สุขศึกษา พลศึกษา ทช21002 ม.ต้น

193 ตรีสุคนธ หมายถึงเคร่ืองสมุนไพรที่ประกอบดวยเภสัชวัตถุ 3 ชนิด คือ รากอบเชยเทศ รากอบเชยไทย และรากพมิ เสนตน 4. เภสัชกรรม ผปู รงุ สมุนไพรตอ งรจู ักการปรุงยาซง่ึ มีสิ่งทคี่ วรปฏบิ ัติคอื 4.1 พจิ ารณาตวั สมนุ ไพรวาใชสว นไหนของเภสัชวตั ถุ เชน ถาเปน พชื วัตถุ จะใชสวนเปลือกรากหรือดอก ใชสดหรือแหง ตองแปรสภาพกอนหรือไม ตัวอยางสมุนไพรที่ตองแปรสภาพกอนไดแก เมลด็ สลอด เพราะสมนุ ไพรนีม้ ีฤทธแ์ิ รงจงึ ตอ งแปรสภาพเพอ่ื ลดฤทธเ์ิ สียกอน 4.2 ดูขนาดของตัวสมุนไพรยา วาใชอยางละเทาไร และผูปรุงสมุนไพรควรมีความรูในมาตราโบราณ ซงึ่ ใชส วนตา งๆ ของรางกาย หรือเมลด็ พืชทเี่ ปนท่ีรูจักคนุ เคยมาเปนตัวเทียบขนาด เชนคําวา องคุลี หมายถงึ ขนาดเทา 1 ขอของน้ิวกลาง กลอมหมายถึงขนาดเทากับเมล็ดมะกล่ําตาหนู และกลาํ่ หมายถงึ ขนาดเทา กบั เมล็ดมะกล่ําตาชา ง เปนตน การขออนญุ าตผลติ ภัณฑอาหารและยา (ขอเครือ่ งหมาย อย.) “อาหาร” ในพระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 หมายถึง “วัตถุทุกชนิดท่ีคนกิน ดื่ม หรือนําเขาสูรางกาย แตไมรวมถึงยา วัตถุออกฤทธิ์ตอจิตประสาท หรือยาเสพติดใหโทษ นอกจากนี้อาหารยังรวมถงึ วัตถทุ ใ่ี ชเ ปน สวนผสมในการผลิตอาหาร วัตถเุ จอื ปนอาหาร สี เคร่อื งปรุงแตง กล่ินรสดวย” ผลิตภัณฑทผ่ี ลติ เพ่อื จาํ หนายมจี ํานวนหนึง่ ที่เปน ผลติ ภัณฑท ี่คาบเก่ยี วหรอื กาํ้ กึ่งวา จะเปน ยาหรอื อาหาร เพ่อื ปอ งกันความสบั สนในเรอ่ื งนี้ สาํ นักงานคณะกรรมการอาหารและยา จงึ กาํ หนดแนวทางในการพจิ ารณาวา ผลิตภณั ฑใ ดทีจ่ ดั เปน อาหาร ตอ งมีลักษณะดังนี้ 1. มีสวนประกอบเปนวัตถุที่มีในตําราที่รัฐมนตรีประกาศตามพระราชบัญญัติยาและโดยสภาพของวตั ถุนน้ั เปน ไดทงั้ ยาและอาหาร 2. มีขอ บงใชเปน อาหาร 3. ปรมิ าณการใชไมถ งึ ขนาดทีใ่ ชในการปองกันหรอื บําบดั รักษาโรค 4. การแสดงขอความในฉลากและการโฆษณาอาหารที่ผสมสมนุ ไพรซ่งึ ไมจ ดั เปน ยานนั้ ตอ งไมม กี ารแสดงสรรพคณุ เปน ยากลา วคือปองกนั บรรเทา บาํ บัด หรอื รักษาโรคตาง ๆ การแบง กลมุ ผลติ ภณั ฑอ าหาร อาหารแบงตามลกั ษณะการขออนญุ าตผลิต ออกเปน 2 กลมุ คือ 1. กลุม อาหารท่ไี มต อ งมเี ครอื่ งหมาย อย.

