8. Sınıf Yaprak Test Fen Bilimleri

TEST 45 ESTİ len elektrik akımlarına karşı korur. Kafes kesintisiz iletkenler- neyi temas etmeyecek şekilde sarmalıdır. Bu da iyi örülmüş n doğrudan toprağa bağlanmış olması ve ağ gözlerinin sık ol- ine örnek verilmiştir. Ağ gözü Yakalama uçları s ğı İletken tel • • • Toprak nın etkilerinden toprak bağlantısı sayesinde korur. çları havadaki elektrik akımıyla temas eder ve iletken tel yar- ğlar. ayısı daha az olursa elektrik akımı insana zarar verebilir. nın farklı noktalardan toprağa daha kolay geçmesini sağlar.   C) I, II ve IV  D) I, II, III ve IV ımdan korunma amaçlı sahip olduğu donanım gösterilirken elektriksel akım durumu gösterilmiştir. Şekil-2 e yelkensiz ve donanımsız teknelerin yıldırımdan korunma iletken halatlar üzerinden buluta doğru ilerler. ük geçişi tekne içinden gerçekleşir. bi davranan deniz suyuna aktarılmıştır. ki ederek yıldırım anında elektrik yüklerinin tekne içinden ge-

8. FEN BİLİMLERİ SINIF KAZANIM TESTİ 1. Elektrik enerjisi ısı, ışık, ses ve hareket enerjisine dönüşe hazlara örnektir. Elektronik ve mekanik birimlerden oluş robot denir. Robotlar, ışık, ses, sıcaklık gibi çevresel fak elektrik motorlarından oluşur. Motorlar sensörden gelen Geri Elektrik Pil Elektrik motoru motoru 1 Pil 2 Algılama İleri Sol sensörü Sağ Yukarıda engelden kaçan bir robotun izlediği yol ve dev • 1 ve 2 numaralı motorlar aynı anda ileriye doğru eşit • 1 numaralı motor çalışırken 2 numaralı motor yavaşl • 2 numaralı motor çalışırken 1 numaralı motor yavaşl Yoldaki engelden kaçarak ok işareti istikametinde ilerl A) Elektrik motorları pildeki elektrik enerjisini hareket e B) Elektrik motorlarının çalışma hızı iki defa değişmişti C) Robottaki konuşma sesi elektrik motorları sayesinde D) Robotta elektrik enerjisi üç farklı enerji türüne dönü 2. Yanda beher içine yerleştirilmiş nikel-krom tel, kablolar nıyor. Beher içine bir miktar su eklendikten sonra termom mometrenin gösterdiği değer anahtar açıkken 20 °C’u g patılıp bir süre bekletildiğinde ise termometre 30 °C’u g Düzenekte gerçekleşen enerji dönüşümü dikkate alındı hangisi söylenemez? A) Suyun sıcaklığının artması elektrik enerjisinin ısı ener nıtlar. B) Düzenekte iki tane pil olsaydı aynı süre sonunda dah si ısı enerjisine dönüşürdü. C) Nikel-krom telin sarmal şeklinde kıvrımlı olması dire D) Beher içindeki su daha az olsaydı termometre değe tarı da fazla olurdu.

TEST 46 ELEKTRİK ENERJİSİNİN DÖNÜŞÜMÜ - I ebilen bir enerjidir. Robotlar da bu dönüşümün sağlandığı ci- TEST - 22şan, algılama özelliğine sahip olan programlanabilir cihazlara ktörleri algılayan sensörlerden ve hareket etmesini sağlayan n verilere göre dönmeye başlar ya da durur. Konuşma Algılama sesi sensörü Işık Engel vre şeması verilmiştir. Buna göre; t hızla çalışırsa yön değiştirmeden ilerler. larsa robot sola döner. larsa robot sağa döner. leyen bu robotla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez? enerjisine dönüştürmüştür. ir. e elde edilmiştir. üşmüştür. r yardımıyla pile bağla- Pil Termometre metre yerleştiriliyor. Ter- gösteriyor. Anahtar ka- Anahtar gösteriyor. ığında aşağıdakilerden rjisine dönüştüğünü ka- Nikel-krom tel ha fazla elektrik enerji- enci artırdığından ısınmasına neden olur. eri daha fazla olacağından ısıya dönüşen elektrik enerjisi mik-

