สนทนาภาษาธรรม เล่ม 17

สนทนาภาษาธรรม เลม ๑๗ จากเว็บไซตกลั ยาณธรรม ตอบปญหาโดย ทานอาจารย ดร.สนอง วรอไุ ร

ชมรมกลั ยาณธรรม หนังสือดีอันดบั ท่ี ๑๒๐ สนทนาภาษาธรรมเลม ๑๗ : จาก website kanlayanatam.com ตอบคำถามโดย : ทา นอาจารย ดร.สนอง วรอไุ ร ชมรมกัลยาณธรรม ขอนอ มถวายเปน พุทธบูชา จัดพมิ พถ วายเปน พทุ ธบชู าโดย และ ชมรมกลั ยาณธรรม ๑๐๐ ถ.ประโคนชยั ต.ปากน้ำ อ.เมอื ง กราบบูชาอาจริยคณุ จ.สมุทรปราการ โทร. ๐๒-๗๐๒๙๖๒๔ แด หรอื ชมรมกัลยาณธรรม ๘๙/๖-๗ ซอยศกึ ษาวทิ ยา ถ.สาธรเหนอื ทานอาจารย ดร.สนอง วรอไุ ร สีลม บางรกั กทม. โทร. ๐๒-๖๓๕๓๙๙๘ ภาพปก : ภาพประกอบ : ดญ.กมลกานต สมุทรรัตนกุล คตธิ รรมประจำฉบบั : ธรรมะของพระโพธิสตั ว รปู เลม-จดั พมิ พ : กอ นเมฆแอนดก นั ยก รปุ โทร.๐๘๙๗๘๕-๓๖๕๐ พมิ พครัง้ ท่ี ๑ : ๕,๕๐๐ เลม สพั พทานัง ธมั มทานัง ชินาติ การใหธรรมะเปนทาน ยอ มชนะการใหท ัง้ ปวง www.kanlayanatam.com

คำนำในการจัดพมิ พถวายเปนพทุ ธบชู า อนุโมทนากถา ชีวิตยอมตองเรียนรู ทนสูเพ่ือผานพนทุกฤดูกาล ยาม หนังสือเลมนี้สำเร็จไดดวยปญญา ขันติ เมตตา และ พายุรายฝนพรำ อยาหมดกำลังใจเพราะฟาใสในเวลาหลังฝน ความเพียร อันแรงกลา ที่ครูผูโอบออมมีจิตเมตตา สงปญหา จะตามมาสักวัน การเรียนรูเพื่อรูจักความพนทุกข จำเปนตอง มาใหขาพเจาไดสรางและสั่งสมบารมีดังที่ไดกลาวมาขางตน มโี จทยใหเรยี นรู นนั่ คอื ความทกุ ข ซ่งึ เปลยี่ นบทเรียนเวียนมาให ขา พเจา ขอบคณุ ครทู กุ ทา น ขอบคณุ ทกุ คนทรี่ ว มกระทำกรรม ให ศึกษาไมรูจบ หนังสอื สนทนาภาษาธรรมเลมที่ ๑๗ สำเรจ็ เปนรปู เลมเพ่อื เผย แพร สนทนาภาษาธรรมเลม ๑๗ เปน หนงึ่ ในหลกั ฐานทแ่ี สดง วา ชวี ติ ผคู นทว มทน ดว ยทกุ ขเ หลอื ประมาณ การศกึ ษาธรรมยอ ม ขา พเจา อา งเอาอานสิ งสแ หง บญุ อนั เกดิ ขน้ึ จากการให นำไปสคู วามพน ทกุ ข และชา งโชคดที เ่ี รามกี ลั ยาณมติ รอยา งทา น ธรรมเปน ทานในครงั้ น้ี จงบนั ดาลใหท กุ ทา นทร่ี ว มในกระบวนกศุ ล อาจารย ดร.สนอง วรอไุ ร เปน พอ ในบา นธรรมะ ของชาวกลั ยาณ กรรมมีปญญาเห็นถูก มีดวงตาเห็นธรรม นำพาชีวิตไปสูความ ธรรมทุกคน สวัสดี ทั้งในชาตปิ จ จุบนั และชาตถิ ดั ไป จงทุกทา นทุกคนเทอญ ขอบุญกุศลปญญาบารมีท่ีทานอาจารยเพียรเมตตา ดร.สนอง วรอุไร อยา งตอ เนือ่ งมา จงเปน พลังปจ จัยดลใหถงึ ความพน ทุกข และ สิ่งสงู สดุ ทที่ านอธิษฐานไวเ ทอญ คณะผจู ัดทำ ชมรมกัลยาณธรรม

๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ๓๑. ชวี ิตเลอื กได ............................................................................................. ๗๘ ๓๒. เผาปราสาท ............................................................................................. ๗๙ หนา ๓๓. หายใจเพือ่ สขุ ภาพ .................................................................................. ๘๑ ๓๔. เย็นตา-ชาลิ้น ........................................................................................... ๘๓ ๑. คนข้ีสงสาร ............................................................................................... ๑๐ ๓๕. เร่อื งเดยี วทสี่ งสยั .................................................................................. ๘๔ ๒. บุญท่ีเขาจะไดรับ .................................................................................... ๑๒ ๓๖. ผา ตัดหรอื ไมผ า ตัด ................................................................................ ๘๕ ๓. เครยี ดเพราะอยูหางไกล ..................................................................... ๑๓ ๓๗. ความรักเหมอื นไฟเผา .......................................................................... ๘๖ ๔. แตงงานกบั คนเกาหลี .......................................................................... ๑๔ ๓๘. อวิชชาเปน เหตุ ....................................................................................... ๘๗ ๕. กลัวนรกไมต กนรก ................................................................................ ๑๗ ๓๙. ยงั แกไ ขได ................................................................................................ ๘๙ ๖. กลวั กรรม .................................................................................................. ๑๘ ๔๐. ตน่ื เตนงาย ................................................................................................ ๙๐ ๗. คนอยากดี ................................................................................................. ๑๙ ๔๑. ดที ่ีถกู ตำหนิ .............................................................................................. ๙๑ ๘. เราเปน ใครสำคัญกวา .......................................................................... ๒๒ ๔๒. นักศึกษาปญญานอย ............................................................................ ๙๓ ๙. เคยฟง มาวา ............................................................................................. ๒๖ ๔๓. มเี พื่อนดีอยูกับตัว .................................................................................. ๙๕ ๑๐. ที่ไหนดี ....................................................................................................... ๒๙ ๔๔. ไมเขา ขางแม ............................................................................................ ๙๖ ๑๑. ทางสูความวิบัติ ...................................................................................... ๓๐ ๔๕. มีใครเหมอื นบาง .................................................................................... ๙๘ ๑๒. แพก ิเลสกาม ............................................................................................ ๓๒ ๔๖. แกไ ขได ................................................................................................... ๑๐๑ ๑๓. บัวใกลบาน ................................................................................................ ๓๓ ๔๗. ปรารถนาพทุ ธภูมิ ................................................................................ ๑๐๓ ๑๔. นอนอยา งพระสารีบตุ ร ....................................................................... ๓๕ ๔๘. ไมแนใ จ .................................................................................................... ๑๐๕ ๑๕. มาตรวดั คนดี ............................................................................................ ๓๖ ๔๙. ขอบรรลโุ สดาบันในชาตนิ ี้ ............................................................... ๑๐๗ ๑๖. ปรบั ความเหน็ ใหถ กู .............................................................................. ๓๗ ๕๐. เพ่งิ คิดได ................................................................................................ ๑๐๘ ๑๗. เพ้ียนดี ........................................................................................................ ๔๐ ๕๑. ขอคำแนะนำ ......................................................................................... ๑๑๑ ๑๘. มองตามธรรม ......................................................................................... ๔๕ ๕๒. คนอยากดี ............................................................................................. ๑๑๒ ๑๙. มิจฉาสมาธิ ............................................................................................... ๕๐ ๕๓. จัดงานศพใชเ งินมาก ......................................................................... ๑๑๖ ๒๐. ส.ู ..สู...และสู .............................................................................................. ๕๒ ๕๔. ผมคงจะคาใจ ....................................................................................... ๑๑๗ ๒๑. นักบวชทเี่ ห็นผิด ...................................................................................... ๕๖ ๕๕. ผีสงิ หรอื ผีเขา ...................................................................................... ๑๒๒ ๒๒. หวงผูกมอื หลุด ........................................................................................ ๕๘ ๕๖. เจาคุณฯ สอนไว .................................................................................. ๑๒๔ ๒๓. ขายไปกลุมไป ........................................................................................... ๖๑ ๕๗. ชแ้ี นะไดไ หม .......................................................................................... ๑๒๖ ๒๔. อุทิศบุญใหญใ ชหน้เี วร .......................................................................... ๖๓ ๕๘. ฮวงจยุ และโหราศาสตร .................................................................. ๑๒๗ ๒๕. หาเกราะปอ งกันตัว ............................................................................... ๖๕ ๕๙. เงนิ กู- เงินยืม ......................................................................................... ๑๒๙ ๒๖. บาปหรือไม ............................................................................................... ๖๗ ๖๐. เปดรา นขายแวนตา ............................................................................ ๑๓๐ ๒๗. คำพูดตเิ ตียน ............................................................................................ ๖๘ ๖๑. มิตรดที ส่ี ดุ .............................................................................................. ๑๓๓ ๒๘. ยังคงเหมือนเดมิ .................................................................................... ๖๙ ๖๒. แนะนำสถานทดี่ ว ยคะ ....................................................................... ๑๓๔ ๒๙. ทำบาปแลกปริญญาบตั ร .................................................................... ๗๔ ๖๓. ทำได-ซอมได ......................................................................................... ๑๓๕ ๓๐. ผูไ มรูชอบละเมิด .................................................................................... ๗๖ ๖๔. ขอขมากรรม ......................................................................................... ๑๓๖ ๖๕. ชัดเมื่อเห็นแจง .................................................................................... ๑๓๗

๖๖. พิสจู นค ำสอน ........................................................................................ ๑๓๙ มาคัณฑยิ สตู ร‫‏‬ ๖๗. ใกลเ กลอื กินดา ง .................................................................................. ๑๔๐ ๖๘. สรรพสงิ่ เปน ครู .................................................................................... ๑๔๑ ดูกอนมาคัณฑิยะ เปรียบเหมือนบุรุษโรคเรื้อน มีตัว ๖๙. ชว ยไดดวยปญ ญา .............................................................................. ๑๔๓ เปน แผลมีตัวสุก อนั กิมิชาติบอนอยู เกาปากแผลอยูดวย ๗๐. บาปเทาที่ทำ .......................................................................................... ๑๔๔ เล็บ ยางกายใหร อ นท่ีหลมุ ถานเพลิง ๗๑. ด่ืมไมเหมือนกนั .................................................................................... ๑๔๖ ๗๒. บญุ จากการภาวนา ............................................................................. ๑๔๗ ดูกอนมาคัณฑิยะ บุรุษโรคเรื้อนคนโนนมีตัวเปนแผล มีตัวสุก ๗๓. เพิ่งดูตวั เองออก ................................................................................. ๑๔๘ อันกมิ ิชาตบิ อนอยู เกาปากแผลอยดู วยเล็บ ยางกายใหร อน ท่ีหลมุ ถาน ๗๔. เหมอื นมมี ดแมลงไตห นา .................................................................. ๑๕๑ เพลงิ ดวยประการใด ๆ ปาก แผลเหลานัน้ ของบรุ ุษโรคเรื้อนนั้นเอง ยิง่ ๗๕. เลอื กปฏิบัติตามศรัทธา ................................................................... ๑๕๒ เปน ของไมสะอาดข้ึนมีกลิ่นเหม็นขน้ึ และเนา ขนึ้ ดวยประการน้ัน ๆ และ ๗๖. หนอู ยปู ระเทศอเมริกา ...................................................................... ๑๕๕ จะมีความเปนของนา ยินดีนา พอใจสกั หนอยหนง่ึ ก็คอื ปากแผลทัง้ หลาย ๗๗. ตายแลวทง้ิ หมด .................................................................................. ๑๕๘ มกี ารเกาแผลเปน เหตเุ ทาน้นั ฉันใด ๗๘. รจู ริงไมโตแ ยง ..................................................................................... ๑๖๒ ๗๙. ไมเสียเงนิ เปลา .................................................................................... ๑๖๗ ดกู อ นมาคณั ฑยิ ะ สตั วท ง้ั หลายกฉ็ นั นนั้ แล ยงั ไมป ราศจากความ ๘๐. บาปของคนอ่ืน .................................................................................... ๑๗๑ กำหนัดในกาม ถูกกามตัณหาเคีย้ วกนิ อยู ถกู ความเรารอ นท่เี กิดขึ้น เพราะ ๘๑. กรรมใกลตาย ...................................................................................... ๑๗๒ ปรารภ กามเผาอยเู สพกามอยู ๘๒. จติ ไมดับดวยมีกิเลสค้ำ ..................................................................... ๑๗๕ ๘๓. สงคนื สูธรรมชาติ ............................................................................... ๑๗๙ ดกู อ นมาคณั ฑยิ ะ สตั วท ง้ั หลายผยู งั ไมป ราศจากความกำหนดั ใน ๘๔. หมดวิบากแลว ดเี อง .......................................................................... ๑๘๑ กามอนั กามตณั หาเคย้ี วกนิ อยู ถกู ความเรา รอ นทเี่ กดิ ขนึ้ เพราะกามเผาลน ๘๕. หมดไดด ว ยสติ ..................................................................................... ๑๘๒ อยู เสพกามอยูดว ยประการใด ๆ กามตัณหายอมเจริญแกส ัตวเ หลานั้น ๘๖. โรคซึมเศรา ........................................................................................... ๑๘๔ และสัตวเหลาน้ันก็ถูกความเรารอนที่เกิดเพราะปรารภกามเผาอยู ดวย ๘๗. ทำบุญขนึ้ บานใหม ............................................................................... ๑๘๕ ประการน้นั ๆ และจะมีความเปน ของนา ยินดี นาพอใจสักหนอยหน่ึง ก็ ๘๘. หนี้กรรมทีย่ งั ตองชดใช .................................................................... ๑๘๖ เพราะอาศัยกามคุณท้งั หา เทา น้ัน. ๘๙. ปญ หาหมดดวยปญญา ..................................................................... ๑๙๐ ๙๐. งานทผี่ ดิ ศีล .......................................................................................... ๑๙๒ ๙๑. ทำบญุ ผา นธนาคาร ............................................................................ ๑๙๓ ๙๒. เขา ถงึ ดวยการปฏิบตั ิ ........................................................................ ๑๙๔ ๙๓. ใชอ ริ ยิ าบถทเ่ี หมาะสม ...................................................................... ๑๙๖ ๙๔. ปฏิบัติธรรมแตไ ดอ ธรรม ................................................................. ๑๙๙ ๙๕. บคุ คลมกี รรมเปน ของตัว ................................................................. ๒๐๑ ๙๖. ไดบุญไหม .............................................................................................. ๒๐๔ ๙๗. ไมอ ยากคุยกบั ใคร .............................................................................. ๒๐๕

1๑0๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๑1๑1 ๑. คนขี้สงสาร คำตอบ (๑). ตามทบ่ี อกเลา ไปเรยี กวา มจี ติ ออ น จติ ออ นคอื จติ ท่ี คำถาม กราบเรียนทา นอาจารยส นองที่เคารพอยางสูง มกี ำลงั สตไิ มก ลา แขง็ จงึ รบั สงิ่ ทเี่ ขา กระทบจติ ไมท นั อารมณป รงุ ดฉิ นั ขออนโุ มทนาบญุ กบั ทา นอาจารย ทไี่ ดช ว ยใหค วาม แตง ของจติ จงึ เกดิ ขนึ้ มผี ลทำใหจ ติ หวน่ั ไหว วธิ แี กต อ งพฒั นาจติ ใหม ีกำลังสติเพมิ่ มากขนึ้ ดว ยสวดมนตก อนนอน หลังสวดมนต กระจางแกหลายๆทานที่กำลังคนหาหนทางหลุดพน ตามหลัก เอาจิตจดจออยกู ับลมหายใจเขา-ออก นาน ๑๕-๓๐ นาที ตอง พระพุทธศาสนา ดิฉันก็เปนหน่งึ ในนั้นดว ย ดฉิ ันขอความกรุณา ปฏบิ ตั ิไปเรอ่ื ยๆ จนจิตตั้งมั่นเปน สมาธไิ ดเมื่อใดแลว จะไมม ีส่งิ อาจารยชว ยตอบคำถามดงั น้ี กระทบใดทำใหจ ติ หวน่ั ไหวได ๑. ดฉิ นั เปน คนขสี้ งสาร และรองไหไดงายๆ เชน ตอน (๒). อธษิ ฐานเพอ่ื การมีศีล ๕ เปนสิ่งดี แตผลของการ ยืนเคารพเพลงสรรเสรญิ ฯ กอนดูหนงั ถา ดิฉันคดิ ตามเน้อื เพลง อธษิ ฐานจะเปน จรงิ ได ตอ งพัฒนาใจใหม ศี ลี ๕ คุมอยทู ุกขณะ บางครั้งกเ็ กิดต้ืนตนั แลว กร็ องไหออกมา หรืออา นหนังสอื ดทู วี ี ตนื่ หากประพฤตแิ ลว ศลี ยังขาด ยงั มีไมครบ ตองขอขมาตอ ดหู นังท่มี ีเรือ่ งเศราๆกจ็ ะรองไห อยางน้ีถอื วาจติ ออนหรอื ไมค ะ หนา พระพทุ ธรปู แลว พฒั นาใจดว ยการสวดมนตก อ นนอน ตองแกไขยังไง หลงั สวดมนตแ ลวเสร็จตอ งเจรญิ อานาปานสติอยเู สมอ ๒. ตนเองต้งั ใจจะถือศลี หา ตองสวดสมาทานศีลตอน ทำมดใหตายโดยไมต งั้ ใจ ไมเรยี กวา ศีลขาด แต เชา ทกุ วนั ไหมคะ ตอนนส้ี วด นโม ๓ จบ แลว สวดปาณาติปาตา เปนศลี ทะลุ ครับ .......หรือแคอธิษฐานจิตตั้งใจวาจะทำก็เพียงพอ แลวถาทำศีล ขาดหรือพรองตองทำอยางไร ถาวันน้ันตั้งใจถือศีลและเกิดทำ ในขณะน้ี ซ่งึ ไดอ ยใู นกายอนั ไดพบธรรมและมีโอกาสอันดี มดตายโดยไมไดต ัง้ ใจถอื วา ศีลขาดไหม อันไดม าโดยยาก การตง้ั ใจฟง ตง้ั ใจคิดไตรต รอง ขอบพระคุณอาจารยอยางสูงคะ ขอพระรัตนตรัย และตง้ั สมาธิทง้ั คืนและวัน เพอ่ื ปลดปลอยตนเองและผอู ่นื คมุ ครองอาจารยต ลอดไป ใหหลดุ พนจากการเวียนวา ยตายเกิด คอื กิจปฏบิ ตั ิของพระโพธิสตั ว

1๑2๒ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๑1๓3 ๒. บุญทเ่ี ขาจะไดัรบั ๓. เครียดเพราะอยหู างไกล คำถาม คำถาม สงสัยมานานแลว ครับ หนเู คยฟงอาจายบ รรยายธรรมทว่ี ดั ร่ำเปง และศกึ ษา อาจารย ครับ... บญุ ที่เราทำอุทิศใหแ กผูตายโดยการ อา นหนงั สือธรรมะ ของอาจารย เรื่อง ตายแลว ฟนตนื่ มาเลา นมิ นตพ ระมาสวดบังสุกุลมาตกิ า และเลย้ี งพระถวายภัตตาหาร ไดขอคดิ และ ส่งิ ดๆี กลบั มาหลายเรื่องคะ น้นั ... หากวา ผทู ่เี ราทำบุญอุทิศใหน นั้ เขาไปเกดิ แลว ไมว า จะเปน ภพภมู มิ นุษย เทวดา อบายภูมิ หรอื สัตวเ ดรจั ฉาน เขาจะไดรบั ขอรบกวน กราบเรียนถามอาจารยสนอง ดงั นีค้ ะ บญุ ในรูปแบบใดในแตล ะภพภมู ิที่เขาเกิดครบั .... หนู และแฟนมเี รอ่ื งทกุ ขใ จ คอื ตอนน้ี เราทงั้ สองคน อยู คนละทค่ี ะ พยายามหางานใหแ ฟนมาอยทู ที่ างเหนอื มาประมาณ ทผ่ี มสงสยั มากท่สี ดุ คือ หากเขาเกิดใหมเปน มนุษยแลว ๒ ป กวา แลวคะ แตย ังไมม โี อกาสเลย หนูและแฟนเครยี ดมาก อยใู นสมยั เดียวกนั กบั เรา.. คือเรากย็ ังไมตาย (แตอาจจะแก ไมร จู ะแกไ ขปญ หาอยา งไรดี ทกุ วนั นก้ี ไ็ ดแ ตห าโอกาสและรอคอย กวาเขาหนอย) แลว เรากท็ ำบุญใหเ ขาทุกๆปบญุ ที่เขาไดรับจะ โอกาสไปเร่อื ยๆ อายกุ ม็ ากข้ึนทุกวนั ครนั้ จะใหห าใครคนใหม ใจ เปนแบบใดครับ มนั ก็ไมใชเรอื่ งงายคะ ในการเปล่ียน จงึ อยากจะถามอาจารยว า ตอ งทำบญุ กศุ ล อะไรคะ จงึ คำตอบ จะไดมีโอกาสมาอยูดวยกนั อยา งมีความสุขคะ การทำบญุ แลวมเี จตนาอทุ ศิ บญุ ใหผ ูอ่นื จะสมั ฤทธิ์ ขอกราบขอบพระคุณอาจายลวงหนา คะ ผลไดตอเมือ่ ตอ งมผี อู ุทิศบญุ ตอ งมีบญุ ทอ่ี ุทิศ และตอ งมีผู มาอนโุ มทนาบญุ เมื่อปจจยั ท้งั สามถงึ พรอ ม ความอ่ิมใจ (ปต )ิ คำตอบ ยอมเกิดขนึ้ กบั สัตวบคุ คลผอู นุโมทนาบุญ ความเครยี ดเปนบาป ใชแ กป ญหาไมได หากผูใ ดปฏบิ ัติ แมวามีคนที่เทากนั หรอื ดอ ยกวามาดูถกู เราดวยความหย่ิงยโส ทาน ศลี ภาวนา จนบงั เกดิ ผลเปน บญุ ทท่ี ำใหด วงดไี ดแ ลว ปญ หา การยกเขาผนู ้ันไวเ หนือกระหมอ มดวยความเคารพอยางสูง ดังกลา วจะหมดไปไดเอง ดจุ ดงั อาจารยของเรา คือกจิ ปฏิบตั ขิ องพระโพธิสัตว

1๑4๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๑1๕5 ๔. แตง งานกบั คนเกาหลี มหายาน ไมท ราบวาทำอยา งน้ถี กู ไหมคะ นกิ ายมหายานตางกับ พทุ ธบานเราอยา งไรคะ คำถาม กราบเรียนทานอาจารยสนองทเี่ คารพอยา งสูง ๒. ดฉิ ันเร่ิมนับถอื ศลี ๕ แตไมไดก ลาวอาราธนา และ ดฉิ นั ขออนโุ มทนากบั คณุ ความดที ง้ั หลายทท่ี า นอาจารย บางครง้ั เผลอพดู โกหกแตไ มไ ดท ำใหค นอนื่ เดอื ดรอ น ถอื วา บาป ไหมคะ ไดก ระทำมา ทำใหศาสนาพุทธ ดำเนนิ ไปตามแนวทางทีถ่ ูก และ ไดร บั การยอมรบั จากคนรนุ ใหมท สี่ นใจธรรมะทพี่ สิ จู นไ ด ดฉิ นั เปน ๓. เคยตง้ั ใจวา จะไมก นิ เนอื้ สตั วท กุ วนั พระ เพอื่ ถวายแด คนสนใจธรรมะมาตงั้ แตเ ดก็ อยากทำความดชี อบชว ยเหลอื สตั ว ในหลวงแตท ำไดส กั พกั กท็ ำไมไ ด เพราะยงุ แตค ดิ เรอื่ งอาหารของ ท่อี อนแอ เมอ่ื ๙ ปกอนไดแ ตง งานกบั คนเกาหลแี ละมาใชช วี ิต ลูกมากอน การท่ีเสยี ความตงั้ ใจอยางน้ี เปนบาปผิดศีล ๕ หรอื ทนี่ ี่ ตอนน้ดี ิฉนั มลี ูกสาว ๒ คนอายุ ๗ ขวบและ ๕ ขวบเมื่อเขา เปลาคะ โตมาอยากใหเขาไดทำงานดานการชวยเหลือสังคม ดิฉันก็เลย ทำเปนตวั อยางโดยการเปนอาสาสมัคร ชว ยงานสงั คมท่จี ำเปน คำตอบ ดานบริการตางๆ ที่น่ีเขามีงานชวยเหลือสังคมใหทำมาก และ ผใู ดประพฤตถิ กู ตรงตามบญุ กริ ยิ าวตั ถุ ๑๐ คอื บำเพญ็ เพราะไมไดทำบุญกับวัดก็ทดแทนโดยการทำงานดานชวยเหลือ แทนทำแลว สบายใจ และมคี วามสุขที่ไดท ำงานดานนี้ มีองคกร ทาน รกั ษาศลี เจรญิ จิตตภาวนา ประพฤตอิ อนนอม ชวยเหลือ ประสานงานใหอำนวยความสะดวกแกผูที่สนใจ เด็กนักเรียนท่ี ผูอืน่ แบงความดใี หผ อู ืน่ ยินดีในความดที ่ผี อู นื่ กระทำ ฟงธรรม น่ี จะตองผา นการทำงานใหก ับสังคมในชวงปด เทอม และคนที่ เทศนาธรรมและทำความเหน็ ใหถ กู ตรง การประพฤตทิ ง้ั สบิ อยา ง ทำผดิ กฏหมายเล็กนอย จะถกู ลงโทษใหทำงานใหการชว ยเหลือ น้ีเปนบญุ จะประพฤติ ณ ท่แี หงใด ไดผลเปน บญุ ท้งั นัน้ จึงไม สงั คมแทนการจองจำ ถา บานเราเปนอยา งนบี้ า งกจ็ ะดไี มนอ ย จำเปน ตอ งไปทำทวี่ ัด ดฉิ ันมคี ำถามขอรบกวนทานอาจารยดังนค้ี ะ (๑). ชที้ างธรรมใหล กู สาวประพฤตธิ รรมนนั้ ถกู ตอ งแลว ๑. ดิฉันใหลูกสวดมนตไหวพระกอนนอนและกอนไป สวนนิกายมหายานเปนการปฏิบัติธรรมตามแนวทางของพระ โรงเรยี น และ จะพาไปสถานธรรมเดอื นละครงั้ ซง่ึ เปน พทุ ธนกิ าย โพธสิ ัตว ซึง่ นยิ มปฏิบัติอยูในทิเบต จนี ญปี่ ุน ฯลฯ สวนหนิ ยาน หรอื เรียกไดอีกอยา งหน่งึ วา เถรวาท เปนการปฏบิ ัติธรรมตาม แนวทางของพทุ ธสาวก นยิ มปฏบิ ตั กิ นั ในศรลี งั กา พมา ไทย ฯลฯ