194 อาหารกลมุ น้ี สว นใหญเ ปน อาหารทีไ่ มแปรรปู หรอื ถา แปรรปู ก็จะใชกระบวนการผลิตงาย ๆในชุมชน ผูบริโภคจะตอ งนาํ มาปรุงหรือผานความรอนกอนบริโภค อาหารกลุมนี้ผูผลิตที่มีสถานท่ีผลติ ไมเ ขาขา ยโรงงาน (ใชอ ุปกรณหรือเครื่องจกั รต่าํ กวา 5 แรงมา หรอื คนงานนอ ยกวา7 คน) สามารถผลิตจําหนายไดโดยไมตองมาขออนุญาตจากสํานักงานคณะกรรมการอาหารและยาหรอื สาํ นกั งานสาธารณสุขจังหวดั แตตองแสดงฉลากอาหารที่ถกู ตอ งไวดวย 2. กลุมอาหารที่ตองมีเครือ่ งหมาย อย. อาหารกลมุ นเี้ ปน อาหารทมี่ กี ารแปรรูปเปนอาหารกึ่งสําเร็จรูปหรืออาหารสําเร็จรูปแลว ซึ่งอาจกอใหเ กิดความเสี่ยงตอผูบริโภคในระดบั ตํ่า ปานกลางหรือสูง แลว แตก รณี ไดแก อาหารท่ีตองมีฉลาก อาหารกําหนดคุณภาพหรือมาตรฐาน หรืออาหารควบคุมเฉพาะ ดังน้ัน จึงจําเปนตองขออนุญาตสถานท่ีผลิตอาหารและขอข้ึนทะเบียนตํารับอาหาร หรือจดทะเบียนอาหาร หรือแจงรายละเอียดของอาหารแตละชนิดแลวแตกรณี ไดที่สํานักงานคณะกรรมการอาหารและยาหรือสํานักงานสาธารณสุขจงั หวัด ตัวอยางผลิตภัณฑจากสมุนไพรที่ไมเขาขายการเปนยาไดแก สบูสมุนไพร แชมพูสระผมสมุนไพร ผงขัดผิวสมุนไพร เกลือผสมสมุนไพรสําหรับขัดผิว เทียนหอม เคร่ืองดื่มจากสมุนไพรน้ําหอมปรับอากาศจากสมุนไพร นํ้าจิ้มนํ้าซอสปรุงรสผสมสมุนไพร ผลิตภัณฑสมุนไพรอบแหงพรอมรับประทาน ลูกอมสมุนไพร ชาสมุนไพรสาํ เร็จรูปพรอ มชง เปนตน สวนตัวอยางผลิตภณั ฑจ ากสมนุ ไพรท่ีเขา ขา ยเปนยาไดแก สมนุ ไพรลดนํ้าหนัก เครื่องสําอางบํารุงผิว แกอ าการทางผิวหนงั หรอื ทําใหข าว เครอื่ งดม่ื สมนุ ไพรท่มี ีสรรพคุณรกั ษา บาํ บดั หรือบรรเทาอาการจากโรคตา งๆ เปน ตน กิจกรรม 1. ใหผ เู รียนสบื คนหาสมนุ ไพรทใี่ นทองถน่ิ และจดไวว ามีกช่ี นดิ แตล ะชนดิ มสี รรพคณุ อะไร จากนนั้ นาํ มาแลกเปล่ยี นความรูในกลุม 2. ใหผ ูเ รยี นรวมกนั อภิปรายเร่อื งการแปรรูป สมุนไพรท่ีสบื คนจากขอ 1 วาจะสามารถแปร รปู ทาํ ผลติ ภณั ฑอะไรไดบา ง 3. ใหผเู รยี นเขยี นสรุปจากการอภปิ รายในขอ 2 วาผลิตภณั ฑสมุนไพรของผูเรียนอยูในกลุม และชนิดอาหารอะไร และจะตองขออนุญาตการผลิตจากคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) หรอื ไมใ ชเ อกสารในการขออนุญาตอะไรบาง