SINIF8 . FEN BİLİMLERİ KAZANIM TE 3. Elektrik tesisatındaki gerilim değişikliği devreden çok yük ların bozulmasına yol açar. Bunu engellemek için yüksek lanılır. Sigortaların akım değeri her zaman cihazların çalış Elektrik Ana kolon direği sigortası ( Elektrik sayacı Banyo ( Yukarıda bir eve ait elektrik bağlantı şeması görülmekted lışmaktadır. Buna göre şemadaki ana kolon sigortası, L sigortası ve olabilir? Ana kolon sigortası A) B) L sigortası 25 A 32 A 13 A 11 A Elektrikli fırın 8A 6A 4. Elektrik enerjisinin farklı enerji türlerine dönüşebileceğini basıncı ve gazların akışkanlık özelliklerinden yararlanarak Etkinliğin yapılışı: 1. Yumuşak plastik malzemeden dairesel bir parça kesile 2. Çöp şiş, pipet ve kapaklardan ön ve arka tekerlekler y deye sabitlenir. 3. Plastik kabın kapağının ortasına pervaneye sabitlenmi pağa ince delikler açılır. 4. Spiral hortum plastik kabın yan tarafına takılır ve plast ye sabitlenir. 5. Pil yatağı ve anahtar gövdeye sabitlendikten sonra D ile bağlantısı yapılır. Öğretmen pilleri pil yatağına yerleştirdikten sonra anaht ★ : Pervane dönerken plastik kap içine sprial hortumdan h ■ : Tekerlekler sayesinde elektrik enerjisinin bir kısmı harek ▲ : Elektrik motoruna bağlı pervane elektrik enerjisini hare ● : Saç kurutma makinesinde gerçekleşen enerji dönüşüm zenekte de gerçekleşir. durumlarından hangilerinin gerçekleştiği söylenebilir? A) ★ - ■ - ▲  B) ■ - ● 

TEST 46 ESTİ ksek akım geçmesine neden olur. Bu durum da elektrikli araç- akım değerlerinde devreye girip akımı kesen sigortalar kul- şma akım değerinden biraz fazladır. Su ısıtıcısı Saç Elektrikli (16 A) (4 A) kurutma fırın makinesi (3 A) L sigortası o ampulleri Duy Koridor (2 A) Salon ampulleri ampulleri (5 A) (4 A) dir. Şemadaki sigortalara bağlı elektrikli eşyalar sorunsuz ça- e elektrikli fırının akım değeri aşağıdakilerden hangisi gibi C) D) 32 A 25 A 13 A 11 A 7A 9A bir etkinlikle göstermek isteyen fen bilimleri öğretmeni, gaz k elektrik süpürgesi düzeneği tasarlamayı düşünmektedir. erek pervane yapılır. Elektrik motoru yapılarak karton göv- Pervane iş motor takılır ve ka- tik kap karton gövde- DC motoruna kablolar tarı kapattığında, hava girişi gerçekleşir. ket enerjisine dönüşür. eket enerjisine çevirir. mlerinin tümü bu dü- C) ★ - ▲  D) ● - ▲

