လယ်ယာမြေ နည်းဥဒေများ

ျပည္ေထာငစ္ သု မၼတျမနမ္ ာႏငုိ ္ငေံ တာအ္ စိုးရ လယ္ယာစုိကပ္ ်ဳိ းေရးႏငွ ့္ ဆည္ေျမာင္းဝန္ႀကးီ ဌာန အမိနေ႔္ ၾကာ္ျငာစာအမွတ္ ၂/၂၀၁၂ ၁၃၇၄ ခုႏစွ ္၊ ဝါေခါင္လဆနး္ ၁၄ရက္ (၂၀၁၂ ခႏု စွ ္၊ ဩဂုတလ္ ၃၁ရက)္ လယယ္ ာစကုိ ္ပ်ဳိ းေရးႏွင့္ ဆည္ေျမာင္းဝန္ႀကီးဌာနသည္ လယ္ယာေျမဥပေဒပုဒမ္ ၄၂၊ ပုဒ္မခ(ဲြ က)အရအပ္ႏွငး္ ေသာ လုပပ္ ငုိ ခ္ ြင့က္ ို က်င့္သံုး၍ ျပညေ္ ထာင္စအု စိုးရအဖ၏႔ြဲ သေဘာတူညခီ ်က္ျဖင႕္ ေအာက္ပါနညး္ ဥပေဒမ်ားကို ထုတျ္ ပန္လိုက္သည္ အခန္း(၁) အမည္ႏငွ ့အ္ ဓပိ ာၸ ယ္ဖြငဆ့္ ိခု ်ကမ္ ်ား ၁။ ဤနညး္ ဥပေဒမ်ားကို လယယ္ ာေျမနည္းဥပေဒ မ်ားဟု ေခၚတြငေ္ စရမည္။ ၂။ ဤနည္းဥပေဒမ်ားတငြ ္ ပါရိွေသာ စကားရပမ္ ်ား သည္ လယယ္ ာေျမဥပေဒတငြ ပ္ ါရွသိ ည့္အတိုင္း အဓိပာၸ ယ္သကေ္ ရာက္ေစရမည။္ ထျ႔ုိ ပင္ ေအာကပ္ ါစကားရပမ္ ်ားသည္ ေဖာျ္ ပပါအတုိင္း အဓပိ ာၸ ယ္ သက္ေရာက္ေစရမည-္ (က) လယယ္ ာေျမလပု ္ပငုိ ္ခြင့္ျပဳလက္မွတ္ ဆသို ည္မာွ လယ္ယာေျမကိုလုပပ္ ငုိ ခ္ ြငျ့္ ပဳေၾကာင္း လယ္ယာ ေျမဥပေဒအရ ထတု ္ေပးသည့္ ခငြ ့္ျပဳလကမ္ ွတ္ကုိဆုိသည္။ (ခ) ေျမခြန္ ဆုိသည္မာွ လယ္ေျမႏွင့္စပလ္ ်ဥ္း၍ တညဆ္ ဲဥပေဒမ်ားအရ စညး္ ၾကပေ္ သာ ေျမခနြ ္ကို ဆသို ည္။ (ဂ) မွတပ္ ံုတငေ္ ၾကး ဆိုသညမ္ ွာ လယ္ယာေျမလပု ္ပုငိ ခ္ ငြ က့္ ုိ မတွ ပ္ တုံ င္ျခင္းအတြက္ ဝနႀ္ ကီး ဌာန၏သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္ ဦးစီးဌာနကအမနိ ႔ေ္ ၾကာ္ျငာစာထတု ္ျပန္၍ သတမ္ တွ သ္ ည့္ အခေၾကး ေငကြ ို ဆသုိ ည။္ (ဃ) တဆံ ပိ ္ေခါငး္ ခနြ ဆ္ သို ည္မာွ လယယ္ ာေျမလုပ္ပုိငခ္ ငြ ့က္ ိုေရာင္းခ်ျခင္း၊ ေပါငႏ္ ံွျခငး္ ၊ ငာွ းရမ္းျခငး္ ၊ လလဲ ယွ ျ္ ခငး္ ႏွင့္ေပးကမး္ ျခင္းတ႔ကို ိေု ဆာင္ရြက္သည့္အခါ ခ်ဳပဆ္ ုေိ သာစာခ်ဳပတ္ ြင္ ထမး္ ေဆာငရ္ န္ ဝနႀ္ ကးီ ဌာန၏သေဘာတညူ ခီ ်ကျ္ ဖင့္ ဦးစီးဌာနက သတမ္ ွတသ္ ည့္ တဆံ ိပေ္ ခါင္းခြနက္ ုိ ဆသုိ ည္။ (င) စာခ်ဳပစ္ ာတမး္ မွတပ္ ံုတင္ ဆိုသညမ္ ာွ လယ္ယာေျမ လုပပ္ ငို ္ခငြ ့္ကုိ ေရာင္းခ်ျခငး္ ၊ ေပါငႏ္ ံျွ ခင္း၊ ငာွ းရမး္ ျခငး္ ၊ လလဲ ယွ ္ျခငး္ ႏငွ ့္ ေပးကမ္းျခင္းတအ႔ုိ တြက္ ခ်ဳပ္ဆေုိ သာ စာခ်ဳပက္ ို မွတပ္ ံုတငေ္ သာအခါ ေပးေဆာင္ရန္ ဝန္ႀကီးဌာန၏ သေဘာတညူ ီခ်က္ျဖင့္ ဦးစးီ ဌာနက သတ္မွတ္သည့္ အခေၾကးေငကြ ို ဆုိသည္။ (စ) ေပးကမ္းျခင္းဆုသိ ညမ္ ာွ လယယ္ ာေျမလုပပ္ ငို ္ခငြ ရ့္ ရထိွ ားသကူ အျခားသတူ စဦ္ းဦးသ႔ို တန္ဖးို အခမ့လဲ ယ္ယာေျမလုပ္ပငို ္ခငြ ့္ လဲႊေျပာငး္ ေပးအပျ္ ခငး္ ကုဆိ သို ည။္ ယင္းစကားရပ္တြင္ လဴွ ဒါနး္ ျခင္း ႏငွ ့္ စနြ ႔လ္ ႊတျ္ ခင္းတလ႔ုိ ည္း ပါဝင္သည္။ (ဆ) ႏငုိ င္ ံသားဆသို ည္မာွ ႏုိင္ငသံ ား၊ ဧညႏ့္ ိငု င္ ံသားႏငွ ့္ ႏုငိ ္ငံသားျပဳခြငရ့္ သတူ က႔ုိ ို ဆုိသည။္ (ဇ) ႏငုိ င္ ျံ ခားသားဆသုိ ည္မွာ ႏငို င္ ံသားမဟတု ္သူကုိ ဆုသိ ည။္

(စ်) အဖ႕ြဲ အစည္းဆသို ည္မွာ အစိးု ရဌာန၊ အစိးု ရအဖြဲ႕အ စညး္ ၊ အစိုးရမဟတု ္ေသာ အဖဲြ႕အစညး္ ၊ ကုမဏၸ ီ သ႔မို ဟတု ္ အသင္းအဖြဲ႕ကို ဆိသု ည္။ (ည) ဗဟလို ယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ဲမြ ႈအဖ႕ဲြ ဆသုိ ည္မာွ လယယ္ ာေျမဥပေဒအရ ျပညေ္ ထာင္စုအစုးိ ရ အဖြဲ႕က ဖ႕ြဲ စည္းေသာ ဗဟိုလယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ဲမြ အႈ ဖ႕ဲြ ကို ဆိုသည္။ (ဋ) တငုိ း္ ေဒသႀကးီ သ႔မုိ ဟုတ္ ျပညန္ ယ္ လယယ္ ာေျမစီမံ ခန႔ခ္ ြဲမႈအဖ႕ြဲ ဆုသိ ည္မွာ လယယ္ ာေျမ ဥပေဒအရ ဗဟုလိ ယယ္ ာေျမစမီ ံ ခန႔ခ္ ြမဲ အႈ ဖက႔ဲြ ဖဲြ႕စည္းေသာ တိုင္းေဒသႀကးီ သုိ႔မဟတု ္ ျပည္နယ္ လယ္ယာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ြဲမႈအဖ႕ြဲ ကဆုိ ိုသည္။ (ဌ) ခ႐ုိငလ္ ယ္ယာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ မဲြ အႈ ဖ႔ြဲ ဆုိသညမ္ ာွ လယယ္ ာ ေျမဥပေဒအရ ဗဟိုလယ္ယာေျမစမီ ံ ခန္႔ခြမဲ ႈအဖဲြ႕က ဖဲြ႕စည္းေသာ ခ႐ုိင္ လယ္ယာေျမစီမံခနခ႔္ ြမဲ အႈ ဖဲြ႕ကို ဆုိသည္။ (ဍ) ၿမိဳ႕နယလ္ ယ္ယာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ြမဲ အႈ ဖ႕ြဲ ဆုသိ ည္မွာ လယယ္ ာေျမဥပေဒအရ ဗဟိလု ယယ္ ာေျမ စီမံခန္ခ႔ ြဲမႈအဖြဲ႔က ဖ႕ဲြ စညး္ ေသာ ၿမဳိ ႕နယ္လယယ္ ာေျမစမီ ခံ နခ႔္ မြဲ အႈ ဖြဲ႕ကို ဆသုိ ည။္ (ဎ) ရပက္ ကြ ္ သ႔မို ဟတု ္ ေက်းရာြ အပု စ္ ု လယယ္ ာေျမစမီ ံ ခန႔ခ္ မြဲ ႈအဖဲြ႕ဆုိသည္မွာ လယ္ယာေျမ ဥပေဒအရ ဗဟလုိ ယယ္ ာေျမစီ မခံ နခ႔္ မဲြ အႈ ဖဲြ႕က ဖ႕ဲြ စည္းေသာရပက္ ကြ ္ သို႔မဟုတ္ ေက်းရာြ အပု စ္ ု လယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ဲမြ အႈ ဖ႕ြဲ ကုိ ဆသို ည္။ (ဏ) ရပ္ကြက္ သ႔မုိ ဟုတ္ ေက်းရာြ အပု ္စု ဆုသိ ညမ္ ွာ ရပ္ကြက္ သုိ႔မဟတု ္ ေက်းရြာအပု ္စု အုပခ္ ်ဳပ္ေရးဥပေဒအရ သက္ဆိုငရ္ ာ ၿမိဳ႕နယ္ နယန္ ိမတိ အ္ တငြ ္း ရပက္ ြကအ္ ျဖစ္ေသာလ္ ည္းေကာငး္ ၊ သက္ ဆငုိ ္ရာၿမိဳ႕နယ္ နယ္နိမိတျ္ ပင္ပတြင္ ေက်းရြာတစရ္ ာြ ကျုိ ဖစေ္ စ၊ ေက်း ရြာအမ်ားကုိ စုစညး္ ၍ျဖစေ္ စ ေက်းရြာအုပ္စု အျဖစ္ေသာလ္ ည္း ေကာငး္ နယန္ ိမတိ သ္ တ္မတွ ္ဖ႕ြဲ စညး္ ျခင္း သုိမ႔ ဟုတ္ မတွ ယ္ ူျခင္းျပဳ ေသာ ေဒသကိုဆိုသည။္ (တ) ပစုံ ဆံ ိုသညမ္ ာွ ဤနည္းဥပေဒမ်ားတငြ ္ သတ္မွတထ္ ားသည့္ပစုံ ံကုိဆိုသည္။ အခန္း(၂) လကရ္ ွိအသးုံ ျပဳခငြ ္ရ့ ရွိထားေသာ လယယ္ ာေျမအတကြ ္ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ငုိ ္ခြင့္ ၃။ ေအာကပ္ ါအခ်ကတ္ စရ္ ပရ္ ပတ္ ြင္ အက်ဴံ းဝင္သည့္ အသက္ ၁၈ ႏစွ ္ ျပည့္ၿပးီ ေသာ ႏငုိ ္ငံသား သည္ လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ုငိ ္ခငြ ္ရ့ ရရွိ န္ လယယ္ ာေျမလပု ္ပိုငခ္ ြင့္ ေလ်ွ ာက္လႊာ(ပုစံ ံ-၁)ကို သကဆ္ ုငိ ရ္ ာ ရပက္ ြက္သမ႔ုိ ဟတု ္ ေက်းရာြ အပု စ္ အု ပု ္ခ်ဳပ္ေရးမဴွ း႐ုံးတငြ ္ အခမ့ဲရယ၍ူ ျပည္စ့ ုစံ ာြ ျဖည့္စကြ ၿ္ ပးီ ရပ္ကြက္ သုိမ႔ ဟတု ္ ေက်းရြာအုပစ္ ု လယ္ယာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ြမဲ ႈ အဖ႕ြဲ မွတစ္ဆင့္ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ံုးသ႔ို ေလ်ွ ာက္ ထား ရမည-္ (က) လယ္ယာေျမကုိ လကရ္ ွအိ သံးု ျပဳခငြ ရ့္ ရွိထားေသာ ေတာင္သူလယသ္ မား အမိ ္ေထာငသ္ ားစု သို႔မဟုတ္ အမိ ္ေထာငသ္ ားစဝု င္ျဖစ္ျခင္း၊

(ခ) လယယ္ ာေျမကုိလကရ္ ွိအသးုံ ျပဳခြင္ရ့ ရွထိ ားေသာ အိမ္ေထာင္သားစအု ႀကးီ အကဲ သုိ႔မဟတု ္ အမိ ္ေထာငသ္ ားစတု ြင္ ပါဝင္သတူ စဦ္ း သို႔မဟုတ္ အပု ထ္ ိန္းသျူ ဖစျ္ ခငး္ ၊ (ဂ) တစလ္ းံု တစစ္ ညး္ တညး္ ျဖစ္၍ ပစၥည္းမခြဲေဝရေသးေသာ ေတာငသ္ ူလယသ္ မား အမိ ေ္ ထာင္ မိသားစတု ငြ ္ ပါဝငသ္ တူ စဦ္ းဦး၏ အမညျ္ ဖင့္ထားရေွိ သာ လယယ္ ာေျမအားလုးံ ကုိ ထုိအမိ ္ေထာင္ သားစုတငြ ္ ပါဝငသ္ ူအားလုံးက ပးူ တြဲလက္ရွိ အသးုံ ျပဳခငြ ့္ရရိထွ ားပါက ယင္းအက်ဳိ းတခူ စံ ားခြင့္ရေိွ သာ ေတာငသ္ လူ ယသ္ မား အမိ ္ေထာင္ သားစျု ဖစ္ျခင္း၊ (ဃ) လယယ္ ာေျမဥပေဒ အာဏာမတညမ္ ီ လယ္ယာေျမ ႏွင့္ သကဆ္ ုငိ ေ္ သာ တည္ဆဲဥပေဒႏွင့္ အညီ တရားဝင္ လက္ရလွိ ကင္ တု လ္ ပု ္ကငုိ ေ္ နသျူ ဖစျ္ ခင္း၊ (င) လယ္ယာေျမဥပေဒ ျပ႒ာန္းၿပီးေနာက္ ယင္းဥပေဒႏငွ ့္ အညျီ ဖစေ္ စ၊ ယငး္ ဥပေဒအရျပဳသည့္ နညး္ ဥပေဒမ်ားႏွငအ့္ ညီ ျဖစ္ ေစ တရားဝငအ္ က်ဳိ းခစံ ားခြင့ရ္ ွသိ ျူ ဖစျ္ ခင္း၊ (စ) ေလ်ွ ာက္ထားသည့္ လယ္ယာေျမတြင္ အမနွ ္တကယ္ လပု က္ ုငိ ေ္ နသူျဖစ္ေၾကာငး္ ရပ္ကကြ ္ သုိမ႔ ဟုတ္ ေက်းရြာအုပ္စု အပု ္ခ်ဳပေ္ ရးမွဴးႏငွ ့လ္ ယ္နီးခ်င္းသက္ေသ ႏွစဦ္ းတက႔ုိ ေထာကခ္ ံသူျဖစျ္ ခင္း၊ (ဆ) ဦးစးီ ဌာန၏မတွ ္တမး္ မ်ားအရလယ္ယာေျမကိအု သုးံ ျပဳခငြ ့္ရရထိွ ားသျူ ဖစ္ေၾကာင္းအတည္ျပဳ ခရံ သူျဖစျ္ ခငး္ ၊ (ဇ) လယယ္ ာေျမကုိ အသံးု ျပဳခငြ ့ရ္ ရိႏွ ုိငရ္ န္ အေထာကအ္ ထားတငျ္ ပႏုငိ ္သျူ ဖစျ္ ခငး္ ၊ ၄။ လယယ္ ာေျမကို လက္ရွအိ သးံု ျပဳခြင့္ ရရထိွ ားေသာအဖ႔အြဲ စည္းသည္ မမိ အိ သးံု ျပဳခြင္ရ့ ရိွ ထားေသာ လယ္ယာေျမအတြက္လယယ္ ာေျမလုပ္ပုငိ ခ္ ြင့္ရရွိရနလ္ ယ္ယာေျမလပု ပ္ ိုငခ္ ြင့္ေလ်ွ ာကလ္ ာႊ (ပံုစံ ၁)ကုိ သကဆ္ ိငု ရ္ ာ ရပက္ ြက္ သုိမ႔ ဟတု ္ ေက်းရြာအပု ္စု အုပ္ခ်ဳပ္ ေရးမဴွ း႐ံုးတြင္ အခမဲရ့ ယ၍ူ ျပည့စ္ စံု ြာ ျဖည့္စကြ ္ၿပီး ရပက္ ြက္ သုိ႔မဟတု ္ ေက်းရြာအုပစ္ ု လယ္ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ြမဲ ႈအဖ႕ြဲ မတွ စ္ဆင့္ ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစီးဌာန႐းုံ သို႔ ေလ်ွ ာက္ထားရမည။္ ၅။ ရပက္ ြက္ သုိ႔မဟတု ္ ေက်းရာြ အုပစ္ ု လယယ္ ာေျမစီမံ ခန္ခ႔ မဲြ အႈ ဖဲြ႕သည္ နည္းဥပေဒ ၃ သုိ႔မဟတု ္ ၄ အရ ေလ်ွ ာကထ္ ား ေသာ လယ္ယာေျမလပု ္ပုငိ ္ခြငေ့္ လွ်ာကလ္ ႊာကုိ လက္ခံရရိသွ ညေ့္ န႔မွ ရကေ္ ပါငး္ ၃၀အတငြ း္ ၿမိဳ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐ံးု သ႔ုိ စိစစ္ေထာက္ခံခ်ကျ္ ဖင့္ ေပးပုိ႔ရမည္။ ၆။ ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐းံု သည-္ (က) လက္ခံရရွိသည့္ ေလ်ွာက္လႊာကုိ လယ္ယာေျမလုပ္ပိုငခ္ ြင့္ လုပ္ငနး္ စာတြဲဖငြ ့္လွစ္၍ ယင္းေလ်ွ ာက္လာႊ လက္ခရံ ရွသိ ည့္ ေန႔မွ ၁၅ ရကအ္ တငြ း္ သကဆ္ ိုငရ္ ာ လယယ္ ာေျမလုပ္ပုိငခ္ ငြ ့္ ေလွ်ာက္ ထားခ်က္ႏငွ ့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ကန္႔ကြက္လုိသရူ ွပိ ါက ခိငု လ္ ေံု သာ အေထာက္ အထားတငျ္ ပ၍ ကန္႔ကကြ ႏ္ ငုိ ေ္ ၾကာင္းကုိ ကန႔က္ ကြ ္ႏုိငရ္ န္ ထတု ဆ္ င့္ သည့္ ေၾကာျ္ ငာစာ (ပစုံ ံ ၂)ျဖင့္ ေၾကညာရမည္။ (ခ) ကနက႔္ ြကႏ္ ိငု ရ္ န္ ထုတဆ္ င့္သည့္ ေၾကာ္ျငာစာ (ပံုစံ ၂)ကို ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစီးဌာန႐ံးု ႏွင့္လယ္ယာ ေျမတညရ္ ရိွ ာ ရပ္ကကြ ္ သုိ႔ မဟတု ္ ေက်းရာြ အပု ္စု အပု ခ္ ်ဳပ္ေရးမဴွ း႐းံု မ်ားတြင္ ကပ္ထားရမည္။ (ဂ) နည္းဥပေဒခ(ြဲ က) အရ ေၾကညာရာတြင္ ယင္းသုိ႔ ေၾကညာသညေ့္ န႔မွ ရက္ေပါငး္ ၃၀ အတငြ း္ ကန္သ႔ တ္ႏိငု ေ္ ၾကာင္း ေဖာျ္ ပရမည။္

၇။ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ုံးသည္ လယယ္ ာေျမလုပ္ပုငိ ခ္ ငြ ့္ေလ်ွ ာက္လႊာ လက္ခရံ ရသိွ ည့အ္ ခါ ကန္႔ကကြ ္ႏုိငေ္ ၾကာင္း ေၾကညာ ထားသည့္ကာလအတငြ း္ ေအာကပ္ ါတုိက႔ ို ေဆာငရ္ ြက္ရမည-္ (က) ေလ်ွ ာက္လာႊ ႏငွ ္စ့ ပလ္ ်ဥး္ သည့္ အခ်ကအ္ လက္မ်ားကို လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ငို ္ခငြ ့္ ေလ်ွ ာက္လႊာ မွတပ္ ံတု ငစ္ ာရငး္ (ပစံု ံ ၃)တငြ ္ ေရးသြင္းျခငး္ ၊ (ခ) ေအာက္ပါအခ်ကမ္ ်ားကုိ စစိ စ၍္ လယ္ယာေျမလုပပ္ ငို ခ္ ငြ ့္ စစ္ေဆးခ်က္ ( ပစံု ံ - ၄ ) တြင္ ျဖညစ့္ ြကျ္ ခင္း- (၁) ေလ်ွ ာက္ထားသူသည္ အသက္ ၁၈ ႏွစျ္ ပညၿ့္ ပးီ သူ ဟုတ္၊ မဟတု ္ (၂) ေလွ်ာက္ထားသူသည္ ႏငို ္ငသံ ား ဟုတ္မဟတု ၊္ (၃) လယယ္ ာေျမဥပေဒ ပုဒမ္ ၆ပါ အခ်က္မ်ားႏွင့္ ညီၫြတျ္ ခငး္ ရ၊ိွ မရ၊ွိ (၄) ေလ်ွ ာက္ထားသူသည္ လယ္ယာေျမဥပေဒ အာဏာမတည္မီ လယယ္ ာေျမႏငွ ့္ သက္ဆငို ္ေသာ တည္ဆဥဲ ပေဒႏငွ ့္ အညီ တရားဝင္ လကရ္ လိွ ကင္ တု ္လပု က္ ိငု ္ ေနသူျဖစ္ပါက ရပက္ ြက္ သုိ႔မဟတု ္ ေက်းရာြ အုပစ္ ု လယ္ယာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ မဲြ အႈ ဖြဲ႕၏ စစိ စေ္ ထာကခ္ ံခ်က္ပါမပါ။ (၅) ေလွ်ာကလ္ ာႊ တြင္ ေဖာ္ျပထားေသာ ကငြ း္ အမတွ ္၊ ဦး ပိုငအ္ မွတ္၊ ဧရိယာႏငွ ့္ ေျမအမ်ဳိ း အစားတုိ႔သည္ ၿမိဳ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐ံးု ၏ စာရင္းေျမပႏုံ ငွ ့္ ကကုိ ္ညီမႈ ရိွ မရိ၊ွ (ဂ) နည္းဥပေဒခ(ြဲ ခ)၊ နည္းဥပေဒခဲြငယ(္ ၅)ပါအခ်က္မ်ား ကုိကည္ ီမႈမရိေွ ၾကာင္းေတ႕ြ ရရွိ လ်ွ င္ ေျမျပင္တငြ အ္ မနွ ္တညရ္ ိွသညအ့္ ခ်က္မ်ားကုေိ လွ်ာက္ထားသ၊ူ နယန္ ိမတိ ဆ္ က္စပေ္ နသည့္ ေတာငသ္ ူ လယသ္ မားမ်ား၊ ရပ္ကကြ ္ သို႔မဟုတ္ ေက်းရာြ အုပ္စု အုပ္ ခ်ဳပေ္ ရးမဴွ းတႏ႔ို ငွ ့အ္ တူ ကြငး္ ဆငး္ စစေ္ ဆး တုိင္းတာ၍ အတည္ျပဳျခငး္ ။ ၈။ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐းုံ သညရ္ ပ္ကကြ ္ သုိ႔မဟတု ္ ေက်းရာြ အပု ္စု လယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ မဲြ ႈအဖ႕ဲြ က တင္ျပသည့္ တစ္ဦးထကပ္ သုိ ူတိုက႔ လယ္ယာေျမလပု ္ကကြ တ္ စ္ခုအတြက္ ေလ်ွ ာကထ္ ားေသာ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ငုိ ခ္ ြင့္ ေလ်ွ ာက္လာႊ မ်ားႏငွ ့္ စပလ္ ်ဥ္း၍ နညး္ ဥပေဒ ၆ ပါ အတိငု း္ ေဆာင္ရကြ ၿ္ ပးီ ေနာက္ ေအာက္ပါအခ်က္မ်ားကုိ ေဆာငရ္ ကြ ရ္ မည္ - (က) ေလွ်ာက္လာႊ ႏွင့္ စပလ္ ်ဥး္ သည့္ အခ်ကအ္ လက္မ်ားကုိ လယယ္ ာေျမလုပပ္ ုိင္ခငြ ့္ ေလွ်ာကလ္ ႊာ မွတ္ပတုံ ငစ္ ာရင္း (ပစံု ံ ၃) တြင္ ေရးသြင္းျခင္း၊ (ခ) နည္းဥပေဒ ၇၊ နည္းဥပေဒခြဲ (ခ)ပါ အခ်က္မ်ား အျပင္ ေအာက္ပါအခ်ကမ္ ်ားကို စိစစ္ျခင္း- (၁) ေလ်ွ ာကထ္ ားသည့္ လယယ္ ာေျမကို အသုးံ ျပဳခငြ ရ့္ ရွိထားျခငး္ အေထာက္အထား ခငို ္လံုမႈရွိ မရွိ။ (၂) ေလွ်ာက္ထားသည့္ လယယ္ ာေျမကုိ ယခငလ္ ပု က္ ုိင္ခ့ဲ ဖးူ ျခင္း ရိွ မရိ၊ွ လပု ္ကုိငခ္ ့ဖဲ ူး ေသာလ္ ည္း လကင္ ုတ္ျပတေ္ တာက္ခ့ျဲ ခငး္ ျဖစပ္ ါက ယင္းသ႔လုိ ကင္ ုတ္ျပတ္ေတာက္ခဲ့ျခင္း အတကြ ္ လံေု လာက္ ေသာ အေၾကာငး္ ျပခ်က္ ရိွ မရ။ိွ

(၃) သကဆ္ ငုိ ္ရာရပက္ ကြ ္ သ႔မုိ ဟတု ္ ေက်းရြာအပု စ္ ုတြင္ ထားရွိေသာ ရပက္ ြက္ သုိမ႔ ဟတု ္ ေက်းရာြ အုပစ္ ုအတြင္း ေတာငသ္ ူလယသ္ မားတစဦ္ းခ်င္း၏ လပု ္ပုငိ ခ္ ငြ ့္ရ လယ္ယာေျမ ဧရိယာေဖာျ္ ပေသာ စာရင္းတငြ ္ ပါဝငျ္ ခင္း ရွိ မရွ။ိ (၄) အမွန္တကယ္ လပု ္ပငို ခ္ ငြ ရ့္ ရွထိ ားသူ မဟုတဘ္ ဲ မမနွ ္မကနလ္ ိမလ္ ည္ ေလွ်ာက္ထား ျခငး္ ရွိ မရိ။ွ (ဂ) အမွန္တကယ္လပု ပ္ ုငိ ္ခြင့ရ္ ရထိွ ားသူမဟုတ္ပဲ မမွန္မကန္ လိမ္လည္စာရင္းသြင္း ေလွ်ာက္ထား သူ ျဖစ္ပါက တည္ဆဲ ဥပေဒအရ အေရးယေူ ဆာငရ္ ြက္ရမည။္ ၉။ (က) လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ုိင္ခငြ ေ့္ လ်ွ ာကထ္ ားခ်က္ႏငွ စ့္ ပ္လ်ဥ္း၍ ကနက႔္ ကြ ္ႏိငု ္ေၾကာငး္ ေၾကညာ ခ်က္အရ ကနက႔္ ြကခ္ ်က္ တစ္စံုတစရ္ ာ ရရွိလ်ွ င္ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ုံးသည္ ယငး္ ကန႔က္ ကြ ခ္ ်က္ လက္ခရံ ရွိ သညေ့္ န႔မွ သာမန္အားျဖင့္ (၇)ရက္ (ခနု စရ္ က)္ အတငြ ္း သက္ဆုငိ ရ္ ာ ရပက္ ကြ ္ သ႔မုိ ဟတု ္ ေက်းရြာအုပစ္ ု လယယ္ ာေျမ စီမခံ နခ႔္ ဲြမႈအဖြဲ႕သ႔ို ယငး္ ကန႔က္ ကြ ္ခ်က္အပါအဝင္ သက္ဆုိငသ္ ည့္ စာတမး္ အမတွ ္အသား မ်ားကုိ ေပးပုိ႔၍ စစုံ မး္ စစ္ေဆးတငျ္ ပေစရန္ အေၾကာငး္ ၾကားရမည္။ (ခ) နညး္ ဥပေဒခဲြ (က)အရ အေၾကာင္းၾကားစာကုိ ရရွသိ ည္အ့ ခါ ရပက္ ြက္ သို႔မဟတု ္ ေက်းရြာ အပု စ္ ု လယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ဲြမအႈ ဖဲြ႕သည္ ၿမိဳ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐းုံ ၏ အေၾကာင္းၾကားစာရရွိသည့္ေနမ႔ ွ သာမန္ အားျဖင့္ (၇)ရက(္ ခနု စရ္ က)္ အတြင္း စံစု မး္ စစေ္ ဆးေတ႕ြ ရွိခ်က္ကုိ ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐းံု သ႔ို တင္ျပ ရမည္။ ၁၀။ ၿမိဳ႕နယ္ ဦးစးီ ဌာန႐ုံးသည္ နည္းဥပေဒ ၉၊ နည္းဥပေဒ ခြဲ (ခ)အရ တင္ျပခ်က္ကို လက္ခရံ ရသိွ ည့္ အခါ ယင္းတငျ္ ပခ်က္လကခ္ ံရရွသိ ညေ့္ န႔မွ ရကေ္ ပါင္း ၃၀ အတြင္း လယ္ယာေျမလုပပ္ ိုင္ခငြ ့္လပု ္ငန္း စာတကဲြ ုိ သေဘာထားမတွ ္ခ်ကႏ္ ွငအ့္ တူ သကဆ္ ိုငရ္ ာ ၿမိဳ႕နယလ္ ယ္ယာေျမစီမံခန႔ခ္ မြဲ ႈအဖဲြ႕သ႔ို တင္ျပရ မည္။ ၁၁။ ၿမဳိ ႕နယလ္ ယ္ယာေျမစီမခံ နခ႔္ ြဲမႈအဖြဲ႕သည္ နညး္ ဥပေဒ ၁၀ အရ တငျ္ ပလာသည့္ လယယ္ ာေျမ လပု ္ပငို ္ခငြ လ့္ ပု ္ငနး္ စာတြကဲ ုိ လကခ္ ရံ ရသိွ ည့္အခါ စိစစ္၍ ယင္းစာတြဲ လကခ္ ံရရွိသည့ေ္ န႔မွ သာမနအ္ ားျဖင့္ (၇)ရက္ (ခုနစ္ရက)္ အတငြ ္း သေဘာထားမတွ ္ခ်က္ျဖင့္ ခ႐ုိငလ္ ယ္ယာေျမစမီ ံခနခ႔္ ဲြမႈအဖြဲ႕သ႔ို တငျ္ ပရမည္။ ၁၂။ ခ႐ငို လ္ ယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ြဲမအႈ ဖဲြ႕သည္ နည္းဥပေဒ ၁၁အရ တင္ျပသည့္ လယ္ယာေျမလုပ္ပုငိ ္ခငြ ့္ လပု င္ နး္ စာတကဲြ ုိ လက္ခရံ ရွသိ ည့္အခါ ထပ္ဆငစ့္ ိစစ္၍ လယ္ယာေျမလုပပ္ ငုိ ္ခြင့္ ေလွ်ာက္ ထားခ်က္ကုိ ခငြ ျ့္ ပဳေၾကာငး္ သုိ႔မဟုတ္ ျငငး္ ပယေ္ ၾကာင္း ဆးုံ ျဖတၿ္ ပီး ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐းံု သ႔ုိ အေၾကာငး္ ၾကားျခငး္ ကို ယင္း လပု င္ န္းစာတဲြ လကခ္ ံရရိွသညေ့္ နမ႔ ွ (၁၅)ရကအ္ တငြ း္ ေဆာင္ရြကရ္ မည္။ ၁၃။ ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐ံးု သည-္ (က) ခ႐ုိင္လယ္ယာေျမစမီ ံခနခ႔္ ြဲမအႈ ဖဲြ႕၏ ခြင့္ျပဳေၾကာင္း အေၾကာငး္ ၾကားခ်က္အရ လယယ္ ာ ေျမလုပ္ပငို ္ခြင္ရ့ ရွသိ ကူ ုိ လယယ္ ာ ေျမလုပ္ပိုငခ္ ငြ ့္ မွတပ္ တံု င္ရန္ ဦးစီးဌာနရေငစြ ာရငး္ သ႔ုိ မွတ္ပံု တင္ေၾကးေပးသြင္းေစ၍ လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ုိင္ခြင့္ရရွသိ မူ ်ား မတွ ္ပံုတင္စာရင္း(ပံုစံ ၅)တြင္ မွတ္တမး္ တငၿ္ ပးီ ၿမိဳ႕နယ္ လယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ြမဲ အႈ ဖြဲ႕ သို႔ တငျ္ ပရမည္။

(ခ) ခ႐ငုိ ္လယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ြမဲ အႈ ဖဲြ႕၏ အေၾကာငး္ ၾကားခ်ကအ္ ရ ျငငး္ ပယျ္ ခင္းခရံ သကူ ို လယယ္ ာ ေျမလပု ္ပုိင္ခြင့္ ျငင္းပယခ္ ရံ သူမ်ားမွတပ္ တုံ ငစ္ ာရင္း (ပုံစံ ၆)တငြ ္ မတွ တ္ မ္းတငၿ္ ပးီ ၿမိဳ႕နယ္လယ္ ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ဲမြ အႈ ဖ႕ြဲ သ႔ုိ တငျ္ ပရမည္။ ၁၄။ ၿမိဳ႕နယ္ လယ္ယာေျမစီမံခန႔ခ္ ြဲမအႈ ဖ႕ြဲ သည္ ခ႐ုငိ ္လယယ္ ာေျမစီမံ ခန္ခ႔ မဲြ ႈအဖဲြ႕၏အေၾကာင္း ၾကားခ်က္ႏငွ ့္အည-ီ (က) လယယ္ ာေျမလုပပ္ ုိင္ခြင့ရ္ ရသိွ ူအား လယယ္ ာေျမလုပ္ပငုိ ခ္ ငြ ့္ျပဳလက္မွတ္ (ပစံု ံ ၇)ထုတ္ေပး ရမည။္ (ခ) လယယ္ ာေျမလပု ္ပိုင္ခြင့္ရရွရိ န္ ေလ်ွ ာကထ္ ားခ်က္ကုိ ျငငး္ ပယ္ျခငး္ ခရံ သူထံ လယ္ယာေျမ လုပပ္ ိငု ္ခြင့္ရရိွရန္ ေလ်ွ ာကထ္ ား ခ်က္ကုိ ျငင္းပယေ္ ၾကာငး္ အေၾကာင္းၾကားစာ (ပံုစံ ၈)ေပးပို႔ရမည္။ ၁၅။ လယယ္ ာေျမဥပေဒအာဏာမတညမ္ တီ ညဆ္ ဥဲ ပေဒအရ စစေ္ ဆးေဆာငရ္ ကြ လ္ ်ကရ္ ိွေသာ ေျမယာမႈခင္းမ်ားႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ ယင္းမႈခင္းမ်ားအၿပးီ အျပတျ္ ဖစသ္ ည္အ့ ခါမသွ ာ သက္ဆငုိ ္ရာ လယယ္ ာေျမအတြက္ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ုိင္ခြင့္ကုိ ဤနည္းဥပေဒမ်ားပါ ျပ႒ာန္းခ်က္ မ်ားႏွင့အ္ ညီ ေဆာငရ္ ကြ ္ရမည္။ အခနး္ (၃) ျပနလ္ ည္သမိ ္းယူေသာ လယ္ယာေျမႏငွ ့အ္ သစ္ေဖာထ္ ုတေ္ သာ လယ္ယာေျမမ်ားအတြက္ လယယ္ ာေျမလုပပ္ ုိငခ္ ြင့္ ၁၆။ ဗဟုိလယယ္ ာေျမစမီ ံခနခ႔္ ဲမြ ႈအဖ႕ြဲ က တာဝနေ္ ပးအပ္ျခင္းခံရေသာ လယ္ယာေျမစီမခံ နခ႔္ မြဲ အႈ ဖ႕ဲြ သည္ လယ္ယာေျမဥပေဒအာဏာတည္ၿပးီ ေနာက္ လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ုငိ ခ္ ြင့္ ျပန္လညသ္ မိ း္ ယူေသာ လယ္ယာေျမႏငွ ့္ ႏငို င္ ံေတာ္က အခါအားေလ်ာစ္ ြာ အသစေ္ ဖာထ္ တု ္ေသာ လယယ္ ာေျမမ်ားႏငွ ့္ စပ္လ်ဥး္ ၍ လယ္ယာေျမလုပပ္ ုိင္ခငြ ့ရ္ ရလွိ သုိ ကူ လယယ္ ာေျမလပု ္ပငို ္ခြင့္ ရရွိေရးအတကြ ္ ေလွ်ာကထ္ ားႏိငု ္ေၾကာငး္ အမ်ားျပညသ္ သူ ရိ ိရွ န္ ေၾကညာရမည္။ ၁၇။ နညး္ ဥပေဒ ၁၆ အရ ေၾကညာသည့္အခါ သကဆ္ ုငိ ္ ရာ လယ္ယာေျမအလပု ပ္ ငုိ ခ္ ငြ ့္ ျပနလ္ ည္ သမိ ္းယူ ေသာ လယ္ယာေျမ ႏငွ ့္ ႏငို င္ ံေတာ္က အခါအားေလ်ာစ္ ြာ ေဖာ္ထတု ေ္ သာ လယ္ယာေျမ မ်ားတငြ ္ လယ္ယာေျမလုပ္ပုိငခ္ ြင့္ ရရွိလိသု သူ ည္ လယ္ယာေျမလုပ္ပငုိ ္ ခြင့္ ေလွ်ာက္လာႊ (ပံစု -ံ ၁)ကုိ သကဆ္ ိုငရ္ ာ ရပက္ ကြ ္ သမ႔ုိ ဟုတ္ ေက်းရာြ အုပ္စု အပု ခ္ ်ဳပ္ေရးမွဴး႐ံးု တြင္ အခမရ့ဲ ယူ၍ ျပညစ့္ ံုစာြ ျဖည္စ့ ြက္ ၿပီး ၿမိဳ႕နယ္ဦးစီး ဌာန႐းုံ သ႔ုိ ေလ်ွ ာက္ထားရမည။္ ၁၈။ ၿမိဳ႕နယ္ဦးစီးဌာန႐းံု သည္ နညး္ ဥပေဒ ၁၇ အရ ေလ်ွ ာက္ထားခ်က္ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ေအာကပ္ ါအခ်က္ မ်ားကုိ စစိ စ္ရမည-္ (က) လူပဂု ဳၢိ လ္ျဖစ္ပါက- (၁) ေလွ်ာက္ထားသသူ ည္ အသက္ ၁၈ႏစွ ျ္ ပည့ၿ္ ပးီ သူ ျဖစျ္ ခင္း၊

(၂) ေလွ်ာကထ္ ားသသူ ည္ ႏိငု ္ငံသားျဖစ္ျခင္း၊ (၃) လယ္ယာေျမကုအိ သးံု ျပဳ၍စိကု ပ္ ်ိဳးေရးလပု ္ငန္းတငြ ္ ပါဝင္ေဆာငရ္ ြက္ေနသူ ျဖစ္ျခင္း၊ (၄) အေၾကာင္းထးူ မရိလွ ွ်င္ သကဆ္ ငုိ ရ္ ာ ရပ္ကကြ ္ သုိ႔မဟတု ္ ေက်းရာြ အုပစ္ တု ြင္ အေျခခ်ေနထငုိ ္သူျဖစျ္ ခငး္ ၊ (၅) လယယ္ ာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ဲမြ ႈအဖဲြ႕ အဆငဆ့္ င့္က သတမ္ တွ ထ္ ားေသာ စညး္ မ်ဥ္း စည္းကမး္ မ်ားႏငွ အ့္ ညီ လိကု ္နာေဆာငရ္ ကြ ႏ္ ငို ္ သူျဖစ္ျခင္း၊ (ခ) အဖ႕ဲြ အစညး္ ျဖစ္ပါက- (၁) လယ္ယာေျမတငြ ္ စိကု ပ္ ်ဳိ းေရးလပု ္ငန္းကုိ အမွနတ္ ကယ္ လပု ္ကိငု လ္ ိေု သာ ရည္ရယြ ္ ခ်ကျ္ ဖင့္ အမွနတ္ ကယ္စုိက္ပ်ိဳးႏိုင္ သည့္ အေျခအေနရွိျခငး္ ၊ (၂) စိကု ္ပ်ိဳးေရးလုပင္ နး္ ကုိ အဓိက အသကေ္ မးြ ဝမ္းေက်ာင္းအျဖစ္ လပု က္ ိုငႏ္ ိငု ္သည့္ အေျခ အေနရျိွ ခငး္ ၊ (၃) လယ္ယာေျမစီမခံ န႔ခ္ ဲမြ ႈအဖဲြ႕ အဆငဆ့္ ငက့္ သတမ္ ွတ္ထားေသာ စည္းမ်ဥ္းစညး္ ကမး္ မ်ားႏငွ အ့္ ညီ လုိကန္ ာေဆာင္ရြက္ႏိငု ္ သည့္ အဖ႕ဲြ အစည္းျဖစျ္ ခင္း။ ၁၉။ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐ံုးသည္ နညး္ ဥပေဒ ၁၈ အရ စစိ စ္ ေတြ႔ရွိခ်က္မ်ားကုိ နည္းဥပေဒ ၁၇ အရ ေလ်ွ ာကထ္ ားခ်က္ကိုလကခ္ ံရရွိသည့္ေနမ႔ ွသာမန္အားျဖင(့္ ၇)ရက(္ ခနု စ္ရက)္ အတငြ း္ သေဘာထားမွတ္ခ်က္ ႏငွ အ့္ တူ ၿမဳိ ႕နယ္ လယ္ယာေျမစီမံခန႔ခ္ ဲြမႈအဖြဲ႕သ႔ို တင္ျပ ရမည္။ ၂၀။ ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ယာေျမစီမခံ န႔ခ္ ဲြမႈအဖြဲ႕သည္ နည္းဥပေဒ ၁၉ အရတင္ျပခ်ကက္ ိထု ပမ္ စံ စိ စ္ၿပီး ယငး္ တင္ျပခ်ကက္ ုိ လကခ္ ံရရသိွ ည့္ေနမ႔ ွ သာမန္အားျဖင့္ (၇)ရက္(ခနု စ္ရက)္ အတငြ း္ ေအာကပ္ ါ ဦးစားေပး အစီအစဥ္အတငို ္း သေဘာထားမွတ္ခ်ကႏ္ ွင့အ္ တူ ခ႐ိုင္ လယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ မြဲ ႈအဖ႕ဲြ သုိ႔ တငျ္ ပရမည-္ (က) လပူ ဂု ၢဳိ လ္ျဖစ္ပါက- (၁) လယမ္ ့ဲယာမ့ျဲ ဖစၿ္ ပးီ အရငး္ အႏွီးခ်ဳိ ႕တဲသ့ ည့္ လယ္ယာ လပု သ္ ားျဖစျ္ ခငး္ ၊ (၂) စိုက္ပ်ဳိ းေရးလုပ္ငန္းလပု ္ကိငု ္ေနေသာ္လညး္ လယ္ယာ ေျမခ်ဳိ ႕တသ့ဲ ျူ ဖစ္ျခငး္ ၊ (၃) စကုိ ပ္ ်ဳိ းေရးလပု င္ န္း လပု က္ ိုငေ္ နၿပးီ တိုးခ်ဲ႕လပု က္ ငို ္ရန္ လယယ္ ာေျမ လုအိ ပ္ ေနသူ ျဖစျ္ ခင္း၊ (ခ) အဖဲြ႕အစည္းျဖစပ္ ါက- (၁) စုိက္ပ်ဳိ းေရးလုပ္ငနး္ ကုိ အဓကိ အသက္ေမးြ ဝမ္းေက်ာင္း အျဖစ္ လုပ္ကိုင္ႏုိင္ျခင္း၊ (၂) ေခတ္မီ စကမ္ ႈလယယ္ ာစနစ္ျဖင့္ အေကာင္အထည္ေဖာေ္ ဆာင္ရြက္ႏငုိ စ္ မြ း္ ရိွျခငး္ ၊ (၃) လယ္ယာေျမတငြ ္ အမွန္တကယစ္ ိကု ္ပ်ဳိ းႏုိင္သည့္ အေျခအေနရွိၿပးီ ေဒသဖ႕ြံ ၿဖဳိ း တုးိ တကေ္ ရး ကုိ အေထာကအ္ ကူျပဳႏိုင္ျခင္း။ ၂၁။ ခ႐ုငိ ္လယ္ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ မဲြ အႈ ဖဲြ႕သည္ ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ ယာေျမစမီ ံခန႔ခ္ မဲြ ႈအဖြဲ႕က စိစစ္တငျ္ ပသည့္ လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ိုင္ခငြ ့္ လပု ္ငန္းစာတကြဲ ုိ လကခ္ ရံ ရွသိ ညအ့္ ခါ ထပ္ဆင့္စိစစ၍္ လယယ္ ာေျမ လုပပ္ ိုငခ္ ြင့္ ေလွ်ာက္ထားခ်ကက္ ို ခြင့္ျပဳေၾကာငး္ သို႔မဟုတ္ ျငငး္ ပယ္ေၾကာငး္ ဆံုးျဖတၿ္ ပီး ၿမိဳ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐ံုးသ႔ို အေၾကာငး္ ၾကားျခငး္ ကို ယငး္ လပု င္ န္းစာတဲြ လက္ခံရရသွိ ည့္ေနမ႔ ွ (၁၅)ရက္အတငြ း္ ေဆာငရ္ ကြ ္ရမည။္