195 บรรณานุกรมนพ.กติ ติ ปรมัตถผล, นายปรีชา ไวยโภคา : รวมชดุ สาระการเรยี นรูพ้นื ฐาน “สุขศกึ ษา 2” ชวงช้นั ที่ 3 ม.2, 2550. บรษิ ัท สํานักพิมพเ อมพันธ จาํ กดัพญ.กสุ มุ าวดี ดาํ เกลีย้ ง, ปรชี า ไวยโภคา และคณะ : รวมชุดสาระการเรียนรูพน้ื ฐาน “สุขศกึ ษา 6” ชวงชนั้ ท่ี 4 ม.6, 2550. บรษิ ทั สํานกั พมิ พเ อมพันธ จาํ กัดนพ.กิตติ ปรมัตถผล, นายปรชี า ไวยโภคา : รวมชดุ สาระการเรยี นรูพนื้ ฐาน “สขุ ศึกษา 3” ชวงช้ันท่ี 3 ม.3, 2550. บริษทั สํานักพมิ พเอมพนั ธ จาํ กดัวฑิ ูรย สมิ าโชคด,ี คูม ือความปลอดภยั สาํ หรับพนกั งานใหม. 2540. บรษิ ัท ส.เอเชียเพรส จาํ กัด. กรุงเทพมหานคร.ความรเู รอื่ งโชค : ทางแก ดแู ล ปองกัน, 2543 : บรษิ ัท รดี เดอรส ไดเจสท (ประเทศไทย) จาํ กัด. กรงุ เทพมหานคร

196 คณะผจู ดั ทาํท่ีปรึกษา1. นายประเสรฐิ บุญเรอื ง เลขาธกิ าร กศน.2. ดร.ชัยยศ อม่ิ สุวรรณ รองเลขาธิการ กศน.3. นายวชั รินทร จําป รองเลขาธกิ าร กศน.4. ดร.ทองอยู แกวไทรฮะ ทปี่ รึกษาดานการพฒั นาหลกั สูตร กศน.5. นางรักขณา ตณั ฑวุฑโฒ ผูอ ํานวยการกลุมพฒั นาการศกึ ษานอกโรงเรยี นผูเขยี นและเรยี บเรียง1. นายววิ ฒั นไชย จนั ทนส ุคนธ กลมุ พฒั นาการศึกษานอกโรงเรียน2. นายศุภโชค ศรรี ตั นศิลป กลุมพฒั นาการศึกษานอกโรงเรยี น3. นางสาวนวลพรรณ ศาสตรเ วช หนวยศึกษานิเทศก4. นางสุปรารถนา ยกุ หะนันทน โรงเรียนบดนิ ทรเ ดชา ( สงิ ห สิงหเสนีย )5. นางกนกพรรณ สวุ รรณพทิ กั ษ กลุมพัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรยี น6. นางสาวเยาวรัตน คําตรง กลมุ พฒั นาการศกึ ษานอกโรงเรียนผูบรรณาธิการ และพฒั นาปรับปรงุ1. นางสาวนวลพรรณ ศาสตรเ วช หนว ยศกึ ษานเิ ทศก2. นางสุปรารถนา ยุกหะนนั ทน โรงเรยี นบดนิ ทรเดชา ( สิงห สงิ หเสนีย )3. นางกนกพรรณ สุวรรณพิทกั ษ กลุมพฒั นาการศกึ ษานอกโรงเรยี น4. นางสาวเยาวรัตน คาํ ตรง กลุมพัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรียน5. นางสาวสรุ ีพร เจริญนิช ขาราชการบํานาญ6. นางธัญญวดี เหลาพาณิชย ขาราชการบํานาญ7. นางเออื้ จติ ร สมจิตตช อบ ขา ราชการบํานาญ8. นางสาวชนิตา จติ ตธรรม ขา ราชการบาํ นาญ9. นางสาวอนงค เชือ้ นนท สํานักงาน กศน เขตบางเชนคณะทาํ งาน1. นายสุรพงษ ม่นั มะโน กลมุ พัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรียน2. นายศุภโชค ศรรี ัตนศลิ ป กลุมพฒั นาการศกึ ษานอกโรงเรียน3. นางสาววรรณพร ปทมานนท กลุมพัฒนาการศึกษานอกโรงเรยี น4. นางสาวศริญญา กลุ ประดษิ ฐ กลมุ พัฒนาการศึกษานอกโรงเรียน5. นางสาวเพชรนิ ทร เหลืองจติ วัฒนา กลมุ พฒั นาการศกึ ษานอกโรงเรียน

