แบบฝึกหัด รู้รักษ์ ภาษาไทย

แบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย ชั้นประถมศึกษาปีที่ ๕ กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ผู้เรียบเรียง สุรัตนา ฮมแสน ๒๒๗ และ ภานรินทร์ สัพโส ๑๓๕

แบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย ชั้นประถมศึกษาปีที่ ๕ เล่มนี้ จัดทำขึ้นเพื่อใช้ ควบคู่ กับหนังสือเรียน รายในพื้นฐาน ภาษาไทย รู้รักษ์ หลักภาษาไทย โดยยึดตามมาตรฐานการ เรียนรู้ และตัวชี้วัดกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ โดยมุ่งส่งเสริมให้ผู้เรียนได้ฝึกทักษะจนเกิดการเรียนรู้ บรรลุหลักการ จุดมุ่งหมาย สมรรถนะ สำคัญของผู้เรียน และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ มีผลสัมฤทธิ์ทางการ เรียนรู้สูงขึ้น การนำเสนอ กิจกรรมต่าง ๆ ในแบบฝึกหัดนี้ มุ่งพัฒนาศักยภาพของผู้เรียน เน้นการ เรียนรู้แบบองค์รวม ทักษะ กระบวนการคิดและบูรณาการอย่างเหมาะสมพัฒนาการเรียนรู้ ภาษาไทยที่สอดคล้องกับการพัฒนา สมอง จะช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้อย่างสมบูรณ์ จนสามารถนำความรู้ไปปรับใช้ได้ คณะผู้ทำหวัง เป็นอย่างยิ่งว่า แบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐาน ภาษาไทย ชั้นประถมศึกษา ปีที่ ๕ เล่มนี้ จะเป็นเครื่อง มือช่วยจัดการเรียนรู้ของครูและผู้เรียนให้เกิดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน บรรลุเป้าหมายด้านการเรียน และนำไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริงได้อย่างมีประสิทธิภาพ คณะผู้จัดทำ

สารบัญ บท ที่ กิจกรรมการ เรียนรู้ หน ้า แบบฝึกวัดความรู้ความเข้าใจ บทที ่ ๑ แบบทดสอบท้ายหน่วยก ารเรียนรู้ ๒ สรุปความรู้ความเข้าใจ ๖ แบบฝึกวัดความรู้ความเข้าใจ ๘ บทที่ ๒ แบบทดสอบท้ายหน่วยก ารเรียนรู้ ๑๐ ๑๔ ๑๖ สรุปความรู้ความเข้าใจ ๑๘ แบบฝึกวัดความรู้ความเข้าใจ ๒๒ บทที่ ๓ แบบทดสอบท้ายหน่วยก ารเรียนรู้ ๒๔ ๒๕ ๓๑ สรุปความรู้ความเข้าใจ ๓๓ ๓๔ บทที ่ ๔ แบบฝึกวัดความรู้ความเข้าใจ ๓๙ แบบทดสอบท้ายหน่วยก ารเรียนรู้ ๔๑ สรุปความรู้ความเข้าใจ แบบฝึกวัดความรู้ความเข้าใจ หน ้ า บทที่ ๕ แบบทดสอบท้ายหน่วยก ารเรียนรู้ สรุปความรู้ความเข้าใจ บทท ี่ เฉลยกิจกรรมก ารเรียนรู้ บทที ่ ๑ เฉลยกิจกรรมการเรีย นรู้ในบทที่ ๑ ๔๑- ๔๘ บทที ่ ๒ เฉลยกิจกรรมการเรีย นรู้ในบทที่ ๒ ๔๙- ๕๖ บทที ่ ๓ เฉลยกิจกรรมการเรีย นรู้ในบทที่ ๓ ๕๗- ๖๔ บทที ่ ๔ เฉลยกิจกรรมการเรีย นรู้ในบทที่ ๔ ๖๕- ๗๓ บทที ่ ๕ เฉลยกิจกรรมการเรีย นรู้ในบทที่ ๕ ๗๔- ๘๐

๑ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย คำและประโยคในภาษาไทย ตัวชี้วัด ๑.อธิบายความหมายของคำ ประโยค และข้อความที่เป็นการบรรยายและพรรนา (ท ๑.๑ ป.๕/๒) ๒.อธิบายความหมายโดยนัยจากเรื่องที่อ่านอย่างหลากหลาย (ท ๑.๑ ป.๕/๑) ๓.ระบุชนิดและหน้าที่ของคำในประโยค (ท ๔.๑ ป.๕/๑) ๔.จำแนกส่วนประกอบของประโยค (ท ๔.๑ ป ๕/๒) สาระสำคัญ คำ คือ เสียงที่เปล่งออกมาและมีความหมาย คำแต่ละชนิดทำหน้าที่ต่างกันในประโยค ประโยค คือ ข้อความที่มีใจความครบถ้วนประกอบด้วยภาคประธานและภาคแสดง การอ่านประโยคข้อความที่ บรรยายโวหาร พรรณนาโวหาร และเรื่องราวต่าง ๆ ผู้อ่านต้องเข้าใจความหมายของคำทั้งโดยตรงและโดยนัย เพื่อให้ได้สาระ ความรู้ และเข้าใจความหมาย