๑16๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๑1๗7 แตการปฏิบัติของท้ังสองแบบเขาถึงสภาวะนิพพานไดเหมือน ๕. กลัวนรกไมต กนรก กัน คำถาม (๒). คำวา “อาราธนา” หมายถงึ เชอ้ื เชญิ นมิ นต ขอรอ ง กราบทานอาจารย ดร.สนอง ทีเ่ คารพ ฯลฯ ซงึ่ ใชก บั พระสงฆห รอื สง่ิ ศกั ดส์ิ ทิ ธิ์ แตห ากผใู ดพฒั นาจติ ใหม ี หนู ขอเรยี นถามวา หากหนไู ดท ำความผิด โดยลวงเกนิ ศลี ๕ คุมใจไดแ ลว ไมจำเปน ตองไปขอรอ งใครใหม าบอกศลี ให กบั สามีของคนอื่น แตไมถึงกบั มเี พศสัมพนั ธ ตอมาหนูสำนึกผิด อนง่ึ การพดู โกหก แมม ไิ ดท ำใหค นอน่ื เดอื ดรอ น ยงั เปน จึงไดเลิก และไดสารภาพความผิดตอหนาพระพุทธรูป พรอม บาปไดตรงทไ่ี มมสี ัจจะ ใหคำมั่นวาจะไมประพฤติผิดเชนนั้นอีกตลอดชีวิต และไดขอ อโหสิกรรมตอหญิงผูเปนภรรยาแลว หนูยังจะตองตกนรกอีก (๓). ไมเ ปน บาปอนั เนอื่ งมาจากผดิ ศลี แตเ ปน บาปอนั เนอื่ ง หรอื ไมจ ากบาปกรรมท่ีเคยทำไว เพราะตอนนี้หนกู ลัวบาปกรรม มาจากผดิ ธรรม (ขอ ๔ เบญจธรรม) คือ ไมมีสจั จะคมุ ครองใจ มาก จติ ของผทู ย่ี ดึ ตดิ กบั คนทรี่ ักระส่ำระสายดจุ สายน้ำ ขอขอบคุณทา นอาจารยมากคะ ท่เี มตตา จติ ของผทู เ่ี กลยี ดชงั ศัตรูเผาไหมด่งั เชน ไฟ จิตของผูทโ่ี งเ ขลา หลงลมื ไปวา จะรับอะไรไว คำตอบ และจะท้งิ อะไร เตม็ ไปดวยความบดบัง นอกจากไมป ระพฤตทิ ุศลี ขอกาเมสุมจิ ฉาจารแลว หาก การไมยดึ ติดกับส่งิ ตา งๆ คือกิจปฏิบตั ขิ องพระโพธิสตั ว ยงั ประพฤตทิ ศุ ลี ขอ อนื่ ตายแลว ยงั มโี อกาสไปเกดิ เปน สตั วอ ยใู น นรกได อยา งนอ ยรกั ษาใจใหมีศีล ๕ คุมอยูท กุ ขณะต่นื ตายแลว ไมล งไปเกดิ เปนสตั วน รก เม่ือเขาใจแลว วากเิ ลสตา งๆ ถกู ทำลายไดด ว ยญาณ อนั เกดิ จากสมถสมาธิ การฝก ฝนสมาธอิ นั พนไปจาก อรปู ฌานทั้งสี่อยา งสมบรู ณ คือกจิ ปฏบิ ตั ิของพระโพธสิ ัตว

๑18๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๑1๙9 ๖. กลวั กรรม ขอกราบขอบพระคุณในความเมตตา และความกรุณา ของทา นอาจารยอยา งสูงคะ คำถาม กราบเรยี นทาน ดร.สนอง คำตอบ ดิฉันมีลูกสาวอายุ ๑๑ ป และลกู ชายอายุ ๗ ขวบ ทกุ สามารถพาลูกทั้งสองไปปฏิบัติธรรมที่วัดปทุมวนาราม วนั นไ้ี ดน ำพาลกู ใสบ าตรกอ นไปโรงเรยี น และวนั พระพาไปปลอ ย กรงุ เทพฯ หรอื พาไปปฏบิ ตั ธิ รรมทว่ี ดั ออ นอ ย อำเภอกำแพงแสน สัตว มีโอกาสก็พาไปวัดคะ จังหวัดนครปฐม ขอความเมตตาสอบถามทา นอาจารยว า มสี ถานปฎบิ ตั ิ ๗. คนอยากดี ธรรมทเ่ี หมาะสมกบั วยั ของลกู ทงั้ สองทใี่ ดบา งคะ เพราะ ลกู สาว เคยไปทย่ี วุ พทุ ธแลว แตต อ งใชเ วลาสมคั รมสี ถานทใ่ี ด ทเี่ หมาะสม คำถาม กับเด็กในวยั นี้อีกบา งคะ (แตไมไ ดบังคบั ลกู นะคะ เพียงแตถ าม ขอรบกวนทา นอาจารยด ังน้คี ะ เคา วา ลูกอยากไปหรอื เปลา ลูกบอกวา ไปไดถ า แมใ หไป) ทกุ วนั ๑. ขออนุญาต copy การบรรยายธรรมะ ของทาน นี้ครอบครัวกำลังปฏิบัติตามคำสอนของทานดวยความศรัทธา (เพราะมเี หตกุ ารณห ลายอยา ง ทำใหด ฉิ นั ไดร วู า กรรมทเี่ ราไดท ำ อาจารย ทคี่ น เจอใน internet เพอื่ แจกเปนธรรมทาน และเพือ่ ไดส่ังสมไวน้ันใหผลแนนอน ตามท่ีทานอาจารยไดมาบอกกลาว การศึกษาธรรมะของตนเองคะ ใหแ กญ าตธิ รรมทงั้ หลายไดร บั ร)ู และกำลงั จะเปลย่ี นอาชพี ทที่ ำ อยคู อื ทนายความไปทำอาชพี ทถี่ กู ตอ งทง้ั ทางโลกและทางธรรม ๒. ขออนุญาต copy และ Print คำถาม-ตอบ บางขอ คะ ซง่ึ กไ็ มใ ชเ รอ่ื งงา ย แตด ฉิ นั และสามเี ชอ่ื และศรทั ธาวา ความ ใน กลั ยาณธรรม.คอม เพอ่ื อา นเอง(หรอื ผทู ส่ี นใจอา น) เนอ่ื งจาก ต้ังใจจริงที่จะสรางความดีพยายามไมสรางกรรมใหม จะนำพา การอา นคำตอบของทา นอาจารย เหมอื นอา นหนงั สอื ธรรมะ ที่ ชีวิตครอบครัวของดฉิ ันใหไดท ำอาชีพทถี่ ูกตอง ทั้งทางโลกและ อธบิ ายไดอยางแจมชดั คะ ทางธรรมคะ เพอ่ื ไดส่ังสมบารมนี ำพาจิตไปสูภพภูมทิ ดี่ ียิง่ ๆ ขน้ึ คะ ๓. อยากถือศีล ๕ และ ศีล ๘ ใหบริสุทธิ์ (เพื่อเขา

๒20๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๒2๑1 ใหถึงธรรม)แตไมคอยเขาใจขอบเขตของศีล ขอรบกวนทาน อื่นใหน งั่ ได, นอนบนเตียงไมปดู วยเสื่อ หรือท่นี อนบางๆ อาจารยชวยแนะนำดว ยวา การกระทำตา งๆ ตอไปนม้ี ีผลใหศ ลี ขอกราบขอบพระคุณเปนอยางสูงในความเมตตาของ ไมบ รสิ ทุ ธห์ิ รอื ขาดหรอื ไม และเมอื่ กระทำพลาดพลง้ั ไปแลว ควร ทำอยางไร ทา นอาจารยค ะ ศีลขอ ๑ - ถาฆา สัตวไปแลว โดยไมเจตนา เชน กวาด คำตอบ บานโดนมดตาย (๑). ประสงคกอ ปปคำบรรยายธรรม เพ่อื นำมาฟงเอง ศลี ขอ ๒ - นำสงิ่ ของ ของผอู ่ืนมาใชกอ นบอกทีหลงั หรอื แจกฟรีเปนธรรมทาน อนญุ าตใหทำได เพราะแนใจวา เจา ของไมหวงแนนอน (๒). เจตนาตามทีบ่ อกไป อนญุ าตใหท ำได (๓). ตอ งมศี ลี ๕ ที่ไมข าด ไมท ะลุ ไมดาง ไมพ รอย คุม ศีลขอ ๓ (ศลี ๘) - อมุ เดก็ ผชู าย, จับตอ งผชู ายท่เี ปน ญาติ โดยไมไดมีใจเสนหาทางชสู าว ศีลขาดหรอื ไมบรสิ ุทธ์ิ ใจอยูทกุ ขณะต่นื ใหไดกอน แลว จงึ คอ ยเล่ือนไปปฏบิ ัตศิ ลี ๘ จะ หรอื เปลาคะ ทำไดงายข้นึ คำวา “ศีลไมขาด ไมทะลุ” หมายถงึ กาย วาจา ใจ เปน ศีลอยคู รบบรบิ ูรณ คำวา “ไมด าง ไมพ รอ ย” หมายถงึ ศีลท่ี ศลี ขอ ๔ - พดู แลว ผูฟ ง เขา ใจความหมายผดิ แตเราก็ ไมม มี ลทนิ หรอื ไมม กี เิ ลสปนเปอ น ผใู ดพลาดพลง้ั ในการรกั ษาศลี ไมไดอธิบายใหม เมอื่ ระลกึ ไดแ ลว ตอ งขอขมาตอ พระรตั นตรยั แลว ตอ งพยายาม ไมใหเกิดความพลาดพล้ังข้ึนอีก หรือพลาดพล้ังนอยลง จนไม ศลี ขอ ๕ - ทานยาทม่ี สี ว นผสมของเหลา แตเ จตนาทาน พลาดพล้ัง จึงจะเปนศีลท่ีนำสูความตั้งมั่นเปนสมาธิของจิต นี่ เพ่ือรกั ษาโรค คือศลี ทพ่ี ระอรยิ เจาพอใจ ศีลขอ ๖ - ทานยาหรืออมยาเพือ่ รักษาโรค ในตอนหลัง กวาดบา น แลวไปโดนมดตายโดยไมเ จตนา ไมถอื วาผิด เทีย่ งไปแลว ศลี ขอ ปาณาตบิ าต แตผ ดิ ธรรมตรงทจี่ ติ ขาดสติ นำสงิ่ ของมาใช กอนแลวบอกเจา ของทีหลัง ถอื วาผดิ ศีลขออทนิ นาทาน บาปได ศีลขอ ๗ - ดูละครธรรมะ, ฟง เพลงธรรมะ, หนาหนาว เกดิ ขึ้นแลว อมุ เดก็ ผูชายไมถอื วาผดิ ศีลขอ ๓ กาเมสมุ จิ ฉาจาร ผวิ แหง คนั ทาครมี ทาผวิ ,ทาลปิ มนั เพอื่ เปน ยารกั ษาอาการผวิ แตก และเชน เดยี วกนั อมุ เดก็ ผชู ายจบั ตอ งผชู ายทเ่ี ปน ญาตแิ ลว มไิ ดม ี คัน, หวีผมสองกระจกเพื่อสำรวจความเรียบรอยเพราะยังตอง ทำงานพบปะผคู นอยู ศีลขอ ๘ - นั่งบนเกาอี้ไม, นั่งบนเกา อีน้ มุ เพราะไมม ที ี่

๒2๒2 : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๒23๓ จติ คิดไปในทางชูส าว ไมถอื วาผดิ ศีลขอประพฤตผิ ิดพรหมจรรย ดแู ลวเปนหนิ ออนสชี มพู เมอื่ เพงมองลกึ เขาไปดฉิ ันเห็นเปนเนอื้ พูดตรงความจริง แตผูฟงเขาใจผิดเปนเรื่องของผูฟง ผูพูดไม ดนิ ท่ีนวลเนียน ละเอียดตามากเกิดความหลงใหลอยา งมาก จึง เขาไป อุมขึ้นมา และยังเคยฝนเห็นพระใหพรดิฉัน ตอนทอง ผดิ ศีลขอ มสุ าวาท เจตนาทานยาทีม่ ีเหลาเปน ตัว ดฉิ นั สวดมนตพ ระคาถาชนิ บญั ชรและแอบขอวา อยากมลี กู โดย สกัด ไมถือวา ผิดศลี ขอ เวนด่ืมสรุ าเมรัย และศลี จะพยายามถือศลี ๕ ตอนนีล้ กู ชายดิฉันอายุ ๑๐ ขวบ และเทา ขอ ๗, ๘ ทบ่ี อกเลา ไป หากมีเจตนาถกู ตรงตาม ท่ีสังเกตุพฤติกรรมลูก โดยรวมจะเปนเด็กท่ีชอบสบาย เร่ือยๆ น้ัน ไมถ ือวา เปน บาป หลายคน บอกวาสุภาพ เรียบรอย ผวิ พรรณดี ดฉิ ันคิดผกู เรอ่ื ง ไปถงึ ความฝนเมอื่ ๑๐ ปท ีแ่ ลว แตม ีประเดน็ หน่งึ ทอี่ ดแปลกใจ ๘. เราเปน ใครสำคัญกวา ไมได เคา เปน คนไมชอบ คนพดู จาไมดี คำแรงๆ น่ีเปนเรอ่ื งเลย และเวลาโกรธกน็ า กลวั ดิฉันตกใจมาก เคา จะตาขวาง รอ งไห คำถาม และพรอมลงไมล งมือ แตเ มอ่ื อารมณเ ย็นลงแลวสำนกึ ผิดกเ็ ขา กราบเรยี นดร.สนองฯ คะ มารองไหกราบขอโทษเปนการใหญ ดิฉันอยากรูวาเขาเปนใคร อางถงึ คำถามท่ี ๑๒๙๐ จากเว็บไซตกัลยาณธรรม กนั มาเกิด เพราะตอนปรกติกน็ ารกั ดี หากอาจารยฯ เห็นวาเปน ดฉิ นั ขอกราบขอบพระคณุ อยา งสงู คะ สำหรบั คำตอบที่ เร่ืองไรสาระ หรือเปนเรอื่ งทีไ่ มค วรไปรู อาจารยฯ ไมต อบก็ได นะคะ (ขอประทานโทษคะ ) ไดร บั และดฉิ นั ไดน ำไปเปน แนวทางปฏบิ ตั แิ ลว และตงั้ ใจจะทำดี ตามทีอ่ าจารยฯ แนะนำโดยไมค าดหวงั อะไรตอบแทน นอกจาก ๒. อาจารยคะ ดฉิ นั สำรวจตัวเองอยทู กุ วัน ทกุ วันนศ้ี ลี ความสบายใจของตนเองและความถูกตองท่ีผูเจริญนิยมทำ ๕ ดขี นึ้ กวา อดีต แตมักจะพลาดขอ ๔ รสู กึ ยากมาก จะเตือนสติ นอกจากน้ี ดิฉันขอเรียนถามอาจารยฯ ในเรือ่ งอน่ื ๆ คะ ตนเองอยา งไร บางเรอ่ื งไมพ ดู กไ็ มไ ดบ างครง้ั หาความพอดใี หต วั เองไมไ ด พอกลบั มาบา นกจ็ ะแวบขน้ึ มาวา ไมน า พดู อยา งนน้ั เลย ๑. ตอนท่ีดิฉันตั้งครรภ ฝนวาไดเขาไปในโบสถ โดยมูี บางครัง้ ก็ทอ สอบตกกบั เรอ่ื งงา ยๆ จะทำอยา งไรใหสติ แขง็ ข้ึน พระพุทธรูปอยู ๓ องคตั้งอยู องคแรกองคใหญสุดเปนเนื้อ ในเรือ่ งน้ีคะ (พละ ๕ หรือเปลา คะ ) ทองสัมฤทธิ์ องคท ี่ ๒ เปน สีนาค สวนองคที่ ๓ ภายนอกมอง ๓. ดฉิ นั เปน คนชอบคดิ ไตรต รองเอาเรอื่ งทางโลก ทเี่ จอ

2๒4๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : 2๒5๕ มาเปนตวั ต้ังแลว ใชธรรมะเปน ตัวไขขานและ คิดคำตอบไดและ (๓). ผูใดใชจิตท่ีสงบต้ังมั่นเปนสมาธิจวนแนวแน เหมอื นเกิดปญญาเหน็ วา จะปญหาใดก็สรุปลงท่ีหลกั ไตรลกั ษณ พิจารณาสิ่งที่เขากระทบจิต จนเห็นวาเปนไปตามกฎไตรลักษณ ไดห มด กระจา ง แลว กจ็ ำไวเ ปน แนวทางระมดั ระวงั ดฉิ นั เคยคดิ คอื จบลงทค่ี วามเปน อนตั ตา แลว ปญ ญาเหน็ แจง เกดิ ขน้ึ ไดอ ยา ง อะไรแลวเกดิ ปญ ญาดฉิ นั มคี วามสขุ จนไมไ ดหลบั ทั้งคืนมีความ น้ี จงึ จะพูดไดวาพฒั นาจติ ไดถ กู ทาง เห็นถกู ตรงตามธรรมได ๒ สุขในสติปญญาอยางบอกไมถูก อ่ิมเอมใจแตไมรูจะบอกกลาว ถึง ๓ ครั้งตอป ยังดีกวาไมเห็น หากผูใดพิจารณาทุกส่ิงท่ีเขา ใหใครฟง ใชปติในปญ ญา ไหมคะ เพราะเพิง่ เกิดแบบนปี้ ระมาณ กระทบจติ จนเหน็ วาทกุ สง่ิ เปนอนตั ตาได นนั่ แหละดที ่สี ุด ๒ - ๓ คร้งั ในชวง ๑ ปท ่ผี า นมา สภาวะอยา งนเ้ี รยี กวาอะไรคะ มาถูกทางหรอื เปลา หรือคิดไปเอง (๔). นง่ั สมาธแิ ลว ตอ งไมค ดิ ถงึ เรอ่ื งอนื่ ตอ งเอาใจจดจอ อยกู บั องคก รรมฐาน ทนี่ ำมาใชบ รกิ รรมอยใู นปจ จบุ นั ผใู ดปฏบิ ตั ิ ๔. หลังสวดมนตด ิฉนั จะน่ังสมาธิตอ โดยแอบนกึ ในใจ ไดเชน น้แี ลว จิตตงั้ ม่นั เปนสมาธไิ ดแนน อน วาการนั่งสมาธิของขาพเจาน้ีหวังใหใจสงบสุข ไมตองการเห็น โนนเหน็ นี่ การคดิ แบบนีจ้ ะดหี รอื ไมดคี ะ แมพ ระสาวกและพระปจเจกพุทธเจา ผูบรรลถุ ึงการปฏบิ ัติเพอ่ื ประโยชนของตวั ทา นเอง สดุ ทา ยนด้ี ฉิ นั ขอกราบขอบพระคณุ ทา นอาจารยฯ อยา ง ก็ยังเพยี รพยายามราวกบั จะดับไฟทก่ี ำลังลกุ ไหมอ ยบู นศรี ษะ สูง ขอใหอาจารยฯ มีสุขภาพรางกายแข็งแรง เพื่อชวยเหลือ เมอ่ื เหน็ เชน นี้แลวการปฏิบตั ดิ ว ยความวิรยิ ะ การขยันหมั่นเพียร เพ่ือนมนุษยไ ปอีกนานๆ นะคะ กราบขอบพระคณุ คะ อันเปนบอ เกดิ ของคุณลักษณะอนั ดงี ามเพื่อยงั ประโยชนแ กสง่ิ มีชวี ติ ท้ังหลายท้ังปวง คอื กจิ ปฏิบัตขิ องพระโพธิสตั ว คำตอบ (๑). เปน ใครมาเกิดนน้ั ไมส ำคญั เทา กบั วา ผเู ปน แมตอ ง ปฏบิ ตั จิ รยิ ธรรมของการเปน แมท ด่ี ี และสง่ิ ทคี่ วรทำอยา งยง่ิ คอื พฒั นาจติ ใหม ศี ลี มธี รรมคมุ ครอง และปด อบายภมู ใิ หไ ด นน่ั เปน ส่งิ ดที ่ีสดุ (๒). ใชแลวครบั ตองเจรญิ พละ ๕ ใหม กี ำลงั กลาแขง็ คนทีร่ ศู ีล ๕ แตไมมศี ีล ๕ คมุ ใจ ปฏบิ ตั ิธรรมได แตเ ขา ไมถ งึ ธรรม

2๒6๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๒27๗ ๙. เคยฟงมาวา ..... และเอ็มพีสาม ของทา นอาจารยท ำใหป ญ หาบางขอคลีค่ ลายไป มาก ขอขอบคุณอกี ครั้งครับ คำถาม กราบสวสั ดี อาจารยด ร.สนอง วรอไุ ร ขอความกรณุ า คำตอบ (๑). ผใู ดพฒั นาจติ จนเขา ถงึ ความตง้ั มนั่ เปน สมาธิ เพยี ง ชว ยตอบคำถามดวยครบั ๑. อยากทราบวาเราควรทำสมาธินานเพียงใดท่ีเพียง ชว่ั ชา งกระดกิ หหู รอื งแู ลบลนิ้ บญุ ใหญไ ดเ กดิ ขน้ึ และสงั่ สมอยใู น จติ แลว ผูน้นั สามารถอุทศิ บญุ กุศลใหกับเจากรรมนายเวร หรือ พอท่ีจะแผส ว นกุศลไดแ ละ สรรพสัตวท่ีอยูในวสิ ยั ทจี่ ะมารับบุญทเ่ี กิดจากการอุทศิ ได รบกวนทานอาจารยชวยแนะนำการแผสวนกุศล หลัง ดวยการกลาววาจาของผูอุทิศบุญวา “ดวยบุญท่ี ทำสมาธิดวยครับ ซ่ึงก็ไดเพิ่มขอสงสัยไปถึงการทำมหาทานวา ขาพเจามีอยู ขาพเจาอุทิศบุญใหกับเจากรรมนายเวร อุทิศบุญ หากวาทำสมาธนิ านๆ จะเปน การทำมหาทานหรอื ไม และอยาก ใหก ับ ... (ระบุชอื่ ) หรือสรรพสัตวทีอ่ ยูในวสิ ัยมารบั บญุ ได จง ขอคำช้ีแนะอธิบายถงึ การทำมหาทานดว ยครบั เปนสขุ อยา ไดม ีเวรตอ กัน จงมบี ุญรกั ษาตนใหพนจากทกุ ขภ ัยทง้ั สน้ิ เถดิ ” ๒. หากในการเจรญิ สตเิ พอ่ื ใหเ กดิ สมาธิ ถา ไมม พี น้ื ทห่ี รอื ไมส ะดวกจะนงั่ เพยี งอยา งเดยี วโดยไมย นื จงกรม ไดห รอื ไม ทราบ อนงึ่ คำวา มหาทาน หมายถงึ การบรจิ าคทานอนั ยง่ิ ใหญ มาวาหรืออาจจะไดยินมาผิด วาหามนั่งเกิน หนึ่งชั่วโมงตองมี อาทิ ทานทถี่ วายแกพระทีอ่ อกจากนโิ รธสมาบัติ ทานทีถ่ วายแก การเดินจงกรมดว ย จึงมีขอสงสัยเพิม่ เติมอกี วา การเขานโิ รธซ่งึ ผทู รงคณุ ธรรมสูง ทานทีถ่ วายแกหมูส งฆย าวนาน เชน เจด็ วัน ใชเ วลานานกวา จึงทำไดท ัง้ ท่ีไมไดเดนิ จงกรม ทานท่ีใหแกคนหมูมาก ฯลฯ สวนการปฏิบัติธรรม (ทำสมาธิ) ยาวนาน เรยี กวา เปน บญุ ทเี่ กดิ จากการพฒั นาจติ ไมเ รยี กวา การ ๓. กระผมเคยฟงมาวา การทำสมถะคือการยึดติดคำ บำเพญ็ ทาน ภาวนา โดยไมสนใจอารมณท ม่ี ากระทบ สว นวปิ ส นาจะกำหนด จากอารมณท ม่ี ากระทบ หากกระผมเขา ใจผดิ อยา งไร ชว ยชแี้ นะ (๒). การพัฒนาจิตใหต้ังมั่นเปนสมาธิ บุคคลสามารถ ขอแตกตางระหวา งสมถะ กับวปิ สนากรรมฐานดวยดว ย ใชกรรมฐานอยางใดอยางหนึ่งในกรรมฐาน ๔๐ มาเปนองค บริกรรมไดในทุกอิริยาบถที่เปนปจจุบันขณะ เชน อิริยาบถยืน สดุ ทา ยนขี้ อบพระคณุ ทา นอาจารยม าก จากทเี่ ดมิ ทมี ขี อ สงสัยมาก พอไดเขามาอานประกอบกับการฟงธรรมจากคลิป