၂၂။ ၿမိဳ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐းုံ သည-္ (က) ခ႐ုိင္လယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ဲမြ ႈအဖဲြ႕၏ ခငြ ့ျ္ ပဳေၾကာငး္ ၊ အေၾကာင္းၾကားခ်ကအ္ ရ လယ္ယာေျမ လုပ္ပိုငခ္ ငြ ့္ရရွိသကူ ို လယ္ယာေျမလုပပ္ ငုိ ္ခငြ ့မ္ ွတ္ပတုံ င္ရန္ ဦးစီးဌာနရေငစြ ာရင္းသ႔ုိ မတွ ္ပုံ တငေ္ ၾကးေပးသငြ း္ ေစ၍ လယ္ယာေျမလပု ္ပိုငခ္ ငြ ္ရ့ ရသွိ ူမ်ား မတွ ္ပုံတင္ စာရင္း (ပုစံ ံ ၅)တြင္ မွတတ္ မး္ တင္ၿပးီ ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ယာေျမ စီမံ ခန္ခ႔ ဲမြ ႈအဖဲြ႕သ႔ို တင္ျပရမည။္ (ခ) ခ႐ိငု လ္ ယ္ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ မြဲ ႈအဖဲြ႕၏အေၾကာင္းၾကားခ်ကအ္ ရျငင္းပယ္ျခငး္ ခရံ သကူ ုိလယယ္ ာ ေျမလုပပ္ ိုငခ္ ငြ ့္ ျငင္းပယ္ခံ ရသမူ ်ား မွတ္ပုံတငစ္ ာရင္း(ပုစံ ံ ၆)တငြ ္ မတွ တ္ မး္ တင္ၿပးီ ၿမိဳ႕နယ္ လယ္ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ မဲြ ႈအဖဲြ႔သ႔ို တငျ္ ပရမည္။ ၂၃။ ၿမိဳ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ြမဲ အႈ ဖြဲ႕သည္ ခ႐ိငု ္လယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ြဲမႈအဖဲြ႕၏အေၾကာငး္ ၾကားခ်က္ ႏငွ ့အ္ ညီ- (က) လယ္ယာေျမလုပ္ပငုိ ခ္ ြငရ့္ ရွိသအူ ား လယယ္ ာေျမလပု ္ပုိင္ခငြ ျ့္ ပဳလကမ္ တွ (္ ပံုစံ ၇) ထုတေ္ ပး ရမည္။ (ခ) လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ငို ္ခြင္ရ့ ရရိွ န္ ေလ်ွ ာက္ထားခ်က္ကို ျငငး္ ပယ္ျခငး္ ခံရသထူ ံ လယယ္ ာေျမ လပု ပ္ ိုငခ္ ြငရ့္ ရိွရန္ ေလ်ွ ာကထ္ ားခ်ကက္ ုိ ျငင္းပယေ္ ၾကာငး္ အေၾကာငး္ ၾကားစာ (ပုစံ ံ ၈) ေပးပ႔ရုိ မည္။ အခနး္ (၄) လေႊဲ ျပာငး္ လကခ္ ေံ သာ၊ အေမြ ဆကခ္ ံေသာ၊ ေျမလြတ၊္ ေျမလပႏ္ ွင့္ ေျမ႐ငို း္ မွ ေျပာင္းလဲသတ္မတွ ေ္ သာ လယယ္ ာေျမမ်ားအတကြ ္ လယ္ယာေျမလုပ္ပငုိ ခ္ ြင့္ လေႊဲ ျပာငး္ လက္ခေံ သာ လယ္ယာေျမမ်ား ၂၄။ (က) လယ္ယာေျမလပု ္ပငုိ ္ခငြ ္က့ ို ေရာငး္ ခ်ျခငး္ ၊ လဲလယွ ္ျခင္း သုိမ႔ ဟုတ္ ေပးကမး္ ျခငး္ ျဖင့္ (ခ) လဲေႊ ျပာင္းလ်ွ င္ လဲေႊ ျပာင္းေပးသႏူ ငွ ့္ လႊေဲ ျပာင္းလက္ခသံ တူ ို႔သည္ လယ္ယာေျမတညရ္ ိွ သည့္ သက္ဆုိင္ရာရပက္ ြက္ သိုမ႔ ဟတု ္ ေက်းရြာအပု ္စု လယယ္ ာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ဲြမႈအဖြဲ႕ ေရွ႕ေမာွ ကတ္ ငြ ္ တဆံ ိပေ္ ခါငး္ ခနြ ္ ထမ္းေဆာင္၍ စာခ်ဳပခ္ ်ဳပဆ္ ိုရမည္။ နည္းဥပေဒခြဲ (က)အရ ခ်ဳပဆ္ ိေု သာ စာခ်ဳပက္ ုိ စာခ်ဳပခ္ ်ဳပ္ဆိုသညေ့္ န႔မွ ရက္ေပါင္း (၁၂၀) အတြင္း သကဆ္ ငုိ ရ္ ာ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐းံု တငြ ္ မတွ ပ္ ံတု င္ရမည္။

၂၅။ လယယ္ ာေျမလပု ္ပငုိ ္ခြင့္ကုေိ ရာင္းခ်ျခငး္ ၊လလဲ ွယ္ျခငး္ (သိုမ႔ ဟတု ္)ေပးကမ္းျခင္းျဖင့္လက္ခရံ ရိသွ သူ ည-္ (က) လယ္ယာေျမလပု ္ပုငိ ္ခငြ ရ့္ ရွိသူအမည္ ေျပာငး္ လေဲ ပးေရးအတကြ ္ ေလ်ွ ာကလ္ ႊာကုိ လယယ္ ာ ေျမ လပု ပ္ ုိငခ္ ြင့္ရရိသွ ူ အမည္ ေျပာငး္ လဲေပးရန္ ေလ်ွ ာကလ္ ာႊ (ပံစု ံ ၉)ပါအတငုိ း္ ေရးသားေဖာ္ျပ၍ ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐ုံးသို႔ ေလွ်ာကထ္ ားရမည္။ (ခ) နညး္ ဥပေဒခ(ဲြ က)အရ ေလွ်ာက္ထားရာတငြ ္ မူလ လယ္ယာေျမ လုပ္ပငုိ ္ခြငျ့္ ပဳ လက္မတွ ္မူရင္း ႏငွ ့္ မတွ ္ပုံတင္စာခ်ဳပတ္ ႔ကုိ ုိ ပူးတြဲ တငျ္ ပရမည။္ ၂၆။ ၿမိဳ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐ုးံ သည္ နညး္ ဥပေဒ ၂၅ အရ ေလွ်ာကထ္ ားခ်က္အတြက္ လယ္ယာေျမလုပပ္ ုိင္ခငြ ့္ လပု င္ န္းစာတဲဖြ ငြ ့္ လစွ ္၍ စုံစမ္းစစ္ေဆးၿပးီ ယငး္ ေလ်ွ ာက္ထားခ်က္ လကခ္ ံရရွိသည္ေ့ န႔မွ သာမန္ အားျဖင့္ (၇)ရက(္ ခုနစရ္ က)္ အတြငး္ လုပ္ငန္းစာတကဲြ ို သေဘာထားမွတ္ခ်က္ႏငွ ့္အတူ ၿမဳိ ႕နယ္ လယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ြဲမႈအဖ႕ြဲ သ႔ို တငျ္ ပရမည။္ ၂၇။ ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ယာေျမစီမံခနခ႔္ ြမဲ ႈ အဖ႕ြဲ သည္ နည္း ဥပေဒ ၂၆ အရ တငျ္ ပသည့္ လယ္ယာေျမလပု ္ပုငိ ခ္ ငြ ့္ လုပ္ငန္းစာတြကဲ ို လက္ခံ ရရွိသညအ့္ ခါ စစိ စ္၍ ယင္းစာတဲြ လက္ခံရရွိသည့္ေန႔မွ (၁၅)ရကအ္ တြငး္ လယယ္ ာေျမလုပပ္ ုိင္ခြင့္ ရရသိွ အူ မညက္ ုိ ေျပာင္းလဲခြင့္ျပဳေၾကာငး္ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐ံးု သ႔ို အေၾကာငး္ ၾကားရမည္။ ၂၈။ (က) ၿမိဳ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐းံု သည္ ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ယာေျမ စီမံခန္႔ခမဲြ အႈ ဖဲြ႕က လယယ္ ာေျမ လုပပ္ ိုငခ္ ြင့္ ရရသိွ ူ အမည္ေျပာငး္ လဲ ခြင့္ျပဳေၾကာငး္ အေၾကာငး္ ၾကားစာရရၿွိ ပီး (၁၅)ရကအ္ တငြ း္ ယငး္ အမည္ ေျပာင္းလဲခြင့္ရရသိွ ူကို ဦးစးီ ဌာနရေငြစာရငး္ သ႔ုိ မွတပ္ ံုတငေ္ ၾကးေပးသငြ ္းေစ၍ လယ္ယာေျမ လုပ္ပုိင္ခြင့္ ရရိသွ ူမ်ား မတွ ပ္ ုံတင္စာရငး္ (ပုံစံ ၅)တြင္ မတွ ္တမး္ တင္ၿပးီ ေနာက္ သာမန္အားျဖင့္ (၇)ရက္ (ခုနစရ္ က)္ အတြင္း လပု ္ငနး္ စာတကဲြ ုိ ၿမိဳ႕နယ္လယယ္ ာေျမ စမီ ံခနခ႔္ ဲြ မအႈ ဖြဲ႕သ႔ို တင္ျပ ရမည္။ (ခ) နည္းဥပေဒခြဲ (က)အရ တငျ္ ပခ်ကက္ ို လကခ္ ံရရိွ သည့္အခါ ၿမဳိ ႕နယ္လယယ္ ာေျမ စီမံခန္ခ႔ ြဲမအႈ ဖ႕ြဲ သည္ ေလ်ွ ာကထ္ ားသူ အား လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ုငိ ္ခငြ ္ျ့ ပဳလက္မွတ္ (ပုစံ ံ ၇)ကုိ ထုတေ္ ပးရမည္။ ယငး္ သေ႔ို ဆာငရ္ ကြ ၿ္ ပးီ စီးေၾကာငး္ ခ႐ုငိ လ္ ယ္ယာေျမ စမီ ခံ နခ႔္ ဲမြ အႈ ဖ႕ြဲ သ႔ို တငျ္ ပရမည။္ အေမဆြ က္ခေံ သာ လယယ္ ာေျမမ်ား ၂၉။ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ုငိ ခ္ ြင့္ကို အေမြဆက္ခသံ ူသည္ အေမြဆကခ္ ံခြင့္ရေွိ ၾကာငး္ အေထာကအ္ ထား ႏွင့္အတူ မလူ လယယ္ ာ ေျမလပု ္ပုိငခ္ ြင့ျ္ ပဳ လကမ္ တွ မ္ ူရငး္ ပူးတဲြ၍ လယယ္ ာေျမလုပ္ပငို ခ္ ြင္ရ့ ရသွိ ူ အမည္ေျပာငး္ လဲေပးရန္ ေလ်ွ ာက္ထားျခင္း (ပုံစံ ၉)ျဖင့္ ၿမိဳ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐းုံ သ႔ို ေလွ်ာကထ္ ားရမည။္ ၃၀။ ၿမိဳ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ံုးသည-္ (က) နည္းဥပေဒ ၂၉ အရ ေလ်ွ ာကထ္ ားေသာ ေလ်ွ ာက္ လာႊ ကို လယ္ယာေျမလုပ္ပငို ္ခငြ ့္ လုပင္ နး္ စာတဲြ ဖငြ လ့္ စွ ၍္ ယငး္ ေလ်ွ ာက္လႊာ လက္ခံရရွိသည့္ ေနမ႔ ွ (၁၅)ရကအ္ တြင္း သက္ဆိုင္ရာ လယယ္ ာေျမလုပ္ပုငိ ္ခြင့္ရရိသွ ူ အမညေ္ ျပာငး္ လေဲ ပးရန္ ေလွ်ာကထ္ ား

ခ်က္ႏွင့္ စပ္လ်ဥး္ ၍ ကန႔က္ ြကလ္ သုိ ူရွကိ ခိုင္လေုံ သာ အေထာက္ အထား တငျ္ ပ၍ ကန႔က္ ကြ ္ ႏိငု ေ္ ၾကာင္းကုိ ကနက႔္ ြက္ႏိငု ္ရန္ ထုတ္ဆင္သ့ ည့္ ေၾကာ္ျငာစာ (ပုစံ ံ ၂-က)ျဖင့္ ေၾကညာရမည္။ (ခ) ကန္က႔ ကြ ္ႏိုငရ္ န္ ထုတ္ဆင့္သည့ေ္ ၾကာ္ျငာစာ (ပုံစ၂ံ -က)ကို ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန ႐ံုးႏငွ လ့္ ယ္ယာ ေျမတည္ရိွရာ ရပက္ ြက္ သုိမ႔ ဟတု ္ ေက်းရြာအပု စ္ ု အပု ခ္ ်ဳပ္ေရးမဴွ း႐ုးံ မ်ားတငြ ္ ကပ္ထား ရမည္။ (ဂ) နညး္ ဥပေဒခ(ဲြ က)အရ ေၾကညာရာတြင္ ယငး္ သ႔ို ေၾကညာသညေ့္ နမ႔ ွ ရက္ေပါငး္ (၃၀)အတငြ ္း ကန္႔ကကြ ႏ္ ုိင္ေၾကာငး္ ေဖာ္ျပရမည္။ ၃၁။ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ံုးသည္ လယယ္ ာေျမ လပု ပ္ ုငိ ္ခြင့္ရရိွသူ အမည္ေျပာင္းလဲေပးရန္ ေလ်ွ ာကထ္ ား ခ်က္ ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍- (က) ကနက႔္ ြကခ္ ်က္တစစ္ ံတု စရ္ ာရရလိွ ွ်င-္ (၁) ခုငိ ္လုံေသာ အေထာကအ္ ထားျဖင့္ ကန႔က္ ကြ ္ျခငး္ ျဖစေ္ ၾကာငး္ သုးံ သပ္ေတ႕ြ ရွိ ပါကလယယ္ ာေျမလပု ္ပုငိ ခ္ ြငရ့္ ရွိသူ အမည္ေျပာင္းလေဲ ပးရနေ္ လ်ွ ာက္ထားခ်ကက္ ို ျငင္းပယ္သငေ့္ ၾကာင္း သေဘာထားမွတခ္ ်ကျ္ ဖင့္ လပု ္ငနး္ စာတဲကြ ုိ ၿမဳိ ႕နယ္ လယ္ယာေျမစီမခံ န႔ခ္ မြဲ ႈအဖဲြ႕သ႔ုိ တင္ျပရမည္။ (၂) ခိငု ္လေံု သာအေထာက္အထားျဖင့္ ကန႔က္ ြကျ္ ခင္း မဟတု ေ္ ၾကာငး္ သးံု သပ္ေတ႕ြ ရွိ ပါက လယယ္ ာေျမလပု ္ပငုိ ခ္ ငြ ္ရ့ ရသိွ ူ အမညေ္ ျပာငး္ လေဲ ပးရန္ ေလွ်ာကထ္ ားခ်က္ ကုိ ခငြ ့ျ္ ပဳသငေ့္ ၾကာင္း သေဘာထားမတွ ္ခ်ကျ္ ဖင့္ လုပင္ န္းစာတဲကြ ို ၿမိဳ႕နယ္ လယယ္ ာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ြဲမႈအဖြဲ႕သ႔ုိ တငျ္ ပရမည။္ (ခ) ကနက႔္ ြကခ္ ်ကတ္ စ္စုံတစ္ရာမရရိလွ ်ွ င္ လယ္ယာေျမလုပပ္ ိငု ္ခငြ ရ့္ ရိသွ ူ အမညေ္ ျပာင္းလဲ ေပးရနေ္ လ်ွ ာကထ္ ားခ်က္ကို ခြင့္ျပဳသင့္ေၾကာငး္ သေဘာထားမွတ္ခ်ကျ္ ဖင့္ လပု ္ငနး္ စာတဲြ ကို ၿမိဳ႕နယ္ လယယ္ ာေျမစီမခံ န႔ခ္ ြဲမႈအဖ႕ြဲ သ႔ို တင္ျပရမည္။ ၃၂။ ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ယာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ဲြမအႈ ဖဲြ႕သည္ နညး္ ဥပေဒ ၃၁ အရ တငျ္ ပခ်က္ႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ လယယ္ ာ ေျမလပု ပ္ ုငိ ္ခြငရ့္ ရသွိ ူ အမညေ္ ျပာင္းလခဲ ငြ ့ျ္ ပဳေၾကာင္း သ႔မုိ ဟုတ္ ျငငး္ ပယေ္ ၾကာငး္ ကုိ ၿမိဳ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐ုးံ သ႔ို လုပ္ငနး္ စာတြလဲ က္ခရံ ရိွသည့္ေနမ႔ ွ (၁၅)ရက္ အတြင္း အေၾကာင္းၾကားရမည္။ ၃၃။ ၿမိဳ႕နယ္ဦးစီးဌာန႐ံးု သည္ လယ္ယာေျမလုပ္ပုိင္ခငြ ့္ရရိသွ ူ၏ အမညေ္ ျပာင္းလဲခငြ ္ရ့ ရရွိ န္ ေလ်ွ ာက္ ထား ခ်က္ႏငွ ့္ စပ္လ်ဥး္ ၍ နည္းဥပေဒ ၃၂ အရ- (က) ခငြ ျ့္ ပဳေၾကာင္းအေၾကာငး္ ၾကားသည့္စာရရပိွ ါက ယင္းစာရရွိၿပီး (၁၅)ရက္အတြင္း ေလွ်ာက္ ထားသူကုိဦးစးီ ဌာနရေငြစာရငး္ သမ႔ုိ တွ ္ပတံု ငေ္ ၾကးေပးသငြ း္ ေစ၍ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ငို ခ္ ငြ ့္ ရရွိသူမ်ား မွတ္ပုတံ ငစ္ ာရငး္ (ပုစံ ံ ၅)တငြ ္ မတွ တ္ မ္းတငၿ္ ပးီ ေနာက္ သာမန္အားျဖင့္ (၇)ရက္ (ခုနစ္ရက)္ အတငြ း္ လပု င္ နး္ စာတဲကြ ုၿိ မဳိ ႕နယလ္ ယ္ယာေျမ စမီ ံခန႔ခ္ မြဲ ႈအဖ႕ြဲ သ႔ုိ တငျ္ ပရမည္။ (ခ) ျငင္းပယေ္ ၾကာငး္ အေၾကာငး္ ၾကားသညစ့္ ာရရွိပါက လယယ္ ာေျမလုပ္ပငုိ ္ခငြ ္ရ့ ရွိရန္ ေလ်ွ ာက္ထားခ်ကက္ ုိ ျငင္းပယခ္ ံရ သူမ်ား မတွ ပ္ ုတံ ငစ္ ာရင္း (ပံုစံ ၆)တြင္ မတွ တ္ မ္းတင္ၿပးီ

ေနာက္ သာမန္အားျဖင(့္ ၇)ရက္(ခုနစ္ရက)္ အတြင္း လပု ္ငန္းစာတြဲကုိ ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ယာေျမ စမီ ခံ န႔ခ္ မြဲ ႈအဖြဲ႕ သို႔ တငျ္ ပရမည္။ ၃၄။ ၿမဳိ ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ြဲမႈအဖဲြ႕သည-္ (က) နညး္ ဥပေဒ ၃၃ ၊ နည္းဥပေဒခ(ြဲ က)အရ တင္ျပခ်ကက္ ုိ လက္ခံရရိသွ ညအ့္ ခါ ေလ်ွ ာက္ ထားသအူ ား လယ္ယာေျမ လုပ္ပုငိ ္ခြငျ့္ ပဳလက္မတွ ္ (ပုံစံ ၇)ထတု ေ္ ပးရမည္။ ယငး္ သ႔ို ေဆာငရ္ ကြ ္ၿပီးစီးေၾကာငး္ ခ႐ငို လ္ ယ္ယာေျမစီမခံ န႔ခ္ မြဲ အႈ ဖြဲ႕သုိ႔ တင္ျပရမည။္ (ခ) နည္းဥပေဒ ၃၃၊ နညး္ ဥပေဒခြဲ (ခ)အရ တငျ္ ပခ်က္ ကို လကခ္ ံရရသိွ ည့္အခါ ေလွ်ာက္ ထားသူထံ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ုငိ ္ခငြ ့္ ျငင္းပယေ္ ၾကာင္း အေၾကာငး္ ၾကားစာ (ပံုစံ ၈)ျဖင့္ အေၾကာင္းၾကားရမည္။ ယငး္ သ႔ုိ ေဆာင္ရကြ ၿ္ ပီးစီးေၾကာငး္ ခ႐ငုိ လ္ ယယ္ ာေျမ စီမခံ န႔ခ္ ဲြ မအႈ ဖ႕ြဲ သ႔ုိ တငျ္ ပရမည္။ (ဂ) နည္းဥပေဒခြဲ (က)အရ လယယ္ ာေျမ လပု ္ပုငိ ခ္ ြငျ့္ ပဳ လကမ္ ွတထ္ ုတေ္ ပးျခင္းႏငွ ့္ နည္း ဥပေဒခဲြ (ခ)အရ လယ္ယာေျမ လပု ္ ပငို ခ္ ငြ ျ့္ ငင္းပယ္ေၾကာငး္ အေၾကာငး္ ၾကား ျခင္းတ႔ကုိ ို ၿမိဳ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ံးု က နည္းဥပေဒ ၃၃ အရ တင္ျပခ်က္ လက္ခရံ ရသိွ ည့ေ္ နမ႔ ွ (၁၅)ရက္ အတငြ ္း ေဆာငရ္ ြကရ္ မည္။ ေျမလတြ ္၊ ေျမလပ္ႏငွ ့္ ေျမ႐ငုိ ္းမွ ေျပာင္းလသဲ တ္မွတ္ေသာ လယယ္ ာေျမမ်ား ၃၅။ ေျမလြတ္၊ေျမလပ္ႏငွ ့္ေျမ႐ုငိ ္းမ်ားစမီ ခံ န႔ခ္ ဲြေရးဗဟုိေကာ္မတထီ မံ ွ ေျမလြတ္၊ ေျမလပႏ္ ွင့္ ေျမ႐ငုိ ္း လုပပ္ ိုင္ခြင့္ သ႔မုိ ဟတု ္ အသးုံ ျပဳခငြ ့္ ရရိထွ ားသသူ ည္ မမိ ိလပု က္ ငုိ ္ေသာ သုိမ႔ ဟတု ္ အသုံးျပဳ ေသာ ေျမလတြ ္၊ ေျမလပ္ႏွင့္ ေျမ႐ုငိ း္ ဧရိယာအားလးုံ ကို ေျမလြတ္ေျမလပႏ္ ငွ ့္ ေျမ႐ုိင္းမ်ား စီမံခနခ႔္ ဲြေရးဥပေဒအရ သတ္မတွ ္ ထားသည့္ စညး္ ကမး္ ခ်ကမ္ ်ားႏွင့အ္ ညီ ေဖာထ္ ုတစ္ ုကိ ပ္ ်ိဳးၿပးီ ေနာက္ စကုိ ္ပ်ိဳးသီးႏံွ အမ်ဳိ းအစားအလကုိ ္ ေဖာထ္ ုတ္စကုိ ္ပ်ဳိ းလုပက္ ုငိ ္ၿပးီ စီးမႈ တည္ၿငိမ္သည့္ အေျခအေနေဖာ္ျပေသာ ဓာတ္ပုံမတွ တ္ မ္းႏွငအ့္ တူ ခိငု ္လုံ ေသာ အေထာကအ္ ထားပူးတဲြ၍ ေျမလြတ၊္ ေျမလပႏ္ ငွ ့္ေျမ႐ုငိ း္ ကုိ လယယ္ ာေျမအျဖစ္ ေျပာင္းလဲသတ္မတွ ္ ေပးရန္ ေလ်ွ ာကလ္ ာႊ (ပံုစံ ၁၀)ျဖင့္ ဗဟုလိ ယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ မြဲ ႈအဖ႕ဲြ သ႔ုိ ေလ်ွ ာကထ္ ားႏငုိ သ္ ည။္ ၃၆။ နည္းဥပေဒ ၃၅ အရ ေလွ်ာကထ္ ားရာတြင္ လယ္ယာ ေျမအျဖစ္ ေျပာင္းလဲသတမ္ တွ ္ ႏိုငေ္ ရးအတြက္ ယင္းနညး္ ဥပေဒပါ သတ္မွတခ္ ်ကမ္ ်ား ျပည္စ့ ၿုံ ပးီ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ေဖာျ္ ပခ်က္ႏွငအ့္ တူ ေန ျပည္ေတာေ္ ကာင္စီ သမ႔ို ဟုတ္ တုငိ ္းေဒသႀကးီ သိုမ႔ ဟတု ္ ျပညန္ ယ္ ေျမလြတ္၊ ေျမလပႏ္ ငွ ့္ ေျမ႐ငုိ ္းမ်ား စီမခံ နခ႔္ ြေဲ ရးလပု င္ နး္ အေထာက္ အကျူ ပဳအဖဲြ႕၏ စိစစေ္ ထာကခ္ ံခ်ကက္ ို ပူးတြတဲ ငျ္ ပရမည။္ ၃၇။ ဗဟလုိ ယယ္ ာေျမစီမခံ န႔ခ္ ဲြမႈအဖြဲ႕သည္ ေျမလတြ ၊္ ေျမ လပ္ႏငွ ့္ ေျမ႐ငို ္းမ်ား လုပ္ပငုိ ခ္ ငြ ့္ သ႔မို ဟုတ္ အသုံးျပဳခငြ ့္ရရိွသူ၏ လယ္ ယာေျမအျဖစ္ ေျပာငး္ လဲသတ္မွတ္ႏငို ္ေရးအတကြ ္ တင္ျပေလ်ွ ာက္ ထားခ်ကက္ ို စိစစၿ္ ပီး ခငြ ့္ျပဳေၾကာင္း သကဆ္ ိုငရ္ ာ ေနျပည္ေတာ္ေကာင္စီ သ႔မုိ ဟုတ္ တငုိ ္းေဒသႀကးီ သ႔မုိ ဟတု ္ ျပည္နယ္ လယယ္ ာေျမ စီမံခန႔ခ္ မဲြ အႈ ဖြဲ႕သ႔ုိ အေၾကာငး္ ၾကားရမည္။ ၃၈။ ေနျပည္ေတာ္ေကာင္စီ သို႔မဟုတ္ တိုင္းေဒသႀကီး သုိမ႔ ဟုတ္ ျပညန္ ယလ္ ယယ္ ာေျမ စမီ ံခနခ႔္ ြမဲ ႈ အဖဲြ႕သည္ နည္းဥပေဒ ၃၇ အရ အေၾကာင္းၾကားခ်ကက္ ုိ ရရိွသည့္အခါ ခ႐ုိငလ္ ယ္ယာေျမ စီမံ ခန္႔ခမြဲ ႈ

