณะกรรมการการอาชวี ศึกษา โดยสํานักมาตรฐานการอาชีวศึกษาและวิชาชีพ รวมกับหนวย- ศกึ ษานิเทศก จึงไดจ ดั ทําหลกั เกณฑแ ละแนวปฏิบัตเิ กย่ี วกบั การจดั การอาชวี ศึกษาระดับประกาศนียบัตร วิชาชีพ และระดบั ประกาศนียบัตรวิชาชีพชัน้ สูง ในลักษณะของชุดเอกสารและเอกสารออนไลน จํานวน 10 เรื่อง ประกอบดวย การจัดการอาชีวศึกษา การพัฒนาหลักสูตรฐานสมรรถนะ การพัฒนาหลักสูตร เพมิ่ เติมและการขออนมุ ัตเิ ปด สอน การนาํ หลักสูตรไปใช การฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพและการ จัดโครงงานพัฒนาสมรรถนะวิชาชีพ การจัดกิจกรรมเสริมหลักสูตร การวัดและประเมินผลอาชีวศึกษา การจัดการอาชีวศึกษาระบบทวิภาคี การเทียบโอนผลการเรียนรู และการประกันคุณภาพของหลักสูตร และการจัดการเรียนการสอน เพื่อใหสถานศึกษาและหนวยงานท่ีเกี่ยวของนําไปใชหรือปรับใชในการ พฒั นาการจัดอาชีวศึกษาเพือ่ ใหผ สู ําเร็จการศึกษามีคุณภาพตามมาตรฐานทก่ี าํ หนด สาํ นกั งานคณะกรรมการการอาชีวศึกษาขอขอบคุณผูทรงคุณวุฒิ ศึกษานิเทศก ผูบริหาร ครู นกั วิชาการศกึ ษาและผูมสี ว นเก่ียวขอ งในการจัดทาํ เอกสารฉบับน้ี มา ณ โอกาสนี้ สํานกั งานคณะการการการอาชวี ศกึ ษา กรกฎาคม 2562
5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 5 สารบญั หนา ก หลกั เกณฑแ์ ละแนวปฏบิ ัตเิ กยี่ วกับการจดั การอาชวี ศกึ ษาระดับประกาศนยี บัตรวชิ าชพี และระดับประกาศนยี บัตรวชิ าชพี ชนั้ สงู 1 1 • คําช้แี จงการนําไปใช 2 • การฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชพี 7 23 o แนวคดิ 57 o ความรเู บือ้ งตนเก่ียวกับการฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ 57 o แนวทางการดําเนนิ การจัดฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชพี 58 o เอกสารเก่ียวกับการจดั ฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี 62 • การจัดโครงงานพัฒนาสมรรถนะวิชาชพี 72 o แนวคดิ 75 o ความรเู บอื้ งตน เก่ียวกบั การจดั โครงงานพฒั นาสมรรถนะวชิ าชพี 86 o แนวทางการดาํ เนนิ การจดั โครงงานพฒั นาสมรรถนะวชิ าชีพ 87 o แนวทางการจดั การเรยี นการสอนและการวัดประเมนิ ผลรายวชิ าโครงงาน o เอกสารเก่ยี วกับการจดั ทําโครงงานพฒั นาสมรรถนะวชิ าชีพ • บรรณานกุ รม • คําสง่ั สาํ นักงานคณะกรรมการการอาชีวศกึ ษา ที่ 430/2562 ลงวันท่ี 14 มนี าคม พ.ศ. 2562
6 5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงากน คาํ ชแี้ จงการนําไปใช้ หลักเกณฑแ์ ละแนวปฏบิ ัตเิ กย่ี วกบั การจัดการอาชวี ศกึ ษาระดับประกาศนยี บัตรวชิ าชพี และระดับประกาศนยี บตั รวชิ าชพี ชนั้ สงู หลักเกณฑและแนวปฏิบตั เิ กย่ี วกบั การจัดการอาชีวศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ และ ระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพช้ันสูง น้ีไดเรียบเรียงข้ึนโดยยึดประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง กรอบ คุณวุฒิอาชีวศึกษาแหงชาติ พ.ศ. 2562 ประกาศคณะกรรมการการอาชีวศึกษา เรื่อง เกณฑมาตรฐาน คุณวฒุ ิอาชวี ศึกษาระดับประกาศนยี บตั รวิชาชีพ พ.ศ. 2562 และประกาศคณะกรรมการการอาชีวศึกษา เรื่อง เกณฑมาตรฐานคณุ วฒุ ิอาชีวศึกษาระดับประกาศนียบัตรวชิ าชพี ชั้นสงู พ.ศ. 2562 ซึ่งสอดคลองกับ แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแหงชาติ แผนการศึกษาแหงชาติ กรอบคุณวุฒิแหงชาติ และมาตรฐาน การศกึ ษาของชาติ นอกจากน้ี ยังไดพ จิ ารณานําขอมูลที่เก่ียวของกับการจัดการอาชีวศึกษาท้ังสองระดับ ไดแก ระเบยี บ ประกาศ หลักเกณฑ แนวปฏิบัติ ฯลฯ มาเรียบเรียงนําเสนอ เพ่ือเผยแพรแกสถานศึกษา และหนวยงานท่ีเกี่ยวของ ตลอดจนผูสนใจไดศึกษาและนําไปใชเปนแนวทางในการดําเนินการจัดการ อาชีวศึกษาไดอยางมีประสิทธิภาพและมีคุณภาพตามมาตรฐาน โดยชุดเอกสารและเอกสารออนไลนนี้ ประกอบดว ย 10 เร่ือง ดังนี้ เร่อื งท่ี 1 การจัดการอาชีวศกึ ษา เรอ่ื งที่ 2 การพัฒนาหลกั สูตรฐานสมรรถนะ เรอื่ งที่ 3 การพัฒนาหลักสตู รเพมิ่ เตมิ และการขออนมุ ตั ิเปด สอน เรอ่ื งที่ 4 การนาํ หลักสตู รไปใช เร่ืองที่ 5 การฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพและการจัดโครงงานพัฒนาสมรรถนะ วิชาชพี เร่ืองท่ี 6 การจดั กจิ กรรมเสรมิ หลกั สูตร เร่ืองท่ี 7 การวัดและประเมนิ ผลอาชวี ศกึ ษา เรอื่ งที่ 8 การจัดการอาชวี ศึกษาระบบทวิภาคี เรือ่ งท่ี 9 การเทียบโอนผลการเรยี นรู เรอื่ งท่ี 10 การประกนั คณุ ภาพของหลักสตู รและการจดั การเรียนการสอน เอกสารแตล ะเร่อื งจะประกอบดว ยแนวคดิ นิยามศัพท รายละเอียดของเน้ือหาสาระและหรือ แนวปฏิบัติซึ่งสอดคลองกับกรอบคุณวุฒิอาชีวศึกษาแหงชาติ บรรณานุกรมและภาคผนวก ซ่ึงแนะนํา แบบฟอรม ตัวอยาง และแหลงขอมูลที่สามารถศึกษารายละเอียดเพิ่มเติม ท้ังน้ี สถานศึกษา หนวยงาน หรือผูสนใจสามารถศึกษาขอมูลหรือเนื้อหาสาระทุกเรื่องตามท่ีไดจัดเรียงลําดับเรื่องที่ควรรูกอน-หลัง หรือจะเลอื กศึกษาเฉพาะเรื่องทีส่ นใจก็ได
5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 1 การฝึ กประสบการณ์สมรรถนะวชิ าชพี หลกั เกณฑแ์ ละแนวปฏบิ ตั เิ กยี่ วกบั การจดั การอาชวี ศกึ ษาระดับประกาศนยี บตั รวชิ าชพี และระดับประกาศนยี บตั รวชิ าชพี ชนั้ สงู แนวคดิ การสรา งความเขมแข็งและความเตบิ โตทางเศรษฐกจิ ของประเทศในภาวะการแขงขนั ปจ จบุ ัน และอนาคตจําเปนตองมีกําลังแรงงานในประเทศท่ีมีคุณภาพ การอาชีวศึกษาซ่ึงเปนเครื่องมือสําคัญ ในการผลิตกําลังคนสูงานอาชีพจึงตองมีการพัฒนาการผลิตกําลังคนใหตรงตามความตองการของภาค การผลิตและหรือบริการ โดยหลกั สูตรตองมคี วามยดื หยุน งา ยตอการปรับเปล่ียนใหต รงกับความตองการ ของภาคอุตสาหกรรมและภาคธุรกิจบริการ กระบวนการจัดการศึกษาเพ่ือพัฒนาผูเรียนตองเนนการ เรียนรูแบบบูรณาการ การเรียนรูดวยการปฏิบัติจริง และการประเมินผลตามสภาพจริง เพื่อฝกทักษะ กระบวนการคิด การจัดการ การเผชิญสถานการณ และการประยุกตความรูมาใชเพื่อปองกันและ แกปญหาในงานอาชีพและการดํารงชีวิต ท้ังน้ี โดยคํานึงถึงความถนัด ความสนใจและความแตกตาง ระหวางบุคคล รวมทั้งใหมีการปลูกฝงคุณธรรม คานิยมที่ดีงามและคุณลักษณะอันพึงประสงคใหแก ผูเรียน ซ่ึงสอดคลองกับแนวพระราชบัญญัติการศึกษาแหงชาติ พ.ศ. 2542 และที่แกไขเพ่ิมเติม (ฉบับ ท่ี 2) พ.ศ. 2545 และ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2553 นอกจากน้ี เปาหมายของการจดั การอาชวี ศึกษาและการฝกอบรมวิชาชีพ ตามมาตรา 6 แหง พระราชบัญญัติการอาชีวศึกษา พ.ศ. 2551 ไดกําหนดวา “ตองเปนการจัดการศึกษาในดานวิชาชีพ ทส่ี อดคลองกบั แผนพฒั นาเศรษฐกจิ และสงั คมแหงชาติ และแผนการศึกษาแหงชาติ เพ่ือผลิตและพัฒนา กําลังคนในดานวิชาชพี ระดับฝมือ ระดับเทคนิคและระดับเทคโนโลยี รวมทั้งเปนการยกระดับการศึกษา วิชาชีพใหสูงขึ้น เพ่ือใหสอดคลองกับความตองการของตลาดแรงงาน โดยนําความรูทางทฤษฎีอันเปน สากลและภูมิปญญามาพัฒนาผูรับการศึกษาใหมีความรู ความสามารถในทางปฏิบัติ และมีสมรรถนะ จนสามารถนําไปประกอบอาชีพในลักษณะผูปฏิบัติหรือประกอบอาชีพโดยอิสระได” การจัดการ อาชีวศึกษาตามเกณฑมาตรฐานคุณวุฒิอาชีวศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ และเกณฑมาตรฐาน คุณวุฒิอาชีวศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพช้ันสูง จึงกําหนดใหผูเรียนทุกคนในทุกระดับหลักสูตร ไดเรียนรูงานวิชาชีพจากสภาพการปฏิบัติงานจริง โดยความรวมมือในการจัดการศึกษากับสถาน- ประกอบการดวยวิธีการตาง ๆ หลากหลายรูปแบบตามขอกําหนดของหลักสูตรและแผนการเรียนของ ผูเรียนแตละกลุม เชน การนํารายวิชาชีพและหรือวิชาฝกงานไปฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ในสถานประกอบการ อยางนอ ย 1 ภาคเรียน สําหรบั ผูเ รียนในระบบ การฝกอาชีพหรือฝกประสบการณ
2 5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน การทาํ งานในสถานประกอบการเปนระยะเวลาครึ่งหลักสูตรสําหรับผูเรียนอาชีวศึกษาระบบทวิภาคี เปนตน ซึ่งการฝกงานหรือฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพตามแนวคิดน้ีจะทําใหผูเรียนทุกคน ไมวาจะเขา ศึกษาแบบในระบบหรือระบบทวิภาคี ตามมาตรา 8 แหงพระราชบัญญัติการอาชีวศึกษา พ.