สาระการเรียนรู้พุทธประวัติ-ม.ปลาย

หลกั สตู รการศึกษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศึกษาตอนปลาย หน้า ๑ สาระการเรยี นรู้พุทธประวัติ กลมุ่ สาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนปลาย ความสาคญั รายสาระการเรียนรูพ้ ทุ ธประวัติ สาระการเรียนรู้พุทธประวัติ เป็นวิชาที่มุ่งให้ผู้เรียนได้ทราบประวัติของพระพุทธเจ้า ซ่ึงเป็นบุคคลที่มี อยูจ่ ริงในประวัติศาสตร์ของมวลมนุษย์ การทราบภูมิหลัง ความเป็นมาของพระพุทธเจ้าจะทาให้เกิดศรัทธาปสาทะ ยอมรับนับถือพระพุทธเจ้าอย่างถูกต้องท่ีสาคัญเม่ือได้ทราบพระจริยาวัตรของพระพุทธองค์แล้ว จะทาให้ได้แบบ แผนทีด่ ีงามในการดาเนนิ ชวี ติ และมฉี ันทะในการปฏิบัติตามคาสอนของพระพทุ ธองค์มากขนึ้ อนุพุทธประวัติ กล่าวถึงประวัติของพระมหาสาวก ๘๐ องค์ หรือที่เรียกว่า อสีติมหาสาวก กล่าวโดย ยอ่ เพือ่ ให้ทราบว่าแต่ละองค์มีชาตภิ มู ิทไี่ หน บดิ ามารดาชื่ออะไร เหตใุ ดจึงได้เข้ามาบวชในพระพุทธศาสนา บวชด้วย วิธีใด มีใครเป็นอุปัชฌาย์ บรรลุมรรคผลเพราะธรรมเทศนาชื่ออะไร และปฏิบัติอย่างไร ได้ทาประโยชน์อะไรบ้าง ไดร้ ับการยกย่องให้เปน็ เอตทคั คะด้านใด และปรินิพพานทไ่ี หน พุทธานุพุทธประวัติ กล่าวถึงพระพุทธจริยาวัตรและประวัติพระพุทธสาวก-สาวิกา ท่ีสาคัญโดยเน้นให้ เหน็ ถงึ ขอ้ ปฏบิ ตั ทิ ีก่ ่อใหเ้ กิดความเส่ือมใสแก่อนุชน ท่ีสาคัญได้บูรณาการพุทธประวัติและอนุพุทธประวัติให้มีเนื้อหา กลมกลนื กนั ให้ผเู้ รียนเห็นภาพรวมในประวัตขิ องพระพุทธเจ้าและพทุ ธสาวก-สาวิกา ศาสนพิธี เป็นส่วนหนึ่งในสาระการเรียนรู้พุทธประวัติ เป็นวิชาที่กล่าวถึงพิธีกรรมหรือระเบียบแบบ แผนท่ีจะพึงปฏิบัติในทางศาสนา ซึ่งนอกจากจะสื่อความหมายไปถึงหลักจริยธรรมในศาสนาแล้ว ยังเป็นพิธีกรรมที่ ทาให้พุทธศาสนิกชนมีระเบียบแบบแผนที่ดีงามและเม่ือปฏิบัติได้ถูกต้องตามระเบียบแบบแผนแล้วก็นับว่าบุคคล กลุ่มคน สังคมน้ันๆ มีความเจริญ มีระเบียบแบบแผนเป็นเอกลักษณ์อันโดดเด่น กลายเป็นอารยธรรมทางศาสนาที่ งดงามเป็นทช่ี ่ืมชมของผูร้ ทู้ วั่ ไป สาระการเรียนรู้พุทธประวัติ เป็นสาระการเรียนรู้เพิ่มเติม กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวฒั นธรรม ท่ีจะทาให้นกั เรยี นมคี วามรคู้ วามเขา้ ใจในการปฏบิ ตั ิตนตามแนวพทุ ธประวัติ อนุพุทธประวัติ พุทธานุ พุทธประวัติ และศาสนพิธี จนเกิดเป็นนิสัยและนาไปใช้ประโยชน์ในงานสังฆกรรมและกิจของสงฆ์ ทาให้นักเรียนได้ ฝึกอบรมตนเองท้งั กาย วาจา และใจ ใหเ้ รยี บรอ้ ยตลอดถึงเป็นผมู้ ีวตั รปฏบิ ัติดีมีการสารวมอนั ควรแกฐ่ านานุรปู ธรรมชาตหิ รือลักษณะเฉพาะของสาระการเรียนร้พู ทุ ธประวัติ กลุ่มสาระการเรียนร้สู ังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ว่าด้วยการอยู่ร่วมกันในสังคม ท่ีมีความเชื่อม สัมพันธ์กัน และมีความแตกต่างกันอย่างหลากหลาย เพื่อช่วยให้สามารถปรับตนเองกับบริบทสภาพแวดล้อม เป็น พลเมืองดี มคี วามรับผิดชอบ มีความรู้ ทักษะ คุณธรรมจรยิ ธรรม และค่านิยมทเ่ี หมาะสม สาระการเรียนรู้พุทธประวัติ มีแนวคิดพื้นฐานเก่ียวกับหลักปฏิบัติของพระพุทธเจ้าในการดาเนินชีวิต การนาหลักปฏิบัติของพระพุทธเจ้าไปเป็นแนวปฏิบัติในการพัฒนาตนเองและการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุขนั้น จัดได้ ว่าเป็นผกู้ ระทาความดี มีค่านยิ มทด่ี งี าม พฒั นาตนเองอยู่เสมอ รวมท้ังบาเพ็ญประโยชน์ตอ่ สังคมและสว่ นรวม

หลกั สตู รการศึกษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ุทธประวตั ิ ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลาย หนา้ ๒ ดงั น้นั สาระการเรยี นรู้พุทธประวตั ิ จงึ มลี ักษณะเฉพาะที่มุ่งเนน้ ให้นักเรียนมีความรู้เก่ียวกับประวัติของ พระพุทธเจ้า ประวัติของพระสาวก-สาวิกา และศาสนพิธี ให้มีค่านิยมท่ีดีงามและมีศรัทธาท่ีถูกต้องใน พระพุทธศาสนาสามารถนาไปประยุกตใ์ ช้ในการดาเนินชีวิต วสิ ยั ทัศนส์ าระการเรียนรู้พทุ ธประวตั ิ นักเรียนป็นผู้มีความรู้ ทักษะ กระบวนการ คุณธรรม จริยธรรม และค่านิยมตามหลักสูตรการศึกษา พระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เข้าใจในประวัติของพระพุทธเจ้า ประวัติของพระสาวก-สาวิกา และศาสนพิธี สามารถถ่ายทอดความคดิ และแนวปฏบิ ัตไิ ปยงั สังคมได้อย่างสร้างสรรค์ พันธกิจสาระการเรยี นรู้พทุ ธประวตั ิ สาระการเรียนร้พู ุทธประวตั ินี้ เป็นการศึกษาทมี่ ุง่ ให้พระภิกษสุ ามเณรพฒั นาตนเองประพฤติปฏิบัติตาม แนวปฏิบัติของพระพุทธองค์ เป็นศาสนทายาทที่ดีและนาความรู้จากการศึกษาไปพัฒนาศาสนา สังคม โดยมุ่ง ปลกู ฝังให้พระภกิ ษสุ ามเณรมคี ณุ ลกั ษณะดงั ต่อไปนี้ ๑. มุง่ ให้นกั เรียนเห็นคณุ ค่าของวิชาพทุ ธประวตั ิและยนิ ดีทจ่ี ะปฏบิ ตั ติ ามในฐานะเป็นศาสนทายาท ๒. มงุ่ ใหน้ กั เรียนสามารถเผยแผพ่ ทุ ธประวตั ทิ ีเ่ หมาะสมกบั สภาพปัญหาของบคุ คลและสงั คม ๓. มุ่งให้นกั เรยี นเกดิ ความรูค้ วามเขา้ ใจในประวัติของพระพุทธเจา้ อย่างแท้จริง ๔. มุ่งใหน้ กั เรยี นเกิดความรูค้ วามเข้าใจและความเคารพเลือ่ มใสในพระรตั นตรัย เปา้ หมายหรอื ความคาดหวังของสาระการเรียนร้พู ทุ ธประวัติ การจดั การเรยี นการสอนสาระการเรียนรู้พุทธประวัติ เป็นส่วนหน่ึงในกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน พ.ศ. ๒๕๕๑ มีความคาดหวังว่า เม่ือนักเรียน เรยี นสาระการเรยี นรู้พทุ ธประวตั ิอย่างต่อเนอื่ งตั้งแต่ช้ันมัธยมศึกษาตอนต้นและตอนปลายแล้ว นักเรียนจะมีเจตคติ ท่ีดตี ่อสาระการเรียนรพู้ ทุ ธประวัติดังน้ี ๑. สามารถใช้เป็นหลักปฏิบัติตามแนวทางของวิชาพุทธประวัติ เพ่ือแสวงหาความรู้ในการประพฤติ ปฏิบัติตนสาหรับการดาเนินชวี ิตแหง่ ความเป็นสมณสารูป ๒. เพ่อื การศึกษาตอ่ ในระดับสูงขน้ึ ๓. เข้าใจในความหมายและแนวปฏิบัตอิ นั หลากหลายวชิ าพทุ ธประวตั ิ ๔. สามารถถา่ ยทอดความคดิ และแนวปฏิบตั ไิ ปสสู่ ังคมไทยไดอ้ ย่างสรา้ งสรรค์ คณุ ลักษณะท่ีพงึ ประสงค์ของสาระการเรยี นรูพ้ ทุ ธประวตั ิ ๑. นกั เรียนมีความร้คู วามเขา้ ใจและความเคารพเลื่อมใสในพระรตั นตรยั ๒. นักเรยี นเห็นคุณคา่ ของวิชาพทุ ธประวัติ และยนิ ดีปฏบิ ัติตามในฐานะเป็นศาสนทายาท ๓. นักเรียนสามารถเผยแผ่หลักธรรมท่ีเหมาะสมกับสภาพและปัญหาของบุคคล สังคมและ

หลักสูตรการศกึ ษาพระปรยิ ตั ธิ รรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พทุ ธประวตั ิ ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลาย หน้า ๓ ประเทศชาติ ๔. นักเรียนมคี วามรู้ความเขา้ ใจในหลกั ธรรมข้นั ปัญญาภูมิ ๕. นกั เรียนเห็นคุณค่าของพระพุทธศาสนา และธารงรักษาไว้ในฐานะเป็นศาสนาประจาชาติ เป็นบ่อ เกิดวฒั นธรรมไทย เปน็ มรดกอนั สาคัญยิง่ ของชาติ ๖. นักเรียนมีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน พ.ศ. ๒๕๕๑ และหลักสูตรการศกึ ษาพระปรยิ ตั ธิ รรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระและมาตรฐานการเรยี นรูพ้ ุทธประวตั ิ สาระที่ ๑ พระพทุ ธศาสนา มาตรฐาน ส ๑.๒ เขา้ ใจตระหนกั และปฏิบัติตนเปน็ พุทธศาสนกิ ชนทดี่ ีและธารงรกั ษาพระพุทธศาสนา คณุ ภาพผู้เรยี น สาระการเรียนรู้พุทธประวัติเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม เป็นสาระการเรียนรู้เพิ่มเติม ท่ีให้นักเรียนในโรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา ต้องศึกษาตั้งแต่ระดับ ๒ ถึง ระดบั ๓ มุ่งเน้นให้นักเรียนได้ศึกษาวิชาพุทธประวัติ อนุพุทธประวัติ พุทธานุพุทธประวัติ และศาสนพิธี เพ่ือให้ เกดิ ความรู้ ทักษะ และกระบวนการในฐานะเป็นหลกั ปฏิบัติในทางพระพุทธศาสนา จบช้ันมธั ยมศกึ ษาปีท่ี ๖ (ระดับ ๓) นักเรียนจะมีคุณภาพ ดงั นี้  มีความรู้ ความเข้าใจในประวัติความสาคัญของศาสดา หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา มีศรัทธาที่ ถกู ตอ้ งในหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา มีความยึดม่ัน และปฏบิ ตั ติ นตามหลักธรรมของพระพุทธศาสนาสามารถนา หลกั ธรรมทางพระพุทธศาสนาไปประยุกตใ์ ช้แก้ปัญหาในการดาเนนิ ชีวิต  มีการพัฒนาตนเป็นพลเมืองท่ีดี มีคุณธรรม จริยธรรม ปฏิบัติตนตามหลักธรรมของ พระพุทธศาสนา มีค่านิยมอันพึงประสงค์ สามารถอยู่ร่วมกับผู้อ่ืนและอยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข รวมทั้งมี ศักยภาพเพื่อการศึกษาต่อในช้นั สงู ตามความประสงค์  มีจิตสานึกในการใช้หลักธรรมเพื่อส่งเสริมความสงบสุขในสังคมสามารถนาหลักธรรมไปใช้ในการ แก้ปญั หาสังคมตลอดถึงปฏิบัตธิ รรมเพ่ือความพ้นทุกข์  ไดเ้ รยี นรูค้ วามเข้าใจเกี่ยวกบั ประวัติพระสาวกทีส่ าคญั และหลกั พทุ ธประวตั ิเพอื่ การพฒั นาชวี ติ  มคี วามรคู้ วามเขา้ ใจเกีย่ วกับศาสนาสมัยก่อนพทุ ธกาล สมยั พทุ ธกาล และสมัยหลงั พทุ ธกาล  มีความรคู้ วามเขา้ ใจเกีย่ วกับประวตั ิพทุ ธศาสนาในประเทศตา่ งๆ  มีศรัทธามั่นคงในพระพุทธประวัติ และสามารถดารงตนอย่างถูกต้องเหมาะสมตามหลักพุทธ ประวัติทางพระพุทธศาสนา  เกิดความมนั่ ใจในการดาเนินชีวติ ประจาวันและสามารถปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมทางสังคมได้ อยา่ งถูกต้องเหมาะสม

หลกั สูตรการศกึ ษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรูพ้ ทุ ธประวตั ิ ระดบั มัธยมศึกษาตอนปลาย หนา้ ๔ ตวั ชีว้ ดั /ผลการเรียนรู้ และสาระการเรยี นรู้แกนกลาง สาระท่ี ๑ พระพุทธศาสนา มาตรฐาน ส ๑.๒ เข้าใจตระหนักและปฏิบัติตนเปน็ พทุ ธศาสนิกชนทด่ี แี ละธารงรกั ษาพระพุทธศาสนา ช้นั ตัวช้ีวัด/ผลการเรยี นรู้ สาระการเรียนรแู้ กนกลาง ม.๔ ม.๔/๑ วิเคราะห์อนุพุทธประวัติในส่วน ประวัตขิ องพระมหาสาวกผู้ไม่ไดร้ บั เอตทัคคะ ๓๙ องค์ ประวัติของพระมหาสาวกผู้ไม่ได้รับ - พระวัปปเถระ เอตทัคคะ ๓๙ องค์ - พระภทั ทยิ เถระ - พระมหานามเถระ - พระอัสสชิเถระ - พระยสเถระ - พระวิมลเถระ - พระสุพาหเุ ถระ - พระปุณณชิเถระ - พระควมั ปตเิ ถระ - พระนทีกสั สปเถระ - พระคยากสั สปเถระ - พระอชติ เถระ - พระตสิ สเมตเตยยเถระ - พระปุณณกเถระ - พระเมตตคูเถระ - พระโธตกเถระ - พระอปุ สีวเถระ - พระนันทเถระ - พระเหมกเถระ - พระโตเทยยเถระ - พระกัปปเถระ - พระชตกุ ัณณีเถระ - พระภทั ราวธุ เถระ - พระอุทยเถระ - พระโปสาลเถระ - พระโมฆราชเถระ - พระปงิ คยิ เถระ - พระภคุเถระ - พระกมิ พลเถระ