အဖဲြ႕ႏငွ ့္ ၿမိဳ႕နယ္လယ္ယာေျမ စီမခံ န္ခ႔ ဲမြ အႈ ဖဲြ႕တ႔မုိ ွ တစဆ္ င့္ ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစးီ ဌာန႐းုံ သ႔ို ဆကလ္ က္ အေၾကာင္း ၾကားရမည္။ ၃၉။ ၿမိဳ႕နယ္ဦးစီးဌာန႐ံုးသည-္ (က) နည္းဥပေဒ ၃၈ အရ အေၾကာငး္ ၾကားစာရရသိွ ည့္ အခါ ေျမလြတ၊္ ေျမလပႏ္ ွင့္ ေျမ႐ုိင္းမွ လယယ္ ာေျမအျဖစ္သ႔ုိ ေျပာငး္ လဲသတမ္ ွတေ္ ပးျခင္း လပု င္ န္းစာတြဲ ဖငြ ္လ့ စွ ္ရမည။္ (ခ) နည္းဥပေဒခြဲ (က)အရ လပု ္ငနး္ စာတဲြ ဖငြ ့္လွစၿ္ ပီး ေနာက္ ေျမလြတ၊္ ေျမလပႏ္ ငွ ့္ ေျမ႐ငို ္းမွ လယယ္ ာေျမအျဖစ္သ႔ုိ ေျပာငး္ လသဲ တမ္ ွတေ္ ပးရန္ ေလ်ွ ာကထ္ ားသူကုိ ဦးစးီ ဌာန ရေငြစာရင္းသ႔ို မွတ္ပုတံ ငေ္ ၾကးေပးသငြ း္ ေစ၍ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ငို ခ္ ငြ ့္ ရရသွိ ူမ်ား မွတ္ပတုံ ငစ္ ာရင္း (ပစံု ံ ၅)တငြ ္ မွတ္တမး္ တငၿ္ ပီး ၿမဳိ ႕နယ္လယယ္ ာ ေျမ စမီ ံခန႔ခ္ မြဲ ႈအဖြဲ႕သ႔ုိ တင္ျပရမည။္ ၄၀။ ၿမဳိ ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမစီမခံ နခ႔္ မဲြ ႈအဖဲြ႕သည္ နညး္ ဥပေဒ ၃၉၊ နညး္ ဥပေဒခ(ဲြ ခ)အရ တငျ္ ပခ်က္ကို လကခ္ ံရရိွသညအ့္ ခါ ေျမလတြ ္၊ ေျမလပ္ႏငွ ့္ ေျမ႐ငုိ း္ မွ လယ္ယာေျမအျဖစ္သ႔ုိ ေျပာင္းလသဲ တမ္ တွ ၿ္ ပးီ ေလွ်ာက္ထားသအူ ား လယယ္ ာေျမ လုပပ္ ငုိ ခ္ ငြ ျ့္ ပဳ လကမ္ ွတ္ (ပံုစံ ၇) ထတု ္ေပးရမည။္ ၄၁။ ေက်းလကေ္ ဒသ ေတာငသ္ ူလယ္သမားမ်ားႏွင့္ မသိ ား စု တစပ္ ုိင္တစ္ႏိုငစ္ ိုက္ပ်ိဳးေရးအတြက္ လုပပ္ ိုငခ္ ြင္ရ့ ရထွိ ားသသူ ည္ မမိ ိလုပက္ ိုင္ေသာ ေျမလြတ၊္ ေျမလပ္ႏွင့္ ေျမ႐ုငိ း္ ဧရိယာအားလုးံ ကို သတ္ မွတ္ထားသည့္ ေဖာ္ထုတ္စိကု ္ပ်ဳိ းသည့္ ကာလျပည့ၿ္ ပီးေနာက္ စုကိ ပ္ ်ိဳးသးီ ႏံွ အမ်ဳိ းအစားအလုိက္ ေဖာထ္ ုတ္ စုိက္ပ်ဳိ းလပု ္ကိငု ၿ္ ပီးစးီ မႈ အေျခအေနေဖာ္ျပသည့္ ဓာတ္ပုံမွတ္တမး္ ႏငွ ့္အတူ ခုိင္လုံေသာ အေထာကအ္ ထား ပးူ တ၍ဲြ ေျမလြတ၊္ ေျမလပႏ္ ွင့္ ေျမ႐ငို း္ ကို လယ္ ယာေျမအျဖစ္ ေျပာင္းလဲသတမ္ ွတေ္ ပးရန္ ေလ်ွ ာက္လႊာ (ပစုံ ံ ၁၀)ျဖင့္ ေနျပည္ေတာ္ေကာငစ္ ီ သ႔မို ဟတု ္ တငို း္ ေဒသႀကီး သိုမ႔ ဟတု ္ ျပည္နယ္ လယယ္ ာေျမ စီမခံ န႔ခ္ မြဲ အႈ ဖြဲ႕သ႔ုိ ေလွ်ာက္ထားႏိငု ္သည။္ ၄၂။ နညး္ ဥပေဒ ၄၁ အရ ေလွ်ာက္ထားရာတငြ ္ လယ္ယာေျမအျဖစ္ ေျပာင္းလဲသတမ္ ွတ္ႏငုိ ေ္ ရး အတြက္ ယင္းနည္းဥပေဒပါ သတ္မတွ ္ခ်က္မ်ားျပည့စ္ ၿုံ ပီးျဖစေ္ ၾကာင္း ေဖာ္ျပခ်က္ႏွင့အ္ တူ ေနျပည္ေတာ္ေကာငစ္ ီ သုိ႔မဟတု ္ တငုိ ္းေဒသႀကီး သို႔မဟတု ္ ျပညန္ ယ္ ေျမလြတ္၊ ေျမလပ္ႏွင့္ ေျမ႐ိုင္းမ်ား စီမံခန႔ခ္ ေဲြ ရး လပု ္ငန္း အေထာက္ အကူျပဳအဖြဲ႕၏ စိစစ္ေထာကခ္ ံခ်က္ကုိ ပးူ တတဲြ ငျ္ ပရမည။္ ၄၃။ ေနျပည္ေတာ္ေကာငစ္ ီ သို႔မဟတု ္ တိုငး္ ေဒသႀကးီ သ႔မို ဟုတ္ ျပည္နယ္ လယ္ယာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ဲြမႈ အဖြဲ႕သည္ ေျမလြတ္၊ ေျမလပႏ္ ငွ ့္ ေျမ႐ုငိ း္ မ်ား လုပ္ပုိငခ္ ြငရ့္ ရွသိ ူ၏ လယယ္ ာေျမအျဖစ္ ေျပာငး္ လဲသတမ္ ွတ္ ႏိုငေ္ ရးအတကြ ္ တင္ျပေလ်ွ ာက္ထားခ်ကက္ ို စစိ စၿ္ ပးီ ခငြ ့ျ္ ပဳေၾကာငး္ သကဆ္ ငုိ ရ္ ာ ခ႐ုိင္လယ္ယာေျမ စမီ ခံ န႔ခ္ ြဲမအႈ ဖဲြ႕ႏွင့္ ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ယာေျမစီမခံ န႔ခ္ ြဲမႈအဖ႕ဲြ တ႔မုိ ွ တစဆ္ င့္ ၿမိဳ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐းံု သ႔ို ဆက္လက္ အေၾကာငး္ ၾကားရမည္။ ၄၄။ ၿမိဳ႕နယ္ ဦးစီးဌာန႐းံု သည္- (က) နညး္ ဥပေဒ ၄၃ အရ အေၾကာင္းၾကားစာ ရရိွသည့္ အခါ ေျမလြတ၊္ ေျမလပ္ႏငွ ့္ ေျမ႐ငို း္ မွ လယ္ယာေျမအျဖစသ္ ႔ို ေျပာင္း လဲသတ္မွတ္ေပးျခင္း လုပ္ငန္းစာတဖဲြ ငြ ့္လစွ ရ္ မည။္ (ခ) နည္းဥပေဒခ(ဲြ က)အရ လုပင္ န္းစာတြဲ ဖြင့လ္ စွ ၿ္ ပးီ ေနာက္ ေျမလြတ၊္ ေျမလပႏ္ ွင့္ ေျမ႐ုိငး္ မွ လယယ္ ာေျမအျဖစ္သ႔ုိ ေျပာင္းလသဲ တမ္ တွ ေ္ ပးရန္ ေလ်ွ ာကထ္ ားသူကို ဦးစားဌာနရ

ေငစြ ာရင္းသ႔ုိ မတွ ္ပတုံ င္ေၾကးေပးသငြ ္းေစ၍ လယ္ယာေျမလုပ္ပုငိ ခ္ ငြ ရ့္ ရိွသူမ်ား မတွ ပ္ ံတု င္ စာရင္း (ပစံု -ံ ၅) တြင္ မွတတ္ မး္ တငၿ္ ပးီ ၿမဳိ ႕နယ္ လယ္ယာ ေျမစီမခံ န႔ခ္ မြဲ အႈ ဖြဲ႕သ႔ို တင္ျပရ မည။္ ၄၅။ ၿမိဳ႕နယ္လယ္ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ြမဲ အႈ ဖဲြ႕သည္ နညး္ ဥပေဒ ၄၄၊ နညး္ ဥပေဒခ(ြဲ ခ)အရ တင္ျပခ်က္ကို လကခ္ ံရရိွသည့အ္ ခါ ေျမ လတြ ္၊ ေျမလပ္ႏငွ ့္ ေျမ႐ိုင္းမွ လယ္ယာေျမအျဖစ္သို႔ ေျပာင္းလဲသတ္မွတ္ၿပးီ ေလွ်ာက္ထားသူအား လယယ္ ာေျမ လပု ္ပုိငခ္ ြင္ျ့ ပဳ လကမ္ တွ ္ (ပံစု ံ -၇) ထုတ္ေပးရမည။္ ၄၆။ ႏုိငင္ ံျခားရငး္ ႏီွးျမႇဳပႏ္ မံွ ဥႈ ပေဒအရ ခြင္ျ့ ပဳထားေသာရငး္ ႏးွီ ျမဳႇပႏ္ ွံသူမ်ား သို႔မဟုတ္ ယင္းရငး္ ႏွးီ ျမဳႇ ပ္ႏံွ သူမ်ားပါဝငသ္ ညအ့္ ဖြဲ႕အစည္းက လပု ္ပိငု ္ခငြ ့၊္ အသုးံ ျပဳခြင့္ရရထိွ ားေသာ ေျမလတြ ္၊ ေျမလပ္ႏွင့္ ေျမ႐ငို း္ တငြ ္ စိကု ပ္ ်ဳိ းထတု လ္ ုပ္မတႈ ည္ၿငိမ္သည့္အခါ ဗဟိလု ယ္ယာေျမစမီ ံခနခ႔္ ဲြမအႈ ဖ႕ဲြ သည္ အဆုိပါ ေျမလတြ ၊္ ေျမလပ္ ႏွငေ့္ ျမ႐ိုငး္ ကုိ ျပည္ေထာင္စအု စိးု ရအဖြဲ႕၏ ခြင့္ျပဳခ်ကျ္ ဖင့္လယ္ယာေျမအျဖစ္ ေျပာင္းလသဲ တမ္ ွတ္ႏုငိ ္သည။္ အခနး္ (၅) လယယ္ ာေျမလပု ္ပိငု ခ္ ငြ ္က့ ို ငွားရမး္ ျခင္းႏွင့္ ေပါငႏ္ ံွျခငး္ ၄၇။ လယ္ယာေျမလပု ္ပုိင္ခငြ က့္ ို ငာွ းရမ္းျခငး္ ျပဳလုပ္ရာတငြ ္- (က) ငာွ းရမ္းျခငး္ ျပဳေသာ လယ္ယာေျမကုိ စိကု ပ္ ်ဳိ းေရး လုပ္ငနး္ အတကြ ္သာ အသးံု ျပဳရမည္။ (ခ) ငွားရမး္ သႏူ ွင့္ ငွားယသူ ူတ႔သုိ ည္ လယယ္ ာေျမတည္ရိသွ ည့္ သက္ဆိုင္ရာ ရပ္ကကြ ္ သုိ႔မဟုတ္ ေက်းရြာအပု စ္ ု လယယ္ ာေျမစမီ ံခနခ႔္ ဲမြ ႈအဖြဲ႕ ေရ႕ွ ေမာွ က၌္ တဆံ ပိ ္ေခါငး္ ခနြ ္ ထမး္ ေဆာင၍္ လယ္ယာေျမလုပ္ပငုိ ္ခြငင့္ ာွ းရမ္းသညစ့္ ာခ်ဳပ္ကုိ ခ်ဳပ္ဆုိရမည္။ (ဂ) နည္းဥပေဒခ(ဲြ ခ)အရ ခ်ဳပ္ဆိေု သာစာခ်ဳပ၌္ ငွားရမ္းသည့က္ ာလကို သတ္မတွ ္ေဖာျ္ ပရမည္။ (ဃ) နညး္ ဥပေဒခ(ြဲ ခ)အရ ခ်ဳပ္ဆေို သာစာခ်ဳပက္ ုိ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပဆ္ ိသု ည့္ေန႔မွ ရကေ္ ပါင္း ၁၂၀ အတြင္း သကဆ္ ုိငရ္ ာ ၿမိဳ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐ံးု တငြ ္ မွတပ္ ံတု ငရ္ မည။္ ၄၈။ လယယ္ ာေျမလုပ္ပုိင္ခငြ ့္ကုိ ေပါင္ႏွံျခငး္ ျပဳရာတငြ -္ (က) လယ္ယာေျမလုပ္ပိုငခ္ ြင္ရ့ ရိွသသူ ည္ ယင္း၏ လယ္ ယာေျမေပၚ၌ စုိကပ္ ်ဳိ းထတု ္လပု ္ႏငုိ ရ္ န္ အရငး္ အႏီးွ ရရိေွ ရးအတကြ ္သာ ေပါင္ႏံရွ မည္။ (ခ) အစုးိ ရဘဏ၊္ သ႔မုိ ဟတု ္ ဤကိစအၥ လို႔ငာွ အစးုိ ရက သတ္မတွ ေ္ သာဘဏတ္ စခ္ ုခ၌ု သာ လယ္ယာေျမ လုပ္ပုိင္ခငြ ရ့္ ရိသွ ူက လယ္ယာေျမလပု ပ္ ုိငခ္ ြငျ့္ ပဳလက္မတွ ္ မရူ င္းကုိ ေပးအပ၍္ ေပါငႏ္ ရံွ မည္။ (ဂ) ေပါင္ႏံွသူႏွင့္ ေပါငႏ္ ွျံ ခငး္ ကို လက္ခံသည့္ဘဏမ္ ွ တာဝန္ရိသွ ူတ႔သုိ ည္ လယ္ယာေျမ တညရ္ ွိ ေသာသက္ဆုိငရ္ ာ ရပ္ကကြ ္ သုိ႔မဟတု ္ ေက်းရာြ အုပ္စု လယ္ယာေျမစီမခံ နခ႔္ ြဲမအႈ ဖဲြ႔ ေရွ႕ေမာွ က၌္ တဆံ ပိ ္ေခါငး္ ခြန္ထမး္ ေဆာင္၍ လယ္ယာေျမလုပပ္ ုငိ ္ခငြ ္ေ့ ပါငႏ္ ွသံ ည့္ စာခ်ဳပ္ ကိခု ်ဳပ္ဆိုရမည။္ (ဃ) နညး္ ဥပေဒခ(ဲြ ဂ)အရခ်ဳပ္ဆုေိ သာစာခ်ဳပ၌္ ေရးြ ႏုတ္ရမည့္ ကာလကို သတ္မွတေ္ ဖာ္ျပရမည။္

(င) နညး္ ဥပေဒခ(ဲြ ဂ)အရ ခ်ဳပ္ဆေုိ သာစာခ်ဳပက္ ို စာခ်ဳပခ္ ်ဳပဆ္ ိသု ည့္ေနမ႔ ွ ရကေ္ ပါင္း ၁၂၀ အတငြ း္ သက္ဆုိငရ္ ာ ၿမိဳ႕နယ ္ဦးစီး ဌာန႐းံု တြင္ မတွ ္ပုတံ င္ရမည္။ (စ) ေပါင္ႏသွံ သူ ညေ္ ပါင္ႏွံသည့္ကာလအတြင္း လယ္ယာေျမတငြ ဆ္ က္လက၍္ စိကု ပ္ ်ဳိ းလပု ္ကုိင္ ခြင့ရ္ ွိသည။္ ၄၉။ နညး္ ဥပေဒ ၄၈၊ နည္းဥပေဒခြဲ(ဃ)အရ သတ္မွတ္သည့္ ေရးြ ႏုတရ္ မည္က့ ာလအတြင္း ေရးြ ႏတု ျ္ ခငး္ မျပဳလွ်င္ ေပါင္ႏံွ ျခငး္ ကုိ လကခ္ သံ ည့္ အစုိးရဘဏ၊္ သုိမ႔ ဟုတ္ ဤကစိ ၥအလ႔ငုိ ာွ အစိးု ရက သတ္မတွ ္ေသာ ဘဏသ္ ည္ လယယ္ ာေျမလုပပ္ ငို ခ္ ြငက့္ ုိ ဘဏ္၏ လုပ္ထုံးလပု ္နည္းမ်ားႏငွ ့္အညီ စီမခံ န႔ခ္ ြႏဲ ုိင္သည္။ ၅၀။ နည္းဥပေဒ ၄၉ အရ လယယ္ ာေျမလပု ္ပိုင္ခြင့္ကုိ စမီ ခံ နခ႔္ ြဲပငုိ ခ္ ငြ ္ရ့ ေိွ သာ အစးို ရဘဏ၊္ သုိ႔မဟတု ္ ဤကိစၥအလ႔ငို ာွ အစိးု ရက သတ္မွတေ္ သာ ဘဏ္သညလ္ ည္းေကာငး္ ၊ ယငး္ ဘဏတ္ စ္ခခု မု ွ လယ္ယာေျမ လပု ္ပုငိ ္ခြင့္ကုိ လဲေြ ျပာင္းရရိသွ ူသညလ္ ည္းေကာင္း၊ လယယ္ ာေျမ လုပပ္ ငုိ ္ခြင္ရ့ ရိသွ ူ အမညေ္ ျပာငး္ လဲ ေပးရန္ နည္းဥပေဒ ၂၅ အရ ၿမိဳ႕နယ္ဦးစီးဌာန႐ုံးသုိ႔ ေလ်ွ ာက္ထားႏုငိ ္သည္။ ၅၁။ နည္းဥပေဒ ၅၀ အရ ေလွ်ာက္ထားခ်က္ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း ၍ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐းုံ ႏွင့္ ၿမဳိ ႕နယလ္ ယ္ယာ ေျမစီမခံ နခ႔္ မဲြ အႈ ဖြဲ႕တသ႔ို ည္ နညး္ ဥပေဒ ၂၆၊ ၂၇ ႏွင့္ ၂၈ တိုပ႔ ါ သတ္မွတ္ခ်ကမ္ ်ားႏွငအ့္ ညီ ေဆာငရ္ ကြ ္ ရမည။္ အခနး္ (၆) ႀကးီ ၾကပ္ျခင္းႏငွ ့္ ပ့ံပိုးေဆာင္ရြက္ျခင္း ၅၂။ ရပက္ ကြ ္၊ သမ႔ုိ ဟုတ္ ေက်းရာြ အပု စ္ ု လယ္ယာေျမစမီ ံ ခန႔ခ္ မဲြ ႈအဖဲြ႕သည္ ရပက္ ကြ ၊္ သ႔မုိ ဟတု ္ ေက်းရာြ အုပစ္ အု တြင္းရွိ လယ္ ယာေျမမ်ားအတြက္ လယယ္ ာေျမ လုပ္ပိငု ္ခြင့ရ္ ရွိသႏူ ွင့္ လုပပ္ ိုငခ္ ြင္ျ့ ပဳ သည့္ လယ္ယာေျမမ်ားအား မွတတ္ မး္ ျပဳစုထားရွရိ န္ ရပက္ ကြ ၊္ သုိ႔ မဟုတ္ ေက်းရာြ အပု စ္ ုအလိုက္ လယယ္ ာေျမ လပု ပ္ ိငု ္ခြင့္ မတွ ္ပတုံ င္ စာရင္း (ပံစု ံ ၁၁) ကုိ ဖငြ ့လ္ စွ ထ္ ားရရွိ မည္။ ၅၃။ ရပ္ကကြ ္၊ သ႔မုိ ဟုတ္ ေက်းရာြ အပု စ္ ု လယယ္ ာေျမစီမံ ခန္႔ခမဲြ ႈအဖြဲ႕သည-္ (က) လယယ္ ာေျမဥပေဒအခနး္ (၄) အရ လယယ္ ာေျမ လပု ပ္ ငုိ ခ္ ငြ ရ့္ ရိွသူမ်ား လိုက္နာရမည့္ စညး္ ကမး္ ခ်က္မ်ားကုိ လကုိ ္နာ ျခင္း ရ/ွိ မရွိ ႀကးီ ၾကပ္ရမည္။ (ခ) လယယ္ ာေျမလုပ္ပုိင္ခြင့္ အျငင္းပာြ းမႏႈ ငွ ့္ စပ္လ်ဥး္ ၍ ခ်မွတသ္ ည့္ လယယ္ ာေျမ စီမခံ န္ခ႔ မဲြ ႈ အဖ႕ဲြ ၏ ဆုံးျဖတ္ခ်ကက္ ုိ အယခူ ံ ဝငေ္ ရာကေ္ နစဥ္ ကာလအတငြ ္း ယငး္ ဆုးံ ျဖတ္ခ်ကအ္ ား လိကု န္ ာေဆာင္ရကြ ေ္ စရန္ ႀကးီ ၾကပရ္ မည။္ (ဂ) ခငုိ ္လေုံ သာ အေၾကာငး္ ျပခ်ကမ္ ရွဘိ ဲ လယ္ယာေျမကုလိ ွပထ္ ားျခင္းမရိွေစရန္ ႀကးီ ၾကပ္ ရမည္။ ၅၄။ ရပ္ကကြ ္ သမ႔ို ဟုတ္ ေက်းရာြ အုပစ္ ု လယ္ယာေျမစီမခံ န႔ခ္ ဲြမအႈ ဖဲြ႕သည္ နည္းဥပေဒ ၅၃၊ နညး္ ဥပေဒ ခ(ြဲ က) အရ ႀကးီ ၾကပ္ရာတြင္ -