ศ. 2551 ไดรับประสบการณการปฏิบัติงานจริง มีความรูและทักษะความสามารถตรงกับความตองการของ ภาคอุตสาหกรรมและหรอื ภาคธรุ กจิ บรกิ ารมากยง่ิ ขนึ้ พรอมทจี่ ะทํางานไดทนั ทีทีจ่ บการศกึ ษา ความรูเบอื้ งตน เกี่ยวกบั การฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ • หลักการของการจัดฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ การฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ เปนการจัดกระบวนการเรียนรูโดยความรวมมือ ระหวางสถานศึกษาอาชีวศึกษาหรือสถาบัน กับภาคการผลิตและหรือภาคบริการหลังจากท่ีผูเรียนได เรียนรูภาคทฤษฎีและการฝกหัดหรือฝกปฏิบัติเบ้ืองตนในสถานศึกษาอาชีวศึกษาหรือสถาบันแลว ระยะเวลาหน่ึง ทั้งนี้ เพื่อเปดโอกาสใหผูเรียนไดเรียนรูจากประสบการณจริง ไดสัมผัสการปฏิบัติงาน อาชีพ เคร่ืองมือ เคร่ืองจักร อุปกรณท่ีทันสมัยและบรรยากาศการทํางานรวมกัน สงเสริมการฝกทักษะ กระบวนการคิด การจดั การ การเผชิญสถานการณ ซ่ึงจะชว ยใหผเู รยี นทาํ ได คิดเปน ทําเปนและเกิดการ ใฝรูอ ยา งตอเนอ่ื ง ตลอดจนเกิดความม่นั ใจและเจตคตทิ ีด่ ีในการทาํ งานและการประกอบอาชีพอิสระ โดย การจัดฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี มหี ลกั การในการดาํ เนินการ ดังน้ี 1. สถานศึกษาอาชีวศึกษาหรือสถาบันตองจัดใหผูเรียนทุกคนไดรับการฝกประสบการณ สมรรถนะวิชาชีพ ตามโครงสรางหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2562 และโครงสราง หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง พุทธศักราช 2563 หมวดวิชาสมรรถนะวิชาชีพ กลุมฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ซ่ึงกําหนดใหทุกประเภทวิชาและทุกสาขาวิชา ตองจัดใหผูเรียนไดฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพในสถานประกอบการ แหลงวิทยาการ รัฐวิสาหกิจหรือหนวยงานของ รัฐ อยางนอย 1 ภาคเรียน โดยระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพใหจัดในภาคเรียนที่ 5 และหรือภาคเรียน ที่ 6 และระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพช้ันสูงใหจัดในภาคเรียนที่ 3 และหรือภาคเรียนที่ 4 โดยใชเวลา รวมไมนอยกวา 320 ชัว่ โมง กําหนดใหมคี าเทา กบั 4 หนว ยกิต 2. การกาํ หนดจาํ นวนช่วั โมงสําหรบั รายวิชาฝกงาน ใหพิจารณาตามเวลาการปฏิบัติงานจริง ในสถานประกอบการ แหลงวิทยาการ รัฐวิสาหกิจหรือหนวยงานของรัฐ รวมเวลาพักวันละ 8 ชั่วโมง หรอื สปั ดาหละ 40 ชวั่ โมง 3. การตัดสินผลการเรียนและใหระดับผลการเรียนรายวิชาฝกงาน ใหปฏิบัติเชนเดียวกับ รายวิชาอนื่ ตามหลกั สูตร
5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน 3 4. การกําหนดภาระงานสําหรับการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพและการประเมินผล การฝกสมรรถนะวิชาชีพ ใหเปนความเห็นชอบรวมกันของผูรับผิดชอบการฝกประสบการณสมรรถนะ วิชาชีพในสาขาวิชานั้น ๆ โดยผูเรียนจะตองจัดทําบันทึกรายงานผลการปฏิบัติงานตลอดระยะเวลาการ ฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ 5. สถานศึกษาอาชีวศึกษาหรือสถาบันที่ตองการเพ่ิมพูนประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ใหแ กผูเรียน สามารถนํารายวิชาท่ีตรงหรือสัมพันธกับลักษณะงานไปเรียนหรือฝกในสถานประกอบการ รัฐวิสาหกิจหรือหนวยงานของรัฐในภาคเรียนท่ีจัดฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพได โดยจัดทํา แผนการจัดการเรยี นรูและการฝกปฏิบตั งิ านตามระยะเวลาท่ีกาํ หนดในหลักสตู รรายวชิ าน้นั ๆ 6. สถานศกึ ษาอาชีวศกึ ษาหรอื สถาบันตอ งจดั ใหค รผู รู บั ผิดชอบรายวชิ าฝกงาน และครผู ูสอน ท่รี ับผดิ ชอบรายวชิ าทีน่ าํ ไปเรียนหรือฝกในสถานประกอบการ รฐั วิสาหกิจหรือหนว ยงานของรัฐ ไปนิเทศ การฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพของผูเรียน โดยใหจัดช่ัวโมงในตารางการเรียนการสอนเทากับ จํานวนช่ัวโมงที่กําหนดไวในหลักสูตรรายวิชาน้ัน ๆ เพ่ือนับเปนชั่วโมงสําหรับการนิเทศการฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชพี รายวชิ าในหลักสูตรอาชวี ศึกษา หนว ยงานที่จัด ประเภทวชิ า หมวดวชิ าสมรรถนะแกนกลาง สถานศกึ ษา • อตุ สาหกรรม หมวดวิชาสมรรถนะวชิ าชีพ สถานประกอบการ • พาณิชยกรรม/บริหารธรุ กจิ กลมุ สมรรถนะวชิ าชีพพื้นฐาน • ศิลปกรรม กลมุ สมรรถนะวชิ าชพี เฉพาะ สถานศกึ ษา • คหกรรม กลมุ สมรรถนะวิชาชพี เลอื ก • เกษตรกรรม กลุมฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ สถานศกึ ษา/สถานศึกษา • ประมง กลมุ โครงงานพฒั นาสมรรถนะวิชาชพี และสถานประกอบการ • อตุ สาหกรรมทอ งเทีย่ ว • อตุ สาหกรรมสิง่ ทอ หมวดวชิ าเลอื กเสรี สถานประกอบการ • เทคโนโลยีสารสนเทศ กิจกรรมเสรมิ หลกั สูตร สถานศึกษา/สถานศกึ ษา และสถานประกอบการ และการสอื่ สาร • อตุ สาหกรรมบนั เทิงและดนตรี สถานศกึ ษา/ • พาณิชยนาวี สถานประกอบการ ภาพที่ 5.1 แสดงการจดั การอาชีวศึกษาโดยความรวมมอื ระหวางสถานศกึ ษาและสถานประกอบการ
4 5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน • วัตถปุ ระสงคของการฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชพี 1. เพื่อใหผูเรียนไดเพิ่มทักษะ สรางเสริมประสบการณและพัฒนาวิชาชีพตามสภาพความ เปนจริงในสถานประกอบการและเปนแนวทางในการประกอบอาชพี 2. เพื่อใหผูเรียนไดเรียนรูถึงสภาพปญหาและวิธีการแกไขปญหาที่เกิดข้ึนขณะปฏิบัติงาน อยางมีเหตผุ ล 3. เพื่อใหผูเรียนมีความรับผิดชอบ มีระเบียบ วินัย และทํางานรวมกับผูอ่ืนไดอยางมี ประสทิ ธิภาพ 4. เพือ่ ใหผเู รียนมีเจตคติท่ีดใี นการทํางาน มคี วามภมู ใิ จในวิชาชพี 5. เพ่ือใหเปนไปตามเกณฑการสําเร็จการศึกษาตามหลักสูตรที่สํานักงานคณะกรรมการ การอาชีวศึกษากําหนด • ประโยชนทไ่ี ดรับจากการฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ 1. ดานผเู รยี น 1.1 ไดร บั ประสบการณจ ริงตามสาขาวชิ าท่ีเรยี น 1.2 ไดฝกทักษะวชิ าชพี และทกั ษะชวี ติ มีความมั่นใจในการปฏบิ ัตงิ านมากขนึ้ 1.3 สามารถคดิ เปน ทาํ เปน จดั การและแกป ญหาได 1.4 มีบุคลกิ ภาพ เจตคติและกิจนิสัยทด่ี ีในการทํางานอาชีพ 1.5 มีขอมูลในการเลอื กสายงานเพื่อการประกอบอาชพี 2. ดานสถานศกึ ษา 2.1 สามารถผลิตผสู าํ เรจ็ การศกึ ษาทม่ี คี ณุ ภาพสอดคลอ งกบั ความตองการของตลาดแรงงาน 2.2 เกิดความรว มมอื ในการพฒั นาทางวิชาการ พฒั นาหลักสูตร พฒั นางานวิจยั ฯลฯ 2.3 บคุ ลากรไดเรยี นรูร ะบบการทํางานในสถานประกอบการ 2.4 มีขอมูลในการแนะแนวการเลอื กสายงานเพือ่ การประกอบอาชพี แกผูเรยี น 3. ดา นสถานประกอบการ 3.1 มสี วนรว มในการจัดการอาชีวศึกษาและฝก อบรมวชิ าชีพ 3.2 มีโอกาสในการคัดเลอื กบุคลากรทม่ี ีคุณภาพตามความตองการโดยไมต อ งฝก เพม่ิ เตมิ 3.3 ครูฝก ผคู วบคุมการฝกไดเ พิ่มทักษะในการสอนงาน 3.4 ไดกําลงั คนเพอื่ สนบั สนนุ งานของสถานประกอบการ 3.5 พนักงานมีความกระตอื รือรนในการพัฒนาตนเอง
5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน 5 • นยิ ามศัพทท เ่ี กี่ยวของ หลกั สูตร หมายความวา หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ และหลักสูตร ประกาศนียบตั รวิชาชีพ ประกาศนยี บัตรวิชาชพี ชั้นสงู ทีค่ ณะกรรมการการอาชวี ศึกษากําหนด หมายความวา การศึกษาตามหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพหลังจาก ประกาศนียบตั รวิชาชพี ชั้นสูง จบการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนตนหรือเทียบเทา ใชอักษรยอวา “ปวช.” สถานศึกษา หมายความวา การศึกษาตามหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง หลังจากจบการศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพหรือเทียบเทา หรือ หัวหนา สถานศกึ ษา ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลายหรอื เทยี บเทา ใชอ กั ษรยอ วา “ปวส.” ผเู ขา เรยี น หมายความวา วิทยาลัยหรือสถานศึกษาท่ีเรียกช่ืออยางอ่ืนของรัฐและ นกั เรยี น เอกชน ที่จัดการศึกษาตามหลักสูตรอาชีวศึกษา รวมถึงสถานศึกษาใน นกั ศกึ ษา สถาบนั การอาชีวศกึ ษา ภาคเรียน หมายความวา ผูอํานวยการวิทยาลัยหรือหัวหนาสถานศึกษาท่ีเรียกชื่อ อยา งอื่นของรฐั และเอกชนทจี่ ดั การศึกษาตามหลกั สูตรอาชีวศึกษา ภาคเรยี นฤดูรอ น หมายความวา ผูมาสมัครเขาเรียนในสถานศึกษา หรือสมัครฝกอาชีพกับ สถานประกอบการ สถานประกอบการทยี่ ังไมไ ดข ึ้นทะเบียนเปนนกั เรยี น นักศกึ ษา ผูปกครอง หมายความวา ผูท่ีไดข น้ึ ทะเบียนเปนนักเรียนตามหลักสูตร ประกาศนียบตั รวิชาชีพ หมายความวา ผูทไี่ ดข ้นึ ทะเบยี นเปนนกั ศกึ ษาตามหลกั สตู ร ประกาศนียบตั รวชิ าชพี ชน้ั สงู หมายความวา ชวงเวลาท่ีสถานศึกษาเปดทําการสอน โดยกําหนดให 1 ปก ารศกึ ษา แบงออกเปน 2 ภาคเรยี น และใน 1 ภาคเรียน มีระยะเวลา จดั การศกึ ษารวมการวัดผล 18 สัปดาห หมายความวา ชวงเวลาท่ีสถานศึกษาเปดทําการสอนในชวงปด ภาค เรียน ตามระเบยี บกระทรวงศกึ ษาธกิ ารวาดวยการเปดภาคเรียนฤดูรอน ในสถานศกึ ษาของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร หมายความวา บริษัท หางหุนสวน ราน รัฐวิสาหกิจ หนวยงานของรัฐและ เอกชน ท้ังในประเทศและตางประเทศที่รวมมือกับสถานศึกษาเพื่อจัดการ อาชวี ศึกษา หมายความวา บิดา มารดา และบุคคลอ่ืนท่ีทําหนาท่ีปกครองดูแลและให ความอุปการะแกผูเรียน และใหคํารับรองแกสถานศึกษาหรือสถาน ประกอบการวา จะปกครองดแู ลความประพฤติของผูเรียนในระหวางที่เรียน อยูในสถานศึกษา และฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพในสถาน ประกอบการ หรอื ฝกอาชพี ในการศึกษาระบบทวภิ าคี