หลกั สูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย หนา้ ๕ ชน้ั ตวั ชี้วดั /ผลการเรียนรู้ สาระการเรียนรแู้ กนกลาง - พระมหาอทุ ายเี ถระ - พระเมฆยิ เถระ - พระนาคติ เถระ - พระจุนทเถระ - พระยโสชเถระ - พระเสลเถระ - พระมหาปรันตปเถระ (พระปุณณเถระ) - พระสภิยเถระ - พระนาลกเถระ - พระองคุลมิ าลเถระ ม.๔/๒ วเิ คราะห์ศาสนพิธี หมวดที่ ๓ ทาน ศาสนพิธหี มวดที่ ๓ ทานพิธี พธิ ี - พธิ ีถวายสังฆทาน - พธิ ถี วายสลากภัต - พิธีตกั บาตรข้าวสาร - พิธีตกั บาตรน้าผึง้ - พิธีถวายเสนาสนะ กฏุ ิ วหิ าร - พิธถี วายศาลาโรงธรรม - พิธถี วายผ้าสัสสิกสาฎก - พิธถี วายผา้ จานาพรรษา - พิธีถวายผ้าอจั เจกจีวร - พธิ ถี วายผ้าป่า - พธิ ีถวายผา้ กฐิน - พธิ ถี วายธูปเทยี นดอกไม้ - พธิ ลี อยกระทง - พิธถี วายธงเพ่ือบชู า - พิธีถวายเวจกฏุ ี - พิธีถวายสะพาน - พิธถี วายปราสาทผ้งึ - พธิ ถี วายโรงอโุ บสถ - พิธถี วายยานพาหนะ - พิธถี วายคมั ภรี พ์ ระไตรปิฎก - พิธถี วายคมั ภีร์พระธรรม -

หลักสูตรการศกึ ษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรูพ้ ุทธประวตั ิ ระดับมธั ยมศึกษาตอนปลาย หน้า ๖ ช้นั ตัวชว้ี ดั /ผลการเรยี นรู้ สาระการเรียนร้แู กนกลาง ม.๔/๓ วิเคราะห์ศาสนพิธี หมวดที่ ๔ ศาสนพธิ หี มวดท่ี ๔ ปกิณณกพิธี ปกิณณกพธิ ี - วิธสี วดมนต์ไหวพ้ ระของนกั เรียน - วธิ ีไหว้ครูของนกั เรียน - วิธีจับดา้ ยสายสิญจน์ - วิธบี ังสุกุลเป็น - วิธบี อกศักราช ม.๕ ม.๕/๑ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปรเิ ฉทท่ี ๑ วา่ ดว้ ยชมพูทวปี สว่ นปรเิ ฉทที่ ๑ วา่ ด้วยชมพูทวปี - การนบั ถือศาสนา - การต้ังศากยวงศ์และโกลิยวงศ์ - เจา้ ชายสทุ โธทนะทรงอภิเษกสมรส - พระโพธิสัตว์จตุ ลิ งสพู่ ระครรภ์ของพระมารดา - ปัญจโกลาหล - ปัญจบพุ พนิมติ - ปัญจมหาวิโลกนะ - พระนางสริ ิมหามายาทรงสุบินนมิ ิต - พระโพธิสัตวป์ ระสูติ - สหชาติ ๗ - อสติ ดาบสเขา้ เฝา้ - ทานายพระลกั ษณะและขนานพระนาม - พระนางสิริมหามายาทวิ งคต - ทรงบรรลุปฐมฌาน - ทรงอภเิ ษกสมรส ม.๕/๒ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปรเิ ฉทที่ ๒ วา่ ด้วยการเสด็จออกบรรพชาและตรสั รู้ ส่วนปริเฉทท่ี ๒ ว่าด้วยการเสด็จออก - เทวทตู บรรพชาและตรัสรู้ - ราหุลกมุ ารประสตู ิ - ทอดพระเนตรพระราหุลกมุ าร - เสดจ็ ออกบรรพชา - พระเจ้าพิมพิสารตรสั ขอปฏญิ ญา - ทรงศกึ ษาในสานักดาบส - การบาเพ็ญทุกรกิริยา - การตรัสรู้ ม.๕/๓ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปริเฉทที่ ๓ ว่าดว้ ยการเสวยวิมตุ ติสุข สว่ นปริเฉทท่ี ๓ ว่าด้วยการเสวยวมิ ุตติสุข - สตั ตมหาสถาน

หลกั สตู รการศกึ ษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ุทธประวตั ิ ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลาย หน้า ๗ ชน้ั ตวั ชีว้ ัด/ผลการเรยี นรู้ สาระการเรียนรูแ้ กนกลาง - พรหมอาราธนา - อายุสังขาราธษิ ฐาน - แสดงธมั มจักกัปปวตั นสูตร ม.๕/๔ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปริเฉทท่ี ๔ วา่ ด้วยการประทานเอหภิ กิ ขุอปุ สมั ปทา ส่วนปริเฉทท่ี ๔ ว่าด้วยการประทาน - ปญั จวัคคีย์อปุ สมบท เอหิภกิ ขุอุปสมั ปทา - ทรงแสดงอนัตตลักขณสตู ร - ยสกุลบตุ รอปุ สมบท - อุบาสกคนแรกในพระพุทธศาสนา - อุบาสกิ าค่แู รกในพระพุทธศาสนา - สหายของพระยสะออกบวช ม.๕/๕ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปริเฉทท่ี ๕ วา่ ด้วยการประกาศพระพุทธศาสนา ส่วนปริเฉทที่ ๕ ว่าด้วยการประกาศพระ - ส่งพระสาวกไปประกาศพระพุทธศาสนา ศาสนา - โปรดภทั ทวคั คีย์ - โปรดชฎลิ สามพีน่ อ้ ง - พระเจ้าพิมพิสารบรรลโุ สดาปตั ติผล ม.๕/๖ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปริเฉทที่ ๖ วา่ ดว้ ยพระอัครสาวก สว่ นปริเฉทที่ ๖ วา่ ด้วยพระอัครสาวก - ประวตั พิ ระสารบี ุตรเถระ - ประวัติพระโมคคลั ลานเถระ ม.๕/๗ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปริเฉทท่ี ๗ ว่าด้วยพระมหากัสสปะและพระมหา ส่วนปริเฉทที่ ๗ ว่าด้วยพระมหากัสสปะ กัจจายนะ และมหากัจจายนะออกบวช - ประวัติพระมหากัสสปเถระ - ประวัติพระมหากัจจายนเถระ ม.๕/๘ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปรเิ ฉทที่ ๘ วา่ ดว้ ยการโปรดมาณพ ๑๖ คน ส่วนปริเฉทที่ ๘ ว่าด้วยการโปรดมาณพ - ประวตั ิมาณพ ๑๖ คน ๑๖ คน - ตาแหน่งเอตทคั คะ - คาถามและวสิ ัชนาในโสฬสมาณพปัญหา ม.๖ ม.๖/๑ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปรเิ ฉทท่ี ๙ วา่ ด้วยการประทานญตั ตจิ ตตุ ถกรรมวาจา ส่วนปริเฉทท่ี ๙ ว่าด้วยการอนุญาตญัตติ อุปสมั ปทา จตุตถกรรมวาจา - ราธะพราหมณ์อุปสมบท - พระปุณณมันตานีบตุ ร ม.๖/๒ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปริเฉทท่ี ๑๐ วา่ ดว้ ยการเสดจ็ กรงุ กบลิ พสั ดุ์ ส่วนปริเฉทท่ี ๑๐ ว่าด้วยการเสด็จกรุง - กาฬุทายีอามาตยบ์ รรลุอรหตั ตผล กบิลพัสดุ์ - ฝนโบกขรพรรษตก

หลักสูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลาย หนา้ ๘ ช้นั ตัวชว้ี ัด/ผลการเรยี นรู้ สาระการเรียนรูแ้ กนกลาง - พระเจา้ สทุ โธทนะบรรลโุ สดาปัตตผิ ล - โปรดพระนางมหาปชาบดี - พระเจ้าสทุ โธทนะบรรลุอนาคามผี ล - โปรดพระนางพิมพา - นันทกมุ ารอปุ สมบท - ราหุลกุมารบรรพชา ม.๖/๓ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปริเฉทที่ ๑๑ ว่าดว้ ยพระราชกุมารแห่งศากยวงศอ์ อก ส่วนปริเฉทที่ ๑๑ ว่าด้วยศากยวงศ์ออก ผนวช บวช - พระราชกุมารแหง่ ศากยวงศ์ออกผนวช - พระเทวทัตทาอนันตรยิ กรรม - แผนลอบปลงพระชนม์ - พระเทวทตั ถูกธรณสี บู ม.๖/๔ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปรเิ ฉทที่ ๑๒ วา่ ดว้ ยพระโสณโกฬิวิสะและพระรฐั บาล ส่วนปริเฉทท่ี ๑๒ ว่าด้วยพระโสณโกฬิวิสะ - ประวตั ิพระโสณโกฬิวสิ ะ และพระรฐั บาลออกบวช - ประวตั พิ ระรัฐบาลเถระ ม.๖/๕ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติใน ปริเฉทที่ ๑๓ ว่าด้วยการโปรดพระพทุ ธบิดา พระพุทธ ส่วนปริเฉทท่ี ๑๓ ว่าด้วยการเสด็จโปรด มารดา และการดบั ขนั ธปรินิพพาน พระพทุ ธบดิ า พระพุทธมารดาและเสด็จดับ - โปรดพระเจ้าสุทโธทนะมหาราช ขนั ธปรินพิ พาน - พระเจ้าสุทโธทนะบรรลุอรหตั ตผล - พระพุทธบดิ าปรินิพพาน - การถวายพระเพลงิ พระบรมศพพระเจ้าสุทโธทนะ - พระนางมหาปชาบดผี นวชเป็นภิกษุณี - ครธุ รรม ๘ - พระนางพิมพาผนวชเป็นภกิ ษุณี - ยมกปาฏหิ ารยิ ์ - นิครนถน์ าฏบุตรเหาะไม่ข้ึน - พระปิณโฑลภารทวาชะเหาะไปเอาบาตร - พวกเดยี รดยี ์ทา้ สาแดงฤทธ์ิ - ทรงแสดงยมกปาฏหิ ารยิ ์ - โปรดพระพุทธมารดา - พระพทุ ธองคเ์ สด็จจากดาวดึงส์ ม.๖/๖ วิเคราะห์เหตุการณ์ก่อนพุทธ เหตกุ ารณ์กอ่ นพุทธปรินพิ พาน ปรินพิ พาน - ทรงปรารภชราธรรม

หลกั สตู รการศกึ ษาพระปรยิ ตั ธิ รรม แผนกสามญั ศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พุทธประวตั ิ ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลาย หนา้ ๙ ช้ัน ตวั ชี้วัด/ผลการเรียนรู้ สาระการเรยี นรู้แกนกลาง - ทรงปลงอายุสังขาร - บิณฑบาตครัง้ สดุ ทา้ ย - สงั เวชนยี สถาน ๔ - สาวกองคส์ ดุ ทา้ ย - เสดจ็ ดับขนั ธปรนิ พิ พาน - อญั เชญิ พระบรมศพออกจากพระนคร - ถวายพระเพลงิ พระบรมศพ - แบง่ พระบรมสารรี ิกธาตุ - สัมมาสมั พุทธเจดีย์ ม.๖/๗ วิเคราะห์เหตุการณ์หลังพุทธ เหตกุ ารณ์หลังพทุ ธปรนิ พิ พาน ปรนิ พิ พาน - การสังคายนาพระธรรมวินัย - ความเป็นมาของการสังคายนา - สงั คายนาครง้ั ท่ี ๑ - สังคายนาครงั้ ท่ี ๒ - สังคายนาคร้งั ที่ ๓ - การสง่ สมณทูตไปประกาศพระศาสนา - อนั ตรธาน หมายเหตุ : ระดบั เปา้ หมายตวั ชี้วดั /ผลการเรียนรู้ รู้ – จา - เขา้ ใจ – อธิบาย – วเิ คราะห์ – สังเคราะห์ – ประเมนิ คา่

หลกั สตู รการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามญั ศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลายหนา้ ๑๐ โครงสรา้ งหลกั สตู รการศึกษาพระปรยิ ัติธรรม แผนกสามัญศกึ ษา สาระการเรียนรู้พทุ ธประวัติ ระดบั มธั ยมศึกษาตอนปลาย สาระ ชน้ั ช่อื สาระ รหัสสาระ หนว่ ยกิต จานวนช่ัวโมง ภาคเรยี น เพม่ิ เตมิ ม.๔ พทุ ธประวัติ ส๓๑๒๒๑ ๐.๕ สัปดาห์ ภาคเรียน ปี ภาคเรยี นท่ี ๑ ม.๔ พทุ ธประวตั ิ ส๓๑๒๒๒ ๐.๕ ภาคเรยี นท่ี ๒ ม.๕ พุทธประวตั ิ ส๓๒๒๒๓ ๐.๕ ๑ ๒๐ ๔๐ ภาคเรยี นที่ ๑ ม.๕ พุทธประวตั ิ ส๓๒๒๒๔ ๐.๕ ๑ ๒๐ ๔๐ ภาคเรียนท่ี ๒ ม.๖ พทุ ธประวัติ ส๓๓๒๒๕ ๐.๕ ๑ ๒๐ ๔๐ ภาคเรียนที่ ๑ ม.๖ พุทธประวัติ ส๓๓๒๒๖ ๐.๕ ๑ ๒๐ ๔๐ ภาคเรยี นที่ ๒ ๑ ๒๐ ๔๐ ๑ ๒๐ ๔๐ คาอธิบายรายสาระการเรยี นรู้พทุ ธประวัติ รหสั สาระ ส๓๑๒๒๑ กลุม่ สาระการเรยี นรสู้ ังคมศกึ ษา ศาสนา และวฒั นธรรม เวลา ๑ ชัว่ โมง/สปั ดาห์ จานวน ๐.๕ หน่วยกติ ชัน้ มธั ยมศึกษาปีที่ ๔ ภาคเรยี นที่ ๑ ศึกษาความสาคัญของอนุพุทธประวัติในเร่ือง ประวัติของพระมหาสาวกผู้ไม่ได้รับเอตทัคคะ ๓๙ องค์ (องค์ที่ ๑-๒๐) ไดแ้ ก่ พระวปั ปเถระ พระภทั ทยิ เถระ พระมหานามเถระ พระอัสสชิเถระ พระยสเถระ พระวิมลเถระ พระสุพาหเุ ถระ พระปณุ ณชเิ ถระ พระควมั ปติเถระ พระนทีกัสสปเถระ พระคยากัสสปเถระ พระอชิตเถระ พระติสส เมตเตยยเถระ พระปุณณกเถระ พระเมตตคูเถระ พระโธตกเถระ พระอุปสีวเถระ พระนันทเถระ พระเหมกเถระ พระโตเทยยเถระ ศึกษาความสาคัญของศาสนพิธีในเรื่อง พิธีถวายสังฆทาน พิธีถวายสลากภัต พิธีตักบาตรข้าวสาร พิธี ตักบาตรน้าผ้ึง พิธีถวายเสนาสนะ กุฏิ วิหาร พิธีถวายศาลาโรงธรรม พิธีถวายผ้าสัสสิกสาฎก พิธีถวายผ้าจานา พรรษา พิธีถวายผ้าอัจเจกจีวร พิธีถวายผ้าป่า พิธีถวายผ้ากฐิน พิธีถวายธูปเทียนดอกไม้ พิธีลอยกระทง พิธีถวายธง เพื่อบูชา พิธีถวายเวจกุฏี พิธีถวายสะพาน พิธีถวายปราสาทผ้ึง พิธีถวายโรงอุโบสถ พิธีถวายยานพาหนะ พิธีถวาย คัมภีร์พระไตรปฎิ ก และพธิ ถี วายคมั ภีร์พระธรรม โดยใช้กระบวนการสอนพุทธวิธี การปฏิบัติงานกลุ่ม การสร้างความคิดรวบยอด การฝึกกระบวนการ อา่ น คิด วิเคราะห์ และเขียนสือ่ ความหมายอยา่ งมีวิจารณญาณ การแก้ปัญหา การเรียนรู้เพ่ือให้เกิดความรู้ ความ เข้าใจ ความคิด และสามารถนาความรู้ท่ีได้ไปเปน็ แนวทางในการแก้ปัญหาการดาเนินชีวติ ตระหนักและเห็นคุณค่าพระพุทธศาสนา มีศัรทธาที่ถูกต้อง ปฏิบัติตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา และนาไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจาวัน มีคุณธรรม จริยธรรม ใฝ่เรียนรู้ มุ่งม่ันในการทางาน มีวินัยและค่านิยมท่ี เหมาะสมตามสมณสารปู รหัสตัวชี้วดั รวม ๒ ตัวชว้ี ัด/ผลการเรยี นรู้ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๔/๑ ม.๔/๒