๒28๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๒29๙ เดิน นงั่ นอน กนิ ดมื่ พดู ฟง ฯลฯ สามารถทำใหจ ติ ต้งั มัน่ เปน ๑๐. ท่ีไหนดี สมาธไิ ด คำถาม (๓). สมถภาวนา เปนการเอาจิตจดจออยูกับองค กราบเรียนทานอาจารย ดร.สนอง ท่ีเคารพ. บรกิ รรมทเ่ี ปน ปจ จบุ นั ขณะ หากทำไดเ ชน น้ี สง่ิ กระทบทเ่ี ปน เรอื่ ง ผมมปี ระสบการณคลา ยคลึงกบั คำถามขอ ๑๗ ครับ ในอดีตหรือในอนาคต ไมสามารถกวนใจใหเกิดเปนอารมณได จติ ทีม่ ีสภาวะเชน นี้ เรียกวาจติ ตง้ั มั่นเปนสมาธิ และหากเขา ถึง แลวก็ไดรับคำตอบเปน ที่เรยีั บรอ ยแลว ขอบคุณครับในปจจุบนั สภาวะทจี่ ติ ตงั้ มนั่ แนว แนโ ดยสง่ิ กระทบภายนอกใดๆ ไมส ามารถ นจี้ ากการที่ไดฟ ง , คดิ แลวก็ปฏบิ ัติ ผลกอ็ อกมาดใี นระดับหนงึ่ กวนใจใหเกดิ เปนอารมณไ ด เรียกสภาวะเชนนี้วา จติ ตั้งมนั่ เปน แตว า กไ็ มไดก าวหนา อะไรมากมาย เพราะไมไ ดไปสอบอารมณ สมาธริ ะดบั ฌาน ซึ่งมอี ารมณฌานเทานัน้ ท่ปี รากฏขึน้ กบั จติ กบั วิปสสนาจารยเลย เพราะไมร ูจะไปทีไ่ หนดี (ของจรงิ ทภ่ี าค ปฏบิ ตั ิ) สว นวปิ สสนากรรมฐาน เปน อบุ ายพัฒนาจติ ใหเกดิ ปญ ญาเห็นแจง คอื เกิดปญญาเหน็ ถกู ตามความเปน จริงแทที่ ผมจึงขอรบกวนทานอาจารยชวนแนะนำสถานที่ปฏิบัติ แนวยบุ หนอ-พองหนอ หนอ ยครับ เพราะท่ีผมปฏบิ ัติอยกู ็เปน ไมเนอ่ื งดว ยกาลเวลา ผูใ ดใชจ ิตที่ตั้งม่ันจวนแนว แนวนี้ แน (อุปจารสมาธ)ิ ไปพจิ ารณากาย เวทนา จิต ธรรม วาดำเนนิ ไปตากฎไตรลกั ษณ เมือ่ ใดผัสสะ ป.ล. ดบั ไป (อนัตตา) ปญ ญาเหน็ แจงในผสั สะยอมเกิด - ไดศ กึ ษาเองตามแนวของทา นอาจารยเ จาคุณโชดก ข้ึน (ขออนญุ าติเรียกทา นอาจารยครับ) และอคั รมหาบัณฑิตมหาสี สยาดอ. เพ่ือปด เปา ความทกุ ขข องส่ิงมชี ีวิตท้ังหลายทัง้ ปวง - ท่สี ิงหบ ุรเี คยไป แตย งั ไมมีโอกาสไดป ฏบิ ัติ เพราะคน ท่ไี มมจี ำนวนจำกัดดวยปญ ญาทีเ่ ขาใจความบรสิ ทุ ธิข์ อง เยอะมาก ( จากการสอบถามปจ จบุ นั จะมีแมช เี ปนผูสอน) มณฑลท้ังสาม การอทุ ิศผลบุญทีไ่ ดมาจากความพยายามนี้ กราบขอโทษดวยครับหากมีขอความบางขอความหรือ อ่นื ๆทท่ี ำใหผู อนื่ อานแลว เกดิ ความขดั ของใจหรือไมพ อใจ. เพอ่ื การตรสั รู คือกจิ ปฏิบัตขิ องพระโพธสิ ตั ว ขอบคุณทานอาจารยม ากครับ

3๓0๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๓3๑1 คำตอบ คลายๆ กับทอี่ .เคยพูดไวเร่ืองการเซน ไหวเ ทวดารเึ ปลา ครบั นอกจากวัดอัมพวัน จ.สิงหบรุ ีแลว การสอนกรรมฐาน ๒. ผมเปน คนชอบศกึ ษาเรอื่ งเครอ่ื งราง และพระเครอ่ื ง แบบยบุ หนอ-พองหนอ ยงั มที คี่ ณะ ๕ วดั มหาธาตฯุ ทา พระจนั ทร, มีขอสงสัยวา บางวัดทำไมถึงมีการสรางชูชกไวใหบูชาละครับ วดั พระธาตจุ อมทอง อ.จอมทอง จ.เชียงใหม และสถานที่อนื่ คง ท้งั ท่ีชูชกตอนนกี้ ็คือพระเทวทัตทอ่ี ยูในอเวจี หากเราบูชาจะเปน มอี กี ตอ งขออภยั มไิ ดแ สวงหา จึงไมส ามารถแนะนำไดมากกวา โทษหรอื ไม ถา เปน โทษจรงิ ๆ ทำไมพระสงฆท ม่ี ชี อื่ เสยี งมผี นู บั ถอื นี้ ถึงไดส รา งกนั ครบั ๑๑. ทางสคู วามวิบัติ ขอขอบพระคุณอาจารยเปนอยางสูงที่ใหความรูและ ปญญาแกผ มครับ......... คำถาม สอบถามทา นอ.สนองทเ่ี คารพครบั รบกวนสอบถามดงั นี้ ขอใหอาจารยสุขภาพแข็งแรง และเปนท่ีพ่ึงของชาว กลั ยาณธรรมนานๆ นะครบั สาธุ ครับ ๑. ผมสงั เกตวา วตั ถมุ งคลสมยั นม้ี กี ารนำมวลสารอยา ง คำตอบ (๑). ชวยเหลือได แตเ ปน การชว ยเหลือของคนหลง อนั เชนกระดูกหรือช้ินสวนมนุษยมาทำพิธีทางไสยศาสตรเพ่ือเรียก วญิ ญาณ เจตภูติ พราย สัมภเวสหี รือเทวดามาสถติ ยอ ยเู พื่อให เปน เหตกุ อ หนเ้ี วรกรรม ระหวา งผนู ำมาใชก บั จติ วญิ ญาณทส่ี งิ อยู มีอานุภาพมากขึ้น โดยอาจมีการแลกเปลี่ยนเลีย้ งดโู ดยการเซน ในวตั ถนุ ั้น มิใชว ถิ แี หงความพนทุกข พระพุทธะจงึ หา มมใิ หภิกษุ ไหว หรืออุทิศบุญกุศลไปใหแทนการตอบแทนท่ีชวยเหลือผูบูชา ประพฤตติ ริ ัจฉานวชิ า เชนเรยี กวิญญาณเดก็ มาไวในกมุ าร เรยี กวิญญาณพรายมาไวใน นางกวกั เพอ่ื เพม่ิ อานภุ าพ ไมท ราบวา วญิ ญาณทคี่ นสรา งเรยี กเขา (๒). ตองไปถามผูสรางรูปเคารพของชูชกดูวา เขามี มาสถิตไวในเครอ่ื งรางนนั้ สามารถชวยเหลือมนษุ ยไดห รือครบั เจตนาเปน เชน ไร คำวา “บชู า” หมายถงึ แสดงความเคารพและ เทดิ ทนู ในครัง้ พทุ ธกาล เจา ชายอชาตศตั รบู ชู าพระเทวทตั ถึง ขนั้ คบคิดกันฆา พระราชบดิ าแลว ต้งั ตนเปนกษตั รยิ  ในทีส่ ดุ พระ เทวทตั ถกู ธรณสี บู ลงสอู เวจนี รก สว นพระเจา อชาตศตั รสู วรรคต แลว ลงไปเกดิ อยใู นโลหกมุ ภนี รก ดงั นนั้ หากผถู ามปญ หาประสงค

๓32๒ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๓3๓3 ความเปนสหายกับสองสัตวน รกน้ัน ตองแสวงหาชูชกมาไวบ ูชา คำตอบ เมอ่ื ใดท่ีเหตุปจจยั ลงตวั ความสมปรารถนายอมเกิดได วิธีแกปญหาที่ถามไป ตองนำตัวเองเขาสัมผัสกับหญิง อนงึ่ พระเทวทตั เปน พระสงฆท ม่ี ชี อื่ เสยี งในหมพู ระทศุ ลี สาวท่ีตายไปแลว อาทิใหไดเ ห็นซากศพทีก่ ำลงั ขนึ้ อดื มหี นอนไต ไรธรรมอยูใ นครัง้ พทุ ธกาล ฉะน้นั ควรดูใหอ อกวา คนที่นับถือ ย้ัวเยย้ี เหน็ ซากศพมีนำ้ เหลืองไหลออกทางปากทางจมูก ใหได พระสงฆท่ีมีช่ือเสียงในทางทุศีลไรธรรมอยูในปจจุบัน คือผูมี สดู กล่นิ เหมน็ เนาของซากศพ ฯลฯ หรอื นำตัวเองไปดูซากศพท่ี ความเห็นผิดไปจากธรรมของพระพุทธโคดมนั่นเอง หอยไวใน Life Museum ของวัดพระบาทนำ้ พุ จังหวดั ลพบรุ ี ดู บอ ยๆ แลว โอกาสหมดไปของปญ หาทถ่ี าม จงึ จะมไี ด ๑๒. แพกิเลสกาม ๑๓. บัวใกลบ าน คำถาม เรียน อาจารย ดร.สนอง ที่เคารพ คำถาม ตอนนผ้ี มตดิ การเที่ยวหญงิ ขายบรกิ าร (อาบ อบ นวด) กราบสวสั ดคี ณุ พอ ดร. สนอง วรอุไร ทเี่ คารพ. หนมู โี อกาสไดอ า นหนงั สอื ทางสายเอกของคณุ พอ ตอน ผมเคยต้งั ใจที่จะเลิกหลายครัง้ แลว แตเลิกไมไดสักที ตอนน้ที ุก ครั้งหลังจากที่ไปเท่ียวกลับมาแลวตั้งจิตต้ังใจวาคร้ังนี้จะเปน ไปปฎิบัติ ธรรม และรับฟงการบรรยายธรรมของคุณพอดร. ครงั้ สดุ ทา ย จะไมไ ปอกี แตพ อผา นไปสกั เดอื นกเิ ลสใฝต ำ่ กเ็ ขา มา สนอง ผา นทางเวป็ กลั ยาณธรรมเปน ประจำคะ หนมู คี วามเคารพ ครอบงำอกี สดุ ทา ยก็ไปอกี จนได เปน อยางน้ซี ำ้ แลว ซำ้ อกี เดอื น ความนบั ถือศรทั ธา และความเล่ือมใสในการทำงานของคณุ พอ ละประมาณ ๑ ครงั้ ไมร กู ร่ี อบแลว บางครงั้ เมอ่ื มคี วามอยากไป ดร.สนอง วรอไุ ร เปน อยางมากคะ . กส็ ำเรจ็ ความใครด ว ยตวั เอง ความอยากไปกห็ ายไปแตพ อผา นไป ไดส กั วนั กอ็ ยากไปข้นึ มาอีก ผมอยากเลกิ จริงๆ แตก ต็ องมาเสีย หนูใชชีวิตอยูกับสามีที่ประเทศฮอแลนด สามีเปนคน สจั จะทใ่ี หไ วก บั ตวั เองทกุ ครงั้ ขอความกรณุ าอาจารยช ว ยชแี้ นะ ไมมีศาสนาแตเขาใจและใหการสนับสนุนในเร่ืองของการสวด แนวทางดวยครับ มนต การปฎบิ ตั ธิ รรม ทำสมาธิ หนกู ำลงั คดิ ทจ่ี ะลาออกจากการ ขอแสดงความเคารพ

3๓4๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๓3๕5 ทำงานในเรว็ ๆ น้ี เพราะอยากหางานทำท่ีตัวเองชอบ ที่มคี วาม ๑๔. นอนอยา งพระสารีบตุ ร ถนดั เหมาะสมในความสามารถของตัวเองคะ. คำถาม หนมู คี วามปราถนาตงั้ ใจใวว า หากมโี อกาสอยากจะกลบั เคยอานเจอวา ไมใ หน อนหนั เทา ไปทางพระพุทธรูป ท่ี ไป ปฎบิ ตั ธิ รรมประมาณสกั ๓๙ วนั ทเี่ มอื งไทย เพราะหนมู คี วาม เล่ือมใสศรัทธาในธรรมะคำสั่งสอนของพระพุทธเจาเปนอยาง บา นวางพระพุทธรูปไวห นาหอ งนอน เพราะไมมีทเี่ น่ืองจากเปน มาก เชอ่ื วา การเกิดเปนมนุษยนัน้ เปน สงิ่ ท่ปี ระเสรฐิ ทสี่ ดุ ชวี ิต บา นพักขาราชการ และเวลานอน หนั เทา ไปทางประตู ซ่ึงตรง นห้ี นไู มไ ดต อ งการอะไรมากมาย แตช วี ติ นหี้ นโู ชคดที ใี่ ดพ บธรรมะ กับพระพุทธรูปที่วางไวน อกหอ ง อยางนีส้ มควรหรือไมค ะ ของพระพุทธเจา ซ่งึ เปนมลู คาอนั มากมายมหาศาลของชวี ติ ใน การเกดิ เปนมนุษยของหนู ขอคำแนะนำคะ หนกู ราบขอความกรณุ าคณุ พอ ดร. สนอง ไดช ว ยแนะนำ คำตอบ สถานทป่ี ฎบิ ตั ธิ รรมกรรมฐานใหห นดู ว ยคะ พน้ื เพหนเู ปน คนทาง การ นอน โดย มี ปลาย เทา ช้ี ไป ทาง ท่ี วาง พระพุทธ รูป ภาคเหนอื แตหนไู มม ีปญ หาในเรื่องของการเดนิ ทางคะ ไมวาจะ เปน ภาคไหนจงั หวดั ไหน เพราะหนมู คี วามปราถนาและตง้ั ใจจรงิ เทวดาผูร กั ษาพระพทุ ธรปู เห็นวาเปน การไมเคารพวัตถุ อันเปน ท่ีจะไปปฎบิ ัตธิ รรมโดยตรงคะ ตัวแทนของผูทรงคุณธรรม จึงไมควรประพฤติ แนะนำใหปรับ เปล่ียนวิธีการนอน โดยใหศีรษะหันไปทางพระพุทธรูป ในคร้ัง หนกู ราบขอบพระคณุ คณุ พอ ดร. สนองเปน อยา งสงู คะ พุทธกาลพระอัครสาวกสารีบุตร เมื่อรูวาพระพุทธเจาประทับ ทเ่ี มตตา และหนขู อใหค ณุ พอ ดร.สนองมสี ขุ ภาพพลานามยั ทแี่ ขง็ อยู ณ ทศิ ใด จะประพฤตเิ ปน ปกตนิ อนหนั ศรี ษะไปทางทศิ ทพ่ี ระ แรง็ ตลอดไปคะ ศาสดาประทบั คำตอบ ความสขุ จากความรูสึกภายนอกตางๆ เปรียบเสมือนนำ้ เคม็ สถานปฏบิ ตั ธิ รรมทแ่ี นะนำคอื สำนกั ปฏบิ ตั ธิ รรมตาณงั ทีย่ ิง่ ดมื่ มากกย็ ง่ิ กระหายมาก การปลดปลอ ยสง่ิ ทท่ี ำใหเกดิ เลณัง อำเภอดอยสะเกด็ จังหวดั เชยี งใหม , สำนกั ปฏิบตั ิธรรม การยดึ มน่ั คอื กิจปฏบิ ัติของพระโพธสิ ตั ว สทุ ธจติ อำเภอดอยสะเกด็ จงั หวดั เชยี งใหม , วดั มเหยงค อำเภอ เสนา จงั หวดั อยธุ ยา ฯลฯ

3๓6๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๓3๗7 ๑๕. มาตรวดั คนดี ๑๖. ปรบั ความเหน็ ใหถกู คำถาม คำถาม กราบเรียนทานอาจารยส นองที่เคารพอยางสูง กราบเรียนทา นอาจารยสนองทเี่ คารพอยา งสูง ดฉิ นั ขอรบกวนถามสิ่งที่ยังสงสยั อยูนะคะ...ทำไม ดิฉนั ดฉิ นั มเี รอ่ื งขอคำปรกึ ษา รบกวนทา นอาจารยช ว ยชแี้ นะ ถงึ รูสึกซาบซ้ึงจนบางคร้ังน้ำตาไหล ต้นื ตนั ใจมากเชน เมอ่ื ไดฟง แนวทางการดำเนินชวี ิต ใหแ กดฉิ ันเพ่ือการดำเนนิ ชวี ิตไปในทาง คนไดพ ดู ถงึ ส่งิ ทดี่ ี ๆหรือสอน แลวรสู ึกซาบซ้งึ กับสิ่งดี ๆ ทท่ี า น ทถี่ ูกทค่ี วรดวยคะ ทำ หรือสอน เปนไปไดไหมวาสิ่งดี ๆ ที่ทานทำน้ันแทจริงแลว ดฉิ นั ก็อยากทำแตย ังทำมนั ไมได หรอื ยงั ไมไ ดท ำ เลยรสู กึ ตน้ื ตนั ๑. การทเ่ี รามสี ามที โี่ กหกและปด บงั เรอื่ งเงนิ ไมบ อกแก ใจแทนทานผนู ัน้ ท่ีไดทำมนั จริง ๆ แลว เปนการขาดสตใิ ชห รอื ไม ดฉิ นั แลว ดฉิ นั ตอ งทำอยา งไรดคี ะ ถา คนใกลช ดิ เราชอบพดู โกหก กำลังพยายามอยู จะไมใหเปน แบบนี้ แตก็เผลอดใี จทกุ ทที ี่ไดยนิ เราจะทำอยา งไร เพอื่ ท่ีเราจะไมเ ปน เหมือนเขาผูกเวรจองกรรม ไดฟ ง ควรทำอยา งไร นอกจากขาดสตแิ ลว ยงั เปน คนจติ ออ นดว ย ในภพตอไปอีก ใชหรอื ไม ๒. ดิฉันปดบังเขาเร่ืองเงินบางผิดไหมคะ ถาบอกเขา สุดทายน้ีขอกราบขอบพระคุณอยางสูงสำหรับความ ตอ งเอาไปใชจ นหมดเพราะเราไมร วู า เขาเอาไปใชอ ะไรบา ง ดฉิ นั กรณุ าเสยี สละ เวลาอันมคี า ของทานอาจารย จะเก็บและใชอยางประหยัดแตเขาชอบใชแบบฟุมเฟอยไมรูจัก คิด บางคร้ังเงินมีจริงเทาน้ีแตดิฉันก็จะบอกนอยกวาที่มีเพราะ คำตอบ กนั เอาใวใช จา ยทีจ่ ำเปน เพื่อให ลูกตอนโตเปนคาเลาเรยี น ถา การไดย นิ ไดฟ ง สง่ิ ดงี าม แลว ซาบซงึ้ จนถงึ กบั นำ้ ตาไหล ใหส ามรี เู ขาตอ งเอาไปใชห มด กเ็ ลยตอ งปด บงั สามเี ขาทำใหด ฉิ นั ผดิ ศลี ๕ ไหมคะ และเมื่อผดิ ศีลหรือผิดสัจจะแกใ ครแลว ตอ ง เปน สภาวะของจติ ทเี่ รยี กวา ปต ิ เกดิ ไดเ พราะจติ มสี ตไิ มก ลา แขง็ ทำอยา งไร เพื่อไมติดเปน กรรมเวรแกเราไดอ กี คะ จงึ รับสง่ิ กระทบมาปรุงอารมณ จะเรียกวา “ขาดสติ” ยอมเรยี ก ได วธิ แี กไ ข ตอ งทำใจใหม ศี ลี ๕ คมุ อยทู กุ ขณะตน่ื เรง ความเพยี ร ๓ ดิฉันชอบธรรมะมาต้ังแตเด็ก และอยากหลุดพนไป ฝกจติ (สมถภาวนา) โดยมีสจั จะเปนเครื่องสนับสนุน นพิ พาน ไมค อ ยชอบเรือ่ งทางโลกเชน แตง ตัว ดหู นัง และเทย่ี ว ไปสถานท่ีตางๆ ดิฉันอานหนังสือธรรมเขาใจแตปฏิบัติไมได

๓38๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๓3๙9 เพราะอะไรคะ ตอนเปนเด็กก็คิดแตการทำดีอยากเปนเหมือน ขอ ธรรมะ การดำเนนิ ชวี ติ แกด ฉิ นั ดว ยคะ วา ดฉิ นั ตอ งปฏบิ ตั ติ น พระโพธิสัตว ดิฉันชอบการชวยเหลือ และการแบงปนมีความ อยา งใหตนเองไปในหนทางแหงการหลดุ พน สุขท่ีไดเปนผูให เคยบวชชีพราหมณ ได ๗ วันยิ่งบวชย่ิงชอบ ชวี ติ แบบน้ี แตเ พราะเปนผหู ญิงพอ อยากใหเรยี นรูชวี ติ โดยการ ขอขอบพระคณุ อาจารยอ ยา งสงู ทกี่ รณุ าชแ้ี นะแนวทาง มคี รอบครวั ดฉิ นั กเ็ ลยทำใหพ อ สบายใจโดยการแตง งาน แตช วิ ติ การดำเนนิ ชิวติ แกดิฉนั และผูคนมากมาย คดู เู หมอื นเปน คกู รรมกนั มากกวา ตอนเปน เดก็ แมด ฉิ นั จะไมเ คย แสดงความรกั ตอ ดฉิ นั เลย นอกจากอารมภโ มโหเมอื่ ดฉิ นั ทำงาน คำตอบ ไมไ ดด ั่งใจ ดิฉันเปน ลูกสาวคนโตมีนอ ง ๓ คน ตองทำงานบาน (๑). จงเอาสามแี ละคนใกลชดิ ทีม่ ีพฤติกรรมเชน นัน้ มา ตง้ั แตอ ายุ ๗ ขวบ ชว ยแมข ายของเมอ่ื ทำงานชา ไมไ ดด ง่ั ใจแมจ ะ โมโหมาก ดิฉันทำงานใหแมไมเหลวไหล ตั้งใจเรยี นและเปนเดก็ เปน ครสู อนใจของเรา วา จะไมป ระพฤตอิ ยา งเขา แลว เรากจ็ ะไม ดีเทาที่ตนจะคิดได พยายามทำทุกอยางใหพอแมสบายใจ และ เปนเหมือนเขา เม่ือไดเลี้ยงลูกก็รูสึกวาอาการโมโห เมื่อลูกไมเชื่อฟงหรือไมได ดั่งใจจะโมโหใสล กู ท้งั ทีค่ วรเปน คนทีเ่ ราตองเมตตาตอ เขา ใจ (๒). ผมู คี ณุ ธรรมไมเ อาจติ เขา ไปกา วลว งในเรอ่ื งสว นตวั จรงิ อยากสอนเขามากกกวา การใชอ ารมณ แตห กั หา มใจตนเอง ของคนอนื่ และการพูดไมตรงกบั ความเปน จรงิ ถอื วาผิดศีลขอ ไมใหโ มโหไมได ทำใหอยากสลัดทุกอยา งออกจากตัวเอง ตอนน้ี มุสาวาท เพื่อปองกนั ไมใหเปนเวรกรรมตอกนั ตอ งประพฤตติ น เทาทท่ี ำไดคอื พยายามถือศลี ๕ สวดมนตอาทติ ยล ะ ๒-๓ คร้งั ใหมีเบญจศีลและมีเบญจธรรม คุมครองใจอยทู ุกขณะต่ืน ครงั้ ละ ๑๕ นาที และบญุ กิริยา ๑๐ อยาง แตบางครงั้ เครยี ด เรอ่ื งสามแี ละเรอ่ื งคนรอบ ตวั กจ็ ะแกด ว ยการฟง เพลง พดู คยุ กบั (๓). ชอบธรรมะ ชอบอา นหนงั สอื แตป ฏบิ ตั ใิ หม ธี รรมะ เพอ่ื นเพอื่ ระบาย หรอื ระบายกบั ลกู ซงึ่ ดฉิ นั รดู วี า ผดิ แตพ ยายาม คุมครองใจไมได เหตุเปนเพราะมีศีลไมครบ มีศีลไมบริสุทธ์ิ แกไ ข อยากน่งั สมาธแิ ตนง่ั แลวรสู กึ อึดอัดมาก ทท่ี ำไดค อื เวลา คมุ ครองใจ ผูใดอภัยไดท กุ เรือ่ งในส่ิงท่ีเปนเหตขุ ัดใจ เมตตาอัน เครียดจะหาอะไรทำเพ่ือไมใหเ ครียดทำงานดา นชว ยเหลือ และ เปน คณุ ธรรมที่ทำใหใ จสงบเยน็ ยอมเกิดขน้ึ และเกบ็ ส่ังสมไวใน ดคู วามรสู กึ ตวั เองวา เปน อยา งไร ดฉิ นั รบกวนทา นอาจารยช แ้ี นะ จิตวิญญาณเปนเมตตาบารมี ทำใหความโมโห (โทสะ) ไมเกิด ข้ึน พระพทุ ธะมไิ ดส อนใหห นปี ญ หา แตส อนใหอ ยกู บั ปญ หา แลวใชปญ ญาเหน็ ถูกตามธรรม ดบั เหตุของปญ หา เมือ่ เหตุดับ ปญหายอมดับตามไปดวย อน่ึงการแกปญหาดวยการฟงเพลง