6 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน การศึกษาในระบบ หมายความวา การจัดการศึกษาวิชาชีพท่ีเนนการศึกษาในสถานศึกษา เปนหลัก โดยมีการกําหนดจุดมุงหมาย วิธีการศึกษา หลักสูตร การศึกษาระบบทวภิ าคี ระยะเวลา การวัดและการประเมินผลที่เปนเง่ือนไขของการสําเร็จ การศกึ ษาทีแ่ นนอน ผูค วบคุมการฝก หมายความวา การจัดการศึกษาวิชาชีพที่เกิดจากขอตกลงระหวาง ครูฝก สถานศึกษากับสถานประกอบการ ในเร่ืองการจัดหลักสูตร การเรียน ครนู ิเทศก การสอน การวัดและการประเมินผล โดยผูเรียนใชเวลาสวนหน่ึงใน ครูท่ปี รกึ ษา สถานศึกษาและเรยี นภาคปฏบิ ัตใิ นสถานประกอบการ ครูประจาํ วชิ า หมายความวา ผทู ่สี ถานประกอบการมอบหมายใหทําหนาท่ปี ระสานงาน การฝกประสบการณ กับสถานศึกษาในการจัดการศกึ ษาระบบทวิภาคี และรบั ผิดชอบดูแลการ สมรรถนะวชิ าชพี ฝกอาชีพของผูเรียนในสถานประกอบการ การฝก อาชีพ มาตรฐานการอาชีวศกึ ษา หมายความวา ผูทําหนาที่สอน ฝก อบรมผูเรียนในสถานประกอบการ ตาม หลักเกณฑทค่ี ณะกรรมการการอาชีวศึกษากําหนด หมายความวา ครูท่ีสถานศึกษามอบหมายใหทําหนาท่ีนิเทศ ให คําปรึกษา แนะนําแกผูเรียนที่ฝกอาชีพและฝกประสบการณสมรรถนะ วชิ าชพี หมายความวา ครูที่สถานศึกษามอบหมายใหทําหนาที่ใหคําแนะนํา ให คําปรึกษา ติดตามผลการเรียน และตักเตือนดูแลความประพฤติของ ผูเรียน หมายความวา ครูท่ีสถานศึกษามอบหมายใหทําหนาที่รับผิดชอบการ สอนและการวดั ประเมินผลในรายวชิ าตามโครงสรา งหลกั สูตร หมายความวา การเสริมสรางประสบการณการประกอบอาชีพใหกับ ผเู รียนในสถานประกอบการ (การจดั การอาชีวศกึ ษาในระบบ) หมายความวา การเรียนหรือการฝกปฏิบัติในสถานประกอบการ (การ จดั การอาชีวศกึ ษาระบบทวิภาคี) หมายความวา ขอกําหนดเกี่ยวกับคุณลักษณะคุณภาพและมาตรฐาน ในการจัดการอาชีวศึกษาที่พึงประสงค เพ่ือใชเปนเกณฑในการสงเสริม กํากับดูแล การตรวจสอบ การประเมินผล และการประกันคุณภาพ การจดั การอาชีวศกึ ษา
5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน 7 แนวทางการดําเนนิ การจัดฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชพี การฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพท่ีมีประสิทธิภาพและบรรลุวัตถุประสงค ตองเกิดจาก การประสานความรวมมือระหวางสถานศกึ ษา สถานประกอบการและผเู รยี น เพราะการฝกประสบการณ สมรรถนะวิชาชีพเปนกลไกใหผูเรียนไดเรียนรูขั้นตอนการทํางาน เทคนิคการทํางานและการทํางาน รวมกับพนักงานอ่ืน เสมือนผูเรียนเปนพนักงานของสถานประกอบการ ประสบการณตรงที่ผูเรียนไดรับ ยอมแตกตางจากการเรียนรูในสถานศึกษา ดังนั้นเพ่ือใหการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพเกิด ประสทิ ธภิ าพ จึงกําหนดแนวทางการดาํ เนินการจัดการฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ ดังน้ี สถานประกอบการ ผูควบคุมการฝก ครูฝก สถานศึกษา ผูเรยี น ครูนเิ ทศก นักเรยี น นักศึกษา ครปู ระจาํ วชิ า ภาพท่ี 5.2 แสดงบทบาทหนา ทบ่ี ัคลากรที่เกี่ยวขอ งการจัดฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี • การกําหนดบทบาทหนาทขี่ องบุคลากรทีเ่ ก่ียวของ ผูเกี่ยวขอ ง บทบาทหนา ท่ี สถานศกึ ษา 1) แตงตั้งคณะกรรมการและผูรับผิดชอบในการวางแผน ประสานงาน จัดฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ นิเทศ และติดตามประเมินผลการฝกประสบการณ สมรรถนะวิชาชพี ตามหลกั สูตรตลอดปการศึกษา 2) จดั หาและพิจารณาสถานประกอบการทเ่ี หมาะสมกับผูเ รียนแตล ะกลุมสาขาวิชาชีพ 3) กําหนดคุณสมบัติและเงื่อนไขของการเรียนและหรือการฝกประสบการณงานอาชีพ กอนออกฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ
8 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน ผเู กีย่ วขอ ง บทบาทหนา ท่ี 4) วางแผนการจัดการฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี รว มกับสถานประกอบการ สถาน- 5) จัดทําคูมือและเอกสารประกอบการดําเนินงาน ไดแก คูมือการฝกประสบการณ ประกอบการ ผเู รยี น สมรรถนะวชิ าชพี สําหรับผเู รียน แบบบนั ทึกการปฏิบัติงาน แบบสรุปขอมูลผูเรียนฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ แบบรายงานการนิเทศการฝก ประสบการณสมรรถนะ วิชาชพี แบบประเมินผลการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ แบบรายงานผลและ ใหระดับคะแนนรายวชิ าทนี่ าํ ไปฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี เปนตน 6) ประสานงานระหวางผูเรียน สถานประกอบการ และผูเก่ียวของท่ีไดรับมอบหมาย ในสถานศึกษาเก่ียวกับการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ การนิเทศ และการ ติดตามประเมนิ ผล 7) จัดกิจกรรมเตรียมความพรอมกอนออกฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพใหผูเรียน เชน การปฐมนิเทศ การเขียนรายงาน การพัฒนาบุคลิกภาพ การส่ือสาร การฝก ทกั ษะพื้นฐานและคุณลักษณะท่ีพงึ ประสงคในการปฏิบตั งิ าน ฯลฯ 8) จดั สงผเู รยี นเขารับการฝก ในสถานประกอบการ 9) นิเทศและประเมินผลการฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ตามแผนปฏิบตั ิงาน 10) สรุปรายงานผลการจัดฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ประจําปก ารศกึ ษาในแตล ะ ระดับหลักสตู ร และประเภทวชิ า สาขาวิชา สาขางาน 11) จัดระบบฐานขอมูลเก่ียวกับการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ไดแก ขอมูล สถานประกอบการและแหลงวิทยาการ ขอมูลผูเขารับการฝกประสบการณ สมรรถนะวชิ าชพี และผลการฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ เปนตน 12) อื่น ๆ ตามทส่ี ถานศึกษาเห็นสมควร เชน การจดั ทําประกันอุบัตเิ หตุใหผเู รยี น 1) ใหการสนับสนุนการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ โดยแตงต้ัง มอบหมาย ผูควบคมุ การฝกและครฝู ก 2) วางแผนและจดั ทําแผนการฝก รว มกับสถานศึกษา 3) จัดกิจกรรมในการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ไดแก จัดปฐมนิเทศใหความรู เบอ้ื งตนเกี่ยวกับลักษณะงาน กฎระเบียบของสถานประกอบการ เปน ตน 4) ควบคมุ ตดิ ตามและประเมนิ ผลการฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ 5) จัดทาํ หนงั สือรบั รองการฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชพี 1) ลงทะเบยี นเรยี นรายวิชาการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ และหรือรายวิชาชีพ ท่ีจะนาํ ไปเรียนและฝกในสถานประกอบการตามวนั ท่กี าํ หนด 2) เขารวมกจิ กรรมเตรยี มความพรอมกอ นออกฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ 3) ปฏิบัติตามกฎระเบียบและเงื่อนไขการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพของ
5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 9 ผูเกย่ี วของ บทบาทหนาท่ี สถานศกึ ษา และสถานประกอบการ ครูนเิ ทศก 4) ปฏบิ ัตงิ านตามท่ีไดรบั มอบหมายจากผูควบคุมการฝก หรอื ครฝู ก ครปู ระจาํ วชิ า 5) แจงครูฝกและครูนิเทศก ครูประจํารายวิชาทันทีเม่ือเกิดปญหาในการฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชพี ผูควบคมุ 6) เขา รวมกิจกรรมตามที่สถานศกึ ษาและสถานประกอบการกําหนด การฝก 7) รักษาความลบั ของสถานประกอบการ ครูฝก 8) บนั ทกึ และจดั ทาํ รายงานการปฏบิ ัตงิ านหรืองานทไ่ี ดร ับมอบหมาย 9) เขารวมสัมมนาเพือ่ นําเสนอผลการฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ 1) ศกึ ษาขอ มลู เกีย่ วกบั ผเู รยี นและสถานประกอบการกอนการนเิ ทศ 2) จัดทําแผนการนิเทศ 3) ใหคาํ ปรกึ ษา แกไ ขปญ หาท่ีเกิดจากการฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพรวมกับครูฝก 4) แจง ขาวสารทผ่ี เู รยี นควรทราบ 5) นิเทศตดิ ตามและประเมนิ ผลระหวา งการฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ของผเู รยี น 6) รายงานผลการนิเทศการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพเสนอผูบังคับบัญชา ตามลําดบั 7) จัดการสมั มนาเพือ่ นําเสนอผลการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี 8) ประเมนิ ผลและตดั สนิ ผลการเรียน 1) ประสานงานการจดั ฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชีพและอาํ นวยความสะดวกในการ จัดการฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชพี 2) จัดทาํ แผนการฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชพี รวมกบั สถานศึกษา 3) ควบคุมดแู ลผูเรยี นในการฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพตามแผนการฝก 4) แกไขปญ หารว มกบั ครนู ิเทศก ครูประจํารายวชิ า และครฝู ก 1) ศึกษาแผนการฝกของผเู รียนในสถานประกอบการ 2) ใหความรูแ ละสอนงานตามแผนการฝก ใหผูเรยี น 3) ควบคุมดูแลผเู รยี นในการฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพตามแผนการฝก 4) แกไขปญ หารว มกบั ครนู เิ ทศก ครูประจํารายวชิ า และผคู วบคมุ การฝก 5) ประเมินผลการฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ของผูเรียน • การวางแผนและการเตรยี มการฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี
10 5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน การวางแผนและเตรียมการมีความสําคัญอยางย่ิงตอการดําเนินการจัดฝกประสบการณ สมรรถนะวชิ าชีพใหเ ปน ไปอยา งมปี ระสทิ ธภิ าพและเกิดประสิทธิผลแกผูเรียนตามวัตถุประสงคที่กําหนด ไว ผูรับผิดชอบที่เก่ียวของท้ังดานสถานศึกษาและสถานประกอบการจําเปนตองทํางานรวมกันในทุก ขั้นตอนกระบวนการ ตั้งแตการศึกษารายละเอียดและจุดมุงหมายของหลักสูตรรายวิชาฝกงาน การ วิเคราะหลักษณะงานของสถานประกอบการ การกําหนดรูปแบบและภาคเรียนที่จัดฝกประสบการณ สมรรถนะวิชาชีพ การวางแผน ประสานงานและเตรียมการในสวนท่ีเก่ียวของ รวมถึงการจัดเตรียม ผูเรียนใหมีความรูและทักษะพื้นฐานท่ีจําเปนกอนออกไปฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ การ ดําเนนิ การฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพในสถานประกอบการ การนิเทศ กํากับดูแลติดตาม การวัด และประเมินผล และการสรุปรายงานผลการดําเนินงาน 1. การวเิ คราะหข อมูลเพ่อื จดั ฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี สถานศึกษาตองรวมกบั สถานประกอบการวเิ คราะหลักษณะงานท่ีสอดคลองกับสาขาวิชา และระดับของหลักสูตร รวมทั้งพิจารณารายละเอียดของรายวิชาฝกงานและรายวิชาที่จะนําไปฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพในสถานประกอบการ ซ่ึงไดแก จุดประสงครายวิชา สมรรถนะรายวิชา คําอธบิ ายรายวชิ า และเวลาในการเรียนรูและฝก ปฏบิ ตั ขิ องแตละรายวิชาดังตอไปน้ี เพ่ือวางแผนการฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพตลอดภาคเรียน ตลอดจนกําหนดแนวทางการวัดและประเมินผลการฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพตามจุดประสงครายวิชาและสมรรถนะรายวิชาท่ีกําหนดดวย ในท่ีน้ีขอ แนะนาํ การจัดฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพในรายวิชาฝกงานตามหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศกั ราช 2562 และหลักสตู รประกาศนียบตั รวิชาชีพชั้นสงู พุทธศกั ราช 2563
5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน 11 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พทุ ธศกั ราช 2562 หมวดวิชาสมรรถนะวิชาชีพ กลมุ ฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี 2xxxx-8001 ฝกงาน *-*-4 (Work Practice) จดุ ประสงครายวิชา เพอื่ ให 1. เขา ใจขนั้ ตอนและกระบวนการปฏิบัติงานอาชพี อยางเปน ระบบ 2. สามารถปฏบิ ตั งิ านอาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ จนเกดิ ความชํานาญ มที ักษะและประสบการณ นําไปประยกุ ตใชใ นการปฏบิ ตั ิงานอาชพี ระดับฝมือ 3. มีเจตคติท่ีดีตอการปฏิบัติงานอาชีพ และมีกิจนิสัยในการทํางานดวยความรับผิดชอบ มีวินัย คุณธรรม จริยธรรม ความคิดสรา งสรรค ขยนั อดทนและสามารถทาํ งานรว มกับผูอนื่ สมรรถนะรายวิชา 1. เตรยี มความพรอมของรางกายและเคร่อื งมืออปุ กรณตามลกั ษณะงาน 2. ปฏบิ ัติงานอาชพี ตามขนั้ ตอนและกระบวนการทีส่ ถานประกอบการกําหนด 3. พฒั นาการทาํ งานท่ปี ฏบิ ตั ิในสถานประกอบการ 4. บันทกึ และรายงานผลการปฏบิ ัตงิ าน คาํ อธิบายรายวิชา ปฏิบัติงานท่ีสอดคลองกับลักษณะของงานในสาขาวิชาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบ- อาชีพอิสระ หรือแหลงวิทยาการ ใหเกิดความชํานาญ มีทักษะและประสบการณงานอาชีพในระดับฝมือ โดยผานความเห็นชอบรวมกันของผรู บั ผดิ ชอบการฝก งานในสาขาวชิ าน้ัน ๆ และรายงานผลการปฏบิ ตั ิงาน ตลอดระยะเวลาการฝกงาน
12 5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน 2xxxx-8002 ฝกงาน 1 *-*-2 (Work Practice 1) จุดประสงคร ายวิชา เพื่อให 1. เขาใจข้นั ตอนและกระบวนการปฏิบตั งิ านอาชพี อยา งเปน ระบบ 2. สามารถปฏบิ ตั งิ านอาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ จนเกดิ ความชํานาญ มีทักษะและประสบการณ นําไปประยุกตใชในการปฏิบัติงานอาชีพระดับ ฝม ือ 3. มีเจตคติที่ดีตอการปฏิบัติงานอาชีพ และมีกิจนิสัยในการทํางานดวยความรับผิดชอบ มีวินัย คุณธรรม จรยิ ธรรม ความคิดสรางสรรค ขยนั อดทนและสามารถทาํ งานรว มกับผูอื่น สมรรถนะรายวชิ า 1. เตรยี มความพรอมของรางกายและเครือ่ งมืออปุ กรณตามลกั ษณะงาน 2. ปฏบิ ัติงานอาชพี ตามขน้ั ตอนและกระบวนการทีส่ ถานประกอบการกําหนด 3. พฒั นาการทาํ งานท่ปี ฏิบตั ิในสถานประกอบการ 4. บนั ทึกและรายงานผลการปฏบิ ตั ิงาน คําอธิบายรายวิชา ปฏิบัติงานที่สอดคลองกับลักษณะของงานในสาขาวิชาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบ- อาชีพอิสระ หรือแหลงวิทยาการ ใหเกิดความชํานาญ มีทักษะและประสบการณงานอาชีพในระดับฝมือ โดยผา นความเห็นชอบรว มกนั ของผรู บั ผดิ ชอบการฝก งานในสาขาวิชานนั้ ๆ และรายงานผลการปฏิบตั งิ าน ตลอดระยะเวลาการฝกงาน
5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน 13 2xxxx-8003 ฝก งาน 2 *-*-2 (Work Practice 2) จดุ ประสงครายวชิ า เพอ่ื ให 1. เขาใจขนั้ ตอนและกระบวนการปฏิบัตงิ านอาชีพอยา งเปน ระบบ 2. สามารถปฏบิ ตั งิ านอาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ จนเกดิ ความชาํ นาญ มีทักษะและประสบการณ นําไปประยุกตใชในการปฏิบัติงานอาชีพระดับ ฝมอื 3. มีเจตคติที่ดีตอการปฏิบัติงานอาชีพ และมีกิจนิสัยในการทํางานดวยความรับผิดชอบ มีวินัย คุณธรรม จรยิ ธรรม ความคิดสรางสรรค ขยนั อดทนและสามารถทํางานรว มกบั ผอู ืน่ สมรรถนะรายวชิ า 1. เตรยี มความพรอ มของรา งกายและเครือ่ งมอื อุปกรณตามลักษณะงาน 2. ปฏิบตั ิงานอาชีพตามขนั้ ตอนและกระบวนการทส่ี ถานประกอบการกาํ หนด 3. พฒั นาการทํางานทปี่ ฏิบัติในสถานประกอบการ 4. บนั ทกึ และรายงานผลการปฏิบตั งิ าน คาํ อธิบายรายวชิ า ปฏิบัติงานที่สอดคลองกับลักษณะของงานในสาขาวิชาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบ- อาชีพอิสระ หรือแหลงวิทยาการ ใหเกิดความชํานาญ มีทักษะและประสบการณงานอาชีพในระดับฝมือ โดยผา นความเหน็ ชอบรว มกนั ของผูร บั ผิดชอบการฝกงานในสาขาวชิ านัน้ ๆ และรายงานผลการปฏิบัติงาน ตลอดระยะเวลาการฝก งาน (ผูเรียนสามารถปฏิบัติงานใหมหรืองานท่ีตอเน่ืองจากรายวิชา 2xxxx-8002 ในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชพี อสิ ระหรือแหลง วิทยาการแหง เดมิ หรอื แหง ใหม)
14 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน หลักสูตรประกาศนยี บตั รวชิ าชีพช้นั สูง พุทธศกั ราช 2563 หมวดวิชาสมรรถนะวิชาชพี กลมุ ฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ 3xxxx-8001 ฝกงาน *-*-4 (Work Practice) จุดประสงคร ายวชิ า เพ่อื ให 1. เขา ใจขัน้ ตอนและกระบวนการปฏิบตั งิ านอาชพี อยา งเปนระบบ 2. สามารถปฏบิ ัตงิ านอาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ จนเกดิ ความชาํ นาญ มีทักษะและประสบการณ นําไปประยุกตใชในการปฏิบัติงานอาชีพระดับ เทคนิค 3. มีเจตคติที่ดีตอการปฏิบัติงานอาชีพ และมีกิจนิสัยในการทํางานดวยความรับผิดชอบ มีวินัย คุณธรรม จริยธรรม ความคดิ สรา งสรรค ขยนั อดทนและสามารถทาํ งานรว มกับผูอ ื่น สมรรถนะรายวชิ า 1. เตรียมความพรอ มของรางกายและเครื่องมืออปุ กรณตามลกั ษณะงาน 2. ปฏิบัติงานอาชีพตามขั้นตอนและกระบวนการที่สถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระ หรือแหลง วิทยาการกาํ หนด 3. พัฒนาการทํางานท่ปี ฏิบตั ิในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชพี อิสระหรือ แหลงวทิ ยาการ 4. บันทึกและรายงานผลการปฏบิ ัตงิ าน คาํ อธิบายรายวชิ า ปฏิบัติงานที่สอดคลองกับลักษณะของงานในสาขาวิชาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบ- อาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ ตอเนื่องไมนอยกวา 320 ช่ัวโมง ใหเกิดความชํานาญ มีทักษะและ ประสบการณงานอาชีพในระดับเทคนิค โดยผานความเห็นชอบรวมกันของผูรับผิดชอบการฝกงาน ในสาขาวชิ านนั้ ๆ บันทึกและรายงานผลการปฏบิ ัตงิ านตลอดระยะเวลาการฝกงาน
5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 15 3xxxx-8002 ฝกงาน 1 *-*-2 (Work Practice 1) จดุ ประสงครายวิชา เพ่อื ให 1. เขาใจข้ันตอนและกระบวนการปฏิบัติงานอาชพี อยา งเปน ระบบ 2. สามารถปฏบิ ตั งิ านอาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ จนเกดิ ความชํานาญ มีทักษะและประสบการณ นําไปประยุกตใชในการปฏิบัติงานอาชีพระดับ เทคนคิ 3. มีเจตคติท่ีดีตอการปฏิบัติงานอาชีพ และมีกิจนิสัยในการทํางานดวยความรับผิดชอบ มีวินัย คุณธรรม จรยิ ธรรม ความคดิ สรางสรรค ขยนั อดทนและสามารถทาํ งานรวมกบั ผอู น่ื สมรรถนะรายวิชา 1. เตรยี มความพรอ มของรา งกายและเครอื่ งมอื อปุ กรณตามลักษณะงาน 2. ปฏิบัตงิ านอาชีพตามขัน้ ตอนและกระบวนการท่ีสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระ หรอื แหลง วทิ ยาการกําหนด 3. พฒั นาการทาํ งานทป่ี ฏิบตั ใิ นสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระหรอื แหลงวิทยาการ 4. บนั ทึกและรายงานผลการปฏบิ ัติงาน คําอธิบายรายวชิ า ปฏิบัติงานท่ีสอดคลองกับลักษณะของงานในสาขาวิชาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบ- อาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ ตอเนื่องไมนอยกวา 160 ช่ัวโมง ใหเกิดความชํานาญ มีทักษะและ ประสบการณงานอาชีพในระดับเทคนิค โดยผานความเห็นชอบรวมกันของผูรับผิดชอบการฝกงาน ในสาขาวชิ าน้ัน ๆ บันทกึ และรายงานผลการปฏบิ ตั ิงานตลอดระยะเวลาการฝก งาน