หลักสตู รการศกึ ษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พุทธประวตั ิ ระดบั มัธยมศึกษาตอนปลายหน้า ๑๑ คาอธิบายรายสาระการเรยี นรู้พุทธประวัติ รหัสสาระ ส๓๑๒๒๒ กลมุ่ สาระการเรยี นรูส้ ังคมศกึ ษา ศาสนา และวัฒนธรรม เวลา ๑ ชัว่ โมง/สัปดาห์ จานวน ๐.๕ หนว่ ยกิต ช้นั มธั ยมศึกษาปีท่ี ๔ ภาคเรยี นที่ ๒ ศึกษาความสาคัญของอนุพุทธประวัติในเรื่อง ประวัติของพระมหาสาวกผู้ไม่ได้รับเอตทัคคะ ๓๙ องค์ (องค์ท่ี ๒๑-๓๙) ได้แก่ พระกปั ปเถระ พระชตุกัณณีเถระ พระภัทราวุธเถระ พระอุทยเถระ พระโปสาลเถระ พระโม ฆราชเถระ พระปิงคิยเถระ พระภคุเถระ พระกิมพลเถระ พระมหาอุทายีเถระ พระเมฆิยเถระ พระนาคิตเถระ พระ นทเถระ พระยโสชเถระ พระเสลเถระ พระมหาปรันตปเถระ (พระปุณณเถระ) พระสภิยเถระ พระนาลกเถระ พระ องคลุ ิมาลเถระ ศกึ ษาความสาคญั ของศาสนพธิ ใี นเร่อื ง วิธสี วดมนต์ไหว้พระของนักเรียน วิธีไหว้ครูของนักเรียน วิธีจับ ดา้ ยสายสญิ จน์ วิธบี งั สกุ ลุ เป็น วิธีบอกศักราช โดยใช้กระบวนการสอนพุทธวิธี การปฏิบัติงานกลุ่ม การสร้างความคิดรวบยอด การฝึกกระบวนการ อา่ น คิด วเิ คราะห์ และเขียนส่อื ความหมายอย่างมีวิจารณญาณ การแก้ปัญหา การเรียนรู้เพื่อให้เกิดความรู้ ความ เข้าใจ ความคดิ และสามารถนาความรทู้ ีไ่ ด้ไปเปน็ แนวทางในการแกป้ ญั หาการดาเนนิ ชวี ติ ตระหนักและเห็นคุณค่าพระพุทธศาสนา มีศัรทธาที่ถูกต้อง ปฏิบัติตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา และนาไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจาวัน มีคุณธรรม จริยธรรม ใฝ่เรียนรู้ มุ่งม่ันในการทางาน มีวินัยและค่านิยมที่ เหมาะสมตามสมณสารูป รหสั ตวั ชี้วดั รวม ๒ ตัวช้วี ดั /ผลการเรียนรู้ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๑/๔ ม.๔/๓

หลกั สูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามญั ศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ุทธประวตั ิ ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลายหน้า ๑๒ คาอธบิ ายรายสาระการเรยี นรพู้ ุทธประวัติ รหสั สาระ ส๓๒๒๒๓ กลมุ่ สาระการเรียนรสู้ ังคมศกึ ษา ศาสนา และวฒั นธรรม เวลา ๑ ช่ัวโมง/สัปดาห์ จานวน ๐.๕ หนว่ ยกิต ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ ๕ ภาคเรียนท่ี ๑ ศึกษาความสาคัญของพุทธานุพุทธประวัติในเรื่อง การนับถือศาสนา การตั้งศากยวงศ์และโกลิยวงศ์ เจ้าชายสุทโธทนะทรงอภิเษกสมรส พระโพธิสัตว์จุติลงสู่พระครรภ์ของพระมารดา ปัญจโกลาหล ปัญจบุพพนิมิต ปัญจมหาวิโลกนะ พระนางสิริมหามายาทรงสุบินนิมิต พระโพธิสัตว์ประสูติ สหชาติ ๗ อสิตดาบสเข้าเฝ้า ทานาย พระลักษณะและขนานพระนาม พระนางสิริมหามายาทิวงคต ทรงบรรลุปฐมฌาน ทรงอภิเษกสมรส เทวทูต ราหุล กุมารประสูติ ทอดพระเนตรพระราหุลกุมาร เสด็จออกบรรพชา พระเจ้าพิมพิสารตรัสขอปฏิญญา ทรงศึกษาใน สานักดาบส การบาเพ็ญทุกรกิริยา การตรัสรู้ สัตตมหาสถาน พรหมอาราธนา อายุสังขาราธิษฐาน แสดงธัมมจัก กปั ปวตั นสตู ร โดยใช้กระบวนการสอนพุทธวิธี การปฏิบัติงานกลุ่ม การสร้างความคิดรวบยอด การฝึกกระบวนการ อ่าน คิด วิเคราะห์ และเขียนส่ือความหมายอย่างมีวิจารณญาณ การแก้ปัญหา การเรียนรู้เพ่ือให้เกิดความรู้ ความ เขา้ ใจ ความคดิ และสามารถนาความรทู้ ่ไี ด้ไปเปน็ แนวทางในการแก้ปัญหาการดาเนนิ ชวี ิต ตระหนักและเห็นคุณค่าพระพุทธศาสนา ปฏิบัติตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา พระราชบัญญัติ คณะสงฆ์ และนาไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจาวัน มีคุณธรรม จริยธรรม ใฝ่เรียนรู้ มุ่งม่ันในการทางาน มีวินัยและ ค่านิยมทีเ่ หมาะสมตามสมณสารูป รหสั ตัวชี้วดั รวม ๓ ตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๑ ม.๕/๒ ม.๕/๓

หลกั สตู รการศึกษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ุทธประวตั ิ ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลายหน้า ๑๓ คาอธิบายรายสาระการเรียนรพู้ ุทธประวัติ รหสั สาระ ส๓๒๒๒๔ กลมุ่ สาระการเรยี นรูส้ งั คมศกึ ษา ศาสนา และวฒั นธรรม เวลา ๑ ช่วั โมง/สปั ดาห์ จานวน ๐.๕ หน่วยกติ ช้ันมัธยมศกึ ษาปที ี่ ๕ ภาคเรยี นท่ี ๒ ศึกษาความสาคัญของพุทธานุพุทธประวัติในเรื่อง ปัญจวัคคีย์อุปสมบท ทรงแสดงอนัตตลักขณสูตร ยสกุลบุตรอุปสมบท อุบาสกคนแรกในพระพุทธศาสนา อุบาสิกาคู่แรกในพระพุทธศาสนา สหายของพระยสะออก บวช ส่งพระสาวกไปประกาศพระพุทธศาสนา โปรดภัททวัคคีย์ โปรดชฎิลสามพ่ีน้อง พระเจ้าพิมพิสารบรรลุโสดา ปัตติผล ประวัติพระสารีบุตรเถระ ประวัติพระโมคคัลลานเถระ ประวัติพระมหากัสสปเถระ ประวัติพระมหากัจ จายนเถระ ประวตั ิมาณพ ๑๖ คน ตาแหน่งเอตทคั คะ คาถามและวิสัชนาในโสฬสมาณพปญั หา โดยใช้กระบวนการสอนพุทธวิธี การปฏิบัติงานกลุ่ม การสร้างความคิดรวบยอด การฝึกกระบวนการ อ่าน คิด วิเคราะห์ และเขียนส่ือความหมายอย่างมีวิจารณญาณ การแก้ปัญหา การเรียนรู้เพ่ือให้เกิดความรู้ ความ เข้าใจ ความคดิ และสามารถนาความรู้ท่ไี ด้ไปเป็นแนวทางในการแกป้ ญั หาการดาเนนิ ชีวติ ตระหนักและเห็นคุณค่าพระพุทธศาสนา ปฏิบัติตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา พระราชบัญญัติ คณะสงฆ์ และนาไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจาวัน มีคุณธรรม จริยธรรม ใฝ่เรียนรู้ มุ่งม่ันในการทางาน มีวินัยและ คา่ นิยมท่เี หมาะสมตามสมณสารปู รหัสตัวชีว้ ัด รวม ๔ ตัวช้วี ัด/ผลการเรยี นรู้ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๔ ม.๕/๕ ม.๕/๖ ม.๕/๗ ม.๕/๘

หลกั สตู รการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พทุ ธประวตั ิ ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลายหนา้ ๑๔ คาอธิบายรายสาระการเรยี นรูพ้ ุทธประวตั ิ รหสั สาระ ส๓๓๒๒๕ กลุม่ สาระการเรียนร้สู ังคมศกึ ษา ศาสนา และวฒั นธรรม เวลา ๑ ชวั่ โมง/สปั ดาห์ จานวน ๐.๕ หนว่ ยกติ ชนั้ มัธยมศกึ ษาปีที่ ๖ ภาคเรียนที่ ๑ ศึกษาความสาคัญของพุทธานุพุทธประวัติในเร่ือง ราธะพราหมณ์อุปสมบท พระปุณณมันตานีบุตร กาฬทุ ายอี ามาตยบ์ รรลุอรหัตตผล ฝนโบกขรพรรษตก พระเจ้าสุทโธทนะบรรลุโสดาปัตติผล โปรดพระนางมหาปชา บดี พระเจ้าสุทโธทนะบรรลุอนาคามีผล โปรดพระนางพิมพา นันทกุมารอุปสมบท ราหุลกุมารบรรพชา พระราช กุมารแหง่ ศากยวงศ์ออกผนวช พระเทวทตั ทาอนันตริยกรรม แผนลอบปลงพระชนม์ พระเทวทัตถูกธรณีสูบ ประวัติ พระโสณโกฬวิ สิ ะ ประวัติพระรฐั บาลเถระ โดยใช้กระบวนการสอนพุทธวิธี การปฏิบัติงานกลุ่ม สร้างความคิดรวบยอด การฝึกกระบวนการอ่าน คดิ วิเคราะห์ และเขยี นส่อื ความหมายอย่างมวี จิ ารณญาณ การแกป้ ญั หา การเรยี นรู้เพ่ือให้เกิดความรู้ ความเข้าใจ ความคดิ และสามารถนาความรู้ท่ีไดไ้ ปเป็นแนวทางในการแกป้ ญั หาการดาเนินชวี ติ ตระหนักและเห็นคุณค่าพระพุทธศาสนา ปฏิบัติตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา พระราชบัญญัติ คณะสงฆ์ และนาไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจาวัน มีคุณธรรม จริยธรรม ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นในการทางาน มีวินัยและ ค่านยิ มที่เหมาะสมตามสมณสารปู รหสั ตวั ชีว้ ดั รวม ๔ ตวั ช้วี ดั /ผลการเรียนรู้ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๑ ม.๖/๒ ม.๖/๓ ม.๖/๔ คาอธบิ ายรายสาระการเรียนร้พู ทุ ธประวัติ รหสั สาระ ส๓๓๒๒๖ กลุม่ สาระการเรยี นรู้สงั คมศกึ ษา ศาสนา และวฒั นธรรม เวลา ๑ ชว่ั โมง/สปั ดาห์ จานวน ๐.๕ หนว่ ยกติ ชั้นมัธยมศกึ ษาปที ี่ ๖ ภาคเรยี นที่ ๒ ศึกษาความสาคัญของพทุ ธานุพุทธประวัติในเรื่อง โปรดพระเจ้าสุทโธทนะมหาราช พระเจ้าสุทโธทนะ บรรลุอรหัตตผล พระพุทธบิดาปรินิพพาน การถวายพระเพลิงพระบรมศพพระเจ้าสุทโธทนะ พระนางมหาปชาบดี ผนวชเป็นภิกษณุ ี ครุธรรม ๘ พระนางพิมพาผนวชเป็นภิกษุณี ยมกปาฏิหาริย์ นิครนถ์นาฏบุตรเหาะไม่ขึ้น พระปิณ โฑลภารทวาชะเหาะไปเอาบาตร พวกเดียรดีย์ท้าสาแดงฤทธิ์ ทรงแสดงยมกปาฏิหาริย์ โปรดพระพุทธมารดา พระ พุทธองค์เสดจ็ จากดาวดงึ ส์ ทรงปรารภชราธรรม ทรงปลงอายสุ ังขาร บิณฑบาตคร้งั สุดท้าย สงั เวชนียสถาน ๔ สาวก องค์สุดท้าย เสด็จดับขันธปรินิพพาน อัญเชิญพระบรมศพออกจากพระนคร ถวายพระเพลิงพระบรมศพ แบ่งพระ บรมสารรี กิ ธาตุ สัมมาสัมพทุ ธเจดีย์ การสังคายนาพระธรรมวินัย ความเป็นมาของการสังคายนา สังคายนาคร้ังที่ ๑ สงั คายนาคร้ังท่ี ๒ สงั คายนาคร้ังที่ ๓ การส่งสมณทตู ไปประกาศพระศาสนา อนั ตรธาน

หลกั สูตรการศกึ ษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลายหนา้ ๑๕ โดยใช้กระบวนการสอนพุทธวิธี การปฏิบัติงานกลุ่ม การสร้างความคิดรวบยอด การฝึกกระบวนการ อ่าน คิด วเิ คราะห์ และเขยี นสื่อความหมายอยา่ งมีวิจารณญาณ การแก้ปัญหา การเรียนรู้เพ่ือให้เกิดความรู้ ความ เขา้ ใจ ความคิดและสามารถนาความรูท้ ไ่ี ด้ไปเป็นแนวทางในการแกป้ ัญหา การดาเนนิ ชีวติ ตระหนักและเห็นคุณค่าพระพุทธศาสนา ปฏิบัติตามหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา พระราชบัญญัติ คณะสงฆ์ และนาไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจาวัน มีคุณธรรม จริยธรรม ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นในการทางาน มีวินัยและ ค่านิยมทเี่ หมาะสมตามสมณสารูป รหัสตัวช้วี ัด รวม ๓ ตวั ช้ีวัด/ผลการเรียนรู้ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๕ ม.๖/๖ ม.๖/๗