แบบฝึกหัดวัดความรู้ความเข้าใจ แบบฝึกหัดที่ ๑ ให้นักเรียนอ่านประโยคที่กำหนดให้ แล้วหาคำที่มีความหมายโดยนัยพร้อมบอก ความ๑ห.มเคปาธวยรอาะเจมปโ็ยาหนกคมดนัาา้นยวน....ต....ั....้ำ....ง........มแ............าต....่....แย........ั....ตง....่....เ....ง....ด....ป็........ก....ร........ะ....ค........โ....ำ....ย........ทค....ี....่....มใ....ี....ห....ค........ม....ว....่....าใ........หม........้....มห........ี....ค....ม........ว....า........าย........ม....โ....ด....ห........ย....ม........น....า....ั....ยย............โ........ด............ย............ต............ร........ง..........ล..................ง............ช............่......อ..................ง............ว......่......า..................ง.................................................................. ๒. ขปค้อวราสะมโอยหบคมคารั้ยงน....ี....้....ก............ล........้....ว............ย........ม............า............ก................ๆ........................ค............ำ............ท....ี....่....ม....ี........ค............ว........า........ม............ห................ม............า........ย............โ....ด............ย............น........ั....ย.................................................................................................................................................................................................................................... ๓. เปคขวราาะมมีโชยหีวคิมตาแยบ........บ............น............ก............ข............ม....ิ....้....น....................ค........ำ............ท....ี....่....ม........ี....ค............ว............า........ม............ห............ม............า........ย............โ........ด............ย............น....ั........ย.................................................................................................................................................................................................................................................................... ๔.เขคปาวรนาะั่มงโยเหกค้มาอาี้ยส....ำ........ค........ั....ญ................ใ........น............บ............ร....ิ........ษ....ั........ท....................ค........ำ............ท....ี....่....ม........ี....ค............ว........า............ม............ห............ม............า........ย............โ........ด............ย........น........ั........ย........................................................................................................................................................................................................................................ ๕. แคปมวร่าไะฟมโยเหขคีมยาวยใ....ห....้........ไ........ป............ท............ะ............เ....ล....................ค........ำ............ท....ี....่....ม....ี........ค............ว........า............ม............ห............ม............า........ย............โ........ด............ย........น........ั....ย............................................................................................................................................................................................................................................................................ ๒ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๒ ให้นักเรียนอ่านประโยคที่กำหนดให้ แล้วสังเกตคำที่เป็นตัวเน้นว่าตรงกับ คำชนิดใด โดยนำไปเขียนลงในช่องว่าง ข้อ ประโยค คำบุพบท คำเชื่อม คำอุทาน ๑. ฉันชอบกินกุ้งและหมึก .................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................. ............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................... ๒. เขาโกรธเธอจนขาดสติ ๓. \"โอ๊ย ! เธอยังชักช้าอยู่นั่นแหละ\" ๔. หนังสือเล่มนี้เป็นของฉัน ๕. พอเลิกเรียนฉันก็กลับบ้าน ๖. ภมรอาศัยอยู่กับยายตั้งแต่เล็ก ๗. \"ตายละว้า ! ลืมซื้อน้ำเต้าหู้ให้ปู่\" ๘. พ่อกับแม่ชอบรับประทานอาหารที่บ้าน เขายืนบนทางเท้า ๙. มีหนูอยู่ใต้หลังคาบ้าน ๑๑๑๐ .. พ่อทำกับข้าวด้วยตัวเอง ๑๒. หลาน ๆ มอบของขวัญวันเกิดแด่ย่า ๑๓. \"โถ ! เขาคิดได้เมื่อสายไปแล้ว\" ๑๔. แม่ให้ของขวัญแก่ลูก ๑๕. น้องทำการบ้านส่วนฉันอ่านหนังสือ ๓แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๓ ให้นักเรียนอ่านข้อความที่กำหนดให้และพิจารณาว่ามีวิธีการเขียนแบบ บรรยายโวหาร หรือพรรณนาโวหาร จากนั้นค้นหาคำที่มีความหมายโดยนัย ในที่สุดคืนนี้ก็มาถึง ค่ำคืนที่ดาวอย่างฉันจะได้เจิดจรัสบนเส้นทางที่ได้ใช้ ความทุ่มเท แสงไฟทุกดวงพุ่งตรงมาที่ฉัน ฉันยิ้มด้วยความภูมิใจ คเ....ข..ำี....ย..ท..ี..น่..ม..ี..ด..ค้....ว..ว..ย..า........ม............ห............ม............า..........ย..........โ........ด............ย..........น......ั......ย..............................................................................................................................................................................โ......ว..ค....ห..ว....า..า..ร..ม......ห......ม......า......ย....ว....่..า.................................................................................................................................................................................................................. หลังจากที่เขาเดินทางผิดเล่นการพนันจนถังแตก ชีวิตก็พลิกจากหน้ามือเป็น หลังมือ ต้องนอนกลางดินกินกลางทราย เสื้อที่สวมใส่เริ่มขาดวิ่น กางเกงขายาวที่ ก่อนหน้านี้น่าจะเป็นสีขาวแปรเปลี่ยนเป็นสีดำมอซอด้วยคราบเขม่าดินตามเนื้อตัว เริ่มเป็นตุ่มน้ำใสพุพอง นี่แหละชีวิตทำตนเองทั้งนั้น ค..เ..ข..ำี....ย..ท..ี..น่..ม..ี..ด..ค้....ว..ว..ย..า........ม............ห............ม............า..........ย..........โ........ด............ย..........น......ั......ย..............................................................................................................................................................................โ......ว..ค....ห..ว....า..า..ร..ม......ห......ม......า......ย....ว....่..า.................................................................................................................................................................................................................. เหลือบมองไปทางซ้าย เรือประมงพื้นบ้านหลายลำจอดเรียงรายเป็นทิวแถว แนวยาว น้ำเงิน แดง เขียว เหลือง ตัดกันกับพื้นทรายสีขาวและทะเลสีฟ้า ฉันรู้ได้ ทันทีว่าช่วงเวลานี้เป็นหน้ามรสุม คลื่นลมในทะเลนั้นแรงกว่าเรือเล็กจะออกจาก ฝั่ง เพราะผลที่ได้ไม่คุ้มเสีย แต่ทว่า...เรือเล็กอย่างฉันออกจากฝั่งไปไกลถึงต่างแดน และก็เป็นเพราะมรสุมเช่นกันที่ทำให้ฉันต้องกลับเข้าฝั่ง ..เค..ข..ำี....ย..ท..ี..น่..ม..ี..ด..ค้....ว..ว..ย..า........ม............ห............ม............า..........ย..........โ........ด............ย..........น......ั......ย..............................................................................................................................................................................โ......ว..ค....ห..ว....า..า..ร..ม......ห......ม......า......ย....ว....่..า.................................................................................................................................................................................................................. ๔ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๔ ให้นักเรียนแต่งประโยค ๖ ประโยค แล้วนำมาแยกแยะลงในตารางที่กำหนดให้ ๑. ...................................................................................................................................................................................................................................................................................................... ๒. ...................................................................................................................................................................................................................................................................................................... ๓. ...................................................................................................................................................................................................................................................................................................... ๔. ...................................................................................................................................................................................................................................................................................................... ๕. ...................................................................................................................................................................................................................................................................................................... ๖. ...................................................................................................................................................................................................................................................................................................... ภาคประธาน ภาคแสดง ชนิดของ ข้อ ประธาน ปขรยะธาายน กริยา ขกยริยายา ........ขก......ยร......รา....ม..ย.......... ๑. ...................................... .................................... .................................. .................................. กรรม ประโยค .................................... .................................... ๒. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๓. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๔. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๕. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๖. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๕แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบทดสอบท้ายหน่วยการเรียนรู้ที่ ๑ ให้นักเรียนเขียน x ทับตัวอักษรหน้าคำตอบที่ถูกต้อง ๑.ประโยคในข้อใดไม่มีคำที่มีความหมายโดยนัย ก.คืนนี้มีดาวเต็มฟ้า ข.เขาเป็นดาวค้างฟ้ามาหลายปี ค.แม่ไฟเขียวให้เราไปเที่ยวทะเล ง.ข้อสอบวิชาภาษาไทยหินเหลือเกิน ๒.ประโยคในข้อใดไม่ได้ขึ้นต้นด้วยคำกริยา ก.มีนักเรียน ๓๐ คน ในห้องนี้ ข.เกิดพายุฝนฟ้าคะนองที่ภาคอีสาน ค.ช่วยอธิบายเลขข้อนี้ใหม่ครับ ง.ฉันกับเพื่อน ๆ ชอบเรียนวิชาภาษาไทย ๓.แก่ ในข้อใดไม่ใช่คำบุพบท ข.ทุเรียนลูกนั้นแก่จัด ก.อย่าเห็นแก่ตัว ค.ฟ้าซื้อของขวัญให้แก่น้องสาว ง.ครูมอบรางวัลแก่นักเรียน ๔.ข้อใดใช้คำเชื่อมถูกต้อง ก.เพราะเขาขยันแต่เขาก็ตกงาน ข.เพราะเขาจะปากร้ายและใจดี ค.ถึงเขาจะเป็นเพื่อนสนิทก็ไม่ควรไว้วางใจ ง.แม้เธอทำอะไรไม่รอบคอบก็เดือดร้อน ๕.ข้อใดไม่ใช่คำอุทานที่มีลักษณะเป็นกวีหรือกลุ่มคำ ก.โอ๊ย ! ฉันจะไปรู้ได้ยังไง ข.ตายละว้า ! ลืมอีกจนได้ ค.พุทโธ่เอ๋ย ! ทำไมทำร้ายกันแบบนี้ ง.คุณพระคุณเจ้า ! นึกว่าต้องเดินกลับบ้านเสียแล้ว ๖.ข้อใดเป็นประโยค ก.นักร้องร้องเพลงได้ไพเราะ ข.ผู้หญิงชาวกรุงอยุธยา ค.นาฬิกาข้อมือเรือนทอง ง.แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง ๖ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๗.คำที่เป็นตัวเน้นข้อใดทำหน้าที่ขยายกริยา ก.นกแก้วสีสวยเกาะกิ่งไม้อย่างแน่น ข.นกแก้วสีสวยเกาะกิ่งไม้อย่างแน่น ค.นกแก้วสีสวยเกาะกิ่งไม้อย่างแน่น ง.นกแก้วสีสวยเกาะกิ่งไม้อย่างแน่น ๘.ข้อใดไม่ใช่บรรยายโวหาร ก.สายลมเย็นพัดโชยผ่านน้ำเป็นระลอกเข้ากระทบฝั่ง ข.คนจีนเชื่อว่าหยกเป็นหินชนิดพิเศษที่ขจัดสิ่งไม่เป็นมงคล ค.ทุก ๆ วันจะมีนักท่องเที่ยวออกเดินป่าสัมผัสกับธรรมชาติ ง.ว่านหางจระเข้เป็นสมุนไพรไทยที่มีสรรพคุณรักษาแผลได้ ๙.ข้อใดสัมพันธ์กับข้อความ คืนนี้ดาวทอแสงระยิบระยับดวงเล็กดวงน้อย พร่างพรายบนท้องฟ้า ก.เขาเป็นแผลพุพองลุกลามบริเวณผิวหนัง ข.พวกเราชาวบ้านบางระจันรวมกำลังกันต่อสู้กับข้าศึก ค.น้าสะดุดเสาไฟล้มอยู่หน้าบ้านเป็นรอยถลอกบริเวณหัวเข่า ง.ข้าวออกรวงสีทองเต็มท้องทุ่งราวกับใครนำพรมสีเหลืองมาปูทาบ ๑๐.ข้อใดคือโวหารที่ต่างจากพวก ก.ดอกบัวหลากสี ชูดอกแกว่งไกวไปมาตามแรงลม ข.น้ำในลำธารไหลเอื่อย ๆ ผ่านแก่งหินไปอย่างช้า ๆ ค.น้ำไหลจากที่สูงลงสู้ที่ต่ำก่อนจะรวมตัวเป็นแอ่งน้ำ ง.ท้องฟ้าสีครามถูกโอบคลุมด้วยปุยเมฆสีขาวสะอาดตา คะแนนเต็ม ๑๐ คะแนน ได้..................คะแนน ๗แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

สรุปความรู้ความเข้าใจ ให้นักเรียนเขียนคำตอบลงในช่องว่าง คำและประโยคในภาษาไทย คำบุพบท คือ คำสันธาน คือ คำอุทาน คือ ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... ....................................... บรรยายและพรรณนาโวหาร มีความแตกต่างกันอย่างไร................................................................................ .......................................................................................................................... .......................................................................................................................... .......................................................................................................................... ความหมายของคำ ประโยคในภาษาไทย คอ..............ำย.......่.......ท....า...ีค.......่....ง...ม....ำ...ีไ.......ค....แ...ร..............วต................าก................ม........ต........่ห........า................มง................จา................าย................ก....โ............ด....พ................ย....ย................น....า....ั........ย....ง............ค........ม....์....ี........อล........ั........ย....ก....่............า....ษ............ง........ณ....ไ................ร........ะ................................................................ .......ปต.......่ป.......า....ร..........รง....ะ..........ะก.......โั.......โย....น..........ย....ค...อ.......ค...........ย...๒....ป...่.......า.......ร.......ง....ส...ะ....ไ่..........วรก..............น....อ................แ....บ................ล....ด............้ะ........ว........ป........ย................ร................ะ................โ............ย....................ค................................๓................................ส........่........ว................น................................ ๘ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๒ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ภาษาไทยมาตรฐานและภาษาถิ่น สบายดีก่อ สบายดีไหม ตัวชี้วัด เปรียบเทียบภาษาไทยมาตรฐานกับภาษาถิ่น (ท ๔.๑ ป.๕/๓ สาระสำคัญ ภาษาไทยมาตรฐานใช้เป็นภาษาทางการและภาษาราชการ แต่ในภูมิภาคมีการใช้ ภาษาถิ่น ได้แก่ ภาษาไทยถิ่นเหนือ ภาษาไทยถิ่นอีสาน ภาษาไทยถิ่นใต้ และภาษาไทย ถิ่นกลาง เพื่อสื่อสารกันในชีวิตประจำวัน การเรียนรู้เกี่ยวกับภาษาถิ่นจะทำให้เข้าใจ ความแตกต่างทางภาษา และสามารถสื่อสารกับบุคคลในภูมิภาคอื่นได้เข้าใจ

แบบฝึกหัดวัดความรู้ความเข้าใจ แบบฝึกหัดที่ ๑ ให้นักเรียนอ่านประโยคภาษาพูดที่กำหนดให้ จากนั้นแก้ไขให้เป็นประโยค ที่ใช้ภาษาเขียน ประโยคภาษาพูด ประโยคภาษาเขียน ๑.ตอนนี้แบงก์ปลอมระบาดหนัก ๒.ปากกาด้ามนี้ราคาเท่าไหร่ ๓.เมื่อวานย่าไปหาหมอที่โรงบาล ๔.วันนี้ไปดูหนังด้วยกันมั้ย ๕.พรุ่งนี้เจอกัน 9 โมง ๖.รู้ยังงี้แล้วเธอยังจะทำอีกหรือ ๗.บ้านของท่านกำนันหลังเบ้อเริ่ม ๘.เธอทำยังไงคุณปู่ถึงรักเธอมาก ๙.แม่ให้ดูทีวีหลังทำการบ้าน ๑๐.เด็กวัยรุ่นขับรถเครื่องเร็วมาก ๑๑.พี่ชายฉันเรียนมหาลัยแล้ว ๑๒.เธอไม่ควรทำอย่างงั้นอีกต่อไป ๑๐