16 5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน 3xxxx-8003 ฝก งาน 2 *-*-2 (Work Practice 2) จดุ ประสงครายวชิ า เพอื่ ให 1. เขาใจข้ันตอนและกระบวนการปฏบิ ตั ิงานอาชีพอยางเปนระบบ 2. สามารถปฏบิ ัติงานอาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ จนเกิดความชาํ นาญ มีทักษะและประสบการณ นําไปประยุกตใชในการปฏิบัติงานอาชีพระดับ เทคนคิ 3. มีเจตคติที่ดีตอการปฏิบัติงานอาชีพ และมีกิจนิสัยในการทํางานดวยความรับผิดชอบ มีวินัย คุณธรรม จริยธรรม ความคดิ สรา งสรรค ขยนั อดทนและสามารถทํางานรว มกบั ผูอ น่ื สมรรถนะรายวชิ า 1. เตรียมความพรอ มของรา งกายและเคร่ืองมืออุปกรณต ามลกั ษณะงาน 2. ปฏิบัติงานอาชพี ตามข้นั ตอนและกระบวนการท่ีสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระ หรอื แหลง วิทยาการกาํ หนด 3. พัฒนาการทาํ งานท่ปี ฏบิ ัตใิ นสถานประกอบการ สถานประกอบอาชีพอิสระหรือ แหลง วิทยาการ 4. บันทึกและรายงานผลการปฏบิ ัตงิ าน คําอธบิ ายรายวชิ า ปฏิบัติงานท่ีสอดคลองกับลักษณะของงานในสาขาวิชาชีพในสถานประกอบการ สถานประกอบ- อาชีพอิสระหรือแหลงวิทยาการ ตอเนื่องไมนอยกวา 320 ชั่วโมง ใหเกิดความชํานาญ มีทักษะและ ประสบการณงานอาชีพในระดับเทคนิค โดยผานความเห็นชอบรวมกันของผูรับผิดชอบการฝกงาน ในสาขาวชิ าน้ัน ๆ บันทึกและรายงานผลการปฏิบัตงิ านตลอดระยะเวลาการฝก งาน (ผูเรียนสามารถปฏิบัติงานใหมหรืองานท่ีตอเน่ืองจากรายวิชา 3xxxx-8002 ในสถานประกอบการ สถานประกอบอาชพี อิสระหรอื แหลง วิทยาการแหง เดิม หรือแหงใหม)
5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 17 2. การกาํ หนดรูปแบบการจดั ฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ตามเกณฑการใชหลักสูตรและรายละเอียดของรายวิชาฝกงานในหลักสูตรประกาศนียบัตร วิชาชีพ พุทธศักราช 2562 และหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง พุทธศักราช 2563 สถานศึกษา สามารถเลือกจัดรายวิชาฝกงานในสถานประกอบการไดในภาคเรียน 5 และหรือภาคเรียนที่ 6 สําหรับ ระดับประกาศนียบตั รวชิ าชีพ และจัดรายวิชาฝก งานในภาคเรยี น 3 และหรือภาคเรยี นท่ี 4 สาํ หรบั ระดับ ประกาศนยี บัตรวิชาชีพชนั้ สูง โดยเลือกจดั ได 2 รูปแบบ ดังน้ี รปู แบบ การดําเนนิ งาน รูปแบบที่ 1 นํารายวิชาฝกงาน 4 หนวยกิต ไมนอยกวา 320 ชั่วโมง ไปจัดฝกประสบการณสมรรถนะ วิชาชพี ในสถานประกอบการทีส่ อดคลองกับสาขาวชิ าทีเ่ รียน อยา งนอย 1 ภาคเรียน รปู แบบท่ี 2 (เฉล่ยี 20 ชว่ั โมงตอ สัปดาห) นํารายวิชาฝกงาน 2 หนว ยกติ ไมนอยกวา 160 ชัว่ โมง จํานวน 2 รายวิชา รวม 4 หนวยกิต ไมนอยกวา 320 ช่ัวโมง ไปจัดฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพในสถานประกอบการ ท่ีสอดคลองกับสาขาวิชาท่ีเรียน โดยใน 1 ภาคเรียน อาจจัดฝกประสบการณสมรรถนะ วิชาชีพในสถานประกอบการ 2 แหง ๆ ละ 1 รายวิชา หรือจัดฝกประสบการณสมรรถนะ วชิ าชพี 2 ภาคเรยี น ๆ ละ 1 รายวิชา โดยเปนงานใหมหรืองานที่ตอ เนอื่ งกนั ก็ได (เฉลี่ย 10 ช่วั โมงตอ สัปดาห) สถานศึกษาสามารถเลอื กจดั ฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพในรูปแบบใดรูปแบบหน่ึงตาม ความพรอมและความตองการของสถานประกอบการ นอกจากน้ี ยังสามารถนํารายวิชาท่ีสอดคลองกับ ลักษณะงานอาชีพของสถานประกอบการ ไปจัดการเรียนรูและฝกในสถานประกอบการตามระยะเวลา และเงื่อนไขที่กําหนดในหลักสูตรไดดวย ทั้งนี้ การลงทะเบียนเรียนรายวิชาตองเปนไปตามระเบียบ กระทรวงศึกษาธิการวาดวยการจัดการศึกษาและการประเมินผลการเรียนตามหลักสูตร คือ จํานวน หนวยกิตรวมในแตละภาคเรยี นตอ งไมเกิน 22 หนว ยกติ ทั้งนี้ การจดั ฝก งานในภาคฤดรู อน สามารถทําไดโดยตอ งพจิ ารณาระยะเวลาในการฝก ใหครบ ตามทห่ี ลักสตู รกาํ หนด
18 5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน รายวิชาชีพ เรียนทฤษฎแี ละฝก ปฏบิ ตั เิ บ้อื งตน ในสถานศึกษา ฝก ปฏบิ ัตจิ ริง ในสถานประกอบการ รูปแบบที่ 1 รปู แบบท่ี 2 นาํ รายวิชาฝกงาน 4 หนว ยกิต (320 ชั่วโมง) นาํ รายวชิ าฝกงาน 2 หนวยกติ (160 ชัว่ โมง) 2 รายวชิ า ไปฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี ไปฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี กรณีท่ี 1 ในหนงึ่ ภาคเรยี น จดั ฝกใน 2 สถาน- ในสถานประกอบการ อยา งนอย 1 ภาคเรียน ประกอบการ ๆ ละ 1 รายวชิ า กรณีที่ 2 จดั สองภาคเรียน ๆ ละ 1 รายวิชา นาํ รายวิชาที่สอดคลอ ง โดยเปน งานใหมห รืองานท่ตี อเน่อื งกัน กับงานของสถานประกอบการ ไปเรยี นรแู ละฝก รว มดว ยในสถานประกอบการ นํารายวิชาทส่ี อดคลอง กบั งานของสถานประกอบการ ไปเรยี นรแู ละฝก รวมดว ยในสถานประกอบการ ภาพท่ี 5.3 แสดงรปู แบบการจดั ฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ
5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน 19 3. การจัดทําแผนการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี หลังจากที่ครูผูรับผิดชอบการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ครูประจําวิชา และ ผคู วบคุมการฝกของสถานประกอบการ ไดรว มกันวเิ คราะหลกั ษณะงาน รายละเอียดของรายวิชาฝกงาน และรายวิชาท่ีจะนําไปเรียนและฝกในสถานประกอบการ และเลือกรูปแบบที่จะจัดฝกประสบการณ สมรรถนะวิชาชีพแลว จะตองจัดทําแผนการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพตลอดภาคเรียน รวมท้ัง กําหนดวิธีการและเคร่ืองมือวัดและประเมินผลรายวิชา เพ่ือนําไปใชในการฝกผูเรียนใหเกิดสมรรถนะ วิชาชีพและมีประสบการณการทํางานตามวัตถุประสงคอยางมีประสิทธิภาพ ทั้งน้ี แผนการฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ควรประกอบดวยรายการตอไปนี้ 3.1 หวั ขอการฝกหรือรายการฝก ไดแก เรอื่ งหรืองานทจ่ี ะฝก ซ่งึ อาจจัดเปนอิสระตอกัน หรอื จดั เรยี งลาํ ดบั จากงา ยไปหายาก ท้งั นี้ ขนึ้ อยูก ับลกั ษณะธรรมชาติของงาน 3.2 สมรรถนะ ไดแก สมรรถนะที่ตองการใหเกิดกับผูเรียนหลังจากไดเรียนรูและฝก ปฏบิ ัติในแตละหวั ขอ หรอื รายการฝก แลว เพือ่ นาํ ไปสูการกาํ หนดวิธกี ารและเครอื่ งมอื วัดและประเมินผล 3.3 จดุ ประสงค ไดแ ก ผลการเรยี นรทู คี่ าดหวังใหเ กิดข้ึนกับผูเรียนหลังจากไดเรียนรูและ ฝกปฏบิ ตั ใิ นแตล ะหัวขอ หรือรายการฝก แลว ซ่งึ โดยท่ัวไปจะครอบคลุมในดานความรู ทักษะ เจตคติและ กจิ นิสัยท่ีพงึ ประสงค 3.4 กิจกรรมการฝกและเวลาที่ใช ไดแก ขั้นตอนกระบวนการและเวลาท่ีกําหนดให ผูเรยี นฝก ปฏิบัตใิ นแตล ะหัวขอหรือรายการฝก รวมทั้งงานมอบหมายอ่ืน ๆ เพื่อใหบรรลุจุดประสงคและ เกิดสมรรถนะตามท่กี าํ หนดไว 3.5 วัสดุ อุปกรณ เคร่ืองมือการฝก ไดแก รายการวัสดุ อุปกรณ เคร่ืองมือที่ผูเรียนตอง ใชในการฝก ปฏัตงิ าน ซึ่งบางรายการอาจจาํ เปนตองระบรุ ายละเอียดเก่ียวกับคุณลักษณะเฉพาะของวัสดุ อปุ กรณ เครอื่ งมือทใี่ ชใ หเ หมาะสมกบั ระดับคณุ วุฒขิ องผเู รยี น 3.6 การประเมินผลการฝก ไดแก การกาํ หนดสัดสวนการใหค ะแนน กาํ หนดรายการและ วธิ ีการวดั และประเมินผล เครือ่ งมอื ทีใ่ ช เกณฑก ารใหค ะแนนและตดั สินผลการเรยี น จาํ แนกตามกิจกรรม ในแตละหัวขอหรือรายการฝก ท้ังนี้ หากผูเรียนไมสามารถปฏิบัติงานไดตามเกณฑที่กําหนด ครูฝกและ ครูประจาํ วิชาควรพิจารณาจัดฝก เพิม่ เตมิ หรือมอบหมายงาน เพอื่ ใหผ ูเ รียนสามารถปฏบิ ตั ิงานไดตามเกณฑ 3.7 สรุปรายงานผลการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ไดแก การจัดทําบันทึก รายงานผลการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพตลอดภาคเรียน ผลการประเมินและผลการเรียน รายวิชา ปญ หาอปุ สรรคและขอเสนอแนะเพอื่ แกปญหาหรอื พัฒนา
20 5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน • การดําเนินการฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ 1. การเตรยี มการกอนการจดั ฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ 4.1 สถานศกึ ษาสรา งความเขาใจแกครู นักเรียน นกั ศกึ ษา ผูป กครองและผูเ กยี่ วของ 4.2 สถานศึกษาแตงต้ังคณะกรรมการและผูรับผิดชอบในการวางแผนประสานงานการ ดําเนินการจัดฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ นิเทศและติดตามประเมินผลการฝกประสบการณ สมรรถนะวชิ าชีพตามหลักสตู รตลอดภาคเรยี น 4.3 ประชมุ คณะกรรมการเตรียมการดําเนนิ งานในเรื่องตา ง ๆ ไดแก 4.3.1 จัดหาและพิจารณาสถานประกอบการท่ีเหมาะสมกับผูเรียนแตละกลุม สาขาวชิ า สาขางาน 4.3.2 กําหนดคุณสมบัติและเงื่อนไขของการเรียนและหรือการฝกประสบการณ สมรรถนะวชิ าชพี ของผูเรียน กอ นการออกฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชพี 4.3.3 จัดทําแผนและปฏิทินการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพรายวิชาฝกงาน และรายวชิ าทนี่ าํ ไปเรยี นและฝกในสถานประกอบการตลอดภาคเรียน 4.3.4 จัดทําแผนการนิเทศในภาคเรียนที่จัดฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ รวมกับสถานประกอบการ 4.4 จัดทําคูมือและเอกสารประกอบการดําเนินงาน ไดแก คูมือการฝกประสบการณ สมรรถนะวิชาชีพสําหรับผูเรียน แบบฟอรม แบบบันทึกการปฏิบัติงาน แบบสรุปขอมูลผูเรียน แบบ รายงานการนิเทศการฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ แบบประเมินผลการฝกประสบการณสมรรถนะ วิชาชีพ แบบรายงานผลการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพและใหระดับคะแนนรายวิชาท่ีนําไปฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชพี เปนตน 4.5 ประสานงานระหวางผูเรียน ผูปกครอง สถานประกอบการและผูเก่ียวของท่ีไดรับ มอบหมายในสถานศึกษาเก่ียวกับการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ การนิเทศ และการติดตาม ประเมินผล 4.6 จดั กิจกรรมเตรยี มความพรอ มผูเรยี นกอนออกฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี เชน การปฐมนิเทศ การขออนุญาตผูปกครอง การจัดทําประกันอุบัติเหตุ การเขียนรายงาน การพัฒนา บุคลกิ ภาพ การสอื่ สาร การฝก ทกั ษะพ้ืนฐาน และคุณลกั ษณะทพ่ี งึ ประสงคใ นการปฏบิ ตั ิงาน ฯลฯ 4.7 อื่น ๆ ตามท่ีสถานศึกษาเหน็ สมควร