๔40๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๔4๑1 คุยกับเพื่อนหรือระบายอารมณออกทางลูก ถือวาเปนการหนี กำลังถูสบูนั้นไมใชตัวเราแขนที่ถูเปนสวนหน่ึง แขนที่ถูกถูก็เปน ปญ หา โดยเอาเสียงเพลง เสยี งเพอ่ื นคุย หรอื สงอารมณใหล ูก สวนหน่ึง ตาที่มองเห็นก็เปนอีกสวนหน่ึง และไดเคยสอบถาม ทำใหอ ารมณเ ปลยี่ นไปชว่ั คราว แตปญ หาเดิมยังมคี างอยใู นจิต พระอาจารยทานเร่ืองสภาวะธรรมน้ีทานวาเปนวิปสสนาญาณ ท้งั น้เี พราะเหตุของปญ หายังมไิ ดด ับ ฉะนั้นควรพฒั นาตวั เองให หลังจากครั้งน้ันกระผมก็ไมไดสนใจอะไรปฏิบัติไปเรื่อยๆ และ มเี มตตา ดว ยการใหอ ภยั ในทกุ เหตทุ ที่ ำใหข ดั ใจ และดที ส่ี ดุ พฒั นา ไมไดสอบอารมณอีกเลย เนื่องจากผมปฏิบัติธรรมอยูท่ีบานจะ จิต (สมถภาวนา) ใหม สี ติ และพัฒนาจิต (วปิ สสนาภาวนา) ให ไปปฏิบัติท่ี วัดปล ะ ๒ ครัง้ คร้งั ละ ๓-๗ วัน จึงไมมโี อกาสไดสง เกดิ ปญ ญาเหน็ แจง แลวใชส ติและปญญาเหน็ แจง พจิ ารณาสิง่ อารมณกับพระอาจารยค รับ กระทบท่ีเปนเหตุขัดใจตามกฎไตรลักษณ เม่ือสิ่งกระทบเขาสู ความเปน อนตั ตา สง่ิ กระทบทเี่ ปน เหตขุ ดั ใจจงึ ไมใ ชต วั ตนแทจ รงิ จนกระทงั่ ประมาณเดอื นสิงหาคม พ.ศ. ๒๕๕๒ เร่ิมมี จิตจะปลอยวางและวางเปนอุเบกขา ผูรูหลุดพนจากปญหาท้ัง อาการมองเห็นแมวท่ีเลี้ยงไว มองเห็นหัวกับตัว คนละสวนกัน ปวงดวยวธิ กี ารเชนนี้ คือเวลาแมวเลียขนที่ขา ผมจะเห็นหัวแมวดูเปนมีชีวิตสวนขาท่ี แมวกำลังเลยี อยูดูเปนไม มชี ีวติ แรกๆ กค็ ดิ วาคงคดิ ไปเองหรือ ๑๗. เพ้ยี นดี สายตาไมดีครับ หลังจากนั้นไมนานขณะท่ีผมยืนอยูในหองน้ำ กำลังจะอาบน้ำ อยูๆ สายตาผมก็เหมือนเลือนๆ แลวก็มืดลง คำถาม ขณะนนั้ สมั ผสั ตา งๆ ไมม ี ตามองไมเ หน็ หไู มไ ดย นิ เสยี ง รา งกาย เรยี นถาม อ.ดร.สนอง ครับ ไมม ี เหมอื นมแี ตจ ติ ขณะนนั้ ไดเ หน็ สภาวะเกดิ ดบั เหน็ รา งกายมนั กระผมเรมิ่ ตน ปฏบิ ตั ธรรมอยา งจรงิ จงั ตงั้ แต มกราคม หายไปเกดิ ความรวู า รา งกายเราไมม ี พอสภาวะนห้ี ายไปรา งกาย ก็ปกติ ตามองเหน็ หไู ดย นิ เสียง แตไมเหมือนเดิมครับ คือตาท่ี พ.ศ. ๒๕๕๑ นั่งสมาธิเปนประจำบริกรรม พองหนอ-ยุบหนอ มองเห็นเหมือนเราดูโทรทัศน ความรูสึกเหมือนเราเปนคนดูใน ประกอบกับดูกายและใจตลอด จนกระท่ังประมาณเดือน รางกายเราอีกที เวลามองเห็นแขน-ขา มันก็จะรูสึกแตไมมีเรา พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๑ วันหนง่ึ ขณะอาบน้ำ มองเหน็ วา แขนที่ ไมใชเรา ตลอดเวลาครับ เวลาทานอาหารก็รูสึกวาปากท่ีเค้ียว อยไู มใ ชเรา จนคนในครอบครัวมองวาผมเพ้ยี นไปแลว นอกจากมองเห็นตัวเองไมมีเราแลวผมยังมองเห็นคน

๔42๒ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๔4๓3 อ่นื ไมใ ชค น สตั วไมใ ชส ัตว เราและสัตวอ่ืนเหมอื นกนั คอื ผมจะ ๕. สภาวะธรรมท่ีเกิดข้ึนกับผมน้ันคือ ไดดวงตาเห็น มองเห็นรา งกายเขาเปนสว นหนงึ่ สว นศีรษะจะเปนอีกสว นหนึ่ง ธรรม หรอื ปาวครบั แยกขาดจากกัน (ความรูสึกผมเลยรูสึกวา คนและสัตวจึงไมมี ความแตกตางกนั ครบั ) รบกวนเรียนถาม อ.ดร.สนอง เพียงเทานี้ครับ ใจจริง กระผมเองอยากมีโอกาสท่ีจะไดพูดคุยกับ อ. เร่ืองการปฏิบัติ ผมเคยลองมองไปเรอื่ ยๆ เหน็ วา รา งกายกบั ศรี ษะทแ่ี ยก ดวยเพราะสวนตัวกระผมปฏิบัติอยูบาน ฟงธรรมะเรื่องการ ออกจากกันนน้ั รางกายกแ็ ยกออกเปน สวนๆ ลงไปอีก แขน ๒ ปฏบิ ัตจิ าก CD เสียเปน สวนใหญค รับ ขาง-ตวั -ขา ๒ ขา ง กเ็ หมอื นเอามาประกอบกันเขาไวเ ฉยๆ พอ ลองมองศรี ษะกเ็ หน็ ตา-จมกู -ปาก แยกออกเปน สว นๆ ไมม คี วาม หากกระผมผิดพลาดลวงเกนิ อ. ดว ยประการใด ๆ ทั้ง เก่ียวขอ งกัน หรอื แมก ระทง่ั เห็นคนพูดหรือยิ้ม เม่อื มองไปท่ีฟน ปวง กระผมขออโหสิกรรม อ. มา ณ ทน่ี ี้ครบั ความรูสึกมันบอกวาเปนกระดูกไมใชฟน ต้ังแตสภาวะน้ีเกิดขึ้น ผมมองอะไรเม่ือแยกออกเปน สวนๆ แลว ไมม คี วามสวยงามเลย ขอแสดงความนบั ถือ อ. อยา งสงู ครับ มองเห็นบา นสวยหลงั ใหญกลับเห็นเปนอิฐ หนิ ปูน ทรายครับ คำตอบ ปญหาของกระผมเกิดขึน้ ตรงท่ี (๑). ผถู ามปญ หาเพยี้ นดี จงเพยี้ นตอ ไปใหถ งึ ทสี่ ดุ คนใน ๑. ผมมองไมเ หน็ เหมอื นคนอน่ื ๆ ในครอบครวั ผมกลาย เปน คนเพยี้ นเสียสตขิ องคนในครอบครวั ครอบครวั มองวา เปน คนเสยี สติ เปน การมองถกู ของคนทเี่ หน็ ผดิ ๒. ผมเคยสอบถามพระอาจารยทานวา สิ่งที่เกิดกับ ไปจากธรรม คนท่ีเหน็ ถกู ตามธรรมเห็นวา สภาวธรรมทเ่ี กิดข้ึน ผมน้ัน คือดวงตาเหน็ ธรรมหรือไม ทานไมสามารถตอบได ทา น กับจิตของผถู ามปญหา กำลงั ดำเนนิ ไปสคู วามพน ทุกข วาตองมาปฏิบัติ เก็บอารมณแลว ดูสภาวะ ดลู ำดับญาณ จงึ จะ สามารถบอกได (ดว ยภาระทางบา นผมจงึ ไมส ามารถทจี่ ะปฏบิ ตั ิ (๒). เรียกวามีปญญาเห็นถูกตามธรรม แตยังเขาไม แบบเก็บอารมณไ ด) ถึงดวงตาเห็นธรรม ผูใดเห็นส่ิงที่เขากระทบจิตไมใชตัวไมใชตน ๓. หากผมมาผดิ ทางแลวควรแกไ ขอยา งไรครับ (อนัตตา) แลวทำใหจิตเปนอิสระจากสักกายทิฏฐิ วิจิกิจฉา สี ๔. หากกระผมเดนิ มาถกู ทางแลว ควรปฏบิ ตั อิ ยา งไรตอ ลัพพตปรามาส ไดเปนอยางนอย จึงจะเรียกผูนั้นไดวา มีดวง ครบั ตาเหน็ ธรรม (๓). พัฒนาจิตมาถูกทางแลว จงพฒั นาตอ ไป (๔). ควรใชส ติระลกึ ในกาย เวทนา จิต ธรรม จนเห็นวา

4๔4๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๔4๕5 สงิ่ ท่ีถกู ระลกึ นัน้ ไมใ ชต วั ไมใ ชต น (อนตั ตา) แลว มีจติ เปนอิสระ ๑๘. มองตามธรรม จากกเิ ลสท่ผี กู มดั ใจ ท่ีเรียกวา สงั โยชน ๑๐ ไดเมื่อใด .... สาธุ คำถาม (๕). ไดป ญ ญาเหน็ แจง หรอื เรยี กไดอ กี อยา งหนงึ่ วา เหน็ กราบสวัสดีทานอาจารย สนอง วรอุไร ท่ีเคารพอีก ถูกตามธรรม สวนจะเขาถงึ ดวงตาเห็นธรรมได ใหด ูขอ (๒) ครง้ั อน่ึง จากการสนทนาธรรมกับหลวงพอธี ทานไดพูด กอนอ่ืนขอกราบขอบพระคุณทานอาจารที่กรุณาชวย กบั ผูตอบปญหาวา “ผูใดเหน็ สรรพส่งิ เปนอนัตตา ไดแ ลว โทษ ยอมไมมีกบั ผูน ้ัน” และพระสารีบตุ รพูดกบั พระฉนั นะ ผถู กู พระ ไขขอ สงสัยใน จดหมายฉบบั แรก ชวยใหม องโลกไดถ ูกตรงตาม พุทธะลงพรหมทณั ฑว า “ทานฉนั นะ ทานไดพฒั นาจติ จนเขา ถึง ธรรมไดมากขน้ึ ถงึ แมวา จะเปน เร่ืองธรรมดาของโลก คนสวน พระอรหนั ตแ ลว พรหมทัณฑยอมถกู ยกเลกิ โดยปริยาย” มากรวมไปถึงตัวกระผมเองก็ยังขาดสติ มองไมเห็นตามความ เปนจริงอยูเร่ือย หากขาดผูช้ีทางสวางก็คงจะตองลำบากเปน หมายเหตุ : พรหมทณั ฑ หมายถงึ โทษทหี่ มสู งฆพ รอ มใจ แนแ ท ในจดหมายฉบับนก้ี ็มขี อ สงสัยอกี จำนวนหนึง่ มาถามทา น กนั ไมพ ดู ดวย ไมว า กลา วตกั เตือน หรือสงั่ สอนภิกษุผูถูกลงโทษ อาจารย และไมคบหาสมาคมดว ย ๑. สภาวะจิตสุดทายซ่ึงมีสวนกำหนดใหดวงจิตไปเกิด ในภพภมู ทิ ีส่ งู ข้นึ หรอื ต่ำลง นัน้ สำหรับผทู ่ตี ายกอ นหมดอายขุ ัย เมื่อละเวน จากสถานทที่ ่เี ปน อันตราย (ตายโหง) นน้ั สภาวะจติ สดุ ทา ยคอื เมอื่ ใด ระหวา งเมอ่ื ดวงจติ ทง้ิ ความรูสึกยุงเหยิงตางๆ จะคอ ยๆ ลดนอยลงไป รา ง หรอื วา ขณะเปน สมั พเวสแี ลว ถงึ เวลาหมดอายขุ ยั แลว จรงิ ๆ และสมั พเวสี สามารถปฏบิ ตั ธิ รรมตอ ไปอกี กอ นทจ่ี ะหมดอายขุ ยั การปราศจากความไขวเขว จรงิ ไดห รอื ไม จะทำใหความอุตสาหะในทางทีด่ ีเพิม่ ขน้ึ เมอื่ มีจติ ใจทีแ่ จม แจงบริสทุ ธิ์ การเขาใจหลักธรรม ๒. เพราะเหตุใด เม่ือทานอาจารยไดดวงตาเห็นธรรม อนั แจมชัดแนนอน กจ็ ะเกดิ ข้นึ แลว ทา นเจา คณุ โชดกจงึ ตอ งกำชบั วา ตอ ง “รกั ษา” สงิ่ ทไ่ี ดม าไว การฝก ฝนโดยปราศจากความไขวเขว อยา งดี แลว เหตใุ ดทา นอาจารยจ งึ ตอ งใชพ ละ ๕ ในการรกั ษาสง่ิ คือกจิ ปฏบิ ตั ขิ องพระโพธิสัตว ทไ่ี ดจ ากการปฏบิ ตั เิ อาไว ในเมอื่ ผเู ขา ถงึ กระแสแหง นพิ พานจะไม หลดุ ออกจากกระแสนน้ั ถงึ แมจ ะดบั ขนั ธไ ปจุติใหมแลว กต็ าม

4๔6๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๔4๗7 ๓. เม่ือครั้งยังเด็ก สมัยผมเรียนอยูช้ัน ป. ๒ อยูดีๆ สิ่ง แลวผมก็ไดพิจารณาตามแลวรูสึกวาจิตใจเมื่อไดพิจารณา ครูที่โรงเรียนกเ็ อาพระเครื่องเกา ๆ องคหน่ึงมาใหผม เปน พระ ตามสารจากเสียงน้ัน แลว เปนจิตใจท่ีมีความสุขเปนอยางยิ่ง ปางลลี า สีดำ เปน ลักษณะภาพนูนต่ำ ดูเปน ของเกาๆ โบราณ แบบทไ่ี มเ คยรสู กึ มากอ น เรยี กไดว า อมิ่ เอบิ อยา งบอกไมถ กู จรงิ ๆ นาจะทำโดยใชด นิ หรืออะไรมทิ ราบมาปน (ดูแลวนาจะมีจำนวน อยากถามอาจารยวา ปรากฏการณด งั กลา ว มสี าเหตุจากอะไร จำกดั ) แลว บอกวา ทใี่ หผ มเพราะบรจิ าคเงนิ ผา ปา ทท่ี างโรงเรยี น สามารถบงบอกถึงพฒั นาการทางจิตของผมไดหรือไม จัดขน้ึ มากทส่ี ุดใน ชัน้ ผมก็รบั เอาไวแ ลวเอามาคยุ กับเพื่อน แต เพ่ือนบอกวาเขาบรจิ าค ๒๐ บาทเชนเดียวกัน แตก็ไมไดพระดงั ๕. ขอแตกตางของการใหปญญาแกบุพการีกับความ กลาว อกตญั ูนน้ั อยูท ่ใี ด เพราะจากประสบการณชวี ติ ทำใหผมได เรียนรูวา บุพการี ก็เปนสามัญชนเชนเดียวกับเรา ไมสามารถ เมื่อโตขึ้นมานึกถึงเร่ืองนี้อีกครั้ง ก็สงสัยวาเหตุที่ ยึดเปนนิยามของความถูกตองได ในบางครั้ง ความคิดและ อาจารยเอาพระองคน้ีมาให ชางแปลกประหลาด นาสงสัยยิ่ง การกระทำของทา นเปน ไปในทางมจิ ฉาทษิ ฐหิ รอื ไมใ ชส งิ่ ทด่ี ที สี่ ดุ นกั ตอนนผี้ มก็มีสมมตฐิ านเปน สองทาง วาพระองคน ี้อาจจะมี โดยบางครง้ั กเ็ ปน ในสว นของความคดิ บางครง้ั กเ็ ปน ในสว นของ มนตด ำหรอื อะไรบางอยา ง ทที่ ำใหค รทู า นนน้ั ไมอ ยากเกบ็ ไวแ ลว วิธกี าร ผมเห็นวา การโอนออนผอ นตาม หรือการเชือ่ ฟง ส่ิงทม่ี า เอามาใหผม หรือมอี ะไรดลใจใหท านเอามาใหผ ม ทานอาจารย จากการเห็นผิดของทานไมวาจะโดยความคิดหรือวิธีการน้ัน ก็ สนองคดิ เห็นอยา งไรกับเรอ่ื งนค้ี รับ รังแตจะทำใหกิเลสของทานเติบโต เปนการสนองตัณหาแลว ไมไ ดช วยใหอะไรดีข้ึน จึงลองแสดงความคดิ เห็นของตนออกไป ๔. ผมเคยมปี ระสบการณแปลกๆ ทางจิตอยบู า ง ผาน บาง ซง่ึ บางครั้งผมกผ็ ดิ บางคร้งั กถ็ ูก แตในบางกรณี ดวย ทางความฝน (เพราะจากท่ีเคยบอกไวในฉบับแรกวาการปฏิบัติ ความทีท่ า นเปน ผูย ดึ ติดในอัตตาสูง เมื่อฝา ยทา นเขา ตาจน กจ็ ะ กรรมฐานของผมยงั อยใู นระดบั เรมิ่ ตน ) โดยเคยฝน เหน็ ขอ ความ งดั ไมต ายออกมาใชโ ดยตอ วา เราวา เปน คนเถยี งพอ เถยี งแม ฯลฯ ทีเ่ ช่อื มโยงกับเหตกุ ารณใ นอนาคต ๑ ครง้ั ในขณะฝนไมไ ดใ สใจ ซึ่งหลงประเดน็ ออกไป ทัง้ ๆ ท่ใี นบางครง้ั กเ็ หน็ ไดช ัดวา ทา นไม อะไร แตก็มีการคิดโตตอบความฝนน้ัน จึงทำใหกลับมาระลึก สามารถหาเหตผุ ลมาลบลา งสิ่งทผี่ มเสนอ ได เหมือนกับวา ทาน ถึงได เม่ือไดประสบกับขอความนั้นในความเปนจริงในเวลาตอ พยายามรักษาฟอรมของคนเปนพอ เปน แมอะไรทำนองนนั้ มา แลวอีกครั้งหน่ึงฝนเหมือนมีเสียงมาบรรยายสัจธรรมของ โลก ที่สอดคลอ งกบั หลกั ธรรมเร่ืองความเปนอนิจจังของสรรพ

๔48๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๔4๙9 สุดทายนี้ ขออนุโมทนาบุญที่ทานอาจารยไดชวยเหลือ ในหว งเวลาปฏบิ ตั ธิ รรมอยทู วี่ ดั มหาธาตฯุ ผตู อบปญ หา เพอ่ื นมนษุ ยผูมากดวยกเิ ลสทย่ี งั วนเวยี นในวัฏสงสาร และขอ ไดเ ขา ถงึ ปญ ญาเหน็ แจง ทยี่ งั เปน สว นของอรยิ มรรค หลงั จากสกึ ขอบพระคณุ ทา นอาจารยท ช่ี ว ยตอบคำถาม คลายขอ สงสยั ของ ออกมาแลว จงึ ไดเจริญพละ ๕ เพอ่ื ใชเปนกำลังใหจิตไดพ ัฒนา กระผม หมดเมลฉบบั น้กี ค็ งอีกนาน เพราะที่ไดถ ามไปนัน้ เปน ขอ เขา สูอริยผล สงสยั ทส่ี งั่ สมมานานนบั ป แลว ถา ผมมขี อ สงสยั อะไรเกย่ี วกบั การ ปฏิบตั ธิ รรม จะเมลมาสอบถามใหมครับ (๓). ผูใดเชื่อในกฎแหงกรรม แลวจะไมสงสัยในสิ่งท่ี บอกเลา ไป การใหวัตถเุ ปน ทาน เมื่อเหตุปจจยั ลงตัว ผูท ำเหตุไว คำตอบ กอน ยอมไดวัตถุกลับคืนมา ผูรูไมเอาจิตเขาเปนทาสของวัตถุ (๑). คำวา สภาวะจิตสดุ ทา ย หมายถึง จติ ทห่ี ลดุ ออก เพราะวัตถุไมใชเ หตุแทจ ริง ทีจ่ ะนำพาชวี ติ ไปสคู วามพนทกุ ข จากรา งปจ จบุ นั เหตดุ ว ยมอี ปุ ฆาตกรรมมาตดั รอน จติ จงึ ตอ งทง้ิ (๔). เร่ืองที่บอกเลาไป มีเหตุเกิดจากจิตท่ีตั้งม่ันเปน รา งกอนทจ่ี ะถึงอายุขัย แลว เปลีย่ นไปอยใู นรปู นามทเ่ี ปนทิพย ที่ สมาธิ เหตุที่เปนนมิ ิตถูกตรง เพราะสัจจะมีพลังผลักดันใหเกิด มรี ปู ลกั ษณเ หมอื นเดมิ กอ นตายทกุ ประการ จงึ เรยี กรปู นามทเี่ ปน ความถูกตรง ซ่ึงสามารถบงบอกถึงสภาวะของจิตของผูถาม ทิพยน้ีวา สัมภเวสี มีอายุเทากับอายุขัยที่เหลืออยูของรางเดิม ปญหา วา ดำเนินมาถกู ทาง ทจี่ ะนำพาชีวติ ไปสูความพน ทุกขได แลวจึงจะไปปฏิสนธิหรือโอปปาติกะ อยางใดอยางหนึ่ง เปน ในกาลขา งหนา สตั วอ ยใู นภพใดภพหนงึ่ ของวฏั สงสาร อนง่ึ ขณะเปน สมั ภเวสี ไม สามารถปฏบิ ตั ธิ รรมได ดว ยเหตตุ อ งเสวยอกศุ ลวบิ ากจนกวา จะ (๕). การรินน้ำใสภาชนะที่หงาย ภาชนะยอมรองรับ หมดสนิ้ น้ำไวได ตรงกนั ขา ม หากภาชนะยงั คว่ำอยู แมจะรนิ น้ำเตมิ ใหก่ี ครง้ั กห่ี น ภาชนะทค่ี วำ่ ยอ มรองรบั นำ้ ไวไ มไ ด ซำ้ ยงั ทำใหภ าชนะ (๒). คำวา “ปญญาเห็นแจง” หมายถึง เห็นส่ิงที่เขา เปยกนำ้ อีกดวย ฉนั ใดกต็ าม บุพการีทยี่ งั ไมเกดิ ศรทั ธาในตัวลกู กระทบจติ ไมใชต ัว ไมใชตน (อนตั ตา) ตามกฎไตรลักษณ สวน ไมตางไปจากภาชนะท่ีคว่ำ นอกจากไมเกิดประโยชนแลว หาก คำวา “ดวงตาเหน็ ธรรม” หมายถึง เหน็ สิ่งกระทบจิต ดบั ไปตาม ลูกไปช้ีแนะหรอื สงั่ สอน ยอ มเกิดเปนโทษได การประพฤตเิ ชน น้ี กฎไตรลกั ษณ แลว ทำใหจ ติ เปน อสิ ระจากกเิ ลสทเี่ รยี กวา สงั โยชน เรยี กวา อกตญั ู อยา งนอ ยสามตวั คอื สกั กายทฏิ ฐิ วิจิกจิ ฉา สีลพั พตปรามาส