หลกั สูตรการศกึ ษาพระปรยิ ตั ธิ รรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรู้พทุ ธประวตั ิ ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลายหนา้ ๑๖ แบบวเิ คราะห์คาอธบิ ายรายสาระการเรยี นรู้ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลาย (มัธยมศึกษาปีท่ี ๔–๖) สาระการเรียนรพู้ ุทธประวัติ กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ่ี ๔ สาระท่ี ๑ พระพทุ ธศาสนา มาตรฐาน ส ๑.๒ เขา้ ใจตระหนักและปฏิบัตติ นเปน็ พทุ ธศาสนกิ ชนทด่ี ีและธารงรักษาพระพุทธศาสนา ตัวชี้วดั /ผลการเรยี นรู้ สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง/ทอ้ งถน่ิ (เพิ่มเติม) เนอ้ื หา/ความรู้ ทกั ษะ/กระบวนการ คุณลักษณะอนั พึงประสงค์ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๔/๑ ประวัติของพระมหาสาวกผู้ กระบวนการเรียนการสอน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ วเิ คราะห์อนพุ ุทธประวัติใน ไม่ได้รบั เอตทคั คะ ๓๙ องค์ ประกอบดว้ ย ประกอบด้วย ส่ ว น ป ร ะ วั ติ ข อ ง พ ร ะ - พระวัปปเถระ - การเรยี นรพู้ ทุ ธวิธีแบบ ๑. รักชาติ ศาสน์ กษัตรยิ ์ ม ห า ส า ว ก ผู้ ไ ม่ ไ ด้ รั บ - พระภัททิยเถระ อปุ มา-อปุ ไมย (การ ๒. ซื่อสัตยส์ จุ ริต เอตทัคคะ ๓๙ องค์ - พระมหานามเถระ เปรียบเทยี บ) ๓. มีวินยั - พระอสั สชเิ ถระ - การเรยี นรพู้ ุทธวิธแี บบ ๔. ใฝเ่ รียนรู้ - พระยสเถระ ปุจฉา-วสิ ัชนา (การถาม- ๕. อยู่อยา่ งพอเพยี ง - พระวมิ ลเถระ ตอบ) ๖. มงุ่ มัน่ ในการทางาน - พระสุพาหเุ ถระ - การเรยี นรพู้ ุทธวิธีแบบธรรม ๗. รกั ความเป็นไทย - พระปุณณชเิ ถระ สากัจฉา (การสนทนา) ๘. มจี ติ สาธารณะ - พระควมั ปตเิ ถระ - การเรยี นรูพ้ ทุ ธวิธีแบบ ๙. สถานศกึ ษาเพ่ิมเตมิ - พระนทีกสั สปเถระ อริยสจั ๔ (กาหนดปัญหา, ๑๐. ………………………………… - พระคยากสั สปเถระ ตั้งสมมตุ ฐิ าน, ทดลอง, ฯลฯ - พระอชติ เถระ วิเคราะห์ สรปุ ) - พระตสิ สเมตเตยยเถระ - การเรยี นร้พู ุทธวธิ แี บบ - พระปณุ ณกเถระ ไตรสกิ ขา (ระเบยี บวินัย, - พระเมตตคเู ถระ จิตใจแน่วแน,่ แก้ปญั หา - พระโธตกเถระ ถูกตอ้ ง) - พระอปุ สวี เถระ - การเรยี นรู้พุทธวธิ แี บบ - พระนันทเถระ พหูสตู (ฟงั มากๆ, เขียน - พระเหมกเถระ มากๆ, ถามมากๆ, คิด - พระโตเทยยเถระ วิเคราะหม์ ากๆ) - พระกัปปเถระ - การเรยี นร้พู ุทธวิธแี บบ - พระชตุกณั ณีเถระ โยนโิ สมนสิการ (การทาไว้ใน - พระภทั ราวธุ เถระ ใจโดยแยกคาย, การใช้ - พระอุทยเถระ ความคดิ อยา่ งถูกวิธ)ี - พระโปสาลเถระ - การเรยี นรูพ้ ทุ ธวธิ ีแบบ - พระโมฆราชเถระ โยนิโสมนสกิ าร (สร้าง - พระปงิ คิยเถระ ศรัทธาและวธิ ีคดิ ใหก้ ับ - พระภคเุ ถระ ผู้เรยี น)

หลักสตู รการศกึ ษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนปลายหนา้ ๑๗ ตัวช้วี ดั /ผลการเรียนรู้ สาระการเรยี นรแู้ กนกลาง/ทอ้ งถนิ่ (เพม่ิ เติม) เนื้อหา/ความรู้ ทกั ษะ/กระบวนการ คุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๔/๒ วิเคราะหศ์ าสนพิธี หมวดที่ - พระกมิ พลเถระ - การเรยี นรพู้ ทุ ธวิธแี บบ ๓ ทานพธิ ี - พระมหาอุทายีเถระ อทิ ธิบาท ๔ (พอใจในส่ิงที่ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๔/๓ วเิ คราะหศ์ าสนพิธี หมวดท่ี - พระเมฆยิ เถระ เรยี นร,ู้ พากเพยี รต่อสิ่งที่ ๔ ปกิณณกพิธี - พระนาคติ เถระ เรียนรเู้ สมอ, มุ่งมั่นและเอา - พระจนุ ทเถระ ใจใส่ต่อสงิ่ ทีเ่ รยี นร้,ู คิด - พระยโสชเถระ วิเคราะห์ ไตร่ตรอง ก่อน - พระเสลเถระ นาไปใช้) - พระมหาปรันตปเถระ (พระ - การปฏบิ ัติงานกล่มุ ปุณณเถระ) - การสรา้ งความคดิ รวบยอด - พระสภิยเถระ - การฝกึ กระบวนการอา่ น คดิ - พระนาลกเถระ วเิ คราะห์ และเขยี นสือ่ ความ - พระองคุลมิ าลเถระ - การแก้ปญั หา ศาสนพิธีหมวดท่ี ๓ ทานพิธี - การสรา้ งคาถาม-คาตอบ ท่ี - พธิ ถี วายสังฆทาน สอดคล้องกับปญั หา - พธิ ถี วายสลากภัต - อน่ื ๆ (สถานศึกษาเพ่มิ เติม) - พิธีตักบาตรข้าวสาร - …………………………………… - พิธตี ักบาตรน้าผึ้ง ฯลฯ - พิธถี วายเสนาสนะ กฏุ ิ วิหาร - พิธีถวายศาลาโรงธรรม - พิธถี วายผา้ สัสสกิ สาฎก - พธิ ีถวายผา้ จานาพรรษา - พิธีถวายผ้าอจั เจกจวี ร - พิธีถวายผ้าป่า - พิธถี วายผ้ากฐิน - พิธีถวายธูปเทียนดอกไม้ - พิธีลอยกระทง - พิธถี วายธงเพือ่ บชู า - พิธถี วายเวจกุฏี - พธิ ถี วายสะพาน - พธิ ถี วายปราสาทผง้ึ - พธิ ถี วายโรงอุโบสถ - พธิ ถี วายยานพาหนะ - พธิ ถี วายคัมภีรพ์ ระไตรปฎิ ก - พิธถี วายคัมภรี พ์ ระธรรม ศาสนพธิ หี มวดที่ ๔ ปกณิ ณกพธิ ี - วิธีสวดมนต์ไหว้พระของ นกั เรยี น

หลักสูตรการศึกษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นร้พู ทุ ธประวตั ิ ระดับมธั ยมศึกษาตอนปลายหนา้ ๑๘ ตัวชีว้ ัด/ผลการเรียนรู้ เนือ้ หา/ความรู้ สาระการเรยี นรูแ้ กนกลาง/ทอ้ งถน่ิ (เพ่ิมเติม) - วิธีไหวค้ รูของนักเรยี น ทักษะ/กระบวนการ คุณลักษณะอนั พงึ ประสงค์ - วิธจี ับดา้ ยสายสญิ จน์ - วธิ บี ังสุกุลเปน็ - วิธบี อกศกั ราช หมายเหตุ : ในช่องทกั ษะ/กระบวนการ และช่องคณุ ลักษณะอันพึงประสงค์ สถานศึกษาสามารถกาหนดเองได้ตาม ความเหมาะสมของเน้อื หาท่ีสอน และคุณลักษณะทีส่ ถานศกึ ษาพึงประสงค์

หลกั สูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามญั ศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลายหน้า ๑๙ แบบวิเคราะห์คาอธบิ ายรายสาระการเรยี นรู้ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลาย (มัธยมศกึ ษาปที ่ี ๔–๖) สาระการเรยี นร้พู ุทธประวัติ กลุ่มสาระการเรยี นร้สู ังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ ๕ สาระที่ ๑ พระพุทธศาสนา มาตรฐาน ส ๑.๒ เข้าใจตระหนกั และปฏบิ ัตติ นเปน็ พทุ ธศาสนกิ ชนที่ดแี ละธารงรักษาพระพุทธศาสนา ตัวช้วี ดั /ผลการเรยี นรู้ สาระการเรียนรู้แกนกลาง/ท้องถน่ิ (เพ่มิ เตมิ ) เนอ้ื หา/ความรู้ ทักษะ/กระบวนการ คณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๑ ปรเิ ฉทท่ี ๑ ว่าด้วยชมพูทวีป กระบวนการเรียนการสอน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ - การนบั ถือศาสนา ประกอบด้วย ประกอบด้วย ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๑ - การตั้งศากยวงศแ์ ละ - การเรยี นรูพ้ ทุ ธวธิ ีแบบ ๑. รักชาติ ศาสน์ กษตั รยิ ์ ว่าด้วยชมพูทวีป โกลยิ วงศ์ อปุ มา-อปุ ไมย (การ ๒. ซ่ือสัตยส์ จุ รติ - เจา้ ชายสุทโธทนะทรง เปรียบเทยี บ) ๓. มีวนิ ยั อภเิ ษกสมรส - การเรยี นรพู้ ุทธวธิ แี บบ ๔. ใฝเ่ รียนรู้ - พระโพธสิ ตั ว์จุตลิ งสู่พระ ปจุ ฉา-วิสชั นา (การถาม- ๕. อยอู่ ย่างพอเพียง ครรภข์ องพระมารดา ตอบ) ๖. มงุ่ มน่ั ในการทางาน - ปญั จโกลาหล - การเรยี นรพู้ ทุ ธวิธแี บบธรรม ๗. รักความเป็นไทย - ปัญจบุพพนมิ ติ สากัจฉา (การสนทนา) ๘. มจี ิตสาธารณะ - ปญั จมหาวโิ ลกนะ - การเรยี นรู้พทุ ธวิธแี บบ ๙. สถานศึกษาเพ่ิมเตมิ - พระนางสริ มิ หามายาทรง อริยสัจ ๔ (กาหนดปญั หา, ๑๐. ………………………………… สบุ ินนิมิต ต้ังสมมตุ ิฐาน, ทดลอง, ฯลฯ - พระโพธิสตั วป์ ระสูติ วิเคราะห์ สรปุ ) - สหชาติ ๗ - การเรยี นรพู้ ทุ ธวธิ ีแบบ - อสติ ดาบสเข้าเฝา้ ไตรสกิ ขา (ระเบยี บวนิ ยั , - ทานายพระลักษณะและ จติ ใจแนว่ แน,่ แกป้ ัญหา ขนานพระนาม ถกู ต้อง) - พระนางสิรมิ หามายาทิวงคต - การเรยี นรู้พุทธวิธีแบบ - ทรงบรรลุปฐมฌาน พหสู ตู (ฟังมากๆ, เขียน - ทรงอภิเษกสมรส มากๆ, ถามมากๆ, คิด มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๒ ปริเฉทท่ี ๒ ว่าด้วยการเสด็จ วเิ คราะหม์ ากๆ) วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ ออกบรรพชาและตรัสรู้ - การเรยี นรพู้ ุทธวธิ ีแบบ ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๒ - เทวทตู โยนิโสมนสกิ าร (การทาไวใ้ น ว่ า ด้ ว ย ก า ร เ ส ด็ จ อ อ ก - ราหุลกมุ ารประสตู ิ ใจโดยแยกคาย, การใช้ บรรพชาและตรสั รู้ - ทอดพระเนตรพระราหลุ ความคดิ อยา่ งถูกวิธ)ี กุมาร - การเรยี นร้พู ุทธวธิ แี บบ - เสดจ็ ออกบรรพชา โยนโิ สมนสกิ าร (สร้าง - พระเจ้าพิมพสิ ารตรสั ขอ ศรัทธาและวธิ คี ดิ ให้กับ ปฏญิ ญา ผเู้ รยี น)

หลักสตู รการศึกษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศึกษาตอนปลายหน้า ๒๐ ตวั ชว้ี ดั /ผลการเรียนรู้ สาระการเรียนรูแ้ กนกลาง/ทอ้ งถน่ิ (เพ่มิ เตมิ ) เนื้อหา/ความรู้ ทกั ษะ/กระบวนการ คุณลักษณะอันพงึ ประสงค์ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๓ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ - ทรงศึกษาในสานักดาบส - การเรยี นรพู้ ทุ ธวธิ แี บบ ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๓ ว่าด้วยการเสวยวิมุตตสิ ุข - การบาเพญ็ ทกุ รกิริยา อิทธบิ าท ๔ (พอใจในสง่ิ ท่ี มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๔ - การตรสั รู้ เรยี นร,ู้ พากเพียรตอ่ สิ่งท่ี วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๔ ปริเฉทที่ ๓ ว่าด้วยการเสวย เรยี นรเู้ สมอ, มุ่งม่ันและเอา ว่ า ด้ ว ย ก า ร ป ร ะ ท า น เอหิภิกขุอปุ สัมปทา วมิ ตุ ติสุข ใจใสต่ อ่ สิ่งทเ่ี รยี นรู้, คดิ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๕ - สัตตมหาสถาน วิเคราะห์ ไตรต่ รอง กอ่ น วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๕ - พรหมอาราธนา นาไปใช้) ว่าด้วยการประกาศพระ ศาสนา - อายุสงั ขาราธษิ ฐาน - การปฏบิ ตั งิ านกลมุ่ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๖ - แสดงธมั มจกั กัปปวตั นสตู ร - การสร้างความคิดรวบยอด วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๖ ปรเิ ฉทท่ี ๔ ว่าดว้ ยการประทาน - การฝกึ กระบวนการอา่ น คดิ วา่ ด้วยพระอคั รสาวก มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๗ เอหภิ ิกขุอปุ สัมปทา วิเคราะห์ และเขยี นสอื่ ความ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๗ - ปญั จวคั คีย์อปุ สมบท - การแก้ปัญหา ว่ า ด้ ว ย พ ร ะ ม ห า กั ส ส ป ะ และมหากจั จายนะ - ทรงแสดงอนตั ตลักขณสตู ร - การสร้างคาถาม-คาตอบ ท่ี - ยสกลุ บตุ รอุปสมบท สอดคล้องกบั ปญั หา - อบุ าสกคนแรกใน - อื่นๆ (สถานศกึ ษาเพม่ิ เตมิ ) พระพุทธศาสนา - …………………………………… - อบุ าสกิ าคู่แรกใน ฯลฯ พระพทุ ธศาสนา - สหายของพระยสะออกบวช ปรเิ ฉทท่ี ๕ ว่าด้วยการประกาศ พระพุทธศาสนา - ส่งพระสาวกไปประกาศ พระพุทธศาสนา - โปรดภัททวคั คยี ์ - โปรดชฎลิ สามพีน่ ้อง - พระเจ้าพมิ พสิ ารบรรลโุ สดา ปัตติผล ปริเฉทท่ี ๖ ว่าด้วยพระอัคร สาวก - ประวตั ิพระสารีบตุ รเถระ - ประวตั ิพระโมคคัลลานเถระ ป ริ เ ฉ ท ที่ ๗ ว่ า ด้ ว ย พ ร ะ มหากัสสปะและพระมหา กัจ จายนะ - ประวัติพระมหากสั สปเถระ - ประวตั พิ ระมหากจั จายน เถระ