5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน 21 2. การดาํ เนินการจัดการฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ 2.1 จัดสงผูเรียนเขารับการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพในสถานประกอบการตามวัน เวลาและสถานทท่ี ก่ี ําหนด 2.2 ครูประจําวิชาและครูผูรับผิดชอบออกนิเทศ ติดตาม กํากับดูแลการฝก ประสบการณ สมรรถนะวิชาชีพของผเู รยี นในสถานประกอบการตามแผนปฏิบัตงิ านและแผนการนิเทศ 2.3 ครูประจําวิชาและครูผูรับผิดชอบรวมกับครูฝกประเมินและตัดสินผลการฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพรายวิชาฝกงาน และตัดสินผลการเรียนรายวิชาที่นําไปเรียนและฝกใน ภาคเรยี นท่ไี ปฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพตามแบบประเมนิ และเกณฑก ารใหคะแนนทก่ี ําหนด 2.4 ครูประจําวิชาหรือครูผูรับผิดชอบรวมกับครูฝกจัดทําสรุปรายงานผลการฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ประจาํ ภาคเรยี น 2.5 จดั ระบบฐานขอ มลู เก่ียวกบั การฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี ไดแก 2.5.1 ขอมูลสถานประกอบการ ไดแก ชื่อ ท่ีต้ัง ลักษณะงาน ความพรอม เง่ือนไข ผรู บั ผดิ ชอบในการฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ 2.5.2 ขอมูลผูเรียนที่เขารับการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ไดแก ขอมูลสวน บคุ คล จาํ นวนผเู รยี นท่เี ขา เรียนรแู ละรับการฝก จําแนกตามสาขาวชิ าและสาขางาน 2.5.3 ขอ มลู ผลการเรยี น ผลการฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี 2.5.4 จัดทําหนังสือขอบคณุ สถานประกอบการ 2.6 อื่น ๆ ตามทสี่ ถานศึกษาเหน็ สมควร 3. การประเมิน ตัดสินและสรุปผลการฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการวาดวยการจัดการศึกษาและการประเมินผลการเรียนตาม หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ และระเบียบกระทรวงศึกษาธิการวาดวยการจัดการศึกษาและการ ประเมินผลการเรยี นตามหลักสตู รประกาศนียบัตรวิชาชีพช้ันสูง ไดกําหนดแนวปฏิบัติในการประเมินผล การเรยี นและใหร ะดบั ผลกการเรยี นรายวชิ าฝก งาน ดังนี้ 3.1 ตรวจสอบเวลาการเขารับการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพของผูเรียน ตอง ไมน อยกวารอยละ 80 ของระยะเวลาท่กี าํ หนด จงึ จะมีสิทธิร์ ับการประเมนิ สรปุ ผลการเรียน 3.2 สถานศึกษาและสถานประกอบการรวมกันกําหนดสัดสวนการใหคะแนน วิธีการ ประเมิน เครื่องมือประเมิน เกณฑการประเมิน และรวมกันประเมินผลการฝก โดยเนนความรู ทักษะ กระบวนการปฏิบัติงานและพฤติกรรมลักษณะนิสัยในการปฏิบัติงานตามจุดประสงครายวิชาและ สมรรถนะรายวิชา
22 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 3.3 ครูผูรับผิดชอบ ครูประจําวิชาและครูฝกรวมกันตัดสินผลการประเมินและใหระดับ คะแนนรายวิชาการฝกงานและรายวิชาท่ีนําไปเรียนและฝกในสถานประกอบการ ตามระเบียบ กระทรวงศึกษาธิการวาดวยการจัดการศึกษาและการประเมินผลการเรียนตามหลักสูตร พรอมนําเสนอ ผูอ ํานวยการสถานศึกษาอนุมัติผลการเรยี น บันทึกขอ มลู งานทะเบยี นและแจง ผเู รยี นทราบ 3.4 สถานศึกษามอบหนงั สือรับรองผานการฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชพี แกผูเ รยี น 3.5 กรณีผูเรียนไมสามารถฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ไดครบตามแผนการฝก ใหอ ยูในดุลยพินจิ ของสถานศึกษาในการพจิ ารณาดาํ เนินการ สรปุ ขน้ั ตอนการจดั ฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี ของสถานศึกษา ขัน้ เตรยี มการ ผเู กย่ี วขอ ง เอกสารที่เกีย่ วขอ ง - รองวชิ าการ รองแผนงาน - คําสั่ง • สรางความเขาใจ - งานวิชาการ (หลักสตู ร - รายงานการประชุม • แตงต้งั คณะกรรมการ ผรู บั ผิดชอบ - ปฏิทินปฏิบัตงิ าน • ประชมุ คณะกรรมการเตรยี มการ ทะเบยี น วัดผล) - แผนการนเิ ทศ - คูมือการฝก ดาํ เนินงาน - งานความรวมมือ - แบบฟอรม ปฏบิ ตั ิงาน • จัดทําคูม ือและเอกสารดําเนนิ งาน - แผนกวชิ า - หนังสอื ขออนญุ าต สง ตวั • ประสานงานผเู กี่ยวขอ ง - ผูเรียน ผูป กครอง • จดั เตรียมความพรอมผเู รยี น - สถานประกอบการ ข้ันดาํ เนินการ ผูเกย่ี วขอ ง เอกสารทเ่ี ก่ยี วของ - ครูผรู ับผิดชอบการฝก งาน - ขอ มลู สถานประกอบการ • จัดสงผเู รยี นเขารบั การฝก ประสบการณฯ - ครูประจําวิชา แผนกวชิ า • นิเทศ ติดตาม - งานวิชาการ ผเู รยี น ผลการฝก • ประเมินผลและตัดสินผลการฝก - งานฐานขอ มลู • จดั ทําสรุปรายงานผลการฝก - สถานประกอบการ - คูมือการฝก • จดั ระบบขอมูลการจัดฝกประสบการณฯ - แบบนเิ ทศ แบบประเมิน - แบบบนั ทกึ รายงาน ขัน้ ประเมนิ ตดั สินและสรปุ ผล ผเู กีย่ วของ เอกสารทเี่ ก่ียวขอ ง - ครผู ูร ับผิดชอบการฝก งาน - บันทกึ เขา รับการเวลาฝก • ตรวจสอบเวลาการเขา รับการฝก - ครูประจําวิชา แผนกวิชา - แบบ/เคร่อื งมือประเมิน • กาํ หนดสัดสว นคะแนน วธิ กี าร เคร่ืองมือ - งานวิชาการ - แบบสรปุ รายงานผลการ - สถานประกอบการ และเกณฑ ประเมิน ขออนุมัติ • ประเมินผล ตัดสนิ อนมุ ัติและบนั ทกึ ผล • ออกหนงั สือรับรองการผา นการฝก ฯ - หนงั สอื สงตัว รับรองการฝก ภาพที่ 5.4 แสดงขนั้ ตอนการจดั ฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ บคุ คลและเอกสารทเ่ี กีย่ วขอ ง
5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน 23 เอกสารเกีย่ วกับการจัดฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ เอกสารดังรายการตอไปนี้ เปนตัวอยางเอกสารสําหรับการดําเนินงานท่ีเก่ียวของกับการ จัดการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ซ่ึงสถานศึกษาสามารถนําไปประยุกตใชในการปฏิบัติงานได ตามความเหมาะสม ประกอบดว ย ชุดที่ 1 เอกสารเก่ยี วกบั การเตรียมการฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ ชดุ ที่ 2 แบบสรปุ ขอ มูลผูเ รยี นฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี ชุดท่ี 3 เอกสารท่ีใชใ นการจดั ทาํ แผนการฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ ชดุ ท่ี 4 แบบรายงานการนเิ ทศนักเรียน/นกั ศึกษาฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ ชดุ ที่ 5 เอกสารเก่ยี วกบั การประเมินผล ชุดที่ 6 หนังสือรับรองการฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ
24 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน ชดุ ท่ี 1 เอกสารเกี่ยวกบั การเตรียมการฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชีพ ตัวอยา ง แบบสาํ รวจขอ มลู สถานประกอบการ 1. ชื่อสถานประกอบการ 2. เลขประจาํ ตัวผเู สียภาษเี งนิ ได 3. ตัง้ อยเู ลขท่ี ถนน/ซอย ตําบล อําเภอ จังหวดั โทรสาร E-mail รหัสไปรษณยี โทรศัพท 4. ลักษณะสถานประกอบการ 4.1 งานหลกั (ตามสมรรถนะ) มดี งั น้ี 1) 2) 3) 4) 5) 4.2 ระดบั ความถ่ใี นการปฏบิ ตั งิ านตามสมรรถนะตอ สปั ดาห * งานหลัก งานยอยท่ีปฏบิ ตั ิ ระดบั ความถีใ่ นการปฏบิ ตั ิตอสัปดาห ลําดับท่ี มาก ปานกลาง นอ ย 1 1 2 2 3 4 5 1 2 3 4 5
5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน 25 งานหลัก งานยอยท่ีปฏิบัติ ระดับความถ่ีในการปฏิบัตติ อสปั ดาห ลําดับท่ี มาก ปานกลาง นอย 3 1 2 4 3 4 5 5 1 2 3 4 5 1 2 3 4 5 5. ความตองการรบั ผูเ รยี นฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชพี ของสถานประกอบการ ลาํ ดบั ท่ี ระดบั สาขาวิชา จาํ นวน (คน) ชวงเวลาการฝก (ปวช./ปวส.) ประสบการณส มรรถนะ 1 2 วชิ าชพี 3 4 5
26 5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน แผนทโ่ี ดยสงั เขปจากสถานศึกษาไปสถานประกอบการ ช่อื ผสู าํ รวจ** . วนั ทีส่ ํารวจ . หมายเหตุ * เพ่อื เปนขอมูลประกอบการพจิ ารณาการจดั สง ผูเรยี นฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี ** หากผูเรียนเปนผูหาสถานประกอบการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพเอง ใหผูเรียน สํารวจขอ มูลสถานประกอบการน้นั ดว ย
5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 27 ตัวอยา ง แบบสรุปผลความตองการรับผูเรียนฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ ของสถานประกอบการ ประเภทวชิ า สาขาวชิ า สาขางาน ท่ี สถานประกอบการ ภาคเรยี นท่ี 1 ภาคเรียนท่ี 2 ผูประสานงานของ หมาย สถานประกอบการ เหตุ ปวช. ปวส. ปวช. ปวส. (คน) (คน) (คน) (คน) 1 บริษัท ถนน . เลขที่ อําเภอ . ตําบล รหัสไปรษณยี . จังหวัด โทรสาร . โทร. . 2 บรษิ ัท ถนน . เลขที่ อาํ เภอ . ตาํ บล รหสั ไปรษณยี . จังหวัด โทรสาร . โทร. . 3 บรษิ ัท ถนน . เลขที่ อําเภอ . ตําบล รหัสไปรษณยี . จังหวัด โทรสาร . โทร. . 4 บริษทั ถนน . เลขท่ี อาํ เภอ . ตําบล รหสั ไปรษณยี . จังหวัด โทรสาร . โทร. . 5 บริษัท ถนน . เลขท่ี อําเภอ . ตาํ บล รหัสไปรษณยี . จังหวดั โทรสาร . โทร. .