(က) လယ္ယာေျမလပု ပ္ ုငိ ခ္ ြငရ့္ ရိွသကူ လယယ္ ာေျမဥပေဒပုဒမ္ - ၁၂ ပါ စည္းကမ္းခ်က္ အားလံုးကိျု ဖစ္ေစ၊ စညး္ ကမး္ ခ်က္တစ္ခခု ုကျို ဖစေ္ စ လကုိ ္နာရန္ပ်ကက္ ြက္ေၾကာင္း ေတြ႕ရိလွ ွ်င္ လယ္ယာေျမ ဥပေဒပုဒ္မ-၁၉ အရ ဝန္ႀကးီ ဌာနက ဤကစိ ၥအလင႔ို ာွ ခန္႔အပ္ သည့္ လယ္ယာေျမစီမခံ နခ႔္ ြမဲ အႈ ဖြဲ႕သ႔ို အဆင့္ဆင့္ တငျ္ ပရမည။္ (ခ) လယယ္ ာေျမလုပ္ပိငု ္ခငြ ့္ ရရသွိ ကူ လယယ္ ာေျမ ဥပေဒ ပုဒ္မ-၁၄ပါ တားျမစခ္ ်က္ကုိ ေဖာကဖ္ ်က္ေၾကာငး္ ေတြ႕ရွိလ်ွ င္ ပုဒမ္ ၃၇ အရ အေရးယႏူ ုိငရ္ န္ ၿမိဳ႕နယ္ လယယ္ ာေျမ စမီ ခံ န႔ခ္ ဲမြ အႈ ဖ႕ဲြ သ႔ို ခ်ကခ္ ်င္းတင္ျပရမည္။ ၅၅။ လယယ္ ာေျမစီမခံ န႔ခ္ ြဲမအႈ ဖဲြ႕ အဆငဆ့္ င့သ္ ည္ လယ္ယာေျမလပု ္ပိငု ္ခငြ ္ရ့ ရွသိ ူက လယယ္ ာေျမ လုပပ္ ငုိ ္ခြင့္အားလးုံ ကျို ဖစေ္ စ၊ တစစ္ တိ ္တစပ္ ိငု း္ ကျုိ ဖစေ္ စ ႏိငု င္ ံေတာ္အစးို ရ၏ခငြ ့ျ္ ပဳခ်က္မရရဘွိ ဲ ႏငုိ ္ငျံ ခား သား၊ သုိ႔မဟုတ္ ႏိငု င္ ျံ ခားသားပါဝင္သညအ့္ ဖြဲ႕အစညး္ ကို ေရာငး္ ခ်ျခင္း၊ ေပါငႏ္ ျံွ ခငး္ ၊ ငာွ းရမ္းျခငး္ ၊ လဲလယွ ္ျခငး္ သ႔မုိ ဟုတ္ ေပးကမး္ ျခင္းမျပဳႏငုိ ေ္ ရးအတြက္ ႀကီးၾကပ္ရမည္။ ၅၆။ လယယ္ ာေျမဥပေဒ ပုဒမ္ ၃၀ အရ လယယ္ ာေျမကုိ အျခားနည္းအသးုံ ျပဳရန္ ခငြ ျ့္ ပဳခ်ကရ္ ရိွသကူ ခြငျ့္ ပဳခ်က္ရရွသိ ည့္ေန႔ ရက္မွ (၆)လ(ေျခာကလ္ )အတြင္း လယယ္ ာေျမကုသိ တ္မွတသ္ ည့န္ ည္းလမ္း အတုငိ ္း စတငအ္ သးံု မျပဳေၾကာင္းေသာ္လည္းေကာင္း၊ သတမ္ တွ က္ ာလအတငြ း္ လပု င္ နး္ ၿပးီ စီးမမႈ ရွိေၾကာင္း ေသာ္ လညး္ ေကာင္းေတ႕ြ ရိွ လ်ွ ငျ္ ဖစေ္ စ၊ လယယ္ ာေျမ ဥပေဒပဒု မ္ ၃၇ အရ ျပစမ္ ႈထင္ရာွ းစရီ င္ ျခင္း ခရံ ေၾကာငး္ သိရလိွ ်ွ င္ျဖစ္ေစ သက္ဆိုင္သည့္ လယ္ယာေျမကုိ ျပန္လည္သမိ ္းယူႏိုင္ေရးအတြက္ ၿမဳိ ႕နယ္ လယ္ယာေျမစီမံခန႔ခ္ ြမဲ ႈအဖဲြ႕ သည္ ခ႐ိုငလ္ ယ္ယာေျမစီမခံ နခ႔္ ြမဲ အႈ ဖဲြ႕ႏငွ ့္ ေနျပညေ္ တာေ္ ကာင္စီ၊ သုိ႔ မဟုတ္ တုိင္းေဒသႀကီး၊ သမ႔ုိ ဟတု ္ ျပညန္ ယ္လယယ္ ာေျမ စမီ ံခန႔ခ္ ဲြမႈ အဖ႕ြဲ တ႔မို တွ စဆ္ င့္ ဗဟလို ယ္ယာေျမ စမီ ခံ နခ႔္ မြဲ ႈအဖဲြ႕သ႔ို တငျ္ ပရမည။္ ၅၇။ လယ္ယာေျမဥပေဒ ပုဒမ္ -၁၂ ပါ စည္းကမး္ ခ်ကအ္ ားလံးု ကို ျဖစ္ေစ၊ စည္းကမး္ ခ်က္ တစခ္ ုခကု ုိ ျဖစ္ေစ လုိက္နာရန္ ပ်ကက္ ြက္ျခငး္ ႏငွ ့္ စပ္လ်ဥး္ ၍ စံုစမ္းစစ္ေဆးၿပးီ အမိနခ႔္ ်မတွ ရ္ န္ ဝနႀ္ ကီး ဌာနကခန႔အ္ ပ္ သည့္ လယယ္ ာေျမစီမခံ နခ႔္ ြမဲ ႈအဖ႕ဲြ သည္ ပုဒမ္ -၁၉၊ ပုဒ္မခ(ြဲ ဂ)၊ သို႔မဟတု ္ (ဃ) ပါ စီမခံခန႔ခ္ ဲြေရး ျပစ္ဒဏ္ တစရ္ ပ္ရပခ္ ်မတွ ္ သညက့္ စိ ၥႏငွ ့္ စပ္လ်ဥး္ ၍ သကဆ္ ငုိ ရ္ ာ လယယ္ ာေျမ လပု ္ပငုိ ခ္ ြင့္ကို ျပနလ္ ညသ္ မိ း္ ယႏူ ုငိ ္ ေရး အတကြ ္ ဗဟိလု ယယ္ ာေျမ စီမံခနခ႔္ မဲြ ႈ အဖ႕ဲြ သ႔ို အဆငဆ့္ င့္ တင္ျပရမည။္ ၅၈။ လယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ဲြမႈအဖဲြ႕ အဆင့္ဆငသ့္ ည္ - (က) လယ္ယာေျမ လုပ္ငနး္ ခငြ တ္ ြင္ အလုပ္လပု က္ ုိငေ္ နသမူ ်ား သငတ့္ င့မ္ ်ွ တေသာ လုပ္အားခ ႏငွ ့္ အလပု အ္ ကငို ္အခြငအ့္ လမ္း ရရေွိ ရးအတကြ ္ ေဆာငရ္ ြက္ေပးရမည္။ (ခ) လကမ္ လႈ ယယ္ ာစနစမ္ ွ စကမ္ လႈ ယယ္ ာစနစသ္ ႔ုိ ကူး ေျပာငး္ ႏိုငေ္ ရးအတြက္ လိအု ပ္ေသာ အကအူ ညမီ ်ား ရရွရိ န္ ဆက္စပ္ ေဆာင္ရကြ ေ္ ပးရမည္။ (ဂ) သးီ ႏအံွ မ်ဳိ းအစားအလုိက္ စကုိ ပ္ ်ဳိ းစရိတ္ ေငအြ ရင္းအႏးီွ ရရွိေရးအတြက္ စညး္ ကမး္ သတ္ မွတ္ခ်က္မ်ားႏငွ ္အ့ ညီ ကူညီေဆာင္ ရြကေ္ ပးရမည။္ (ဃ) သီးႏမံွ ်ိဳးေကာင္းမ်ဳိ းသနႏ႔္ ငွ ့္ နည္းပညာအကူအညီ ရရေိွ ရးအတြက္ ပ့ံပုးိ ကညူ ီ ေဆာငရ္ ကြ ္ ေပးရမည။္

အခန္း(၇) လယ္ယာေျမလပု ္ပုိငခ္ ငြ ့္ အျငငး္ ပာြ းမႈေျဖရွင္းျခင္းႏွင့္ အယူခံျခင္း ၅၉။ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ုငိ ္ခငြ ္ႏ့ ွင္စ့ ပ္လ်ဥ္း၍ေပၚေပါက္သည့္ အျငငး္ ပြားမႈမ်ားကုိ ရပ္ကကြ ၊္ သ႔မုိ ဟတု ္ ေက်းရာြ အုပစ္ ု လယ္ယာေျမ စီမခံ န႔ခ္ မဲြ ႈအဖြဲ႕က မူလမခူ ငး္ ဖြငလ့္ စွ ္၍ စုစံ မ္းစစေ္ ဆးျခငး္ ႏွင့္ ၾကားနာ ျခင္း တိုက႔ ို ေဆာင္ရြကရ္ မည္။ ၆၀။ လယ္ယာေျမလုပ္ပုငိ ခ္ ငြ ့္ႏွငစ့္ ပလ္ ်ဥး္ ၍ အျငငး္ ပာြ းမႈမ်ားကုိ လယယ္ ာေျမဥပေဒအခန္း(၈) ပါျပ႒ာနး္ ခ်ကမ္ ်ားႏွငအ့္ ညီ ေဆာငရ္ ြက္ရာတြင္- (က) ရပက္ ကြ ္ သ႔မို ဟုတ္ ေက်းရြာအုပ္စု လယယ္ ာေျမစမီ ံ ခန္ခ႔ မဲြ ႈအဖ႕ြဲ သည္ မူလမူခင္းကုိ စုံစမး္ စစ္ေဆးၾကားနာၿပးီ အမတႈ ြစဲ တင္ဖငြ ္လ့ ွစ္သညေ့္ နမ႔ ွ ၁၅ ရကအ္ တြငး္ အမနိ ္႔ သ႔မို ဟတု ္ ဆံးု ျဖတခ္ ်က္ခ်မတွ ရ္ မည။္ (ခ) နည္းဥပေဒခ(ြဲ က)အရ ခ်မွတသ္ ည့္ အမနိ ္႔ သိုမ႔ ဟတု ္ ဆုးံ ျဖတခ္ ်က္ကို မေက်နပသ္ ူသည္ ယင္းအမနိ ႔္ သုိမ႔ ဟတု ္ ဆုံးျဖတခ္ ်ကခ္ ်မွတသ္ ည့္ေနမ႔ ွ ရကေ္ ပါငး္ ၃၀အတြင္း ၿမဳိ ႕နယ္ လယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ မဲြ ႈအဖဲြ႕သ႔ုိ အယခူ ံဝင္ေရာကႏ္ ုငိ ္ၿပးီ ၿမိဳ႕နယ္လယ္ယာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ဲြမႈ အဖြဲ႕သည္ ယငး္ အယခူ လံ ာႊ ကို လက္ခံရရိွသညေ့္ နမ႔ ွ ရက္ေပါငး္ ၃၀ အတငြ ္း ရပ္ကကြ ၊္ သုိမ႔ ဟုတ္ ေက်းရြာအုပစ္ ု လယယ္ ာေျမ စီမံခန္႔ခမဲြ အႈ ဖ႕ဲြ ၏ အမနိ ္႔ သမ႔ုိ ဟုတ္ ဆံးု ျဖတ္ ခ်ကက္ ို အတညျ္ ပဳျခငး္ ၊ ျပင္ဆင္ျခငး္ ၊ သုိ႔မဟတု ္ ပယဖ္ ်က္ျခငး္ ျပဳရမည။္ (ဂ) နညး္ ဥပေဒခဲြ (ခ) အရ ခ်မတွ သ္ ညအ့္ မိန္၊႔ သုိမ႔ ဟတု ္ ဆုးံ ျဖတ္ခ်ကက္ ို မေက်နပ္သသူ ည္ ယငး္ အမိန႔္ သုိမ႔ ဟုတ္ ဆံုးျဖတခ္ ်ကခ္ ်မွတ္သည့ေ္ န႔မွ ရက္ေပါငး္ ၃၀ အတငြ ္း ခ႐ိုင္ လယယ္ ာေျမ စမီ ံခနခ႔္ မဲြ ႈအဖ႕ြဲ သုိ႔ အယခူ ဝံ င္ေရာကႏ္ ုငိ ၿ္ ပးီ ခ႐ိငု လ္ ယ္ယာေျမ စမီ ံခန႔္ ခမြဲ အႈ ဖြဲ႕သည္ ယင္းအယခူ လံ ႊာကို လက္ခရံ ရိွသည့္ေနမ႔ ွ ရက္ေပါင္း ၃၀ အတြင္း ၿမိဳ႕နယ္ လယ္ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ မြဲ အႈ ဖြဲ႕၏ အမနိ ္႔ သိုမ႔ ဟုတ္ ဆးုံ ျဖတခ္ ်ကက္ ုိ အတညျ္ ပဳျခငး္ ၊ ျပငဆ္ င္ ျခငး္ သို႔မဟတု ္ ဆးံု ျဖတ္ခ်ကက္ ို အတညျ္ ပဳျခငး္ ၊ ျပငဆ္ ငျ္ ခင္း သုိ႔မဟတု ္ ပယ္ဖ်က္ျခငး္ ျပဳရမည။္ (ဃ) နည္းဥပေဒခ(ဲြ ဂ) အရ ခ်မတွ ္သည္အ့ မိန႔၊္ သို႔မဟတု ္ ဆံးု ျဖတ္ခ်ကက္ ုိ မေက်နပ္သူသည္ ယငး္ အမနိ ႔္ သ႔မို ဟတု ္ ဆးံု ျဖတခ္ ်က္ခ်မတွ သ္ ည့္ေန႔မွ ရက္ေပါငး္ (၆၀)အတငြ ္း တုငိ ္းေဒသ ႀကီး သမ႔ို ဟတု ္ ျပည္နယလ္ ယယ္ ာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ဲမြ ႈအဖဲြ႕သ႔ုိ အယူခဝံ ငေ္ ရာက္ႏုိင္ၿပီး တငုိ ္း ေဒသ ႀကးီ ၊ သို႔မဟုတ္ ျပညန္ ယလ္ ယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ြဲမႈအဖြဲ႕သည္ ယငး္ အယခူ လံ ႊာကုိ လက္ခံရရသိွ ညေ့္ န႔မွ ရကေ္ ပါင္း ၆၀ အတြင္း ခ႐ိငု ္လယယ္ ာေျမ စီမံခန႔ခ္ ဲမြ အႈ ဖဲြ႕၏ အမိန္၊႔ သို႔မဟုတ္ ဆုးံ ျဖတ္ခ်ကက္ ို အတည္ျပဳျခင္း၊ ျပင္ဆင္ျခင္း၊ သ႔မို ဟတု ္ ပယ္ဖ်က္ျခင္းျပဳရ မည။္

၆၁။ လယ္ယာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ဲြမႈ အဖ႕ြဲ အဆင့္ဆင္၏့ အမိန္၊႔ သုိမ႔ ဟုတ္ ဆးံု ျဖတခ္ ်က္အေပၚ မေက်နပ္သကူ အယူခံလာႊ တငသ္ ငြ း္ ရာတြင္ ေအာက္ပါအေထာက္အထားမ်ား ပူးတဲြတငျ္ ပရမည-္ (က) လယ္ယာေျမအျငငး္ ပာြ းမႈကို ဆးုံ ျဖတ္သညမ့္ နွ က္ နေ္ ၾကာငး္ သက္ေသခလံ ကမ္ တွ ္ ေရးထးုိ ထားေသာ အမိန္႔ သုိ႔မဟတု ္ ဆံုးျဖတ္ခ်ကမ္ ိတဴၳ ၊ (ခ) အားကးုိ အားထားျပဳသညသ့္ က္ေသခစံ ာရြကစ္ ာတမး္ မ်ားႏွငအ့္ ျပားအေထာက္အထားမ်ား။ ၆၂။ တငုိ း္ ေဒသႀကီး သိုမ႔ ဟတု ္ ျပညန္ ယ္လယ္ယာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ြမဲ အႈ ဖဲြ႕သည္ လယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ဲမြ ႈ အဖြဲ႕အဆငဆ့္ င့္တ႔၏ို လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ိုင္ခြင့္အျငင္းပာြ းမႏႈ ငွ ့္ အယူခံမႈမ်ား လကခ္ ံစစေ္ ဆး ေဆာငရ္ ြက္ ၿပးီ စးီ မ၊ႈ အမႈလကက္ ်နစ္ ာရငး္ တိုက႔ ို အဆငဆ့္ င့္ စုစညး္ စစိ စၿ္ ပးီ ဗဟုိလယယ္ ာေျမစီမခံ နခ႔္ ြဲမႈအဖ႕ြဲ သုိ႔ လစဥအ္ စရီ ငခ္ ံစာ ေပးပတ႔ို ငျ္ ပရမည။္ ၆၃။ ဗဟုိလယ္ယာေျမ စီမခံ နခ႔္ မြဲ ႈအဖ႕ြဲ သည္ လယယ္ ာေျမ စမီ ံခန္ခ႔ ဲမြ အႈ ဖြဲ႕ အဆင့္ဆင့တ္ ုိက႔ နည္းဥပေဒ ၆၀၊ နညး္ ဥပေဒခြဲ (က)၊ (ခ)၊ (ဂ) ႏွင့္ (ဃ) တိုပ႔ ါ သတ္မွတ္ကာလအတြင္း ၿပးီ ျပတေ္ အာင္ ေဆာင္ရြက္ ႏိငု ္ျခင္း မရဘွိ ၾဲ ကနၾ႔္ ကာေနျခငး္ ႏွငစ့္ ပလ္ ်ဥး္ ၍ သကဆ္ ငို ္ရာ လယ္ယာေျမစီမခံ န႔ခ္ မြဲ အႈ ဖဲြ႕၏ အေၾကာငး္ ျပခ်က္ ခုိငလ္ ျုံ ခင္း ရိွ/မရိွ စစိ စ္ျခငး္ ႏငွ ့္ လိအု ပ္ပါက စံစု မး္ စစေ္ ဆးၿပီး ထိေရာကစ္ ာြ အေရးယျူ ခငး္ ျပဳရမည္။ အခနး္ (၈) နစ္နာေၾကးႏွင့္ ေလ်ာေ္ ၾကးမ်ား ၆၄။ လယ္ယာေျမဥပေဒအရ ႏငို င္ ံေတာ္အက်ဳိ းငာွ ျဖစ္ေစ၊ အမ်ားျပည္သအူ က်ဳိ းငွာျဖစ္ေစ လယ္ယာေျမ သိမ္းယူျခင္းခံရလ်ွ င္ လယ္ယာေျမလုပ္ပုိင္ခငြ ့ရ္ ရသိွ ကူ ယင္းလယ္ယာေျမေပၚ၌ အေဆာကအ္ အျံု ဖင့္ တိးု တက္ေကာင္းမြန္ေစရန္ ျပဳျပင္ျခင္းအပါအဝင္ မလူ လယ္ယာေျမ လပု ္ပိုင္ခငြ ့ရ္ ရထိွ ားသူ ေဆာင္ရကြ ္ ထားသည့္ ကစိ ၥရပမ္ ်ားအ တြက္ နစ္နာေၾကးႏွင့္ ေလ်ာေ္ ၾကးမ်ားကုိ သကဆ္ ုငိ ရ္ ာမွ ေႏွာင့္ေႏးွ ၾကန္႔ၾကာမႈ မရဘိွ ဲ ရရေိွ စရန္ ဗဟိလု ယ္ယာေျမ စမီ ံခန္ခ႔ မဲြ အႈ ဖ႕ဲြ သည္ လအုိ ပ္သလို ညိႏႇ ိငႈ း္ ေဆာငရ္ ကြ ္ရမည။္ ၆၅။ ေအာက္ပါအေၾကာင္းတစ္ရပ္ရပ္ေၾကာင့္ လယ္ယာေျမ လုပပ္ ုငိ ္ခြင့္ကလုိ ညး္ ေကာင္း၊ လယ္ယာေျမ ကိုလညး္ ေကာင္း၊ ျပန္လည႐္ ုပ္သိမ္းျခငး္ ခရံ သသူ ည္ နစန္ ာေၾကးႏငွ ့္ေလ်ာေ္ ၾကးမ်ားကို ရထကုိ ခ္ ြင့မ္ ရိေွ စရ။ (က) လယ္ယာေျမဥပေဒပါ စည္းကမ္းခ်က္တစ္ခုခကု ို လိကု ္နာရန္ ပ်က္ကကြ ျ္ ခငး္ ေၾကာင့္ လယ္ယာေျမဥပေဒပဒု ္မ - ၁၉ အရ လယ္ယာေျမေပၚမွ ႏွငထ္ ုတခ္ ရံ ျခင္း၊ သမ႔ုိ ဟတု ္ လယယ္ ာေျမေပၚတငြ ္ ခြငျ့္ ပဳခ်က္မရွိဘဲ ေဆာကလ္ ပု ထ္ ားေသာ အေဆာကအ္ အံမု ်ားကို ဖယရ္ ာွ းခရံ ျခင္း၊ (ခ) လယယ္ ာေျမဥပေဒႏငွ အ့္ ညီ အျခားနညး္ ျဖင့္ အသုံးျပဳခြင္ရ့ ရိၿွ ပီးေနာက္ခြင့္ျပဳသည့္ ေန႔ရက္ မွ (၆)လ(ေျခာကလ္ )အတငြ း္ လယယ္ ာေျမကို သတမ္ ွတ္သည့္ နည္းလမ္းအတငုိ း္ စတငအ္ သးံု မျပဳ ျခင္းေၾကာငေ့္ သာလ္ ညး္ ေကာငး္ ၊ သတမ္ ွတက္ ာလအတြင္း လုပ္ငနး္ ၿပီးစးီ မမႈ ရွိျခင္းေၾကာင့ေ္ သာလ္ ညး္ ေကာငး္ လယယ္ ာေျမကို ျပနလ္ ည္ သိမး္ ယူခရံ ျခငး္ ၊