หลกั สูตรการศึกษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนปลายหน้า ๒๑ ตัวช้ีวดั /ผลการเรยี นรู้ สาระการเรียนรแู้ กนกลาง/ท้องถน่ิ (เพิ่มเตมิ ) เนอ้ื หา/ความรู้ ทกั ษะ/กระบวนการ คุณลักษณะอันพึงประสงค์ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๕/๘ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ ปริเฉทที่ ๘ ว่าดว้ ยการโปรด ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๘ ว่ า ด้ ว ย ก า ร โ ป ร ด ม า ณ พ มาณพ ๑๖ คน ๑๖ คน - ประวัตมิ าณพ ๑๖ คน - ตาแหน่งเอตทัคคะ - คาถามและวสิ ชั นาในโสฬส มาณพปญั หา หมายเหตุ : ในช่องทักษะ/กระบวนการ และช่องคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สถานศึกษาสามารถกาหนดเองได้ตาม ความเหมาะสมของเน้อื หาท่สี อน และคุณลกั ษณะที่สถานศกึ ษาพงึ ประสงค์

หลกั สูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ธิ รรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมธั ยมศึกษาตอนปลายหน้า ๒๒ แบบวเิ คราะห์คาอธิบายรายสาระการเรยี นรู้ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลาย (มธั ยมศกึ ษาปที ่ี ๔–๖) สาระการเรียนรู้พุทธประวตั ิ กลมุ่ สาระการเรยี นร้สู ังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชัน้ มัธยมศึกษาปีที่ ๖ สาระท่ี ๑ พระพทุ ธศาสนา มาตรฐาน ส ๑.๒ เข้าใจตระหนักและปฏบิ ัติตนเป็นพทุ ธศาสนิกชนท่ดี ีและธารงรักษาพระพุทธศาสนา ตวั ชี้วัด/ผลการเรียนรู้ สาระการเรียนรแู้ กนกลาง/ทอ้ งถน่ิ (เพมิ่ เตมิ ) เนอื้ หา/ความรู้ ทกั ษะ/กระบวนการ คุณลกั ษณะอนั พึงประสงค์ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๑ ปริเฉทท่ี ๙ ว่าด้วยการประทาน กระบวนการเรียนการสอน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ ญั ต ติ จ ตุ ต ถ ก ร ร ม ว า จ า ประกอบด้วย ประกอบดว้ ย ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๙ อปุ สมั ปทา - การเรยี นรู้พทุ ธวิธีแบบ ๑. รกั ชาติ ศาสน์ กษัตรยิ ์ ว่าด้วยการอนุญาตญัตติ - ราธะพราหมณอ์ ุปสมบท อุปมา-อปุ ไมย (การ ๒. ซือ่ สัตยส์ จุ รติ จตตุ ถกรรมวาจา - พระปุณณมนั ตานีบุตร เปรยี บเทยี บ) ๓. มวี ินยั มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๒ ปริเฉทที่ ๑๐ ว่าด้วยการเสด็จ - การเรยี นรู้พทุ ธวธิ ีแบบ ๔. ใฝเ่ รยี นรู้ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ กรุงกบลิ พสั ด์ุ ปุจฉา-วสิ ชั นา (การถาม- ๕. อยู่อยา่ งพอเพยี ง ประวตั ิในส่วนปรเิ ฉทท่ี ๑๐ - กาฬทุ ายอี ามาตย์บรรลุ ตอบ) ๖. มุ่งมน่ั ในการทางาน ว่ า ด้ ว ย ก า ร เ ส ด็ จ ก รุ ง อรหตั ตผล - การเรยี นรู้พทุ ธวธิ ีแบบธรรม ๗. รกั ความเป็นไทย กบิลพสั ด์ุ - ฝนโบกขรพรรษตก สากัจฉา (การสนทนา) ๘. มีจิตสาธารณะ - พระเจ้าสทุ โธทนะบรรลุ - การเรยี นรพู้ ุทธวธิ แี บบ ๙. สถานศึกษาเพ่ิมเติม โสดาปตั ตผิ ล อริยสจั ๔ (กาหนดปญั หา, ๑๐. ………………………………… - โปรดพระนางมหาปชาบดี ตั้งสมมตุ ิฐาน, ทดลอง, ฯลฯ - พระเจา้ สทุ โธทนะบรรลุ วเิ คราะห์ สรปุ ) อนาคามีผล - การเรยี นรพู้ ทุ ธวธิ แี บบ - โปรดพระนางพิมพา ไตรสกิ ขา (ระเบยี บวนิ ยั , - นันทกุมารอปุ สมบท จติ ใจแนว่ แน,่ แกป้ ัญหา - ราหุลกมุ ารบรรพชา ถูกตอ้ ง) มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๓ ปริเฉทท่ี ๑๑ ว่าด้วยพระราช - การเรยี นรพู้ ทุ ธวิธีแบบ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ กุมารแห่งศากยวงศ์ออกผนวช พหูสูต (ฟังมากๆ, เขยี น ประวตั ิในส่วนปรเิ ฉทท่ี ๑๑ - พระราชกุมารแห่งศากยวงศ์ มากๆ, ถามมากๆ, คิด ว่าด้วยพระราชกุมารแห่ง ออกผนวช วิเคราะหม์ ากๆ) ศากยวงศอ์ อกผนวช - พระเทวทัตทา - การเรยี นรู้พทุ ธวธิ ีแบบ อนันตริยกรรม โยนโิ สมนสิการ (การทาไวใ้ น - แผนลอบปลงพระชนม์ ใจโดยแยกคาย, การใช้ - พระเทวทตั ถูกธรณสี ูบ ความคิดอย่างถูกวธิ )ี มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๔ ปริเฉทท่ี ๑๒ ว่าด้วยพระโสณ - การเรยี นรพู้ ทุ ธวิธีแบบ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ โกฬิวิสะและพระรัฐบาลออก โยนิโสมนสิการ (สรา้ ง ประวัติในสว่ นปริเฉทที่ ๑๒ บวช ศรทั ธาและวธิ ีคดิ ใหก้ บั ว่าด้วยพระโสณโกฬิวิสะ - ประวตั พิ ระโสณโกฬวิ สิ ะ ผูเ้ รยี น)

หลกั สตู รการศกึ ษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามญั ศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ุทธประวตั ิ ระดับมัธยมศึกษาตอนปลายหนา้ ๒๓ ตวั ชีว้ ดั /ผลการเรียนรู้ สาระการเรยี นร้แู กนกลาง/ทอ้ งถน่ิ (เพิ่มเติม) เน้อื หา/ความรู้ ทกั ษะ/กระบวนการ คุณลกั ษณะอันพงึ ประสงค์ และพระรัฐบาลออกบวช มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๕ - ประวตั พิ ระรัฐบาลเถระ - การเรยี นรพู้ ทุ ธวธิ ีแบบ วิเ ค ร า ะ ห์ พุทธา นุพุทธ ประวัติในสว่ นปรเิ ฉทที่ ๑๓ ปริเฉทที่ ๑๓ ว่าด้วยการโปรด อิทธบิ าท ๔ (พอใจในส่งิ ที่ ว่าด้วยการเสด็จโปรดพระ พุทธบิดา พระพุทธมารดา พระพุทธบิดา พระพุทธมารดา เรียนร,ู้ พากเพียรต่อสิง่ ที่ แ ล ะ เ ส ด็ จ ดั บ ขั น ธ ป ริ นพิ พาน และการดบั ขนั ธปรินิพพาน เรียนรเู้ สมอ, มุ่งมน่ั และเอา มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๖ - โปรดพระเจา้ สุทโธทนะ ใจใสต่ ่อสง่ิ ทีเ่ รยี นรู้, คดิ วิเคราะห์เหตุการณ์ก่อน พุทธปรินพิ พาน มหาราช วเิ คราะห์ ไตร่ตรอง กอ่ น - พระเจ้าสทุ โธทนะบรรลุ นาไปใช้) อรหัตตผล - การปฏิบัติงานกลมุ่ - พระพุทธบดิ าปรินพิ พาน - การสร้างความคิดรวบยอด - การถวายพระเพลิงพระบรม - การฝึกกระบวนการอา่ น คดิ ศพพระเจ้าสุทโธทนะ วเิ คราะห์ และเขยี นสอื่ ความ - พระนางมหาปชาบดผี นวช - การแกป้ ญั หา เป็นภกิ ษณุ ี - การสร้างคาถาม-คาตอบ ที่ - ครุธรรม ๘ สอดคลอ้ งกับปญั หา - พระนางพมิ พาผนวชเป็น - อ่ืนๆ (สถานศึกษาเพ่ิมเติม) ภกิ ษุณี - …………………………………… - ยมกปาฏิหาริย์ ฯลฯ - นิครนถน์ าฏบตุ รเหาะไมข่ ้ึน - พระปณิ โฑลภารทวาชะเหาะ ไปเอาบาตร - พวกเดียรดยี ท์ ้าสาแดงฤทธิ์ - ทรงแสดงยมกปาฏหิ ารยิ ์ - โปรดพระพทุ ธมารดา - พระพทุ ธองคเ์ สดจ็ จาก ดาวดึงส์ เหตกุ ารณก์ ่อนพุทธปรินิพพาน - ทรงปรารภชราธรรม - ทรงปลงอายสุ ังขาร - บณิ ฑบาตครั้งสดุ ท้าย - สงั เวชนียสถาน ๔ - สาวกองคส์ ดุ ท้าย - เสดจ็ ดับขนั ธปรินพิ พาน - อญั เชิญพระบรมศพออก จากพระนคร - ถวายพระเพลิงพระบรมศพ - แบ่งพระบรมสารรี ิกธาตุ - สัมมาสัมพทุ ธเจดยี ์

หลักสตู รการศึกษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรูพ้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมัธยมศึกษาตอนปลายหนา้ ๒๔ ตัวชี้วดั /ผลการเรยี นรู้ สาระการเรียนรูแ้ กนกลาง/ทอ้ งถนิ่ (เพมิ่ เติม) เนื้อหา/ความรู้ ทกั ษะ/กระบวนการ คณุ ลักษณะอนั พึงประสงค์ มาตรฐาน ส ๑.๒ ม.๖/๗ วิเคราะห์เหตุการณ์หลัง เหตกุ ารณ์หลังพทุ ธปรนิ พิ พาน พุทธปรินิพพาน - การสังคายนาพระธรรมวินัย - ความเป็นมาของการ สงั คายนา - สังคายนาครัง้ ที่ ๑ - สงั คายนาครง้ั ท่ี ๒ - สงั คายนาครั้งท่ี ๓ - การส่งสมณทตู ไปประกาศ พระศาสนา - อนั ตรธาน หมายเหตุ : ในช่องทกั ษะ/กระบวนการ และชอ่ งคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สถานศึกษาสามารถกาหนดเองได้ตาม ความเหมาะสมของเนือ้ หาท่ีสอน และคณุ ลกั ษณะทีส่ ถานศกึ ษาพึงประสงค์ หนว่ ยการเรียนรู้ธรรมะ ช้ันมัธยมศึกษาปที ่ี ๔ ลาดับท่ี มาตรฐานการเรียนรู้ ตวั ช้วี ัด/ผลการเรียนรู้ ชอ่ื หน่วยการเรยี นรู้ ๑ ส ๑.๒ ม.๔/๑ อนุพุทธประวตั ิในสว่ นประวัติของพระมหาสาวก ผู้ไม่ไดร้ บั เอตทัคคะ ๓๙ องค์ ๒ ส ๑.๒ ม.๔/๒ ศาสนพธิ ี หมวดท่ี ๓ ทานพธิ ี ๓ ส ๑.๒ ม.๔/๓ ศาสนพธิ ี หมวดท่ี ๔ ปกิณณกพธิ ี รวม ๕ หน่วยการเรยี นรู้ จานวน ๕ ตวั ช้ีวัด/ผลการเรยี นรู้

หลักสตู รการศกึ ษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรูพ้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมัธยมศึกษาตอนปลายหน้า ๒๕ หน่วยการเรียนรู้ธรรมะ ชั้นมธั ยมศกึ ษาปีที่ ๕ ลาดบั ที่ มาตรฐานการเรยี นรู้ ตวั ชี้วัด/ผลการเรียนรู้ ชอ่ื หน่วยการเรียนรู้ ๑ ส ๑.๒ ม.๕/๑ ปรเิ ฉทท่ี ๑ วา่ ด้วยชมพูทวีป ๒ ส ๑.๒ ม.๕/๒ ปริเฉทที่ ๒ วา่ ด้วยการเสดจ็ ออกบรรพชาและ ตรัสรู้ ๓ ส ๑.๒ ม.๕/๓ ปรเิ ฉทที่ ๓ วา่ ดว้ ยการเสวยวิมตุ ติสขุ ๔ ส ๑.๒ ม.๕/๔ ปรเิ ฉทที่ ๔ วา่ ดว้ ยการประทาน เอหิภิกขุอุปสมั ปทา ๕ ส ๑.๒ ม.๕/๕ ปริเฉทที่ ๕ ว่าด้วยการประกาศพระศาสนา ๖ ส ๑.๒ ม.๕/๖ ปรเิ ฉทท่ี ๖ วา่ ด้วยพระอคั รสาวก ๗ ส ๑.๒ ม.๕/๗ ปริเฉทที่ ๗ วา่ ดว้ ยพระมหากัสสปะ และมหา กัจจายนะออกบวช ๘ ส ๑.๒ ม.๕/๘ ปรเิ ฉทที่ ๘ ว่าดว้ ยการโปรดมาณพ ๑๖ คน รวม ๘ หน่วยการเรยี นรู้ จานวน ๘ ตัวช้ีวัด/ผลการเรียนรู้ หน่วยการเรยี นรู้ธรรมะ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๖ ลาดบั ท่ี มาตรฐานการเรยี นรู้ ตัวชวี้ ดั /ผลการเรียนรู้ ชื่อหน่วยการเรยี นรู้ ๑ ส ๑.๒ ม.๖/๑ ปรเิ ฉทที่ ๙ วา่ ดว้ ยการอนุญาตญตั ติจตุตถ กรรมวาจา ๒ ส ๑.๒ ม.๖/๒ ปริเฉทท่ี ๑๐ วา่ ดว้ ยการเสด็จกรุงกบลิ พสั ดุ์ ๓ ส ๑.๒ ม.๖/๓ ปริเฉทที่ ๑๑ ว่าดว้ ยศากยวงศอ์ อกบวช ๔ ส ๑.๒ ม.๖/๔ ปรเิ ฉทท่ี ๑๒ ว่าด้วยพระโสณโกฬิวิสะและ พระรัฐบาลออกบวช ๕ ส ๑.๒ ม.๖/๕ ปรเิ ฉทที่ ๑๓ ว่าด้วยการเสดจ็ โปรดพระพุทธบดิ า พระพุทธมารดาและเสดจ็ ดับขนั ธปรนิ ิพพาน ๖ ส ๑.๒ ม.๖/๖ เหตุการณ์ก่อนพุทธปรินิพพาน ๗ ส ๑.๒ ม.๖/๗ เหตกุ ารณห์ ลงั พทุ ธปรนิ ิพพาน รวม ๗ หน่วยการเรยี นรู้ จานวน ๗ ตัวชี้วัด/ผลการเรียนรู้