28 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน ตัวอยาง แบบสรุปรายช่ือบุคลากรในการจดั การฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพของสถานศกึ ษา รายช่อื บุคลากรในการจัดการฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ ชอ่ื สถานศึกษา ประจาํ ปก ารศกึ ษา . 1. ฝา ยบรหิ าร ผอู าํ นวยการ. . 1. ช่ือ-สกุล รองผอู าํ นวยการ ฝา ย . 2. ชือ่ -สกลุ หวั หนางาน . 3. ชอ่ื -สกลุ เจา หนา ทงี่ าน . 4. ช่ือ-สกลุ เจา หนาที่งาน 5. ชือ่ -สกลุ 2. ฝายนเิ ทศและตดิ ตามผลการฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี 2.1 ครนู เิ ทศก ระดับประกาศนียบัตรวชิ าชีพ 2.1.1 ประเภทวชิ า สาขาวิชา สาขางาน สาขางาน 1) ชื่อ-สกลุ 2) ชอ่ื -สกุล 3) ชอ่ื -สกลุ 2.1.2 ประเภทวชิ า สาขาวิชา 1) ชอื่ -สกุล 2) ช่ือ-สกุล 3) ชื่อ-สกุล 2.2 ครูนิเทศก ระดบั ประกาศนียบตั รวิชาชีพชั้นสงู 2.2.1 ประเภทวิชา สาขาวิชา สาขางาน สาขางาน 1) ชอ่ื -สกลุ 2) ชอ่ื -สกุล 3) ชื่อ-สกลุ 2.2.2 ประเภทวิชา สาขาวิชา 1) ชอ่ื -สกุล 2) ชื่อ-สกุล 3) ชื่อ-สกุล
5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน 29 ตัวอยาง แบบสรุปรายวิชาชีพที่นาํ ไปฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพในสถานประกอบการ รายวิชาท่ีนาํ ไปฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชีพในสถานประกอบการ ประเภทวชิ า สาขาวิชา สาขางาน ปก ารศึกษา. ระดบั ภาคเรียนที่ ประกอบดวยรายวชิ าตอ ไปน้ี 1. รหัสวชิ า ชอ่ื วิชา ท-ป-น ( ) เวลาฝก สปั ดาห ท-ป-น ( ) เวลาฝก สปั ดาห 2. รหสั วชิ า ชอ่ื วิชา ท-ป-น ( ) เวลาฝก สัปดาห ท-ป-น ( ) เวลาฝก สัปดาห 3. รหัสวชิ า ชื่อวชิ า 4. รหสั วชิ า ชื่อวิชา 1. สมรรถนะของรายวชิ าหรอื กลมุ รายวชิ าท่นี าํ ไปฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชพี ไดแก 1.1 ดา นความรู 1) 2) 3) 4) 5) 1.2 ดา นทกั ษะ 1) 2) 3) 4) 5) 1.3 ดา นพฤติกรรมลกั ษณะนิสยั 1) 2) 3) 4) 5)
30 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 2. สมรรถนะรายวิชาที่นําไปฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ รหัสวชิ า ช่อื วิชา สมรรถนะ งานทีป่ ฏิบตั ิ ใชเ วลา (ช.ม./สัปดาห) 1. 1. 2. 2. 3. 1. 4. 2. 1. 1. 2. 2. 3. 1. 4. 2. 1. 1. 2. 2. 3. 1. 4. 2. 1. 1. 2. 2. 3. 1. 4. 2. 1. 2. 1. 2. 1. 2. 1. 2. 1. 2. 1. 2. 1. 2. 1. 2.
5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน 31 ตวั อยา ง แบบแจงรายวิชาในการฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ ประเภทวิชา สาขาวชิ า สาขางาน ปก ารศึกษา ระดับ ภาคเรยี นท่ี ฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ในสถานประกอบการ ระหวา งวันท่ี ถึงวนั ที่ กลุมงาน กลมุ งาน กลมุ งาน . . . ที่ รหสั ช่ือ-สกุล ร ัหส วิชา . ประจาํ ตัว ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . ร ัหส วิชา . 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 หมายเหตุ สําหรบั แผนกวชิ าสรุปรายวิชาฝกงาน
32 5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน ตวั อยา ง แบบสรปุ รายชอื่ ผเู รยี นฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ สรุปรายชอื่ ผูเรียนฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ ประเภทวิชา สาขาวชิ า สาขางาน . ฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี ภาคเรียนท่ี / ถึงวันท่ี ระหวา งวันที่ กลมุ งาน ช่ือวิชา มีรายวิชาตอ ไปนี้ รหสั วชิ า ช่ือวิชา ท-ป-น ( ) ครูประจําวชิ า ชื่อวชิ า รหัสวชิ า ท-ป-น ( ) ครปู ระจาํ วิชา รหสั วิชา ท-ป-น ( ) ครปู ระจําวิชา 1. ช่อื สถานประกอบการ . ต้ังอยูเ ลขท่ี หมู ซอย/ถนน ตําบล อาํ เภอ . โทรสาร . จงั หวดั รหัสไปรษณยี โทรศัพท จาํ นวน คน ผเู รยี นฝกประสบการณสมรรถนะวิชาชพี ระดับ 1.1 ชอ่ื ชั้น/ป กลุม 1.2 ชื่อ ชั้น/ป กลมุ 1.3 ช่อื ชน้ั /ป กลมุ 1.4 ชือ่ ชน้ั /ป กลมุ 1.5 ชอื่ ช้นั /ป กลุม 2. ช่อื สถานประกอบการ . . ตงั้ อยูเลขท่ี หมู ซอย/ถนน ตาํ บล อาํ เภอ . โทรสาร คน จังหวดั รหัสไปรษณยี โทรศพั ท จาํ นวน ผูเรยี นฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชพี ระดับ 2.1 ชอ่ื ชน้ั /ป กลมุ 2.2 ชื่อ ช้นั /ป กลุม 2.3 ชอื่ ชั้น/ป กลมุ 2.4 ชอ่ื ชั้น/ป กลุม 2.5 ชื่อ ชนั้ /ป กลมุ หมายเหตุ กลุมงานหมายถึง กลมุ ผูเรยี นฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชีพจาํ แนกตามลักษณะงานทไ่ี ปฝก เชน สาขาวชิ า คหกรรมศาสตร ไดแ ก กลุมฝก งานโรงแรม กลมุ ฝกงานรานดอกไม กลมุ ฝก งานรา นเบเกอรี่
5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน 33 ชดุ ที่ 2 แบบสรุปขอมลู ผเู รยี นฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ตัวอยา ง แบบสรุปขอ มลู ผเู รยี นฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี ขอ มูลผเู รยี นฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี รปู ถาย นักเรียน/ นกั ศึกษา ชอื่ -สกุล (นาย/นาง/นางสาว) เลขประจําตัวประชาชน . รหัสประจาํ ตัว .ประเภทวิชา สาขาวชิ า สาขางาน ระดับชั้น ปที่ กลุม มผี ลการเรียนเฉลย่ี สะสม ฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพระหวางวันที่ ถงึ วันที่ 1. ชื่อกลมุ วชิ าฝก ประสบการณสมรรถนะวิชาชพี /รายวชิ าฝก งาน รหสั วิชา ชอ่ื วิชา ท-ป-น ( ) ครปู ระจําวชิ า รหัสวิชา ชื่อวิชา ท-ป-น ( ) ครปู ระจําวชิ า รหสั วชิ า ชือ่ วชิ า ท-ป-น ( ) ครปู ระจําวิชา 2. สถานประกอบการท่ขี อเขา รับการฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ ชือ่ ทีอ่ ยเู ลขท่ี หมู ซอย/ถนน ตําบล อําเภอ จังหวดั รหัสไปรษณีย โทรศัพท โทรสาร 3. สถานประกอบการแหงนี้ ( ) สถานศึกษาฯ จดั ให ( ) ผูเ รียนหาเอง 4. สาเหตุท่ีเลอื กฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพสถานประกอบแหงนี้ 5. ทอี่ ยูข องผูเ รียน เลขที่ หมู ซอย/ถนน ตําบล อําเภอ . จงั หวดั รหัสไปรษณยี โทรศัพท . 6. โรคประจาํ ตัว กลมุ เลอื ด 7. ผูปกครอง (ชอ่ื -สกลุ ) เกี่ยวของเปน ของผเู รยี น ทีอ่ ยูเลขที่ หมู ซอย/ถนน ตาํ บล อําเภอ . จงั หวัด รหัสไปรษณีย โทรศัพท . 8. กรณีฉกุ เฉินตดิ ตอ (ช่อื -สกุล) . ทอ่ี ยเู ลขที่ หมู ซอย/ถนน ตําบล อําเภอ . จงั หวัด รหัสไปรษณีย โทรศพั ท . 9. ช่อื -สกุล (ครทู ี่ปรกึ ษา) .