5๕0๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๕5๑1 ๑๙. มจิ ฉาสมาธิ คำตอบ การเปลี่ยนสภาวะจิตท่ีสงบ มาเปนจิตที่ปรุงอารมณ คำถาม กราบนมัสการดร. คะ แบบทันทีทันใด ทำใหรางกายตองใชพลังงานในปริมาณท่ีมาก ดิฉันสวดมนตเที่ยงคืน ทำวัตรเย็นแลวก็สวดมนต ในหว งเวลาอนั สน้ั ยอ มทำใหร า งกายสรา งพลงั งานปรมิ าณมาก ข้ึนมาไมทัน อาการเหนื่อยคลายจะเปนลมจึงไดเกิดขึ้น ฉะนั้น หนังสือหลวงพอจรัญตอ แลว ตอดวยชินบัญชร อีก ๑๐ จบ ตอ การเปล่ียนสภาวะของจิตที่สงบ มาเปนจิตที่ปรุงอารมณ ตอง มาก็ฝกจิตน่ังสมาธิสักระยะหนึ่งมันมีภาพบานเกาๆหลายหลัง ใหเวลาแกรางกายไดปรับตัวชั่วระยะหนึ่ง แลวปญหาดังกลาว แลว เห็นภาพชายแกมฐี านะ สักพกั มีแสงผา นเขา ตาวาวจา มาก จะไมเ กดิ ขึ้น ขณะน้ันดิฉันตกใจมาก แลวกำหนดจิตใหน่ิง แลวก็แผเมตตา ตอนแผเมตตาดิฉันรูสึกตัวลอยขึ้นแลวขนลุกทั้งตัวแลวตัวชา เมื่อใดรูสึกวาตัวลอย ผลนั้นเน่ืองจากกำลังของสมาธิ หายใจไมค อยออก แลว กพ็ ยายามแผเ มตตามนั เหน่ือยมากปาก เปน เหตุ เปน การใชส มาธผิ ดิ ธรรม จงึ ตอ งกำหนดวา “ลอยหนอๆ มนั ไมขยับ แลวดิฉันกพ็ ยายามแผเมตาจนจบแลว คอ ยลมื ตาข้ึน ๆๆๆ” ไปเรอ่ื ยๆ จนอาการรูสกึ ตวั ลอยดบั ไป แลว ใชจ ิตที่มีกำลงั มา ดิฉันลืมตาไมได แลวก็ต้ังจิตแลวคอยลืมตาขึ้นมาแลวรูสึก สมาธไิ ปพจิ ารณา กาย เวทนา จติ ธรรม จนเหน็ วา ดำเนนิ ไปตาม เหน่ือยมากๆๆ ลุกไมข้ึนแลวหายใจแทบไมทันอาการเหมือนคน กฎไตรลกั ษณ จงึ จะเรยี กวา เปน การใชส มาธถิ กู ที่ออกกำลงั กายมากๆๆแลวหายใจ ไมท นั เกอื บจะเปนลม ทำไม ธรรม (สัมมาสมาธ)ิ ถงึ เปน แบบนคี้ ะ แลว เราจะกำหนดจติ อยา งไรเมอื่ รสู กึ วา ตวั ลอย ขน้ึ จากที่เรานง่ั อยู เม่ือไววางใจในกัลยาณมิตรผเู จริญธรรม กับปญ ญา ความบกพรองก็จะหมดไป คุณสมบัติท่ีดี ทานอาจารยดร.เจาคะ ชวยใหหนูไดเห็นทางออกดวย กจ็ ะเจริญงอกงามคลายดวงจนั ทรท ่กี ำลงั จะเต็มดวง เถอะเจาคะ การคบหาและยดึ มั่นในกลั ยาณมติ รผูเจริญธรรมและปญ ญา มากกวายดึ ม่ันในกายของตนเอง คอื กจิ ปฏิบตั ขิ องพระโพธสิ ัตว กราบนมสั ขอบพระคุณอยางสูงเจาคะ

๕52๒ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๕5๓3 ๒๐. ส.ู ..ส.ู .. และสู กรรมนนั้ ลกู เคยเสยี ใจผดิ หวงั มาบา งแตล กู กม็ องชวี ติ ในแงบ วก เสมอ และไมไ ดมองวาชีวติ ตัวเองติดลบ เพราะยงั มีสง่ิ ดีดีท่ีลกู คำถาม เลอื กทำไดอ ีกมากมาย และตัวลูกเองน้นั ก็พยายามต้งั อยใู นศีล กอนอ่ืนขอกราบสวัสดี อ.สนอง วรอุไร...ผมขออนญุ าต ๕ ถึงแมอ าจจะเคยผดิ พลาดไปบาง เรยี กวา ..คุณพอนะครบั ในเวลาอกี ไมน าน... ลกู นก้ี จ็ ะตอ งบวชซง่ึ คณุ พอ ของลกู ผมเปนคนนึงที่ไดมีโอกาสฟงธรรมะจากคุณพอโดย เคยขอใหบ วชมาหลายปแ ลว ตง้ั แตล กู เรยี นจบ แตล กู กผ็ ลดั ผอ น มาเรอ่ื ยดว ยเหตผุ ลบางประการ ซงึ่ แนน อนลกู พอทราบวา ในการ บังเอญิ ในอนิ เตอรเนต ผา นรายการ ทไวไลท โชว และหลังจาก บวชนน้ั ตอ งมกี ารขานนาค และในพระธรรมวนิ ยั นน้ั มกี ฎระเบยี บ น้ันก็ตดิ ตามฟง ธรรมบรรยายใน www.youtube.com ซึง่ มอี ยู อยา งไร แตท นี ถ้ี งึ อยา งไรลกู กค็ งตอ งบวช เพราะถา ลกู ตอ งบอก มากมาย และหลงั จากนน้ั กไ็ ดต ดิ ตามอา นในนติ ยสาร secret จน คณุ พอ ของลกู วา ลกู เปน เกยล กู กก็ ลวั วา ทา นจะเสยี ใจและ รบั ไม มาถงึ หนงั สอื พอ็ กเกต็ บคุ หลายเลม ของคณุ พอ ซง่ึ พมิ พโ ดยสำนกั ได ยิ่งถา อางเหตุผลและกฎระเบยี บในการบวชดว ยแลว ก็กลัว พมิ พอ มรนิ ทร ลกู ดใี จเหลอื เกนิ ทมี่ โี อกาสได ดู อา น ฟง ธรรมจาก วาจะยิง่ ไปกนั ใหญ ลูกควรจะทำอยา งไรดีครบั ... คณุ พอ ซงึ่ มปี ญ ญารแู จง เหน็ จรงิ ตามธรรมและสอนไดอ ยา งเขา ถงึ ถกู ตรง และกนิ ใจ ลกู มกั จะปลมื้ ปต เิ กอื บทกุ ครง้ั ทไี่ ดม โี อกาส อกี อยา งนงึ คณุ พอ คณุ ยา ทา นอยากเหน็ ชายผา เหลอื ง ฟง ธรรมของคณุ พอ บางทนี ้ำตากไ็ หลออกมาดวยความปต ิ ลกู ของลูก เปรียบเสมือนลูกไดทดแทนพระคุณทาน และมารดา มีความสุขมากครับทไี่ ดฟ งธรรม ถาสมมุติลูกบวชเขาไปแลว... จะมีผลอยางไรบาง... ลูกควรทำ อยางไร.. เพราะลูกกไ็ มอยากสรางวิบากที่ไมดีใหก บั ตัวเองและ แตท ส่ี ำคญั กวา นนั้ คอื ลกู พยายามปฎบิ ตั ติ ามธรรมทคี่ ณุ ผูอ่ืน ... พอ สงั่ สอน ถงึ แมล กู จะออกนอกลูนอกทางบา ง แตล กู กย็ งั คงมคี ำสอนของคณุ พอ และครบู าอาจารยห ลายๆ ทา น และอีกอยางนึง คนท่ีเปนแบบลูกจะมีโอกาสได คอยเตอื นสติ ปญญาเห็นแจงเหมือนคุณพอมั้ยครับ... ความเปนโสดาบันหรือ อริยบุคคลจะเกิดข้ึนกับคนท่ีเปนเกยบางม้ัยครับ... ลูกรบกวน ตองขออภัยคุณพอ ทอี่ ธิบายมายดื ยาว... คุณพอชวยตอบคำถามดวยนะครับ ขอขอบพระคุณ คุณพอ คำถาม ตัวลูกเองนั้นเปนเกย.. น่ีคงจะเปนผลจาก ดร.สนอง วรอุไร เปน อยางสงู ครับ การกระทำของลูกในอดีต แตลูกเองก็ยินดีและยอมรับในผล

๕54๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๕5๕5 สุดทายขออวยพรใหธรรมะคุมครองคุณพอและครอบ เหน็ ชายผา เหลอื งของลกู ของหลาน จงรบั ปากกบั ทา นวา จะบวช ครวั .. รวมถึงผูสนทนาธรรม ผูฟ ง ธรรมของคณุ พอ ทกุ ทานจงมี ให แตขอเลอื กเวลาท่ีเหมาะสมดว ยตนเอง แตความสขุ ความเจรญิ ตลอดจนเขาสพู ระนิพพานเทอญ...สาธุ อดีตโสเภณีแหงแควนวัชชีที่ชื่อวา อัมพปาลี เลิก คำตอบ ประกอบอาชพี ทศุ ลี อยา งเดด็ ขาด แลว มาบวชเปน ภกิ ษณุ ปี ฏบิ ตั ิ ในภาษาไทยทใี่ ชก นั อยใู นปจ จบุ นั มไิ ดบ ญั ญตั คิ ำวา “ปต ”ิ ธรรมจนจิตบรรลุอรหัตตผลได สิริมาโสเภณี แหงแควนมคธ เลิกประกอบอาชีพทุศีลอยางเด็ดขาด แลวหันมาปฏิบัติธรรม ขนึ้ มาใชส อื่ ความหมาย แตพ ทุ ธศาสนาเรยี กสภาวะของจติ ทเี่ ปน จนจิตบรรลุโสดาปตติผลไดในขณะที่ยังเปนฆราวาสอยู สตรี ความปลาบปลื้มใจ อมิ่ ใจ วา “ปต ิ” เพศท้ังสองยังทำใหดูเปนตัวอยางดีได ประสาอะไรกับผูถาม ปญหาผูบุรุษเพศจะทำไมไดละ ขอเพียงใหมีศรัทธาม่ันคงอยู อนง่ึ ผูใดเช่อื วา กฎแหง กรรมมจี ริง และยอมรับความ กบั พระรตั นตรัย และมศี ีล ๕ ไมข าด ไมทะลุ ไมด า ง ไมพ รอ ย จริงในเหตุผลท่ีตนทำไว เรียกผูมีศรัทธาเชนน้ีวา เปนผูท่ีเจริญ คณุ ธรรมดังกลา วนเี้ องท่ที ำใหผูประพฤตมิ ีศลี มีสัจจะ มีความ ไดในวันขางหนา จิตของสัตวบุคคลที่มาเกิดเปนมนุษยอยูใน เพียร เปนแรงสนับสนุน จึงสามารถพัฒนาจิต ชาติปจจุบัน ไมมีใครสักคนที่ไมเคยประพฤติผิดพลาด แตผูมี ใหเ ปน อริยบุคคลได ในวนั ขางหนา ... สู ... สู ... สติปญญาเห็นถูก ใชความผิดพลาดมาเปนครูสอนใจ และไม และสู ประพฤติใหผิดซ้ำอีกตอไป จึงใชความผิดพลาดเปนบันไดกาวสู ความเปนอริยบคุ คลได เม่อื แมทง้ั หลายที่ไดเคยดูแลเราเปน อยางดี นบั ตั้งแตหวงเวลาท่ไี มมจี ุดกำเนิด เรื่องท่ีผูถามปญหาเขยี นปรกึ ษาไป ผูรูแกป ญหานี้ ดวย การใชสถานะของการเปนฆราวาส ปฏิบัติธรรมจนสามารถ กำลังทนทกุ ขท รมาณ ความสขุ ของเราเองจะมี พัฒนาจิตใหมีสติกลาแข็ง จนทำใหจิตเปนอิสระจากพฤติกรรม ประโยชนอ นั ใดเลา? เพราะฉะนั้น การมุงหมายอนั เหน็ แก ดังกลาวไดแลว จึงจะเปลี่ยนจากเพศฆราวาสไปอยูในเพศของ ประโยชนข องผูอ่นื เปน ท่ีต้งั เพ่อื ชวยใหท ุกชวี ติ อันไมม ปี ระมาณ ภิกษุ ซึ่งดีกวาการเร่ิมตนที่ไมบริสุทธิ์ แลวมาปฏิบัติธรรมภาย หลงั ยอ มเขา ไมถ งึ ธรรมทป่ี ฏบิ ตั ิ ดงั นนั้ เมอ่ื คณุ พอ คณุ ยา อยาก ไดห ลดุ พน คอื กิจปฏิบัติของพระโพธิสัตว

5๕6๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๕5๗7 ๒๑. นักบวชทเี่ หน็ ผิด คำตอบ พระรปู นน้ั ทผี่ ถู ามปญ หาบอกเลา ใหฟ ง เปน สมมตุ สิ งฆท ี่ คำถาม เรียนอ.ดร.สนองทเี่ คารพ ยงั ประพฤตลิ ะเมดิ วนิ ยั ของพระพทุ ธะ ยงั ประพฤตดิ ริ จั ฉานวชิ า มีพี่ท่ีรูจักชวนไปงานเกี่ยวกับวิทยาศาสตรทางจิตงาน คือใชความรูท่ีขวางตอทางพระนิพพาน มาทำนายทายทักชีวิต ของบุคคลอื่น ซ่ึงพระสุปฏิปนโนหรือพระอริยสงฆไมประพฤติ หน่ึง (ซ่ึงอ.ดร.บรรจบไดไปบรรยายท่ีงานดวย) และชวนผม กัน ดังนั้นผูถามปญหาจะศรัทธาเลื่อมใสในภิกษุประเภทน้ีหรือ พบพระรปู หนงึ่ ทเี่ ชอื่ วา ทา นดวู บิ ากกรรมได ผมไมเ คยไปพบพระ ไม เปนสิทธิข์ องผูถ ามปญ หา แตผูรูเช่ือใน “กฎแหง กรรม” และ ลกั ษณะนม้ี ากอ น แตด ว ยความเกรงใจจงึ ไมก ลา ขดั เมอื่ พบแลว เชื่อวา “ธรรมยอมคุมรักษาผูประพฤติธรรม” น้ันเปนจริงแท ทานทักเกี่ยวกับวิบากกรรมของผมในอดีตชาติ และแนะนำวา แนนอน ตองทำสังฆทานตามจำนวนที่ทานแนะนำ ดว ยจำนวนเงินเกือบ สองหมื่นบาท และตองสรางพระประจำวันเกิด ดวยจำนวน แมวาผอู ืน่ ซ่งึ ถกู ชกั จูงดว ยความโลภจกั ไดลกั ทรพั ยทงั้ หมด เงินสามหมนื่ กวา บาท ทีส่ ำนกั สงฆข องทาน และตองบวชอยาง ของเราไป หรอื ทำใหท รพั ยสินของเราถูกขโมยไป นอยหนึ่งพรรษา เพ่ือแกไขวิบากกรรมท่ีเจากรรมนายเวรตาม มา พระทานบอกวาผมโดนเจากรรมนายเวรเลนงานแบบเบาๆ การอทุ ศิ รา งกาย ทรพั ยสิน และบญุ บารมที ไ่ี ดส ่ังสมมา มาประมาณสามส่ปี แ ลว และจะกำลังหนกั ข้ึนเรือ่ ยๆ ตลอดกาลทงั้ สามใหแ กค นเหลา นน้ั คือกจิ ปฏิบตั ขิ องพระโพธสิ ตั ว ผมไมเคยเชื่อเร่ืองการแกกรรม แตเช่ือวาธรรมะยอม รักษาผปู ระพฤติธรรม และเชอ่ื มัน่ ในการทำความดี แตเ มื่อโดน ทกั เขา ตรงๆ ตามประสาผทู เ่ี ปน ปถุ ชุ นและยงั ไมเ หน็ ธรรม จติ ใจ กอ็ ดหวน่ั ไหวไมไ ด และพที่ แี่ นะนำไปกบ็ อกวา ทา นแนะนำอะไรให ทำไปกอน แตผมกย็ งั ไมแนใ จวาควรทำเชนน้ันหรอื ไม จึงกราบ เรยี นขอคำแนะนำจากอาจารย ดร.สนองดว ยครับ กราบขอบพระคุณมากครบั

5๕8๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๕5๙9 ๒๒. หว งผูกมือหลดุ กาสปฏบิ ตั ธรรมมากขนึ้ ไมม หี ว ง บา นทด่ี ฉิ นั อยตู อนนก้ี เ็ งนิ สอง คนชว ยกันซอ้ื กอนแตง เขาวาจะฟอ ง แตไ มเห็นทำซะที และเขา คำถาม ไมเคยกลับมาเลย ไมต ดิ ตอ มาเลย (ถงึ วันน้กี ส็ องปก วา แลว คะ) กราบเรียนถาม อาจารย ดร.สนอง วรอุไร ที่เคารพ แลวดิฉันจะคืนไดยังไงคะ น่ังภาวนาเสร็จทุกครั้งก็จะอุทิศบุญ กุศลไปใหเขา ขออโหสิกรรม และอโหสิกรรมใหเขา ใหเจอกัน อยา งสูงคะ ชาติน้ีเปนชาติสุดทายเทาท่ีเจอกันมา อยาเจอกันอีกเลยท้ังภพ ดฉิ นั ปฏบิ ัติธรรมมาประมาณ ๕ ปแ ลวคะ ตดิ ตามผล นแ้ี ละภพไหน ไมอาฆาตเลย ความรสู กึ ทุกอยา งจบไปแลว ดฉิ นั ตองทำอะไรอีกมย้ั คะ งานอาจารย และปฏบิ ตั ติ ามคำแนะนำดๆี ของอาจารยใ หไ ดม าก ทสี่ ดุ คะ ครง้ั แรกทเี่ หน็ อาจารยใ นงานชมรมฯ ทบี่ พติ รพมิ ขุ ดฉิ นั ๓) สุดทาย ขอถามเร่ืองคำอธิษฐานคะ ทุกครั้งท่ีน่ัง น้ำตาไหลโดยไมร สู กึ ตวั เลยคะ ตอนเลกิ งาน กร็ อสง อาจารยท ี่ สมาธิเสร็จ จะอธิษฐานจิตวา ขอใหบุญกุศลนีจ้ งเปนพลวปจจัย บันได อาจารยย ังแตะหวั และบอกวา โชคดีนะลูก ปติใจมากๆ ใหข า พเจา ปด อบายไดใ นชาตนิ ี้ ขอใหถ งึ พระโสดาบนั ในชาตนิ ี้ ขอ คะ ตอ ไปเปนคำถามคะ ใหบรรลุพระนพิ พานในอนาคตกาลโดยเร็วเทอญ อยากทราบวา อธษิ ฐานเชน นี้ถูกตอ งหรอื ไม ถา ปฏบิ ตั ิไมถึงโสดาบัน อธษิ ฐาน ๑) ๕ ปท ผ่ี า นมาดฉิ นั ชอบนง่ั สมาธิ เดนิ จงกรมนอ ยมาก เชนนี้ก็จะเปนโมฆะไปท้ังหมดหรือปาวคะ หรือถาปฏิบัติได การนง่ิ ในสมาธนิ าน ๆ เวลามาเจอปญ หาในชวี ติ ประจำวนั ดฉิ นั ก็ มากกวา โสดาบัน แตอธิษฐานชาตินี้ขอแคนี้ ทำใหเ ราตดิ อยูแค รอ นเลยนะคะ ทำใหท บ่ี า นปรามาสบอ ย ๆ ไดแ ตค ดิ วา เปน วาสนา โสดาบนั หรอื ปา วคะ เคยไดย ินมาวา อธิษฐานถงึ พระนิพพานไป อาจารยม ีอะไรจะแนะนำตรงนบี้ า งคะ เลย ขอใหญๆ ไวก อ น แตด ฉิ นั เกรงวา จะไมถ งึ คะ ดฉิ นั รบั ฟง และ จำแมนจากอาจารยว าโสดาบนั ตองละสามขอ อะไรไดบาง ดฉิ ัน ๒) ทำบญุ นัง่ สมาธิ เหน็ คนทำ แลว บอกวา รวยขึน้ แต พากเพียรปฏบิ ตั ิอยางยิง่ เลยคะ ธรุ กิจของดฉิ ันก็ไมไ ดด ขี ึ้นกวาทเ่ี ปนอยูเลย แตน่ันไมใช ขออนโุ มทนาสาธใุ นบญุ กศุ ลทอี่ าจารยไ ดป ฏบิ ตั แิ ลว ทกุ จดุ มงุ หมายทดี่ ฉิ นั ปฏบิ ตั ธิ รรมนะคะ เทา ทม่ี อี ยู กค็ ดิ วา ภพทกุ ชาติ ขอใหข า พเจา มสี ว นแหง บุญน้ันท้ังส้นิ ดว ยเทอญ กนิ ไมไ หวใชไ มห มดแลว และบน้ั ปลายชวี ติ อยากไปอยวู ดั เงยี บ ๆ ตา งจงั หวดั เลยคะ เคยแตง งานและสามที ง้ิ ไป เจบ็ ไมน อ ยเลยคะ ขอใหอาจารยส ุขภาพแข็งแรงตลอดไปคะ เพื่ออยเู ปน เคยคดิ จะฆาตวั ตาย แตธรรมรักษาคะ ไมอยากโดดตกึ ตายอกี หารอยชาติ จงึ เปลย่ี นวิกฤตใหเ ปนโอกาส อยตู ัวคนเดยี วกม็ โี อ

๖60๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๖6๑1 กำลังใจ เปนแสงสวางใหก ัลยาณชนทัง้ หลายไปนาน ๆ เลยคะ (๓). ทบ่ี อกเลา ไปเปน การอธษิ ฐานทมี่ ปี ญ ญาเหน็ ถกู ตาม ขอบพระคุณเปน อยางสงู คะ ธรรมสนบั สนนุ .... สาธุ แตเ มอ่ื อธษิ ฐานแลว ตอ งทำเหตใุ หถ กู ตรง กับคำอธษิ ฐานคอื พฒั นาจติ (วปิ ส สนาภาวนา) ใหเ กิดปญญา คำตอบ เหน็ แจง แลว ใชป ญ ญาเหน็ แจง กำจดั อยา งนอ ยสงั โยชนส ามตวั (๑). ผูใดฝกจิตจนมีกำลงั ของสติกลาแข็งไดแลว ผนู ้นั แรก (สกั กายทฏิ ฐิ วจิ กิ จิ ฉา สลี พั พตปรามาส) ใหห มดไปจากใจได เมื่อใด ความเปน อริยบคุ คลข้ันตน ยอมเกดิ ขนึ้ ได และหากใครผู ยอมระลึกทนั ส่ิงกระทบ (คำปรามาส) แลว ไมท ำใหเ กดิ อารมณ ใดเรง ความเพียร โดยมศี ลี และสัจจะเปน แรงสนบั สนุนดวยแลว หวน่ั ไหว (รอ นเลยคะ ) หากผถู ามปญ หาปรารถนามอี ารมณส งบ การกำจัดอวิชชาใหห มดไปจากใจ (นิพพาน) ยอมเกดิ ขน้ึ ได เยน็ สามารถทำไดสองทางคอื ใหอ ภยั เปนทานกับคำปรามาสที่ ไดยิน ดวยการภาวนาวา “ชาง มนั เถอะๆๆๆ” ไปเรื่อยๆจนกวา อนงึ่ ผใู ดประพฤตเิ หตุถกู ตรง แตยงั เขา ไมถ งึ ผลท่ตี น อารมณห วั่นไหวจะสงบลง แลว ความเมตตากจ็ ะเกดิ ขึน้ ในจิตใจ ปรารถนา คำอธษิ ฐานยงั คงมอี ยคู รับ สวนวิธีท่ีสอง ตองพัฒนาจิตใหมีกำลังสติกลาแข็ง แลวใชจิต พิจารณาคำปรามาสวาดำเนินไปตามกฎไตรลักษณ เม่ือใดคำ ๒๓. ขายไปกลมุ ไป ปรามาสหมนุ เขาสูความเปน อนัตตา (ไมใชต ัวไมใชต น) จิตยอม ไมรบั เอาส่งิ ทไ่ี มม ีตัวตนเขา มาปรุงเปนอารมณ จติ จะปลอยวาง คำถาม คำปรามาส แลว วา งเปน อเุ บกขาดว ยตวั ของจติ เอง วธิ นี เี้ ปน การ กราบเรียนอาจารยด ร.สนอง ทีเ่ คารพอยางสงู บริหารจัดการกับสิ่งทเี่ ขากระทบจิตทีด่ ีทส่ี ดุ ดิฉันมีเร่ืองไมสบายใจ จากการประกอบอาชีพ ขาย (๒). ผูถามปญหามีโชคดีที่หวงผูกมือ (สามี) หลุดไป เครอ่ื งด่มื กาแฟ และไอศกรีมคะ ทัง้ นีเ้ พราะมพี ระทานมาซ้อื ได โดยไมต อ งใชความพยายามกระทำดว ยตวั เอง แตยังมีหว ง เคร่ืองดืม่ กาแฟ และไอศกรีม ซึง่ มีนม เปนสว นประกอบ พระ ผูกขา (บาน) ท่ีเขายังไมมาปลดใหเรา และยังมีทรัพยของตัว ทานจะมาซื้อทกุ วัน และจำนวนมากๆ และใหแ บง บรรจแุ ยกนำ้ เอง ท่ตี ายแลว ตอ งท้งิ เปนทรัพยกำพรา ไวก บั โลก ดังนั้นสงิ่ ทน่ี า แขง็ เพอ่ื นำกลบั ไปฝากทว่ี ดั ดว ย ทงั้ ในชว งบา ยและคำ่ ทง้ั นดี้ ฉิ นั กระทำทส่ี ุดในขณะปจ จบุ ันคือ พฒั นาจิต (ปฏบิ ัติธรรม) ใหเปน อสิ ระจากโลกธรรม วตั ถุ กเิ ลส ตณั หา อปุ าทาน ไดเ ม่ือใดแลว ชวี ิตขางหนาดแี นนอน