แบบฝึกหัดที่ ๒ ให้นักเรียนวงล้อมรอบชื่อผลไม้ทั้งหมด ๕ ชนิด ที่เป็นคำภาษาถิ่นจาก ความหมายที่กำหนดให้ในตารางด้านล่าง แล้วนำคำมาเขียนลงในช่องว่าง กเ าง ลู อ ห ท นลู ย แบ ก ม ม แต ก ะข ป า ป าเ า ง ต้ อบแ ห ย าร นนั ย จวิ อ ภ า คก งเ ยขี ดยา บ สโ า วบั ะมก้ ว ว อ่ ดอเ างต๊ ด บ ป าก้ กง ยสี ร บ ค ห ม ว ความหมาย ภาษาถิ่น คำ ๑.เนื้อสีเหลือง ตารอบตัว มีจุกแหลมสีเขียว ใต้ .................................... ๒.ผลสีเขียวขรุขระ วิตามินซีสูงกว่าผลไม้ชนิดอื่น อีสาน .................................... ๓.ผลสุกสีส้ม ผลอ่อนสีเขียว นิยมนำไปทำส้มตำ เหนือ .................................... เหนือ .................................... ๔.ผลไม้สีเหลืองที่นิยมให้เด็กทารกรับประทาน ใต้ .................................. ๕.ผลไม้สีเหลืองอ่อน เป็นพี่น้องกับมะยงชิด ๑๑แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๓ ให้นักเรียนอ่านคำภาษาถิ่นที่กำหนดให้ แล้วนำไปแต่งประโยคให้ตรงกับ เงื่อนไข (ใช้คำซ้ำได้) หลาย ยานัด ย่าง เคียด กิ๋น ขี้จุ๊ มัก แซ่บ ข่อย อู้ สิ บ่อ ข้าเจ้า ใคร่ หลบบ้าน บ่าม่วง เฮ็ด เจ้า ฮวก จ้อบ แม่อุ๊ย เอื้อย พ่อใหญ่ หลาด มื่ออื่น คนเมือง ตะหลาด หรอยจังหู้ คำเมือง ต่อเช้า น้ำลายปุ๊ ตำหมากหุ่ง ๙๘๔๖๒๕๗๓๑...........................พแแ....ฉพปยฉพ..............ีู....ัั..............่่....มม............านนส..ชรร................ุุ่่......่่............ยไไ..งงาไโ....อ..................ปป............กม..นนเว................บีี..่ป................้้..ซซรขช....ฉเ็............ืื......ก............้้ัชน..ธ....อออ............ิอน..้................น..าเ....ค............สส..งบ....ขจ..............ััฉ....ห............ฉน..บบั................ค่ะา..ั....น..............อน....เ............มปป..เน................ห..จด....ห............ท..า....ิะะ............โ..ะ....น............น..ำมกก................รรื......ก..............อไส....กห............ดด......้............ปล(......จ............ม..ลททัปก....ึ..............ีีูบ....ต............ง่่..ตก................ตตร......พ............ลบ(..ำ................อะู..ปลล้................๊..าก....อา............โ..อ....าา............ร..ด....ยนภ............ร......ดดด............ะ่..................คอ..า................(โ......(..............ปภษ((ย....ยป..................ปป(..................ม............รปคาา..ร..................รร................ะษเ..าภะร..................ะะห................โ..กะ....าโ............า..โโย................นย......ถโ............ยยษ..ืิ................ค(่..ยคอ................นป..คค....า..............ภค................ภไ..อถ....ภภร..............ิด....ี............าภ่..า....้ะ............สน..าา................ษ..ษา................โ..(ษษาเ..................ปยษา....ห............า..น................าา..ไ....ค............รถ..าน................ถถิท......ิิ่ื............ะภ..ถ่่น................ิอ..นน....ย่..............โน....า............ใ..)....ยใอ............ถ..ต....ษิ............ีเ..ต่....้............ค..สนห้................)..า....)..............ภา................อน..ถ................ี..ิืน................่า..ส....อน..............................ษ......า............)..อ..................ี....นา..................ส..................ถ..............)ิ................า..่................น..................น....................เ......................)ห..................................................น......................ื..............................อ......................................).................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................... ๑..๐.........ข..้..า....ว....ย....ำ......จ....า....น....น..ี..้..อ....ร..่..อ......ย....ม......า....ก......(..ป......ร....ะ....โ....ย....ค....ภ......า....ษ......า....ถิ..่..น......ใ..ต..้..).................................................................................................... ๑๒ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๔ ให้นักเรียนอ่านคำใบ้ที่กำหนดให้ แล้วเติมอักษรลงใน ให้เป็นคำ ภาษาถิ่น ๑. มีความหมายว่านานในภาษาไทย ๖. คนเมืองใช้ว่า อู้ ตนอีสานใช้ว่า ถิ่นเหนือ เว่า คนใต้ใช้ว่า เ ..........ิ.. ............ เ ............ ............ ............ ง ๒. ภาษาไทยถิ่นใต้ใช้เรียก สับปะรด ๗. ภาษาไทยถิ่นใต้ มีความหมายว่า ๒ ย ............ ..........ั.. ด พูดไม่จริง ..........้ี.. ฮ ............ ๓. ในภาษาไทยมาตรฐานออกเสียง ๘. ภาษาไทยถิ่นใต้ มีความหมายว่า ว่า รัก ภาษ......า....ั..ไทกยถิ่นอีสานเรียกว่า อร่อยมาก ๔. ฝรั่ง (ผลไม้) ในภาษาไทยถิ่นใต้ จ ั ............ ........้ ..ู .. ............ ร ............ ย ............ ม ........่ ู.... ๕. ไปเที่ยวอีสานหากจะชมว่า ๙.ในภาษาไทยมาตรฐานออกเสียง อาหาร อร่อย ต้องพูดคำนี้ ว่า ทางใด ภาษาไทยถิ่นเหนือออก เสียงว่า ............ ............ ซ่ ............ ............ า ............ ใ ............ ๑๐. เป็นภาษาไทยถิ่นอีสาน ตรงกับ คำว่า เมิน ในภาษาไทยถิ่นเหนือ ............ ด ............ ๑๓แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบทดสอบท้ายหน่วยการเรียนรู้ที่ ๒ ให้นักเรียนเขียน X ทับตัวอักษรหน้าคำตอบที่ถูกต้อง ๑. คำว่า หมากหุ่ง เป็นภาษาถิ่นใด และมีความหมายตรงกับภาษาไทย มาตรฐานว่าอย่างไร ก. ภาษาไทยถิ่นเหนือ, แฟง ข. ภาษาไทยมาตรฐาน, ขนุน ค. ภาษาไทยถิ่นอีสาน, มะละกอ ง. ภาษาไทยถิ่นใต้, น้อยหน่า ๒. ประโยคในข้อใดไม่มีคำภาษาไทยถิ่นใต้ ก. เขาเป็นคนขี้ฮก ข. แกงถ้วยนี้แซ่บหลาย ค. ต่อเช้าเราจะหลบบ้าน ง. ลองแลเธอทำได้ ๓. ประโยคในข้อใดไม่มีคำภาษาไทยถิ่นเหนือ ก. ไม่ว่ามันจะเมินเต้าใด ข. เป็นจะใดพ่อง ค. มื่ออื่นข่อยสิเมือบ้าน ง. ข้าเจ้าใคร่กินบ๋าม่วง ๔. ข้อใดมีความหมายแตกต่างจากคำว่าพูด ก. อู้ ข. เว้า ค. แล ง. แหลง ๕. ข้อใดคือ น้อยหน่า ในภาษาถิ่นอีสาน ก. หมากเขียบ ข. หมากตื๋น ค. หมากสีดา ง. หมากโอ ๖. แกงแคถ้วยนี้ลำขนาด เขียนเป็นภาษาไทยมาตรฐานตรงกับข้อใด ก. แกงแคถ้วยนี้เผ็ดมาก ข. แกงแคถ้วยนี้อร่อยมาก ค. แกงแคถ้วยนี้ชามโตมาก ง. แกงแคถ้วยนี้แซ่บเหลือเกิน ๑๔ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๗. ข้อใดเป็นคำภาษาไทยถิ่นเหนือกับภาษาไทยถิ่นอีสานตามลำดับ ก. ใคร รัก ข. โดน เบิ่ง ค. ลำ แซ่บ ง. มอง แล ๘. ประโยคในข้อใดใช้ภาษาถิ่นถูกต้องทั้งประโยค ก. เปิ้นชื่ออะไร ข. ข่อยมักเจ้าหลาย ค. มื้ออื่นฉันจะหลบบ้าน ง. พี่บ่าวบ่อขี้ฮกแต้ ๆ เน้อ ๙. วรรณชอบขี่มอไซค์ไปซื้อข้าวผัดมากิน ข้อใดเป็นภาษาเขียนของ ประโยคข้างต้น ก. วรรณชอบขี่มอเตอร์ไซค์ไปซื้อข้าวผัดมาทาน ข. วรรณสนุกกับการขี่จักรยานยนต์ไปซื้อข้าวผัดมากิน ค. วรรณสนุกกับการขี่มอเตอร์ไซค์ไปซื้อข้าวผัดมาทาน ง. วรรณขับรถจักยานยนต์ไปซื้อข้าวผัดมารับประทานเป็นประจำ ๑๐. ประโยคในข้อใดใช้ภาษารูปแบบเดียวกันทั้งประโยค ก. รถยนต์คันนี้เก่าแก่มาก ข. ยายตื่นมาตักบาตรตั้งแต่เช้า ค. พ่อกับรถเก๋งไปดูภาพยนต์กับแม่ ง. ย่าไปเผาศพต่างจังหวัดโดยขับรถยนต์ส่วนบุคคล คะแนนเต็ม ๑๐ คะแนน ได้..................คะแนน ๑๕แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