(ဂ) လယ္ယာေျမလပု ပ္ ငုိ ခ္ ငြ ့္ အားလုးံ ကိုျဖစေ္ စ၊ တစစ္ တိ ္တစပ္ ငို ္းကျို ဖစ္ေစ ႏုငိ ္ငံေတာ္အစုးိ ရ ၏ခြငျ့္ ပဳခ်က္မရိဘွ ဲ ႏိငု င္ ံျခားသား သုိမ႔ ဟုတ္ ႏုိင္ငျံ ခားသားပါဝငသ္ ည့္ အဖ႕ဲြ အစည္းကို ေရာင္းခ်ျခင္း၊ ေပါငႏ္ ျွံ ခင္း၊ ငာွ းရမ္းျခငး္ ၊ လလဲ ွယ္ျခင္း၊ သို႔မဟုတ္ ေပးကမး္ ျခငး္ ေၾကာင့္ လယ္ယာေျမလုပပ္ ိငု ခ္ ငြ ့က္ ုိ ျပနလ္ ည္ သမိ ္းယခူ ံရျခငး္ ၊ ၆၆။ ႏုိင္ငေံ တာ္အတကြ ္ ႏိငု ္ငေံ တာအ္ က်ိဳးငာွ သိမ္းယသူ ည့္ ကိစရၥ ပမ္ ်ားတငြ ္ နစန္ ာေၾကးႏွင့္ ေလ်ာေ္ ၾကးရထုိက္ခငြ ့္ရွသိ ည့္ လယယ္ ာေျမလုပ္ပငုိ ္ခငြ ့္ရရိွသူအား နစန္ ာေၾကးႏွင့္ ေလ်ာ္ေၾကးကုိ ႏိုငင္ ံေတာ္ က ေပးရမည။္ ၆၇။ ၿမဳိ ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ြဲမအႈ ဖ႕ြဲ သည္ နညး္ ဥပေဒ ၆၆ အရ ႏုငိ ္ငံေတာ္က ေပးရမည့္ နစ္နာေၾကးႏွင့္ ေလ်ာေ္ ၾကးပမာဏ ကို နစန္ ာေၾကးႏွင့္ ေလ်ာ္ေၾကးေပးေဆာင္ရန္ တကြ ခ္ ်ကမ္ ႈ ပုစံ (ံ ၁၂)ျဖင့္ ေအာက္ပါအတငုိ ္း စစိ စ္တကြ ္ခ်က္ ၍ ခ႐ိငု လ္ ယ္ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ဲမြ ႈ အဖ႕ြဲ ႏငွ ့္ ေနျပညေ္ တာ္ေကာင္စ၊ီ သိုမ႔ ဟတု ္ တိငု း္ ေဒသႀကးီ ၊သမ႔ို ဟတု ္ ျပညန္ ယ္လယယ္ ာ ေျမစီမံခနခ႔္ ဲမြ ႈအဖ႕ဲြ တိုမ႔ ွ တစ္ဆင့္ ဗဟုိလယယ္ ာ ေျမစီမခံ နခ႔္ ဲြမအႈ ဖြဲ႕သ႔ို တင္ျပရမည-္ (က) သးီ ႏွႏံ ွင့္ အေဆာက္အအံုအတြက္ နစန္ ာေၾကး- (၁) လကရ္ ွိ စိုကပ္ ်ိဳးထားသည့္ စပါးႏငွ ့္ အျခားရာသီသးီ ႏမွံ ်ားအတြက္ တစဧ္ ကပ်မး္ မ်ွ အထြက္ႏႈနး္ ကို အေျခခလံ ်က္ ေဒသ၏ ကာလေပါကေ္ ဈးျဖင့္ တြက္ခ်က္ေသာ တန္ဖုးိ ၏ သံုးဆ၊ (၂) စုကိ ပ္ ်ဳိ းထားသည့္ႏွစ္ရွညပ္ င္အတြက္ လကရ္ ိအွ ပငတ္ န္ဖုိးကိုအေျခခံလ်က္ ေဒသ ၏ ကာလေပါက္ေဈးျဖင့္ တြကခ္ ်က္ေသာတနဖ္ းုိ ၏ သံးု ဆ၊ (၃) လယယ္ ာေျမတငြ ္ အေဆာက္အအံုျဖင့္ တုိးတက္ေကာငး္ မနြ ္ေစရနျ္ ပဳျပင္ျခင္း အပါအဝင္ အျခားေဆာင္ရကြ ခ္ ်က္မ်ားအတကြ ္ ေဒသ၏ ကာလေပါကေ္ ဈးျဖင့္ တကြ ခ္ ်က္ ေသာ တနဖ္ ုးိ ၏ ႏွစဆ္ ။ (ခ) ေျမအတကြ ေ္ လ်ာေ္ ၾကး- (၁) ႏငုိ င္ ံေတာ၏္ ေရရွညအ္ မ်ိဳးသားေရး အက်ိဳးစးီ ပာြ းအလင႔ုိ ွာ ေငေြ ၾကးအက်ဳိ းအျမတ္ ျဖစ္ထြနး္ ႏုိင္မႈမရိွေသာ တညေ္ ဆာက္ေရးလပု င္ နး္ ႏွင့္ ႏိုင္ငေံ တာ္၏လၿုံ ခဳံ ေရးဆိုင္ရာကိစၥ ရပ္မ်ားႏွင့္ စပလ္ ်ဥး္ ၍ အသးံု ျပဳျခငး္ ျဖစ္လ်ွ င္ သမိ း္ ယျူ ခငး္ ခံရသည့္ လယ္ယာေျမအတကြ ္ ေဒသ၏ ကာလေပါက္ေဈးျဖင့္ တကြ ္ခ်က္ေသာ တနဖ္ ိးု ၊ (၂) ႏိငု င္ ံေတာ၏္ ေရရညွ ္အမ်ိဳးသားေရး၊အက်ဳိ းစးီ ပာြ းအလင႔ို ာွ ေငြေၾကးအက်ိဳးအျမတ္ ျဖစ္ထနြ ္းႏငုိ ္မရႈ ေိွ သာ စီးပာြ းေရးလပု င္ န္းအတကြ ္ အသံုးျပဳျခင္းျဖစ္လ်ွ င္ လယ္ယာေျမ လုပပ္ ိငု ခ္ ြင့္ရရွသိ ူ နစန္ ာမႈ မရိွေစေရးအတြက္ ညိႇႏိႈငး္ သေဘာတူညသီ ည့္ ေငေြ ၾကးပမာဏ သို႔မဟတု ္ ဗဟိလု ယ္ယာေျမစီမခံ န႔ခ္ ဲြမႈအဖဲြ႕က ဖြဲ႕စညး္ ေပးေသာ ေလ်ာေ္ ၾကးေငြ သတ္ မတွ ္ေရးအဖ႕ြဲ ကစးီ ပြားေရးလုပင္ န္းအမ်ဳိ းအစားေပၚမတူ ည၍္ ဆးံု ျဖတ္သည့ေ္ ဒသ၏ ကာလ ေပါက္ေဈးျဖင့္ တြက္ခ်က္ ေသာ တနဖ္ ုိးေအာက္ မနိမ့္သည့္ ေငေြ ၾကးပမာဏ။

၆၈။ လယယ္ ာေျမသိမ္းယူျခငး္ ခံရသည့္ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ိုငခ္ ြငရ့္ ရသိွ ူနစန္ ာမမႈ ရွိေစေရးအတြက္ နစ္နာ ေၾကး၊ ေလ်ာ္ေၾကးေပးျခင္းႏငွ ့္အျခားသငေ့္ လ်ာသ္ ည့္နညး္ လမ္းျဖင့္ စမီ ေံ ဆာင္ရကြ ္ျခငး္ ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍- (က) ေက်နပမ္ ႈမရွသိ ျဖင့္ တငို ္ၾကားမႈမ်ားေပၚေပါက္လာ လွ်င္ ေနျပညေ္ တာေ္ ကာင္စ၊ီ သုိ႔မဟတု ္ သကဆ္ ငုိ ္သည့္ တငုိ ္းေဒသႀကးီ ၊ သ႔မုိ ဟတု ္ ျပည္နယ္လယ္ယာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ြမဲ ႈ အဖ႕ြဲ အေန ျဖင့္ ျပ႒ာနး္ ထားေသာ ဥပေဒမ်ားႏွင့္ ညီၫတြ စ္ ြာ ၿပီးျပတ္ေအာင္ စစိ စဆ္ ုံးျဖတ္ ေဆာင္ရြက္ ေပးရမည။္ (ခ) နညး္ ဥပေဒခ(ြဲ က)အရ ေဆာင္ရကြ ရ္ ာတငြ ္ လိုအပ္ခ်က္ရလွိ ာပါက ဗဟိုလယ္ယာေျမစမီ ံ ခန္႔ခဲမြ အႈ ဖဲြ႕သည္ လအုိ ပ္သလုိ ညိႏႇ ငႈိ ္းေပါငး္ စပ္ႀကီးၾကပ္ေဆာငရ္ ြကေ္ ပးရမည္။ အခနး္ (၉) လယ္ယာေျမကုိ အသုံးခ်ျခင္း လယ္ယာေျမတြင္ သးီ ႏွံေျပာင္းလစဲ ိကု ပ္ ်ဳိ းျခင္း ၆၉။ ႏိုငင္ ေံ တာ္၏ စားေရရကိ ၡာဆန္ဖူလံေု ရးအတကြ ္ သက္ ဆုငိ ရ္ ာ ေနျပညေ္ တာေ္ ကာငစ္ ၊ီ သုိ႔မဟုတ္ တငို ္းေဒသႀကးီ ၊ သိုမ႔ ဟုတ္ ျပညန္ ယ္ လယယ္ ာေျမ စီမံခနခ႔္ မြဲ အႈ ဖဲြ႕က သးီ ႏပံွ ုံစေံ ျပာင္းလဲစကုိ ္ပ်ိဳးလုမိ ကႈ ို မ်ကျ္ ခညမ္ ျပတ္ ႀကးီ ၾကပရ္ မည္။ ၇၀။ ေနျပညေ္ တာ္ေကာင္စီ သို႔မဟုတ္ တုငိ ္းေဒသႀကးီ သမ႔ုိ ဟုတ္ ျပညန္ ယ္ လယ္ယာေျမစီမံခနခ႔္ ြဲမႈ အဖဲြ႕သည္ေဒသတြင္း၊ သးီ ႏေံွ ျပာင္းလစဲ ိကု ပ္ ်ိဳးျခငး္ ႏွင့္ စပ္လ်ဥး္ ၍ အဆင့္ဆင့္ စိစစအ္ တည္ျပဳၿပးီ စကုိ ္ဧက ကနိ း္ ဂဏနး္ မွနက္ နစ္ ာြ ျဖင့္ ဗဟိုလယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔္ ခဲြမအႈ ဖြဲ႕သ႔ုိ တင္ျပရမည။္ ၇၁။ လယယ္ ာေျမ လပု ္ပငို ခ္ ြင့္ရရိသွ သူ ည္ လယ္ယာေျမတငြ ္ မလူ သတမ္ ွတထ္ ားေသာ ေျမအမ်ိဳးအစား အလိကု ္ စကုိ ပ္ ်ိဳးလ်က္ရိွသည့္ ရာသီသီးႏံွအမ်ိဳးအစားမွ ႏွစရ္ ညွ ္ပင္အမ်ိဳးအစားသ႔ို ေျပာငး္ လစဲ ကို ္ပ်ဳိ း လုပိ ါက လယယ္ ာေျမကို မူလရာသသီ ီးႏအံွ မ်ဳိ းအစားမွ ႏစွ ရ္ ွည္ပင္အမ်ိဳးအစားသ႔ို ေျပာငး္ လဲစုိကပ္ ်ဳိ းခြငျ့္ ပဳ ရန္ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ုးံ သ႔ုိ ေလ်ွ ာက္ ထားရမည္။ ၇၂။ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐းုံ သည္ နညး္ ဥပေဒ ၇၁ အရ ေလ်ွ ာက္ထားခ်ကအ္ ား လယ္ယာေျမကုိ မူလရာသီ သီးႏအွံ မ်ိဳးအစား မွ ႏစွ ္ရွညပ္ င္အမ်ိဳးအစားသ႔ုိ ေျပာင္းလဲစုိက္ပ်ိဳးခငြ ့္ လပု ္ငန္းစာတဲြ ဖငြ လ့္ ွစ္ရမည။္ ၇၃။ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐းံု သည္ ေအာကပ္ ါအခ်က္မ်ားကို စိစစရ္ မည္ - (က) ေလွ်ာကထ္ ားသႏူ ွင့္ ပတ္သက္သည့္ အေၾကာင္းအရာ (ခ) ေလ်ွ ာက္ထားေျမေပၚရွိ ေျမမ်ား၏ ဦးပငုိ အ္ လုိက္ ေျမမ်ဳိ းႀကးီ ႏွင့္ ေျမမ်ိဳးအတနး္ ၊ (ဂ) လကရ္ ေိွ ျမအတန္းအစားႏငွ ့္ ေရရရိွႏိုင္မည့္ အေျခ အေန၊ (ဃ) လကရ္ စိွ ုိကပ္ ်ိဳးထားသည့္ သီးႏအွံ မည၊္ (င) ေျပာငး္ လဲစကို ပ္ ်ဳိ းမည့္ သးီ ႏွံအမညႏ္ ငွ ့္ သးီ ႏံျွ ဖစထ္ နြ ္း ေအာင္ျမင္ႏိုင္မႈ အေျခအေန၊ (စ) သးီ ႏေံွ ျပာင္းလစဲ ိကု ္ပ်ိဳးရသည္အ့ ေၾကာင္းအရငး္ ၊

(ဆ) လပု ္ကုငိ ေ္ ဆာငရ္ ြကမ္ ႈ အေျခအေန၊ (ဇ) အျခားေျမ၌ အျခားစးီ ပာြ းေရးလပု ္ငန္းအေျခအေန၊ (ဈ) ရပက္ ြက၊္ သ႔မို ဟုတ္ ေက်းရာြ အပု ္စု လယ္ယာေျမစီမံ ခန္႔ခြမဲ ႈအဖြဲ႕၏ စစိ စ္ေထာက္ခံခ်က္။ ၇၄။ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐ံးု သည္ လယ္ယာေျမကို မူလရာသီ သီးႏွံအမ်ိဳးအစားမွ ႏစွ ရ္ ွညပ္ ငအ္ မ်ဳိ း အစား သုိ႔ ေျပာငး္ လဲစိုကပ္ ်ိဳးခငြ ့္ ေလွ်ာက္ထားခ်ကႏ္ ွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ လယယ္ ာေျမကို မလူ ရာသသီ ီးႏွံ အမ်ဳိ းအစားမွ ႏွစရ္ ွည္ပင္ အမ်ိဳးအစားသုိ႔ ေျပာငး္ လစဲ ိုက္ပ်ဳိ းခငြ ့္ ေလွ်ာကထ္ ားခ်ကက္ ုိ သေဘာထားမွတ္ခ်က္ျဖင့္ လပု ္ငနး္ စာတြကဲ ုိ ၿမဳိ ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမစမီ ံခနခ႔္ မဲြ အႈ ဖြဲ႕သ႔ုိ တင္ျပရမည။္ ၇၅။ ၿမဳိ ႕နယ္လယယ္ ာေျမ စီမံခနခ႔္ မြဲ ႈအဖြဲ႕သည္ နညး္ ဥပေဒ ၇၄ အရ တငျ္ ပခ်က္ကုိ လက္ခံရရသိွ ည့္ အခါ ထပ္ဆင့္စိစစ၍္ သေဘာထားမွတ္ခ်ကႏ္ ငွ ့အ္ တူ လပု င္ နး္ စာတဲကြ ုိ ခ႐ငို ္လယယ္ ာေျမစမီ ံခနခ႔္ ြဲမႈ အဖဲြ႕မွ တစ္ဆင့္ ေနျပညေ္ တာ္ေကာငစ္ ီ၊ သိုမ႔ ဟုတ၊္ တငို း္ ေဒသႀကီး သမ႔ို ဟုတ္ ျပည္နယ္ လယယ္ ာေျမစမီ ံခနခ႔္ ဲမြ ႈ အဖြဲ႕သ႔ုိ ဆက္လက္တငျ္ ပရမည္။ ၇၆။ ေနျပည္ေတာေ္ ကာငစ္ ီ သ႔မုိ ဟတု ္ တငုိ း္ ေဒသႀကီး သ႔မုိ ဟတု ္ ျပည္နယလ္ ယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ြဲမႈ အဖဲြ႕သည္ နည္းဥပေဒ ၇၅ အရ တင္ျပခ်က္ႏွင့္ စပ္လ်ဥး္ ၍- (က) လယ္ေျမတငြ စ္ ပါးသီးႏွံမွ ႏွစ္ရညွ ္ပင္အမ်ိဳးအစားသ႔ို ေျပာင္းလဲစကုိ ္ပ်ိဳးခငြ ့ျ္ ပဳရန္ ေလွ်ာက္ ထားသည့္ကစိ ၥျဖစ္ပါက သေဘာ ထားမတွ ္ခ်ကႏ္ ငွ အ့္ တူ လုပင္ နး္ စာတကဲြ ုိ ဗဟလို ယ္ယာ ေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ြဲမႈ အဖဲြ႕သ႔ုိ ဆကလ္ က္တင္ျပရမည။္ (ခ) လယေ္ ျမမတွ စ္ပါးလယယ္ ာေျမတငြ ္ မလူ စုကိ ပ္ ်ဳိ းေသာ ရာသီသီးႏအံွ မ်ဳိ းအစားမွ ႏစွ ္ရညွ ္ ပင္ အမ်ဳိ းအစားသုိ႔ ေျပာငး္ လစဲ ိုကပ္ ်ိဳးခငြ ္ျ့ ပဳရနေ္ လ်ွ ာက္ထားသညက့္ စိ ၥျဖစ္ပါက အဆငဆ့္ င့္ တငျ္ ပသည့အ္ ခ်က္အလကမ္ ်ားကစို ိစစ္ၿပးီ ခြင့္ျပဳလ်ွ င္ သးီ ႏွံေျပာင္းလစဲ ကုိ ပ္ ်ိဳးျခင္းအတြက္ ခြင့္ျပဳမနိ ္႔ (ပံုစံ ၁၃) ထတု ေ္ ပးရမည္။ ၇၇။ ဗဟလို ယယ္ ာေျမ စမီ ခံ နခ႔္ မဲြ ႈအဖြဲ႕သည္ နညး္ ဥပေဒ ၇၆၊ နည္းဥပေဒခဲြ (က) အရ တင္ျပခ်ကက္ ို လကခ္ ရံ ရိသွ ည့္အခါ ႏုငိ ္ငေံ တာ္၏အဓကိ စားသးုံ သးီ ႏျွံ ဖစသ္ ည့္ ဆန္စပါးဖလူ မံု ႈကို ထိခုကိ ္မမႈ ရေွိ စေရး အတြကအ္ ဆင့္ဆင့္တင္ျပသည့္ အခ်က္အလက္မ်ားကို စိစစ္ၿပးီ ခြင့ျ္ ပဳပါက သီးႏံွေျပာင္းလဲစကုိ ပ္ ်ိဳးျခင္း အတကြ ္ ခြင္ျ့ ပဳမိန္႔ (ပံုစံ-၁၃) ထုတ္ေပးရမည္။ လယ္ယာေျမကုိ အျခားနညး္ ျဖင့္ အသံုးျပဳျခင္း ၇၈။ ႏငုိ င္ ံေတာ္၏ေရရညွ ္အမ်ဳိ းသားေရးအက်ိဳးစးီ ပြား အလို႔ငာွ စမီ ံကနိ း္ လပု ္ငနး္ ႀကီးမ်ားအတြက္ လယယ္ ာေျမကုိ အျခားနည္းျဖင့္ အသုံးျပဳလိုေသာ စီမံကနိ ္းအေကာင္အထည္ေဖာ္မည့္ ျပညေ္ ထာင္စု ဝန္ႀကီးဌာန သ႔မုိ ဟတု ္ ေနျပည္ေတာေ္ ကာင္စီ သုိမ႔ ဟတု ္ တိုငး္ ေဒသႀကးီ သုိ႔မဟုတ္ ျပည္နယ္အစးုိ ရ အဖဲြ႕သည-္ (က) ဗဟိလု ယယ္ ာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ြဲမႈအဖ႕ဲြ ၏ သေဘာထားမတွ ခ္ ်က္ျဖင့္ ျပညေ္ ထာငစ္ အု စးို ရအဖ႕ြဲ သို႔ တငျ္ ပရမည။္

(ခ) ျပည္ေထာငစ္ အု စိုးရအဖ႕ြဲ ၏ ခငြ ့္ျပဳခ်က္ရရိသွ ည့္အခါ စမီ ကံ ိန္းလုပ္ငနး္ ကို အေကာင္ အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရကြ ႏ္ ငို သ္ ည္။ ၇၉။ ေနျပညေ္ တာေ္ ကာင္စီ သုိမ႔ ဟတု ္ တငို ္းေဒသႀကးီ သို႔မဟတု ္ ျပည္နယအ္ စးုိ ရအဖဲြ႕အလုိက္ ကြ်မ္းက်ငပ္ ညာရငွ မ္ ်ား ေရးဆဲျြ ပဳစ၍ု သက္ဆငုိ ္ရာ ျပညေ္ ထာငစ္ ုဝန္ႀကးီ ဌာနက အတညျ္ ပဳထားၿပးီ ဗဟုိ လယယ္ ာေျမ စမီ ခံ နခ႔္ ြဲမအႈ ဖြဲ႕သ႔ို ႀကဳိ တငေ္ ပးပ႔ထုိ ားေသာ ေက်းလကေ္ ဒသ ဖ႕ံြ ၿဖဳိ းတုးိ တကေ္ ရး ေဆာငရ္ ြက္ မည့္ လုပင္ န္းစီမံခ်က၊္ သမ႔ို ဟတု ္ ၿမဳိ ႕ျပေဒသဖ႕ံြ ၿဖဳိ းတိုးတကေ္ ရး ေဆာင္ရကြ မ္ ည့္ လပု ္ငနး္ စီမံ ခ်ကမ္ ်ားအရ ေက်းလက္ေဒသမ်ား၊ သိုမ႔ ဟုတ္ ၿမိဳ႕ျပေဒသမ်ားတငြ ္ တးုိ တက္လ်ကရ္ ွေိ သာ လူဦးေရႏွင့္ တိုးပာြ းလာေသာ အမိ ္ေထာငစ္ ုမ်ားအတြက္အမိ ္ရာတည္ေဆာကရ္ န္ လယယ္ ာေျမကုအိ ျခားနညး္ ျဖင့္ အသံုးျပဳႏိုင္ခငြ ့္ရသွိ ည။္ ၈၀။ ေက်းလက္ေဒသဖ႕ံြ ၿဖိဳးတိးု တက္ေရးေဆာငရ္ ကြ ္မညလ့္ ပု ္ငနး္ စီမံခ်က္ သို႔မဟတု ္ ၿမိဳ႕ျပေဒသဖ႕ြံ ၿဖဳိ း တိုးတကေ္ ရးေဆာငရ္ ကြ ္မည့္ လုပ္ငန္းစီမခံ ်က္မ်ားအရ ေက်းလက္လူေနမဘႈ ဝ ဖ႕ံြ ၿဖဳိ းတုိးတကေ္ ရးႏွင့္ သကဆ္ ုငိ ္သည့္ စာသငေ္ က်ာငး္ ၊ က်နး္ မာေရးဌာန၊ ေဆး႐ု၊ံ ေဆးေပးခနး္ ၊ စာၾကည့္တိုက္၊ လမး္ ၊ တတံ ား၊ ေက်းလက္ေစ်း၊ ဘာသာေရးအေဆာကအ္ အုံ၊ သသု ာန္ႏွငအ့္ ျခားလိအု ပ္ေသာအေဆာကအ္ အမံု ်ားအတကြ ္ လယ္ယာေျမကို အသုံးျပဳရန္ရပိွ ါက ေအာက္ပါ အခ်က္မ်ားႏွင့္ ညၫီ တြ လ္ ်ွ င္ အသးုံ ျပဳႏငုိ ခ္ ငြ ့ရ္ ိသွ ည-္ (က) စာသင္ေက်ာငး္ အတြက္ျဖစ္ပါက ျပည္ေထာငစ္ အု ဆငပ့္ ညာေရးဝနႀ္ ကးီ ဌာန၏ လုပ္ငနး္ ဆိငု ္ရာ ခငြ ျ့္ ပဳခ်ကရ္ ွိၿပီး ရန္ပုံေငြရရႏွိ ငုိ မ္ ႈ အေျခအေနရျွိ ခငး္ ၊ (ခ) က်န္းမာေရးဌာန၊ေဆး႐ံုႏွင့္ေဆးေပးခနး္ အတြကျ္ ဖစ္ပါကျပည္ေထာင္စုအဆင့္က်နး္ မာေရး ဝန္ႀကီးဌာန၏ လုပင္ န္းဆငို ္ရာ ခငြ ျ့္ ပဳခ်ကရ္ ၿိွ ပးီ ရနပ္ ုေံ ငြရရိႏွ ငို ္မႈ အေျခအေနရျိွ ခင္း၊ (ဂ) ဘာသာေရး အေဆာကအ္ အုံမ်ားအတကြ ျ္ ဖစ္ပါက ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ သာသနာေရး ဝနႀ္ ကးီ ဌာန၏ လပု ္ငနး္ ဆိုငရ္ ာ ခငြ ျ့္ ပဳခ်က္ရၿိွ ပီးရန္ပုံေငြရရွႏိ ုငိ မ္ အႈ ေျခအေနရိွျခငး္ ၊ (ဃ) အျခားကစိ ရၥ ပအ္ တြကျ္ ဖစပ္ ါက သက္ဆုိင္ရာျပည္ေထာငစ္ ုအဆင့္ ဝန္ႀကးီ ဌာန၏ လပု င္ နး္ ဆုငိ ္ရာခြင္ျ့ ပဳခ်ကရ္ ွိၿပးီ ရန္ပေံု ငရြ ရိႏွ ငုိ မ္ ႈ အေျခအေနရွျိ ခငး္ ၊ ၈၁။ လယ္ယာက႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးတးို တက္ေရးအတြက္ လကမ္ ႈလယယ္ ာမွ ေခတ္မီစကမ္ ႈလယ္ယာစနစသ္ ႔ို ကူးေျပာငး္ ရာတငြ ္ လအုိ ပ္သည့္ လယ္ယာသးုံ စက္ကရိ ယိ ာမ်ားထားရရွိ န္ အေဆာကအ္ အံုမ်ား ေဆာက္ လပု ္ျခင္း၊ ဆန္စက္မ်ား တညေ္ ဆာကျ္ ခင္း၊ သးီ ႏံသွ ုေိ လာွ င္သည့္ ဂေုိ ဒါင္မ်ားေဆာကလ္ ုပျ္ ခင္း၊ လအို ပ္ ေသာ ကနု ထ္ ုတလ္ မ္းမ်ားႏွင့အ္ ေျခခံအေဆာကအ္ အုံ တညေ္ ဆာက္ျခင္းမ်ားအတြက္ လယ္ယာေျမကုိ အျခားနည္းျဖင့္ အသုးံ ျပဳႏုငိ ခ္ ငြ ့္ရိွသည။္ ၈၂။ လယယ္ ာေျမကုိ အျခားနည္းျဖင့္ အသးံု ျပဳခြငရ့္ ရိလွ ုိ သူသည္ နညး္ ဥပေဒ ၇၉၊ ၈၀ ႏွင့္ ၈၁ တတ႔ုိ ြင္ ေဖာ္ျပထားေသာ ကစိ ရၥ ပ္မ်ားအပါအဝင္ လယ္ယာေျမကိုအျခားနည္းျဖင့္ အသုံးျပဳလပုိ ါ က လယယ္ ာေျမကုိ အျခားနညး္ ျဖင့္ အသံုးျပဳခငြ ့္ေလ်ွ ာက္လႊာ (ပံစု ံ ၁၄) ျဖင့္ ၿမိဳ႕နယဦ္ းစးီ ဌာန႐းံု သို႔ ေလ်ွ ာက္ထားရမည။္ ၈၃။ ၿမိဳ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ံးု သည္ နည္းဥပေဒ ၈၂ အရ ေလွ်ာက္ထားေသာ ေလွ်ာက္လႊာအား လယယ္ ာ ေျမကို အျခားနညး္ ျဖင့္ အသုံးျပဳခြင့္ လပု င္ န္းစာတဲြ ဖြင္လ့ စွ ္ရမည။္ ၈၄။ ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစီးဌာန႐ုးံ သည္ နည္းဥပေဒ ၈၂အရ ေလ်ွ ာကထ္ ားေသာ ေလ်ွ ာက္လႊာကို လကခ္ ံရရိွ သည့္ေနမ႔ ွ ရက္ေပါငး္ ၃၀ အတငြ း္ ေအာက္ပါအခ်က္မ်ားကို စိစစရ္ မည္ -