6๖2๒ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๖6๓3 กต็ อ งขาย เพราะไมท ราบวา จะปฎเิ สธทา นอยา งไร ขายไปกก็ ลมุ ๒๔. อทุ ิศบญุ ใหญใ ชห น้เี วร ใจไป คำถาม ไมทราบวาการขายเครื่องดื่มและไอศกรีมเชนน้ี เปน กราบเรียนถามทา น อจ. ดร. สนอง ดวยความเคารพ บาปหรอื ไมค ะ ถา บาปแลว ดฉิ นั ควรทำเชน ไรดคี ะ ทผี่ า นมาดฉิ นั พยายามถือศิลหา อะไรไมถูกไมควร จะไมทำเด็ดขาด มาเจอ ยง่ิ เหตุการณ แบบนี้แลวรูสึกไมสบายใจคะ รบกวนขอคำแนะนำ ขาพเจาและครอบครัว ไดปลูกตนไมพญาสัตบัน ไว จาก อาจารยดวยคะ ต้ังแตป ๒๕๓๖ อยางไรก็ตาม เนื่องดวยจากระยะเวลาที่ปลูก กราบขอบคณุ คะ และความอุดมสมบูรณของแหลงน้ำ (แทงคน้ำเก็บของบาน) ทำใหต น ไมเ ตบิ โตขน้ึ อยา งรวดเรว็ ซง่ึ ทำใหบ า นของขา พเจา ทรดุ คำตอบ รวมทงั้ พน้ื ผวิ ของบา นเกดิ ความเสยี หาย เนอื่ งจากรากของตน ไม ผใู ดมศี ลี ๕ คมุ ใจอยทู กุ ขณะตนื่ ตายแลว คณุ ธรรมทเี่ กดิ ทเ่ี ตบิ โต จากการเวนทำลายชวี ติ เวน จากถือเอาของที่เขามิไดใ ห เวนจาก ทำใหในเดือนธันวาคม ๒๕๕๒ ที่ผานมา คุณแมของ การประพฤตผิ ดิ ในกาม เวน จากการพดู เทจ็ เวน จากการเสพของ ขาพเจาไดต ัดตน ไมอ อก ดว ยความรูเทา ไมถ งึ การณ ไมไ ดมีการ มึนเมา ยอมผลักดันจิตวิญญาณใหโคจรไปเกิดเปนมนุษยไดอีก ไหวใ ด ๆ ซ่ึงหลงั จากทบี่ านของขาพเจาไมมีตนไมใหญน้ี กม็ สี ่ิงที่ ท้ังน้ีเปนเพราะเหตุบุญมีพลังผลักดันไปสูสุคติภพ ดังนั้นอาชีพ ไมด เี กดิ ขน้ึ กบั คนในบา นทกุ คน รวมถงึ สนุ ขั ทเ่ี ลยี้ งไวก ถ็ งึ แกก รรม ของผูถามปญ หา จึงมไิ ดเปน การสรางบาปใหเกดิ ขึ้นกบั ชวี ิต แต ในชว งระยะเวลาเพยี ง ๑ เดือนหลังจากตดั ตน ไมใ หญ จะมบี าปตรงทวี่ า ตวั เองเขา ไปมสี ว นรว มใหภ กิ ษปุ ระพฤตลิ ะเมดิ วนิ ยั ดงั นนั้ หากยงั มคี วามจำเปน ตอ งทำอาชพี นอี้ ยู ตอ งประพฤติ จึงอยากกราบเรียนถามอจ. ดร.สนอง ถึงวิธี ตนใหเ ปน ผมู บี ญุ (บญุ กริ ยิ าวตั ถุ ๑๐) คมุ รกั ษาอยเู สมอ แลว บาป การทส่ี มควรทขี่ า พเจา ควรกระทำ เพอื่ ลดความเสยี หาย จะตามใหผลไมทัน และจะยิ่งเปนการดีหากประพฤติบุญใหญ ทีจ่ ะเกดิ ข้ึนกับคนในครอบครวั นะคะ (ปฏบิ ัตธิ รรม) ใหเ กิดขึน้ แลว สามารถปดอบายภูมไิ ด จะทำให ชีวติ มีความปลอดภัย ไมลงไปเกดิ เปน สัตวอ ยใู นภพที่ปราศจาก ขอขอบพระคุณทา นอาจารยเปน อยา งสงู ความเจรญิ (อบายภูมิ) อกี ตอไป

๖64๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๖6๕5 คำตอบ ๒๕. หาเกราะปองกันตวั มนุษยเ ปน สัตวชนดิ หน่ึงในบรรดาสตั วท้ังหลาย ทีอ่ บุ ัติ คำถาม ข้ึนทามกลางส่ิงแวดลอมของผิวโลกใบน้ี หากมนุษยประพฤติ กราบเรยี นถามทา นอจ. ดร. สนองดว ยความเคารพย่งิ ตนมปี ฏสิ มั พนั ธท ดี่ กี บั สง่ิ ทอี่ ยแู วดลอ ม ยอ มมชี วี ติ อยอู ยา งสงบ ปจจุบันหนูประกอบอาชีพเปนลูกเรือสายการบิน ซ่ึงมี และมีความเปนปกติสุข ตรงกันขามหากประพฤติเบียดเบียน ยอมทำใหเกิดการผูกจองเวรกับสัตว (รูปนาม) ท่ีมีกายหยาบ การบริการเครื่องด่ืมแอลกอฮอรใหแกผูโดยสารบนเครื่องดวย และมีกายเปน ทพิ ย เม่อื ใดผลของการผกู เวรเกิดขนึ้ ผปู ระพฤติ ใจหนู ปรารถนาทจี่ ะรกั ษาศลี หา ใหไดในใจทุกขอ และไมไดมใี จ เบียดเบียนยอมไดรับผลของกรรมน้ัน เปนความไมสบายกาย ยินดีในการท่ีจะเสริฟเครื่องด่ืมแอลกอฮอรใหผูโดยสารเลยถา ไมสบายใจ ผูรูยอมรับความจริงในกฎแหงกรรม และยอม เปนไปไดก็จะคอยเล่ียง และบอกตัวเองในใจวามิไดยินดีหรือ ชดใชหน้ีเวรกรรมจนกวา จะหมดสิน้ และหากประพฤตบิ ญุ ใหญ เห็นดใี นการเสพเครอ่ื งดื่มแอลกอฮอรเ หลา น้นั (จติ ตภาวนา) ใหเ กดิ ขนึ้ แลว เอาบญุ ใหญใ ชหน้ี ผลแหงการผูก จองเวรยอมหมดสนิ้ ไดเรว็ ท่ีหนูประกอบอาชีพดังกลาวก็เพราะเห็นวาเปนอาชีพ สุจริต และชวยใหหนูมีความเปนอยูที่ดีข้ึน สามารถเก็บเงินใช เพอื่ นที่มีความสัมพนั ธค บหากนั มานานก็จะจากกันไป คนื พอ แมไ ดเ รว็ ขนึ้ ขณะเดยี วกนั หนกู ร็ วู า ใจหนใู ฝธ รรมะ ตอ งการ ทรัพยส มบัติและสงิ่ ท่ีครอบครองมาดว ยความพยายาม ความเจรญิ ในธรรม และขา มใหพ น ไปจากกองทกุ ขแ ละอบายภมู ิ ท้ังหลาย ก็จะตอ งละทิ้งไป วญิ ญาณส่งิ เปน แขกพกั อาศยั อยใู นกายกจ็ ะออกจากกายไป การไมยึดตดิ กบั ชีวติ น้ี จงึ อยากกราบเรยี นถามอจ. ขอความเมตตาจากทา นอจ. กรณุ าชที้ างใหด ว ยวา ในกรณนี ห้ี นคู วรทำอยา งไร หรอื จะมที าง คือกจิ ปฏิบัติของพระโพธสิ ัตว ทจ่ี ะลดวบิ ากไดอ ยา งไร จากการทห่ี นไู ปขอ งเกยี่ วในการผดิ ศลี หา เชน บรกิ ารสุรา และการดืม่ สรุ าของผูโดยสาร โดยทีใ่ จหนูมิไดมี ความยินดใี นการผดิ ศีลหา ดังกลา วแมแ ตนอ ย ขอกราบพระคุณทานอจ.เปน อยางสูงคะ

๖66๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๖6๗7 คำตอบ ๒๖. บาปหรือไม การใหบ รกิ ารเครอื่ งดม่ื แอลกอฮอลบ นเครอื่ งบนิ เปน คำถาม อาชพี ทป่ี ระพฤตชิ อบ (สจุ รติ ) ในทางโลก ของผเู ปน ลกู เรอื ของ เรยี นถามทา นอาจารยท่ีเคารพ สายการบนิ แตเ ปน การประพฤตชิ ว่ั (ทจุ รติ ) ทเ่ี ปน ตน เหตุ ทำให จากคำสอนของพระพุทธเจา เรื่องหนาที่ของบุตร ผใู ชบ รกิ ารของสายการบนิ ขาดสติ เมอ่ื ใดทก่ี รรมใหผ ลเปน บาป ผูร วมในอกศุ ลกรรมตอ งรบั ผลแหง บาปน้นั ดว ย ขาพเจามีความสงสัยในขอ ทม่ี ีความวา บุตรควรสืบทอดกิจการ ของบิดามารดา วธิ ีแกป ญ หา คอื ทำหนาที่ (งานภายนอก) ใหดีทสี่ ดุ และพัฒนาตัวเอง (งานภายใน) ใหเ ปน ผูม บี ุญคุม รักษาอยทู กุ หากบุตรมีความตองการท่ีจะทำธุรกิจสวนตัวของ ขณะที่ปฏบิ ัติงาน ดว ยการประพฤติบุญกริ ิยาวัตถุ ๑๐ (ทาน ตนเอง และไมส บื ทอดกจิ การของบดิ ามารดา อนั ซง่ึ บดิ ามารดา ศีล ภาวนา ประพฤติออนนอม ชวยเหลือผูอื่นในทางชอบ ตอ งการใหส บื ทอดตอ ถอื วาอกตัญู และเปน อกศุ ลกรรมหรอื ธรรม แบง ความดีใหผ ูอ ่นื ยนิ ดใี นความดขี องผอู ่นื ฟง ธรรม ไม สงั่ สอนธรรม และทำความเห็นใหต รง) อยูเสมอ โดยเฉพาะ ประพฤตบิ ญุ ใหญ (ภาวนา) ดว ยการสวดมนตก อ นนอน หลงั ขอขอบพระคุณลว งหนา สำหรับคำตอบจากทานอาจารยค ะ สวดมนตเจริญอานาปานสติ แลว อทุ ศิ บญุ กุศล คำตอบ ใหเ จา กรรมนายเวรไปเรอ่ื ยๆ ผใู ดพฒั นาตนเอง หนาท่ีของบุตรตามหลักจริยธรรมของลูกหนึ่งเร่ืองคือ ใหม บี ญุ คมุ ใจจนบาปตามใหผ ลไมท นั การดำเนนิ ชีวิตของผูนั้น จะยังคงความสะดวก ความ ชวยพอแมทำงาน ซ่งึ มิไดหมายความวาใหสืบทอดกจิ การ ผูรไู ม ราบรืน่ และปลอดภยั ได ประพฤติกาวลวงในชีวิตของผูอื่น ชีวิตเปนของตัวเอง จึงตอง บริหารจัดการดว ยตัวของเจาของชวี ติ เอง การไมป ระพฤติตาม ทุกๆ อยางที่เกดิ ขนึ้ เปน เพยี งจิตของตนเอง ตั้งแตเ ร่ิมแรกจิต ความตอ งการของผกู า วลว ง ไมถ อื วา เปน ความอกตญั ู และไม ปราศจากการปรงุ แตง ใดๆ การเขา ใจเรือ่ งน้ีและไมย ึดตดิ กับ บาปดวย การแบงแยกผูรูกบั สิ่งทีถ่ กู รู คือกจิ ปฏิบตั ขิ องพระโพธิสัตว

๖68๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๖6๙9 ๒๗. คำพดู ติเตยี น คำตอบ ผใู ดพฒั นาจติ ใหม สี ตแิ ละปญ ญาเหน็ แจง ไดแ ลว ทกุ ขณะ คำถาม เรยี นทานอาจารยทนี่ บั ถอื ต่ืนยอ มมงี านใหจ ติ ไดท ำ ดังนัน้ ปญ หาที่ถามไปตองแกดวยสวด อาจดูเปนเรื่องเล็กๆในมุมมองของคนอ่ืนทั่วไปนะคะ มนตกอ นนอน หลงั สวดมนตแ ลว เสรจ็ ตองเจรญิ อานาปานสติ โดยมีความเพียรและสัจจะเปนเคร่ืองสนับสนุน เม่ือใดจิตเกิด แตสำหรับดิฉันมันรบกวนจิตใจมานานแลวคะขอรบกวนขอคำ ปญญาเห็นแจงไดแ ลว ใหพ ิจารณากาย เวทนา จิต ธรรม ตาม แนะนำจากทานอาจารยวา หากตองการรักษาศีลขอสองให กฎไตรลักษณ แลว จะเห็นวา จิตมงี านใหทำอยูทุกขณะตน่ื บริสุทธิ์ ไมดางพรอยจะทำอยางไรคะ ที่จะไมเปนการเอาเวลา ทำงานของบรษิ ทั มาใชท ำเรอื่ งสว นตวั เพราะทท่ี ำงานมเี วลาวา ง คำพูดติเตียนท่ีไดยิน ตองนำมาพิจารณาตามกฎ คอนขา งมาก (ไมใชง าน routine ) อานหนังสือที่เปน องคค วาม ไตรลักษณ เมื่อใดคำพดู ติเตียนหมนุ เขาสคู วามเปนอนัตตา จิต รูเ กี่ยวกับงานหรือศึกษางานเพ่มิ เติม กซ็ ำ้ ๆเพอ่ื นรว มงานคนอ่ืน จะปลอ ยวางคำพดู นนั้ แลวจะเหน็ วา คนพดู ตเิ ตียนเปนครูสอน ดหู นัง ฟงเพลง เลน net ( หวั หนา งานกไ็ มวา เนอ่ื งจากเคากท็ ำ ใจใหเราไดพฒั นาจติ ไดอกี ทางหน่ึงดวย เพราะมนั คอนขา งวา งจากงานจริงๆคะ )โดยนำ Notebook สวน ตวั มาใชไฟของบรษิ ัท (เพราะเคร่ืองคอมฯทีฝ่ ายมนี อยคะ ) ๒๘. ยังคงเหมือนเดมิ ทุกวนั นดี้ ฉิ นั ซ้ือชม. internet เอง ใช Notebook สวน คำถาม ตัวเหมอื นกัน แต charge battery จนเตม็ มาจากบาน และใช กราบสวสั ดที านอาจารยส นองครับ งาน Notebook ในเรื่องสว นตัวแคแบตหมดคะ (ไมไ ดใ ชไ ฟของ เพื่อไมเปนการเสียเวลา ฉบับนี้ผมมีขอสงสัยตาง ๆ องคก ร) และเขา net กใ็ นสว นของการอา นธรรมหรอื บางที ดฉิ นั ก็นำหนังสือธรรมมาอานที่ทำงานตอนวางนะคะแตลึกๆแลว ก็ มาสอบถามอาจารยด ังตอ ไปนี้ คิดวามันยังเปนการละเมิดศีลขอสองอยูอาจารยชวยแนะนำ ๑. ปกติเปนคนที่มีภวตัณหานอยกวาคนท่ัวไป แตมี ทางออกดว ยนะคะ (ทกุ วนั นเี้ พอื่ นรว มงานมองวา ดฉิ นั เครง ครดั เรอื่ งศลี เกนิ ไป) ไมอยากสง่ั สมส่งิ ไมดใี นจิตคะ วิภวตัณหาแรง โดยสวนตัวคิดวาเปนพ้ืนฐานท่ีดีใหไดมาสนใจ กราบขอบพระคุณคะ

7๗0๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๗7๑1 ธรรมะ เพราะอยางนอย วิภวตัณหาไมทำใหเราเพลิดเพลินกับ เน้ือหาในทำนองท่ีวา ในยุคพระศรอี ารย ทางปฏิบตั ิสคู วามพน โลกธรรม และมองโลกแบบถอนตัวเองออกมาเพ่ือใหรับรูได ทุกขเดิมของพระศากยโคดมจะไมสามารถนำมาใชไดอีกตอไป อยางเปนกลางไดงายกวาคนมี ภวตัณหา แตก็อยากลดตรง ซึ่งขัดกับความเขาใจเดิมท่ีวาธรรมะของพระพุทธเจาเปนอกาลิ สวนนี้ แลวกไ็ มไ ดค าดหวงั ใหกลายเปนคนคิดบวก มองโลกเปน โก จึงอยากเรียนถามทานอาจารยซึ่งไดศึกษาพระไตรปฎกมา สชี มพู แตข อใหไ ปสคู วามไมย นิ ดยี นิ รา ย ไมท ราบวา ทา นอาจารย มากกวาวา ขอ ความน้นี าเชือ่ ถอื มากเพยี งไร ? หรอื เกิดจากการ จะแนะนำใหต องปฏิบตั ิภาวนาในรูปแบบใด อยางไรเปน พิเศษ ? บดิ เบอื นเนอ้ื หา และตคี วามผดิ ? มมุ มองสว นตวั ของผม คดิ วา เพอ่ื แกไขตรงสว นนโ้ี ดยเฉพาะ ในเมอื่ มนี ำ้ บอ นอ้ี ยู แลว ไดส มั ผสั ถงึ ความเยน็ ฉำ่ มาพอสมควร ก็ มงุ มั่นขดุ บอนี้ตอไป อยา ไปคาดหวงั อะไรกบั นำ้ บอ หนา ๒. การฝก สมถกรรมฐานของผมเปนการดูหนา ทองยบุ พองเสยี สว นมาก แตส ถานปฏบิ ตั ธิ รรมทใ่ี กลท ส่ี ดุ จะฝก แบบดลู ม ๔. ในอนาคตผมวางแผนไววาจะไมสรางครอบครัว หายใจ ไมทราบวาควรจะปฏิบัติควบคูกันไป หรือเจาะจงเลือก แลวบวชในพุทธศาสนา เพ่ือแสวงหาปญญาเห็นแจงตามทาง เฉพาะท่ีตัวเองฝกแลวรูสึกวาไดสติเจริญดีกวา ? (ถึงจะฝกดู ของอาจารยสนอง แตยอมรับวาสวนหน่ึงของความคิดนี้เกิด หนา ทองเปนหลัก แตผ มกลบั รสู กึ วาการดลู มทำใหจิตผมตงั้ มน่ั จากวิภวตณั หาของตัวเองทมี่ ตี อทาง โลก และความหวังในการ ไดงายกวาครับ สันนิษฐานวาจุดท่ีเราเพงจิตไปมันอยูใกลศีรษะ หาความสขุ ที่ประณตี กวา ทางโลก บวกกับแรงบรรดาลใจจากท่ี มากกวา) แลวหากเลือกจะเขารวมปฏิบัติธรรมที่วัดแลว ควร ไดเ คยล้มิ ลองความสุขท่เี ปนอิสระจากโลกธรรม (?- ไมแนใจวา ไปปฏิบัตธิ รรมกบั ครูบาอาจารยบ อ ยเพยี งไร ? อสิ ระจริงหรอื ไม แตมน่ั ใจวา ประณีตกวา ความสขุ ทางโลก) มา แลวเปน เวลาสน้ั ๆ เลยอยากสอบถามวาความหวังในความสุข ๓. ไดอานหนังสือของศาสนาอ่ืนเลมหน่ึง ที่มุงหมาย อันประณตี นใ่ี ชโ ลภะหรอื ไม ? แลวการมคี รอบครวั ในความเห็น ชวนเชิญชาวพุทธใหมาเขาศาสนา เนื้อหาโดยหลักจะเกี่ยวของ ของผูเห็นถูกตามธรรม เปนอุปสรรคในการปฏิบัติและเขาถึง กับพระศรีอารยเมตตรัย วาเปนคนคนเดียวกันกับศาสดาของ ธรรมหรอื ไม ? พวกเขา ซงึ่ จะกลบั มาโปรดชาวโลกอกี ในอนาคต มกี ารกลา วอา ง พระธรรมมลู ปญ หาคมั ภรี ข อม โดยคดั มาจากพระธรรมไตรปฎ ก ฉบับน้ีรบกวนอาจารยเพียงเทานี้กอนครับ กราบ วดั พระสงิ ห จ.เชยี งใหม และไดม กี ารรบั รองความถกู ตอ ง ตา งๆ ขอบพระคุณทานอาจารยล ว งหนาดว ยครับ นาๆ แตส ะกดิ ใจขอ ความตอนหนงึ่ โดยอา งวา เปน พทุ ธวจั นะ ทม่ี ี

7๗2๒ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๗7๓3 คำตอบ (กาลามสูตร) ผูใดประสงคพิสูจนคำกลาวอางท่ียกขึ้นมาปุจฉา (๑). ตัณหา หมายถึง ความทะยานอยาก แมจะเปน วา เปน คำกลา วทถ่ี กู ตอ งหรอื ไม ตอ งพฒั นาจติ (วปิ ส สนาภาวนา) จนเกดิ ปญ ญาเหน็ แจง ไดแ ลว จะเหน็ วา มรรคมอี งคแ ปด เปน ทาง วิภวตัณหาก็ยังเปนกิเลสอยูดี การทำใจใหพนจากกิเลสตัวนี้ได ดำเนนิ สคู วามพน ทกุ ข โดยไมม กี าลเวลามาเปน ปจ จยั ทำใหม รรค ชั่วคราว ตองพัฒนาจิต (สมถภาวนา) ใหต้ังม่ันเปนสมาธิแนว มอี งคแ ปดแปรเปล่ียนไปเปนความไมจ ริงได แน ตัณหายอมไมรบกวนใจใหหว่ันไหว ตราบใดท่ีจิตยังทรงอยู ในสภาวะเชน นี้ วิธีท่ีสอง คอื พฒั นาจติ (วปิ ส สนาภาวนา) ให (๔). ปญญาเห็นแจง เปนปญญาสงู สุด มีอยูส องระดับ เกิดปญญาเห็นแจง แลวใชปญญาเห็นแจงพิจารณาวิภวตัณหา คือ เหน็ แจงระดับทเี่ ปน มรรค (ญาณกำหนดแยกรูปนาม – วาดำเนินไปตามกฎไตรลักษณ เม่ือใดวิภวตัณหาดำเนินสูความ ญาณหยั่งรูอริยสัจจ) กับปญ ญาเห็นแจง ระดับทเ่ี ปน ผล (ญาณ เปนอนัตตา จิตจะปลอ ยวางส่งิ ท่ไี มใชตัวไมใ ชตน (วิภวตณั หา) ขา มพน ภาวะปถุ ชุ น – ญาณทบทวนกิเลสทล่ี ะไดก บั กเิ ลสที่ยงั แลววา งเปนอิสระจากตณั หาไดต ลอดไป เหลอื อย)ู ทัง้ หมดน้ีเปน สงิ่ ทพี่ ระพทุ ธโคดมคนพบ (ไมใชข อง อาจารยสนอง) แลว ทำเผยแพรใ หชาวโลกไดรจู ัก (๒). ผูไมรูเอาจิตไปผูกติดอยูกับสถานที่ฝกกรรมฐาน ผูรูเอาปจจุบันขณะท่ีทองพอง-ทองยุบ มาเปนตัวกำหนดจิตให อนึ่ง ความสขุ อนั ประณตี ไดแก ความสุขทมี่ จี ติ สงบ จดจออยกู บั อาการดงั กลา ว มาเปน องคบริกรรม ทำทบ่ี านกไ็ ด จากอารมณปรงุ แตง อันเนือ่ งมาจากสงิ่ โดยไมต อ งเสยี เวลาเดินทางไปฝก ยังสถานท่อี ่นื ใด กระทบภายนอก ไดแ ก ความสขุ ท่ีจิตเขา ถงึ ฌานสมาบัติ และยังไมใ ชความสุขสงู สุด อนงึ่ บทกรรมฐานใดนำมาเปน องคภ าวนา แลว ทำใหจ ติ (วมิ ุตตสิ ขุ ) ท่มี นษุ ยสามารถพฒั นาจติ ใหเขา ตง้ั มน่ั เปน สมาธไิ ดเ รว็ ใหเ ลอื กใชอ งคภ าวนานน้ั เพยี งอยา งเดยี ว ถึงได โดยไมจ ำเปนตองใชว ิธีการอ่นื ทั้งนี้เปนเพราะผลท่เี กิดจากการ ฝกเปนอยา งเดยี วกนั คอื จติ ตงั้ มน่ั เปน สมาธิ ควรฝกจิตภาวนา แมชีวติ ของเราจะยากจน ถกู นนิ ทาวารายจากผอู นื่ อยเู สมอ ทกุ ขณะตื่น หรือฝกจิตภาวนาทุกครัง้ ที่นึกได และฝกจิตภาวนา เปนทกุ ขจ ากการเจ็บปวยท่ีรา ยแรง ทัง้ เจ็บปว ยทางกาย ทกุ ครงั้ วางจากการทำงานภายนอก และถกู ภตู ผีปศาจทำรา ย การไมม คี วามรสู กึ ทอ แทแ ละนอ มรับ (๓). พระพุทธโคดมสอนชาวกาลามะแหงเกสปุตนิคม เอาความชวั่ รายทง้ั ปวงไว คอื กิจปฏิบัติของพระโพธิสตั ว ชนบทแหงแควนโกศลวา อยางปลงใจเชื่อดวยเหตุสิบอยาง