8. FEN BİLİMLERİ SINIF KAZANIM TESTİ 1. Şehir elektriğinin üretildiği yerler güç santralleridir. Hidro jisinin üretildiği başlıca santrallerdir. Bu santrallerde fark Kimyasal enerji Isı enerjisi Buna göre verilen güç santrallerinden hangisinde gerç şablonu içine yerleştirilemez? A) Hidroelektrik B) Ter santrali san C) Jeotermal D) Rüz santral tür 2. Yanda bir termik elektrik santraline ait bölmelerin şeması gösterilmiştir. Santraldeki elektrik üretim aşamalarıyla ilgili ifadeler aşağıda karışık olarak ve- rilmiştir. a. Türbinler dönünce türbinlere bağlı jeneratörler dönerek elektrik elde edilir. b. Kazanlarda ısıtılan su, borular içinde buharla- şarak yüksek basınca ulaşır. c. Fosil yakıtlar kullanılarak ısı enerjisi elde edilir. d. Yüksek basınçlı su buharı türbinlere püskürtülür. Buna göre verilen şema göz önüne alındığında ça- lışma prensibi ile ilgili verilen ifadelerin doğru sı- ralanışı aşağıdakilerden hangisi gibi olmalıdır? A) B) a-b-d-c c-b-d-a

TEST 47 ELEKTRİK ENERJİSİNİN DÖNÜŞÜMÜ - II roelektrik, termik, jeotermal ve rüzgâr santralleri elektrik ener- TEST - 22klı enerji türleri birbirine dönüşmektedir. Hareket enerjisi Elektrik enerjisi çekleşen enerji dönüşümleri yukarıda verilen enerji dönüşüm rmik ntral zgâr rbini Sıcak buhar Trafo Enerji nakil hattı Türbin Jeneratör Soğutma Yakıt Göl veya deniz C) D) c-b-a-d c-d-b-a

SINIF8 . FEN BİLİMLERİ KAZANIM TE 3. Kullanılan enerji kaynaklarını göz önüne alarak güç santra mak isteyen bir öğrenci özelliklerin yazılı olduğu kartları y Güç santrali Avantaj I. Nükleer a. Enerji üretimi kolay bir kaynak II. Termik b. Yenilenebilir olması III. Hidroelektrik c. Zararlı atık gaz oluşturmaz IV. Jeotermal d. Kullanılmış olan kaynaktan farklı alanda yararlanma Bu öğrenci kartları aşağıdaki eşleştirmelerden hangisind A) I - d - ■ B) I - d - ★ C) I II - b - ★ II - c - ▲ I III - c - ● III - a - ■ I IV - a - ▲ IV - b - ● I 4. Doğa Öğretmen ülkemizin enerji üretiminde kullandığı h yansıtır. Altı şapkalı düşünme tekniğine göre farklı renk şa lışma prensibi ve çevreye etkisi ile ilgili şapkalarda belirtile ter. Şapkaların renkleri ve içeriği şu şekildedir. T D Ö Tarafsız: (T) Bu güç santra Beyaz Kırmızı Mavi Duygusal: (D) Güç santrall Özetleyici: (Ö) Elektrik ene İ Y K İyimser: (İ) Güç santrallerin Sarı Yeşil Siyah Yenilikçi: (Y) Elektrik enerj Karamsar: (K) Güç santrall ile ilgili bilgi ver Öğrencilerin görüşleri şu şekildedir: Nehir: Suyun potansiyel enerjisi türbinlerde hareket ener- jisine, hareket enerjisi ise jeneratördeki mıknatısların yar- dımıyla elektrik enerjisine dönüşür. Can: Barajların kapladığı alan çok geniş olduğu için o bölgede karadaki canlı yaşamını olumsuz etkiler. Buna göre öğrenciler hangi şapkaları giymiş olabilir? Nehir Damla Can A) Beyaz Siyah Sarı B) Mavi Kırmızı Mavi C) Beyaz Siyah Kırmızı D) Yeşil Kırmızı Sarı