หลกั สตู รการศกึ ษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนปลายหนา้ ๒๖ โครงสร้างสาระการเรยี นรู้พทุ ธประวัติ ชัน้ มธั ยมศึกษาปีท่ี ๔ จานวน ๑.๐ หน่วยกิต เวลา ๔๐ ชัว่ โมง (ภาคเรียนที่ ๑ และ ๒) ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี ๔ ภาคเรยี นที่ ๑ ลาดับ ช่อื หนว่ ยการเรียนรู้ มาตรฐานการเรยี นร/ู้ สาระสาคญั เวลา นา้ หนกั ที่ ตัวชีว้ ดั (ชว่ั โมง) คะแนน ๑ อนุพุทธประวัติในส่วน ส ๑.๒ ม.๔/๑ ศกึ ษาความสาคัญของอนพุ ทุ ธประวตั ิ ๑๖ ๙๐ ประวัติของพระมหาสาวก ในส่วนประวัติของพระมหาสาวกผู้ ผู้ไม่ได้รับเอตทัคคะ ๓๙ ไม่ได้รับเอตทัคคะ ๓๙ องค์ (องค์ที่ ............... ............... องค์ ๑-๒๐) - พระวปั ปเถระ - พระภทั ทิยเถระ - พระมหานามเถระ - พระอัสสชิเถระ - พระยสเถระ - พระวมิ ลเถระ - พระสพุ าหเุ ถระ - พระปุณณชิเถระ - พระควัมปตเิ ถระ - พระนทกี ัสสปเถระ - พระคยากสั สปเถระ - พระอชติ เถระ - พระตสิ สเมตเตยยเถระ - พระปณุ ณกเถระ - พระเมตตคเู ถระ - พระโธตกเถระ - พระอปุ สีวเถระ - พระนันทเถระ - พระเหมกเถระ - พระโตเทยยเถระ ๒ ศาสนพธิ ี หมวดที่ ๓ ส ๑.๒ ม.๔/๒ ศึกษาความสาคญั ของศาสนพิธหี มวด ๔ ๑๐ ทานพธิ ี ที่ ๓ ทานพธิ ี - พิธถี วายสังฆทาน ............... ............... - พธิ ถี วายสลากภัต - พิธตี ักบาตรขา้ วสาร - พิธตี ักบาตรน้าผง้ึ - พธิ ถี วายเสนาสนะ กฏุ ิ วิหาร - พิธีถวายศาลาโรงธรรม - พธิ ถี วายผา้ สสั สิกสาฎก

หลกั สตู รการศกึ ษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรู้พทุ ธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศึกษาตอนปลายหนา้ ๒๗ ลาดับ ชือ่ หนว่ ยการเรยี นรู้ มาตรฐานการเรยี นร/ู้ สาระสาคัญ เวลา นา้ หนัก ท่ี (ชว่ั โมง) คะแนน ตัวช้ีวัด รวมภาคเรยี นท่ี ๑ ๒๐ ๑๐๐ - พธิ ีถวายผ้าจานาพรรษา - พธิ ีถวายผา้ อัจเจกจีวร - พธิ ีถวายผา้ ป่า - พิธถี วายผ้ากฐิน - พิธถี วายธปู เทยี นดอกไม้ - พธิ ีลอยกระทง - พธิ ีถวายธงเพื่อบชู า - พธิ ถี วายเวจกุฏี - พิธีถวายสะพาน - พิธถี วายปราสาทผึ้ง - พธิ ถี วายโรงอโุ บสถ - พิธีถวายยานพาหนะ - พิธถี วายคัมภีร์พระไตรปฎิ ก - พิธีถวายคมั ภีร์พระธรรม

หลกั สูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ธิ รรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ุทธประวตั ิ ระดับมัธยมศกึ ษาตอนปลายหนา้ ๒๘ ชนั้ มธั ยมศึกษาปที ี่ ๔ ภาคเรยี นท่ี ๒ ลาดบั ช่ือหนว่ ยการเรียนรู้ มาตรฐานการเรยี นร/ู้ สาระสาคญั เวลา นา้ หนกั ที่ ตัวชีว้ ดั (ชวั่ โมง) คะแนน ๑ อนุพุทธประวัติในส่วน ส ๑.๒ ม.๔/๑ ศึกษาความสาคญั ของอนพุ ทุ ธประวตั ิ ๑๖ ๙๐ ประวัติของพระมหาสาวก ในสว่ นประวัติของพระมหาสาวกผู้ ผู้ไม่ได้รับเอตทัคคะ ๓๙ ไม่ไดร้ บั เอตทัคคะ ๓๙ องค์ (องค์ท่ี ............... ............... องค์ ๒๑-๓๙) - พระกปั ปเถระ - พระชตุกณั ณีเถระ - พระภทั ราวุธเถระ - พระอุทยเถระ - พระโปสาลเถระ - พระโมฆราชเถระ - พระปงิ คิยเถระ - พระภคเุ ถระ - พระกมิ พลเถระ - พระมหาอทุ ายเี ถระ - พระเมฆยิ เถระ - พระนาคิตเถระ - พระจุนทเถระ - พระยโสชเถระ - พระเสลเถระ - พระมหาปรันตปเถระ (พระปุณณ เถระ) - พระสภิยเถระ - พระนาลกเถระ - พระองคลุ ิมาลเถระ ๒ ศาสนพิธี หมวดท่ี ๔ ส ๑.๒ ม.๔/๓ ศกึ ษาความสาคญั ของศาสนพิธหี มวด ๔ ๑๐ ปกณิ ณกพิธี ที่ ๔ ปกิณณกพิธี - วิธสี วดมนตไ์ หวพ้ ระของนกั เรยี น ............... ............... - วธิ ีไหวค้ รขู องนกั เรยี น - วิธจี บั ดา้ ยสายสญิ จน์ - วิธีบงั สุกลุ เป็น - วธิ บี อกศกั ราช รวมภาคเรียนที่ ๒ ๒๐ ๑๐๐ หมายเหตุ : ในชอ่ งจานวนเวลา/ชั่วโมง .............. และช่องน้าหนักคะแนน .............. สถานศึกษาสามารถกาหนดได้ ตามความเหมาะสมของเนื้อหาท่ีสอน แต่ไม่เกินจานวนชั่วโมงและน้าหนักคะแนนที่หน่วยกิตกาหนด ในภาคการศกึ ษานัน้ ๆ

หลกั สตู รการศกึ ษาพระปรยิ ตั ธิ รรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พุทธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศึกษาตอนปลายหน้า ๒๙ โครงสรา้ งสาระการเรยี นร้พู ทุ ธประวัติ ช้นั มัธยมศกึ ษาปีที่ ๕ จานวน ๑.๐ หนว่ ยกิต เวลา ๔๐ ช่ัวโมง (ภาคเรียนที่ ๑ และ ๒) ช้นั มัธยมศึกษาปีที่ ๕ ภาคเรยี นท่ี ๑ สาระสาคัญ เวลา นา้ หนกั (ช่ัวโมง) คะแนน ลาดบั ชือ่ หนว่ ยการเรียนรู้ มาตรฐานการเรียนรู้ ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ท่ี /ตัวช้ีวดั ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๑ ว่าด้วยชมพู ๘ ๓๕ ๑ ปริเฉทที่ ๑ ว่าด้วยชมพู ส ๑.๒ ม.๕/๑ ทวีป ............... ............... ทวปี - การนับถอื ศาสนา - การตง้ั ศากยวงศ์และโกลยิ วงศ์ ๘ ๔๐ ๒ ปริเฉทที่ ๒ ว่าด้วยการ ส ๑.๒ ม.๕/๒ - เจา้ ชายสทุ โธทนะทรงอภเิ ษกสมรส ............... ............... เสด็จออกบรรพชาและ - พระโพธสิ ตั วจ์ ตุ ลิ งสูพ่ ระครรภข์ อง ตรัสรู้ ๔ ๒๕ พระมารดา ๓ ปริเฉทท่ี ๓ ว่าด้วยการ ส ๑.๒ ม.๕/๓ - ปัญจโกลาหล - ปัญจบุพพนมิ ิต - ปญั จมหาวโิ ลกนะ - พระนางสริ มิ หามายาทรงสบุ ินนมิ ติ - พระโพธิสตั ว์ประสูติ - สหชาติ ๗ - อสติ ดาบสเขา้ เฝ้า - ทานายพระลักษณะและขนานพระ นาม - พระนางสริ มิ หามายาทิวงคต - ทรงบรรลุปฐมฌาน - ทรงอภิเษกสมรส ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๒ ว่าด้วยการ เสดจ็ ออกบรรพชาและตรสั รู้ - เทวทูต - ราหุลกมุ ารประสูติ - ทอดพระเนตรพระราหลุ กมุ าร - เสด็จออกบรรพชา - พระเจา้ พมิ พสิ ารตรสั ขอปฏิญญา - ทรงศึกษาในสานักดาบส - การบาเพ็ญทกุ รกริ ยิ า - การตรสั รู้ ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ

หลักสูตรการศึกษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรูพ้ ทุ ธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศึกษาตอนปลายหนา้ ๓๐ ลาดับ ช่ือหน่วยการเรยี นรู้ มาตรฐานการเรียนรู้ สาระสาคญั เวลา น้าหนกั ที่ /ตวั ช้ีวดั (ช่ัวโมง) คะแนน เสวยวิมุตตสิ ุข ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๓ ว่าด้วยการ ............... ............... เสวยวมิ ุตติสขุ รวมภาคเรียนท่ี ๑ - สตั ตมหาสถาน ๒๐ ๑๐๐ - พรหมอาราธนา เวลา นา้ หนัก ชัน้ มธั ยมศึกษาปีที่ ๕ ภาคเรยี นท่ี ๒ - อายุสงั ขาราธิษฐาน (ชว่ั โมง) คะแนน - แสดงธัมมจกกัปปวตั นสตู ร ๘ ลาดบั ชอ่ื หน่วยการเรยี นรู้ มาตรฐานการเรยี นรู้ ............... ๓๕ ที่ /ตัวชวี้ ัด สาระสาคัญ ............... ๑ ปริเฉทที่ ๔ ว่าด้วยการ ส ๑.๒ ม.๕/๔ ๒ ป ร ะ ท า น เ อ หิ ภิ ก ขุ ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ............... ๓๐ อปุ สมั ปทา ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๔ ว่าด้วยการ ............... ประทานเอหภิ กิ ขุอปุ สมั ปทา ๒ ๒ ปริเฉทท่ี ๕ ว่าด้วยการ ส ๑.๒ ม.๕/๕ - ปญั จวัคคียอ์ ปุ สมบท ............... ๑๕ ประกาศพระศาสนา - ทรงแสดงอนตั ตลกั ขณสูตร ............... - ยสกลุ บตุ รอปุ สมบท ๒ ๓ ปริเฉทท่ี ๖ ว่าด้วยพระ ส ๑.๒ ม.๕/๖ - อุบาสกคนแรกในพระพทุ ธศาสนา ............... ๑๐ อัครสาวก - อบุ าสกิ าคู่แรกในพระพุทธศาสนา ............... - สหายของพระยสะออกบวช ๔ ปริเฉทท่ี ๗ ว่าด้วยพระ ส ๑.๒ ม.๕/๗ ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ม ห า กั ส ส ป ะ แ ล ะ พ ร ะ ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๕ ว่าด้วยการ มหากัจจายนะ ประกาศพระศาสนา - สง่ พระสาวกไปประกาศ พระพุทธศาสนา - โปรดภทั ทวคั คีย์ - โปรดชฎลิ สามพ่นี อ้ ง - พระเจา้ พมิ พสิ ารบรรลุโสดาปตั ตผิ ล ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๖ ว่าด้วยพระ อัครสาวก - ประวตั ิพระสารบี ตุ รเถระ - ประวตั พิ ระโมคคัลลานเถระ ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๗ ว่าด้วยพระ มหากสั สปะ และมหากจั จายนะ - ประวตั ิพระมหากสั สปเถระ - ประวัติพระมหากจั จายนเถระ

หลกั สตู รการศึกษาพระปริยตั ธิ รรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พุทธประวตั ิ ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลายหนา้ ๓๑ ลาดบั ชื่อหนว่ ยการเรยี นรู้ มาตรฐานการเรียนรู้ สาระสาคัญ เวลา น้าหนกั ท่ี /ตัวช้วี ดั (ชว่ั โมง) คะแนน ๕ ปริเฉทที่ ๘ ว่าด้วยการ ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ โปรดมาณพ ๑๖ คน ส ๑.๒ ม.๕/๘ ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๘ ว่าด้วยการ ๖ ๑๐ โปรดมาณพ ๑๖ คน ............... ............... รวมภาคเรียนท่ี ๒ - ประวัติมาณพ ๑๖ คน - ตาแหน่งเอตทัคคะ ๒๐ ๑๐๐ - คาถามและวสิ ชั นาในโสฬสมาณพ ปัญหา หมายเหตุ : ในชอ่ งจานวนเวลา/ชั่วโมง .............. และช่องน้าหนักคะแนน .............. สถานศึกษาสามารถกาหนดได้ ตามความเหมาะสมของเนื้อหาที่สอน แต่ไม่เกินจานวนช่ัวโมงและน้าหนักคะแนนท่ีหน่วยกิตกาหนด ในภาคการศกึ ษาน้นั ๆ

หลักสูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามญั ศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พทุ ธประวตั ิ ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนปลายหน้า ๓๒ โครงสรา้ งสาระการเรียนร้พู ุทธประวัติ ช้นั มธั ยมศึกษาปที ี่ ๖ จานวน ๑.๐ หน่วยกิต เวลา ๔๐ ช่ัวโมง (ภาคเรยี นท่ี ๑ และ ๒) ชัน้ มัธยมศึกษาปีที่ ๖ ภาคเรยี นที่ ๑ สาระสาคญั เวลา น้าหนกั (ช่วั โมง) คะแนน ลาดบั ชอ่ื หนว่ ยการเรยี นรู้ มาตรฐานการเรียนรู้ ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ที่ /ตวั ชวี้ ัด ประวัติในส่วนปริเฉทท่ี ๙ ว่าด้วยการ ๔ ๒๕ ๑ ปริเฉทที่ ๙ ว่าด้วยการ ส ๑.๒ ม.๖/๑ อนญุ าตญัตติจตุตถกรรมวาจา ............... ............... อ นุ ญ า ต ญั ต ติ จ ตุ ต ถ - ราธะพราหมณ์อุปสมบท กรรมวาจาอปุ สมั ปทา - พระปณุ ณมันตานีบตุ ร ๖ ๓๕ ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ............... ............... ๒ ปรเิ ฉทท่ี ๑๐ วา่ ด้วยการ ส ๑.๒ ม.๖/๒ ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๑๐ ว่าด้วยการ เสด็จกรงุ กบลิ พัสด์ุ เสด็จกรงุ กบลิ พัสดุ์ ๖ ๓๐ - กาฬทุ ายีอามาตย์บรรลุอรหตั ตผล ............... ............... ๓ ปริเฉทท่ี ๑๑ ว่าด้วย ส ๑.๒ ม.๖/๓ - ฝนโบกขรพรรษตก พ ร ะ ร า ช กุ ม า ร แ ห่ ง - พระเจ้าสุทโธทนะบรรลุโสดาปตั ติ ๔ ๑๐ ศากยวงศ์ออกผนวช ............... ............... ผล ๔ ปริเฉทที่ ๑๒ ว่าด้วย ส ๑.๒ ม.๖/๔ - โปรดพระนางมหาปชาบดี ๒๐ ๑๐๐ พระโสณโกฬิวิสะและ - พระเจา้ สุทโธทนะบรรลอุ นาคามผี ล พระรฐั บาล - โปรดพระนางพมิ พา - นันทกมุ ารอุปสมบท รวมภาคเรียนท่ี ๑ - ราหลุ กมุ ารบรรพชา ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ประวัติในส่วนปริเฉทที่ ๑๑ ว่าด้วยพระ ราชกมุ ารแหง่ ศากยวงศอ์ อกผนวช - พระราชกมุ ารแหง่ ศากยวงศ์ออก ผนวช - พระเทวทตั ทาอนนั ตรยิ กรรม - แผนลอบปลงพระชนม์ - พระเทวทตั ถูกธรณสี บู ศึ ก ษ า ค ว า ม ส า คั ญ ข อ ง พุ ท ธ า นุ พุ ท ธ ประวตั ิในส่วนปริเฉทท่ี ๑๒ ว่าด้วยพระ โสณโกฬวิ ิสะและพระรัฐบาล - ประวัติพระโสณโกฬวิ ิสะ - ประวตั พิ ระรัฐบาลเถระ

หลักสตู รการศึกษาพระปรยิ ตั ธิ รรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ทุ ธประวตั ิ ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลายหน้า ๓๓ ช้นั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี ๖ ภาคเรยี นท่ี ๒ สาระสาคญั เวลา น้าหนัก (ชัว่ โมง) คะแนน ลาดับ ชอื่ หนว่ ยการเรยี นรู้ มาตรฐานการเรียนรู้ ศึกษาความสาคัญพุทธานุพุทธประวัติ ท่ี /ตวั ช้ีวัด ในส่วนปริเฉทที่ ๑๓ ว่าด้วยการเสด็จ ๑๐ ๖๐ ๑ ปริเฉทท่ี ๑๓ ว่าด้วยการ ส ๑.๒ ม.๖/๕ โปรดพระพทุ ธบดิ าพระพุทธมารดาและ ............... ............... เสด็จโปรดพระพุทธบิดา เสด็จดับขันธปรินพิ พาน พระพุทธมารดา และ - โปรดพระเจ้าสุทโธทนะมหาราช ๔ ๒๐ เสดจ็ ดับขนั ธปรนิ พิ พาน - พระเจ้าสทุ โธทนะบรรลุอรหตั ตผล ............... ............... - พระพุทธบดิ าปรินิพพาน ๒ เ ห ตุ ก า ร ณ์ ก่อ นพุ ท ธ ส ๑.๒ ม.๖/๖ - การถวายพระเพลงิ พระบรมศพพระ ปรินิพพาน เจ้าสุทโธทนะ - พระนางมหาปชาบดผี นวชเป็น ภิกษณุ ี - ครุธรรม ๘ - พระนางพิมพาผนวชเปน็ ภกิ ษณุ ี - ยมกปาฏหิ ารยิ ์ - นคิ รนถ์นาฏบตุ รเหาะไม่ข้ึน - พระปณิ โฑลภารทวาชะเหาะไปเอา บาตร - พวกเดียรดยี ท์ ้าสาแดงฤทธ์ิ - ทรงแสดงยมกปาฏิหารยิ ์ - โปรดพระพุทธมารดา - พระพทุ ธองคเ์ สดจ็ จากดาวดงึ ส์ ศึกษาความสาคัญของเหตุการณ์ก่อน พทุ ธปรินิพพาน - ทรงปรารภชราธรรม - ทรงปลงอายุสงั ขาร - บิณฑบาตครั้งสดุ ท้าย - สงั เวชนียสถาน ๔ - สาวกองค์สุดทา้ ย - เสดจ็ ดบั ขันธปรินพิ พาน - อญั เชญิ พระบรมศพออกจากพระ นคร - ถวายพระเพลิงพระบรมศพ - แบ่งพระบรมสารรี ิกธาตุ - สัมมาสมั พุทธเจดีย์ -

หลักสตู รการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พุทธประวตั ิ ระดับมธั ยมศึกษาตอนปลายหนา้ ๓๔ ลาดับ ช่ือหน่วยการเรยี นรู้ มาตรฐานการเรยี นรู้ สาระสาคญั เวลา นา้ หนัก ท่ี /ตัวชีว้ ดั (ชวั่ โมง) คะแนน ๓ เ ห ตุ ก า ร ณ์ ห ลั ง พุ ท ธ ศึกษาความสาคัญของเหตุการณ์หลัง ปรนิ ิพพาน ส ๑.๒ ม.๖/๗ พทุ ธปรินพิ พาน ๖ ๒๐ - การสังคายนาพระธรรมวินัย ............... ............... รวมภาคเรียนท่ี ๒ - ความเป็นมาของการสงั คายนา - สงั คายนาครงั้ ท่ี ๑ ๒๐ ๑๐๐ - สังคายนาครง้ั ท่ี ๒ - สงั คายนาคร้งั ท่ี ๓ - การส่งสมณทตู ไปประกาศพระ ศาสนา - อันตรธาน หมายเหตุ : ในช่องจานวนเวลา/ชั่วโมง .............. และช่องน้าหนักคะแนน .............. สถานศึกษาสามารถกาหนดได้ ตามความเหมาะสมของเน้ือหาท่ีสอน แต่ไม่เกินจานวนช่ัวโมงและน้าหนักคะแนนท่ีหน่วยกิตกาหนด ในภาคการศกึ ษานนั้ ๆ

หลักสตู รการศกึ ษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรพู้ ุทธประวตั ิ ระดบั การออกแบบหนว่ ยการเรียนรู้ สาระการเรยี นรู้พุทธประวตั ิ ช้นั มัธยมศกึ ษาปีท มาตรฐานการเรียนรู้ ส ๑.๒ เข้าใจตระหนักและปฏบิ ัติตนเป็นพุทธศาสนกิ ชนทด่ี แี ละ ตัวช้วี ัด/ผลการเรยี นรู้ ม.๔/๑ วเิ คราะหอ์ นุพทุ ธประวตั ิในส่วนประวัติของพระมหาสาวก สาระการเรียนรู้ สาระสาคญั ชนิ้ งาน/ภาระงาน ประเด็น ศึกษาความสาคัญของอนุพุทธประวัติในส่วน ชิ้นงาน (ใบความร)ู้ ไดแ้ ก่ ประเดน็ ประ ปร ะ วัติ ของพร ะม ห าส า วกผู้ ไ ม่ไ ด้ รั บ - งานเขียน/บทความ เร่ือง พระ - ใบงาน เอตทคั คะ ๓๙ องค์ (องคท์ ่ี ๑-๒๐) มหาสาวกผไู้ ด้รบั เอตทคั คะ ๔๑ องค์ - ตรวจแบบท - พระวัปปเถระ (องค์ที่ ๑-๒๐ ) - สนทนาซัก - พระภทั ทิยเถระ - สื่อชว่ ยสอน ความรู้ - พระมหานามเถระ เกณฑ์ประเม - พระอัสสชเิ ถระ ภาระงาน (ใบงาน) ไดแ้ ก่ - ประเมินพฤ - พระยสเถระ - บอกพระมหาสาวกผู้ได้รับเอตทัคคะ - ประเมนิ ใบ - พระวมิ ลเถระ ๔๑ องค์ (องค์ที่ ๑-๒๐ ) - ประเมินผล - พระสพุ าหุเถระ - ตอบขอ้ ซักถ - พระปุณณชิเถระ - ทดสอบหล - พระควมั ปติเถระ เคร่ืองมือประ - พระนทีกัสสปเถระ - แบบทดสอ - พระคยากัสสปเถระ - แบบประเม - พระอชติ เถระ - แบบประเม - พระตสิ สเมตเตยยเถระ - แบบสงั เกต - พระปุณณกเถระ - พระเมตตคเู ถระ - พระโธตกเถระ

บมัธยมศกึ ษาตอนปลาย หน้า ๓๕ ท่ี ๔ ะธารงรกั ษาพระพุทธศาสนา กผไู้ มไ่ ดร้ ับเอตทคั คะ ๓๙ องค์ นและเกณฑ์ประเมิน การจดั กจิ กรรมการเรียนรู้ ชอื่ หน่วย /เวลา ะเมนิ เชน่ การจดั กิจกรรมการเรียนรู้ เชน่ อนพุ ทุ ธประวัตใิ นสว่ น - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการสอน ป ร ะ วั ติ ข อ ง พ ร ะ ทดสอบกอ่ นเรียน พทุ ธวิธี ๙ รปู แบบ มหาสาวกผู้ไม่ได้รับ กถาม อภิปราย สรุปองค์ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ เอตทคั คะ ๓๙ องค์ ปฏิบตั ิงานกลุ่ม มิน เช่น - จัดกจิ กรรมการเรยี นรูด้ ้วยการสร้างความคิด จานวน.........ชว่ั โมง ฤตกิ รรม รวบยอด บงาน - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการฝึก ลงาน การอา่ น คดิ วิเคราะห์ และเขยี นสอื่ ความ ถามได้ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ลงั เรยี น แกป้ ญั หา ะเมนิ เช่น - จัดกจิ กรรมการเรยี นรู้ดว้ ยกระบวนการสร้าง อบก่อนเรยี น คาถาม-คาตอบ ทสี่ อดคลอ้ งกับปญั หา มินใบงาน - จดั กิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการอ่ืนๆ มนิ ผลงาน (ตามความเหมาะสม) ต

หลักสตู รการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ุทธประวตั ิ ระดับ - พระอปุ สวี เถระ - พระนันทเถระ - พระเหมกเถระ - พระโตเทยยเถระ การออกแบบหนว่ ยการเรียนรู้ สาระการเรียนรพู้ ุทธประวัติ ชน้ั มธั ยมศึกษาปที มาตรฐานการเรยี นรู้ ส ๑.๒ เขา้ ใจตระหนักและปฏบิ ตั ิตนเป็นพุทธศาสนิกชนที่ดีและ ตัวชว้ี ัด/ผลการเรยี นรู้ ม.๔/๑ วิเคราะห์อนุพทุ ธประวตั ิในสว่ นประวัติของพระมหาสาวก สาระการเรยี นรู้ สาระสาคัญ ชิน้ งาน/ภาระงาน ประเด ศกึ ษาความสาคัญของอนุพุทธประวัติในส่วน ช้ินงาน (ใบความรู้) ไดแ้ ก่ ประเด็นปร ปร ะ วัติ ของพร ะม ห าส า วกผู้ ไ ม่ไ ด้ รั บ - งานเขียน/บทความเร่ือง ประวัติของ - ใบงาน เอตทัคคะ ๓๙ องค์ (องคท์ ี่ ๒๑-๓๙) พระมหาสาวกผู้ได้รับเอตทัคคะ ๔๑ - ตรวจแบบ - พระกัปปเถระ องค์ (องค์ที่ ๒๑-๔๑ องค)์ - สนทนาซ - พระชตกุ ัณณีเถระ - สื่อชว่ ยสอน ความรู้ - พระภัทราวธุ เถระ เกณฑ์ประเ - พระอุทยเถระ ภาระงาน (ใบงาน) ได้แก่ - ประเมินพ - พระโปสาลเถระ - บอกประวัติของพระมหาสาวกผู้ได้รับ - ประเมนิ ใบ - พระโมฆราชเถระ เอตทัคคะ ๔๑ องค์ (องค์ท่ี ๒๑-๔๑ - ประเมินผ - พระปิงคยิ เถระ องค)์ - ตอบข้อซกั - พระภคุเถระ - ทดสอบหล - พระกมิ พลเถระ เครื่องมือปร - พระมหาอุทายีเถระ - แบบทดสอ - พระเมฆิยเถระ - แบบประเ - พระนาคติ เถระ - แบบประเ

บมัธยมศึกษาตอนปลาย หนา้ ๓๖ ที่ ๔ ะธารงรกั ษาพระพทุ ธศาสนา กผู้ไมไ่ ด้รับเอตทัคคะ ๓๙ องค์ ดน็ และเกณฑ์ประเมนิ การจัดกิจกรรมการเรยี นรู้ ชอ่ื หน่วย /เวลา ระเมนิ เชน่ การจดั กิจกรรมการเรียนรู้ เช่น อนุพุทธประวัติใน - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ส่วน ปร ะวัติ ของ บทดสอบกอ่ นเรยี น สอนพุทธวิธี ๙ รปู แบบ พ ร ะ ม ห า ส า ว ก ผู้ ซักถาม อภิปราย สรุปองค์ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ไม่ได้รับเอตทัคคะ ปฏิบัตงิ านกล่มุ ๓๙ องค์ เมิน เชน่ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยการสร้าง พฤติกรรม ความคดิ รวบยอด จานวน.........ชั่วโมง บงาน - จัดกจิ กรรมการเรยี นรู้ดว้ ยกระบวนการฝกึ ผลงาน การอ่าน คดิ วิเคราะห์ และเขยี นสอ่ื ความ กถามได้ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ลังเรยี น แกป้ ัญหา ระเมิน เช่น - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ อบกอ่ นเรียน สร้างคาถาม-คาตอบ ท่ีสอดคล้องกับ เมินใบงาน ปัญหา เมนิ ผลงาน - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ

หลักสูตรการศกึ ษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรพู้ ุทธประวตั ิ ระดับ - พระจนุ ทเถระ - แบบสงั เก - พระยโสชเถระ - พระเสลเถระ - พระมหาปรันตปเถระ (พระปณุ ณเถระ) - พระสภยิ เถระ - พระนาลกเถระ - พระองคุลมิ าลเถระ การออกแบบหนว่ ยการเรยี นรู้ สาระการเรียนรู้พุทธประวัติ ชนั้ มัธยมศึกษาปีท มาตรฐานการเรียนรู้ ส ๑.๒ เข้าใจ ตระหนัก และปฏิบัติตนเปน็ พุทธศาสนิกชนที่ดี แ ตวั ชว้ี ัด/ผลการเรียนรู้ ม.๔/๒ วเิ คราะหศ์ าสนพิธี หมวดที่ ๔ ทานพิธี สาระการเรียนรู้ สาระสาคญั ชนิ้ งาน/ภาระงาน ประเด ศึกษาความสาคัญของศาสนพิธีหมวดที่ ๓ ชิน้ งาน (ใบความร้)ู ไดแ้ ก่ ประเดน็ ปร ทานพิธี - งานเขยี น/บทความเร่อื ง ทานพธิ ี - ใบงาน - พธิ ถี วายสงั ฆทาน - ส่อื ช่วยสอน - ตรวจแบบ - พิธถี วายสลากภตั - สนทนาซ - พิธีตักบาตรขา้ วสาร ภาระงาน (ใบงาน) ได้แก่ ความรู้ - พธิ ตี ักบาตรน้าผ้ึง - บอกพิธีถวายสังฆทาน พิธีถวาย เกณฑ์ประเ - พิธีถวายเสนาสนะ กฏุ ิ วหิ าร สลากภัต พิธีตักบาตรข้าวสาร พิธีตัก - ประเมินพ - พธิ ีถวายศาลาโรงธรรม บาตรน้าผ้ึง พิธีถวายเสนาสนะ กุฏิ - ประเมินใบ - พิธถี วายผา้ สสั สิกสาฎก วหิ าร พิธถี วายศาลาโรงธรรม พิธีถวาย - ประเมินผ - พิธีถวายผ้าจานาพรรษา ผา้ สสั สกิ สาฎก พธิ ีถวายผ้าจานาพรรษา - ตอบข้อซัก - พธิ ถี วายผ้าอัจเจกจวี ร พิธีถวายผ้าอัจเจกจีวร พิธีถวายผ้าป่า - ทดสอบหล