7๗4๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๗7๕5 ๒๙. ทำบาปแลกปรญิ ญาบตั ร กไ็ ดอ ุทิศบุญใหพวกเขาตลอด พอกลับมาที่ อเมริกาเพื่อศึกษา ตอ ชว งเปด เทอม ก็ตองฆา แมลงวนั ท่ที ำการทดลองเพอ่ื ทำ คำถาม dissertation กราบเรยี นอาจารยดร.สนอง ที่เคารพอยา งสูง หนูช่อื ขนบพร ตงั้ ตระกูลวนชิ กำลงั ศึกษา ปรญิ ญา เกอื บทกุ เดือน หนูจะสง Check ใหวดั ท่ี Califor- nia ซงึ่ เปนวัดสาขาของหลวงปชู า ทกุ คนื หนจู ะ สวดมนต แผ เอก ที่ University of Nebraska , Lincoln, USA สาขา En- เมตตา นั่งสมาธิ ขออโหสกิ รรม ตอแมลงวนั ไดฆ า ไป แทบทกุ tomology. หนมู ีปญ หาท่ีเปน ทุกข อยากกราบเรยี นถามวธิ แี กไ ข คนื เพ่ือเพ่ิมกุศลกรรมใหมากขน้ึ เพ่อื หนีวบิ ากกรรมน้ี แตร ดู ีวา ปญหาจากอาจารยค ะ อยา งไรก็ตอ งชดใช เน่ืองจากผดิ ศลี ขอ หน่งึ ทำจติ ใหน่งิ คอน ขา งลำบาก จิตจะคดิ ถงึ แมลงท่ฆี าตลอด สงสารพวกเขา แตก ็ หนูมาเรียนท่ีน่ีชวงแรกดวยทุนสวนตัว(ทุนของสามี) ไมรูจ ะทำอยางไร อยไู ปไดชวงหนงึ่ กไ็ ดรับทุนสนับสนนุ การเรียน (graduate as- sistanceship) จาก อาจารยท ี่ปรกึ ษาทีเ่ ปน Americans ที่นี่ กราบเรียนถามอาจารยว าพอจะมีวธิ ีใดทจ่ี ะทำใหจ ติ นิง่ ทำใหไ มต องเสยี คา เรียน หนูกำลังทำ dissertation และ ตอ ง ไดมากกวานี้ได บา งหรอื ไมคะ ทำการวิจยั ซง่ึ เปนการทดลอง ท่จี ำเปน ตองฆาแมลง พยายาม อยา งเต็มท่แี ลวทีจ่ ะฆาใหนอยทสี่ ดุ เทา ทีจะนอ ยได เพราะทราบ หนคู วรจะตอ งปฏบิ ตั ธิ รรมหมวดใดใหม ากขนึ้ ตอนบวช ดีวา ผดิ ศีลขอ ปาณาตบิ าต แตจ ะไมท ำก็ไมไ ดเ พราะมฉิ ะนั้นก็ ชพี รามณน นั้ จะนง่ิ มากกวา นมี้ าก หนจู ะทำอยา งไรใหเ ขา ถงึ ธรรม จะไมสำเร็จการศึกษา เพราะตองการกลับไปสมัครทำงานเปน ใหไดมากกวานคี้ ะ อาจารยใ นมหาวทิ ยาลยั ระหวา งทีศ่ กึ ษาอยทู ี่ อเมริกาน้ี ก็ได download ธรรมะบรรยาย ของอาจารยผ า นทาง web site ขอบพระคุณอาจารยคะ กัลยาณธรรม เม่อื ปดเทอม ชวง Christmas ทีผ่ า นมากก็ ลับไป เยีย่ มบา นที่เมืองไทย และไดไปบวชชีพรามณ ๓ วัน และ ปฏบิ ตั ิ คำตอบ กรรมฐาน เพือ่ อทุ ศิ ใหแ มลงที่ไดฆ าไป ชว งท่ีกำลงั ปฏิบัติอยนู ั้น มนษุ ยเ ปน สตั วส งั คม เกดิ มามงี านใหท ำอยสู องงาน คอื เวลาเดินจงกรมในโบสถ ก็ จะมผี ง้ึ ผเี สอ้ื มด แมลงวัน และ แมลง ตาง มาบินตามตลอด แตพ วกเขาก็ไมไดม ากดั อะไร งานที่ทำใหกับสังคมสวนรวม เพ่ือใหไดปจจัยมาเลี้ยงชีวิต กับ งานภายในทท่ี ำใหก ับตัวเอง เพ่ือเตรียมบญุ เปน ปจ จัยเดนิ ทางสู โลกหนา การศึกษาเลาเรียนเพ่ือใหไดปริญญาสูงข้ึน และนำ

7๗6๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๗77๗ มาใชทำงานใหกับสังคมไดมากขึ้นเปนสิ่งท่ีควรทำ แตเปนที่นา ตอนนหี้ นกู ช็ กั เรมิ่ จะรสู กึ วา เราอยากบวชเพราะโลภ คอื เสียดายวา ความรูเชนนั้นนำเอาบาปติดมาดวย จึงตองชดใช คิดวาบวชแลวจะตองสุขอยางนั้นอยา งน้ี อยกู ับโลกตอ ไป เปน ดวยการอทุ ิศบุญใหญ (ปฏิบตั ธิ รรม) ใหก ับเจา กรรมนายเวรอยู บา เปนทกุ ขหาสขุ ไมเ จอแน เสมอ ตราบใดทก่ี ารประพฤตทิ ศุ ลี ขอ ปาณาตบิ าตยงั จำเปน ตอ ง กระทำอยู ตอนแรก แคค ยุ กบั แมช ที า นนงึ แลว ทา นบอกใหม าอยทู ี่ วัด แคน ี้หนกู ็ดีใจแลว แตห นไู มไ ดบ อกทา นวา ครอบครัวหนูเปน ผูใ ดยังมศี ีลทีข่ าด ทะลุ ดาง พรอ ย ไมสามารถพฒั นา คริสต.. หนเู ลยไมแนใจวาสิง่ ทตี่ ัวเองเปน เปน กเิ ลส หรือ กุศล จติ ใหต งั้ มน่ั เปน สมาธริ ะดบั ทจ่ี ะใชพ ฒั นาปญ ญาเหน็ แจง ใหเ กดิ กันแน แลว เราควรใชชีวติ อยา งไรตอจากนี้ ขึ้นได แตห ากเม่อื ใดหยดุ ประพฤตทิ ศุ ีลไดแ ลว การพัฒนาจติ ให ต้ังมนั่ เปนสมาธยิ อ มเกิดขึน้ ได หมวดธรรมท่สี ำคญั คือ ศลี เปน ขอบพระคุณอาจารยคะ พืน้ ฐานนำจิตสสู มาธิ สมาธิเปนฐานนำสูการเกดิ ปญญาเหน็ แจง ตามหลักของไตรสกิ ขา (ศีล สมาธิ ปญ ญา) น่นั เอง คำตอบ บุคคลมีชวี ติ เปนของตวั เอง ผรู ูจ ริงไมเ ขา ไปกา วลว งใน ๓๐. ผูไมร ชู อบละเมดิ ชีวิตของผูอ่ืน ดังนั้นที่พอไมเห็นดวยกับการเลือกทางชีวิตของ คำถาม ลูก จึงเปนความเห็นผิดของผูเปนพอ คือยังรูไมจริงแทและยัง เรยี นอาจารยส นอง มคี วามเหน็ แกต วั จึงอยากใหลกู เปน อยา งท่พี อคาดหวังได หนูเกิดมาในครอบครัวท่ีนับถือศาสนาคริสต แตตอน บคุ คลในโลกสว นใหญแ สวงหากามสขุ คอื ความสขุ ทเี่ กดิ น้ีหนูอยากบวชในศาสนาพุทธ พอคิดวาหนูทำไมเหมาะ เพราะ จากประสาทสัมผัส เปนความสขุ ทีห่ ยาบ มีความทกุ ขเปน ของคู เปนการไมไวหนาญาติๆ และพอรูสึกไมดีท่ีลูกไมไดบวชในพระ มาเร็วไปเร็วและซ้ือหาไดดวยราคาแพง แตความสุขท่ีทำจิตให เปนเจา สวนกับแมน ่ี หนูยงั ไมก ลาคุย หนู ควรหรอื ไมค วร บวช สงบจากอารมณ เปน ความสขุ ท่ีละเอยี ด ประณีต ยืนยาวกวา หรือ โนม นา วพอแม ตอไปคะ กามสุข และลงทุนเพียงนอยนิด ก็สามารถหาความสงบสุขได และย่ิงไดเขาถึงความสุขท่ีจิตเปนอิสระจากโลกธรรมและวัตถุ ไดแ ลว กน็ บั ไดว า ประสบความสำเรจ็ ในชวี ติ ปจ จบุ นั ทเี่ ขา ถงึ ความ สุขเชนนไี้ ด ดังน้นั พึงเลือกเอาตามทใี่ จปรารถนา

7๗8๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๗79๙ ๓๑. ชีวติ เลอื กได • เขาฌานแลวตายในฌาน เปนเหตใุ หเกดิ เปน พรหม อนึ่ง ผูใดพัฒนาจิตจนบรรลุอยางนอยโสดาปตติผล คำถาม ตายแลวไปเกิดอยูในสุคคติภพ และไมตองการบุญท่ีเกิดจากมี กราบเรยี นทา นอาจารยสนองทเี่ คารพ ผูอุทิศให ฉะนั้นการใหลูกไปถือศีลปฏิบัติธรรมจึงเปนความเห็น ดฉิ นั อยากเรียนถามวาถา ดฉิ ันตายไปแลว และติดตอ ท่ถี กู และผใู ดยนิ ดี (อนุโมทนา) ในการทำความดี (ปฏิบตั ิธรรม) ของผูอ่นื ผูอนโุ มทนาไดบญุ ดว ย ใหทางโรงพยาบาลมารับศพไปเปนอาจารยใหญเลยโดยไมตอง จัดพิธีสวด ศพเลย ดวงจิตที่ออกจากรางของดิฉันแลว จะ ๓๒. เผาปราสาท สามารถไปในภพภูมิที่จิตดวงสุดทายกำหนดไดหรือไม จะผิด หลักการตามศาสนาพุทธหรือไม เพราะดฉิ นั คิดวา การที่คนตาย คำถาม ไปแลว ไมอ ยากใหว ุน วาย และจะบอกกับลูกวาถาตองการจะจดั กราบเรยี นทานอาจารยท่เี คารพอยา งสูง งานศพใหจรงิ ๆ กไ็ ปถือศลี ปฏบิ ัตธิ รรมใหแมสกั ๗ วนั กพ็ อแลว หนูติดตามผลงานอาจารยมานานมากเลยคะ แตยังมี เพราะเปน การไมร บกวนคนอนื่ ดว ยและดฉิ นั คดิ วา ผตู ายนา จะได ผลบุญมากกวา ใชห รอื ไมค ะ ขอ สงสัยดังน้ี ๑. ตามประเพณขี องคนพน้ื เมืองเหนอื เม่อื จัดงานศพ ขอกราบขอบพระคุณในความกรุณาท่ีใหความกระจาง ลวงหนานะคะ และขออนุโมทนาในผลบุญที่อาจารยไดเผยแผ เจา ภาพจะจดั หาปราสาทสวยๆเพอื่ นำโลงศพมาประดบั และอทุ ศิ ใหความรูเปน ธรรมทานแกค นท่ัวไป คะ ใหผูตาย และไดสมบัติเปนปราสาทใชบนสวรรคไมทราบวาเปน จรงิ ไหมคะ คำตอบ ผใู ดปรารถนามชี วี ติ ในวนั ขา งหนา เปน เชน ไร ตอ งทำเหตุ ๒. ถาไมเปนจริงเม่ือจัดงานศพ ควรปฏิบัติอยางไรจึง จะไดชือ่ วาเปนบัณฑติ ทั้งทางโลกและทางธรรมคะ ใหถูกตรง อาทิ • ประพฤตศิ ีล ๕ อยเู สมอ เปนเหตใุ หเกดิ เปนมนษุ ย กราบขอบพระคุณทานอาจารยเปนอยางสูงและขอ • ประพฤตกิ ศุ ลกรรมบถ ๑๐ หรือใหทาน + รกั ษาศีล อนโุ มทนาบญุ ดวยคะ เปน เหตุใหเ กดิ เปน เทวดา

8๘0๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๘8๑1 คำตอบ ๓๓. หายใจเพ่ือสขุ ภาพ (๑). มนษุ ยผ ปู ระพฤตปิ าณาตบิ าต ตายแลว มโี อกาสลง คำถาม ไปเกิดอยใู นภพนรก ไมมสี ตั วน รกตนใดมีปราสาทอยูอาศัย ตรง กราบสวสั ดที านอ.ดร.สนอง วรอุไร ครบั ขอเรยี นถาม กนั ขา ม นนั ทยิ มาณพ สรางศาลาจตุรมุขถวายพระพุทธโคดมไว ท่ีปาอิสิปตนมฤคทายวัน ปรากฏวามีวิมานรางเจาของ รออยู ปญ หาธรรม ขอความกรณุ าดังนีค้ รับ ที่สวรรคชั้นดาวดึงส ท้ังน้ีเพราะนันทิยมาณพยังไมตายจากภพ ถาเราหายใจแบบเอาสติตามไปดูพองหนอ-ยุบหนอ- มนุษย ฉะน้ันประสงคพิสูจนสัจจธรรมในเรื่องน้ี ผูถามปญหา ตองเขา ฌานใหไ ด แลวอธิษฐานขอเห็นดวยทิพพจกั ขุ พองหนอ-ยุบหนอ แบบน้เี ปน การหายใจเขาทางชองทอ ง เชนนี้ ทำใหไดส ขุ ภาพ ดวยใช ไหมครบั เพราะเคยอานหนังสือสขุ ภาพ (๒). ผใู ดประสงคม วี ิมานเปนของตัวเองอยูอาศัย ตอ ง เขาบอกวาถาเราหายใจเขาชองทองชาๆ ลึกๆ เชนนี้จะทำให ประพฤตเิ หตใุ หถ กู ตรง ดว ยการบำเพญ็ ทานและรกั ษาศลี ตลอด สขุ ภาพดี ชวี ิต หรอื ประพฤตกิ ศุ ลกรรมบถ ๑๐ ตลอดชวี ิต หรอื พัฒนาจิต จนเขา ถงึ ความตงั้ มน่ั เปน สมาธริ ะดบั ฌาน แลว ตายลงในขณะจติ ปญหาของกระผมท่ีอยากเรียนถามอยูตรงท่ีวา ถา ทรงอยใู นฌาน ตายแลวไปเกิดเปนพรหม ท้ังเทวดาและพรหมมี เราฝกสติตามดู โดยตามลมหายใจเขาออกทปี่ ลายจมกู แบบนี้ อากาศมันจะไปกักอยูท่ีปอด ไมลงไปในชองทองเต็มท่ี แบบน้ี วิมานอยอู าศัย สุขภาพจะไมดีเทา กบั หายใจเขาชองทอ ง (เหมอื นเดก็ ทารกตอน เกดิ มาใหมๆ จะหายใจเขา ชองทอง) ดังน.้ี ....ถาเราอยากฝกสติ เม่อื ไปพัวพนั กบั คนพาลผูม ีจิตอกุศล เราควรฝก ดลู มหายใจเขา ออก พองหนอ-ยบุ หนอ , หรือดูท่ีลม พษิ สามประการก็จะเพ่มิ ขึน้ กิจในสมาธกิ จ็ ะถอยลง ทก่ี ระทบปลายจมกู ดคี รบั ??? บอ ยครง้ั ทส่ี ลบั ไปสลบั มา (เพราะ เขา ใจวา ถา เลอื กอนั ใดอนั หนึง่ ไปเลยนา จะดกี วา ) ความเมตตา และความกรุณาก็จะหมดสิน้ ไป การละทงิ้ การคบหากบั คนพาล คอื กิจปฏิบัตขิ องพระโพธสิ ตั ว กราบขอบพระคณุ ทา นอ.ดร.สนอง วรอุไรเปนอยา งยง่ิ ขอใหทา นอาจารยม สี ขุ ภาพดี ชวยเหลอื ผคู นไปนานๆ ยง่ิ ๆขน้ึ ไป ขอบคณุ ครบั และขอบคุณพ่ีๆ ทีมงานชมรมกัลยาณธรรมเปนอยาง สงู เชน กัน ขอบคุณครับ

8๘2๒ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๘8๓3 คำตอบ ๓๔. เย็นตา - ชาล้นิ เปน การหายใจเอาอากาศเขา ทางจมกู อยา งมาก แลว ไป คำถาม มผี ลทำใหห นา ทอ งพองขน้ึ เซลลท บี่ ผุ นงั หนา ทอ งไดร บั ออกซเิ จน เรยี น อ.ดร.สนอง วรอุไร ทเี่ คารพ ทำใหมีสุขภาพดีได ตรงกันขาม หากหายใจเอาอากาศเขาทาง ดิฉันมีปญหาวาเมื่อนั่งสมาธิแลวมีอาการเหมือนสมอง จมกู เพยี งปรมิ าณนอ ย เซลลท บ่ี ผุ นงั หนา ทอ งอาจไดร บั ออกซเิ จน ไมเ พยี งพอ สขุ ภาพจงึ ไมด ไี ด ฉะนนั้ การหายใจเขา ลกึ ๆและปลอ ย เบาๆ เย็นที่ลูกตา และรูสึกเหมือนชาๆทล่ี ้นิ และตามผวิ เน้อื ตัว ลมออกจากรางกายยาวๆ จึงทำใหการฝกจิตท้ังสองแบบ มี เย็นๆ และเบาๆ และคลา ยๆ จะถึงจุดสขุ มากๆ แตไปไมถ ึง ไม สุขภาพดีได จึงควรเลือกอยางใดอยางหนึ่งท่ีเหมาะกับจริตมา ทราบตองใชจิต ณ ขณะน้นั ดทู ี่อาการท่ีเกิด ขึน้ กับกายหรือตอง ทำอยา งไรคะ ใชฝกจิต ก็สามารถทำใหจิตมีสติต้ังม่ันเปนสมาธิและมี สุขภาพจิตดไี ด ขอบพระคุณอาจารยเ ปนอยางสงู ที่เมตตาตอบคำถาม แมแ ตเทวดาก็ยังถกู จองจำอยใู นคกุ แหง การ คำตอบ เวยี นวา ยตายเกดิ และพวกเขาจะมาปกปอ งผอู ืน่ ไดอ ยา งไร ขณะนง่ั สมาธิ ทกุ อารมณท เี่ กดิ ขน้ึ กบั จติ เชน รสู กึ สมอง ดังนัน้ เมอื่ หาทีพ่ ่งึ จงพึง่ พระรัตนตรัยที่ไมมีความหลอกลวง เบา เย็นท่ลี ูกนัยนตา ชาทลี่ นิ้ ฯลฯ ตอ งกำหนดจิตใหรทู ันอาการ นคี่ ือกจิ ปฏบิ ตั ิของพระโพธิสัตว ที่เกดิ ขนึ้ วา “เบาหนอๆๆๆ” “เย็นหนอๆๆๆ” “ชาหนอๆๆๆ” ตาม ลำดับจนกวาอาการดังกลาวหายไป แลวดึงจิตกลับมาสูองค บริกรรมเดมิ ท่ีใชเ ปนฐานกำหนดฝก จิตใหต ้ังมน่ั เปนสมาธิ พระผูมีพระภาคเจาทรงกลา วไววา ความทกุ ขอ นั ไมอาจทนทานไดใ นอบายภูมิท้งั สาม เปน ผลของการทำชว่ั เพราะฉะนนั้ การละเวนการทำชวั่ แมจะ เปน ภยั แกชีวิตของตนเอง คือกิจปฏิบตั ขิ องพระโพธิสตั ว

8๘4๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๘8๕5 ๓๕. เรอื่ งเดยี วทส่ี งสยั ๓๖. ผาตัดหรอื ไมผาตดั คำถาม คำถาม กราบเรยี นทานอาจารยส นองท่เี คารพ อยากจะถามเรื่องการปฏิบัติธรรมและสุขภาพ อยาก ผมขอรบกวนสอบถามอาจารยเรื่องเดียวที่สงสัยคือ ถามวา วปิ สสนากรรมฐานแกกรรมไดไหมคะ ทุกอยาง น้ันยอมตองมีเหตุมากอนจึงเกิดผลในปจจุบันหรือ อยากทราบวา ตอนนไ้ี ดป ฏบิ ตั มิ าหลายเดอื นแลว อยาก ในอนาคตแนนอน แตการที่มนุษยไดกระทำส่ิงที่เปนกุศล เชน บญุ กิรยิ าวัตถุ ๑๐ สามารถทำใหต นเองอยเู หนอื ดวงได มีความ ทราบวามีปญหาเร่ืองเน้ืองอกในมดลูก จะไดผาตัดหรือไมได สมั พนั ธกนั อยา งไรครับ ผา ตัด ดวยความเคารพอยา งสงู ครบั ขอบคุณคะ คำตอบ คำตอบ ผใู ดประพฤตบิ ญุ กริ ยิ าวตั ถุ ๑๐ (เหต)ุ อยเู สมอ เมอื่ บญุ วิปส สนากรรมฐานแก (ทำใหห าย, ทำใหห มดไป) กรรม ใหผ ลแลว ผูนนั้ มีโอกาสพัฒนาชีวิตใหอ ยเู หนือดวง (ผล) ได ไมได หน้ีกรรมจะหมดไปไดดวยการชดใช ผูใดดับรูปดับนาม เพราะบุญนำมาซ่งึ ส่งิ ดงี ามทั้งปวง เขานิพพานได หน้ีกรรมท่ีเหลือคางอยูในจิต ถูกยกเลิกใหผล (อโหส)ิ ความเพลิดเพลนิ สนกุ สนานในกามาวจรภมู ทิ งั้ สาม เปรียบด่ังนำ้ คา งบนปลายใบไม อนั จะหายไปในชวั่ พริบตา ผใู ดปฏบิ ตั ธิ รรมมานานหลายเดอื น มไิ ดห มายความวา ผู นน้ั เขา ถงึ ธรรมทป่ี ฏบิ ตั ิ ตรงกนั ขา ม ผเู ขา ถงึ ธรรมท่ี การปฏิบตั ิใหบ รรลถุ งึ สถานะมั่นคงคอื การหลดุ พน ปฏบิ ตั เิ ปน ผมู บี ญุ ใหญ เมอื่ อทุ ศิ บญุ ใหญใ หเ จา กรรม อนั ไมเ ปล่ยี นแปลง คือกจิ ปฏิบตั ขิ องพระโพธสิ ัตว นายเวร เนอื้ งอกในมดลกู มโี อกาสหายไปไดโ ดยไม ตองผา ตัด

๘86๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๘8๗7 ๓๗. ความรกั เหมือนไฟเผา ๓๘. อวิชชาเปนเหตุ คำถาม คำถาม กราบเรียนอาจารยส นอง วรอไุ ร คะ สวัดดีครบั ทา นอาจารย หนขู อเรยี นถามอาจารยเ รอ่ื งกรรมกบั ความรกั คะ ปกติ ๑. มนษุ ยท กุ คนทเี่ กดิ มาทง้ั หมด คอื เกดิ มาเสวยกรรมดี แลว หนเู ปน คนนงิ่ ๆ เฉย แตห ากเมอื่ ใดมคี วามรกั แลว รสู กึ เหมอื น และกรรมไมดี ผมมีความสงสัยวา สรรพสงิ่ ในโลกนี้ลว นตองมา ไฟเผา ใจจะรอนรมุ กระวนกระวายระแวงไปหมด ทำใหหนูตอง จากจุดเรม่ิ ตน หรอื มาจากศูนยทง้ั นนั้ มนษุ ยทุกคนท่เี กดิ มาชาติ เจ็บกับความรักหลายคร้ังหลายคราดวยความท่ีจิตไมปกติของ แรกลว นยงั ไมไ ดทำกรรมอะไรเลย เหตใุ ดถงึ ตอ งมาเกดิ ครบั หนู จนหนรู สู กึ ความรกั ปนความพยาบาท ไมพ อใจกท็ ำอะไรขาด สติ ๒. ผคู มุ สมยั กอ นทลี่ งโทษนกั โทษโดยการทรมานนกั โทษ ตา งๆนาๆ ตามหนา ท่ี (เปน นกั โทษทที่ ำผดิ จรงิ ) เปน บาปไหมครบั หนจู ะแกป ญ หาโดยวธิ ใี ดคะ และเรยี นอาจารยว า จติ หนู (ถาบาป)ยมบาลท่ีอยูในนรกลงโทษผูท่ีเคยทำกระทำความผิด ขณะน้ีไมสงบเลย เวลาทำบญุ ปฏบิ ัติธรรม หนกู ็ขอใหพบรักทีด่ ี บนโลกมนุษย สงิ่ ท่ียมบาลทำแลวไมมคี วามผดิ เพราะเปนหนาท่ี แตไ มเจอเลยคะ มปี ญ หาตลอด กรรมมีขอ ยกเวน ใชไ หมครบั จงึ ขอความกรุณาอาจารยช วยชแ้ี นะดวยคะ ๓. ยมบาลทอ่ี ยใู นนรก ทีค่ อยลงโทษ ผูท ่ีเคยทำผิดบน ดวยความเคารพอยา งสงู คะ โลกมนษย คนทถ่ี ูกลงโทษนจี้ ะอาฆาตแคน ยมบาลไดไ หมครบั คำตอบ ๔. สวรรคและนรกเปนสากลไหมครับ ถาผมนับถือ ตองแกปญหาดวยการใหอภัยไดในทุกเร่ืองที่เปนเหตุ อิสลามอยปู ระเทศอนื่ ตองเจอสวรรคหรอื นรก ตามความเช่อื แบบศาสนาพุทธหรือปลาวท่ียมบาลใสกางเกงเเดง เปนแบบนี้ ขัดใจ แลวเมตตายอมเกิดขึ้น ผูใดรักผูอ่ืนดวยมีเมตตาเปนพ้ืน ท้งั โลกหรือปลา ว หรือวาสวรรคน รกขนึ้ อยขู องแตล ะศาสนาไม ฐานของใจ เชน พอ แมรกั ลูก ความรักเชนน้ยี อ มมีความสุข ตรง เก่ยี วกนั เวลาคนตายก็ไปตามศาสนาใครศาสนามัน กนั ขา ม ความรกั ทม่ี ตี ณั หาเปน พนื้ ฐานของใจ ความรกั เชน นย้ี อ ม นำมาซงึ่ ความทกุ ข เพราะตณั หาทำใหใ จมคี วามทะยานอยาก เชน อยากไดอ ารมณอ นั นา ใคร อยากเปน นน่ั เปน นี่ อยากไมเ ปน นน่ั ไม เปนน่ี