สรุปความรู้ความเข้าใจ ให้นักเรียนเขียนคำตอบลงในช่องว่าง ภาษาไทยมาตรฐานและภาษาถิ่น ย..........ภ..........ก..........า..........ต..........ษ..........ั..........ว..........า..........อ..........พ..........ูย..........่ด....................า....................งม..........ปี....................ล..........ัร..........ก..........ะ..........ษ..........โ....................ยณ....................ค..........ะ..........ภ....................อ..........า..........ย..........ษ่..........า....................าง....................พไ..........ู..........รด.......................................................................................... .....ย...ภ......................กา....................ษต..........ั....................วา....................อเ..........ข..........ยี..........่ย..........า....................นง....................ป....................ม..........รี..........ล..........ะั..........ก..........โ..........ย..........ษ....................คณ....................ภ....................ะ..........า..........อ..........ษ..........ย..........า..........่..........าเ....................ขง..........ี....ไ......ย..........ร..........น.................................................. .ภ...............ภ........า................าษ................ษ........า................ถา........ิ่........ถน........ิ่........น........ใ........น................ค........ป........ื........อร................ะ..........................เ..........ท......................ศ............................ไ............ท............................ย......................แ............................บ..........่............ง....................ไ..................ด..........้......................๔................................................ภ..........ู..........ม............ิ..................ภ......................า....................ค......................................ไ............ด..................้..........แ......................ก..........่.............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................. .ป...ค..............วร............าะ............มก............แ......อ............ตบ............ก......ค............ตำ......่......าอ............ง......ธ......ิร......บ......ะ......า......ห......ย............ว......่......า................ง..........ภ......................า................ษ........................า................ถ..ิ........่......น........................ก........ั........บ........................ภ..................า..............ษ........................า................ไ..........ท......................ย..................ม......................า................ต................ร................ฐ..................า..............น................................ม..........ี..............อ................ะ................ไ................ร................บ........้..........า................ง......................................ย................ก..................ต..............ั........ว................อ..................ย........่..............า..........ง ๑๖ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๓ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย คำราชาศัพท์ พระหัตถ์ ใช้คำสามัญว่า......... ตัวชี้วัด ใช้คำราชาศัพท์ (ท ๔.๑ ป.๕/๔ สาระสำคัญ คำราชาศัพท์เป็นคำที่ใช้กับพระมหากษัตริย์ พระบรมวงศานุวงศ์ พระภิกษุสงฆ์ และคำสุภาพใช้กับสุภาพชนทั่วไป

แบบฝึกหัดวัดความรู้ความเข้าใจ แบบฝึกหัดที่ ๑ ให้นักเรียนนำคำสามัญที่กำหนดให้มาเติมในช่องว่างให้ถูกต้อง ย่า เรือนพัก หน้าอก แหวน หัวเราะ แก้ม บวชเณร แมว ไส้เดือน ไปส้วม เตียงนอน โกรธ ขนมขี้หนู น้องสาว ป่วย คำราชาศัพท์/คำสุภาพ คำสามัญ ๑. พระบรรจถรณ์ ๒. กุฏิ ๓. รากดิน ๔. วิฬาร์ ๕. พระธำมรงค์ ๖. ทรงพระสรวล ๗. กริ้ว ๘. อาพาธ ๙. ไปถาน ๑๐. ขนมทราย ๑๑. พระอุระ ๑๒. พระปราง ๑๓. บรรพชา ๑๘ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๒ ให้นักเรียนอ่านข้อความแล้วนำคำราชาศัพท์ที่กำหนดให้เติมลงในช่องว่าง ให้ถูกต้อง พระราชทานพระวโรกาส เสด็จพระราชดำเนิน พระกระยาหารค่ำ พระราชสาส์น ถวายพระพร ฉายพระรูป ๑. พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว มี .................................................. อำนวยพรไปยัง ประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐเปรู ในโอกาสวันเอกราชของสาธารณรัฐเปรู ราชิน๒ี .....พ......ร....ะ....บ......า....ท....ส......ม....เ....ด..็..จ....พ......ระไเปจ้ยาังอพยู่รหัะวบพรมร้มอหมสารมาเชด็วจังพรในะกนาารงพเจ้ราะฯราพชพริะธีบเฉรลมิม พระชนมพรรษา ๒๘ กรกฎาคม ๒๕๖๓ .................................................................................. สมเด็จ ๓. ประชาชนทุกหมู่เหล่า ไปลงนาม พระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง และพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ อย่างต่อเนื่อง ....................๔๕......................สส............มม........เเ....ดด........็็....จจ........เพ....จ........้ร....า....ะ....ฟ....้เ....จา........้....า..ฯใ..ล..ูห..ก้ก..เ..เ..อร..ธ..มกอพอัเครจ้ะราศรฟ้าราีชสสทิวูริาตวังณคณวณัฒกวรนรุีงนแวาครรีขนรััตเตบตนิอยรรรา์ราชาชกันเญฝา้ญารีถาว..า....ย....เ..ล..ี..้..ย....ง...................................... ร่วมกับประชาชนที่มาเฝ้ารับเสด็จอย่างใกล้ชิด ๑๙แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๓ ให้นักเรียนหาคำราชาศัพท์จากตารางอักษรตามปริศนาคำทายที่กำหนดให้และนำ คำที่ได้เติมลงในช่องตารางสถานะของผู้ใช้ ..........๑.. ............ ........................................๑.................... ............ ............ ..........๒.. ............ ............ ........๔.... ........................๒............ ............ ................................................๓........................ ............ ............ ........๓.... ............ ............ ................................๔................ ............ ............ แนวตั้ง แนวนอน ๑. อวัยวะที่อยู่กลางท้อง ๑. เจ็บป่วย ๒. ใช้เป็นเครื่องนุ่งห่ม มีสีเหลืองตามนิกาย ๒. อุปกรณ์ใช้ช่วยในการพยุงตัว ๓. ผักที่เกิดในน้ำ มีนวมสีขาว ๓. ผู็ที่ให้กำเนิดบุตร ๔.ชื่อนกขนาดกลาง ปากใหญ่หนา แบนข้าง ๔. อวัยวะส่วนหนึ่งที่ยื่นออกมา ตาสีดำ ร้องเสียง \"กา ๆ\" อยู่เหนือปาก มีสองรูสำหรับดม กลิ่นและหายใจเข้าหายใจออก ใ........ช................้........ส................ำ................ห........................ร........ั........บ................พ........................ร................ะ................ม........................ห................า................ก........................ษ........ั........ต........................ร........ิ........ย........์ ........................................ใ........ช................้........ส................ำ................ห........................ร........ั........บ................พ........................ร................ะ................ส........................ง........ฆ................์........................................................ ................................ใ................ช........้........ก................ั........บ................ส................ุ........ภ................า................พ........................ช................น........................ท........ั........่........ว................ไ........ป................................................ ๒๐ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๔ ให้นักเรียนขีด หน้าข้อที่ใช้คำที่เป็นตัวเน้นได้ถูกถ้อง และขีด หน้าข้อ ที่ใช้คำที่เป็นตัวเน้นไม่ถูกต้อง แล้วเขียนคำที่ถูกลงในช่องที่กำหนดให้ ๑. พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเสด็จเยี่ยมพสกนิกร ที่จังหวัดสงขวา ๒. สมเด็จพระราชินีทรงพร ะสรวลขณะทรงเยี่ยมพสกนิกร ๓. คเุพืณ่อพส่อร้าคงุณกุฏแิหม่ลัแงลใหะมฉ่ัทนี่ว ัรด่วใมกกลั้นบ้ถานวายเงินแด่เจ้าอาวาส ๔. วันเสาร์นี้เราไปงานบวช เณรเด็กชายรักษ์ไทยกันไหม ๕. คุณครูคะ พวกเราวาดรู ปกระบือในวิชาศิลปะได้ไหมคะ ๖. หใหล้กวรงะพ่ผอมขนอำรัมบาวถันวานีย้คุเณป็ นแภมั่ตแกตงาผหัการบุเ้งพกลับคปรัลบาแห้ง ๗. พระคุนเจ้าครับ ผมขอยืมโต๊ะหมู่บูชาของวัดไปใช้ใน พิธีไหว้ครู ซึ่งจะจัดในโร งเรียนในวันพฤหัสบดีนี้ ๘. คุณย่าทวดคะ หนูกับเพื ่อน ๆ มากราบคุณย่าทวดคะ ๙. แม้พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศรมหภูมิพล แอลดุ้วลกย็ตเดาชมมแหตา่ปรารชะชบารชมน นชาาถวบไทพิยตยรังรจะะลเึสกดถ็ึจงสพู่สรวะรอรงคค์าลัย ท่านอยู่เสมอ ๑๐. ณ เบื้องหน้าพระบรมฉายาลักษณ์พระบาทสมเด็จ พระเจ้าอยู่หัว ตัวแทน นักเรียนกล่าวว่า ขอเดชะ ฝ่าละอองธุลีพระบาทปกเกล้าปกกระหม่อม ๒๑แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบทดสอบท้ายหน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ ให้นักเรียนเขียน ทับตัวอักษรหน้าคำตอบที่ถูกต้อง ๑. คำราชาศัพท์ข้อใดเป็นคำที่อยู่ภายในร่างกาย ไม่อาจมองเห็นด้วยสายตา ก. พระโลมา ข. พระขนอง ๒. คคำ. รพารชะาพศัาพหทา์ข้อใดเป็นเครื่องใช้ง. พระปัปผาสะ ก. พระวักกะ ข. พระขนอง ค. พระฉาย ง. พระปัปผาสะ ๓. \"สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็๗พระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรม- ราชกุมารี ทรงเป็นลูกสาวในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติร์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง\" คำที่เป็นตัวเน้น ใช้คำราชาศัพท์ใด ก. พระธิดา ข. พระราชธิดา ค. สมเด็จพระราชธิดา ง. สมเด็จพระเจ้่าลูกยาเธอ ๔. ข้อใดใช้คำราชาศัพท์ได้ถูกต้อง ก. สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมีพระราชดำรัสกับนักเรียน ข. สมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี ทรงสวมใส่สร้อยคอที่ทรงร้อย ด้วยพระองค์เอง ค. พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพตร ทรงเป็นพระอนุชาในสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดช- วิกรม พระบรมราชชนก ง. สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรม- ราชกุมารี ทรงเป็นพระกนิษฐภคินีในพระบาทสมเด็จพระปรเมนทร รามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณ พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ๒๒ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๕. ข้อใดใช้คำราชาศัพท์สำหรับพระภิกษุสงฆ์ได้ถูกต้อง ก. หลวงพ่อจำวัดอยู่ที่เรือนพักของท่านที่วัด ข. เจ้าอาวาสมีจดหมายมาให้คติธรรมแก่นักเรียนให้ตั้งใจเรียน ค. นักเรียนช่วยกันปรุงอาหารเพื่อนำไปถวายมื้อเที่ยงแด่หลวงพ่อที่วัด ง. คุณพ่อให้เงินแก่นักเรียนเพื่อให้ใช้เป็นปัจจัยถวายพระภิกษุที่วัด ๖. \"วันศุกร์นี้ ครูจะเชิญท่านพระครูมาเทศนาธรรมแก่นักเรียน\" คำที่เป็นตัวเน้น ใช้คำราชาศัพท์สำหรับพระภิกษุสงฆ์ตรงกับข้อใด ก. นิมนต์ ข. อาราธนา ค. กราบนิมนต์ ง. กราบเรียนเชิญ ๗. \"หลังจากสวดมนต์เสร็จแล้ว พระภิกษุสงฆ์จึงจำวัดในกุฏิ\" จากข้อความนี้คำ ใดต้องเปลี่ยนเป็นคำราชาศัพท์สำหรับพระภิกษุสงฆ์ ก. สวดมนต์ ข. จำวัด ค. กุฏิ ง. พระภิกษุสงฆ์ ๘. \"คุณยายครับ คุณพ่อฝากเนื้อหมูมาให้ครับ\" จากข้อความนี้มีคำใดที่เป็นคำ ไม่สุภาพ ก. ฝาก ข. หมู ค. บ้าน ง. เลี้ยง ๙. \"วันนี้มีขนมสอดไส้ ขนมเทียน ขนมตาล และกล้วยบวชชีค่ะ\" จากข้อความนี้ คำใดเป็นคำสุภาพ ก. ขนมสอดไส้ ข. ขนมเทียน ค. ขนมตาล ง. กล้วยบวชชี ๑๐. เด็กหญิงพาณีเขียนจดหมายลาครูเพื่อหยุดเรียน ๑ วัน เด็กหญิงพาณี ควรใช้คำแทนชื่อตนเองอย่างไร ก. ฉัน ข. ดิฉัน ค. พาณี ง. หนู คะแนนเต็ม ๑๐ คะแนน ได้..................คะแนน ๒๓แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดวัดความรู้ความเข้าใจ ให้นักเรียนเขียนคำตอบลงในช่องว่าง คำราชาศัพท์ คำราชาศัพท์เป็นถ้อยคำที่ใช้แตกต่างกันตามสถานะบุคคล ดังนี้ ๑. คใ....ชำ..้..คร....ำา......ชส....าา....ศม..ัั....พญ....ท..ว..์่..ทา..ี..่..ใ......ช....้......ก....ั....บ............พ............ร........ะ......ไม....ด..ห้..แ..า....ก..ก่..ค..ษ..ัำ....ต..ว..่ร..าิ..ย.....์......เ......ช...่...น............ค......ำ.........ร......า......ช......า......ศ......ั...พ.........ท...์.........ห.........ม......ว......ด................................. ๒. ค..ใ..ช..ำ้....คร....ำา....ชส....า..า..ศ..ม..ัั..พญ......ท..ว์..่..ทา..ี่..ใ......ช....้......ก......ั....บ............พ............ร........ะ....ไภ....ิด..ก้..แ..ษ....กุ..่ส..ค....งำ....ฆ..ว์..่..า..เ..ช....่....น................ค............ำ........ร........า........ช............า........ศ....ั....พ............ท....์............ห............ม............ว........ด............................................................ ๓. คไดำ้แสุกภ่คาำพวค่ืาอ......ค....ำ......ที..่..ใ....ช..้..ก....ั..บ......ส..ุ..ภ......า....พ......ช....น......ท..ั..่..ว....ไ..ป.. ใเชช้่คนำสหามมวัญดว่..า........................................................................................................ ๔. ค..ตใที..่ช่..ำาม้....กีตง..ัส..บอ..ถๆ....บ..า......เ..รน....ชั....บ่....ะ..น......แต......่..ล..คา........ะง..ำ........คว....ๆ่....าำ......เ..แเป....ช..็..ท..่น....น....น....ค........ชำค..ื....่....อทำ....ี....่..วผ....ู่เ....้า..ปพ....เ็ู..ปน....ด..็......นคใ........ชำ..ค..้....ส....ทำ..ี....่..รแ..ผ..ู....ร้..ท..ใ....พ..ช..น....้....น....ชซ..ืึผา..ู่่อ..ง้ม..พ..เผู..ูปแ..้ด็พ..ท..นูซ..ึด่นบงุใเชคสชืป่้็อครกนัรกลบัพบ..ท..ั....่น..บว....ุ....า..ไค......ปม....ค........บ..ล..ใุ......รช..ท..ุ..้ี..ษ..่ก....ม..ั..ี..ทบ....ีส....่....บ..ถ..ุ......ค..า........นค..........ะล.... ๒๔ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๔ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย คำภาษาต่างประเทศในภาษาไทย เก้าอี้ บอล ไอศกรีม ตัวชี้วัด ใช้สำนวนได้ถูกต้อง (ท ๔.๑ ป.๕/๕ ) สาระสำคัญ เมื่อคนชาติไทยติดต่อสัมพันธ์กับชาติอื่น หรือคนชาติอื่นติดต่อสัมพันธ์กับคนชาติไทย จึงเป็นสาเหตุให้คำในภาษาต่างประเทศเข้ามาปะปนใช้ในภาษาไทย จนกลายเป็นคำไทย ที่มาจากภาษาต่างประเทศ ได้แก่ คำที่มาจากภาษาบาลีและภาษาสันสกฤต คำที่มาจาก ภาษาเขมร คำที่มาจากภาษาจีน คำที่มาจากภาษาอังกฤษ และคำที่มาจากภาษาอื่น

แบบฝึกหัดวัดความรู้ความเข้าใจ แบบฝึกหัดที่ ๑ ให้นักเรียนเรียงลำดับตัวอักษรให้เป็นคำ พร้อมบอกความหมายและแหล่ง ที่มาของคำลงในช่องว่าง ..........โ.. ..................ต.... ................ป..ิ..่ ..................น.... ..............ค......ำ............................................................................................................ เคปว็นาคมำหทมี่มาายจ..า....ก......ภ......า....ษ....า.......................................................................... ........ง.... ..................ก.. ..................ส..ี.. ....................................ค......ำ............................................................................................................ เคปว็นาคมำหทมี่มาายจ..า....ก......ภ......า....ษ....า.......................................................................... ........ไ.... ..................ผ.. ..................ท.... ....................................ค......ำ............................................................................................................ เคปว็นาคมำหทมี่มาายจ..า....ก......ภ......า....ษ....า.......................................................................... ........แ.... ..................ง.... ..................ส.. ..................ว.... ..............ค......ำ............................................................................................................ เคปว็นาคมำหทมี่มาายจ..า....ก......ภ......า....ษ....า.......................................................................... ..........ก.. ..................จ.. ..ั..................ข.. ุ....................................ค......ำ............................................................................................................ เคปว็นาคมำหทมี่มาายจ..า....ก......ภ......า....ษ....า.......................................................................... ..........น.. ั..................ส..ุ ....................ข.. ....................................ค......ำ............................................................................................................ เคปว็นาคมำหทมี่มาายจ..า....ก......ภ......า....ษ....า.......................................................................... ..........ร.. ์..................า.... ..................ม.. ..................ฟ.... ..............ค......ำ............................................................................................................ เคปว็นาคมำหทมี่มาายจ..า....ก......ภ......า....ษ....า.......................................................................... ..........ช..ั ่....................ฟ.. ..................แ.. ..................น.... ..............ค......ำ............................................................................................................ เคปว็นาคมำหทมี่มาายจ..า....ก......ภ......า....ษ....า.......................................................................... ๒๖ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๒ ให้นักเรียนเขียนคำที่มาจากภาษาต่างประเทศให้ถูกต้องและแต่งประโยค ให้มีใจความสมบูรณ์ ค..ป..ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ ค..ป..ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ ค.ป...ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ คป....ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ คป....ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ คป....ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ ค..ป..ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ คป....ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ คป....ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ ค.ป...ำ..ร....ะ........โ......ย..........ค................................................................................................................................................................ ๒๗แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๓ ให้นักเรียนอ่านความหมายที่กำหนดให้ ทั้งแนวตั้งและแนวนอนเพื่อ ไขปริศนาคำ จากนั้นนำคำมาเติมในช่องว่างให้สัมพันธ์กับแหล่งที่มา ..........๑.. ............ ............ ............ ............ ..................๑............๐...... ..........๘.. ............ ....................๔.... ........................ ........................ ..........๗.. ............ ........................................๙........ ..............................๒...... ..........๕.. ..............................๓...... ............ ............ ..............................๖...... แนวตั้ง แนวนอน ๒. ผู้หญิง ๑. เครื่องบอกเวลา ๓. เครื่องตักข้าวและแกง มีรูปร่าง ๔. พิษที่เกิดจากความสกปรกของอากาศ คล้ายช้อน แต่ใหญ่กว่า ๕. คำที่แสดงให้รู้ว่าผู้หญิงหรือชาย ๖. ดวงตา ๗. อก หรือใจ ๙. ช่องหนึ่งของคำหรือข้อความที่ ๘. นอนหลับ ใช้เป็นคำราชาศัพท์ เว้นไว้ ๑๐. ของกองกลางที่ใช้ร่วมกัน คภำาทีษ่ม าาบจาาลกี ภาคษำาที่สมัน าสจกากฤษ คภำาทษี่มา าเขจมากร คภำทาี่ษม าาจจีนาก ................................................................................................................ ................................................................................................ ................................................................................................................ ................................................................................................ ................................................................................................................ ................................................................................................ ................................................................................................................ ................................................................................................ ๒๘ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๔ ให้นักเรียนวงล้อมคำที่ตรงกับเงื่อนไขและบอกความหมาย ๑. โคปำรไดทยแสท้ดับควาเมสหด็มจายส....น......อ....ง..............ผู..้.. ใ....ห......ญ..่..............โ..อ......ก....า....ส.................................................................................... ๒. ทคำำนที่ามยาจากเตภ้าาฮษวายบาเลศีียครวาภมรหรมย าาย....โ....อ....ว......า....ท..............ฤ......ก....ษ....์.................................................................... ๓. อัศจรรย์ บุปผา นาฬิกา ปัจจัย กำแพง เจี๊ยะ .................................................................................................. คำที่มาจากภาษาสันสกฤษ ความหมาย ๔. จักร เจี๊ยะ จุฬา จริยา จักขุ นักษัตร คำที่มาจากภาษาจีน ความหมาย .......................................................................................................................... ๕. ขคจำีที่มเขา่งจากกุภ๊ยาษเาตเ้ขาเมจี้รยวควานมักหษมั ตารย........ป..ั....ญ......ญ........า...................................................................................... ๖. มคลำทพีิ่มษาจาเกทภนานิษสาจีแนฟคชัว่นามบหัลมลาู ยน..........ไ..อ......ศ......ก....ร..ี..ม..............ก......ร..ี..ฑ......า............................................................ ๗. จุฬา มหัศจรรย์ กีฬา นาฬิกา ผทม สดับ คำที่มาจากภาษาสันสกฤษ ควา มหมาย .................................................................................................. ๘. แซยิด ซาลาเปา ตังเก จับกัง กงสี อั้งโล่ คคำวาที่มมหามจาายกภ......า....ษ......า....จ....ี..น..........เ..ป..็....น......ช..ื..่..อ....ข......อ.... ..ง....อ......า....ห......า....ร.................................................................................................................................................................................................... ๒๙แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๕ ให้นักเรียนบอกแหล่งที่มาของคำที่กำหนดให้ โดยนำตัวอักษรเติมลง ใน จากนั้นให้โยงเส้นคำกับความหมายที่สัมพันธ์กัน ก. คำที่มาจากภาษาบาลี ข. คำที่มาจากภาษาสันสกต ค. คำที่มาจาก ภาษาเขมร ง. คำที่มาจากภาษาจีน จ. คำที่มาจากภาษาอังกฤษ กะลอจี๊ ดวงตา สบง เครื่องใช้ตักข้าวและแกง มีรูปร่างคล้ายช้อน จักขุ หมอนหนุน ใช้เป็นคำราชาศัพท์ นักษัตร เครื่องทำด้วยเหล็กใช้แซะ มัจฉา หรือตักของทอด ผัด ในกระทะ สุนัข ใคร่ครวญ แยกเป็นส่วน ๆ ครีม กิจกรรมการเล่นที่มีกฏกติกา ตะหลิว ผ้าแถบ ผ้าคาดอกผู้หญิง น้ำหรือลมที่ไหลหรือพัด ฟาร์ม ไม่ขาดสาย เขนย ผ้านุ่งสำหรับนักบวช วิเคราะห์ ดาวฤกษ์ ๒๗ หมู่ กีฬา ปลา กระแส หัวน้ำนมส่วนที่ลอยขึ้นมา บริเวณที่ใช้ทำเกษตรกรรม ทัพพี เพาะปลูก เลี้ยงสัตว์ สไบ หมา ชื่อขนมทำด้วยแป้งข้าวเหนียว ๓๐ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕ ใส่กระทะทอด คลุกถั่ว น้ำตาล งา

แบบทดสอบท้ายหน่วยการเรียนรู้ที่ ๔ ให้นักเรียนเขียน ทับตัวอักษรหน้าคำตอบที่ถูกต้อง ๑. ข้อใดไม่มีคำภาษาต่างประเทศ ก. กิ่งกินกวยจั๊บกับน้องกล้า ข. แก้วนั่งสับหมุอยู่หลังบ้าน ค. เก่งเดินไปซูเปอร์มาร์เก็ตกับยาย ง. ก้องบรรเลงเพลงบุหลันลอยเลื่อน ๒. ข้อใดเป็นคำที่มาจากภาษาจีน ก. เค้กร้านนั้นอร่อยมาก ข. ฟุตบอลไทยจะไปบอลโลก ค. กระดังงาดอกนั้นหอมเหลือเกิน ง. นักเรียนจัดโต๊ะและเจ้าอี้ก่อนเลิกเรียน ๓. ข้อใดเป็นคำที่มาจากภาษาบาลีและสันสกฤษตามลำดับ ก. เทวัญ ดำเนิน ข. กีฬา ภาษี ค. มนุษย์ อัศจรรย์ ง. บุหงา อั่งเปา ๔. ข้อใดเป็นคำที่มาจากภาษาอังกฤษทุกคำ ก. แท็กซี่ อีเมล แซกโซโฟน ข. คอสเพลย์ กรรไกร อัศจรรย์ ค. แชมเปียนชิป อูคูเลเล สัญญาณ ง. คอมพิวเตอร์ นาฬิกา มาราธอน ๕. นักกีฬาวอลเลย์บอลหญิงของไทยรับรางวัลแชมป์เอเชียเพื่อไป แข่งขันกีฬาโอลิมปิก ข้อความดังกล่าวมีคำที่มาจากภาษาอังกฤษกี่คำ ก. ๓ คำ ข. ๔ คำ ค. ๕ คำ ง. ๖ คำ ๓๑แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๖. ข้อใดเป็นคำที่มาจากภาษาต่างประเทศทุกคำ ก. เฆี่ยน สะใภ้ ข. ภริยา สะใภ้ ค. เกษตร เฆี่ยน ง. จักรวาล ศึกษา ๗. คำบัญญัติศัพท์ในข้อใดถูกต้อง ก. passport = หนังสือร้องเรียน ข. password = รหัสผ่าน ค. stamp = ไปรษณียบัตร ง. apartment = คอนโด ๘. ข้อใดเป็นคำที่มาจากภาษาเขมรทุกคำ ก. นิทาน ตำนาน สัจจะ ข. กำจัด จำกัด บัณฑิต ค. จักขุ เผด็จ เชี่ยวชาญ ง. บรรทม เขนย ผจญ ๙. น้องเล็กอยากกินเทมปุระ พี่ใหญ่อยากกินกิมจิ พี่กลางอยากกิน ช็อกโกแลต ปู่อยากกินกวยจั๊บ ย่าอยากกินซาลาเปา ข้อความข้างต้น มีคำที่มาจากภาษาต่างประเทศ ภาษาใดบ้าง ก. ญี่ปุ่น ญี่ปุ่น มลายู จีน จีน ข. ญี่ปุ่น เกาหลี อังกฤษ จีน จีน ค. เกาหลี ญี่ปุ่น ฝรั่งเศส จีน จีน ง. เกาหลี เกาหลี อังกฤษ จีน จีน ๑๐. ข้อใดเป็นคำที่มาจากภาษาอังกฤษทุกคำ ก. กริช เชอร์รี ข. กีวี ตั้งฉ่าย ค. มังคุด แคนตาลูป ง. แอปเปิล แคร์รอต คะแนนเต็ม ๑๐ คะแนน ได้..................คะแนน ๓๒ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

สรุปความรู้ความเข้าใจ ให้นักเรียนเขียนคำตอบลงในช่องว่าง คำภาษาต่างประเทศในภาษาไทย หภ....ภ........................าล....า....ั........ษ....ก....ษ....................าก....า................บ....สา............ั........ราน................ส....ล....ส....ัี............ง........ก..........เ................ก....ฤ..........................ต....ต..........................ค............................ำ..............................ท............ี..................่............ม....................................า........................จ....................................า........................ก....................................ภ....................................า..............................ษ..........................................า........................บ..........................................า........................ล..................ี..................แ................................ล..................................ะ....................................ภ....................................า........................ษ..........................................า..............................ส............ั..................น..........................................ส..............................ก....................................ฤ..............................ษ............................................................พ..........................................ร............้..................อ..............................ม....................................บ..........................................อ..............................ก....................................ต..................ั..................ว..............................อ....................................ย............่..................า..............................ง.................. ....ห............ล....ั........ก............ก........า............ร........ส........ั....ง........เ........ก............ต........ค............ำ............ท....ี....่....ม............า........จ............า........ก............ภ............า............ษ............า........เ........ข............ม............ร............แ............ล............ะ............ย............ก........ต........ั....ว............อ............ย....่....า............ง........ค............ำ........................................................................................................................................................ ....ห............ล....ั........ก............ก........า............ร........ส........ั....ง........เ........ก............ต........ค............ำ............ท....ี....่....ม............า........จ............า........ก............ภ............า............ษ............า........จ........ี....น....................แ........ล............ะ............ย............ก............ต....ั....ว............อ............ย....่........า........ง........ค............ำ........................................................................................................................................................................ ....ใ........น............ภ............า............ษ............า........ไ........ท............ย............ม........ี....ว....ิ........ธ....ี....ก............า........ร............ใ....ช........้....ค............ำ........ท........ี....่....ม............า........จ............า........ก............ภ............า........ษ................า........อ....ั........ง........ก............ฤ............ษ............อ............ย....่........า........ง........ไ........ร................พ............ร....้........อ........ม............ย............ก............ต........ั....ว........อ............ย........่....า........ง........................ ๓๓แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๕ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย คำว่าปลามีอยู่ใน สำนวนไทย สำนวนใดบ้างคะ ใจปลาซิว ตีปลาหน้าไซ ตัวชี้วัด ใช้สำนวนได้ถูกต้อง (ท ๔.๑ ป.๕/๗) สาระสำคัญ สำนวนไทย เป็นคำหรือกลุ่มคำที่มีความหมายไม่ตรงตามความหมายของรูปภาษา เป้นถ้อยคำเชิงเปรียบเทียบที่มีความหมายลึกซื้ง ได้แก่ สำนวน คำพังเพย และสุภาษิต

แบบฝึกหัดวัดความรู้ความเข้าใจ แบบฝึกหัดที่ ๑ ให้นักเรียนเติมสำนวนที่เหมาะสมลงในช่องว่าง น้ำพักน้ำแรง ย้อมแมวขาย มือเป็นระวิง ปล่อยไก่ หนีร้อนมาพึ่งเย็น น้ำเย็นเข้าลูบ กระดูกสันหลังของชาติ น้ำขึ้นให้รีบตัก ลายมือเป็นไก่เขี่ย ดอกฟ้ากับหมาวัด พ่อค้า๑สั.บข้ไาก่วม..ั..น........ไ..ก....่..ร..้....า....น......น..ี..้......ร....ส......ช......า....ต....ิ..ด..ี........ข..้เาลวยน ุท่มีเดเีนยื้อวไก่นิ่ม ขายดีตลอดทั้งวัน ไม่ได้ข๒อ. คเกวษามราช่ตวั้งยใเจหซลื้ืออบจ้าานกหใคลัรงนี้ด้วย.. ............................................................................ ของตนเอง ของเม๓ฆ. าเมมีฆ....า......ร..ี..บ......ร..้..อ......น......ท......ำ......แ......บ......บ......ฝ....ึ..ก......ห..ั....ด......เ..พ..ื....่..อ.. ....จ....ะ......ไ....ป......เ..ล....่..นฟุตบอล ทำให้การเขียน พมิู่งดมปิตล๔รอ.จึบมงิ่โคงยมลินตาดยร้วรโู้กยสึรคกธำโมพูโดหทีม่ไาพกเทรี่ากะรเแปกร้ีวยท บำเหหุ่นมือยนนต..์..ต....ั..ว......โ....ป......ร....ด......เ....ส..ี..ย......ห......า......ย........แ......ม..่....ต..้....อ......ง.. ....................๕.............ช....่..า....ง......เ..ท......ค......น....ิ..ค......ก......ำ....ล....ั..ง....ต......ร......ว....จ......ส......อ......บ......รถย นต์อย่างละเอียด เพราะเกรงจะถูก ๓๕แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

อาศัย๖กั.บพพิเรภะกรถาูกมทแศลกะัณพรฐ์ะขัลบักไษล่อณ์อกจา กกรุงลงกา จึง .................................................................................... ๗. ชาวไร่ชาวนาได้รับการยกย่องว่า .............................................................................................................................. เนื่องจากก้มหน้าทำไร่ทำนาอย่างยากล ำบากตลอดทั้งวัน คำถา๘ม.ในเขชัา้น..เ..ร..ี....ย....น................................................................................ ................................ ออกมาทุกครั้ง เมื่อครูถาม ๙. ประพันธ์เป็นชายหนุ่มยากจน แต่หลงรักมณีนุช หญิงสาวผู็มีชาติ ..ต....ร......ะ....ก....ู..ล......ส....ู..ง....ศ....ั..ก......ด..ิ..์..ท..ี..่..ใ....ค......ร........ๆ........ม....ั..ก......จ......ะ....ก......ล....่..า....งว่าท ั้งสองคนนี้ต่างกันราวกับ ประเ๑ทศ๐.คมรูาบลิอนีกเวป่็าน..น....ั....ก....เ....ร..ี..ย......น......ท..ี..่..เ....ร..ี..ย......น......ด....ี.... ..เ..ม..ื..่..อ......ม..ี....โ....อ......ก....า......ส......ส.. อเมืบ่อชิมงีโทอุนกไาปสเมรีายถนึงต่าง ๓๖ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๒ ให้นักเรียนบอกที่มาของสำนวนโดยนำตัวอักษรมาใส่ และบอกความหมาย ลงในตารางให้ถูกต้อง ก. ความเชื่อและศาสนา ข. มนุษย์ ค. ธรรมชาติ ง. สิ่งของเครื่องใช้ จ. อาหารการกิน ฉ. สัตว์ สำน วน ที่ม า ความห มาย น้ำพึ่งเรือเสือ พึ่งป่า ................ .......... .............................................................. ............................................................ หน้าอินทร์หน ้าพรหม ................ .......... .............................................................. ............................................................ รักนวลสงวน ตัว ................ .......... .............................................................. ............................................................ ดูตาม้าตาเรือ ................ .......... .............................................................. ............................................................ หวานเป็นลม ขมเป็นยา ................ .......... .............................................................. ............................................................ พลอยฟ้าพลอ ยฝน ................ .......... .............................................................. ............................................................ ตำข้าวสารกร อกหม้อ ................ .......... .............................................................. ............................................................ แมลงเม่าบินเ ข้ากองไฟ ................ .......... .............................................................. ............................................................ ทำดีได้ดี ทำช ั่วได้ชั่ว ................ .......... .............................................................. ............................................................ ขวานผ่าซาก ................ .......... .............................................................. ............................................................ ชั่วช่างชี ดีช่า งฝน ................ .......... .............................................................. ............................................................ กินปูนร้อนท้ อง ................ .......... .............................................................. ............................................................ ๓๗แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๓ ให้นักเรียนพิจารณาสำนวนไทยที่กำหนดให้ว่าเป็นสำนวนไทยประเภทใด สำนวนไทย ประเ ภท สำนว น ตัวอย่าง คมในฝัก .......................... ................. ๑. ทำลิงทำค่าง .......................... ................. .................................................... .................................. ๒. กินปูนร้องท้อง .......................... ................. .......................... ................. ๓. ทำดีได้ดี ทำชั่วได้ชั่ว .................................................... .................................. .......................... ................. ๔. ผักชีโรยหน้า .......................... ................. ๕. หมูไป ไก่มา .................................................... .................................. .......................... ................. ๖. ชิงหมาเกิด .......................... ................. .......................... ................. ๗. นกรู้ ๘. ตำน้ำพริกละลายแม่ น้ำ ๙. ไม่เอาถ่าน ๑๐. จับปลาสองมือ ๑๑. กรรมติดจรวจ ๑๒. ชุบมือเปิบ ๑๓.รักดีหามจั่วรักชั่วหาม เสา ๑๔. สีซอให้ควายฟัง ๑๕. ตนเป็นที่พึ่งแห่งตน ๓๘ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบทดสอบท้ายหน่วยการเรียนรู้ที่ ๓ ให้นักเรียนเขียน ทับตัวอักษรหน้าคำตอบที่ถูกต้อง ๑. \"เรื่องที่กำลังจะทำให้สำเร็จนั้นทำได้ยากลำบาก ต้องใช้ความพยายามอย่างมาก\" ตรงกับสำนวนข้อใด ก. เข็นครกขึ้นภูเขา ข. กลิ้งครกขึ้นภูเขา ค. น้ำพึ่งเรือเสือพึ่งป่า ง.สอนหนังสือสังฆราช ๒. \"รถเมล์คันนั้นแล่นเร็วมาก ขับมาถึงโค้งก็ .............. คว่ำไปทั้งคัน \" จากประโยคดังกล่าว ควรเติมสำนวนใดลงในช่องว่าง ก. หงายท้อง ข. เทกระจาด ค. กระจัดกระจาย ง.กลิ้งเป็นลูกขนุน ๓. สำนวนใดมีความหมายใกล้เคียงกับ \"ตีปลาหน้าไซ\" ก. หัวล้านนอกครู ข. ตาบอดได้แว่น ค. ชักใบให้เรือเสีย ง. ศรศิลป์ไม่กินกัน ๔. \"สี่ตีนยังรู้พลาด นักปราชญ์ยังรู็พลั้ง\" จากข้อความดังกล่าว หมายถึงเรื่องใด ก. ผู้เชี่ยวชาญอาจเดินเซล้ม ข. ผู้เชี่ยวชาญอาจผิดพลาดได้ ค. ผู้เชี่ยวชาญทำสิ่งใดก็ถูกต้อง ง. ผู้เชี่ยวชาญทำสิ่งใดก็ถูกต้อง ๕. \"ยุให้รำ ตำให้รั่ว\" มีความหมายตรงกับข้อใด ก. เลือดข้นกว่าน้ำ ข. หมาเห่าใบตองแห้ง ค. รำไม่ดีโทษปี่โทษกลอง ง. เสี้ยมเขาควายให้ชนกัน ๓๙แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๖. \"คนที่มีจิตใจเรรวนพูดจากลับกลอก ปลิ้นปล้อน พูดแก้ตัวไปเรื่อย\" ตรงกับสำนวนใด ก. น้ำกลิ้งบนใบบอน ข. น้ำเชี่ยวอย่าขวางเรือ ค. น้ำตาเป็นเผาเต่า ง. น้ำน้อยแพ้ไฟ ๗. ข้อใดไม่ใช่สำนวน ก. นอนหลับทัยสิทธิ์ ข.นอนหลับฝันดี ค. นอนกินบ้านกินเมือง ง.นอนหลับไม่รู้ นอนคู้ไม่เห็น ๘. \"อันบุรุษสตรีนี้เหมือนมด มันเหลืออดที่จะไม่ชิมลิ้มหวานได้\" จากบทละครเรื่องเงาะป่าข้างต้น ตรงกับสำนวนใด ก. น้ำตาลใกล้มด ข. ชวนแขก ค. มดแดงแฝงพวงมะม่วง ง. น้ำมาปลากินมด น้ำลดมดกินปลา ๙. \"ป้าพินชวนชาวบ้าน .............. เกี่ยวข้าวช่วงต้นสัปดาห์หน้า เพราะข้าว ในนาใกล้สุกแล้ว เกี่ยวคนเดียวไม่ไหว\" ควรเติมข้อใดลงในช่องว่าง ก. ลงแขก ข. ชวนแขก ค. ออกแขก ง. เชิญแขก ๑๐. \"การแต่งงานที่เจ้่าบ่าวเจ้าสาว ต่างไม่ได้รักกันมาก่อน แต่ถูกผู็ใหญ่ จับแต่งให้\" จากข้อความข้างต้นตรงกับข้อใด ก. กิ่งทอง ใบหยก ข. คลุมถุงชน ค. เข้าตามตรอก ออกตามประตู ง. อย่าชิงสุกก่อนห่าม คะแนนเต็ม ๑๐ คะแนน ได้..................คะแนน ๔๐ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

เฉลยแบบฝึกหัดบทที่ ๑

แบบฝึกหัดวัดความรู้ความเข้าใจ แบบฝึกหัดที่ ๑ ให้นักเรียนอ่านประโยคที่กำหนดให้ แล้วหาคำที่มีความหมายโดยนัยพร้อมบอก ความหมาย จากนั้นนำมาแต่งประโยคใหม่ให้มีความหมายโดยตรงลงช่องว่าง ๑. เธอเป็นดาวตั้งแต่ยังเด็ก คำที่มีความหมายโดยนัย ดาว ความหมาย บุคคลที่เด่นในด้านใดด้านหนึ่ง ประโยค ๒. ข้อสอบครั้งนี้กล้วยมาก ๆ คำที่มีความหมายโดยนัย กล้วย ความหมาย เรื่องง่ายๆ ประโยค ๓. เขามีชีวิตแบบนกขมิ้น คำที่มีความหมายโดยนัย นกขมิ้น ความหมาย คนเร่ร่อนไม่มีที่พำนักเป็นหลักแหล่ง ประโยค ๔.เขานั่งเก้าอี้สำคัญในบริษัท คำที่มีความหมายโดยนัย เก้าอี้ ความหมาย ตำแหน่ง ไฟเขียว ประโยค ๕. แม่ไฟเขียวให้ไปทะเล คำที่มีความหมายโดยนัย ความหมาย อนุญาต ประโยค ๔๒ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๒ ให้นักเรียนอ่านประโยคที่กำหนดให้ แล้วสังเกตคำที่เป็นตัวเน้นว่าตรงกับ คำชนิดใด โดยนำไปเขียนลงในช่องว่าง ข้อ ประโยค คำบุพบท คำเชื่อม คำอุทาน ๑. ฉันชอบกินกุ้งและหมึก ..................................................................................................................................................................................................................ตแกใแบข..............................ัั..............................ต้..........บ....................ดกงอน้..............................่่..............................แ..........ง................................................................................ต..............................่.................................................................................................................................................................................................................. ....................................................................................................................................................................................พด..............................แ..................้............จส..............................ว..............ล....อ..่........................น................ว..............................ยะ............................................................นก..............................็.............................................................................................................................................................................................................................................................................................................ต.......................................................................................า.....................................................................ย..............................โโ...................................................ถอ...ล....................................๊...................................................ยะ.....................................................................ว...................................................้..............................า................................................................................................................................................................................... ๒. เขาโกรธเธอจนขาดสติ ๓. \"โอ๊ย ! เธอยังชักช้าอยู่นั่นแหละ\" ๔. หนังสือเล่มนี้เป็นของฉัน ๕. พอเลิกเรียนฉันก็กลับบ้าน ๖. ภมรอาศัยอยู่กับยายตั้งแต่เล็ก ๗. \"ตายละว้า ! ลืมซื้อน้ำเต้าหู้ให้ปู่\" ๘. พ่อกับแม่ชอบรับประทานอาหารที่บ้าน เขายืนบนทางเท้า ๙. มีหนูอยู่ใต้หลังคาบ้าน ๑๑๑๐ .. พ่อทำกับข้าวด้วยตัวเอง ๑๒. หลาน ๆ มอบของขวัญวันเกิดแด่ย่า ๑๓. \"โถ ! เขาคิดได้เมื่อสายไปแล้ว\" ๑๔. แม่ให้ของขวัญแก่ลูก ๑๕. น้องทำการบ้านส่วนฉันอ่านหนังสือ ๔๓แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๓ ให้นักเรียนอ่านข้อความที่กำหนดให้และพิจารณาว่ามีวิธีการเขียนแบบ บรรยายโวหาร หรือพรรณนาโวหาร จากนั้นค้นหาคำที่มีความหมายโดยนัย ในที่สุดคืนนี้ก็มาถึง ค่ำคืนที่ดาวอย่างฉันจะได้เจิดจรัสบนเส้นทางที่ได้ใช้ ความทุ่มเท แสงไฟทุกดวงพุ่งตรงมาที่ฉัน ฉันยิ้มด้วยความภูมิใจ เขียนด้วย พรรณนา โวหาร คำที่มีความหมายโดยนัย ดาว ความหมายว่า บุคคลที่มีความสามารถโดดเด่น หลังจากที่เขาเดินทางผิดเล่นการพนันจนถังแตก ชีวิตก็พลิกจากหน้ามือเป็น หลังมือ ต้องนอนกลางดินกินกลางทราย เสื้อที่สวมใส่เริ่มขาดวิ่น กางเกงขายาวที่ ก่อนหน้านี้น่าจะเป็นสีขาวแปรเปลี่ยนเป็นสีดำมอซอด้วยคราบเขม่าดินตามเนื้อตัว เริ่มเป็นตุ่มน้ำใสพุพอง นี่แหละชีวิตทำตนเองทั้งนั้น เขียนด้วย บรรยาย โวหาร คำที่มีความหมายโดยนัย ถังแตก ความหมายว่า ไม่มีเงิน หมดตัว ยากจน เหลือบมองไปทางซ้าย เรือประมงพื้นบ้านหลายลำจอดเรียงรายเป็นทิวแถว แนวยาว น้ำเงิน แดง เขียว เหลือง ตัดกันกับพื้นทรายสีขาวและทะเลสีฟ้า ฉันรู้ได้ ทันทีว่าช่วงเวลานี้เป็นหน้ามรสุม คลื่นลมในทะเลนั้นแรงกว่าเรือเล็กจะออกจาก ฝั่ง เพราะผลที่ได้ไม่คุ้มเสีย แต่ทว่า...เรือเล็กอย่างฉันออกจากฝั่งไปไกลถึงต่างแดน และก็เป็นเพราะมรสุมเช่นกันที่ทำให้ฉันต้องกลับเข้าฝั่ง เขียนด้วย บรรยาย โวหาร คำที่มีความหมายโดยนัย เรือเล็ก ความหมายว่า เปรียบบุคคลที่มีอุปสรรคในชีวิต จนหมดเรี่ยวแรงเหมือนเรือเล็กที่โโนคลื่นซัด ๔๔ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบฝึกหัดที่ ๔ ให้นักเรียนแต่งประโยค ๖ ประโยค แล้วนำมาแยกแยะลงในตารางที่กำหนดให้ ๑. ๒. ๓. พิจารณาจากข้อมูลที่นักเรียนตอบขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของครู ๔. ๕. ๖. ภาคประธาน ภาคแสดง ชนิดของ ข้อ ประธาน ปขรยะธาายน กริยา ขกยริยายา ........ขก......ยร......รา....ม..ย.......... ๑. ...................................... .................................... .................................. .................................. กรรม ประโยค .................................... .................................... ๒. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๓. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๔. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๕. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๖. ...................................... .................................... .................................. .................................. .................................... .................................... .................................... ๔๕แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

แบบทดสอบท้ายหน่วยการเรียนรู้ที่ ๑ ให้นักเรียนเขียน x ทับตัวอักษรหน้าคำตอบที่ถูกต้อง ๑.ประโยคในข้อใดไม่มีคำที่มีความหมายโดยนัย ก.คืนนี้มีดาวเต็มฟ้า ข.เขาเป็นดาวค้างฟ้ามาหลายปี ค.แม่ไฟเขียวให้เราไปเที่ยวทะเล ง.ข้อสอบวิชาภาษาไทยหินเหลือเกิน ๒.ประโยคในข้อใดไม่ได้ขึ้นต้นด้วยคำกริยา ก.มีนักเรียน ๓๐ คน ในห้องนี้ ข.เกิดพายุฝนฟ้าคะนองที่ภาคอีสาน ค.ช่วยอธิบายเลขข้อนี้ใหม่ครับ ง.ฉันกับเพื่อน ๆ ชอบเรียนวิชาภาษาไทย ๓.แก่ ในข้อใดไม่ใช่คำบุพบท ก.อย่าเห็นแก่ตัว ข.ทุเรียนลูกนั้นแก่จัด ค.ฟ้าซื้อของขวัญให้แก่น้องสาว ง.ครูมอบรางวัลแก่นักเรียน ๔.ข้อใดใช้คำเชื่อมถูกต้อง ก.เพราะเขาขยันแต่เขาก็ตกงาน ข.เพราะเขาจะปากร้ายและใจดี ค.ถึงเขาจะเป็นเพื่อนสนิทก็ไม่ควรไว้วางใจ ง.แม้เธอทำอะไรไม่รอบคอบก็เดือดร้อน ๕.ข้อใดไม่ใช่คำอุทานที่มีลักษณะเป็นกวีหรือกลุ่มคำ ก.โอ๊ย ! ฉันจะไปรู้ได้ยังไง ข.ตายละว้า ! ลืมอีกจนได้ ค.พุทโธ่เอ๋ย ! ทำไมทำร้ายกันแบบนี้ ง.คุณพระคุณเจ้า ! นึกว่าต้องเดินกลับบ้านเสียแล้ว ๖.ข้อใดเป็นประโยค ก.นักร้องร้องเพลงได้ไพเราะ ข.ผู้หญิงชาวกรุงอยุธยา ค.นาฬิกาข้อมือเรือนทอง ง.แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง ๔๖ แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕

๗.คำที่เป็นตัวเน้นข้อใดทำหน้าที่ขยายกริยา ก.นกแก้วสีสวยเกาะกิ่งไม้อย่างแน่น ข.นกแก้วสีสวยเกาะกิ่งไม้อย่างแน่น ค.นกแก้วสีสวยเกาะกิ่งไม้อย่างแน่น ง.นกแก้วสีสวยเกาะกิ่งไม้อย่างแน่น ๘.ข้อใดไม่ใช่บรรยายโวหาร ก.สายลมเย็นพัดโชยผ่านน้ำเป็นระลอกเข้ากระทบฝั่ง ข.คนจีนเชื่อว่าหยกเป็นหินชนิดพิเศษที่ขจัดสิ่งไม่เป็นมงคล ค.ทุก ๆ วันจะมีนักท่องเที่ยวออกเดินป่าสัมผัสกับธรรมชาติ ง.ว่านหางจระเข้เป็นสมุนไพรไทยที่มีสรรพคุณรักษาแผลได้ ๙.ข้อใดสัมพันธ์กับข้อความ คืนนี้ดาวทอแสงระยิบระยับดวงเล็กดวงน้อย พร่างพรายบนท้องฟ้า ก.เขาเป็นแผลพุพองลุกลามบริเวณผิวหนัง ข.พวกเราชาวบ้านบางระจันรวมกำลังกันต่อสู้กับข้าศึก ค.น้าสะดุดเสาไฟล้มอยู่หน้าบ้านเป็นรอยถลอกบริเวณหัวเข่า ง.ข้าวออกรวงสีทองเต็มท้องทุ่งราวกับใครนำพรมสีเหลืองมาปูทาบ ๑๐.ข้อใดคือโวหารที่ต่างจากพวก ก.ดอกบัวหลากสี ชูดอกแกว่งไกวไปมาตามแรงลม ข.น้ำในลำธารไหลเอื่อย ๆ ผ่านแก่งหินไปอย่างช้า ๆ ค.น้ำไหลจากที่สูงลงสู้ที่ต่ำก่อนจะรวมตัวเป็นแอ่งน้ำ ง.ท้องฟ้าสีครามถูกโอบคลุมด้วยปุยเมฆสีขาวสะอาดตา คะแนนเต็ม ๑๐ คะแนน ได้..................คะแนน ๔๗แบบฝึกหัด รู้รักษ์หลักภาษาไทย ป.๕