กำหนดการสอน สังคม ม.1

กำหนดการสอน รายวิชาสงั คมศึกษา ส 21101 ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี1 ภาคเรยี นที่ 1 ปีการศึกษา 2566 โดย นางสาวนภิ าพร สาทา นักศึกษาฝกึ ประสบการณ์วชิ าชีพครู กลุ่มสาระการเรียนรู้ สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โรงเรียนหนองขามวิทยา สังกังองคก์ ารบริหารสว่ นจังหวดั ชัยภูมิ อำเภอแกง้ ครอ้ จังหวัดชยั ภูมิ

คำอธิบายรายวิชา รหัสวิชา ส 21101 รายวิชาพระพุทธศาสนา ระดบั มัธยมศึกษาปที ี่ 1 ภาคเรียนท่ี 1 กลุ่มสาระการเรยี นร้สู งั คงศึกษาศาสนาและวฒั นธรรม เวลาเรยี น 60 ชั่วโมง 1.5 หนว่ ยกิต ศกึ ษาวิเคราะห์พระพุทธเกยี่ วกับการสังคายนา การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศไทย ความสําคญั ของพระพทุ ธศาสนาต่อสงั คมไทยในฐานะเปน็ ศาสนาประจาํ ชาติ สถาบนั หลักของสังคมไทย สภาพแวดล้อมที่กวา้ งขวางและครอบคลมุ สงั คมไทย การพัฒนาตนและครอบครัว พุทธประวัติเร่ือง การประสตู ิ เทวทูต 4 การแสวงหาความรู้ การบําเพ็ญทุกรกิรยิ า รวมทั้งชาดกเรอ่ื ง อมั พชาดก และติตตริ ชาดก ศึกษา วิเคราะห์พระธรรมเกยี่ วกับพระรตั นตรยั เร่อื งพทุ ธคณุ 9 หลกั ธรรมสําคญั ในกรอบอรยิ สัจ 4 ได้แก่ ทุกข์ (ธรรมทีค่ วรรู)้ : ขนั ธ์ 5 ธาตุ 4 สมทุ ัย (ธรรมท่ีควรละ): หลกั กรรม ความหมายและคุณค่า อบายมุข 6 นโิ รธ (ธรรมทค่ี วรบรรลุ): สุข 2 (กายิก, เจตสิก) คิหิสขุ มรรค (ธรรมท่คี วรเจรญิ ): ไตรสกิ ขา กรรมฐาน 2 ปธาน 4 โกศล 3 มงคล 38 เรื่อง ไมค่ บคนพาล คบบัณฑิต บูชาผคู้ วรบชู า พุทธศาสนสภุ าษติ บทวา่ ยํ เว เสวติ ตาทิโส คบคนเช่นใด เป็นคนเช่นนั้น อตฺตนา โจทยตฺตานํ จงเตือนตนดว้ ยตน นิสมมฺ กรณํ เสยฺโย ใคร่ครวญก่อนทําจึง ดกี วา่ ทรุ าวาสา ฆรา ทุกฺขา เรือนทค่ี รองไม่ดี นาํ ทุกข์มาให้ ศึกษา วเิ คราะห์พระสงฆเ์ ก่ยี วกับการประพฤติตนตามแบบอย่างการดําเนนิ ชีวิตและข้อคิด จากพทุ ธสาวก พุทธสาวิกา ไดแ้ ก่ พระมหากัสสปะ พระอุบาลี อนาถบณิ ฑิกะ นางวิสาขา ศาสนิกชนตวั อย่าง ไดแ้ ก่ พระเจา้ อโศกมหาราช พระโสณเถระและพระอุตตรเถระ ตวั อย่างบคุ คลในท้องถนิ่ หรือประเทศทปี่ ฏบิ ตั ิ ตนเปน็ แบบอย่างด้านศาสนสัมพันธห์ รอื มีผลงานด้านศาสนสัมพนั ธ์ ศกึ ษา วิเคราะหก์ ารปฏิบตั ติ นเปน็ ชาว พุทธทด่ี ีเกีย่ วกบั หน้าท่ีชาวพุทธเรื่องการบําเพ็ญประโยชน์ และการบํารงุ รักษาวัด การปฏิบัตติ นอยา่ งเหมาะสม ต่อเพ่ือนตามหลกั พระพุทธศาสนา ศาสนกิ ชนของ ศาสนา ตา่ ง ๆ ทม่ี ีการประพฤตปิ ฏบิ ัติตนและวถิ กี ารดําเนิน ชวี ติ แตกต่างกันตามหลกั ความเชื่อและคาํ สอน ของศาสนาที่ตนนบั ถือ การปฏิบัติอย่างเหมาะสมต่อศาสนิกชน อื่นในสถานการณ์ต่าง ๆ มารยาทชาวพุทธ ในเร่อื ง การเรยี นรู้วถิ ีชีวติ ของพระภกิ ษุ บทบาทของพระภิกษุใน การเผยแผพ่ ระพุทธศาสนา เชน่ การ แสดงธรรม ปาฐกถาธรรม การประพฤติตนใหเ้ ป็นแบบอย่าง การปฏบิ ัติ ตนท่เี หมาะสมในเรื่องการเข้าพบ พระภกิ ษุ การแสดงความเคารพ การประนมมอื การไหว้ การกราบ การ เคารพพระรัตนตรัย การฟังเจริญ พระพุทธมนต์ การฟงั สวดพระอภธิ รรม การฟังพระธรรมเทศนา ศาสนพิธีใน เร่อื ง การจัดโต๊ะหม่บู ชู า แบบหมู่ 4 หมู่ 5 หมู่ 7 หมู่ 9 การจุดธูปเทียน การจัดเครื่องประกอบโต๊ะหม่บู ูชา คาํ อาราธนาตา่ ง ๆ วันสาํ คัญ ทางพระพุทธศาสนาเรือ่ ง ประวัตแิ ละความสาํ คญั ของวันธรรมสวนะ วันเข้าพรรษา วันออกพรรษา วนั เทโวโรหณะ ระเบยี บพิธี พธิ ีเวียนเทยี น การปฏบิ ัติตนในวันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วนั อฏั ฐมี บชู า วันอาสาฬหบูชา วนั ธรรมสวนะ และเทศกาลสาํ คัญ ศกึ ษา วิเคราะหก์ ารบรหิ ารจติ และการเจรญิ ปัญญา ไดแ้ ก่ การสวดมนต์แปล และแผ่เมตตา วิธีปฏิบตั ิและประโยชน์ของการบริหารจิตและเจรญิ ปัญญา การฝึกบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลกั สติปฎั ฐานเน้นอานาปานสติ การพัฒนาการเรียนรู้ดว้ ยโยนิโสมนสกิ ารวิธคี ดิ แบบคุณค่าแท้–คณุ ค่าเทียม