TEST 47 ESTİ allerinin avantaj ve dezavantajları ile ilgili bir poster hazırla- yerleştirirken bazı hatalar yapmıştır. Dezavantaj Enerji kaynağı ● Canlıların yaşam alanlarına Toryum, uranyum müdahale etmesi plütonyum ■ Sera gazları açığa çıkar Fosil yakıtlar ★ Arazide çökme riski Barajda depolanan su ▲ Radyasyona neden olabilir Sıcak yer altı suyu deki gibi yerleştirirse posterindeki hataları düzeltmiş olur? I-c-▲ D) I - a - ▲ II - a - ■ II - d - ★ III - b - ● III - b - ● IV - d - ★ IV - c - ■ hidroelektrik santralleri ile ilgili aşağıdaki görselleri tahtaya apka giydirdiği öğrencilerinden böyle bir güç santralinin ça- en açıklamalar doğrultusunda değerlendirme yapmalarını is- alinin nasıl çalıştığı hakkında açıklama yapınız. lerinin çevreye ve diğer canlılara vereceği zararları belirleyiniz. erji üretimini tüm yönleriyle ele alınız. nin etkili kullanımı ve çevre için önemini anlatınız. jisi üretimi için farklı çözüm önerileri sununuz. lerinin kullanımı sırasında ortaya çıkabilecek problem ve sorunlar riniz. TÜRBİNLER Damla: Barajda biriken suyun kuraklık döneminde de- rinliği azalırsa aynı sürede üretilebilecek olan elektrik enerjisi miktarı da azalır. Umut: Gereksinime göre enerji üretilebilir, atık madde üretmez ve güvenilirdir. Umut Mavi Sarı Sarı Siyah

8. FEN BİLİMLERİ SINIF KAZANIM TESTİ 1. Fen bilimleri dersinde sene sonu yapılacak bilim şenliği vadede ve sürekli katkı sağlayacak bir ev modeli tasarla ki gibi sunmuştur. Kardelen Gpüanneeşli Cam Fırın yünü A++ Tasarruflu A++ ampul Buzdolabı Strafor köpük • Isı yalıtımı için çatı arasını cam yünü ile duvar aralarını ise strafor köpük ile kapladım. • Aydınlatma için güneş enerjisinden faydalandım. • Beyaz eşyalarımı pahalı olan A++ sınıfı olanlardan seçtim. • Aydınlatma için ömrü 15 000 saat ve biraz pahalı olan led ampullerden kullandım. Ev modellerini inceleyen jüri üyelerinin Kardelen ve Ard sı beklenemez? A) Kardelen beyaz eşyalarını Arda gibi daha ucuz olan zarara uğramıştır. B) Arda, aile ekonomisine kısa vadede biraz katkı sağlark C) Her ikisinin de güneş enerjisi kullanması aile ekonom D) Kardelen’in fırın ve buzdolabını yan yana yerleştirme 2. • Elektrik faturanızın %20 kadarını aydınlatma ürünler • Türkiye’de üretilen elektriğin yaklaşık %25’i ev kulla mektedir. • Türkiye’de enerji üretimi yıllık %5 artış gösterirken, %8 artmaktadır. • Türkiye’de tükettiğimiz enerjinin %75’i ithaldir. Yani yu Ülkemizde elektrik tüketimi ile ilgili yukarıdaki bilgileri ve ni öğrencilerinden enerji tüketimi ve üretiminin dengelen için verilen görselleri inceleyerek yapılması gerekenleri y Buna göre aşağıdakilerden hangisi öğrencilerin yazması g A) Tabaklardaki fazla kirler süngerle sıyrılıp bulaşık makin B) Odadaki aydınlatma yetersiz olduğundan ampul say C) Bulaşık makinesi kapasitesinin altında yani tam dolu D) Odadaki ampullerin tasarruflu olmasına ve aynı and