(က) ေလ်ွ ာက္ထားသည့္ ေျမအေျခအေန၊ (ခ) ပုိင္ဆိငု ္မႈ အေျခအေန၊ (ဂ) စိုကပ္ ်ဳိ းလပု ္ကိငု ္မႈ အေျခအေန၊ (ဃ) ေဆာကလ္ ုပ္မည့္ အေဆာက္အအံုတည္ေနရာျပေျမပု၊ံ (င) ေလ်ွ ာကထ္ ားသည့ေ္ ျမကို မည္သည့္ ေနရ႔ ကမ္ စွ ၍ ေလ်ွ ာက္ထားသည့္ နည္းလမး္ အတငုိ ္း အသးုံ ျပဳလိေု ၾကာငး္ တငျ္ ပခ်က၊္ (စ) ေလ်ွ ာကထ္ ားေျမႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍သက္ဆငုိ ္ရာရပက္ ြက္(သုိ႔မဟုတ)္ ေက်းရြာအပု စ္ ု လယ္ယာ ေျမစမီ ံခန႔ခ္ ြဲမႈအဖြဲ႕၏ သေဘာထားမွတ္ခ်က္၊ (ဆ) ဦးစးီ ဌာနမ်ား၊လပု င္ နး္ ဌာနမ်ားမွလယ္ယာေျမကို အျခားနည္းျဖငအ့္ သုံးျပဳရန္ ေလ်ွ ာကထ္ ား သည္က့ ိစၥအတကြ ္ သက္ဆုိငရ္ ာအစိုးရဌာန၊ အစးုိ ရအဖ႕ြဲ အစညး္ ၏ လုပင္ န္းဆုိငရ္ ာ ခြင့ျ္ ပဳခ်က္ ပးူ တြဲတင္ျပထားျခငး္ ရ/ွိ မရ၊ိွ (ဇ) ေလ်ွ ာကထ္ ားသည္ေ့ ျမႏွင့္ ပတဝ္ န္းက်င္ေျမမ်ားတည္ရွိမႈ ေဖာ္ျပသည္ေ့ ျမပုံပူးတြဲ၍ အနးီ ပတ္ဝန္းက်င္ ေျမမ်ားေပၚတငြ ္ အသံုးျပဳမအႈ ေျခအေနတင္ျပထားျခင္း ရွိ/မရွိ၊ (ဈ) ရပက္ ကြ ္ သို႔မဟုတ္ ေက်းရြာအပု ္စု လယ္ယာေျမ စမီ ံခန႔ခ္ ြဲမအႈ ဖဲြ႕၏ စစိ စေ္ ထာကခ္ ခံ ်က္။ ၈၅။ ၿမဳိ ႕နယ္ဦးစီးဌာန႐ုးံ သည္ လယ္ယာေျမကုိ အျခားနညး္ ျဖင့္ အသုးံ ျပဳခြငေ့္ လ်ွ ာကထ္ ားခ်က္ႏွင့္ စပလ္ ်ဥ္း၍ လယ္ယာေျမကုိ အျခားနညး္ ျဖင့္ အသံုးျပဳခငြ ့္ ေလ်ွ ာက္ထားခ်က္ကို သေဘာထားမတွ ္ခ်ကျ္ ဖင့္ လပု င္ န္းစာတကြဲ ို ၿမဳိ ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ မြဲ ႈ အဖ႕ြဲ သ႔ို တင္ ျပရမည။္ ၈၆။ ၿမိဳ႕နယ္လယ္ယာေျမ စီမံခန္ခ႔ ြဲမႈအဖဲြ႕သည္ နညး္ ဥပေဒ ၈၅အရ တင္ျပခ်ကက္ ုိ လက္ခရံ ရွသိ ည့္အခါ ယငး္ တင္ျပခ်က္ကုိ လကခ္ ံရရိသွ ည့ေ္ နမ႔ ွ (၁၅)ရကအ္ တငြ ္း ေအာကပ္ ါအခ်က္မ်ားကို စိစစ္၍ သေဘာထား မတွ ္ခ်ကႏ္ ွငအ့္ တူ လပု ္ငန္းစာတြဲကို ခ႐ိငု ္လယ္ယာေျမစီမံ ခန္႔ခြမဲ အႈ ဖ႕ဲြ မတွ စဆ္ င့္ ေနျပည္ေတာေ္ ကာငစ္ ၊ီ သို႔မဟုတ္ တုိင္းေဒသႀကးီ ၊ သုိမ႔ ဟတု ္ ျပည္နယ္လယယ္ ာေျမ စီမခံ န႔ခ္ ြမဲ အႈ ဖ႕ြဲ သ႔ို ဆကလ္ က္တင္ျပရမည-္ (က) အျခားနညး္ ျဖင့္အသံုးျပဳရန္ ေလွ်ာက္ထားသည့္ ေျမဧရယိ ာသည္ အသံးု ျပဳမည့္လပု ္ငန္း ႏငွ ့စ္ ပလ္ ်ဥး္ ၍ အနည္းဆံုးလုအိ ပ္ေသာ ပမာဏ ျဖစ္/မျဖစ၊္ (ခ) နည္းဥပေဒခြဲ (က) ပါေလွ်ာကထ္ ားသည့္ ေျမဧရိယာ၏ပတဝ္ နး္ က်င္တငြ ္ လကရ္ လွိ ပု က္ ုငိ ္ ေနေသာ စကို ပ္ ်ိဳးေရးလုပ္ငနး္ မ်ားအား ထခိ ကုိ ႏ္ ငို ္ျခင္း ရ/ိွ မရိွ၊ (ဂ) စုိကပ္ ်ိဳးေရး လပု ္ငနး္ မ်ားအတြက္ အသးံု ျပဳလ်က္ရိွသည့္ ေရသငြ း္ ၊ ေရထုတ္ စနစမ္ ်ားအား ထခိ ကုိ ္ႏုငိ ျ္ ခင္း ရ/ွိ မရိွ၊ (ဃ) အမ်ားျပည္သူ အသုးံ ျပဳေနသညလ့္ မ္းမ်ား၊ လယယ္ ာ ကုန္ထတု ္လမး္ မ်ား ထခိ ုကိ ႏ္ ုငိ ျ္ ခင္း ရ/ိွ မရ၊ိွ (င) ေလ်ွ ာကထ္ ားသည့္ နည္းလမ္းအတငို ္း သတ္မွတ္ကာလအတငြ ္း ေလ်ွ ာကထ္ ားသည့္ လုပ္ငနး္ ၿပီးစးီ ေအာင္ ေဆာင္ရကြ ႏ္ ငုိ ရ္ မညအ့္ ေျခအေန ရွိ/မရ၊ိွ (စ) ေလ်ွ ာက္ထားသညန့္ ညး္ လမ္းအတိငု း္ အသုံးခ်မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေလွ်ာကထ္ ားသူ ကယုိ ္တငုိ ္ ၏ ကတိဝန္ခခံ ်က္ ပါ/မပါ။

၈၇။ ေနျပညေ္ တာေ္ ကာငစ္ ီ သ႔မုိ ဟုတ္ တုိငး္ ေဒသႀကီး သမ႔ို ဟတု ္ ျပည္နယ္လယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ြမဲ ႈ အဖဲြ႕သည္ နည္းဥပေဒ ၈၆ အရ တင္ျပခ်ကႏ္ ငွ ့္ စပ္လ်ဥ္း၍- (က) လယ္ေျမကုိ အျခားနည္းျဖင့္ အသးံု ျပဳရန္ေလ်ွ ာက္ထားသည္က့ ိစၥျဖစပ္ ါက တင္ျပခ်က္ လက္ခရံ ရိသွ ည္ေ့ နမ႔ ွ ရကေ္ ပါငး္ ၃၀ အတြငး္ သေဘာထားမတွ ္ခ်ကႏ္ ငွ အ့္ တူ လပု ္ငန္း စာတဲကြ ို ဗဟလို ယယ္ ာေျမစီမံခနခ႔္ ဲမြ ႈအဖ႕ဲြ သ႔ို ဆက္လက္တငျ္ ပရမည္။ (ခ) လယေ္ ျမမတွ စ္ပါး လယယ္ ာေျမကို အျခားနညး္ ျဖင့္ အသုးံ ျပဳရန္ ေလွ်ာက္ထားသည့္ ကစိ ုၥ ျဖစ္ပါက အဆင့ဆ္ ငတ့္ ငျ္ ပသည့အ္ ခ်ကအ္ လက္မ်ားကုိ စိစစ္ၿပီးတငျ္ ပခ်က္ လကခ္ ံရရိွ သည္ေ့ နမ႔ ွ ရကေ္ ပါင္း(၃၀)အတငြ ္း သေဘာထားမွတ္ခ်က္ႏငွ ္အ့ တူ လုပ္ငန္းစာတြကဲ ုိ ေနျပည္ေတာ္ ေကာင္စီ သိုမ႔ ဟတု ္ တိုငး္ ေဒသႀကးီ သို႔မဟုတ္ ျပည္နယ္ အစးုိ ရအဖ႕ဲြ သ႔ို တင္ျပရမည။္ ၈၈။ ဗဟလို ယယ္ ာေျမ စီမခံ နခ႔္ ဲမြ ႈအဖဲြ႕သည္ နည္းဥပေဒ ၈၇၊ နည္းဥပေဒခဲြ (က)အရ တင္ျပခ်က္ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ခငြ ္ျ့ ပဳပါက လယေ္ ျမကုိ အျခားနည္းျဖင့္ အသုံးျပဳရန္ ခငြ ့္ျပဳမနိ ္႔ (ပုံစ-ံ ၁၅) ထုတ္ေပးရမည္။ ၈၉။ ေနျပည္ေတာ္ေကာငစ္ ီ သိုမ႔ ဟတု ္ တုိငး္ ေဒသႀကးီ ၊ သိုမ႔ ဟတု ္ ျပညန္ ယအ္ စိုးရအဖ႕ဲြ သည္ နည္းဥပေဒ ၈၇၊ နည္း ဥပေဒခြဲ (ခ)အရ တငျ္ ပခ်က္ႏွငစ့္ ပ္လ်ဥ္း၍ ခငြ ျ့္ ပဳပါက လယ္ေျမမွ တစ္ပါး လယ္ယာ ေျမကို အျခားနညး္ ျဖင့္ အသးံု ျပဳရန္ ခငြ ့ျ္ ပဳမိန႔္ (ပံစု ံ ၁၅-က) ထတု ေ္ ပးရမည။္ ၉၀။ ေနျပညေ္ တာ္ေကာငစ္ ီ သုိ႔မဟုတ္ တငုိ ္းေဒသႀကီး သမ႔ို ဟတု ္ ျပညန္ ယလ္ ယ္ယာေျမ စီမံခနခ႔္ ြဲမႈ အဖြဲ႕သည္ လယ္ယာေျမကုိ အျခားနည္းျဖင့္ အသံးု ျပဳခြငျ့္ ပဳထားသည့္ လပု င္ နး္ မ်ားလုပ္ငန္း ေဆာင္ ရြက္မႈ အေျခအေနႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ခ႐ငုိ ္လယယ္ ာေျမ စီမခံ န္႔ခဲြမႈအဖ႕ြဲ ႏငွ ့္ ၿမိဳ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမစီမခံ န႔ခ္ ဲြမႈအဖဲြ႕ မ်ားကိကု ငြ ္းဆငး္ စစ္ေဆးတင္ျပေစၿပးီ ယငး္ စစေ္ ဆးေတ႕ြ ရခိွ ်က္ကို ဓာတပ္ ုံမတွ တ္ မ္းမ်ားႏငွ ့အ္ တူ လယယ္ ာ ေျမကုိ အျခားနည္းျဖင့္ အသံုးျပဳျခင္းအေျခအေန စိစစ္ေတ႕ြ ရွခိ ်က(္ ပုံစံ ၁၆)ျဖင့္ ဗဟလို ယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ မြဲ ႈ အဖဲြ႕သ႔ုိ (၆)လ (ေျခာက္လ) တစ္ႀကိမ္ တငျ္ ပရမည္။ ၉၁။ ခ႐ိုငလ္ ယ္ယာေျမ စမီ ခံ နခ႔္ မဲြ အႈ ဖြဲ႕ႏငွ ့္ ၿမဳိ ႕နယ္လယယ္ ာေျမ စီမခံ န႔ခ္ ဲမြ အႈ ဖြဲ႕မ်ားက ကြင္းဆငး္ စစ္ေဆး ရာတငြ ္ လယ္ယာေျမကုိ အျခားနည္းျဖင့္ အသုးံ ျပဳခငြ ့္ရရိထွ ားသသူ ည္ ခြငျ့္ ပဳသညေ့္ နရ႔ ကမ္ ွ (၆)လ (ေျခာကလ္ ) အတြငး္ သတမ္ တွ သ္ ည့္ နညး္ လမး္ အတိုင္း စတင္ အသုးံ မျပဳေၾကာင္းေသာ္လည္းေကာင္း၊ သတ္မွတ္ထားသည့္ ကာလအတြငး္ လပု င္ နး္ ၿပးီ စီးျခင္းမရိွေၾကာငး္ ေသာ္လည္းေကာငး္ ေတြ႕ရပိွ ါက သးီ ျခား ကိစၥတစရ္ ပအ္ ျဖစ္ အမတႈ ြဲဖငြ ္လ့ ွစ္၍ ေနျပညေ္ တာေ္ ကာင္စီ သ႔မုိ ဟတု တ္ ိုငး္ ေဒသႀကးီ သ႔မုိ ဟတု ္ ျပညန္ ယ္ လယယ္ ာေျမ စီမံခနခ႔္ ဲမြ အႈ ဖဲြ႕ သုိ႔ ဓာတပ္ ုံမွတ္တမ္းမ်ားႏငွ ့အ္ တူ တငျ္ ပရမည္။ ၉၂။ ေနျပညေ္ တာေ္ ကာင္စီ သ႔မို ဟုတ္ တုိငး္ ေဒသႀကးီ သ႔မို ဟတု ္ ျပညန္ ယလ္ ယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ဲမြ ႈ အဖဲြ႕သည္ နညး္ ဥပေဒ ၉၁ အရ တငျ္ ပခ်က္ကို လကခ္ ရံ ရသွိ ည့္အခါ လယယ္ ာေျမ ဥပေဒ ပဒု ္မ ၃၁ႏွင့္ အညီ အေရးယေူ ဆာငရ္ ြက္ႏိုငရ္ န္ ဗဟိုလယ္ယာေျမစမီ ံခနခ႔္ မဲြ ႈအဖဲြ႕သ႔ုိ တငျ္ ပရမည။္ ၉၃။ ဗဟလုိ ယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ြဲမအႈ ဖ႕ဲြ သည္ နညး္ ဥပေဒ ၉၂ အရ တင္ျပခ်ကက္ ုိ လက္ခရံ ရသွိ ညအ့္ ခါ စိစစသ္ ံးု သပ္ၿပီး လုအိ ပပ္ ါက- (က) လယ္ေျမကို အျခားနညး္ ျဖင့္ အသးုံ ျပဳရန္ ခြငျ့္ ပဳမိန႔က္ ို ပယဖ္ ်က္ရမည။္

(ခ) လယ္ေျမမတွ စပ္ ါး လယယ္ ာေျမႏွငစ့္ ပလ္ ်ဥး္ ၍ ေနျပည္ေတာေ္ ကာငစ္ ီ သ႔မုိ ဟတု ္ တုိငး္ ေဒသႀကးီ သို႔မဟတု ္ ျပည္နယ္အစုးိ ရအဖဲြ႕ကထတု ေ္ ပးထားေသာ ခငြ ျ့္ ပဳမနိ က႔္ ုိ ပယ္ ဖ်က္ ေစရန္ အေၾကာင္းၾကားရမည။္ ၉၄။ ဗဟိလု ယယ္ ာေျမစီမခံ နခ႔္ မဲြ ႈအဖ႕ဲြ သည္ နညး္ ဥပေဒ ၉၃၊ နည္းဥပေဒခ(ဲြ က)အရ ခြငျ့္ ပဳမိန္႔ ပယဖ္ ်က္သည့္ လယယ္ ာေျမကိုလညး္ ေကာင္း၊ နညး္ ဥပေဒခဲြ (ခ)အရ အေၾကာငး္ ၾကားသျဖင့္ ေနျပည္ေတာ္ ေကာငစ္ ီ သုိမ႔ ဟတု ္ တုိင္းေဒသႀကးီ သုိ႔မဟုတ္ ျပည္နယ္အစုိးရအဖ႕ဲြ က ခငြ ္ျ့ ပဳမနိ ္ပ႔ ယ္ဖ်ကသ္ ည့္ လယယ္ ာ ေျမကုိလည္းေကာင္း ျပန္လညသ္ မိ း္ ယရူ မည္။ အခန္း(၁၀) လယယ္ ာေျမကို စီမခံ န႔ခ္ ြဲျခင္း ၉၅။ ႏငုိ င္ ံေတာ္ သုိမ႔ ဟတု ္ ေဒသအစီအစဥအ္ ရ လယ္ယာေျမကို ေခတမ္ စီ ျံ ပစကမ္ လႈ ယ္ယာအျဖစ္ ျပဳျပငေ္ ျပာငး္ လဲေဖာထ္ ုတ္ရာတငြ ္ ယငး္ လယ္ယာေျမ၏နယ္နမိ ိတ္ႏငွ ့္ ဧရိယာအတးုိ အေလ်ာျ့ ဖစ္ေပၚ လာပါက ၿမဳိ ႕နယ္လယ္ယာေျမ စီမံခန႔ခ္ ြဲမအႈ ဖဲြ႕သည္ မူလလယယ္ ာေျမလုပ္ပိငု ခ္ ငြ ္ရ့ ရွိထားသူက စကုိ ္ပ်ဳိ း ရာသအီ ခ်ိနမ္ ီ စကုိ ္ပ်ိဳးႏငုိ ေ္ စရန္ ကငြ း္ ဆင္းစစိ စ္ျခင္း၊ မနွ ္ကန္မွ်တစာြ ညႏိႇ ႈိင္းဆံးု ျဖတျ္ ခငး္ ၊ လယ္ယာေျမ လုပ္ပိငု ္ခြင့္ ျပန္လည္သတ္မွတ္ျခငး္ မ်ားကုိ လယယ္ ာေျမျပဳျပငေ္ ျပာင္းလေဲ ဖာ္ထုတ္ၿပီးသည့္ေန႔မွ ၁၅ ရက္ အတြင္း ၿပီးျပတေ္ အာင္ ေဆာငရ္ ြကေ္ ပးရမည။္ ၉၆။ ႏငုိ ္ငေံ တာ္၏ ေရရညွ ္အမ်ဳိ းသားေရး အက်ိဳးစးီ ပြားအလ႔ငုိ ာွ စမီ ံကိနး္ ကုိ အေကာင္အထည္ေဖာမ္ ည့္ သက္ဆုငိ ရ္ ာဝန္ႀကးီ ဌာနသည္ မိမအိ ေကာငအ္ ထည္ေဖာမ္ ည့္ စီမံကိန္းအတြက္ အနညး္ ဆုးံ အမနွ တ္ ကယ္ လိုအပ္ေသာ ပမာဏကုိ သိမး္ ယူႏငုိ ေ္ ရးအတြက္ ဗဟုိ လယယ္ ာေျမ စီမံခန႔ခ္ မဲြ ႈအဖြဲ႕သ႔ုိ တင္ျပရမည္။ ၉၇။ ဗဟိုလယယ္ ာေျမ စမီ ခံ န္ခ႔ မဲြ ႈအဖ႕ြဲ သည္ လယယ္ ာေျမမ်ားမလအုိ ပဘ္ ဲ ဆးံု ႐းႈံ မမႈ ရွိေစေရးအတကြ ္ လည္းေကာငး္ ၊ ဆန္စပါးဖလူ မံု ကႈ ုိထိခုကိ ္မမႈ ရွေိ စေရးအတကြ လ္ ည္းေကာငး္ စစိ စၿ္ ပီးစီမံကိန္းကုိ အေကာင္ အထည္ေဖာမ္ ည့္ သကဆ္ ိုင္ရာဝနႀ္ ကးီ ဌာနအတကြ ္ သိမး္ ယူသငေ့္ သာ လယယ္ ာေျမကို အနညး္ ဆုံး ပမာဏ ျဖစ္ေစရန္ သေဘာထားမွတ္ခ်ကျ္ ဖင့္ ျပညေ္ ထာင္စအု စုးိ ရအဖ႕ြဲ သ႔ုိ တငျ္ ပရမည္။ ၉၈။ ျပည္ေထာငစ္ ုအစိုးရအဖ႕ဲြ သည္ နညး္ ဥပေဒ ၉၇ အရ ဗဟိလု ယ္ယာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ ြဲမအႈ ဖဲြ႕၏ ေထာက္ခတံ ငျ္ ပခ်က္ကို စစိ စသ္ းံု သပၿ္ ပီး သမိ ္းယူသင့္ေသာ လယယ္ ာေျမပမာဏကုသိ ာ သမိ ္းယူရမည။္ ၉၉။ ျပည္ေထာငစ္ အု စုးိ ရအဖ႕ဲြ ကေသာလ္ ည္းေကာငး္ ၊ ဤကိစအၥ လို႔ငွာ ျပည္ေထာငစ္ ုအစုိးရအဖ႕ြဲ က ခန္အ႔ ပ္ေသာအာဏာပငုိ က္ ေသာ္လညး္ ေကာင္း၊ အျခားနည္းျဖင့္အသုံးျပဳရန္အမိန႔ေ္ ၾကာ္ျငာစာျဖင့္ ထတု ္ျပန္ သည့္ ကစိ ၥမတွ စပ္ ါး ကြ်၊ဲ ႏာြ း စားက်ကမ္ ်ားႏွင့္ ရြာဘံု ေျမမ်ားကို မပ်က္စီးေစရန္ စီမံေဆာင္ရြက္ရမည္။