วิธีคิดแบบคุณ–โทษและทางออก โดยใช้กระบวนการคิดวเิ คราะห์ กระบวนการสบื คน้ ข้อมูล กระบวนการสร้าง ความตระหนัก กระบวนการกลุ่ม เพ่ือใหเ้ กิดความรู้ ความเขา้ ใจ เห็นคุณค่า ศรัทธา ยดึ ม่นั ในพระรตั นตรยั ศาสนาที่ตน นบั ถือ ปฏบิ ัติตนเป็นศาสนกิ ชนทดี่ ี มีคุณธรรม จรยิ ธรรม และค่านยิ มท่ีเหมาะสมดีงาม สามารถ ดําเนิน ชวี ติ อยู่ร่วมกันในสงั คมไทยและสงั คมโลกอยา่ งสันติสขุ มาตรฐานการเรยี นรแู้ ละตวั ช้วี ัด ส 1.1 ม. 1/1, 1/2, 1/3, 1/4, 1/5, 1/6, 1/7, 1/8, 1/9, 1/10, 1/11 ส 1.2 ม. 1/1, 1/2, 1/3, 1/4, 1/5 รวมท้งั หมด 16 ตวั ชี้วดั

จุดประสงคก์ ารเรียนรู้ 1. อธิบายการเผยแผ่พระพุทธศาสนา หรอื ศาสนา ท่ตี นนบั ถือสูป่ ระเทศไทย 2. วิเคราะห์ความสำคัญของพระพทุ ธศาสนาหรอื ศาสนาท่ีตนนบั ถือ ที่มตี ่อสภาพแวดล้อมในสังคมไทย รวมทั้ง การพัฒนาตนและครอบครวั 3. วเิ คราะหพ์ ุทธประวัตติ ั้งแต่ประสตู จิ นถึงบำเพ็ญทกุ รกิริยาหรือประวัตศิ าสดาทต่ี นนับถือตามทีก่ ำหนด 4. วเิ คราะห์และประพฤตติ นตามแบบอย่าง การดำเนินชวี ติ และข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก เร่อื งเลา่ และศาสนกิ ชนตัวอยา่ งตามท่ีกำหนด 5. อธบิ ายพทุ ธคุณและขอ้ ธรรมสำคัญในกรอบอรยิ สจั ๔ หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด เห็นคุณคา่ และนำไป พัฒนาแก้ปัญหาของตนเองและ ครอบครัว 6. เห็นคุณคา่ ของการพัฒนาจิตเพ่อื การเรียนรูแ้ ละการดำเนินชวี ิต ด้วยวธิ คี ดิแบบโยนิโสมนสกิ าร คอื วธิ คี ดิ แบบคุณคา่ แท้ – คุณค่าเทียม และวิธีคิดแบบคุณ – โทษ และ ทางออกหรอื การพัฒนาจิตตามแนวทางของ ศาสนาทต่ี นนับถือ 7. สวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจติ และเจริญปัญญา ด้วยอานาปานสติ หรือตามแนวทางของศาสนาที่ตนนบั ถอื ตามที่กำหนด 8. วิเคราะห์และปฏิบัติตน ตามหลักธรรมทางศาสนาทต่ี นนับถือ ในการดำรงชวี ิตแบบพอเพยี ง และดูแลรกั ษา สิ่งแวดลอ้ ม เพื่อการอยูร่ ่วมกันไดอ้ ย่างสันติสุข 9. วเิ คราะห์เหตุผล ความจำเปน็ ทที่ กุ คนต้องศึกษา เรยี นรู้ศาสนาอ่นื ๆ 10.ปฏบิ ตั ติ นต่อ ศาสนิกชนอ่ืนในสถานการณ์ตา่ ง ๆ ได้อย่างเหมาะสม 11.วิเคราะห์การกระทำของบุคคลที่เป็นแบบอย่าง ด้านศาสนสัมพันธ์ และนำเสนอแนวทางการปฏบิ ตั ิของ ตนเอง 12. บำเพ็ญประโยชน์ต่อศาสนสถานของศาสนา ที่ตนนบั ถือ 13. อธบิ ายจริยวัตรของสาวกเพ่ือเปน็ แบบอย่าง ในการประพฤติปฏิบัติ และปฏบิ ตั ติ นอยา่ งเหมาะสมตอ่ สาวก ของศาสนาที่ตนนบั ถือ 14.อธบิ ายประวตั ิ ความสำคัญ และปฏิบัติตน ในวันสำคญั ทางศาสนาท่ีตนนับถือ ตามท่ีกำหนดได้ถูกต้อง 15.ปฏิบตั ติ น อยา่ งเหมาะสมต่อบคุ คลตา่ งๆ ตามหลักศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด 16.จดั พิธีกรรม และ ปฏิบตั ิตนในศาสนพธิ ี พิธีกรรม ได้ถกู ตอ้ ง

โครงสร้างรายวิชา หนว่ ยการ ชอื่ หน่วยการเรียนรู้ มฐ/ตัวช้วี ดั เวลา (ชั่วโมง) นำ้ หนัก 7 คะแนน (100) เรยี นรู้ 1 ประวตั ิและความสำคัญของ ส 1.1 ม.1/1 พระพทุ ธศาสนา ม.1/2 2 พทุ ธประวตั ิ พระสาวก ศาสนกิ ชนตวั อย่างและชาดก 3 หลกั ธรรมทางพระพทุ ธศาสนา 4 พทุ ธศาสนสุภาษิต 5 หนา้ ทช่ี าวพทุ ธและมารยาทชาว พุทธ 6 วันสำคัญทางพระพทุ ธศาสนา และศาสนพธิ ี 7 การบริหารจิตและการเจริญปัญญา 8 ศาสนสมั พันธ์

กำหนดก วชิ า สังคมศกึ ษา ศาสนาและวัฒนา ระดับชั้น มธั ย ครูผู้สอน นางสา ท่ี ชวั่ โมง หน่วยการเรยี นรู้ มาตรฐาน ที่ การเรยี นรู้ / ตวั ช้วี ดั 1 1-7 หนว่ ยการเรยี นรู้ท่ี 1 ส 1.1 ม.1/1 ควา ตอ่ ส ประวัติและความสำคญั ม.1/2 การ ของพระพทุ ธศาสนา การ เขา้ ส 2 8-13 หนว่ ยการเรียนรูท้ ่ี 2 ส 1.1 ม.1/3 พุทธประวัติ พระสาวก ม.1/4 พทุ ธ ศาสนิกชนตัวอยา่ งและ ชาดก ประ และ ชาด 3 14-19 หน่วยการเรียนรู้ท่ี 3 ส 1.1 ม.1/5 พระ หลกั ธรรมทาง หลัก พระพุทธศาสนา อบา สงั ค 4 20 สอบกลางภาค