TEST 48 ELEKTRİK ENERJİSİNİN DÖNÜŞÜMÜ - III inde sergilenmek üzere öğrencilerden aile ekonomisine uzun TEST - 22amaları istenmiştir. Öğrenciler yaptıkları bu modelleri aşağıda- Arda Güneş enerjili su ısıtıcı Cam Fırın yünü B BuzdBolabıFialammpaunl lı Strafor köpük • Isı yalıtımı için çatıda cam yünü, duvarlarda strafor köpük kullandım. • Sıcak su ihtiyacı için güneş paneli kurdum. • Beyaz eşyalarımı ucuz olduğu için B sınıfı olanlardan seçtim. • Aydınlatma için ömrü 1 000 saat ve ucuz olan filamanlı ampuller kullandım. rda ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisini yapma- B sınıfından seçmediği için uzun vadede ve sürekli ekonomik rken aile ekonomisini uzun vadede büyük zarara uğratmaktadır. misine olumlu katkı sağlayacaktır. esi enerji maliyetini artırır. ri oluşturmaktadır. anıcıları tarafından tüketil- enerjinin tüketimi de yıllık urt dışından sağlanmaktadır. eren fen bilimleri öğretme- nmesi ve ithalatın azalması yazmalarını istemiştir. gerekenlerden biri değildir? nesine öyle yerleştirilmelidir. yısı artırılmalıdır. u değilken çalıştırılmamalıdır. da çalışmamasına dikkat edilmelidir.

SINIF8 . FEN BİLİMLERİ KAZANIM TE 3. Dicle Elektrik Dağıtım A.Ş. (DEDAŞ) ekipleri tarafından g sulamada kullanılan 550 kayıt dışı trafo tespit edildi. Söz k nomiye verdiği zararın aylık ortalama 13 milyon, sezonda alanda mücadele eden ekipler, denetimlerde drone dahil rik birim fiyatlarına ek olarak dağıtım ve kayıp kaçak bed Yukarıdaki habere göre kaçak elektrik kullanımının önlen gisi söylenemez? A) Halkın bilinçlendirilmesi ve kaçak elektrikle ilgili gerek delede yeterli olmadığı görülmektedir. B) Kaçak elektrik tüketicilerin sağlıklı ve kesintisiz elektr C) Aylık elektrik faturasındaki artışın ve ülkemizde milyo lanılan kaçak elektrik tüketimidir. D) Kaçak elektrik kullanımının tespitinde teknolojiden fa 4. Akkor Floresan Termostat °C filamanlı • Akkor filamanlı ampuller, • Klimanın termostat sıcak- floresan ampullere göre lığını 2,2 °C yükseltmekle altı kat daha fazla enerji %18 - %32 enerji tasarrufu harcar. sağlanabilmektedir. Enerji verimliliği konusunda yaptığı araştırma sonucu yuk yetini düşürmek için şu önerileri hazırlamıştır. I. Kombinin termostat sıcaklığını 40 °C yerine 35 °C’a a II. Odalardaki akkor filamanlı ampulleri, floresan ampulle III. Yazın güneşli günlerde klima çalışırken perdelerin açık IV. Klimanın termostatını 20 °C yerine 23 °C’a ayarlamalı Buna göre Elçin’in ailesinin evdeki elektrik enerjisi maliy ması uygun olur? A) I ve II  B) II ve IV 

TEST 48 ESTİ gerçekleştirilen denetimler sonucu son 9 ayda, çoğu tarımsal konusu trafoların gerek bölge ekonomisine gerekse milli eko- ise 105 milyon lira olduğu söylendi. Kayıt dışı kullanımla her l teknolojinin bütün imkânlarının kullanıldığını belirtti. Elekt- delinin faturayı %50 artırdığı bilinmektedir. nmesi ve ekonomiye zararları ile ilgili aşağıdakilerden han- kli yasal düzenlemelerin yapılmasının kaçak elektikle müca- rik enerjisi almasını engeller. onlarca liralık ekonomik zararın en büyük sebebi evlerde kul- aydalanma ile birlikte denetimler sık sık yapılmalıdır. Perde Termostat °C • Kombinin termostat sıcak- • Güneş ışığının yazın perde- lığını 5,6 °C azaltmakla lerden içeriye girişi engel- %25’e varan doğal gaz ta- lenerek %25’e yakın enerji sarrufu sağlanabilmektedir. tasarrufu sağlanabilir. karıdaki bilgilere ulaşan Elçin, ailesinin elektrik enerjisi mali- ayarlamalıyız. erle değiştirmeliyiz. k olmasına dikkat etmeliyiz. ıyız. yetini düşürmek için yukarıdaki önerilerden hangilerini yap- C) I ve III  D) III ve IV