8๘8๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๘8๙9 คำตอบ ๓๙. ยงั แกไขได (๑). เพราะความไมรูจริง (อวิชชา) ที่มีอยูในจิต เปน คำถาม พลงั ผลกั ดันใหต องมาเกดิ สวสั ดคี รบั อาจารย (๒). เปนบาปกับนักโทษผูมีจิตจองเวรกับผูท่ีทำใหเขา ๑. สอบถามเรื่องอาบัติของพระครับถาพระติดอาบัติ ตอ งทกุ ขจ ากการถกู ทรมาน ไมถ อื วา ยมบาลประพฤตผิ ดิ เพราะ หนัก (สังฆาทิเสส) ตองเขาปริวาสถึงจะระงับไดใชไหมครับ ทำหนาที่ถกู ตรงตามกฎแหง กรรม แลว พระรปู นนั้ ถา ตง้ั ใจปฏบิ ตั ธิ รรมจะมสี ทิ ธไิ ดด วงตาเหน็ ธรรมรึ เปลา ครับ หรอื หมดสิทธแ์ิ ลว (๓). คนทเ่ี กิดเปน สัตวอยใู นนรกแลว ไมมีโอกาสอาฆาต แคนยมบาลได เพราะตองเสวยความทุกขลวนจากการถูก ๒. เวลานง่ั สมาธมิ อี าการเพง ตรงหนา ผากเกดิ จากอะไร ทรมาน หรอื ครับมวี ิธีแกไ ขรึเปลา หรือคอ ยดูไปเร่ือยๆ ครับ (๔). มีความเปนสากลในเรื่องของสภาวะ คือ เทวดา ขอขอบคุณอาจารยที่ชวยตอบคำถาม ขอใหอาจารย เสวยกามสขุ ที่เปนทพิ ยเหมอื นกนั แตม สี มมตุ ิ เชน เคร่อื งแตง เจริญในธรรมมะนะครับ กายไมเหมือนกัน และเชนเดียวกัน สัตวนรกมีสภาวะท่ีเหมือน กนั คอื เสวยกามทุกขลวนๆ จากการถกู ทรมาน แตมีสมมตุ ิ เชน คำตอบ แตง กายไมเหมือนกนั (๑). ใชค รบั ผใู ดหยดุ ประพฤตอิ าบตั อิ ยา งเดด็ ขาด แลว ผูใดประสงคพิสูจนสัจจธรรมใน เร่ืองเชนนี้ ผูนั้นตอง หันมาปฏิบัติธรรมท่ีสมควรแกธรรม ยังมีสิทธ์ิที่จะพัฒนาจิตให พฒั นาจิต (สมถภาวนา) จนบรรลคุ วามทรงฌานใหไดกอ น แลว เขา ถงึ ดวงตาเหน็ ธรรมได ใชท พิ พจักขไุ ปสัมผัส สัตว เทวดาและสตั วนรก ที่มาจากศาสนกิ ของแตล ะศาสนา (๒). การเพง ตรงหนา ผาก เกดิ จากการเอาจิตไปจดจอ อยูท่ีหนาผาก หากเพงแลวทำใหจิตต้ังมั่นเปนสมาธิได ถือวา เมือ่ พบกับความสนุกสนานเพลิดเพลิน แมวา จะสวยงาม เปนสมถภาวนาแบบหน่ึง ผูใดเอาจิตไปผูกติดกับการเพงแบบนี้ ดั่งสายรุงในฤดูรอ น พงึ อยา เขาใจวาเปนสง่ิ ที่เทย่ี งแท ผนู น้ั ยังมคี วามหลงเพราะมไิ ดท ำสมาธิที่เกิดขึ้น ไปพฒั นาจติ ให การไมมองส่ิงเหลานว้ี าเปน ของจริง และละทิ้งการยดึ ม่นั เกดิ ปญ ญาเหน็ แจง ดงั นั้นควรแกไ ข ดวยการพจิ ารณาอารมณ อยา งใดอยางหน่ึงในสติปฏ ฐาน ๔ ท่เี กิดขึ้นวา ดำเนนิ ไปตามกฎ คอื กจิ ปฏบิ ตั ขิ องพระโพธสิ ตั ว ไตรลักษณ

9๙0๐ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๙9๑1 ๔๐. ตน่ื เตนงา ย คำตอบ ผใู ดขาดสติ ผูนัน้ มอี ารมณหวั่นไหวไดงาย ประสงคใ ห คำถาม เรียน อาจารยส นอง ท่เี คารพ อารมณของจติ ลดลง ตอ งพัฒนาใจใหมีศีล ๕ ทไ่ี มข าด ไมทะลุ ตองขออนุญาตอาจารยนะคะ ถาหนูเขียนอะไรผิดไป ไมด า ง ไมพรอย ใหไ ดท กุ ขณะตื่น แลว จิตยอมตงั้ มนั่ เปน สมาธิ ไดงา ย อารมณห วัน่ ไหวของจติ จะลดนอ ยลง จนกระท่งั จิตเขา หนูขออโหสดิ ว ยนะคะ ถึงความต้ังมัน่ เปน สมาธิแนว แนได หนูไดอานหนังสอื ของอาจารยแ ลวรสู กึ ศรทั ธา และได การปลอยใหกิเลสเขามามีอำนาจเหนือใจ (สนุกไป ฝก ปฏบิ ตั วิ ปิ ส สนา ของพระธรรมวสิ ทุ ธกิ วี เจา อาวาสวดั โสมนสั วันๆ) เปนพฤติกรรมที่เกิดข้ึนกับคนที่มีจิตขาดสติ ฉะนั้นหาก และไดฝ ก ปฏบิ ตั ิเอง มา ๑ ปกวา ซง่ึ เปนเวลาทน่ี อยมาก ฝก นง่ั ผูถามปญหาประสงคมิใหชีวิตตนเองตกต่ำ ตองเอาศีล ๕ มา สมาธทิ กุ วนั ๆละประมาณ ๒ ชวั่ โมง ชว งแรกๆ เริ่มครง้ั ๕ นาที คมุ ใจ เจรญิ อานาปานสติโดยมคี วามเพยี รและสจั จะเปน เคร่ือง ๑๐ นาที และคอ ยๆ เพม่ิ มาเรอื่ ยๆ ปจ จบุ นั นง่ั ตดิ ตอ กนั เปน เวลา สนับสนนุ ๑ ชัว่ โมง ๔๑. ดีทีถ่ ูกตำหนิ หนูมีปญหาคือเปนคนต่ืนเตนงายมาก เวลาต่ืนเตน ควบคมุ ไมไดเ ลย มอื สนั่ ใจส่นั พูดไมออก ไมทราบมีกรรมอะไร คำถาม หนูพยายามฝก สมาธิ แตยงั ชว ยไมไดไ มท ราบตอ งทำอยางไรคะ เมื่อปใหมที่ผาน ๒๕๕๓ มาทางดิฉันไดนิมนตพระสงฆ และการทเี่ ราทำบญุ โดยการนัง่ สมาธิ แลว ทำไมกรรมถงึ ไดตอบ สนองเราเรว็ มากและเหน็ ทกุ ครง้ั ทเี่ ราทำกรรม รสู กึ เหมอื นกรรม จำนวน ๙ รปู มาบณิ ฑบาตร อาหารแหง ท่โี รงงานท่ีดิฉนั ทำงาน ตอบสนองเราทกุ ครงั้ และเรว็ ดว ย เพราะวา ตอนนจ้ี ติ ยงั ไมเ ขม อยู และไดเ ตรียมอาหารคาว หวานใสป น โตถวายใหพ ระทานฉนั แข็งพอท่ีจะไมท ำกรรมทางการคดิ บางครงั้ เกือบจะกลับไปเปน ในเวลาเพลพรอ มการถวายสงั ฆทาน ซง่ึ ในหลายครง้ั ทม่ี กี ารจดั เหมอื นเมอื่ กอ น ทไี่ มท ราบวา แตล ะวนั ทำกรรมอะไรไป และกรรม งานทำบุญปกติ ทางโรงงานดฉิ ันจะใหพระทา นฉนั เพลที่โรงงาน อะไรตอบสนอง เพราะสนุกไปวนั ๆ ขอขอบพระคณุ อาจารยเ ปนอยางสงู

9๙2๒ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๙9๓3 แตเ มอ่ื ตน ปใ หม ๒๕๕๓ วนั นนั้ ไมส ะดวก เรอ่ื งเวลา จงึ เปน ไปตาม แตห ากภกิ ษใุ ชผ า รองรบั บาตรทสี่ ตรผี มู ใิ ชญ าตสิ ง ถวาย ไมถ อื วา ขน้ั ตอนทกี่ ลา วมาขา งตน ภายหลงั จากจบงานทำบญุ กม็ กี ารสง เปน บาป พระ ดิฉนั มีคำถามดงั น้ี (๒). การนิมนตพระสงฆมาฉันภัตตาหารที่โรงงาน ๑. เพ่อื นรว มงานดฉิ นั ซ่ึงเปนผูหญิง ไดเขาไปชวยถอื หรือนำอาหารบรรจุลงในปนโตแลวถวายใหพระนำกลับไปฉันท่ี บาตรทท่ี างโรงงาน ไดเ ตรยี มขา วสวยใสใ นบาตรพระขณะทที่ า น วัด สามารถทำได ไมถือวาเปนความผิด สวนบุญท่ีเกิดขึ้นจาก กำลังกลับเนอื่ งมาจาก ไมม ีผูช ายชว ยถือเพยี งพอ พระ ๙ รปู การกระทำทง้ั สองรปู แบบ ประพฤตแิ บบไหนไดบ ญุ มากกวาขน้ึ เปนการกระทำทสี่ มควรในทางธรรมหรือไมค ะ อยกู บั กอ นทำบุญศรัทธา ขณะทำบุญตง้ั ใจ ทำบญุ แลว สบายใจ ประพฤติแบบไหนแลวทำใหปจจัยทั้งสามมีกำลังมากกวา การ ๒. การที่ไมไดใหพระสงฆทานนั่งฉันเพลท่ีโรงงาน แต ประพฤตินั้นไดบ ุญมากกวา ใสอาหารในปนโตแทนถือวาผิดมั้ยคะ แลวอานิสงสตางกันกับ ใหพ ระทานฉันที่โรงงานหรอื เปลา คะ ๔๒. นักศึกษาปญ ญานอ ย ปล. พนกั งานหลายคนตำหนทิ างเพอื่ นรว มงานดฉิ นั และ คำถาม เรอื่ งการที่ดฉิ นั จดั อาหารใสป น โตถวายใหพ ระทานไปฉนั ท่ีวดั หนเู ปน นกั ศกึ ษาเภสชั คะ ไดพ บธรรมะของพระพทุ ธเจา ขอขอบพระคณุ อาจารยเ ปน อยา งสงู คะ ทเ่ี มตตาในการ เม่ือไมก ปี่ ที่ผา นมานี้ หนหู มั่นไปทบทวนธรรมะท่ีนโิ รธารามอยู ตอบขอขอ งใจในครงั้ นี้ ตามท่ีโอกาสจะเออ้ื อำนวย อยทู หี่ อพักหนกู ฟ็ ง ธรรมกอนนอน ทกุ คืน ตอนที่อยูใ นวดั หนเู ขา ใจเร่ืองคำสอนของพระพุทธองค ดว ยความเคารพอยางสงู คะ มากคะ และต้งั ใจวา จะทำตามแตพ อออกมาอยูกบั สภาพสงั คม อยูกับเพือ่ น ๆ ก็กลับไปหลงระเรงิ อยา งเดิมอกี บางคร้ังกย็ ัง คำตอบ สอ งกระจกแลวเหน็ วา ยังมีคนทจี่ ะงามอกี แตหนูกบ็ อกตวั เอง (๑). หากสตรผี อู มุ บาตรเปน ญาตกิ บั ภกิ ษุ ถวายบาตรโดย วา จริง ๆ แลวคนไมไ ดงามหรอก แตบางครัง้ มนั ก็ยงั เผลอคะ ภกิ ษรุ บั จากมอื โดยตรง ไมถ อื เปน บาป ตรงกนั ขา ม หากสตรผี อู มุ บาตรมใิ ชญ าตอิ มุ บาตรถวาย แลว ภกิ ษรุ บั บาตรดว ยมอื โดยตรง ภกิ ษรุ ูปนน้ั มีโทษจากการลว งละเมดิ สิกขาบท (บาป) สตรผี ูรวม กระทำบาปใหเ กดิ ขน้ึ ยอ มตอ งรบั โทษนนั้ ดวย จงึ ไมค วรกระทำ

9๙4๔ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๙9๕5 หนูไปอานหนังสือ เคาบอกวา การจะเขา ถงึ ธรรมะตอ งใชตา ๔๓. มเี พ่อื นดอี ยกู ับตัว ปญญาในการมองไมไดเขาถงึ ดวยการคิด หรือการฟงธรรม คำถาม อยากเรยี นถาม ทานอ.ดร.สนอง วรอุไร วา อ.มคี ำ สวัสดคี ะอาจารย แนะนำในการปฏิบัติตัวใหสามารถดำเนินตามอริยมรรคมีองค พอดหี นไู ดอ า นคำตอบของอาจารยไ วใ นคำถามคำตอบ ๘ ท่เี ปน ไปไดจรงิ สำหรบั นักศกึ ษาปญญานอยอยา งหนบู า ง ไหมคะ คะวา ลมหายใจเขาออกเปนกัลยาณมิตรท่ีดี เพราะอยูก บั เรา ขอบคณุ ลว งหนา คะท่ีกรณุ าช้ีทางสวา งให ตั้งแตแรกเกิด จนบัดนี้ยังทำหนาท่ีไดอยางซื่อตรง ฉะนั้นควร คำตอบ ประพฤติดีตอกัลยาณมิตร ดวยการหายใจเขากำหนด “พุท” ผูใดฟงธรรมกอนนอน ผนู น้ั มีบุญเกดิ ขึ้นและส่ังสมอยู หายใจออกกำหนดวา “โธ” กำหนด “พุท-โธ” ทุกคร้ังที่มีจิต ระลกึ ไดถ งึ เพอื่ นดคี นนี้ และกำหนดทกุ ครงั้ ทว่ี า งจากการทำงาน ในจติ วญิ ญาณ ผใู ดเขาใจคำสอนของพระพทุ ธะ (มคี วามเห็น ภายนอก คือหมดภาระที่ตองทำใหกบั สังคมแลว ตองทำงานให ถกู ตรง) ผนู ัน้ มบี ุญเกิดข้นึ และสง่ั สมอยใู นจิตวิญญาณ กบั เพ่ือนดคี นนี้ ตรงกนั ขาม ผูม จี ติ หลงระเริงอยูก ับกิเลสของสังคม ผู อนึ่ง พระสารีบุตรกลาววา การมีสติระลึกไดในกาย นน้ั มีบาป (จิตเศรา หมอง) เกดิ ขึ้นและส่งั สมอยูใ นจติ วญิ ญาณ (กายคตาสติ) เปนกัลยาณมิตรทด่ี ีทสี่ ดุ ผใู ดสองกระจกแลว เผลอใจวา ตนเองยงั มีความงาม ผูน ัน้ มี บาป (ขาดสติ) เกิดขน้ึ และสัง่ สมอยูใ นจติ วิญญาณ ทนี ห้ี นอู ยากทราบคะ วา ในชวี ติ การทำงานระหวา งวนั ถา หนพู ยายามใหม สี ตติ ลอดเวลาเทา ทจี่ ะทำไดโ ดยการระลกึ รอู ยทู ี่ ใจท่ีมีลักษณะดังเชนท่ีกลาวมานี้ เปรียบไดกับคนที่ยัง คำบรกิ รรม พทุ โธ หรอื รลู มหายใจ หรอื รเู หน็ ความคดิ ในระหวา ง วายน้ำไมเปนแลวตกน้ำ จึงตองมีกิริยาผลุบๆโผลๆ คือทำบาง วัน ถอื วา มสี ตหิ รอื ยงั คะ ไมทำบาง (ไมสม่ำเสมอ) ตายแลว ยงั มีโอกาสเกิดเปน สัตวอ ยใู น ทคุ ตภิ พหรอื ในสคุ ติภพได ดงั นน้ั ผูทไี่ มป ระมาทในชวี ติ ยอมเรง กราบขอบพระคณุ อาจารยม า ณ ที่นค้ี ะ ความเพียรฝก จิตใหมสี ติ และฝกจิตใหมีปญ ญาเหน็ แจง แลว ใช สตปิ ญ ญาที่พฒั นาได ส่งั สมแตส ่ิงทเี่ ปน บุญ เพือ่ ใชนำพาชีวิตไป สคู วามสวสั ดีในวันขา งหนา

๙96๖ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : ๙97๗ คำตอบ คำตอบ ขณะทำงานในรอบวัน (งานภายนอก) ผใู ดเอาใจจดจอ (๑). กิเลส คือ สิ่งที่ทำใจใหเศราหมอง ราคะ โทสะ อยกู ับงานทีท่ ำ ผนู ้นั มสี ติ ตรงกันขาม ขณะทำงานในรอบวัน ผู โมหะ มีอำนาจเผาใจใหเรารอน โทสะกำจัดไดดวยการใหอภัย ใดเอาใจจดจอ อยูกบั ลมหายใจเขา-ออก (งานภายใน) ผนู น้ั ขาด เปนทาน ราคะกำจัดไดดวยการพิจารณาอสุภะ โมหะกำจัดได สตจิ ากงานทท่ี ำ โอกาสผดิ พลาดในงานทก่ี ำลงั ทำอยยู อ มเกดิ ขน้ึ ดวยการปฏิบัติธรรมจนเกิดปญญาเห็นแจง แลวใชปญญาเห็น ได ดงั นน้ั หากผถู ามปญ หารวู า พฒั นาจติ ผดิ พลาด แลว แกไ ขใหม แจง พจิ ารณาอวชิ ชาตามกฎไตรลกั ษณ ฉะนนั้ ผเู ปน ลกู ตอ งทำให ใหถ กู ตอ ง เพือ่ นดีของชวี ติ ยอมเกิดขนึ้ ได แมศ รัทธาคำสอนในพทุ ธศาสนาใหไ ดกอน แลวนำตัวเขาปฏบิ ัติ ธรรม โอกาสทแ่ี มจ ะเลิกยึดตดิ ในวัตถุสงิ่ ของ จงึ มไี ดเปน ได ๔๔. ไมเ ขาขา งแม (๒). ผูใดทำใหแ มผ มู อี ปุ การคุณมคี วามโกรธเกิดข้ึน ผู คำถาม นนั้ ไดส รา งบาปเปน สมบตั ไิ วก บั ตวั แตห ากผเู ปน ลกู มสี ตปิ ระพฤติ กราบเรียนอาจารย ดร.สนอง ท่เี คารพ จริยธรรมของการเปนลูกที่ดี อาทิ ทานเลี้ยงดูเรามา เราตอง ๑. จะทำอยางไรใหแมมองเห็นความสุขที่เกิดจากการ เลยี้ งทานตอบแทน ชว ยทำงานแทนแม ดำรงวงศสกุลไมใ หเสยี ชอื่ เสยี ง ทำงานเปน ทายาททดี่ ี ไมข ดั ใจ ไมโ ตแ ยง โตเ ถยี ง ใหไดบ า งคะ ? เพราะแกอายุมากแลว ไมทราบจะมีชีวติ อยูไ ดอีก ฯลฯ เหลา นหี้ ากประพฤตไิ ดแ ลว ความดงี ามยอ มเกดิ นานแคไหน เพราะแกยึดติดกับของของแกเหลือเกนิ ขน้ึ เปน บญุ สง่ั สมอยใู นจติ นำขา มภพชาตไิ ด ความ ประพฤตเิ หลานเ้ี ปน สง่ิ ท่ลี ูกควรทำใหเกิดขึน้ ๒. ชว งหลงั ๆ หนูขัดแยงกับแมบอ ยมาก ทำใหแมเ ปน ทกุ ขเ พราะหนไู มเ ขา ขา งแม เพราะหนเู หน็ วา มนั เปน แคข องนอก ความทกุ ขทั้งหลายทง้ั ปวงไมมีขอยกเวน กาย ถา คนอน่ื เขาอยากไดก ท็ ำทานไปเถอะ แตแ มไ มเ หน็ ดว ยและ เกิดขน้ึ จากความตอ งการความสขุ เพื่อตัวเราเอง ทำใหแ มโ กรธหนใู นบางครง้ั หนรู สู กึ บาปมาก หนคู วรทำอยา งไร พระสัมมาสมั พุทธเจาทรงเกิดขึน้ จากจติ ที่เหน็ แกความสุข ดคี ะ ของผอู ่นื เปนที่ตง้ั คือกจิ ปฏบิ ัติของพระโพธสิ ัตว ขอบพระคณุ มากคะ

๙98๘ : w w w. k a n l a y a n a t a m . c o m ส น ท น า ภ า ษ า ธ ร ร ม เ ล ม ๑๗ : 9๙9๙ ๔๕. มีใครเหมอื นบาง ทำไมกลา เลน นำ้ เชย่ี วอยา งนนั้ สดุ ทา ยหนเู ดนิ ทวนกระแสนำ้ และ ไปพบลกู แกว กลมๆเหมอื นสม โอ ในฝน รสู กึ เองวา สงิ่ ใดกแ็ ลว แต คำถาม คงจะเตอื นใหอยา หลงละเลิงตามกิเลส แลว จะไดพบสิง่ ดๆี สิ่ง กราบทา นอาจารย และอนโุ มทนาบญุ กบั ธรรมทานของ ทีห่ นตู ีปรศิ นาธรรมจากความฝนนีถ้ ูกตองไหมคะ ทานอาจารยค ะ ๓. เวลาฝน เหน็ ญาตทิ เี่ สยี ไปแลว ทำไมรสู กึ วา พวกเขาดู คำถามน้ีอาจจะฟุงซานไปหนอย ไมทราบวาจะมีใคร อายอุ อ นวยั ขน้ึ ผมดำ หนา ใส ซึง่ ตอนที่เสยี นน้ั อายุมากแลว ผม กห็ งอก ผิวก็เหย่ี วยน บางคร้งั เห็นหนาชดั เจน บางคร้งั พลามัว เหมอื นไหม แตร ไู ดว า นนั่ คอื ใคร มเี ปน บางชว งเหมอื นกนั ทจี่ ะฝน เหน็ วญิ ญาณ ๑. ปกติในเวลาตื่นหนูไมคอยมี sense หรือประสาท อยปู ะปนกบั มนษุ ย รไู ดโ ดยเหน็ เปน รปู รา งแบบรา งคนทโี่ ปรง แสง ปะปนกบั รางทบึ แสงแบบมนษุ ย อยางลาสุดก็พ่งึ ฝน เหน็ ญาติท่ี สมั ผสั รบั รสู ง่ิ เหนอื ธรรมชาติ เพยี งแตเ ปน บางชว งทบ่ี างวนั รสู กึ เสียไปแลวดูหนุมขึ้น แตปรากฎวาตอนใกลตื่นกลับไดยินเสียง รอนไปหมดต้ังแตเชา มันเกิดความรูสึกข้ึนมาเองวาสงสัยจะมี ริมหูวา “หนาว” ซ่ึงก็หลายคร้ังที่ไดยินเสียงติดหูตอนกำลังตื่น เร่ืองขุนใจเขามาเยือน และก็จริงตามนั้น เพราะมีคนคอยเขา เชนเสียงกุงก๊ิงไพเราะซึ่งไดยินพรอมกับเหมือนเปนยานอะไร มาชวนใหหงุดหงดิ ซ้ำๆ พยายามขมใจวา “โกรธหนอ ๆ ๆ” ก็ สักอยางท่ี ขยบั ปก กจ็ ะมีเสยี งดงั ไพเราะ เสียงนัน้ ติดหูจนตนื่ ก็ ยังไมห าย เพราะยังไดย ินคนๆ นน้ั ก็ยังกวนอารมณอ ยู ในความ ยังไดย นิ แตไมใ ชเ สียงทอ่ี ยรู อบตวั ขณะนัน้ แนๆ คะ บางคร้ังก็ รสู กึ ทเี่ กดิ คอื พอเอาจติ เขา ไปกระทบอารมณน นั้ อธบิ ายไมถ กู คะ เสยี งหวดี ครงั้ น้ีมาเปนคำพดู สง่ิ เหลา นี้ทำใหบางครั้งสับสนวา คอื เหมอื นเรากา วขาออกไปพอตวั สมั ผสั ประตเู ทา นนั้ ปรากฎวา ฟุงไป หรอื ฝนจรงิ คะ ความโกรธมนั โถมเขา ใสทันทเี หมอื นระเบดิ รตู ัววา ทำไมถ ูกตอ ง แตไ มสามารถระงับได แบบนรี้ บกวนทานอาจารยชแี้ นะดวยคะ ๔. เม่ือกอนไดฝกเดินจงกรมและนั่งสมาธิบาง แตติด ตรงเมอื่ นงั่ สมาธจิ บั พองยบุ นงิ่ อยกู บั ท่ี อธบิ ายไมถ กู คะ เปน ความ ๒. เหมือนจะสัมผัสส่ิงทตี่ ามองไมเห็นเฉพาะเวลาหลับ สบายท่ีอดึ อัด เพราะเหมือนติดอะไรบางอยา ง ไมกาวหนา จน และฝนไปคะ บางครั้งมาเปนปริศนาธรรมโดยรูเองในฝน เชน หนูละทิ้งวิธีนี้ และใชแบบกำลังทำอะไรอยูก็ใหรูตัว และดูจิต ฝน เหน็ กระแสนำ้ ไหลเชยี่ วมากแบบนำ้ ปา แตย งั มคี นลงไปนง่ั บน บาง แตไ มส ม่ำเสมอ วิธนี ้ีในหนึง่ วนั บางทีรตู ัวอาจไมถึง ๑ นาที หว งยางลอยไปกบั กระแสนำ้ นนั้ โดยหวั เราะสนกุ สนานไปดว ย ใน คะ รบกวนทานอาจายชว ยช้ีแนะดว ยคะ ขณะทห่ี นเู ดนิ บนฝง ไปตามกระแสนำ้ ในฝน รสู กึ กลวั มาก ยงั คดิ วา