การสอน าธรรม (ส 21101 ) ภาคเรยี นท่ี 1 ยมศึกษาปีท่ี 1 าวนภิ าพร สาทา บทที่ จำนวน คะแนน วดั ผล ประเมนิ ผล ชัว่ โมง ามสำคญั ของพระพทุ ธศาสนา 3 10 1) ทำแบบทดสอบ สงั คม 2) ใบงาน รทำสงั คายนา 2 3) สงั เกตพฤติกรรม รเผยแผ่ระพุทธศาสนา 3 4) การทำงานกล่มุ สู่ประเทศไทย 5) ชน้ิ งาน ธประวัติ 3 ะวัตพิ ุทธสาวก พุทธสาวิกา 2 10 1) ทำแบบทดสอบ ะศาสนิกชนตวั อย่าง 2) ใบงาน ดก 2 3) สงั เกตพฤติกรรม 4) การทำงานกลมุ่ ะรัตนตรัย 2 5) ชนิ้ งาน กธรรม :ขันธ์ 5 กรรม 2 ายมุข 6 สขุ 2 คหิ สิ ขุ 10 1) ทำแบบทดสอบ คหวัตถ4ุ / พรมวิหาร 4 2 2) ใบงาน 3) สังเกตพฤติกรรม 4) การทำงานกลุ่ม 5) ชนิ้ งาน 10

ท่ี ชัว่ โมง หนว่ ยการเรยี นรู้ มาตรฐาน ท่ี การเรียนรู้ / ตวั ช้วี ดั 5 21-28 หน่วยการเรียนรู้ท่ี 4 พทุ ธศาสนสภุ าษิต ส 1.1 ม.1/5 ยํ เว 6 29-37 หน่วยการเรียนรทู้ ี่ 5 คบค หน้าทีช่ าวพุทธและ มารยาทชาวพุทธ อตตฺ 7 38-44 หน่วยการเรยี นรทู้ ี่ 6 จงเต วนั สำคัญทาง พระพทุ ธศาสนา นสิ ม และศาสนพธิ ี การ ส 1.2 ม.1/1 การ ม.1/2 บรหิ ม.1/3 มาร การ เพ่ือ ส 1.2 ม.1/4 วันส ม.1/5 การ การ 8 45-50 หน่วยการเรียนรูท้ ี่ 7 ส 1.1 ม.1/6 การ การบรหิ ารจติ และการ ม.1/7 การ เจริญปญั ญา การ

บทที่ จำนวน คะแนน วดั ผล ประเมินผล ชวั่ โมง 5 1) ทำแบบทดสอบ ว เสวติ ตาทิโส : 3 2) ใบงาน 3) สงั เกตพฤติกรรม คนเช่นใดย่อมเปน็ เช่นน้ัน 4) การทำงานกลุ่ม 5) ช้นิ งาน ตนา โจทยตฺตานํ : 3 5 1) ทำแบบทดสอบ ตอื นตนด้วยตนเอง 2) ใบงาน 3) สงั เกตพฤติกรรม มฺม กรณํ เสยโฺ ย : 2 4) การทำงานกลุ่ม 5) ชิ้นงาน รใคร่ครวญกอ่ นแลว้ จึงทำดีกว่า 10 1) ทำแบบทดสอบ รสวดมนต์ แผ่เมตตา และการ 3 2) ใบงาน 3) สังเกตพฤติกรรม หารจิต 4) การทำงานกลุ่ม 5) ชนิ้ งาน รยาทชาวพทุ ธ 2 5 1) ทำแบบทดสอบ รปฏิบตั ติ นอยา่ งเหมาะสมต่อ 3 2) ใบงาน 3) สงั เกตพฤติกรรม อนตามหลกั พระพทุ ธศาสนา 4) การทำงานกลมุ่ 5) ชิ้นงาน สำคัญทางพระพทุ ธศาสนา 3 รจดั โตะ๊ หมู่บูชา 2 รกล่าวคำอาราธนาตา่ งๆ 2 รบรหิ ารจติ 2 รพัฒนาการบรหิ ารจติ 2 รเจริญปัญญา 2

9 51-59 หน่วยการเรียนรทู้ ี่ 8 ส 1.1 ม.1/8 ศาส ศาสนสมั พนั ธ์ ม.1/9 มาร ม.1/10 สถา 11 60 ม.1/11 ธรร สอบ จิตพ

สนาอื่นๆในประเทศไทย 3 5 1) ทำแบบทดสอบ รยาทของศาสนกิ กชนใน 3 2) ใบงาน านการณต์ ่าง รมะกบั สังคม 3) สังเกตพฤติกรรม 3 4) การทำงานกลุ่ม บปลายภาค 5) ชิ้นงาน พสิ ยั 20 10