34 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน ชุดที่ 3 เอกสารท่ใี ชใ นการจดั ทาํ แผนการฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ ตวั อยา ง เอกสารที่ใชใ นการวิเคราะหส มรรถนะงานฝก รหสั วิชา ชื่อวชิ า ท-ป-น (รวม ช.ม.) หลกั สูตร ประเภทวชิ า สาขางาน สาขาวิชา จดุ ประสงคร ายวิชา สมรรถนะรายวชิ า คาํ อธิบายรายวิชา
5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 35 ตวั อยา ง แบบวเิ คราะหรายการฝก และสมรรถนะ รหัสวิชา ชอื่ วิชา ท-ป-น (รวม ช.ม.) หลักสตู ร ประเภทวชิ า สาขางาน สาขาวิชา ลําดับ รายการฝก สมรรถนะ ครู ครฝู ก ท่ี ประจาํ วชิ า พิจารณาใหค รอบคลุมเน้อื หา พจิ ารณาใหค รอบคลุมจุดประสงค ในคาํ อธิบายรายวชิ า โดยควร รายวิชาและมาตรฐานรายวิชา หรอื - เขยี นหวั ขอ การฝก ทงั้ หมดใน สมรรถนะรายวชิ า และคาํ อธบิ าย รายวิชา รายวชิ า แลว จดั หมวดหมตู าม - เนน ความสามารถในการ ลาํ ดับความสาํ คัญ ความยาก-งาย - บูรณาการเนอ้ื หาที่สมั พนั ธ ประยกุ ตใ ชความรู ความ-เขา ใจ สอดคลอ งกันไวใ นรายการฝก ทักษะและปฏบิ ัตแิ ละทกั ษะดา น เดียวกัน ความคิดในการปฏบิ ัติงานใหมี - จดั เนอ้ื หาภาคทฤษฎแี ละปฏิบตั ิ ประสทิ ธภิ าพ ที่เกีย่ วขอ งไวในรายการฝก - เขียนใหครอบคลมุ 3 ดาน คือ เดยี วกนั หรือตามความเหมาะสม พุทธพิ ิสัย ทกั ษะพสิ ยั และจิต - ทฤษฎ/ี หลักการใดตองใชในการ พสิ ยั ปฏิบัติซ้ําๆ กนั อาจจัดใน รายการฝก ตน ๆ กอ น
36 5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน รหัสวิชา ตวั อยา ง ตารางรายการฝก และเวลาที่ใชใ นการฝก หลกั สตู ร ลําดับท่ี ช่อื วิชา ท-ป-น (รวม ช.ม.) ประเภทวชิ า สาขางาน สาขาวชิ า ชอ่ื รายการฝก สัปดาหที่ จํานวนชวั่ โมง รวม
5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน 37 ตวั อยา ง แบบประมวลแผนการฝก รหสั วชิ า ชอื่ วิชา สาขาวิชา ท-ป-น (รวม ช.ม.) หลกั สตู ร ประเภทวชิ า สาขางาน กิจกรรม เวลา ลําดบั รายการฝก จดุ ประสงค การฝก อุปกรณ การประเมินผล (ช.ม.) ที่ การฝก การฝก
38 5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน ใบสงั่ งานท่ี . ควรจดั ลําดบั ตามรายการการฝก เชน ใบสง่ั งานท่ี 2.1 คือ ใบสั่งงานที่ 1 ของรายการฝกท่ี 2 วนั ที่ ลําดบั ที่ ชอื่ รายการฝก เวลา ช่วั โมง ชอ่ื งาน เวลา ชวั่ โมง ชือ่ ผูเรียน/กลุม 1. จดุ ประสงคก ารฝก - ระบสุ งิ่ ทตี่ องการใหเ กิดกับผเู รยี นจากการปฏบิ ตั ิงานน้ี (เนนจุดประสงค เชิงพฤติกรรม ดานความรู ทกั ษะและพฤติกรรมลกั ษณะนิสัย) 2. ลาํ ดับขนั้ ของงานทปี่ ฏบิ ัติ - ระบงุ านทตี่ อ งปฏิบัติตามลําดบั ขั้นตอน - หากมขี อควรระวัง/ขอเสนอแนะที่จําเปน ใหระบไุ วในข้ันตอนน้ัน ๆ 3. วัสด/ุ อุปกรณ - ระบรุ ายการวัสดุ อุปกรณ เคร่อื งมอื ทใ่ี ชใ นการปฏบิ ัตงิ าน 4. การประเมินการทํางาน - ระบสุ ่งิ ที่ตอ งการประเมินจากการฝก วธิ กี ารประเมิน เกณฑก ารประเมนิ - เนนการประเมินตามสภาพจริง ทั้งกระบวนการ ผลงาน ลกั ษณะนิสยั
5 การฝก ประสบการณ การจัดโครงงาน 39 ชุดท่ี 4 แบบรายงานการนเิ ทศนกั เรยี น/นกั ศกึ ษาฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ ตัวอยา ง แบบนิเทศผเู รยี นฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชพี ในสถานประกอบการ ชอ่ื สถานประกอบการ รหสั วชิ า ช่อื วิชา นเิ ทศครั้งท่ี วันที่ ดี = 3 พอใช = 2 ครูนิเทศกใหร ะดับคะแนน 5 ระดบั คือ ดีมาก = 4 ปรบั ปรงุ = 1 ไมผาน = 0 (70-79%) (60-69%) (80% ขน้ึ ไป) (50-59%) (ตา่ํ กวา 49%) หวั ขอ การนิเทศ ท่ี ช่อื - สกุล ความรู ขอ เสนอแนะ ทักษะ เจตคติและ ิกจ ินสัย 1 สาํ หรับครูฝก/ผคู วบคุมการฝก . 2 ผูควบคุมการฝก 3 ครฝู ก ลงนาม 4 )( ) 5 ขอ เสนอแนะ ลงนาม ( บนั ทกึ การนิเทศ รายงานการนิเทศ ครูประจําวชิ า/ครูนเิ ทศก (กรณีมปี ญหา) การแกป ญหาเบอื้ งตน ) ลงนาม ( ความเห็นหัวหนาแผนกวิชา ความเห็นหัวหนา ความรวมมอื หัวหนาความรว มมือ ลงนาม ) ลงนาม หวั หนาแผนกวิชา ( ) ( รอง ผอ. ฝายวชิ าการ ลงนาม ) ความเห็น รองผูอํานวยการฝายวิชาการ (
40 5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน ตวั อยา ง แบบรายงานการนิเทศผเู รยี นฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ ชื่อสถานศึกษา . ชื่อสถานประกอบการ ชื่อผูควบคุมการฝก/ครูฝก ภาคเรียนท่ี ปก ารศกึ ษา ระดับชน้ั ประเภทวชิ า สาขาวชิ า รหัสวิชา ช่ือวชิ า นิเทศครั้งที่ วันท่ี หวั ขอ การนเิ ทศ ท่ี ช่อื -สกุล ขอเสนอแนะ 1 รายงานการนเิ ทศ ครปู ระจําวชิ า/ครูนเิ ทศก 2 ) 3 ลงนาม 4 ( หัวหนา แผนกวิชา 5 ) 6 ลงนาม 7 ( รอง ผอ. ฝา ยวชิ าการ 8 ) 9 ลงนาม 10 ( บันทกึ การนิเทศ ความเหน็ หัวหนา แผนกวิชา ความเห็นรองผูอ ํานวยการฝา ยวชิ าการ
5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน 41 ชุดท่ี 5 เอกสารเกี่ยวกบั การประเมนิ ผล ตวั อยา ง แบบสรปุ ผลการประเมินผเู รยี นฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพของครนู เิ ทศก ช่อื สถานประกอบการ ช่อื สถานศกึ ษา . ระดับชน้ั ประเภทวชิ า ภาคเรยี นที่ ปการศึกษา สาขาวิชา ท-ป-น รหสั วิชา ชอ่ื วชิ า หัวขอการประเมนิ ที่ ชอ่ื -สกุล ขอเสนอแนะ ลงชื่อครฝู ก 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 ขอเสนอแนะ ลงนาม ครปู ระจาํ วิชา/ครูนเิ ทศก ( ) ลงนาม หัวหนาแผนกวิชา ()
42 5 การฝกประสบการณ การจัดโครงงาน ตวั อยา ง แบบสรปุ การประเมินผลการฝก ประสบการณสมรรถนะวชิ าชพี ในสถานประกอบการของครฝู ก ชอ่ื สถานศึกษา . ชอ่ื สถานประกอบการ ภาคเรียนที่ ปก ารศึกษา ระดบั ชั้น ประเภทวชิ า สาขาวชิ า ท-ป-น รหสั วชิ า ช่ือวิชา ท่ี ช่อื -สกลุ ความ ูร ลงชื่อครฝู ก ระดบั หมายเหตุ การปฏิบั ิตงาน ุคณ ัลกษณะนิ ัสย คะแนน รวม 10 30 30 70 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 ลงนาม ผูค วบคุมการฝก ลงนาม ผูจัดการบรษิ ัท () () หมายเหตุ 1. สดั สว นการใหคะแนนข้ึนอยูกบั รูปแบบของการฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี 2. ระดบั คะแนน 5 ระดับ คือ ดีมาก (80% ข้ึนไป) = 4 ดี (70-79%) = 3 พอใช (60-69%) = 2 ปรบั ปรุง (50-59%) = 1 ไมผ า น (ต่ํากวา 49%) = 0
5 การฝก ประสบการณ การจดั โครงงาน 43 ตวั อยา ง แบบสง ผลระดับคะแนนของนักเรียน/นกั ศกึ ษาฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชพี ช่อื สถานศกึ ษา . ชื่อสถานประกอบการ ประเภทวิชา สาขาวิชา สาขางาน ระดบั ช้ัน ปที่ กลมุ ภาคเรียนที่ ปการศกึ ษา ท-ป-น ครปู ระจาํ วิชา รหัสวิชา ช่อื วิชา สถาน สถานศึกษา รวม ระดบั ประกอบการ (30) คะแนน (100) ท่ี ช่อื -สกลุ (70) ความรู การป ิฏ ับติงาน ุคณ ัลกษณะนิ ัสย ความรู การป ิฏ ับ ิตงาน ุคณ ัลกษณะนิ ัสย 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 ลงนาม ครูประจําวิชา/ครูนเิ ทศก ลงนาม หวั หนาแผนก () () หมายเหตุ สัดสวนการใหคะแนนใหเปนขอ ตกลงระหวางสถานศกึ ษากบั สถานประกอบการ ตามระเบยี บ กระทรวงศกึ ษาธิการ วาดว ยการประเมินผลการเรยี นตามหลกั สูตรประกาศนยี บัตรวชิ าชีพ (ปวช.) และการประเมินผลการเรียนตามหลักสตู รประกาศนยี บัตรวชิ าชพี ช้ันสูง (ปวส.) เกณฑก ารประเมนิ ผล ดมี าก (75-79%) ใหร ะดบั คะแนน 3.5 ดเี ย่ยี ม (80% ขน้ึ ไป) ใหระดับคะแนน 4 ดีพอใช (65-69%) ใหร ะดบั คะแนน 2.5 ดี (70-74%) ใหร ะดับคะแนน 3 ออ น (55-59%) ใหร ะดับคะแนน 1.5 พอใช (60-64%) ใหร ะดบั คะแนน 2 ไมผ าน (ตา่ํ กวา 50%) ใหร ะดบั คะแนน 0 ออ นมาก (50-54%) ใหระดับคะแนน 1
44 5 การฝกประสบการณ การจดั โครงงาน ชดุ ท่ี 6 หนังสอื รับรองการฝก ประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพ ตวั อยา ง หนังสอื รบั รองการฝกประสบการณสมรรถนะวชิ าชีพ ชือ่ สถานประกอบการ . หนังสือรบั รองการฝกประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ ขอรับรองวา (นาย/นางสาว) . ไดผ า นการฝกประสบการณส มรรถนะวชิ าชีพตามหลกั สูตร . . ประเภทวิชา สาขาวชิ า สาขางาน ถงึ วันท่ี . ณ สถานที่ฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชพี . ท่ีตั้ง , ระยะการฝก ประสบการณส มรรถนะวิชาชีพ วนั ท่ี จํานวน ชวั่ โมง จงึ ออกหนงั สือรับรองฉบับน้ีไวเ ปนสําคัญ ออกให ณ วันท่ี . ( . ตําแหนง ) .
Search