บมธั ยมศกึ ษาตอนปลาย หน้า ๓๗ กต อ่ืนๆ (ตามความเหมาะสม) ที่ ๔ และธารงรกั ษาพระพทุ ธศาสนา ด็นและเกณฑ์ประเมนิ การจดั กิจกรรมการเรียนรู้ ชอ่ื หน่วย /เวลา ระเมิน เชน่ การจดั กจิ กรรมการเรียนรู้ เชน่ ศาสนพิธีหมวดท่ี ๓ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ทานพิธี บทดสอบกอ่ นเรยี น สอนพทุ ธวิธี ๙ รูปแบบ ซักถาม อภิปราย สรุปองค์ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ จานวน.........ชวั่ โมง ปฏิบตั งิ านกลุม่ เมนิ เช่น - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยการสร้าง พฤติกรรม ความคดิ รวบยอด บงาน - จดั กิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการฝกึ ผลงาน การอา่ น คดิ วิเคราะห์ และเขยี นส่อื ความ กถามได้ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ลังเรยี น แก้ปัญหา

หลกั สูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามัญศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรู้พุทธประวตั ิ ระดบั - พธิ ถี วายผา้ ป่า พิธีถวายผ้ากฐิน พิธีถวายธูปเทียน เคร่ืองมอื ปร - พิธีถวายผา้ กฐนิ ดอกไม้ พิธีลอยกระทง พิธีถวายธง - แบบทดสอ - พิธถี วายธปู เทยี นดอกไม้ เพ่ือบูชา พิธีถวายเวจกุฏี พิธีถวาย - แบบประเ - พิธลี อยกระทง สะพาน พิธีถวายปราสาทผึ้ง พิธีถวาย - แบบประเ - พิธถี วายธงเพ่ือบชู า โรงอุโบสถ พิธีถวายยานพาหนะ พิธี - แบบสงั เก - พิธีถวายเวจกุฏี ถวายคัมภีร์พระไตรปิฎก พิธีถวาย - พิธถี วายสะพาน คมั ภรี ์พระธรรม - พิธีถวายปราสาทผ้ึง - พิธีถวายโรงอโุ บสถ - พิธถี วายยานพาหนะ - พธิ ีถวายคมั ภีร์พระไตรปฎิ ก - พธิ ถี วายคมั ภีร์พระธรรม

บมธั ยมศกึ ษาตอนปลาย หน้า ๓๘ ระเมนิ เช่น - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ อบกอ่ นเรียน สร้างคาถาม-คาตอบ ที่สอดคล้องกับ เมนิ ใบงาน ปญั หา เมนิ ผลงาน กต - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ อื่นๆ (ตามความเหมาะสม)

หลักสตู รการศกึ ษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พทุ ธประวตั ิ ระดบั การออกแบบหน่วยการเรยี นรู้ สาระการเรียนรู้พทุ ธประวตั ิ ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที มาตรฐานการเรยี นรู้ ส ๑.๒ เขา้ ใจ ตระหนัก และปฏิบัติตนเป็นพทุ ธศาสนิกชนทดี่ ี แ ตัวชีว้ ดั /ผลการเรยี นรู้ ม.๔/๓ วิเคราะหศ์ าสนพธิ ี หมวดท่ี ๔ ปกิณณกพิธี สาระการเรียนรู้ สาระสาคัญ ช้ินงาน/ภาระงาน ประเด ศึกษาความสาคัญของศาสนพิธีหมวดท่ี ๔ ชิ้นงาน (ใบความร)ู้ ไดแ้ ก่ ประเด็นปร - ใบงาน ปกณิ ณกพธิ ี - งานเขียน/บทความเรอื่ ง ปกณิ ณกพิธี - ตรวจแบบ - สนทนาซ - วธิ สี วดมนต์ไหว้พระของนกั เรยี น - ส่อื ชว่ ยสอน ความรู้ เกณฑป์ ระเ - วธิ ีไหวค้ รูของนกั เรียน - ประเมินพ - ประเมินใบ - วิธจี บั ดา้ ยสายสิญจน์ ภาระงาน (ใบงาน) ไดแ้ ก่ - ประเมนิ ผ - ตอบข้อซกั - วิธบี ังสุกุลเป็น - บอกวธิ สี วดมนต์ไหว้พระของนกั เรียน - ทดสอบหล เคร่อื งมือปร - วธิ บี อกศักราช วิธไี หวค้ รูของนักเรียน วธิ จี บั ดา้ ย - แบบทดสอ - แบบประเ สายสญิ จน์ วิธบี ังสกุ ลุ เปน็ วธิ บี อก - แบบประเ - แบบสังเก ศักราช

บมัธยมศกึ ษาตอนปลาย หนา้ ๓๙ ท่ี ๔ และธารงรกั ษาพระพุทธศาสนา ด็นและเกณฑป์ ระเมนิ การจดั กจิ กรรมการเรยี นรู้ ช่อื หน่วย /เวลา ระเมนิ เช่น การจดั กจิ กรรมการเรียนรู้ เชน่ ศาสนพิธีหมวดที่ ๔ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ปกณิ ณพิธี บทดสอบกอ่ นเรยี น สอนพทุ ธวธิ ี ๙ รูปแบบ ซักถาม อภิปราย สรุปองค์ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ จานวน.........ช่วั โมง ปฏบิ ัติงานกลุ่ม เมิน เชน่ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยการสร้าง พฤตกิ รรม ความคิดรวบยอด บงาน - จดั กิจกรรมการเรยี นรู้ดว้ ยกระบวนการฝกึ ผลงาน การอ่าน คิด วิเคราะห์ และเขียนสอื่ ความ กถามได้ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ลังเรยี น แกป้ ัญหา ระเมิน เช่น - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ อบก่อนเรียน สร้างคาถาม-คาตอบ ที่สอดคล้องกับ เมนิ ใบงาน ปัญหา เมนิ ผลงาน - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ กต อน่ื ๆ (ตามความเหมาะสม

หลักสตู รการศกึ ษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามญั ศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรูพ้ ทุ ธประวตั ิ ระดับ การออกแบบหนว่ ยการเรยี นรู้ สาระการเรยี นรพู้ ุทธประวัติ ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปีท มาตรฐานการเรียนรู้ ส ๑.๒ เข้าใจ ตระหนัก และปฏบิ ัติตนเป็นพทุ ธศาสนิกชนทดี่ ี แ ตัวช้ีวดั /ผลการเรียนรู้ ม.๕/๑ วิเคราะห์พุทธานุพุทธประวัติในสว่ นปรเิ ฉทที่ ๑ วา่ ดว้ ยช สาระการเรยี นรู้ สาระสาคญั ชิ้นงาน/ภาระงาน ประเด็นและเ

บมัธยมศึกษาตอนปลาย หนา้ ๔๐ ที่ ๕ ช่ือหน่วย /เวลา และธารงรกั ษาพระพทุ ธศาสนา ชมพูทวปี เกณฑป์ ระเมิน การจดั กิจกรรมการเรียนรู้

หลักสูตรการศกึ ษาพระปริยตั ิธรรม แผนกสามญั ศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรยี นรู้พทุ ธประวตั ิ ระดบั กษาความสาคัญของพุทธานุพุทธประวัติใน ชิ้นงาน (ใบความร้)ู ได้แก่ ประเดน็ ปร สว่ นปรเิ ฉทที่ ๑ ว่าดว้ ยชมพูทวปี - งานเขยี น/บทความเรอื่ ง ชมพูทวีป - ใบงาน - การนับถอื ศาสนา - ส่อื ชว่ ยสอน - ตรวจแบบ - การตัง้ ศากยวงศ์และโกลยิ วงศ์ - สนทนาซ - เจา้ ชายสทุ โธทนะทรงอภเิ ษกสมรส ภาระงาน (ใบงาน) ไดแ้ ก่ ความรู้ - พระโพธิสัตว์จุติลงสู่พระครรภ์ของพระ - บอกการนับถือศาสนา การตั้งศาก เกณฑป์ ระเ มารดา ยวงศ์และโกลิยวงศ์ เจ้าชายสุทโธท - ประเมินพ - ปญั จโกลาหล นะทรงอภิเษกสมรส พระโพธิสัตว์จุติ - ประเมนิ ใบ - ปัญจบพุ พนมิ ติ ลงสู่พระครรภ์ของพระมารดา ปัญจ - ประเมนิ ผ - ปัญจมหาวโิ ลกนะ โกลาหล ปัญจบุพพนิมิต ปัญจมหา - ตอบข้อซกั - พระนางสริ ิมหามายาทรงสุบนิ นมิ ติ วิโลกนะ พระนางสิริมหามายาทรง - ทดสอบหล - พระโพธิสตั วป์ ระสูติ สุบินนิมิต พระโพธิสัตว์ประสูติ เครอื่ งมอื ปร - สหชาติ ๗ สหชาติ ๗อสิตดาบสเข้าเฝ้า ทานาย - แบบทดสอ - อสิตดาบสเข้าเฝา้ พระลักษณะและขนานพระนาม พระ - แบบประเ - ทานายพระลกั ษณะและขนานพระนาม นางสิริมหามายาทิวงคต ทรงบรรลุ - แบบประเ - พระนางสริ ิมหามายาทวิ งคต ปฐมฌานทรงอภิเษกสมรส - แบบสงั เก - ทรงบรรลปุ ฐมฌาน - ทรงอภเิ ษกสมรส

บมธั ยมศึกษาตอนปลาย หน้า ๔๑ ระเมนิ เชน่ กิจกรรมการเรียนรู้ เช่น ปริเฉทที่ ๑ ว่าด้วย - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ชมพูทวีป บทดสอบก่อนเรียน สอนพุทธวธิ ี ๙ รูปแบบ ซักถาม อภิปราย สรุปองค์ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ จานวน.........ชวั่ โมง ปฏิบัติงานกลุ่ม เมิน เชน่ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยการสร้าง พฤตกิ รรม ความคิดรวบยอด บงาน - จดั กิจกรรมการเรยี นร้ดู ว้ ยกระบวนการฝึก ผลงาน การอ่าน คิด วิเคราะห์ และเขยี นสอ่ื ความ กถามได้ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ลังเรยี น แกป้ ญั หา ระเมนิ เชน่ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ อบกอ่ นเรยี น สร้างคาถาม-คาตอบ ที่สอดคล้องกับ เมนิ ใบงาน ปัญหา เมนิ ผลงาน - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ กต อ่นื ๆ (ตามความเหมาะสม)

หลกั สูตรการศึกษาพระปรยิ ตั ิธรรม แผนกสามัญศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘ สาระการเรียนรู้พุทธประวตั ิ ระดบั การออกแบบหนว่ ยการเรยี นรู้ สาระการเรียนรู้พุทธประวัติ ชั้นมธั ยมศึกษาปที มาตรฐานการเรยี นรู้ ส ๑.๒ เข้าใจ ตระหนัก และปฏบิ ตั ติ นเป็นพุทธศาสนิกชนที่ดี แ ตวั ชวี้ ดั /ผลการเรยี นรู้ ม.๕/๒ วเิ คราะห์พุทธานุพทุ ธประวตั ิในสว่ นปริเฉทท่ี ๒ ว่าดว้ ยก สาระการเรียนรู้ สาระสาคัญ ช้ินงาน/ภาระงาน ประเด ศึกษาความสาคญั ของพุทธานุพุทธประวัติใน ชน้ิ งาน (ใบความรู)้ ได้แก่ ประเด็นปร ส่วนปริเฉทที่ ๒ ว่าด้วยการเสด็จออก - งานเขียน/บทความเร่ือง การเสด็จ - ใบงาน บรรพชาและตรสั รู้ ออกบรรพชาและตรสั รู้ - ตรวจแบบ - เทวทูต - สื่อช่วยสอน - สนทนาซ - ราหุลกุมารประสตู ิ ความรู้ - ทอดพระเนตรพระราหุลกมุ าร ภาระงาน (ใบงาน) ไดแ้ ก่ เกณฑ์ประเ - เสดจ็ ออกบรรพชา - บอกการเสด็จออกบรรพชาและตรสั รู้ - ประเมินพ - พระเจ้าพมิ พิสารตรัสขอปฏิญญา เทวทตู ราหุลกมุ ารประสตู ิ พระ - ประเมินใบ - ทรงศึกษาในสานักดาบส เนตรพระราหลุ กุมาร เสด็จออก - ประเมินผ - การบาเพ็ญทุกรกิรยิ า บรรพชา พระเจ้าพิมพสิ ารตรสั ขอ - ตอบขอ้ ซัก - การตรสั รู้ ปฏิญญา ทรงศึกษาในสานักดาบส - ทดสอบหล การบาเพ็ญทกุ รกิรยิ า การตรัสรู้ เครอื่ งมือปร - แบบทดสอ - แบบประเ - แบบประเ - แบบสังเก การออกแบบหน่วยการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้พทุ ธประวัติ ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที มาตรฐานการเรียนรู้ ส ๑.๒ เขา้ ใจ ตระหนัก และปฏบิ ตั ิตนเป็นพุทธศาสนิกชนทีด่ ี แ

บมธั ยมศึกษาตอนปลาย หน้า ๔๒ ท่ี ๕ และธารงรกั ษาพระพทุ ธศาสนา การเสดจ็ ออกบรรพชาและตรสั รู้ ดน็ และเกณฑ์ประเมิน การจดั กจิ กรรมการเรยี นรู้ ช่อื หน่วย /เวลา ระเมิน เช่น การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เช่น ปริเฉทท่ี ๒ ว่าด้วย - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ก า ร เ ส ด็ จ อ อ ก บทดสอบก่อนเรียน สอนพุทธวิธี ๙ รปู แบบ บรรพชาและตรสั รู้ ซักถาม อภิปราย สรุปองค์ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ปฏิบัติงานกลุ่ม จานวน.........ชว่ั โมง เมนิ เช่น - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยการสร้าง พฤติกรรม ความคดิ รวบยอด บงาน - จดั กจิ กรรมการเรียนร้ดู ้วยกระบวนการฝึก ผลงาน การอ่าน คิด วิเคราะห์ และเขยี นสอ่ื ความ กถามได้ - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ ลงั เรยี น แกป้ ญั หา ระเมนิ เช่น - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ อบกอ่ นเรียน สร้างคาถาม-คาตอบ ที่สอดคล้องกับ เมินใบงาน ปญั หา เมินผลงาน - จัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกระบวนการ กต อื่นๆ (ตามความเหมาะสม) ที่ ๕ และธารงรักษาพระพุทธศาสนา