အခနး္ (၁၁) တရားစဆဲြ ျို ခငး္ ၁၀ဝ။ လယ္ယာေျမဥပေဒပဒု မ္ - ၁၂ ပါ စည္းကမ္းခ်ကအ္ ားလံးု ကျုိ ဖစ္ေစ၊ စည္းကမး္ ခ်က္တစခ္ ခု ုကို ျဖစ္ေစ လိုကန္ ာရန္ပ်ကက္ ကြ ေ္ သာ လယ္ယာေျမလပု ပ္ ိငု ခ္ ငြ ့္ ရရသိွ အူ ား ပုဒမ္ -၁၉ အရ အမိန႔ခ္ ် မွတ္ႏငို ရ္ န္ ဝနႀ္ ကးီ ဌာနက ခန္႔အပ္သည့္ လယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ မဲြ ႈအဖ႔သြဲ ည-္ (က) မိမခိ ်မတွ ္သည့္ အမိန္႔ပါ သတ္မတွ ္ရကေ္ က်ာ္လြန္သညအ္ ထိ ယင္းအမိန္႔ကို လကုိ န္ ာျခငး္ မရိသွ အူ ား လယယ္ ာေျမ ဥပေဒပုဒ္မ - ၃၅ အရ အေရးယူႏငို ္ေရးအတကြ ္ သကဆ္ ိုင္ရာ တရား႐းုံ သုိ႔ ဦးတကုိ ေ္ လွ်ာက္ထား၍ တရားစဲဆြ ႏို ိငု သ္ ည။္ (ခ) ယင္းသ႔ုိ တရားစြဲဆုသိ ညအ့္ ခါ တစဆ္ င္ျ့ မင့္လယ္ယာေျမစမီ ံခနခ႔္ ဲြမအႈ ဖြဲ႕သို႔ ခ်က္ျခင္း တငျ္ ပရမည။္ ၁၀၁။ ၿမဳိ ႕နယဦ္ းစီးဌာန႐ံးု သည္ နညး္ ဥပေဒ ၁၀ဝ၊ နည္း ဥပေဒခဲြ (က)အရ တရားစဲဆြ ုိေသာ အမမႈ ်ားတြင္ သက္ဆိုင္ရာ တရား ႐းုံ က ခ်မတွ ္သညအ့္ မိနႏ႔္ ွင့္ စပလ္ ်ဥး္ ၍ မတွ ္တမ္းထားရရိွ မည္။ ၁၀၂။ ၿမဳိ ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမ စီမံခနခ႔္ ြဲမႈအဖြဲ႕သည္ လယ္ယာေျမလုပ္ပုငိ ခ္ ငြ ့္ရရွိသကူ လယယ္ ာေျမ လပု ပ္ ငို ္ခငြ ္အ့ ားလးံု ကုိျဖစေ္ စ၊ တစစ္ တိ ္တစ္ပိငု း္ ကိုျဖစေ္ စ ႏငုိ င္ ံေတာအ္ စးို ရ၏ ခြင့္ျပဳခ်က္မရရဘွိ ဲ ႏုိင္ငျံ ခား သား သိုမ႔ ဟတု ္ ႏုိင္ငံျခားသားပါဝငသ္ ည့္ အဖ႕ဲြ အစည္းကုိ ေရာင္းခ်ျခငး္ ၊ ေပါင္ႏွံျခငး္ ၊ ငွားရမ္းျခင္း၊ လဲလယွ ္ ျခငး္ ႏငွ ့္ ေပးကမ္းျခငး္ မ်ားျပဳလုပေ္ ၾကာငး္ နည္းဥပေဒ ၅၄၊ နညး္ ဥပေဒခဲြ (ခ)အရ တငျ္ ပခ်ကက္ ုိ လက္ခံ ရရွိလွ်င္ ေသာလ္ ညး္ ေကာငး္ ၊ မိမိကုယိ တ္ ငုိ ္သိရိွလွ်ငေ္ သာ္လညး္ ေကာင္း၊ လယ္ယာေျမဥပေဒပဒု မ္ ၃၇ အရ အေရးယႏူ ငုိ ေ္ ရးအတကြ ္ သက္ဆငုိ ရ္ ာရဲတပဖ္ ႕ြဲ စခန္းတငြ ္ ပထမသတငး္ ေပး၊ တငုိ တ္ နး္ ခ်က္ေရးဖငြ ္၍့ တရားစဲဆြ ုိႏုငိ ္သည။္ အခနး္ (၁၂) ေျမႏကု ်ြ န္းေျမလပု ပ္ ငို ခ္ ငြ ခ့္ ်ထားျခငး္ ၁၀၃။ ေျမႏကု ်ြ န္းေျမမ်ားသညလ္ ညး္ ေကာင္း၊ ေျမႏုက်ြ န္းေျမ သမ႔ုိ ဟုတ္ ကမး္ ေျခႏွင့္ဆကစ္ ပ၍္ ေပၚထြနး္ လာေသာ ေျမႏုမ်ားသည္လညး္ ေကာင္း၊ အရြယအ္ စားအားျဖငျ့္ ဖစေ္ စ၊ တည္ေနရာအားျဖင္ျ့ ဖစေ္ စ၊ ပစုံ ံ အားျဖင္ျ့ ဖစေ္ စ ႏစွ စ္ ဥႏ္ စွ တ္ ုငိ ္းေျပာင္းလဲေလ့ရိွသျဖင့္ ေပၚထနြ း္ ေသာေျမႏကု ်ြ န္းေျမႏွင့္စပလ္ ်ဥး္ ၍ လုပ္ပိုင္ ခငြ က့္ ႏို စွ စ္ ဥခ္ ်ထားရမည။္ ၁၀၄။ ေျမႏုက်ြ န္းေျမပိုင္လပု ပ္ ိငု ခ္ ငြ က့္ ို တစ္ႏစွ ္တစ္ရာသီအတကြ သ္ ာခ်ထားရမည္ျဖစ္ၿပီး ႏစွ စ္ ဥ္ ေႏထြ ယ္ ေရးအမီ က်ြ နး္ ေရမလမႊ း္ မးို မီကတညး္ ကပင္ ႀကိဳတင္စမီ ံထားရမည္။ ၁၀၅။ ေျမႏကု ြ်န္းေျမ လုပ္ပငို ္ခငြ ့္ခ်ထားေရးအတြက္ စမီ ံခန္ခ႔ ဲြရာတငြ ္ ၿမဳိ ႕နယလ္ ယယ္ ာေျမစမီ ခံ န႔ခ္ မဲြ ႈအဖ႕ြဲ သည-္

(က) ရပ္ကြက္ သမ႔ို ဟတု ္ ေက်းရြာအုပစ္ ု လယ္ယာေျမစမီ ံခနခ႔္ ြမဲ ႈအဖြဲ႕မ်ားႏွင့္ ညႏိႇ ိႈင္း၍ ခ႐ိငု ္ လယယ္ ာေျမ စီမံခန႔ခ္ မြဲ ႈအဖ႕ြဲ ၏အတည္ျပဳခ်ကျ္ ဖင့္ ေျမႏကု ်ြ နး္ ေျမႏငွ ့္အနီးကပဆ္ ုးံ ျဖစ္ ေသာ ေက်းရာြ မ်ားကို သတ္မတွ ္ရမည္။ (ခ) ေျမႏကု ြ်န္းေျမႏွင့္အနီးကပဆ္ ံးု ေက်းရာြ မ်ား၏ရြာစည္း႐းုိ ႏွင့္ ေျမႏုကြ်နး္ ေျမေပၚရွိ လုပ္ကငို ္ ႏုိင္ေသာ ေျမ၏အနားေရးတ႔ုိ အတုိဆးုံ အကြာအေဝးကို ႏငိႈ း္ ယဥွ စ္ ဥး္ စားရမည္။ ေက်းရာြ အပု စ္ နု ယန္ မိ ိတႏ္ ွင့္ ႏႈိငး္ ယွဥ္ျခင္းမျပဳရ။ (ဂ) ေျမႏုကြ်နး္ ေျမတငြ ္ နယန္ မိ ိတ္တည္ၿမသဲ ြားေသာ ကြ်နး္ ေျမရင္မ့ ်ားႏငွ စ့္ ုိက္ပ်ိဳး၍ မရႏငို ္ ေသး ေသာ သဲေသာငေ္ ျမမ်ား၊ က်ဴေတာႏွင့္ ကုငိ ္းေတာမ်ား မပါဝငေ္ စရ၊ (ဃ) စိကု ္ပ်ဳိ းႏငုိ ္ေသာ ေျမသားနယ္နိမတိ ္ကို တငုိ း္ တာ၍ ေျမပံုသတမ္ တွ ္ေရးဆဲျြ ခင္းႏွင့္ ဧရယိ ာ တြက္ခ်ကျ္ ခငး္ မ်ား ေဆာငရ္ ြက္ၿပီး၊ တြက္ခ်က္ရရွိေသာ ဧရိယာအေပၚ အေျခခံရမည္။ ၁၀၆။ ၿမဳိ ႕နယ္လယယ္ ာေျမ စီမံခန္ခ႔ ဲမြ ႈအဖ႕ဲြ သည္ ေျမႏု ကြ်နး္ ေျမကုိ လုပပ္ ငို ္ခြင္ခ့ ်ထားရာတငြ -္ (က) ယခငႏ္ ွစက္ လုပ္ပငို ခ္ ြငခ့္ ်ထားေပးခ့ဲမကႈ ိုလညး္ ထည္သ့ ြငး္ စဥ္းစားႏိုငသ္ ည။္ သုိ႔ရာတြင္ ယငး္ အခ်က္ကို အဓိကအေျခခံ၍ သတမ္ တွ ္ျခင္းမျပဳရ။ (ခ) ေျမႏုကြ်န္းေျမႏွင့္အနီးကပဆ္ ံုးဟု သတ္မတွ ္သညေ့္ က်းရာြ မွ စီးပာြ းေရးစစတ္ မး္ အရ ထနြ ္ယက္စိကု ္ပ်ဳိ းႏုငိ ေ္ သာအင္အားရသိွ ည့္ လယ္မ့၊ဲ ယာမဲ့မ်ား၊ သရူ င္းငွားမ်ားႏငွ ့္ လယ္ယာ လုပသ္ ားမ်ားကိုသာ လပု ္ပုိငခ္ ငြ ္ခ့ ်ထားေပးရန္ ေရြးခ်ယရ္ မည္။ (ဂ) နည္းဥပေဒခ(ဲြ ခ)အရေရြးခ်ယ္ခရံ သမူ ်ားသညေ္ ျမႏကု ြ်န္းေျမတြငလ္ ပု ္ကိုငရ္ ပါကယငး္ ေဒသ ပတဝ္ န္းက်င္ရိွ သာမန္ေတာငသ္ ူလယသ္ မားခစံ ားရသည့္ အက်ဳိ းအျမတခ္ နသ႔္ ာ ရရေိွ စ ရနရ္ ညမ္ ွန္း၍ လူဦးေရအလုကိ ္ လုပ္ပငုိ ခ္ ငြ ဧ့္ ရိယာသတ္မတွ ္လ်ာထားရမည္။ (ဃ) နညး္ ဥပေဒခ(ဲြ ဂ)အရ သတမ္ တွ သ္ ည့အ္ တုိင္း လုပပ္ ိုငခ္ ြင့္ ခ်ထားေပးပါက ယငး္ ေဒသ ပတ္ဝနး္ က်င္ရိွ သာမနေ္ တာငသ္ ူ လယ္သမားမ်ားထက္ ပမုိ ိုျမင္မ့ ားေသာ အက်ဳိ းအျမတက္ ို ခစံ ားႏိငု သ္ ည့္ အေျခအေနျဖစ္ေပၚေနလွ်င္ အလပု အ္ ကိငု အ္ ခငြ အ့္ လမး္ နည္းပါးသည့္ ပတ္ဝနး္ က်င္ရိွ အနးီ ဆံးု ေက်းရာြ မွ ထြန္ယက္ စုိကပ္ ်ဳိ း ႏငုိ ္ေသာ အင္အားရိသွ ည့္ လယ္မ၊ဲ့ ယာမ့ဲမ်ား၊ သူရငး္ ငွားမ်ားႏွင့္ လယယ္ ာလပု သ္ ားမ်ားကို ထပ္မျံ ဖည့္စကြ ္၍ လုပပ္ ိငု ္ခငြ ့္ ဧရယိ ာ သတမ္ ွတ္လ်ာထားရမည္။ (င) ေတာငသ္ လူ ယ္သမားအိမေ္ ထာငသ္ ားစု တစစ္ ုအတြက္ သတမ္ တွ လ္ ်ာထားသည့္ ဧရိယာ အတငုိ း္ အကကြ မ္ ်ား ႐ုကိ ္၍ အမွတစ္ ဥ္တပ္ထားရမည။္ (စ) ေရြးခ်ယ္ထားသည့္ ေတာငသ္ ူလယသ္ မား အိမ္ေထာင္မသိ ားစမု ်ားအား ယငး္ တ႔၏ုိ ေက်းရြာႏငွ ့္ နးီ စပ္ရာအကကြ ္မ်ားကုိ မစဲ နစ္ ျဖင့္ ခ်ထားေပးရမည။္ ၁၀၇။ ၿမဳိ ႕နယ္လယယ္ ာေျမစမီ ံခနခ႔္ ြဲမႈအဖြဲ႕သည္ ေျမႏကု ြ်နး္ ေျမ လပု ပ္ ိငု ္ခငြ ္ခ့ ်ထားသညက့္ စိ ရၥ ပ္မ်ားႏငွ ့္ စပလ္ ်ဥး္ ၍ ေျမႏုကြ်နး္ တစခ္ ုခ်ငး္ အလကို ္ ေျမႏကု ်ြ န္းေျမလုပပ္ ိငု ခ္ ြငရ့္ ရိသွ ူမ်ား မွတပ္ တုံ ငစ္ ာရငး္ (ပုစံ -ံ ၁၇)ျဖင့္ ျပဳစုထားရရွိ မည္။

၁၀၈။ ေျမႏကု ြ်န္းေျမ လုပ္ပိငု ္ခြင့ႏ္ ငွ ့္ စပလ္ ်ဥ္း၍- (က) ၿမဳိ ႕နယတ္ စခ္ အု တြင္းရပက္ ြက္ သ႔မို ဟတု ္ ေက်းရြာအုပ္စု အခ်ငး္ ခ်ငး္ အျငငး္ ပြားျခင္းျဖစ္ ပါကၿမဳိ ႕နယလ္ ယ္ယာေျမစီမခံ နခ႔္ ြဲမႈအဖဲြ႕သည္ ရပက္ ြက္ သို႔မဟတု ္ ေက်းရာြ အပု စ္ ုလယ္ ယာ ေျမ စီမခံ နခ႔္ ဲြမႈအဖဲြ႕မ်ားႏငွ ့္ ကငြ ္းဆငး္ စစေ္ ဆး၍ ညိႏႇ ငႈိ ္းေျဖရွင္းၿပီး ခ႐ငုိ ္ လယ္ယာေျမ စီမံခန႔ခ္ မဲြ အႈ ဖဲြ႕မတွ စ္ဆင့္ တိုငး္ ေဒသႀကီး သုိ႔မဟတု ္ ျပညန္ ယ္လယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ြဲမႈအဖ႕ဲြ သို႔ တငျ္ ပအဆးံု အျဖတ္ ခယံ ူရမည။္ (ခ) ခ႐ငုိ ္တစ္ခုအတြင္း ၿမဳိ ႕နယ္အခ်င္းခ်ငး္ အျငငး္ ပာြ းျခငး္ ျဖစပ္ ါက ခ႐ိုင္လယယ္ ာေျမ စမီ ံခန္ခ႔ ြဲမႈ အဖြဲ႕သည္ ၿမိဳ႕နယ္လယ္ယာေျမ စမီ ံခန္႔ခဲြမအႈ ဖြဲ႕မ်ားႏငွ ့္ ကငြ း္ ဆငး္ စစေ္ ဆး၍ ညိႏႇ ငႈိ ္း ေျဖရွင္းၿပးီ တုငိ ္း ေဒသႀကးီ ၊ သ႔မို ဟတု ္ ျပညန္ ယလ္ ယယ္ ာေျမစီမံခန႔ခ္ ဲြမႈအဖဲြ႕သ႔ို တင္ျပ အဆးုံ အျဖတ္ခယံ ူရမည္။ (ဂ) တိုငး္ ေဒသႀကီး သုိမ႔ ဟုတ္ ျပညန္ ယတ္ စ္ခုအတငြ ္း ခ႐ငုိ ္အခ်ငး္ ခ်ငး္ အျငငး္ ပြားျခငး္ ျဖစပ္ ါက တငုိ း္ ေဒသႀကးီ ၊ သို႔မဟတု ္ ျပည္နယ္လယ္ယာေျမစမီ ခံ နခ႔္ ဲြမႈအဖ႕ြဲ က ကြင္းဆငး္ စစေ္ ဆး၍ ညႏိႇ ငႈိ ္းဆးုံ ျဖတရ္ မည။္ (ဃ) တငုိ ္းေဒသႀကးီ သုိမ႔ ဟတု ္ ျပည္နယလ္ ယယ္ ာေျမ စီမခံ နခ႔္ မဲြ ႈအဖြဲ႕၏ ဆုံးျဖတခ္ ်ကသ္ ည္ အၿပီးအျပတ္ျဖစ္ေစရမည္။ ၁၀၉။ တုိငး္ ေဒသႀကီး သို႔မဟတု ္ ျပည္နယ္အခ်င္းခ်င္း အျပင္းပာြ းသည့္ ေျမႏုကြ်နး္ ေျမမ်ားႏငွ ့္ စပ္လ်ဥး္ ၍ သကဆ္ ိငု ရ္ ာ တငုိ ္းေဒသႀကီး သမ႔ုိ ဟတု ္ ျပညန္ ယလ္ ယ္ယာေျမ စမီ ံခန႔ခ္ ဲြမႈအဖ႕ဲြ မ်ားက ဗဟိလု ယ္ယာေျမ စီမံခန႔ခ္ ြဲမအႈ ဖဲြ႕သ႔ုိ တင္ျပ၍ အဆးံု အျဖတခ္ ယံ ရူ မည္။ ၁၁၀။ ေျမႏုက်ြ န္းေျမနယန္ ိမတိ ္ကအို ျငငး္ ပြားမမႈ ရဘိွ ဲခဲေြ ဝခ်ထားႏုိင္ရန္ အုပ္ခ်ဳပေ္ ရးနယ္နိမိတက္ ို ေခတ္မီ ေျမတိငု ္းကရိ ိယာမ်ားျဖင့္ စနစတ္ က် တိုင္းတာမွတ္တမး္ တင္၍ ၿမဳိ ႕နယ၊္ ရပက္ ကြ ္ သုိမ႔ ဟတု ္ ေက်းရြာအုပ္စု အလိုက္ သတ္မွတ္ထားသည့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးနယန္ ိမတိ မ္ ်ားတြင္ မွတတ္ ငုိ မ္ ်ား သတ္မတွ စ္ ုကိ ္ထရူ မည။္ ယင္းသ႔ေုိ ဆာငရ္ ြကရ္ န္အခက္အခဲရိမွ ွသာ ယခငက္ သတ္မတွ ခ္ ေဲ့ သာ ေျမျပင္ရိအွ မာခံ အမတွ ္အသားမ်ား အရ တိုငး္ တာေရးဆဲြေဖာျ္ ပထားသည့္ အေမ်ွ ာ္မ်ဥး္ ေၾကာငး္ ၊ နယ္နမိ ိတအ္ မွတ္အသားမ်ားျဖင့္ ချြဲ ခားသတ္ မွတ္ ရမည။္ ၁၁၁။ တုငိ ္းေဒသႀကးီ သ႔မုိ ဟတု ္ ျပည္နယလ္ ယယ္ ာေျမ စမီ ခံ န္ခ႔ ဲြမႈအဖဲြ႕သည္ ေျမႏုက်ြ နး္ ေျမ လပု ပ္ ိငု ္ခြင့္ ကစုိ ီမံခန႔ခ္ ရြဲ ာတြင္နယေ္ ျမလုံၿခဳံ ေရး၊ တရားဥပေဒစုးိ မးို ေရးႏငွ ့သ္ က္ဆငို လ္ ာပါက တုငိ း္ ေဒသႀကီး သုိမ႔ ဟုတ္ ျပည္နယအ္ စုိးရအဖ႕ဲြ သ႔ုိ တင္ျပ၍ ေဆာင္ရြက္ ရမည။္ ၁၁၂။ ေျမႏကု ်ြ နး္ ေျမ လုပ္ပငို ္ခြင့္ ရရိွထားသသူ ည္ - (က) တစႏ္ စွ တ္ စရ္ ာသသီ ာလပု ္ပုိင္ခြငရ့္ ရျိွ ခငး္ ျဖစ္သျဖင့္ မတွ ္ပုတံ ငေ္ ၾကးေပးေဆာင္ရနမ္ လုိဘဲ ေျမခနြ က္ ုိသာ ထမး္ ေဆာငရ္ မည္။ (ခ) ေျမႏကု ြ်န္းေျမလုပပ္ ုိငခ္ ငြ ့ႏ္ ွင္စ့ ပလ္ ်ဥ္း၍ဗဟလုိ ယယ္ ာေျမစမီ ံခန႔ခ္ ြမဲ ႈအဖ႕ြဲ ႏွင့္ ဦးစီးဌာနတ႔ကို ထတု ျ္ ပနေ္ သာအမိနေ႔္ ၾကာ္ျငာစာ၊အမိန္ၫ႔ နႊ ၾ္ ကားခ်ကႏ္ ငွ ့လ္ ုပထ္ ံုးလုပန္ ညး္ မ်ားကလို ုကိ န္ ာ ရမည။္

အခနး္ (၁၃) အေထေြ ထြ ၁၁၃။ ေတာငသ္ ူလယ္သမားမ်ား၏ လမူ ႈစီးပာြ းဘဝျမင့္မားတးို တကေ္ စေရးကိုေရးွ ႐၍ႈ ေတာငသ္ ူလယ္ သမားအဖြဲ႕စည္းကုိ ဖ႔စဲြ ညး္ ႏိုင္ေရးအတကြ ္ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားႏငွ ္အ့ ညီ ဖ႕ြဲ စညး္ ေဆာငရ္ ြက္ႏိုင္သည္။ ၁၁၄။ လယယ္ ာေျမ အသးုံ ျပဳခငြ ့္ရရိွထားသူသည္ လယ္ယာေျမ လပု ္ပုိငခ္ ြင့ျ္ ပဳလကမ္ ွတ္ရရိွရန္ ေလွ်ာကထ္ ားျခငး္ မရပိွ ါက လယယ္ ာေျမလပု ပ္ ိငု ္ခငြ ရ့္ ရိသွ အူ ျဖစ္သတမ္ တွ ျ္ ခငး္ မခံရသညအ့္ တကြ ္ လယယ္ ာ ေျမ လပု ပ္ ုငိ ္ ခငြ ရ့္ ရွသိ ၏ူ အခြငအ့္ ေရးကို ရပုငိ ္ခငြ ့္မရိေွ စရ။ ၁၁၅။ ဗဟိလု ယ္ယာေျမစီမံခန႔ခ္ ဲမြ ႈအဖ႕ဲြ သညလ္ ယ္ယာေျမလပု ပ္ ိုငခ္ ြင္ျ့ ပဳလက္မွတ္ပ်က္စးီ ျခင္း၊ ေပ်ာက္ဆံးု ျခင္းမ်ားႏငွ ့္စပလ္ ်ဥ္း၍ ေဆာင္ရကြ ရ္ မည့္ အခ်ကမ္ ်ားကုိ သတ္မွတ္ေပးရမည္။ ၁၁၆။ ဗဟလို ယ္ယာေျမ စီမခံ နခ႔္ ြမဲ အႈ ဖ႕ြဲ သည္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမး္ ေရး၊ ေရေဝေရလဧဲ ရိယာ ႏွင့္ သစ္ေတာသစပ္ င္မျပဳနး္ တးီ ေရး၊ေျမဆလီ ႊာမပ်ကစ္ ီးေရး၊ရာသဦ တထု နိ း္ သိမ္းႏုငိ ေ္ ရးတ႔အုိ တြက္ ေရြ႕ေျပာင္း ေတာင္ယာစနစမ္ ေပ်ာကေ္ စေရးႏငွ က့္ ုန္းျမငေ့္ လကွ ားထစလ္ ယယ္ ာစုကိ ္ပ်ိဳးေရးစနစ္မ်ား တးို တက္ေပၚထနြ း္ လာေစေရး ထိေရာက္စြာ အားေပးေဆာငရ္ ြကရ္ မည။္ ၁၁၇။ ေအာကပ္ ါနည္းဥပေဒမ်ားကုိ ဤနညး္ ဥပေဒမ်ား ျဖင့္ ႐ုပ္သမိ း္ လိုကသ္ ည္ - (က) ၁၉၅၄ ခႏု ွစ္၊ လယယ္ ာေျမ ႏငုိ ္ငပံ ိုငျ္ ပဳလပု ္ေရး နည္း ဥပေဒမ်ား။ (ခ) ၁၉၆၃ ခုႏစွ ္၊ သးီ စားခ်ထားေရး နည္းဥပေဒမ်ား။ (ပ)ုံ ျမင့လ္ ႈိင္ ျပညေ္ ထာငစ္ ဝု န္ႀကီး လယ္ယာစကုိ ္ပ်ိဳးေရးႏွင့္ ဆညေ္ ျမာင္းဝနႀ္ ကးီ ဌာန