197ผพู ิมพต น ฉบบั คะเนสม กลุมพัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรยี น1. นางสาวปย วดี เหลอื งจิตวฒั นา กลมุ พัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรียน2. นางสาวเพชรนิ ทร กววี งษพพิ ัฒน กลมุ พฒั นาการศึกษานอกโรงเรยี น3. นางสาวกรวรรณ ธรรมธิษา กลุมพัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรยี น4. นางสาวชาลินี บา นชี กลมุ พัฒนาการศึกษานอกโรงเรียน5. นางสาวอลิศราผูออกแบบปก ศรรี ตั นศิลป กลมุ พัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรียน นายศุภโชค

198 ผพู ัฒนาและปรับปรงุ ครง้ั ท่ี 2คณะทป่ี รกึ ษา บญุ เรือง เลขาธกิ าร กศน.นายประเสริฐ อม่ิ สวุ รรณ รองเลขาธิการ กศน.นายชยั ยศ จําป รองเลขาธิการ กศน.นายวชั รนิ ทร จันทรโ อกุล ผูเช่ียวชาญเฉพาะดานพฒั นาส่อื การเรียนการสอนนางวทั นี ผาตนิ นิ นาท ผเู ชย่ี วชาญเฉพาะดานการเผยแพรทางการศกึ ษานางชลุ ีพร ธรรมวิธกี ลุ หัวหนาหนว ยศกึ ษานเิ ทศกนางอญั ชลี งามเขตต ผูอาํ นวยการศกึ ษานอกโรงเรยี นนางศุทธินีผูพฒั นาและปรบั ปรุงครั้งท่ี 2นายสรุ พงษ มน่ั มะโน กลุมพัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรียน กลมุ พฒั นาการศกึ ษานอกโรงเรียนนายศุภโชค ศรรี ตั นศลิ ป กลมุ พัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรียน กลุมพัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรยี นนายกิตตพิ งศ จนั ทวงศ กลุม พัฒนาการศกึ ษานอกโรงเรยี นนางสาวผณินทร แซอง้ึนางสาวเพชรนิ ทร เหลอื งจติ วฒั นา

199คณะผูปรับปรุงขอมูลเกย่ี วกบั สถาบันพระมหากษัตรยิ ป  พ.ศ. 2560ทป่ี รึกษา จาํ จด เลขาธกิ าร กศน. หอมดี ผตู รวจราชการกระทรวงศกึ ษาธิการ1. นายสุรพงษ สขุ สุเดช ปฏบิ ตั ิหนา ทร่ี องเลขาธกิ าร กศน.2. นายประเสรฐิ ผูอาํ นวยการกลุมพัฒนาการศกึ ษานอกระบบ หวานนุรกั ษ และการศกึ ษาตามอัธยาศัย3. นางตรนี ชุ กศน.เขตพญาไทผปู รับปรุงขอ มูลนางสาวขจีคณะทํางาน1. นายสุรพงษ มั่นมะโน กลมุ พฒั นาการศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั2. นายศภุ โชค ศรีรัตนศลิ ป กลุมพัฒนาการศึกษานอกระบบและการศกึ ษาตามอัธยาศัย3. นางสาวเบญ็ จวรรณ อําไพศรี กลุม พฒั นาการศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั4. นางเยาวรตั น ปน มณวี งศ กลมุ พัฒนาการศกึ ษานอกระบบและการศกึ ษาตามอธั ยาศยั5. นางสาวสลุ าง เพช็ รสวาง กลมุ พัฒนาการศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั6. นางสาวทิพวรรณ วงคเรือน กลุมพัฒนาการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย7. นางสาวนภาพร อมรเดชาวฒั น กลุมพฒั นาการศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย8. นางสาวชมพูนท สงั ขพ ชิ ยั กลุมพัฒนาการศกึ ษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั