ບົດສອນ

ສາທາລະນະລດັ ປະຊາທປິ ະໄຕ ປະຊາຊນົ ລາວ ສນັ ຕພິ າບ ເອກະລາດ ປະຊາທປິ ະໄຕ ເອກະພາບ ວດັ ທະນະຖາວອນ ................................. ກະຊວງສກຶ ສາທກິ ານ ແລະ ກລິ າ ກມົ ສາ້ ງຄູ ວທິ ະຍາໄລຄູຫຼວງນາ້ ບດົ ສອນ ວຊິ າ:ວທິ ະຍາສາດການເມອື ງ ສາຍຄູປະຖມົ ລະບບົ 11+3+2 ຕໍ່ ເນໍ່ ອື ງ ພາກຮຽນ 2 ແຕໍ່ ງໂດຍ: ປຕ ພູລໄິ ຊ ດວງມກິ ສະວງົ ສກົ ຮຽນ2019 - 2020

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ພາກທີ 1 ປັດຊະຍາ ບດົ ທີ 1 ຄວາມຮພູ້ ນືູ້ ຖານກ່ ຽວກບັ ປັດຊະຍາ ເວລາ 2 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດຄູ້ ວາມໝາຍຂອງປັດຊະຍາ, ຕນົູ້ ກາເນດີ ແລະ ເງ່ອື ນໄຂການກາເນດີ ຂອງປັດຊະຍາ, ປົດຊະຍາມາກ - ເລນນິ ແລະ ບນັ ຫາພນືູ້ ຖານຂອງປົດ ຊະຍາ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດໄຈແຍກເນອືູ້ ໃນຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ , ວທິ ເີ ມຕາຟີຊກິ , ເນອືູ້ ໃນຄວາມສາຄນັ ຂອງການສກຶ ສາປັດຊະຍາ ແລະ ຈດຸ ພເິ ສດຂອງປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1. ວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກ ແລະ ເມຕາຟີຊກິ ແຕກຕ່ າງກນັ ຄແື ນວໃດ?ຈງົ ຍກົ ຕວົ ຢ່ າງ - ອະທບິ າຍບນັ ຫາພນືູ້ ຖານຂອງປັດຊະຍາ - ອະທບິ າຍໄດເູ້ ຖງິ ເງ່ອື ນໄຂການກາເນດີ ຂອງປັດຊະຍາ 2. ການສກຶ ສາປັດຊະຍາແມ່ ນມຄີ ວາມສາຄນັ ຄແື ນວໃດ? 3. ບນັ ຫາພນືູ້ ຖານຂອງປັດຊະຍາມຫີ ຍງັ ແດ?ຈ່ ງົ ອະທບິ າຍ ແລະ ປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ 4. ປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ ກາເນດີ ມາຈາກໃສ່ ? - ໄຈແູ້ ຍກ ແລະ ສົມທຽບບັນດາເນືອູ້ ໃນກົດເກນ 5. ປັດຊະຍາມາກ -ເລນນິ ແມ່ ນຫຍງັ ? ພນືູ້ ຖານ, ຄມາດຕະເກນ, ບນັ ຫາພນືູ້ ຖານຂອງປັດຊະ ຍາ, ການພວົ ພນັ ກນັ ລະຫວ່ າງວດັ ຖຸ ແລະ ຈດິ ໃຈ ໃສ່ ພດຶ ຕກິ າຕວົ ຈງິ ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) ທກັ ສະ (Skill) -ນກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈຄວາມໝາຍຂອງປັດຊະຍາ, ຕນົູ້ ກາເນດີ , ປະຫວດັ ຫຍຂູ້ ອງທານ ເລນນິ , ກາກມາກ ແລະ ອງັ ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ - ຄວາມໝາຍຂອງປັດຊະຍາ, ປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ ແກນ -ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດເູ້ ຖງິ ບນັ ຫາພນືູ້ ຖານ, ຄວາມສາຄນັ ຂອງປັດຊະຍາ, ຕນົູ້ ກາເນດີ ຂອງປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ

- ວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກ ແລະ ເມຕາຟີຊກິ -ນກັ ຮຽນສາມາດວເິ ຄາະພດຶ ຕກິ າຂອງສງັ ຄມົ ຢ່ າງຖກື ຕອູ້ ງ ແລະ ມໂີ ລຊກິ . - ບນັ ຫາພນືູ້ ຖານຂອງປັດຊະຍາ ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) ຄສງັ ເກດ: -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟັງ -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ -ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ການສອບເສງັ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ປັດຊະຍາແມ່ ນຫຍງັ ? 2. ປັດຊະຍາກາເນດີ ມາຈາກເງ່ອື ນໄຂອນັ ໃດແດ່ ?ຈ່ ງົ ອະທບິ າຍ 3. ຈ່ ງົ ເວາົູ້ ປະຫວດັ ຫຍຂູ້ ອງທານ ກາກມາກ, ເລນນິ ແລະ ອງັ ແກນ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ ຕອບ1 : ປັດຊາຍາແມ່ ນລະບບົ ທດັ ສະນະແລະຄວາມສານກຶ ລວມທ່ ສີ ຸດຂອງຄນົ ເຮາົ ກ່ ຽວກບັ ໂລກ(ທາມະຊາດ, ຈນິ ຕະນາການແລະສງັ ຄມົ ), ແມ່ ນໂລກກະທດັ ຂອງຊນົ ຊນັູ້ ໃດ ໜ່ ງຶ ຫື ກາລງັ ສງັ ຄມົ ໃດໜ່ ງຶ ທ່ ແີ ນ່ ນອນ. ຕອບ2: ປັດຊະຍາເກດີ ມາຈາກສອງປັດໄຈຄເື ກດີ ມາຈາກປັດໄຈແຫ່ ງຄວາມຮບັ ຮຂູ້ ອງຄນົ ເຮາົ ແລະເກດີ ມາຈາດປັດໄຈທາງດາູ້ ນສງັ ຄົມ. ຕອບ3:

- ທ່ ານກາກມາກເກດີ ເມ່ ອື ວນັ ທີ 5 /5/1818 ທລີ ດັ ປະຣຸດຊປີ ະເທດເຢຍລະມນັ ໃນຄອບຄວົ ທ່ ມີ ຖີ ານະມວີ ດັ ທະນະທາດ,ີ ພ່ ເປັນທະນາຍຄວາມ (ນກັ ກດົ ໝາຍ) ຄອບຄວົ ເປັນທ່ ມີ ຖີ ານະດແີ ກ່ ມລະນະກາວນັ ທີ 17/3/1883 ທ່ ນີ ະຄອນຫວງລອນດອນປະເທດອງັ ກດິ .ທ່ ານກາກມາກເປັນຜສູ້ າູ້ ງຕງັູ້ ລດັ ທມິ າກຊດິ ເຊ່ ງິ ລວມມສີ າມພາກສ່ ວນຄ:ື ປັດຊະຍາ, ເສດຖະສາດການເມອື ງແລະລດັ ທສິ ງັ ຄມົ ນຍິ ມົ ວທິ ະຍາສາດ.ທ່ ານຍງັ ເປັນຜສູ້ າູ້ ງຕງັູ້ ສາກນົ ທີ 1 ໃນວນັ ທີ 28/9/1864 ທ່ ລີ ອນ. - ທ່ ານເຟຣດຣກິ ອງັ ແກນເກດີ ເມ່ ອື ວນັ ທີ 28/11/1820 ທ່ ເີ ມອື ງບຣາແມນປະເທດເຢຍລະມນັ ທ່ ານກາເນດີ ໃນຄອບຄວົ ທ່ ມີ ຖີ ານະດພີ ່ ເປັນເຈາົູ້ ຂອງໂຮງງານ ໂດຍປະຕບິ ດັ ຕາມຈດຸ ປະສ່ ງົ ຂອງພ່ ປີ 1837 (ອາຍຸ 17 ປີ) ທ່ ານຟ. ອງັ ແກນໄດເູ້ ຂາົູ້ ຮຽນວຊິ າການຄາູ້ , ແຕ່ ໃນເວລາຮຽນຕວົ ຈງິ ທ່ ານບ່ ຄອຍເອາົ ໃຈໃສ່ ເວລາສ່ ວນຫາຍໃຊໃູ້ ນການຄນົູ້ ຄູ້ ວາວທິ ະຍາສາດສງັ ຄມົ . ທ່ ານແກມລະນະກາວນັ ທີ 7/8/1895.ທ່ ານຟ. ອງັ ແກນເປັນຜສູ້ າູ້ ງຕງັູ້ ສາກນົ ທີ 2 ວນັ ທີ 14/7/1889 ທ່ ປີ າຣປີ ະເທດຝຣ່ ງັ . - ທ່ ານເລນນິ ເກດີ ເມ່ ອື ວນັ ທີ 22/4/1870 ທ່ ເີ ມອື ງຊມິ ບຽກສະກປີ ັດຈບຸ ນັ ແມ່ ນເມອື ງອລອີ ານບົ ແຄມຝັງຊາູ້ ຍຂອງແມ່ ນາູ້ ໂວນກາ, ຕອນລ່ ຸມຂອງເມອື ງກາ ຊານ ເຂດສະຫະພນັ ລດັ ເຊຍພ່ ແມ່ ເປັນປັນຍາຊນົ ທ່ ກີ າູ້ ວໜາູ້ , ທ່ ານຍງັ ເປັນຜສູ້ າູ້ ງຕງັູ້ ສາກນົ ທ3ີ ຂນຶູ້ ວນັ ທີ 2/3/1919 ທ່ ມີ ດົ ສະກປະເທດລດັ ເຊຍ ແລະ ທ່ ານແກມລະນະກາວັນທີ 21/1/1924 ທ່ ລີ ດັ ເຊຍ. 2. ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ 40 ນາທ)ີ -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກ ແລະ ວທິ ເີ ມຕາຟີຊກິ ແມ່ ນຫຍງັ ?ຈ່ ງົ ຍກົ ຕວົ ຢ່ າງມາປະກອບ. 2. ໃນການສກຶ ປັດຊະຍາມຄີ ວາມສາຄນັ ຄແື ນວໃດ? 3. ເງ່ອື ນໄຂການກາເນດີ ຂອງປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ ມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 4. ປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ ແມ່ ນຫຍງັ ? 5. ຈດຸ ພເິ ສດຂອງປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ ມຄີ ແື ນວໃດ? -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ ຕອບ: 1. ວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກ ແລະ ວທິ ເີ ມຕາຟີຊກິ ແຕກຕ່ າງກນັ ດ່ ງັ ນ:ີູ້ - ວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ແມ່ ນການສງັ ເກດໂລກໃນສາຍພວົ ພນັ , ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແລະ ການຂະຫຍາຍຕວົ . ວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ຢັງູ້ ຢືນວ່ າ ໂລກວດັ ຖຸມກີ ານ ເຄ່ ອື ນເໜງັ ແລະການຂະຫຍາຍຕວົ ຢ່ າງບ່ ຢຸດຢັງູ້ , ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແລະການຂະຫຍາຍຕວົ ນນັູ້ ມນັ ແມ່ ນກະໂຕມນັ ເອງ ແລະ ແມ່ ນຂະຫຍາຍແຕ່ ຕ່ າຫາສງ, ແຕ່ ງ່າຍຫາສບັ ສນົ , ແຕ່ ບທນັ ບລບິ ນຫາບ່ ອນບລບິ ນ, ແມ່ ນຂະບວນວວິ ດັ ອນັ ປ່ ຽນແທ່ ນອນັ ເກ່ າົ ຕາມເສນັູ້ ທາງລະອດິ ລະອຽວ, ຂນຶູ້ ໆລງົ ໆແຕ່ ທ່ າອ່ ຽງລວູ້ ນກາູ້ ວຂນຶູ້ ຕາມແບບຮບວຽນກຽູ້ ວກນົູ້ ຫອູ້ ຍ. - ແມ່ ນວທິ ກີ ານສງັ ເກດໂລກວດັ ຖຸຢ່ າງໂດດດຽວດາູ້ ນດຽວ, ບ່ ມກີ ານເຄ່ ອື ນເໜງັ , ບ່ ມກີ ານປ່ ຽນແປງ, ບ່ ມກີ ານກາເນດີ ແລະການຂະຫຍາຍຕວົ .ວທິ ເີ ມຕາຟີຊກິ ຖວື ່ າການເຄ່ ອື ນເໜັ ງພຽງແຕ່ ເປັນການຍາູ້ ຍທ່ ຕີ ງັູ້ ແບບງ່າຍດາຍຂອງສ່ ງິ ວດັ ຖຸແລະປະກດົ ການຢ່ ໃນເທສະ, ການຂະຫຍາຍຕວົ ພຽງແຕ່ ເປັນການເພ່ ມີ ຫຫື ຸດລງົ ທາງດາູ້ ນປະລມິ ານ, ພຽງແຕ່ ເປັນການໝນວຽນ

ມາຫາອນັ ເກ່ າົ ອນັ ເກ່ າົ ເທ່ າົ ນນັູ້ , ບ່ ມກີ ານກາເນດີ ແລະການຂະຫຍາຍຕວົ ແຕ່ ລະປະການພວກເຂາົ ໄດປູ້ ະຕເິ ສດຂຂູ້ ດັ ແຍ່ ງພາຍໃນຂອງສ່ ງິ ວດັ ຖຸ, ປະຕເິ ສດການຕ່ ສລູ້ ະຫວ່ າງອນັ ເກ່ າົ ແລະ ອນັ ໃໝ່ ແລະບ່ ຮບັ ຮອງອນັ ເກ່ າົ . 2 .ການສກຶ ສາປັດຊະຍາ ແມ່ ນການສກຶ ສາສາລບັ ບນັ ດາກດົ ເກນລວມຂອງວດັ ຖຸ, ສກຶ ສາປັດຊະຍາຊ່ ວຍໃຫຄູ້ ນົ ເຮາົ ຮບັ ຮູ້ ແລະ ເຂາົູ້ ໃຈສ່ ງິ ວດັ ຖຸ ແລະປະກດົ ການໃນໂລກພາວະວິໄສດີ ຂນຶູ້ , ເຂາົູ້ ໃຈຕນົ ເອງ, ເຂາົູ້ ໃຈຄນົ ອ່ ນື ໆ, ເຂາົູ້ ໃຈໃນສງັ ຄມົ ມຄີ ວາມຈະເລນີ ແລະຂະຫຍາຍຕວົ ທາງດາູ້ ນຈນິ ຕະນາການທ່ ຖີ ກື ຕອູ້ ງ ຕາມຄວາມເປັນຈງິ ແລວູ້ ການສກຶ ສາປັດຊະຍາແມ່ ນ ເອອືູ້ ອານວຍໃຫແູ້ ກ່ ຄນົ ເຮາົ ການດົ ແນວທາງການດາລງົ ຊວີ ດິ ຂອງຕນົ ເອງຢ່ າງຖກື ຕອູ້ ງ. 3: ມີ 3 ເງ່ອື ນໄຂຄ:ື ກ. ເງ່ອື ນໄຂທາງດາູ້ ນເສດຖະກດິ - ສງັ ຄມົ ຂ. ເງ່ອື ນໄຂທາງດາູ້ ນວທິ ະຍາສາດທາມະຊາດ ຄ. ເງ່ອື ນໄຂທາງດາູ້ ນທດິ ສະດີ 4. ປັດຊະຍາມາກຊດິ - ເລນນິ ນດິ ແມ່ ນວທິ ະຍາສາດຄນົູ້ ຄວູ້ າບນັ ດາກດົ ເກນລວມກວ່ າໝ່ ຂອງການພວົ ພນັ ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແລະການຂະຫຍາຍຕວົ ຂອງທາມະຊາດ, ສງັ ຄມົ ແລະ ຈນິ ຕະນາການບນົ ພນືູ້ ຖານການແກໄູ້ ຂບນັ ຫາຂອງປັດຊະຍາຢ່ າງຖກື ຕອູ້ ງ ແລະ ແມ່ ນໂລກະທດັ ວທິ ວີ ພິ າກຂອງຊນົ ຊນັູ້ ກາມະກອນຊາວຜອູ້ ອກແຮງງານ. 5. ຈດຸ ພເິ ສດພນືູ້ ຖານຂອງປັດຊະຍາມາກ - ເລນນິ ແມ່ ນມນັ ຕດິ ພນັ ກບັ ການເຄ່ ອື ນໄຫວປະຕິວດັ ,ເຄ່ ືອນໄຫວຕົວຈງິ ຂອງຊນົ ຊນັູ້ ກາມະກອນ ແລະມະຫາຊນົ ຜອູ້ ອກແຮງງານ, ມນັ ແມ່ ນອາວຸດທ່ ແີ ຫມຄມົ ຂອງຊນົ ຊນັູ້ ນໃີູ້ ນການຕ່ ສູ້ ເພ່ ອື ປັດປອຍຕນົ ເອງ ແລະຊາວຜອູ້ ອກແຮງງານອອກຈາກການກດົ ຂ່ ຂີ ດຮດີ . ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ຄວາມສາຄນັ ໃນການສກຶ ສາ ວຊິ າ ປັດຊະຍາມຄີ ແື ນວໃດ? 2. ເງ່ອື ນໄຂການກາເນດີ ຂອງປັດຊະຍາ ມາກ-ເລນນິ ມຫີ ຍວັ ແດ່ ? ອະທບິ າຍແຕ່ ລະເງ່ອື ນໄຂ? 3. ການພດັ ທະນາປັດຊະຍາມາກເລນນິ ແມ່ ນແນວໃດ? 4. ຈດຸ ພເິ ສດຂອງປັດຊະຍາມາກ-ເລນນິ ມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 5. ວດັ ຖຸ ແລະ ຈດິ ໃຈອນັ ໃດເກດີ ກ່ ອນອນັ ໃດມຕີ າມຫງັ ອນັ ໃດຕດັ ສນິ ?

ລະຫວ່ າງວັດຖຸ ແລະຈິດໃຈອັນເກີດ ແຜນວາດຊ່ ວຍຈື ຄນົ ສາມາດຮບັ ຮໂູ້ ລກໄດບູ້ ? ກ່ ອນແລະອນັ ໃດຕດັ ສນິ ອນັ ໃດ ບນັ ຫາພນືູ້ ຖານຂອງປັດຊະຍາ ເງ່ອື ນໄຂແຫ່ ງຄວາມຮບັ ຮຂູ້ ອງຄນົ ເຮາົ ເງ່ອື ນໄຂການກາເນດີ ຂອງປັດ ເງ່ອື ນໄຂທາງດາູ້ ນສງັ ຄມົ ຊະຍາ ເງ່ອື ນໄຂທາງດາູ້ ນ ເສດຖະກດິ - ສງັ ຄມົ ເງ່ອື ນໄຂການກາເນດີ ຂອງປັດຊະ ເງ່ອື ນໄຂທາງດາູ້ ນ ຍາມາກ - ເລນນິ ວທິ ະຍາສາດທາມະຊາດ ເງ່ອື ນໄຂທາງດາູ້ ນທດິ ສະດີ ເງ່ອື ນໄຂ

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ເວລາ 3 ຊ່ ວົ ໂມງ ບດົ ທີ 2 ຄວາມຮເູ້ ບອືູ້ ງຕນົູ້ ກ່ ຽວກບັ ລດັ ທວິ ດັ ຖຸນຍິ ມົ ສດັ ຈະວພິ າກ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດຄູ້ ວາມໝາຍຂອງວດັ ຖຸ, ບນັ ດາຮບແບບກການເຄ່ ອື ນເໜງັ , ຄວາມໝາຍຂອງສະຕ,ິ ຕນົູ້ ກາເນດີ ແລະ ທາດແທຂູ້ ອງສະຕິ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດໄຈແຍກເນອືູ້ ໃນຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ , ຫກັ ມນພນືູ້ ຖານ, ກດົ ເກນ ແລະ ຄ່ ມາດຕະເກນຂອງສດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ແລະ ບດົ ບາດຂອງ ພດຶ ຕກິ າຕ່ ຄວາມຮບັ ຮ.ູ້ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1.ຫກັ ມນພນືູ້ ຖານຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ມຈີ ກັ ຫກັ ມນ?ຄຫື ກັ ມນໃດແດ່ ?ຈ່ ງົ ອະທບິ າຍເນອືູ້ ໃນແຕ່ ລະຢ່ າງ. -ອະທບິ າຍ, ໄຈແູ້ ຍກໄດກູ້ ່ ຽວກບັ ຫກັ ມນພນືູ້ ຖານຂອງວທິ ີ 2.ກດົ ເກນແມ່ ນຫຍງັ ?ມສີ າຍກຽວພນັ ແນວໃດຈ່ ງຶ ເອນີູ້ ວ່ າກດົ ເກນ?ຈ່ ງົ ຍກົ ຕວົ ຢ່ າງ. 3.ມາດຕະເກນແມ່ ນຫຍງັ ?ມາດຕະເກນປັດຊະຍາຕ່ າງກບັ ມາດຕະເກນວທິ ະຍາສາດອ່ ນື ໆຄແື ນວໃດ? ສດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ 4.ຄ່ ມາດຕະເກນພນືູ້ ຖານຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ມຈີ ກັ ຄ່ ມາດຕະເກນ?ຄຄື ່ ມາດຕະເກນໃດແດ່ ?ຈ່ ງົ ອະທິບາຍ -ວິເຄາະໄດເູ້ ຖິງກດົ ເກນພືນູ້ ຖານຂອງວິທີສັດຈະວິພາກ ເນອືູ້ ໃນແຕ່ ລະຢ່ າງ ແລະ ຍກົ ຕວົ ຢ່ າງພອູ້ ມ ວດັ ຖຸນຍິ ມົ -ອະທບິ າຍຄ່ ມາດຕະເກນຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) ທກັ ສະ (Skill) -ນກັ ຮຽນສາມາດຮ-ູ້ ເຂາົູ້ ໃຈຄວາມໝາຍຂອງວດັ ຖຸ, ການເຄ່ ອື ນເໜງັ , ຮບແບບການເຄ່ ືອນເໜັງຂອງວັດຖຸ ແລະ ຕົນູ້ ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ ກາເນດີ ຂອງສະຕໄິ ດ.ູ້ -ຄວາມໝາຍຂອງວດັ ຖຸ, ການເຄ່ ອື ນເໜງັ , ຄວາມແຕກ ຕ່ າງຂອງຮບແບບການເຄ່ ອື ນເໜງັ ຂອງວດັ ຖຸ.-ຄວາມໝາຍ -ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດເູ້ ຖງິ ບນັ ດາຫກັ ມນ, ກດົ ເກນ ແລະ ຄ່ ມາດຕະເກນຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ໄດ.ູ້ -ນກັ ຮຽນສາມາດວເິ ຄາະພດຶ ຕກິ າຂອງສງັ ຄມົ ຢ່ າງຖກື ຕອູ້ ງ ແລະ ມໂີ ລຊກິ . ຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ

-ຫກັ ມນ, ກດົ ເກນ ແລະ ຄ່ ມາດຕະເກນຂອງວິທີສັດຈະ ວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ . ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ -ເສນັູ້ ທາງແຫ່ ງການຮບັ ຮແູ້ ບບສດັ ຈະວພິ າກ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) ຄສງັ ເກດ: -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟັງ -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ -ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ -ການສອບເສງັ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ລດັ ທວິ ດັ ຖຸນຍິ ມົ ສດັ ຈະວພິ າກແມ່ ນຫຍງັ ? 2.ວດັ ຖຸແມ່ ນຫຍງັ ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2. ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ ) -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1.ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແມ່ ນຫຍງັ ?ມຈີ ກັ ຮບແບບຄຮື ບແບບໃດແດ່ ?ຈ່ ງົ ອະທບິ າຍແຕ່ ລະຮບບແບບ.

2.ຂອູ້ າູ້ ງກບັ ສາເຫດຕ່ າງກນັ ແນວໃດ? 3.ສະຕແິ ມ່ ນຫຍງັ ?ປັດໄຈທ່ ພີ າໃຫເູ້ ກດີ ມສີ ະຕມິ ຫີ ຍງັ ແດ່ ?ຈ່ ງົ ອະທບິ າຍເນອືູ້ ໃນແຕ່ ລະຢ່ າງ. 4.ວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກແມ່ ນຫຍງັ ?ຈ່ ງົ ຍກົ ຕວົ ຢ່ າງມາປະກອບ. -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ ຄາຕອບ: 1. ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແມ່ ນແບບວທິ ກີ ານຄງົ ຕວົ ຂອງສ່ ງິ ວດັ ຖຸ, ແມ່ ນທຸກໆການຜນັ ປ່ ຽນ ເວາົູ້ ລວມແມ່ ນການປ່ ຽນແປງທງັ ໝດົ ແລະ ແມ່ ນທຸກຂະບວນວວິ ດັ ທ່ ສີ ະແດງອອກໃນ ໂລກຈກັ ກກະວານ, ນບັ ທງັ ການປ່ ຽນແປງທ່ ຕີ ງັູ້ ງ່າຍດາຍຈນົ ເຖງິ ການປ່ ຽນແປງທາງດາູ້ ນຈນິ ຕະນາການ. - ການເຄ່ ອື ເໜງັ ມີ 5 ຮບແບບຄ:ື • ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແບບກນົ ຈກັ ແມ່ ນການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແບບຍາູ້ ນ ຫື ປ່ ຽນແປງທ່ ຕີ ງັູ້ ຂອງວດັ ຖຸຢ່ ໃນ(ເທສະ) • ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແບບຟີຊກິ ແມ່ ນການເຄ່ ອື ນເໜງັ ຂອງບນັ ດາໂມເລກນ, ບນັ ດາເມດັ ແກ່ ນສານຕ່ າງໆ, ການແຜ່ ຄວາມຮອູ້ ນ, ການຊກັ ນາໄຟຟາູ້ . • ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແບບເຄມສີ າດ ແມ່ ນຂະບວນວວິ ດັ ແຫ່ ງການປະສມົ ທາດ ແລະ ແຍກທາດ. • ການເຄ່ ອື ເໜງັ ແບບຊວີ ະສາດ ແມ່ ນການແລກປ່ ຽນທາດລະຫວ່ າງຮ່ າງກາຍສ່ ງິ ທ່ ມີ ຊີ ວີ ດິ ກບັ ສ່ ງິ ແວດລອູ້ ມ, ແມ່ ນການເຄ່ ອື ນໄຫວ ແລະ ການຈະເລນີ ເຕບີ ໂຕຂອງສ່ ງິ ທ່ ມີ ຊີ ວີ ດິ • ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແບບສງັ ຄມົ ແມ່ ນການປ່ ຽນແທນກນັ ບນັ ດາຮບຖານເສດຖະກດິ ສງັ ຄມົ 2. ການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແມ່ ນການປ່ ຽນແປງຂອງວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການ ເວາົູ້ ລວມໃນນນັູ້ ອາດແມ່ ນການປ່ ຽນແປງທ່ ມີ ທີ ່ າອ່ ຽງກາູ້ ວຂນຶູ້ ຫື ການປ່ ຽນແປງທ່ ມີ ທີ ່ າອ່ ຽງຖອຍຫງັ . ແຕ່ ການຂະຫຍາຍຕວົ ພດັ ແມ່ ນ ການປ່ ຽນແປງທ່ ມີ ທີ ່ າອ່ ຽງກາູ້ ວຂນຶູ້ ຢ່ ສະເໝບີ ່ ມຖີ ອຍຫງັ 3. ສະຕແິ ມ່ ນຜະລດິ ຕະພນັ ໜ່ ງຶ ຂອງວດັ ຖຸທ່ ມີ ກີ ານຈດັ ຕງັູ້ ສງນນັູ້ ແມ່ ນມນັ ສະໝອງຂອງຄນົ ເຮາົ . ກາເນດີ ມາຈາກ 4 ປັດໄຈຄ:ື - ເກດີ ຈາກສະໝອງຂອງຄນົ ເຮາົ . ສະໝອງ ແມ່ ນສນບນັ ຊາກອນຂອງຄນົ ເຮາົ . - ໂລກພາວະວໄິ ສ. ໂລກພາວະວໄິ ສ ສອ່ ງແສງເຖງິ ມນັ ສະໝອງຂອງຄນົ ເຮາົ ໃຫເູ້ ກດີ ສະຕິ - ການອອກແຮງງານ. ຜ່ ານການອອກແຮງງານຂອງຄນົ ເຮາົ ເປັນເວລາດນົ ນານຈ່ ງຶ ເຮດັ ໃຫສູ້ ະຕຂິ ອງຄນົ ເຮາົ ອຸດມົ ສມົ ບນ. - ພາສາຄາເວາົູ້ . ພາສາຄາເວາົູ້ ແມ່ ນເປືອກຂອງສະຕິ 4. ວທິ ສິ ດັ ຈະວພິ າກ ແມ່ ນການແກໄູ້ ຂບນັ ຫາຢ່ າງມໂີ ລຊກິ , ເປັນວທິ ອີ ະທບິ າຍຢ່ າງສມົ ເຫດສມົ ຜນົ , ແມ່ ນວທິ ເີ ບ່ ງິ ໂລກຢ່ ໃນສາຍກ່ ຽວພນັ , ມກີ ານເຄ່ ອື ນເໜງັ ແລະ ຂະຫຍາຍຕວົ ທ່ ມີ ຄີ ວາມສບັ ສນົ , ມຄີ ວາມຂດັ ແຍງູ້ , ມລີ ກັ ສະນະປະຫວດັ ສາດ ແລະ ມກີ ານພວົ ພນັ ເຊ່ ງິ ກນັ ແລະ ກນັ . 3.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ (2 ຊ່ ວົ ໂມງ) - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ

- ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ຈ່ ງົ ຈາແນກເນອືູ້ ໃນຂອງແຕ່ ລະກດົ ເກນວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກ? 2. ຄວາມຮບັ ຮແູ້ ມ່ ນຫຍງັ ?ມທີ າດແທຄູ້ ແື ນວໃດ? 3. ສາເຫດກບັ ຂອູ້ າູ້ ງຕ່ າງກນັ ແນວໃດ?ຈງົ ຍກົ ຕວົ ຢ່ າງ 4. ທດິ ສະດີ ແລະ ພດຶ ຕກິ າມຄີ ວາມເປັນເອກະພາບກນັ ຄແື ນວໃດ? 5. ເສນັູ້ ທາງແຫ່ ງຄວາມຮບັ ຮແູ້ ບບສດັ ຈະວພິ າກແມ່ ນແນວໃດ?ມຈີ ກັ ຂນັູ້ ຕອນຂອງເສນັູ້ ທາງແຫ່ ງຄວາມຮບັ ຮຄູ້ ອື ນັ ໃດແດ່ ? -ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ດ່ ງັ ນ:ີູ້ ຕອບ1.ບນັ ດາກດົ ເກນ 1) ກດົ ເກນຄວາມເປັນເອກະພາບ ແລະ ຕ່ ສກູ້ ນັ ລະຫວ່ າງບນັ ດາດາູ້ ນທ່ ກີ ງົ ກນັ ຂາູ້ ມກນັ ກດົ ເກນນເີູ້ ປັນກດົ ເກນທ່ ສີ າຄນັ ກວ່ າໝ່ ໃນວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ເພາະມນັ ເປັນຕນົູ້ ເຫດພາໃຫວູ້ ດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການມກີ ານຄງົ ຕວົ ແລະ ຂະຫຍາຍຕວົ . ທ່ ານ ເລນນິ ໄດູ້ ເວາົູ້ ວ່ າ: ແມ່ ນແກນສານຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ . ສ່່ ງິ ສາຄນັ ເຮາົ ຕອູ້ ງຮວູ້ ່ າ: ທຸກໆວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການລວູ້ ນແຕ່ ແຕ່ ປະກອບສອງດາູ້ ນທ່ ກີ ງົ ກນັ ຂາູ້ ມກນັ ແຕ່ ໃນສອງດາູ້ ນນນັູ້ ມນັ ມຄີ ວາມເປັນເອກະພາບກນັ ແລະ ຕ່ ສກູ້ ນັ ຢ່ ສະເໝ.ີ 2) ກດົ ເກນການຫນັ ປ່ ຽນແຕ່ ການປ່ ຽນແປງທາງດາູ້ ນປະລມິ ານໄປສ່ ການປ່ ຽນແປງທາງດາູ້ ນຄຸນນະພາບ ແລະ ກງົ ກນັ ຂາູ້ ມ - ຄຸນະພາບ ແມ່ ນຄວາມສານກຶ ທ່ ໃີ ຊຊູ້ ບີູ້ ອກລກັ ສະນະທ່ ກີ ານດົ ພາບໃນທ່ ມີ ມີ າແຕ່ ເດມີ ຂອງສ່ ງິ ວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການ. ມນັ ແມ່ ນການສງັ ລວມເອາົ ບນັ ດາລກັ ສະນະປະຈາຕວົ ທ່ ມີ ີ ມາແຕ່ ເດມີ ຂອງສ່ ງິ ວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການ ເພ່ ອື ຈາແນກສ່ ງິ ວດັ ຖຸ ຫື ປະກດົ ການທ່ ຕີ ່ າງກບັ ວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການອ່ ນື . - ປະລມິ ານ ແມ່ ນຄວາມສານກຶ ທ່ ໃີ ຊຊູ້ ບີູ້ ອກລກັ ສະນະປະຈາຕວົ ທ່ ມີ ມີ າແຕ່ ເດມີ ຂອງວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການ, ມນັ ການດົ ຈານວນໜອູ້ ຍ ຫື ຫາຍ, ຂະໜາດໃຫຍ່ ຫື ນອູ້ ຍ, ລະດບັ ການຂະຫຍາຍຕວົ ຕ່ າ ຫື ສງ ແລະ ອ່ ນື ໆຂອງລກັ ສະນະປະຈາຕວົ ທ່ ມີ ມີ າແຕ່ ເດມີ ຂອງສ່ ງິ ວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການ. 3) ກດົ ເກນປະຕເິ ສດຊອູ້ ນປະຕເິ ສດ(ປະຕເິ ສດຂອງປະຕເິ ສດ) ການປະຕເິ ສດແບບສດັ ຈະວພິ າກ ແມ່ ນການປ່ ຽນແທນອນັ ເກ່ າົ ດວູ້ ຍອນັ ໃໝ່ , ໂດຍຜ່ ານການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແລະ ການຂະຫຍາຍຕວົ ຂອງມນັ ເອງ, ຊ່ ງຶ ປາສະຈາກການກະທບົ ພາຍ ນອກ. ການປະຕເິ ສດແຕ່ ລະຄງັູ້ ຈະເຮດັ ໃຫວູ້ ດັ ຖຸເກ່ າົ ສນຫາຍໄປ ແລະ ເຮດັ ໃຫວູ້ ດັ ຖຸໃໝ່ ເກດີ ຂນຶູ້ ມາແທນ ແຕ່ ວດັ ຖຸໃໝ່ ນນັູ້ ຈະບ່ ຄງົ ຕວົ ຕະຫອດການ, ໂດຍຜ່ ານການເຄ່ ອື ນເໜງັ ແລະ ການຂະຫຍາຍຕວົ ຂອງມນັ ເອງອນັ ເຮດັ ໃຫປູ້ ະລມິ ານຂອງມນັ ສບື ຕ່ ຂະຫຍາຍຕວົ ໄປຮອດຈດຸ ຂດີູ້ ຂນັູ້ ກ່ ຈະເຮດັ ໃຫກູ້ ານປະຕເິ ສດເກດີ ຂນຶູ້ . ຕອບ2.ຄວາມຮບັ ຮແູ້ ມ່ ນຄວາມສານກຶ ອນັ ໜ່ ງຶ ທ່ ໃີ ຊເູ້ ພ່ ອື ຊບີູ້ ອກເຖງິ ປະກດົ ການທ່ ຄີ ນົ ເຮາົ ຮບັ ຮກູ້ ່ ຽວກບັ ໂລກພາວະວໄິ ສຕາມທດັ ສະນະທ່ ແີ ນ່ ນອນໃດໜ່ ງຶ .

ທາດແທຂູ້ ອງຄວາມຮບັ ຮູ້ ແມ່ ນຂະບວນວວິ ດັ ແຫ່່ ງການສ່ ອງແສງ ຄວາມເປັນຈງິ ພາວະວໄິ ສເຂາົູ້ ໃສ່ ມນັ ສະໝອງ ຂອງຄນົ ເຮາົ ຢ່ າງຕງັູ້ ໜາູ້ ແລະ ປິດດິ ສາູ້ ງທ່ ສີ ຸດແຕ່ ຕ່ າຫາສງແຕ່ ປະກດົ ການຫາທາດແທ.ູ້ ໃນຂະບວນວວິ ດັ ດ່ ງັ ກ່ າວນນັູ້ ຄວາມຮບັ ຮໄູ້ ດກູ້ າເນດີ ຈາກພດຶ ຕກິ າ ແລິ ໄດຮູ້ ບັ ການກວດກາຈາກພດຶ ຕກິ າຢ່ ສະເໝ.ີ ຕອບ3: ສາເຫດກບັ ຂອູ້ າູ້ ງ ສາເຫດກບັ ຂອູ້ າູ້ ງຕ່ າງກນັ ຢ່ ບ່ ອນວ່ າ ຂອູ້ າູ້ ງເປັນພຽງປະກດົ ການພາຍນອກແຕ່ ບ່ ເປັນພນືູ້ ຖານ, ຊາູ້ ບ່ ນາມລີ ກັ ສະນະປ້ອູ ມແປງອກີ (ບ່ ຕດັ ສນິ ) ພຽງແຕ່ ແມ່ ນຂອູ້ າູ້ ງເພ່ ອື ປິດບັງເຫດ ທ່ ແີ ທຈູ້ ງິ . ສ່ ວນສາເຫດນນັູ້ ມກີ ານພວົ ພນັ ກບັ ພາຍໃນທ່ ມີ ຄີ ວາມແນ່ ນອນຕ່ ໝາກຜນົ . ຕອບ4: ຄວາມເປັນເອກະພາບລະຫວ່ າງພດຶ ຕກິ າ ແລະ ທດິ ສະດີ • ທດິ ສະດີ ແມ່ ນສງັ ລວມເອາົ ບດົ ຮຽນຈາກພດຶ ຕກິ າຂອງມວນມະນຸດກ່ ຽວກບັ ທາມະຊາດ ແລະ ສັງຄມົ ທ່ ໄີ ດສູ້ ະສມົ ໄວໃູ້ ນປະຫວດັ ສາດ. ມນັ ກາເນດີ ຈາກພດຶ ຕກິ າ ແລະ ມນັ ສ່ ອງ ແສງເຍອື ງທາງໃຫພູ້ ດຶ ຕກິ າ. • ທດິ ສະດີ ບ່ ພຽງແຕ່ ກາເນດີ ມາຈາກພດຶ ຕກິ າ ແຕ່ ມນັ ໄປກ່ ອນພດຶ ຕກິ າ ແລະ ກາຍເປັນເຂມັ ທດິ ຊນີູ້ າພດຶ ຕກິ າ • ພດຶ ຕກິ າເປັນພນືູ້ ຖານ,, ເປັນກາລງັ ຊຸກດນັ , ເປນຈດຸ ປະສງົ ຂອງຄວາມຮບັ ຮູ້ ແລະ ເປັນມາດຖານອນັ ໜ່ ງຶ ອນັ ດຽວເພ່ ອື ກວດກາສດັ ຈະທາຂອງທດິ ສະດ.ີ • ທດິ ສະດເີ ປັນປະໂຫຍດ ແລະ ເປັນແສງສະຫວ່ າງເຍ່ ອື ງທາງໃຫແູ້ ກ່ ພດຶ ຕກິ າ, ພດຶ ຕກິ າທ່ ບີ ່ ມທີ ດິ ສະດຈີ ະເປັນພດຶ ຕກິ າທ່ ເີ ງ່າົ ມດື ແລະ ກງົ ກນັ ຂາູ້ ມກບັ ທດິ ສະດທີ ່ ບີ ່ ຕດິ ພນັ ກບັ ພດຶ ຕິ ກາເອນີູ້ ວ່ າທດິ ສະດນີ າູ້ ເຕ່ າົູ້ ປຸງ. ສະຫຸບລວມແລວູ້ : ທດິ ສະດຄີ ວາມຮບັ ຮຂູ້ ອງລດັ ທວິ ດັ ຖຸນຍິ ມົ ສດັ ຈະວພິ າກຢັງູ້ ຢືນວ່ າ: ຄນົ ເຮາົ ສາມາດຮບັ ຮໂູ້ ລກພາວະວໄິ ສ ແລະ ກດົ ເກນຂອງມນັ ໄດ,ູ້ ວທິ ະຍາສາດຍ່ ງິ ຂະຫຍາຍຕຍົ ຕວົ ເທ່ າົ ໃດຄນົ ເຮາົ ຍ່ ງິ ມຄີ ວາມຮບັ ຮກູ້ ບັ ໂລກ ແລະ ສາມາດດດັ ສາູ້ ງໂລກ ມາຮບັ ໃຊຜູ້ ນົ ປະໂຫຍດຂອງຄນົ ເຮາົ ນບັ ມນືູ້ ບັ ກວາູ້ ງຂວາງ ແລະ ເລກິ ເຊ່ ງິ ເທ່ າົ ນນັູ້ . ຕອບ5: ຄວາມຮບັ ຮຂູ້ ອງຄນົ ເຮາົ ບ່ ແມ່ ນກາເນດີ ຂນຶູ້ ຕາມມຕີ າມເກດີ ແຕ່ ມນັ ກາເນດີ ຂນຶູ້ ແລະ ຂະຫຍາຍຕວົ ໄປຕາມກດົ ເກນທ່ ແີ ນ່ ນອນຂອງມນັ . ທ່ ານເລນນິ ໄດຂູ້ ຽນວ່ າ: ເລ່ ມີ ຈາກ ການສາພດັ ໂດຍກງົ ທາງອນິ ຊທີ ່ ມີ ຊີ ວີ ດິ ຊວີ າ ໄປເຖງິ ຈນິ ຕະນາການນາມມະທາ, ຈາກຈນິ ຕະນາການນາມມະທາໄປເຖງິ ພດຶ ຕກິ າ, ນນັູ້ ແມ່ ນເສນັູ້ ທາງວທິ ່ ສີ ດັ ຈະວພິ າກ ຂອງຄວາມຮບັ ຮທູ້ ່ ີ ເປັນສດັ ຈະທາ ໃນການຮບັ ຮຄູ້ ວາມເປັນຈງິ . • ມີ 2 ເສນັູ້ ທາງ:ການສາພດັ ອນິ ຊໂີ ດຍກງົ ທ່ ມີ ຊີ ວີ ດິ ຊວີ າ(ສາພດັ ຖານ)( ຄວາມຮສູ້ ກຶ , ເຈຕະສກຶ (ການຮບັ ຮ)ູ້ , ມະໂນພາບ), ຈນິ ຕະນາການນາມມະທາ(ຄວາມສານກຶ , ສນັ ນຖິ ານ ແລະ ສະຫຸບໄຕ່ ຕອງ) ແລະ ຈາກຈນິ ຕະນາການນາມມະທາໄປເຖງິ ພດຶ ຕກິ າ. ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ກດົ ເກນປະຕເິ ສດຊອູ້ ນປະຕເິ ສດແມ່ ນກດົ ເກນແນວໃດ? ທຽບພດຶ ຕກິ າຕວົ ຈງິ 2. ແຕ່ ລະຄມາດຕະເກນສ່ ອງແສງໂລກພາວະວໄິ ສແນວໃດ?

ການພວົ ພນັ ພາຍໃນ ແລະ ພາຍນອກ ແຜນວາດຊ່ ວຍຈື 2 ຫກັ ມນພນືູ້ ຖານຂອງວທິ ສີ ດັ ຈະ ວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ຫກັ ມນການພວົ ພນັ ທ່ ວົ ໄປຂອງສ່ ງິ ວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ຫກັ ມນການຂະຫຍາຍຕວົ ຂອງສ່ ງິ ວດັ ຖຸ ແລະ ປະກດົ ການ ການ ການພວົ ພນັ ທາງກງົ ແລະ ທາງອອູ້ ມ ການພວົ ພນັ ທາດແທູ້ ແລະ ບ່ ແມ່ ນ ທາດແທ ູ້ ການພວົ ພນັ ອນັ ລວມ ແລະ ອນັ ສະເພາະ

ກດົ ເກນຄວາມເປັນເອກະພາບ ແລະ ຕ່ ສກູ້ ນັ 3 ກດົ ເກນພນືູ້ ຖານຂອງວທິ ີ ລະຫວ່ າງບນັ ດາດາູ້ ນທ່ ກີ ງົ ກນັ ຂາູ້ ມກນັ ສດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸນຍິ ມົ ກດົ ເກນການຫນັ ປ່ ຽນແຕ່ ການປ່ ຽນແປງທາງດາູ້ ນ ປະລມິ ານໄປສ່ ການປ່ ຽນແປງທາງດາູ້ ນຄຸນະພາບ ແລະ ກງົ ກນັ ຂາູ້ ມ ຂຂູ້ ດັ ແຍງູ້ ພາຍໃນ ແລະ ກດົ ເກນປະຕເິ ສດຊອູ້ ນປະຕເິ ສດ(ປະຕເິ ສດຂອງປະຕເິ ສດ ພາຍນອກ ຂຂູ້ ດັ ແຍງູ້ ພນືູ້ ຖານ ແລະ ຕນົູ້ ຕ ຂຂູ້ ດັ ແຍງູ້ ທ່ ເີ ປັນປລະປັກ ແລະ ບ່ ປລະປັກ

ແຜນວາດຊ່ ວຍຈກື ່ ຽວກບັ ມາດຕະເກນ ມາດຕະເກນ ມາດຕະເກນ ຄວາມຮບັ ຮູ້ ຄວາມສານກຶ ມາດຕະເກນ

ເງ່ອື ນໄຂ ເຫດ ແຜນວາດຊ່ ວຍຈຄື ່ ມາດຕະເກນ ເງ່ອື ນໄຂ ເຫດ ແລະ ຜນົ ຂອູ້ າູ້ ງ ອນັ ລວມ ແລະ ອນັ 6 ຄ່ ມາດຕະເກນຂອງ ທາດແທູ້ ແລະ ປະກດົ ການ ສະເພາະ ວທິ ສີ ດັ ຈະວພິ າກວດັ ຖຸ ເນອືູ້ ໃນ ແລະ ຮບການ ນຍິ ມົ ອນັ ແນ່ ນອນ ແລະ ບງັ ເອນີ ຄວາມອາດສາມາດ ແລະ ຄວາມເປັນຈງິ

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ບດົ ທີ 3 ຄວາມຮເູ້ ບອືູ້ ງຕນົູ້ ກ່ ຽວກບັ ວດັ ຖຸນຍິ ມົ ປະຫວດັ ວພິ າກ ເວລາ 3 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດຄູ້ ວາມໝາຍຂອງຊນົ ຊນັູ້ , ການຕ່ ສຊູ້ ນົ ຊນັູ້ , ການກາເນດີ ແລະ ມນເຊອືູ້ ບດົ ບາດຂອງມະຫາຊນົ ແລະ ບຸກຄນົ ສາຄນັ ໃນປະຫວດັ ສາດ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດໄຈແຍກຮບແບບການຕ່ ສຂູ້ ອງຊນົ ຊນັູ້ ຂອງກາມະກອນ ແລະ ໂຄງປະກອບຂອງຊນົ ຊນັູ້ ຂອງສງັ ຄມົ ທ່ ມີ ຊີ ນົ ຊນັູ້ . ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1.ຊນົ ຊນັູ້ ກາເນດີ ມາຄແື ນວໃດ? - ຈໄື ດຄູ້ ວາມໝາຍຂອງຊນົ ຊນັູ້ 2.ການຕ່ ສຊູ້ ນົ ຊນັູ້ ແມ່ ນຫຍງັ ? - ອະທບິ າຍໄດເູ້ ຖງິ ຕນົູ້ ກາເນດີ ຂອງຊນົ ຊນັູ້ 3.ຮບແບບການຕ່ ສຂູ້ ອງຊນົ ຊນັູ້ ກາມະກອນມຮີ ບແບບໃດແດ່ ?ຈງົ ອະທບິ າຍ - ວເິ ຄາະໄດກູ້ ານຕ່ ສຊູ້ ນົ ຊນັູ້ - ບດົ ບາດຂອງມະຫາຊນົ ແລະ ບຸກຄນົ ໃນປະຫວດັ ສາດ 4.ມະຫາຊນົ ມບີ ດົ ບາດສາຄນັ ຄແື ນວໃດແດ່ ? 5.ຈງົ ບອກປະຫວດັ ໂດຍຫຍຊຂູ້ ອງທານ ໄກສອນ ພມົ ວຫິ ານ? ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) ທກັ ສະ (Skill) ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ - ນກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈຄວາມໝາຍຂອງຄວາມໝາຍຂອງຊົນຊນັູ້ , ການຕ່ ສຊູ້ ົນຊັນູ້ , ການກາເນີດ ແລະ ມນເຊອືູ້ - ຮບບແບບການຕ່ ສຂູ້ ອງຊນົ ຊນັູ້ ກາມະກອນ - ການຕ່ ສຊູ້ ນົ ຊນັູ້ ບດົ ບາດຂອງມະຫາຊນົ ແລະ ບຸກຄນົ ສາຄນັ ໃນປະຫວດັ ສາດ. - ບດົ ບາດຂອງມະຫາຊນົ ແລະ ບຸກຄນົ ໃນປະຫວດັ ສາດ - ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດຮູ້ ບແບບການຕ່ ສຂູ້ ອງຊນົ ຊນັູ້ ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) -ນກັ ຮຽນສາມາດວເິ ຄາະພດຶ ຕກິ າຂອງສງັ ຄມົ ຢ່ າງຖກື ຕອູ້ ງ ແລະ ມໂີ ລຊກິ . -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟງັ ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ -ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) ຄສງັ ເກດ: -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ

-ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ -ການສອບເສງັ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ວດັ ຖຸນຍິ ມົ ປະຫວດັ ວພິ າກແມ່ ນຫຍງັ ? 2. ການຕ່ ສແູ້ ມ່ ນຫຍງັ ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2. ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ ) -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ຊນົູ້ ຊນັູ້ ແມ່ ນຫຍງັ ? 2.ຊນົ ຊນັູ້ ກາເນດີ ມາຄແື ນວໃດ? 3.ຮບແບບການຕ່ ສຊູ້ ນົ ຊນັູ້ ມຈີ ກັ ຮບແບບຄຮື ບແບບໃດແດ່ ?ອະທບິ າຍ 4.ການຕ່ ສຊູ້ ນົ ຊນັູ້ ແມ່ ນຫຍງັ ? -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ດ່ ງັ ນ:ີູ້ ຕອບ1: ຊົນຊນັູ້ ແມ່ ນກ່ ຸມຄົນຈານວນຫວງຫາຍທ່ ີແຕກຕ່ າງກນັ ທາງດາູ້ ນການເປັນຢ່ ໃນລະບອບການຜະລິດອນັ ແນ່ ນອນຂອງປະຫວດັ ສາດຕ່ າງກນັ ກ່ ຽວກບັ ການພົວພັນຂອງເຂົາ ຕ່ ພາຫະນະການຜະລດິ ( ຕາມທາມະດາການພວົ ພນັ ນໄີູ້ ດຮູ້ ບັ ການການດົ ແລະ ຮບັ ຮອງຈາກກດົ ໝາຍ), ຕ່ າງກນັ ທາງດາູ້ ນບດົ ບາດຂອງເຂາົ ຢ່ ໃນການຈດັ ຕງັູ້ ອອກແຮງງານຂອງສງັ ຄມົ . ຕອບ2: ຊນົ ຊນັູ້ ປະກດົ ຂນຶູ້ ມານນັູ້ ແມ່ ນການຂະຫຍາຍຕວົ ຂອງກາລງັ ການຜະລດິ ທ່ ໄີ ດນູ້ າໄປເຖງິ ການກາເນດີ ເກດີ ມຜີ ະລດິ ຕະພນັ ສ່ ວນເກນີ , ມກີ ານແບ່ ງງານ, ມກີ ານແລກປ່ ຽນ ແລະ ເກດີ ມກີ າມະສດິ ສ່ ວນຕວົ ຕ່ ພາຫານະການຜະລດິ .

ຕອບ3: ການຕ່ ສຊູ້ ນົ ຊນັູ້ ໄດດູ້ າເນນີ ໄປສາມຮບການຄື ການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນເສດຖະກດິ , ທາງດາູ້ ນການເມອື ງ ແລະ ທາງດາູ້ ນແນວຄດິ - ການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນເສດຖະກດິ ແມ່ ນການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນເສດຖະກດິ ແມ່ ນຮບການທາອດິ ຖາູ້ ອງີ ຕາມທດັ ສະນະປະຫວດັ ສາດການຕ່ ສນູ້ ີູ້ ແມ່ ນເລ່ ມີ ມາຈາກການຕ່ ສແູ້ ບບກະແຈກກະຈາຍ ຂອງກາມະກອນຕາມໂຮງຈກັ ໂຮງງານຕ່ າງໆຕາູ້ ນກບັ ເຈາົູ້ ຂອງໂຮງຈກັ ໂຮງງານນນັູ້ . ການຕ່ ສນູ້ ນັູ້ ທາອດິ ແມ່ ນທາລາຍເຄ່ ອື ງຈກັ ( ພາຫະນະການຜະລດິ ) ເພາະເຂາົ ຄດິ ວ່ າເຄ່ ອື ງຈກັ ເປັນ ບນັ ຫາຕນົູ້ ຕຂອງໄພວາງງານ, ເຮດັ ວຽກມໜືູ້ ່ ງຶ ເກນີ 8 ຊ່ ວົ ໂມງ ແລະ ໄປເຖງິ ການນດັ ຢຸດງານ, ໂຮມຊ່ ຸມນມຸ ກນັ . - ດາູ້ ນການເມອື ງການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນການເມອື ງ ແມ່ ນຮບການທ່ ສີ ງສຸ ດໃນການຕ່ ສຊູ້ ນົ ຊນັູ້ ຂອງຊົນຊນັູ້ ກາມະກອນ, ໜາູ້ ທ່ ພີ ນືູ້ ຖານຂອງການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນການເມອື ງແມ່ ນຍາດແຍ່ ງເອາົ ອານາດການປົກຄອງມາມຂື ອງຕນົ ແລະທາລາຍກງົ ຈກັ ລດັ ຂອງຊນົ ຊນັູ້ ນາຍທນຶ , ກ່ ສາູ້ ງພນືູ້ ຖານຜະເດດັ ການກາມະຊບີ ຂນຶູ້ ( ອານາດລດັ ) ໝນໃຊພູ້ ນືູ້ ຖານຜະເດດັ ການກາມາຊບີ ເພ່ ອື ກ່ ສາູ້ ງສງັ ຄມົ ກອມມນດິ ( ສງັ ຄມົ ບ່ ມຊີ ນົ ຊນັູ້ ແລະ ສງັ ຄມົ ສວີ ໄິ ລ) ໃຫສູ້ າເລດັ ຜນົ . - ດາູ້ ນແນວຄິດການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນແນວຄິດ ແມ່ ນມຄີ ວາມໝາຍສາຄນັ ທ່ ີສຸດເພາະວ່ າຊົນຊນັູ້ ກາມະກອນບ່ ອາດສາເລດັ ພາລະກາປະຫວັດສາດຂອງຕົນ, ບ່ ອາດປົດປອຍປະຊາຊົນຜູ້ ອອກແຮງງານທງັ ໝດົ ອອກຈາກການກດົ ຂຂີູ້ ດຮດີ ໄດ,ູ້ ບ່ ອາດກ່ ສາູ້ ງສງັ ຄມົ ກອມມນດິ ໄດຖູ້ າູ້ ວ່ າຊນົ ຊນັູ້ ກາມະກອນ ແລະ ຊາວຜອູ້ ອກແຮງງານບ່ ໄດປູ້ ະກອບດວູ້ ຍແນວຄດິ ປະຕວິ ດັ , ທດິ ສະດປີ ະຕວິ ດັ ໝາຍວ່ າ ທດິ ສະດມີ າກ - ເລນນິ ກຄື ລດັ ທສິ ງັ ຄມົ ນຍິ ມົ ວທິ ະຍາສາດ. 3.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ 40 ນາທ)ີ - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ມະຫາຊນົ ມບີ ດົ ບາດສາຄນັ ຄແື ນວໃດແດ່ ? 2.ວລິ ະຊນົ ແລະ ຜນູ້ າກາເນດີ ມາຄແື ນວໃດ? 3.ຈງົ ບອກປະຫວດັ ຫຍຂູ້ ອງທານ ໄກສອນ ພມົ ວຫິ ານ? -ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ດ່ ງັ ນ:ີູ້ ຕອບ1: ມດີ ່ ງັ ນ:ີູ້ - ມະຫາຊນົ ເປັນຜສູ້ າູ້ ງໃຫສູ້ ງັ ຄມົ ຄງົ ຕວົ ແລະ ຂະຫຍາຍຕວົ - ມະຫາຊນົ ເປັນຜປູ້ ະດດິ ແຕ່ ງຄຸນຄ່ າທາງດາູ້ ນວດັ ທະນະທາ - ມະຫາຊນົ ເປັນກາລງັ ແຮງຂອງທຸກການປະຕວິ ດັ

ຕອບ2: ວລິ ະຊນົ , ຜນູ້ າ ແມ່ ນກາເນດີ ມາຈາກຂະບວນການຂອງມະຫາຊນົ ແມ່ ນລກຫານຂອງຂະບວນການມະຫາຊນົ ດວູ້ ຍເຫດນນັູ້ ກາລງັ ແຮງຂອງຜນູ້ າ, ວລິ ະຊນົ ຈ່ ງຶ ເລ່ ມີ ມາຈາກການ ພວົ ພນັ ຢ່ າງສະໜດິ ແໜນູ້ ກບັ ຂະບວນການມະຫາຊົນໄດຮູ້ ບັ ຄວາມໄວເູ້ ນອືູ້ ເຊ່ ອື ໃຈ ແລະ ໄດຮູ້ ບັ ການສະໜບັ ສະໜນຢ່ າງຕງັູ້ ໜາູ້ ຈາກມະຫາຊນົ , ຖືຕນົ ເອງສງກວ່ າມະຫາຊນົ , ຖືຕນົ ເອງສງ ກວ່ າມະຫາຊນົ , ຫ່ າງເຫນີ ຂະບວນການມະຫາຊນົ ແມ່ ນແນ່ ນອນຈະຖກື ຕກົ ເຮ່ ຍໄປ ແລະ ຖກື ປະຫວດັ ສາດປະປ່ ອຍ. ຕອບ3: ທ່ ານ ໄກສອນ ພມົ ວຫິ ານ ເກດີ ເມອື ວນັ ທີ 13 ທນັ ວາ ປີ 1920 ທ່ ບີ າູ້ ນນາເຊງັ , ເມອື ງຄນັ ທະບລ(ີ ເມອື ງໄກສອນ ໃນປັດຈບຸ ນັ ), ແຂວງສະຫວນັ ນະເຂດ. ເປັນລກຊາຍຂອງທ່ ານ ລວນ ທ່ ເີ ປັນຂາລາຊະການ ແລະ ນາງ ດກົ ທ່ ເີ ປັນຊາວນາ - ທ່ ານໄດຖູ້ ກື ແຕ່ ງຕງັູ້ ໃຫເູ້ ປັນນາຍກົ ລດັ ຖະມນົ ຕແີ ຫ່ ງສປປລາວປີ 1975 – 1991 - ໄດເູ້ ປັນເລຂາທກິ ານໃຫຍ່ ຂອງພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວຈາກກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄງັູ້ ທີ 3 ປີ 1982 ແລະຄງັູ້ ທີ 4 ປີ 1986 - ໄດຮູ້ ບັ ເລອື ກຕງັູ້ ເປັນປະທານພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວຈາກກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຂອງພກັ ຄງັູ້ ທີ 5ຂອງປີ 1991 - ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄງັູ້ ທີ 6 ສະໄໝທີ 3 ແຫ່ ງຊາດວນັ ທີ 15/8/1991 ທ່ ານໄດຖູ້ ກື ເລອື ກຕງັູ້ - ເປັນປະທ່ ານປະເທດແຫ່ ງສປປລາວ (ປະທານປະເທດຄນົ ທສີ ອງ). ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ໂຄງປະກອບຂອງຊນົ ຊນັູ້ ປະກອບມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 2. ເປັນຫຍງັ ຢ່ ໃນສງັ ຄມົ ຈ່ ງຶ ມຊີ ນົ ຊນັູ້ ? 3. ເປັນຫຍງັ ຢ່ ໃນສງັ ຄມົ ຂ່ ງຶ ມຜີ ທູ້ ຸກ ແລະ ຜຮູ້ ່ ງັ ? ແຜນວາດຊ່ ວຍຈື ການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນເສດຖະກດິ ຮບການຕ່ ສຂູ້ ອງຊນົ ຊນັູ້ ການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນການເມອື ງ ກາມະກອນ ການຕ່ ສທູ້ າງດາູ້ ນແນວຄດິ

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ພາກທີ 2 ເສດຖະສາດ ບດົ ທີ 4 ບດົ ບາດຂອງການຜະລດິ ສງັ ຄມົ ແລະ ບດົ ບາດໃນການພດັ ທະນາສງັ ຄມົ ມະນຸດ ເວລາ 4 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດປູ້ ັດໄຈຕ່ າງໆຂອງການອອກແຮງງານ, ແບບວທິ ກີ ານຜະລດິ , ສນິ ຄາູ້ ແລະ ກດົ ເກນມນຄ່ າ, ການເງນິ , ການທະນາຄານ ແລະ ການຄາູ້ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດໄຈແຍກພນືູ້ ຖານເສດຖະກດິ ແຫ່ ງຊາດ, ນະໂຍບາຍຂອງພກັ ຕ່ ການສາູ້ ງພນືູ້ ຖານເສດຖະກດິ ສນິ ຄາູ້ ແລະ ບນັ ດາພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1.ປັດໄຈຕ່ າງໆຂອງການອອກແຮງງານມຫີ ຍງັ ແດ່ ? - ອະທບິ າຍໄດປູ້ ັດໄຈຕ່ າງໆຂອງການອອກແຮງງານ 2.ເສດຖະກດິ ທາມະຊາດແມ່ ນຫຍງັ ? - ກາໄດແູ້ ບບວທິ ກີ ານຜະລດິ 3.ບນັ ດາພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ຂອງ ສ.ປ.ປ ລາວມຈີ ກັ ພາກສ່ ວນ?ຈງົ ອະທບິ າຍ - ວເິ ຄາະໄດກູ້ ່ ຽວກບັ ສນິ ຄາູ້ ແລະ ກດົ ເກນມນຄ່ າ, ການ 4.ສນິ ຄາູ້ ແມ່ ນຫຍງັ ? 5.ເສດຖະກດິ ສນິ ຄາູ້ ແມ່ ນຫຍງັ ? ເງນິ , ການທະນາຄານ ແລະ ການຄາູ້ - ໄຈແູ້ ຍກບນັ ດາພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ທກັ ສະ (Skill) -ນກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈຄວາມໝາຍຂອງການອອກແຮງງານຄວາມໝາຍຂອງແບບວທິ ກີ ານຜະລດິ , ເປົູ້າໝາຍຂອງ ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) ການອອກແຮງງານ ແລະ ພາຫະນະການຜະລດິ -ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດູ້ ພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ຂອງ ສ.ປ.ປ ລາວ, ສນິ ຄາູ້ ແລະ ກດົ ເກນຂອງມນຄ່ າ, ການເງນິ , ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ ການທະນາຄານ ແລະ ການຄາູ້ - ຄວາມໝາຍຂອງການອອກແຮງງານ -ນກັ ຮຽນສາມາດນາມາໃຊໃູ້ ນການດາລງົ ຊວີ ດິ ປະຈາວນັ - ຄວາມໝາຍຂອງແບບວທິ ກີ ານຜະລດິ - ເປົາູ້ ໝາຍຂອງການອອກແຮງງານ - ພາຫະນະການຜະລດິ - ສນິ ຄາູ້ , ກດົ ເກນມນຄ່ າ, ການເງນິ , ການທະນາຄານ

- ບນັ ດາພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) ຄສງັ ເກດ: -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟັງ -ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ -ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: -ການສອບເສງັ 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ 1. ເສດຖະສາດແມ່ ນຫຍງັ ? 2. ວດັ ຖຸສ່ ງິ ຂອງມຄີ ວາມຈາເປັນ ແລະ ສາຄນັ ຄແື ນວໃດ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2. ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ ) -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ການອອກແຮງງານແມ່ ນຫຍງັ ? 2.ເປົາູ້ ໝາຍການອອກແຮງງານແມ່ ນຫຍງັ ? 3.ພາຫະນະການອອກແຮງງານແມ່ ນຫຍງັ ?ມຈີ ກັ ປະເພດ?

4.ກາລງັ ການຜະລດິ ແມ່ ນຫຍງັ ? 5.ການພວົ ພນັ ການຜະລດິ ແມ່ ນຫຍງັ ?ການພວົ ພນັ ການຜະລດິ ມຈີ ກັ ຂອດຄອື ນັ ໃດແດ່ ? -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ດ່ ງັ ນ:ີູ້ ຕອບ1: ການອອກແຮງງານແມ່ ນການເຄ່ ອື ນໄຫວທ່ ມີ ຈີ ດປະສງົ ມສີ ະຕຂິ ອງຄນົ ແນ່ ໃສ່ ເພ່ ອື ຜນັ ປ່ ຽນບນັ ດາສ່ ງິ ວດັ ຖຸໃນທາມະຊາດໃຫກູ້ ່ າຍເປັນຜະລດິ ຕະພນັ ຕ່ າງໆຕອບສະໜອງຄວາມ ຕອູ້ ງການຂອງຄນົ ເຮາົ . ຕອບ2: ເປົາູ້ ໝາຍການອອກແຮງງານແມ່ ນທຸກສ່ ງິ ທຸກຢ່ າງເຊ່ ງິ ການອອກແຮງງານຂອງຄນົ ໄດກູ້ ະທບົ ໃສ່ ເມ່ ອື ຜນັ ປ່ ຽນໃຫສູ້ າມາດຕອບສະໜອງຄວາມຕອູ້ ງການຂອງສງັ ຄມົ ຕອບ3: ພາຫະນະການອອກແຮງງານແມ່ ນວດັ ຖຸທງັ ໝດົ ເຊ່ ງິ ຄນົ ເຮາົ ໃຊເູ້ ພ່ ອື ກະທບົ ໃສ່ ເປົາູ້ ໝາຍການອອກແຮງງານເພ່ ອື ຜະລດິ ວດັ ຖຸສ່ ງິ ຂອງ. ພາຫະນະການອອກແຮງງານແບ່ ງອອກເປັນສອງຊະນດິ ຄ:ື ➢ ຊະນດິ ທໜີ ່ ງຶ : ແມ່ ນເຄ່ ອື ງຈກັ , ພາູ້ , ຈກົ , ຊວູ້ ນແລະເຄ່ ອື ງມອື ່ ນື ໆ. ➢ ຊະນດິ ທສີ ອງ: ແມ່ ນພາຫະນະເກບັ ມຽູ້ ນ, ພາຫະນະທ່ ຮີ ກັ ສາເປົາູ້ ໝາຍຂອງການອອກແຮງງານເຊ່ ນັ ຕອບ4:ກາລງັ ການຜະລດິ ແມ່ ນການພວົ ພນັ ລະຫວ່ າງຄນົ ກບັ ທາມະຊາດ. ກາລງັ ການຜະລດິ ສະແດງເຖງິ ກາລງັ ແຮງທາງດາູ້ ນວດັ ຖຸແລະເຕກັ ນກິ ຂອງຂະບວນການຜະລດິ . ຄນົ ເຮາົ ໝນໃຊູ້ ກາລງັ ແຮງທາງດາູ້ ນມນັ ສະໝອງ, ສະຕປິ ັນຍາ, ຄວາມຮຄູ້ ວາມສາມາດ, ບດົ ຮຽນຄວາມຊານຊິ ານານໃນການອອກອຮງງານຂອງຕນົ ເພ່ ອື ສາູ້ ງໃຫມູ້ ແີ ລະນາໃຊພູ້ າຫະນະການອອກແຮງງານ ກະທບົ ໃສ່ ເປົາູ້ ໝາຍການອອກແຮງງານເພ່ ອື ຜະລດິ ວດັ ຖຸສ່ ງິ ຂອງສະໜອງຄວາມຕອູ້ ງການຂອງຄນົ . ຕອບ5: ການພວົ ພນັ ການຜະລດິ ແມ່ ນການພວົ ພນັ ລະຫວ່ າງຄນົ ກບັ ຄນົ ໃນຂະບວນວວິ ດັ ແຫ່ ງການຜະລດິ .ການພວົ ພນັ ສງັ ຄມົ ຢ່ ໃນໄລຍະການຜະລດິ ມີ 4 ຂອດຄ:ື ຜະລດິ , ແຈກຢາຍ, ແລກປ່ ຽນແລະໃຊສູ້ ອູ້ ຍ. 3. ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ ) -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ສນິ ຄາູ້ ແມ່ ນຫຍງັ ?ສນິ ຄາູ້ ແບ່ ງອອກເປັນຈກັ ປະເພດຄປື ະເພດໃດແດ່ ? 2.ເງ່ອື ນໄຂການຜະລດິ ສນິ ຄາູ້ ມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 3.ກດົ ເກນມນຄ່ າໝາຍເຖງິ ຫຍງັ ? 4.ອງົ ປະກອບທ່ ສີ າຄນັ ຂອງລະບບົ ການເງນິ ມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 5.ລະບບົ ການເງນິ ປະກອບມຈີ ກັ ພາກສວ່ ນຄພື າກສ່ ວນໃດແດ່ ? -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ດ່ ງັ ນ:ີູ້

ຕອບ1: ສນິ ຄາູ້ ແມ່ ນຜະລດິ ຕະພນັ ໜ່ ງຶ ເຊ່ ງິ ສາມາດຕອບສະໜອງຄວາມຕອູ້ ງການໃດໜ່ ງຶ ຂອງຄນົ ເຮາົ ແລະມນັ ແມ່ ນຜະລດິ ຕະພນັ ທ່ ຜີ ະລດິ ອອກມາບ່ ແມ່ ນເພ່ ອໃຊສູ້ ອູ້ ຍແຕ່ ຫາກແມ່ ນເພ່ ອື ຂາຍແລະແລກປ່ ຽນກນັ ໄດເູ້ ປັນຕນົູ້ ຕ.ສນິ ຄາູ້ ທຸກຊະນດິ ແລວູ້ ຍງັ ໄດແູ້ ບ່ ງເປັນສນິ ຄາູ້ ອຸປະໂພກ, ບລໂິ ພກ ແລະ ສນິ ຄາູ້ ເພ່ ມີ ມນຄ່ າ. ຕອບ2: ຕາມການວໄິ ຈຂອງ ທ່ ານ ກາກມາກ ການຜະລດິ ສນິ ຄາູ້ ການກາເນດີ ຂນຶືູ້ ກຕເມ່ ອື ມສີ ອງເງ່ອື ນໄຂຄ:ື - ເງ່ອື ນໄຂທໜີ ່ ງຶ : ແມ່ ນມກີ ານແບ່ ງງານສງັ ຄມົ ໝາຍຄວາມວ່ າຢ່ ໃນສງັ ຄມົ ມກີ ານຫນັ ການຜະລດິ ເປັນວຊິ າສະເພາະ, ຄນົ ຈານວນໜ່ ງຶ ພຽງແຕ່ ຜະລດິ ວດັ ຖຸຊະນດິ ໜ່ ງຶ ເທ່ າົ ນນັູ້ , ແຕ່ ການດາລງົ ຊວີ ດິ ຂອງເຂາົ ເຈາົູ້ ພດັ ຕອູ້ ງການຢ່ າງຫາຍ, ຈາກນນັູ້ ຈ່ ງຶ ຈາເປັນຕອູ້ ງມກີ ານແລກປ່ ຽນນາກນັ . - ເງ່ອື ນໄຂທສີ ອງ: ແມ່ ນຢ່ ໃນສງັ ຄມົ ກາເນດີ ມລີ ະບອບກາມະສດິ ກ່ ຽວກບັ ພາຫະນະການຜະລດິ ເປັນສ່ ວນຕວົ , ຜນົ ການຜະລດິ ໄດຂູ້ ນຶູ້ ກບັ ຜເູ້ ປັນເຈາົູ້ ຂອງຂອງພາຫະນະການຜະລດິ , ເຂາົ ເຈາົູ້ ມສີ ດິ ແລກປ່ ຽນຜະລດິ ຕະພນັ ນາກນັ ໄດ.ູ້ ຕອບ3: ກດົ ເກນມນຄ່ າແມ່ ນກດົ ເກນເສດຖະກດິ ແຫ່ ງການຜະລດິ ແລະການຈລະຈອນສນິ ຄາູ້ ມນັ ຄອບງາການຜະລດິ ແລະການແລກປ່ ຽນສນິ ຄາູ້ . ຕອບ4: ມີ 4 ອງົ ປະກອບຄ:ື - ໜ່ ວຍເກນີ ດນແລະໜ່ ວຍຂາດດນ - ຕະຫາດການເງນິ - ສະຖາບນັ ການເງນິ - ເຄ່ ອື ງມທື າງດາູ້ ນການເງນິ ຕອບ 5: ມີ 4 ພາກສ່ ວນຄ:ື - ການເງນິ ຂອງບນັ ດາຫວົ ໜ່ ວຍເສດຖກດິ ຮາກຖານ - ງບົ ປະມານແຫ່ ງລດັ - ບນັ ດາຄງັ ສນິ ເຊ່ ອື - ບນັ ດາຄງັ ປະກນັ ໄພ 4.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ ) - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ທະນາຄານແມ່ ນຫຍງັ ?ມຈີ ກັ ປະເພດຄປື ະເພດໃດແດ່ ? 2. ທະນາຄານມພີ າລະບດົ ບາດຫຍງັ ແດ່ ? 3.ນະໂຍບາຍການຄາູ້ ພາຍໃນປະເທດເຮາົ ມຄີ ແື ນວໃດ? 4.ໂຄງປະກອບຂອງເສດຖະກດິ ມຫີ ຍງັ ແດ່ ?

5.ພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ຂອງສ.ປ.ປ ລາວມພີ າກສ່ ວນໃດແດ່ ? ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ດ່ ງັ ນ:ີູ້ ຕອບ1: ທະນາຄານແມ່ ນສະຖາບນັ ການເງນິ ໜ່ ງຶ ຂອງແຕ່ ລະປະເທດ, ແມ່ ນບ່ ແນເກບັ ມຽູ້ ນເງນິ ແລະເຮດັ ການຄາູ້ ເງນິ ເຊ່ ງິ ມໜີ າູ້ ເບ່ ງິ ແຍງແລະຮບັ ປະກນັ ການເຄ່ ອື ນໄຫວຂອງລະບບົ ການເງນິ ເປັນລະບຽບຮຽບຮອູ້ ຍແລະເໝາະສມົ . - ລະບບົ ທະນາຄານໃນປັດຈບຸ ນັ ມສີ ອງພາກສ່ ວນຄທື ະນາຄານກາງແລະທະນາຄານທຸລະກດິ ຕອບ2: ທະນາຄານມພີ າລະບດົ ບາດດ່ ງັ ນ:ີູ້ - ຈາໜ່ າຍເງນິ ຕາ - ບລກິ ານສນິ ເຊອື - ສາລະສະສາູ້ ງຢ່ ພາຍໃນປະເທດ - ຄຸມູ້ ຄອງຄງັ ເງນິ ຂອງງບົ ປະມານແຫ່ ງລດັ ແລະການເງນິ ຂອງທະນາຄານທຸລະກດິ - ສາລະສະສາູ້ ງສາກນົ , ຄຸມູ້ ຄອງເງນິ ຕາຕ່ າງປະເທດ, ຄຸຄູ້ ອງໂລຫະທາດ..ທ່ ມີ ຄີ ່ າ - ຈດັ ຕງັູ້ ລະບບົ ຄງັ ປະຢັດແລະລະດມົ ຝາກເງນິ ປະຢັດຂອງປະຊາຊນົ - ສ່ ງົ ເສມີ ພດັ ມະນາວດັ ທະນາທາສງັ ຄມົ . ຕອບ3: ມດີ ່ ງັ ນ:ີູ້ - ສບື ຕ່ ປະຕບິ ດັ ນະໂຍບາຍການຈລະຈອນສນິ ຄາູ້ ເສລຖີ ກື ກດົ ໝາຍຢ່ າງສະເໝຕີ ນົູ້ ສະເໝປີ າຍ, ຕອູ້ ງລບົ ລາູ້ ງສະພາບການຜກຂາດແລະທຸກຮບການເກອື ດຫາູ້ ມການຈລະຈອນທ່ ເີ ປັນ ການແບ່ ງເຂດແຄວູ້ ນ. - ນາໃຊທູ້ ຸກພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ , ດາເນນີ ທຸລະກດິ ຢ່ າງເປີດກວູ້ າງເຊ່ ງິ ໃນນນັູ້ ຈະສ່ ງົ ເສ່ ມີ ຢ່ າງເຂມັູ້ ແຂງການຄາູ້ ເອກະຊນົ ເປັນຕນົູ້ ເຄ່ ອື ງໃຊສູ້ ອູ້ ຍ. ເຄ່ ອື ງມກື ານກະເສດແລະອ່ ນື ໆໃຫຊູ້ າວກະສກີ ອນ. - ການຄາູ້ ຂອງລດັ ຫືບລສິ ດັ ຫຸນູ້ ສ່ ວນເຊ່ ງິ ມທີ ນຶ ຂອງລັດກວມສ່ ວນໃຫຍ່ ນນັູ້ ພຽງແຕ່ ສຸ ມໃຊເູ້ ຮດັ ທຸລະກດິ ຍາງປະເພດສິນຄາູ້ ທ່ ມີ ຄີ ວາມໝາຍຍຸ ດທະສາດເຮັດໜາູ້ ທ່ ຊີ ືຍູ້ ກົ ແລະ ຂາຍຍກົ . ຕອບ 4: ມດີ ່ ງັ ນ:ີູ້ - ໂຄງປະກອບພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ເຊ່ ງິ ລວມມເີ ສດຖະກດິ ພາກເອກະຊນົ - ເອກະເທດ, ເອກະຊນົ - ນາຍທນຶ , ເສດຖະກດິ ຮ່ ວມມແື ລະເສດຖະກດິ ຂອງລດັ . - ໂຄງປະກອບເສດຖະກດິ ຂະແໜ່ ງການລວມມຂີ ະແໜ່ ງກະສກີ າ-ປ່ າໄມ,ູ້ ອຸດສະຫະກາ, ການບລກິ ານ.

- ໂຄງປະກອບເສດຖະກດິ ເຂດແຄວູ້ ນແມ່ ນບນັ ດາຂະແໜງເສດຖະກດິ ທ່ ກີ ະແຈກກະຈາຍຢ່ ແຕ່ ລະທອູ້ ງຖ່ ິນ, ທຸກພາກທຸກແຂວງທ່ ວົ ປະເທດ. ຕອບ5: ມີ 5 ພາກສ່ ວນຄ:ື • ພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ຂອງລດັ • ພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ເອກະຊນົ - ເອກະເທດ • ພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ນາຍທນຶ ເອກະຊນົ • ພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ຄອບຄວົ • ພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ຮ່ ວມສາພນັ ກບັ ຕ່ າງປະເທດ ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ແຕ່ ລະພາກສ່ ວນເສດຖະກດິ ມຄີ ວາມສາຄນັ ແນວໃດຕ່ ເສດຖະກດິ ຂອງປະເທດເຮາົ ? 2. ພກັ - ລດັ ມນີ ະໂຍບາຍການຄາູ້ ພາຍໃນ ແລະ ຕ່ າງປະເທດຄແື ນວໃດ? 3. ການປ່ ຽນແປງທາງດາູ້ ນເສດຖະກດິ ຂອງອາຊຽນມຄີ ແື ນວໃດ?

ແຜນວາດຊ່ ວຍຈື ແຜນວາດສະແດງການພວົ ພນັ ກ່ ຽວກບັ ພາຫະນະການຜະລດິ ພາຫະນະການຜະລດິ ເປົາູູ້້ ໝາຍການອອກແຮງງານ ພາຫະນະການອອກແຮງງານ ສ່ ງິ ທາມະຊາດ ວດັ ຖຸດບິ ເຄ່ ອື ງມ,ື ເຄ່ ອື ງຈກັ ສ່ ງິ ເກບັ ມຽູ້ ນວດັ ຖຸ, ຄມົ ມະນະຄມົ

ແຜນວາດສະແດງແບບການຜະລດິ ແບບວທິ ກີ ານຜະລດິ ກາລງັ ການຜະລດິ ການພວົ ພນັ ການຜະລດິ ຄນົ ອອກແຮງງານ ພາຫະນະການຜະລດິ ກາມະສດິ ກ່ ຽວກບັ ພາ ກະນະການ ຖານະການຈດັ ຕງັູ້ ແລະ ການແບງປັນ ການຄຸມູ້ ຄອງການ ຜະລດິ ຜະລດິ ຜະລດິ ສງັ ຄມົ ຕະພນັ -ກາລງັ ແຮງງານຄວາມ ເປົາູ້ ໝາຍການ ພາຫະນະການອອກ -ກາມະສດິ ອກະ -ນາຍທນຶ ເປັນເຈາົູ້ ຊານຊິ ານານ ອອກແຮງງານ ແຮງງານ ຊນົ ມນັ ສະໝອງ -ມະຫາຊນົ ເປັນ -ເຄ່ ອື ງມ,ື ເຄ່ ອື ງຈກັ -ກາມະສດິ ເຈາົ ູ້ -ບ່ ສະເໝພີ າບ -ສ່ ງິ ເກບັ ມຽູ້ ນວດັ ຖຸ ສ່ ວນລວມ -ສະເໝພີ າບ -ສ່ ງິ ທາມະຊາດ ຄມົ ມະນາຄມົ -ວດັ ຖຸດບິ

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ບດົ ທີ 6 ປະເທດລາວ ແລະ ມນເຊອືູ້ ຂອງຄນົ ລາວ ເວລາ 2 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດມູ້ ນເຊອືູ້ ພລິ ະອາດຫານຂອງຊາດລາວ ແລະ ຄນົ ລາວ, ທດິ ທາງລວມ ແລະ ມາດຕະການສາູ້ ງຄວາມສາມກັ ຕີ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຮູ້ ແລະ ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ມນເຊອືູ້ ແລະ ປະເທດລາວເຮາົ , ຄວາມສາຄນັ ຂອງຄວາມສາມກັ ຄີ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1. ມນເຊອືູ້ ພລິ ະອາດຫານຂອງຊາດລາວ ແລະ ຄນົ ລາວມຄີ ແື ນວໃດ? - ອະທບິ າຍໄດມູ້ ນເຊອືູ້ ຂອງຄນົ ລາວ 2. ຄວາມສາມກັ ຄມີ ຄີ ວາມສາຄນັ ຄແື ນວໃດ? - ອະທບິ າຍໄດຄູ້ ວາມສາຄນັ ຂອງຄວາມສາມກັ ຄີ 3. ທດິ ທາງລວມ ແລະ ມາດຕະການສາູ້ ງຄວາມສາມກັ ຕມີ ຄີ ແື ນວໃດ? - ອະທບິ າຍໄດທູ້ ດິ ທາງ ແລະ ມາດຕະການສາູ້ ງຄວາມ ທກັ ສະ (Skill) ສາມກັ ຄີ - ນກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ປະເທດລາວ ແລະ ມນເຊອືູ້ ຂອງຄນົ ລາວ - ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດຄູ້ ວາມສາຄນັ ຂອງຄວາມສາມກັ ຄ,ີ ມນເຊອືູ້ ພລິ ອິ າດຫານຂອງຊາດລາວ ແລະ ຄນົ ລາວ ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) - ນກັ ຮຽນສາມາດໄຂແູ້ ຍກໄດມູ້ ນເຊອືູ້ ຂງຄນົ ລາວທາງດາູ້ ນສລີ ະປະ ແລະ ດາູ້ ນວດັ ທະນະທາ? ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ - ມນເຊອືູ້ ຂອງຄນົ ລາວ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) - ຄວາມສາຄນັ ຂອງຄວາມສາມກັ ຄີ ຄສງັ ເກດ: - ທດິ ທາງ ແລະ ມາດຕະການສາູ້ ງຄວາມສາມກັ ຄີ -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟັງ -ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ

-ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ -ການສອບເສງັ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ມນເຊອືຶູ້ ແມ່ ນຫຍງັ ? 2. ຊາດລາວມຕີ ນົູ້ ກາເນດີ ມາຈາກໃສ່ ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ 40 ນາທີ ) - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ລກັ ສະນະພນືູ້ ຖານແຫ່ ງຄວາມເປັນຊາດທ່ ມີ ຄີ ວາມເອກະລາດ ແລະ ມຄີ ວາມເອກະພາບຂອງອານາຈກັ ລາວລາູ້ ນຊາູ້ ງມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 2. ບນັ ດາມນເຊອືູ້ ອນັ ພລິ ະອາດຫານຂອງຊາດລາວ, ຄນົ ລາວ ມຫີ ຍງັ ແດ່ ?ອະທບິ າຍ 3. ເສມີ ຂະຫຍາຍມນເຊອືູ້ ຂອງຊາດລາວ, ຄນົ ລາວໄວໃູ້ ຫໝູ້ ນັູ້ ຄງົ ຕະຫອດໄປແມ່ ນເສມີ ຂະຫຍາຍມນເຊອື ດາູ້ ນໃດແດ່ ? 4. ທດິ ທາງລວມຂອງການສາູ້ ງຄວາມສາມກັ ຄບີ ນັ ດາເຜ່ າົ ມຄີ ແື ນວໃດ? 5. ມມີ າດຕະການຕນົູ້ ຕແນວໃດເພ່ ອື ເພ່ ມີ ທະວຄີ ວາມສາມກັ ຄລີ ະຫວ່ າງເຜ່ າົ ? -ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ 3. ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ (10 ນາທີ )

-ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ຄວາມສາມກັ ຕແີ ມ່ ນຫຍງັ ? 2. ຄວາມສາມກັ ຕມີ ຄີ ວາມສາຄນັ ແນວໃດ? -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ປະເທດລາວມປີ ະຫວດັ ຄວາມເປັນມາຄແື ນວໃດ? 2. ພວກເຮາົ ຈະເສມີ ຂະຫຍາຍມນເຊອືູ້ ອນັ ດງີ າມຂອງຊາດແນວໃດເພ່ ອື ໃຫຍນື ຍງົ ຕະຫອດໄປ?

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ບດົ ທີ 7 ການພວົ ພນັ ແລະ ການຮ່ ວມມສື າກນົ ຂອງ ສປປລາວ ເວລາ 4 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດລູ້ ກັ ສະນະທ່ ພີ ນົູ້ ເດ່ ນັ ແລະ ທ່ າອຽງ່ ລວມແຫ່ ງການພວົ ພນັ ຮ່ ວມມສື າກນົ ແລະ ສປປ ລາວ ໃນເວທສີ າກນົ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຮູ້ ແລະ ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ສະພາບການພວົ ພນັ ແລະ ການຮ່ ວມມສື າກນົ ຂອງ ປະເທດລາວ, ບນັ ດາຫກັ ການພນືູ້ ຖານ ແລະ ທດິ ທາງການພວົ ພນັ ຮ່ ວມມສື າກນົ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1. ລກັ ສະນະທ່ ພີ ນົູ້ ເດ່ ນັ ແລະ ທ່ າອ່ ຽງລວມແຫ່ ງການພວົ ພນັ ຮ່ ວມມສື າກນົ ມຄີ ແື ນວໃດ? - ອະທບິ າຍໄດມູ້ ນເຊອືູ້ ຂອງຄນົ ລາວ 2. ປະເທດລາວໃນເວທປີ ະຊາຄມົ ໂລກສະແດງອອກຄແື ນວໃດ?ໃນການພວົ ພນັ ສາກນົ ຕອູ້ ງຢຶດໝນັູ້ ຫກັ ການໃດແດ່ ? - ອະທບິ າຍໄດຄູ້ ວາມສາຄນັ ຂອງຄວາມສາມກັ ຄີ - ອະທບິ າຍໄດທູ້ ດິ ທາງ ແລະ ມາດຕະການສາູ້ ງຄວາມ ອະທບິ າຍ 3. ອງົ ການສະຫະປະຊາຊາດສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ເພ່ ອື ຫຍງັ ?ໃນການຈດັ ຕງັູ້ ເຄ່ ອື ນໄຫວແມ່ ນອງິ ໃສ່ ຫກັ ການໃດແດ່ ? ສາມກັ ຄີ 4. ອາຊຽນສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ເພ່ ອື ຫຍງັ ?ໃນການຈດັ ຕງັູ້ ເຄ່ ອື ນໄຫວແມ່ ນອງິ ໃສ່ ຫກັ ການໃດແດ່ ? ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) 5. ປະເທດລາວເຮາົ ມທີ ດິ ທາງໃນການພວົ ພນັ ຮ່ ວມມສື າກນົ ຄແື ນວໃດ?ເປັນຫຍງັ ຕອູ້ ງພວົ ພນັ ຮ່ ວມມກື ບັ ສາກນົ ? ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ ທກັ ສະ (Skill) - ມນເຊອືູ້ ຂອງຄນົ ລາວ - ນກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ກ່ ຽວກບັ ສະພາບການພວົ ພນັ ແລະ ການຮ່ ວມມສື າກນົ ຂອງ ປະເທດລາວ, ບນັ ດາ - ຄວາມສາຄນັ ຂອງຄວາມສາມກັ ຄີ ຫກັ ການພນືູ້ ຖານ ແລະ ທດິ ທາງການພວົ ພນັ ຮ່ ວມມສື າກນົ - ທດິ ທາງ ແລະ ມາດຕະການສາູ້ ງຄວາມສາມກັ ຄີ - ນກັ ຮຽນອະທບິ າຍໄດລູ້ ກັ ສະນະທ່ ພີ ນົູ້ ເດ່ ນັ ແລະ ທ່ າອຽ່ງລວມແຫ່ ງການພວົ ພນັ ຮ່ ວມມສື າກນົ ແລະ ສປປ ລາວ ໃນເວທີ ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) ສາກນົ -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟງັ ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) ຄສງັ ເກດ:

-ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ -ການສອບເສງັ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ປະເທດລາວມສີ າຍພວົ ພນັ ທາງດາູ້ ນການທດກບັ ປະເທດໃດແດ່ ? 2. ປະເທດລາວເປີດປະຕສ່ ໂລກພາຍນອກເພ່ ອື ພວົ ພນັ ຮ່ ວມມກື ບັ ປະເທດອ່ ນື ໆໃນໂລກໃນປີໃດ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ (2 ຊ່ ວົ ໂມງ) - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ລກັ ສະນະທ່ ພີ ນົູ້ ເດ່ ນັ ແລະ ທ່ າອ່ ຽງລວມແຫ່ ງການພວົ ພນັ ຮ່ ວມມສື າກນົ ມຄີ ແື ນວໃດ? 2. ປະເທດລາວໃນເວທປີ ະຊາຄມົ ໂລກສະແດງອອກຄແື ນວໃດ?ໃນການພວົ ພນັ ສາກນົ ຕອູ້ ງຢຶດໝນັູ້ ຫກັ ການໃດແດ່ ?ອະທບິ າຍ 3. ອງົ ການສະຫະປະຊາຊາດສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ເພ່ ອື ຫຍງັ ?ໃນການຈດັ ຕງັູ້ ເຄ່ ອື ນໄຫວແມ່ ນອງິ ໃສ່ ຫກັ ການໃດແດ່ ? 4. ອາຊຽນສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ເພ່ ອື ຫຍງັ ?ໃນການຈດັ ຕງັູ້ ເຄ່ ອື ນໄຫວແມ່ ນອງິ ໃສ່ ຫກັ ການໃດແດ່ ? 5. ປະເທດລາວເຮາົ ມທີ ດິ ທາງໃນການພວົ ພນັ ຮ່ ວມມສື າກນົ ຄແື ນວໃດ?ເປັນຫຍງັ ຕອູ້ ງພວົ ພນັ ຮ່ ວມມກື ບັ ສາກນົ ? 6. ທດິ ທາງໃນການຮ່ ວມມສື າກນົ ຂອງ ສປປ ລາວ ມຄີ ແື ນວໃດ? -ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ

-ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ 3. ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ (10 ນາທີ ) -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ອງົ ການສະຫະປະຊາຊາດສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ເພ່ ອື ຫຍງັ ? 2. ລາວເຊາົູ້ ເປັນສະມາຊກິ ຂອງອາຊຽນໃນວນັ ທເີ ດອື ນປີ? 3. ອາຊຽນສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ວນັ ທເີ ດອື ນປີໃດ ແລະ ເຄ່ ອື ນໄຫວບນົ ຫກັ ການໃດແດ່ ? -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ຄາຕອບ: 1. ນບັ ແຕ່ ສ.ປ.ຊ ໄດສູ້ າູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ໃນວນັ ທີ 24/10/1945 ສ.ປ.ຊ ໄດວູ້ າງຫກັ ການຂອງຕນົ ອອກຫກັ ການເຄ່ ອື ນໄຫວປະຕບິ ດັ ວຽກງານໃຫມູ້ ປີ ະສດິ ຕຜິ ນົ ຄ:ື - ຫກັ ການສະເຫມພີ າບທາງດາູ້ ນສດິ ຜນົ ປະໂຫຍດ. - ຫກັ ການຮບັ ປະກນັ ຜນື ແຜ່ ນດນິ ອນັ ຄບົ ຖວູ້ ນບ່ ລ່ ວງລຄວາມເປັນເອກະລາດອະທປິ ະໄຕຂອງປະເທດອ່ ນື - ຫກັ ການບ່ ແຊກແຊງເຂາົູ້ ວຽກງານພາຍໃນຂອງກນັ ແລະ ກນັ . - ຫກັ ການແກໄູ້ ຂຂຜູ້ ດິ ພາດໂດຍສນັ ຕວິ ທິ .ີ - ຫກັ ການດາລງົ ຄງົ ຕວົ ຢ່ ຮ່ ວມກນັ ແບບສະຫນດິ ສະຫນມົ . 2. ວນັ ທີ 23 ກລະກດົ ປີ 1997 3. ອາຊຽນຈະສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ເພ່ ອື ສ່ ງົ ເສມີ ຄວາມໝນັູ້ ຄງົ ຄວາມປອດໄພ ແລະ ການພດັ ທະນາຢ່ ໃນຊງົ ເຂດອາຊອີ າຄະເນ, ອາຊຽນສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ 8/8/1967 ທ່ ບີ າງກອກ ປະເທດໄທ. ໃນການເຄ່ ອື ນໄຫວຂອງອາຊຽນແມ່ ນອງີ ໃສ່ ຫກັ ການຄື - ຫກັ ການເຄາົ ລບົ ເອກະລາດ, ອະທປິ ະໄຕ, ຄວາມສະເຫມພີ າບ, ຜນື ແຜ່ ນດນິ ອນັ ຄບົ ໜາູ້ ຂອງກນັ ແລະຄວາມເປັນຊາດຂອງທຸກໆປະເທດ. - ສດິ ທຂິ ອງທຸກໆລດັ ທ່ ຈີ ະນາພາປະເທດຊາດຂອງຕນົ ໃຫມູ້ ອີ ດິ ສະຫະປາສະຈາກການແຊກແຊງຈາກພາຍນອກ ການໂຄ່ ນລມົູ້ ຫື ການຂ່ ມົ ຂ່ . - ບ່ ແຊກແຊງເຂາົູ້ ວຽກງານພາຍໃນຂອງກນັ ແລະ ກນັ . - ແກໄູ້ ຂຄວາມບ່ ລງົ ລອຍ ແລະ ຂຂູ້ ດັ ແຍ່ ງໂດຍສນັ ຕວິ ທິ .ີ - ບ່ ຂ່ ມົ ຂ່ ຫື ບ່ ໃຊກູ້ າລງັ ຮ່ ວມມກື ນັ ຢ່ າງມປີ ະສດິ ທຜິ ນົ . ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ເປັນຫຍງັ ປະເທດຈ່ ງຶ ພວົ ພນັ ຮ່ ວມມກື ບັ ບນັ ດາປະເທດຕ່ າງໃນໂລກ?

2. ອາຊຽນສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ເພ່ ອື ຫຍງັ ? 3. ປະເທດລາວລາວເປັນສະມາຊກິ ຂອງອງົ ການການຄາູ້ ໂລກໃນວນັ ທເີ ດອື ນປີໃດ?

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ບດົ ທີ 8 ຄວາມຮກູ້ ່ ຽວກບັ ພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວ ເວລາ 4 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດຕູ້ ນົູ້ ກາເນດີ ແລະ ມນເຊອືູ້ ຂອງພກັ ປະຊາຊນົ ປະຈວິ ດັ ລາວ, ລະບບົ ສາຍໄຍການຈດັ ຕງັູ້ ນາພາຂອງພກັ , ບນັ ດາຫກັ ການ ແລະ ທດິ ນາຂອງພກັ ແລະ ທດິ ທາງ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຕີ ນົູ້ ຕຂອງພກັ ໄລຍະໃໝ່ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຮູ້ ແລະ ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວມນເຊອືູ້ ຂອງພກັ ປປ ລາວ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1. ພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວແມ່ ນພກັ ແນວໃດ?ມຕີ ນົູ້ ກາເນດີ ມາຈາກໃສ່ ? - ອະທບິ າຍໄດຕູ້ ນົູ້ ກາເນດີ ແລະ ມນເຊອືູ້ ຂອງພກັ ປປ 2. ຜນົ ງານ ແລະ ມນເຊອືູ້ ຂອງ ພປປລາວມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 3. ພກັ ມລີ ະບບົ ສາຍໄຍການຈດັ ຕງັູ້ ນາພາຄແື ນວໃດ? ລາວ 4. ທດິ ທາງ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຕີ ນົູ້ ຕຂອງພກັ ໃນໄລຍະໃໝ່ ມຄີ ແື ນວໃດ? - ວເິ ຄາະໄດລູ້ ະບບົ ສາຍໄຍການຈດັ ຕງັູ້ ນາພາຂອງພກັ ທກັ ສະ (Skill) - ໄຈແູ້ ຍກໄດກູ້ ່ ຽວກບັ ບນັ ດາຫກັ ການ ແລະ ທດິ ນາ - ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດຕູ້ ນົູ້ ກາເນດີ ແລະ ມນເຊອືູ້ ຂອງພກັ ປະຊາຊນົ ປະຈວິ ດັ ລາວ, ລະບບົ ສາຍໄຍການຈດັ ຕງັູ້ ຂອງພກັ ແລະ ທດິ ທາງ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຕີ ນົູ້ ຕຂອງພກັ ນາພາຂອງພກັ , ບນັ ດາຫກັ ການ ແລະ ທດິ ນາຂອງພກັ ແລະ ທດິ ທາງ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຕີ ນົູ້ ຕຂອງພກັ ໄລຍະໃໝ່ ໄລຍະໃໝ່ - ນກັ ຮຽນຮູ້ ແລະ ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວມນເຊອືູ້ ຂອງພກັ ປປ ລາວ - ນກັ ຮຽນສາມາດນາມາໝນໃຊໃູ້ ນການປະຕບິ ດັ ວຽກງານຕາມແນວທາງຂອງພກັ ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ - ຕນົູ້ ກາເນດີ ແລະ ມນເຊອືູ້ ຂອງພກັ ປປ ລາວ - ລະບບົ ສາຍໄຍການຈດັ ຕງັູ້ ນາພາຂອງພກັ - ບນັ ດາຫກັ ການ ແລະ ທດິ ນາຂອງພກັ ແລະ ທດິ ທາງ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຕີ ນົູ້ ຕຂອງພກັ ໄລຍະໃໝ່

ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟັງ ຄສງັ ເກດ: -ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ -ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ -ການສອບເສງັ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (30 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວມຕີ ນົູ້ ກາເນດີ ມາຈາກພກັ ໃດ? ແລະ ສາູ້ ງຕງັູ້ ຂນຶູ້ ໃນວນັ ທເີ ດອື ນປີໃດ? 2. ພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວແມ່ ນພກັ ແນວໃດ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ (3 ຊ່ ວົ ໂມງ) - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວມປີ ະຫວດັ ການກາເນດີ ມາຄແື ນວໃດ? 2. ຜນົ ງານ ແລະ ມນເຊອືູ້ ຂອງພກັ ປະຊາຊນົ ປະຕວິ ດັ ລາວມຄີ ແື ນວໃດ? 3. ພກັ ມລີ ະບບົ ສາຍໄຍການຈດັ ຕງັູ້ ນາພາຄແື ນວໃດ? 4. ທດິ ທາງ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຕີ ນົູ້ ຕຂອງພກັ ໃນໄລຍະໃໝ່ ມຄີ ແື ນວໃດ?

5. ບນັ ດາຫກັ ການ ແລະ ທດິ ນາຂອງພກັ ມຫີ ຍງັ ແດ່ ? -ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ອານາດລດັ ປະກອບມຫີ ຍງັ ແດ່ ?ອະທບິ າຍ

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ບດົ ທີ 9 ລດັ ແລະ ກດົ ໝາຍ ເວລາ 4 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດອູ້ ງົ ປະກອບຂອງລດັ , ທາດແທຂູ້ ອງລດັ ລດັ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຄີ ຸນປະໂຫຍດຂອງລດັ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຮູ້ ແລະ ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ຕນົູ້ ກາເນດີ ຂອງລດັ ແລະ ກດົ ໝາຍ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1. ລດັ ແມ່ ນຫຍງັ ?ກາເນດີ ຂນຶູ້ ມາຄແື ນວໃດ? - ອະທບິ າຍໄດທູ້ າດແທຂູ້ ອງລດັ ແຫ່ ງ ສປປ ລາວ, ອງົ 2. ກດົ ໝາຍມຄີ ຸນປະໂຫຍດ, ໜາູ້ ທຄີ ແື ນວໃດ?ເປັນຫຍງັ ຕອູ້ ງມກີ ດົ ໝາຍ? 3. ທາດແທຂູ້ ອງລດັ ແຫ່ ງ ສປປ ລາວມຄີ ແື ນວໃດ?ມໜີ າູ້ ທ່ ຫີ ຍງັ ແດ່ ? ປະກອບຂອງລດັ - ຮູ້ ແລະ ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ຕນົູ້ ກາເນດີ ຂອງລດັ ແລະ ກດົ ໝາຍ ທກັ ສະ (Skill) - ໄຈແູ້ ຍກໄດທູ້ າດແທຂູ້ ອງລດັ ແຫ່ ງວ ສປປ ລາວ - ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດອູ້ ງົ ປະກອບຂອງລດັ , ໜາູ້ ທ່ ີ ແລະ ຄຸນປະໂຫຍດຂອງລດັ - ນກັ ຮຽນຮູ້ ແລະ ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ຄນົູ້ ກາເນດີ ຂອງລດັ ແລະ ກດົ ໝາຍແຫ່ ງ ສປປ ລາວ ແລະ ທາດແທຂູ້ ອງລດັ ແຫ່ ງ ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) ສປປ ລາວ ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ - ຕນົູ້ ກາເນດີ ຂອງລດັ ແລະ ກດົ ໝາຍ ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ - ທາດແທຂູ້ ອງລດັ ລດັ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຄີ ຸນປະໂຫຍດຂອງລດັ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) - ອງົ ປະກອບຂອງລດັ ຄສງັ ເກດ: -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟງັ -ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ

-ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ -ການສອບເສງັ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ກດົ ໝາຍແມ່ ນຫຍງັ ? 2. ລດັ ແມ່ ນຫຍງັ ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2. ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ (30 ນາທີ ) -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ອງົ ປະກອບຂອງລດັ ມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 2. ກດົ ໝາຍກາເນດີ ຂນຶູ້ ໃດແນວໃດ? 3. ກດົ ໝາຍມຄີ ຸນປະໂຫຍດຄແື ນວໃດ? 4. ກດົ ໝາຍມໜີ າູ້ ທ່ ຄີ ແື ນວໃດ? ຕອບ: 1. ລດັ ປະກອບດວູ້ ຍ 3 ປັດໄຈພນຶູ້ ຖານດ່ ງັ ນ:ີູ້ - ປັດໄຈຄນົ ເຊ່ ງິ ແມ່ ນປະຊາຊນົ ( ພນົ ລະເມອື ງ) - ປັດໄຈເທສະ ຫື ສະຖານທ່ ເີ ຊ່ ງິ ປະກອບດວູ້ ຍເຂດແດນທາງດນິ , ນາູ້ ແລະ ອາກາດ - ປັດໄຈສງັ ຄມົ ແລະ ກດົ ໝາຍ ເຊ່ ງິ ແມ່ ນອານາດການເມອື ງຂອງລດັ .

2. ການກາເນດີ ຂອງກດົ ໝາຍແມ່ ນຕດິ ພນັ ໂດຍກງົ ກບັ ການກາເນດີ ຂອງລດັ , ໝາຍຄວາມວ່ າ ລດັ ກາເນດີ ຂນຶູ້ , ກດົ ໝາຍກ່ ກາເນດີ ຂນຶູ້ ເຊ່ ງິ ເງ່ນື ໄຂອນັ ເປັນພນືູ້ ຖານຂອງມນັ ກ່ ແມ່ ນມາ ຈາກການແບ່ ງສງັ ຄມົ ອອກເປັນຊນົ ຊນັູ້ ທ່ ປີ ລະປັກກນັ ນນັູ້ ເອງ. ກດົ ໝາຍກາເນດີ ຂນຶູ້ ແລະ ມນັ ສ່ ອງແສງເຖງິ ທາດແທເູ້ ຈດຈານງົ ຂອງຊນົ ຊນັູ້ , ມນັ ຮບັ ໃຊຊູ້ ນົ ຊນັູ້ , ທ່ ານ ເລນນິ ຂຽນວ່ າ “ ກດົ ໝາຍ ແມ່ ນມາດຕະເກນການເມອື ງ, ແມ່ ນການເມອື ງ” ໝາຍຄວາມວ່ າ ກດົ ໝາຍມທີ າດແທຊູ້ ນົ ຊນັູ້ ຢ່ າງຈະແຈງູ້ , ກດົ ໝາຍຂອງລດັ ໃດກລວູ້ ນແຕ່ ແມ່ ນເຈດຈານງົ ຂອງຊນົ ຊນັູ້ ນນັູ້ ວາງອອກ. 3. ຄຸນປະໂຫຍດຂອງກດົ ໝາຍ ແມ່ ນຢ່ ບ່ ອນວ່ າ ມນັ ເປັນສ່ ງິ ດດັ ປັບສາຍພວົ ພັນຂອງສັງຄົມ, ໝາຍຄວາມວ່ າ ກດົ ໝາຍເປັນປັດໄຈໃນການວາງລະບຽບ ແລະ ຮັບປະກນັ ໃຫມູ້ ີ ການຈດັ ຕງັູ້ ປະຕບິ ດັ ຕວົ ຈງິ ເປັນຄວາມເປັນລະບຽບຮຽບຮອູ້ ຍຂອງສງັ ຄມົ ໂດຍເຈດຈານງົ ແລະ ຜນົ ປະໂຫຍດຂອງຊນົ ຊນັູ້ ຄອບຄອງ. ກດົ ໝາຍຮບັ ປະກນັ ການຂະຫຍາຍຕວົ ແລະ ການເຄ່ ອື ນໄຫວຂອງທງົ ໝດົ ສງັ ຄມົ ບນົ ພນືູ້ ຖານຂກູ້ ານດົ ຂອງກດົ ໝາຍ. 4. ກດົ ໝາຍອອກເປັນດ່ ງັ ນ:ີູ້ - ໜາູ້ ທ່ ສີ ະຖດິ ແມ່ ນການວາງຂກູ້ ານດົ ຕ່ ກບັ ສາຍພວົ ພນັ ສງັ ຄມົ ເຊ່ ງິ ສະແດງເປັນຂຍູ້ ່ ອຍໆຕ່ າງໆໃສ່ ບຸກຄນົ ຕອູ້ ງມພີ ນັ ທະ ຢັບຢັງູ້ ການເຄ່ ອື ນໄຫວ ທ່ ແີ ນ່ ນອນຂອງຕນົ ເຊ່ ນັ : ບ່ ລກັ .... - ໜາູ້ ທ່ ເີ ສມີ ຂະຫຍາຍ ແມ່ ນໜາູ້ ທ່ ໃີ ນການຊຸກຍສູ້ ່ ງົ ເສມີ ໃສ່ ບຸກຄນົ ຕອູ້ ງມພີ ນັ ທະເຄ່ ອື ນໄຫວຢ່ າງຕງັູ້ ໜາູ້ ບນັ ດາຂກູ້ ານດົ ຂອງກດົ ໝາຍ. -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ 2.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ (2 ຊ່ ວົ ໂມງ) - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ລດັ ແຫ່ ງ ສປປ ລາວແມ່ ນລດັ ແນວໃດ? ມໜີ າູ້ ທ່ ຫີ ຍງັ ແດ່ ? 2. ທາດແທຂູ້ ອງລດັ ປະຊາທປິ ະໄຕປະຊາຊນົ ລາວມຄີ ແື ນວໃດ? 3. ກດົ ໝາຍແຫ່ ງສ ປປ ລາວແມ່ ຫຍງັ ?ມທີ າດແທຄູ້ ແື ນວໃດ? -ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ

ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ພກັ ນາພາ ລດັ ຄຸມູ້ ຄອງ ປະຊາຊນົ ເປັນເຈາົູ້ ໝາຍຄວາມວ່ າແນວໃດ? 2. ຫກັ ການປົກຄອງຂອງພກັ ເຮາົ ແມ່ ນອງີ ໃສ່ ຫກັ ການອນັ ໃດ?

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ບດົ ທີ 10 ລດັ ຖະທາມະນນແຫ່ ງ ສ.ປ.ປ ລາວ ເວລາ 3 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ຄວາມໝາຍຂອງລດັ ຖະທາມະນນ, ສດິ ແລະ ພນັ ທະຂອງພນົ ລະເມອື ງລາວ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາກອະທບິ າຍໄດສູ້ ດິ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຂີ ອງລດັ ຖະທາມະນນ, ຫກັ ການຂອງລດັ ຖະທາມະນນ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1. ລດັ ຖະທາມະນນແມ່ ນຫຍງັ ? - ອະທບິ າຍໄດລູ້ ດັ ຖະທາມະນນ 2.ສດິ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຂີ ອງພນົ ລະເມອື ງລາວມຫີ ຍງັ ແດ່ ? - ກາໄດໜູ້ າູ້ ທ່ ຂີ ອງລດັ ຖະທາມະນນ 3. ຫກັ ການຂອງລດັ ຖະທາມະນນມຫີ ຍງັ ແດ່ ? - ວເິ ຄາະໄດພູ້ າລະບດົ ບາດຂອງລດັ ຖະທາມະນນ 4.ເນອືູ້ ໃນພນືູ້ ຖານຂອງລດັ ຖະທາມະນນມຫີ ຍງັ ແດ່ ? - ວເິ ຄາະຫກັ ການຂອງລດັ ຖະທາມະນນ ທກັ ສະ (Skill) ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) - ນກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ຄວາມໝາຍຂອງລດັ ຖະທາມະນນ, ສດິ ແລະ ພນັ ທະຂອງພນົ ລະເມອື ງລາວ - ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດສູ້ ດິ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຂີ ອງລດັ ຖະທາມະນນ, ຫກັ ການຂອງລດັ ຖະທາມະນນ ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ - ນກັ ຮຽນສາມາດນາມາໝນໃຊໃູ້ ນຊວີ ດິ ປະຈາວນັ - ລດັ ຖະທາມະນນ - ໜາູ້ ທ່ ຂີ ອງລດັ ຖະທາມະນນ ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ - ພາລະບດົ ບາດຂອງລດັ ຖະທາມະນນ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) - ຫກັ ການຂອງລດັ ຖະທາມະນນ -ຄສງັ ເກດ: ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟັງ

-ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ການສອບເສງັ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ກດົ ໝາຍແມ່ ນຫຍງັ ? 2. ລດັ ຖະທາມະນນແມ່ ນຫຍງັ ?ປະກາດໃຊວູ້ ນັ ທເີ ດອື ນປີໃດ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2.ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ ( 50 ນາທີ ) -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ທາດແທຂູ້ ອງລດັ ຖະທາມະນນມຄີ ແື ນວໃດ? 2. ລດັ ຖະທາມະນນມພີ າລະບດົ ບາດຄແື ນວໃດ? 3. ໜາູ້ ທ່ ຂີ ອງລດັ ຖະທາມະນນມຫີ ຍງັ ແດ່ ?ອະທບິ າຍ 4. ຫກັ ການຂອງລດັ ຖະທາມະນນມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 5. ຫກັ ການລວມສນປະຊາທປິ ະໄຕແມ່ ນຫກັ ການແນວໃດ? -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ດ່ ງັ ນ:ີູ້ ຕອບ 1: ທາດແທຂູ້ ອງລດັ ຖະທາມະນນແມ່ ນທາດແທຂູ້ ອງຊນົ ຊນັູ້ ຂອງມນັ , ມນັ ສ່ ອງແສງເຖງິ ເຈດຈາຂອງຊນົ ຊນັູ້ ປົກຄອງ, ປົກປອູ້ ງສດິ ຜນົ ປະໂຫຍດຂອງຊນົ ຊນັູ້ ປົກຄອງໃນສງັ ຄມົ .

ຕອບ2: ລດັ ຖະທາມະນນແຫ່ ງ ສປປລາວ ມພີ າລະບດົ ບາດປົກປັກຮກັ ສາ ແລະ ກ່ ສາູ້ ງປະເທດຊາດເວາົູ້ ລວມ, ປົກປັກຮກັ ສາລະບອບປະຊາທປິ ະໄຕປະຊາຊນົ ແລະ ໝາກຜນົ ຂອງການ ປະຕວິ ດັ , ປົກປັກຮກັ ສາໃຫມູ້ ສີ ະຖຽນລະພາບທາງດາູ້ ນການເມອື ງທງັ ມພີ າລະໜາູ້ ທ່ ກີ ່ ສາູ້ ງພນຶູ້ ຖານເສດຖະກດິ ໃໝ່ , ວດັ ທະນາທາອນັ ດງີ າມ ແລະ ສາູ້ ງຄນົ ຮຸ ນູ້ ໃໝ່ ເປັນພນົ ລະເມອື ງດີ ຂອງຊາດ. ຕອບ3: ລດັ ຖະທາມະນນມີ 3 ໜາູ້ ທ່ ໃີ ຫຍ່ ຄ:ື ກ. ໜາູ້ ທ່ ທີ າງດາູ້ ນການເມອື ງ ແມ່ ນການດົ ລະບອບການເມອື ງ, ເສກຖະກດິ , ສງັ ຄມົ , ທາດແທຊູ້ ນົ ຊນັູ້ ຂອງລດັ ແລະ ຕ່ າງປະເທດ, ສດິ ແລະ ພນັ ທະພນືູ້ ຖານຂອງພນົ ລະເມອື ງລາວ, ຫກັ ການຈດັ ຕງັູ້ ແລະ ການເຄ່ ອື ນໄຫວຂອງກງົ ຈກັ ລດັ . ຂ. ໜາູ້ ທ່ ທີ າງດາູ້ ນກດົ ໝາຍ ແມ່ ນກດົ ໝາຍພນືູ້ ຖານແມ່ ນໃຈກາງຂອງລະບບົ ກດົ ໝາຍ, ທງັ ແມ່ ນຍຸດທະສາດທາງດາູ້ ນກດົ ໝາຍຂອງ ສ ປ ປ ລາວ. ຄ. ໜາູ້ ທ່ ທີ າງດາູ້ ນແນວຄດິ ລດັ ຖະທາມະນນມກີ ານກະທບົ ໃສ່ ແນວຄດິ ຕ່ ສງັ ຄມົ , ສກຶ ສາອບົ ຮມົ ປະຊາຊນົ ໃຫມູ້ ນີ າູ້ ໃຈຮກັ ຊາດ, ຮກັ ລະບອບປະຊາທປິ ະໄຕປະຊາຊນົ , ເຊດີ ຊສະຕເິ ປັນເຈາົູ້ ຂອງປະເທດ ຊາດ, ສະຕເິ ຄາົ ລບົ ກດົ ໝາຍ. ຕອບ4: ລດັ ຖະທາມະນນແຫ່ ງ ສປປລາວ ໄດກູ້ ່ ສາູ້ ງຂນຶູ້ ບນົ ພນືູ້ ຖານຫກັ ການດ່ ງັ ນ:ີູ້ - ລກັ ການອານາດເປັນຂອງປະຊາຊນົ - ຫກັ ການນາພາຂອງພກັ - ຫກັ ການອານາດເອກະພາບ - ຫກັ ການລວມສນປະຊາທປິ ະໄຕ - ຫກັ ການເສລພີ າບ ແລະ ປະຊາທປິ ະໄຕຂອງພນົ ລະເມອື ງ ຕອບ5: ຫກັ ການອານາດເອກະພາບແມ່ ນໄດຕູ້ ດິ ພນັ ຢ່ າງສະໜດິ ແໜນູ້ ກບັ ຫກັ ການລວມສນປະຊາທປິ ະໄຕ ມາດຕາ 5 ຂອງລດັ ຖະທາມະນນໄດກູ້ ານດົ ໄວວູ້ ່ າ: ສະພາແຫ່ ງຊາດ ແ ລະ ທຸກອງົ ການຈດັ ຕງັູ້ ລດັ ໄດຮູ້ ບັ ການລວມສນປະຊາທປິ ະໄຕບນົ ພນືູ້ ຖານການນາພາຢ່ າງລວມສນ. ອງົ ການລດັ ຂນັູ້ ເທ່ ງິ ກວດກາການເຄ່ ອື ນໄຫວຂນັູ້ ລ່ ຸມ, ອງົ ການກວດກາຂນັູ້ ລ່ ຸມລາຍງານ ການເຄ່ ອື ນໄຫວຂອງຕນົ ຕ່ ອງົ ການລດັ ຂນັູ້ ເທ່ ງິ . 2.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ (1 ຊ່ ວົ ໂມງ) - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ເນອືູ້ ໃນຂອງລດັ ຖະທາມະນນປະກອບມຫີ ຍງັ ແດ່ ?ອະທບິ າຍ

2. ສດິ ແລະ ພນັ ທະຂອງພນົ ລະເມອື ງລາວມຄີ ແື ນວໃດ? -ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ຫກັ ການອານາດເອກະພາບແມ່ ນຫກັ ການແນວໃດ? 2. ຫກັ ການນາພາຂອງພກັ ແມ່ ນຫກັ ການແນວໃດ?

ບດົ ສອນ (Understanding by Design) ວຊິ າ: ການເມອື ງ ບດົ ທີ 11 ກດົ ໝາຍອາຍາ ແລະ ກດົ ໝາຍແພ່ ງ ເວລາ 3 ຊ່ ວົ ໂມງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 1 : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ (Desired Results) ເປົາູ້ ໝາຍ: (Goal) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ຄວາມໝາຍຂອງກດົ ໝາຍອາຍາ, ກດົ ໝາຍແພງ, ເປົາູ້ ໝາຍຂອງກດົ ໝາຍແພ່ ງ, ເນອືູ້ ໃນຂອງສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງ - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາກອະທບິ າຍໄດບູ້ ດົ ບາດ, ເນອືູ້ ໃນ ແລະ ຫກັ ການຂອງກດົ ໝາຍອາຍາ, ການກະທາຜດິ ທາງອາຍາ, ສາເຫດທ່ ພີ າໃຫພູ້ ນົູ້ ຄວາມຮບັ ຜດິ ຊອບທາງອາຍາ, ສາຍ ພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ(Question) ນກັ ຮຽນຈະເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ : 1. ລດັ ຖະທາມະນນແມ່ ນຫຍງັ ? - ອະທິບາຍໄດບູ້ ົດບາດ, ເນອືູ້ ໃນ, ຫັກການຂອງກົດ 2.ສດິ ແລະ ໜາູ້ ທ່ ຂີ ອງພນົ ລະເມອື ງລາວມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 3. ຫກັ ການຂອງລດັ ຖະທາມະນນມຫີ ຍງັ ແດ່ ? ໝາຍອາຍາ 4.ເນອືູ້ ໃນພນືູ້ ຖານຂອງລດັ ຖະທາມະນນມຫີ ຍງັ ແດ່ ? - ໄຈແູ້ ຍກໄດກູ້ ານປະທາຜດິ ທາງແພ່ ງ ແລະ ທາງອາຍາ ທກັ ສະ (Skill) - ນກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈກ່ ຽວກບັ ຄວາມໝາຍຂອງກດົ ໝາຍອາຍາ, ກດົ ໝາຍແພງ, ເປົາູ້ ໝາຍຂອງກດົ ໝາຍແພ່ ງ, ໄດ ູ້ ເນອືູ້ ໃນຂອງສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງ - ອະທິບາຍໄດເູ້ ປົູ້າໝາຍຂອງກດົ ໝາຍແພ່ ງ, ເນອືູ້ ໃນ - ນກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍໄດບູ້ ດົ ບາດ, ເນອືູ້ ໃນ ແລະ ຫກັ ການຂອງກດົ ໝາຍອາຍາ, ການກະທາຜດິ ທາງອາຍາ, ສາເຫດທ່ ພີ າໃຫພູ້ ນົູ້ ຄວາມຮບັ ຜດິ ຊອບທາງອາຍາ, ສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງ ສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງ - ວິເຄາະໄດສູ້ າເຫດທ່ ີພາໃຫພູ້ ົນູ້ ຄວາມຮັບຜິດຊອບ ທາງອາຍາ ແລະ ສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງ ຄວາມຮ(ູ້ Knowledge) ນກັ ຮຽນຈະຮ:ູ້ - ຄວາມໝາຍຂອງກດົ ໝາຍອາຍາ ແລະ ກດົ ໝາຍແພ່ ງ - ເປົາູ້ ໝາຍຂອງກດົ ໝາຍອາຍາ

- ຫກັ ການຂອງກດົ ໝາຍອາຍາ - ນກັ ຮຽນສາມາດນາມາໝນໃຊໃູ້ ນຊວີ ດິ ປະຈາວນັ - ເນອືູ້ ໃນສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງ - ການກະທາຜດິ ທາງອາຍາ ແລະ ທາງແພ່ ງ ຂນັູ້ ຕອນທີ 2: ຫກັ ຖານທ່ ໃີ ຊປູ້ ະເມນີ ຫກັ ຖານອ່ ນື ໆ (Other Evidence) ໜາູ້ ວຽກທ່ ຕີ ອູ້ ງປະຕບິ ດັ (Task) -ຄສງັ ເກດ: -ການມສີ ່ ວນຮ່ ວມຂອງນກັ ຮຽນຈາກການຕອບຄາຖາມ -ຄບນັ ຍາຍເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຟັງ -ການຖາມຄາຖາມທ່ ບີ ່ ເຂາົູ້ ໃຈ -ສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ການຕອບຄາຖາມທ່ ຄີ ຖາມ -ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ -ການສນົ ທະນາເປັນກ່ ຸມ -ຕ່ າງໜາູ້ ກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຜນົ ການສນົ ທະນາກ່ ຸມ -ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ -ໃຫເູ້ ວລານກັ ຮຽນໝດົ ຫອູ້ ງຖາມຄນື ສ່ ງິ ທ່ ຍີ ງັ ບ່ ທນັ ແຈງູ້ -ການສອບເສງັ -ທດົ ສອບຄວາມຮູ້ -ມອບວຽກງບາູ້ ນ ຂນັູ້ ຕອນທີ 3:ແຜນການຮຽນ ກດິ ຈະກາການຮຽນ: 1. ລະດມົ ສະໝອງ (20 ນາທ)ີ - ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຕອບ 1. ກດົ ໝາຍແພ່ ງແມ່ ນຫຍງັ ? 2. ກດົ ໝາຍອາຍາແມ່ ນຫຍງັ ? - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະມກັ ຕອບ - ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບ 2.ສນົ ທະນາຖາມ-ຕອບ ( 1 ນາທີ ) -ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນອ່ ານເນອືູ້ ໃນບດົ ຮຽນຈາກປືມູ້ ແບບຮຽນ -ຄຕງັູ້ ຄາຖາມໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສະໝກັ 1. ບດົ ບາດຂອງກດົ ໝາຍອາຍາມຄີ ແື ນວໃດ?

2. ເນອືູ້ ໃນຂອງກດົ ໝາຍອາຍາມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 3. ໜາູ້ ທ່ ຂີ ອງກດົ ໝາຍອາຍາມຄີ ແື ນວໃດ? 4. ຈດຸ ພດິ ສກຂອງສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງມຄີ ແື ນວໃດ? -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ດ່ ງັ ນ:ີູ້ ຕອບ 1: ກດົ ໝາຍອາຍາກ່ ເປັນກດົ ໝາຍໜ່ ງຶ ທ່ ມີ ຄີ ວາມສາຄນັ ມບີ ດົ ບາດປົກປູ້ອງລະບອບການເມອື ງ, ເສດຖະກດິ -ສງັ ຄມົ , ກາມະສດິ ຂອງລດັ , ລວມໝ່ ແລະ ບຸກຄນົ , ຊວີ ດິ ສຸຂະພາບ ແລະ ເສລພີ າບຂອງພນົ ລະເມອື ງ, ວ່ າງໂທດໃສ່ ຜກູ້ ະຜດິ , ສກຶ ສາອບົ ຮມົ ພນົ ລະເມອື ງທຸກຄນົ ໃຫປູ້ ະຕບິ ດັ ກດົ ໝາຍ. ຕອບ2: ເນອືູ້ ໃນພນືູ້ ຖານຂອງກດົ ໝາຍອາຍາແມ່ ນສ່ ອງແສງເຖິງເຈດຈານງົ ຂອງຊນົ ຊນັູ້ ປົກຄອງ ແລະ ການການດົ ເຫດ ແລະ ສະຖານຂອງການປະພດຶ ຖວື ່ າເປັນການກະທາຜດິ ທາງອາ ຍາ,ພອູ້ ມທງັ ການດົ ຄວາມຮບັ ຜດິ ຊອບ ແລະ ວທິ ກີ ານລງົ ໂທດໃສ່ ສະຖານະການຂອງການກະທາຜດິ ເພ່ ອື ປົກປອູ້ ງ ແລະ ຄຸມູ້ ຄອງສງັ ຄມົ . ຕອບ3: ກດົ ໝາຍອາຍາ ມພີ າລະບດົ ບາດປົກປັກຮກັ ສາລະບອບການເມອື ງ, ເສດຖະກດິ ແລະ ສງັ ຄມົ ຂອງສາທາລະນະລດັ ປະຊາທປິ ະໄຕ ປະຊາຊນົ ລາວ, ກາມະສດິ ຂອງລດັ ແລະ ລວມໝ່ , ບຸກຄນົ ສດິ ແລະ ຜນົ ປະໂຫຍດອນັ ຊອບທາຂອງພນົ ລະເມອື ງ ຄວາມເປັຮລະບຽບຮຽບຮອູ້ ຍຂອງສງັ ຄມົ ແລະ ຄວາມສະຫງບົ ສຸກຂອງບາູ້ ນ. ຕາູ້ ນ ແລະ ສະກດັ ກນັູ້ ການກະທາ ຜດິ ແລະ ສກຶ ສາອບົ ຮມົ ໃຫພູ້ ນົ ລະເມອື ງຕ່ ນື ຕວົ ເຄາົ ລບົ ກດົ ໝາຍ. ຕອບ4: ຈດຸ ພເິ ສດຂອງສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງມດີ ່ ງັ ນ:ີູ້ ເຈາົູ້ ກາຂອງສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງ ແມ່ ນບຸກຄນົ ທ່ ແີ ຍກຕວົ ອອກຈາກກນັ ທາງດາູ້ ນຊບັ ສມົ ບດັ ແລະ ການຈດັ ຕງັູ້ . - ຖານະທາງກດົ ໝາຍ ຜເູ້ ຂາົູ້ ຮ່ ວມທາງແພ່ ງມສີ າຍພວົ ພນັ ສະເໝພີ າບກນັ , ຜເູ້ ຂາົູ້ ຮ່ ວມບ່ ຂນຶູ້ ເຊ່ ງິ ກນັ ແລະ ກນັ ທາງດາູ້ ນການບລຫິ ານ. - ມາດຕະການທ່ ມີ ລີ ກັ ສະນະຊບັ ສມົ ບດັ ສ່ ວນຫາຍຖກື ນາໃຊເູ້ ຂາົູ້ ໃນການຄາູ້ ປະກນັ (ທາງດາູ້ ນກດົ ໝາຍ) ການປະຕບິ ດັ ແລະ ພນັ ທະຂອງເຈາົູ້ ກາໃຫເູ້ ປັນຈງິ . ຈາກສ່ ງິ ທ່ ກີ ່ າວມາຂາູ້ ງເທ່ ງິ ນຈີູ້ ່ ງຶ ເວາົູ້ ວ່ າ ສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງແມ່ ນສາຍພວົ ພນັ ສງັ ຄມົ , ເຊ່ ງິ ຜເູ້ ຂາົູ້ ຮ່ ວມທາງນແີູ້ ຍກຕວົ ອອກຈາກກນັ ທາງດາູ້ ນຊບັ ສມົ ບດັ ແລະ ການຈດັ ຕງັູ້ , ເປັນຜູ້ ມສີ ດິ ແລະ ພນັ ທະທາງແພງສະເໝີພາບທາງດາູ້ ນກດົ ໝາຍເຊ່ ງິ ປະຕິບດັ ສດິ ແລະ ພນັ ທະດ່ ງັ ກ່ າວຖກື ຮບັ ປະກນັ ໂດຍຄວາມສາມາດໃນການນາໃຊມູ້ າດຕະການບັງຄບັ ຂອງລັດທ່ ມີ ີ ລກັ ສະນະຊບັ ສມົ ບດັ ຕ່ ຜລູ້ ະເມດີ . 2.ນກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າເປັນກ່ ຸມ ( 1 ຊ່ ວົ ໂມງ 40 ນາທ)ີ - ຄແບ່ ງນກັ ຮຽນເປັນກ່ ຸມຕາມຄວາມເໝາະສມົ - ຄໃຫນູ້ ກັ ຮຽນຄນົູ້ ຄວູ້ າຕາມບດົ ຮຽນດ່ ງັ ນ:ີູ້ 1. ບກັ ດາຫກັ ການຂອງກດົ ໝາຍອາຍາມຫີ ຍງັ ແດ່ ?ອະທບິ າຍ 2. ການກະທາຜດິ ທາງອາຍາແມ່ ນຫຍງັ ?ມອີ ງົ ປະກອບຄອື ນວໃດ? 3. ສາເຫດທ່ ພີ າໃຫໃູ້ ຫພູ້ ນົູ້ ຈາກຈາກຄວາມຮບັ ຜດິ ຊອບທາງອາຍາມຫີ ຍງັ ແດ່ ? 4. ໂທດແມ່ ນຫຍງັ ?ມປີ ະເພດໃດແດ່ ?ອະທບິ າຍ ສະຖານະການກະທາຜດິ ມຫີ ຍງັ ?

5. ເປົາູ້ ໝາຍດດັ ປັບຂອງກດົ ໝາຍແພ່ ງມຄີ ແື ນວໃດ? 6. ເຈາົູ້ ກາຂອງສາຍພວົ ພນັ ທາງແພ່ ງແມ່ ນບຸກຄນົ ແນວໃດ? -ຄໃຫຕູ້ ່ າງໜາູ້ ແຕ່ ລະກ່ ຸມຂນຶູ້ ມາລາຍງານຢ່ ກະດ່ ານ -ຄຍອູ້ ງຍນກັ ຮຽນ ແລະ ຈດັ ປະເພດໃຫນູ້ ກັ ຮຽນແຕ່ ລະກ່ ຸມ -ຄ ແລະ ນກັ ຮຽນຮ່ ວມກນັ ສະຫຸບຕາມປືມູ້ ແບບຮຽນ ຄາຖາມຄນົູ້ ຄວູ້ າ 1. ສາຍພວົ ພນັ ທ່ ມີ ລີ ກັ ສະນະຊບັ ສມົ ບດັ ແລະ ສາຍພວົ ພນັ ສ່ ວນຕວົ ທ່ ບີ ່ ມລີ ກັ ສະນະຊບັ ສມົ ບດັ ໝາຍຄວາມວ່ າແນວໃດ?

ບດົ ສອນແບບ (Understanding By Design ) ວຊິ າ ການເມອື ງ ເວລາ 4 ຊ່ ວົ ໂມງ ບດົ ທີ 12 ກດົ ໝາຍການສກຶ ສາ ແລະ ວໄິ ສທດັ , ຍຸດທະສາດ ແລະ ແຜນການພດັ ທະນາການສກຶ ສາ 2016-2020 ຂນັູ້ ຕອນທ1ີ : ຜນົ ໄດຮູ້ ບັ ທ່ ຕີ ອູ້ ງການ ເປົາູ້ ໝາຍ(Goal - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດອະທບິ າຍ, ສາມາດຈໄື ດກູ້ ດົ ໝາຍການສກຶ ສາ ແລະ ມະຕຂິ ອງກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ແລະ ວໄິ ສທດັ ປີ 2030 ແລະ ຍຸດທະສາດ ປີ 2025, ຈດຸ ປະສ່ ງົ ຂອງກດົ ໝາຍການສກຶ ສາ, ນະໂບາຍຂອງການສກຶ ສາຂອງພກັ - ລດັ ສປປ ລາວ, ບດົ ບາດຂອງການສກຶ ສາ ແລະ ແຜນພດັ ທະນາເສດຖະກດິ - ສງັ ຄມົ 5 ປີ ຄງັູ້ ທີ VIII (ປີ 2016-2020) ແລະ ແຜນພດັ ທະນາການສກຶ ສາ ແລະ ກລິ າ 5 ປີ ຄງັູ້ ທີ VIII (ປີ 2016-2020) - ເພ່ ອື ໃຫນູ້ ກັ ຮຽນສາມາດໄຈແູ້ ຍກແຕ່ ລະເນອືູ້ ໃນມະຕຂິ ອງກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄງັູ້ ທີ 10 ຂອງພກັ ໄດູ້ ຄວາມເຂາົູ້ ໃຈ (Understanding) ຄາຖາມທ່ ຈີ າເປັນ (Question) ນກັ ຮຽນເຂາົູ້ ໃຈ: 1. ກດົ ໝາຍການສກຶ ສາແມ່ ນຫຍງັ ? - ອະທບິ າຍໄດຈູ້ ດຸ ປະສ່ ງົ ຂອງການສກຶ ສາ, ບດົ ບາດຂອງການສກຶ ສາ 2. ຈດຸ ປະສ່ ງົ ຂອງກດົ ໝາຍການສກຶ ສາແມ່ ນເພ່ ອື ຫຍງັ ? ແລະ ຄວາມສາຄນັ ຂອງການສກຶ ສາ 3. ວໄິ ສທດັ ປີ 2030 ແລະ ຍຸດທະສາດ ປີ 2025ມຄີ ແື ນວໃດ? - ອະທບິ າຍວໄິ ສທດັ ປີ 2030 ແລະ ຍຸດທະສາດ ປີ 2025, ແຜນ 4. ຍຸດທະສາດພດັ ທະນາເສດຖະກດິ - ສງັ ຄມົ ໄລຍະ 2016-2025ມຄີ ແື ນວໃດ? ພດັ ທະນາເສດຖະກດິ - ສງັ ຄມົ 5 ປີ ຄງັູ້ ທີ VIII (ປີ 2016- 5. ແຜນພດັ ທະນາເສດຖະກດິ - ສງັ ຄມົ 5 ປີ ຄງັູ້ ທີ VIII (ປີ 2016-2020)ມຄີ ແື ນວໃດ? 2020) - ວເິ ຄາະໄດແູ້ ຜນພດັ ທະນາເສດຖະກດິ - ສງັ ຄມົ 5 ປີ ຄງັູ້ ທີ VIII (ປີ 2016-2020) ຄວາມຮູ້ (Knowledge) ທກັ ສະ (Skill) ນກັ ຮຽນຈະມຄີ ວາມຮ:ູ້ - ນກັ ຮຽນສາມາດຮູ້ - ເຂາົູ້ ໃຈກດົ ໝາຍການສກຶ ສາ ແລະ ວໄິ ສທດັ , ຍຸດທະທະສາດ ແລະ ແຜນການ ພດັ ທະນາການສກຶ ສາ