ເອກະສານບັນຍາຍພາສາລາວນໍາໃຊ້ອະນຸບານປີ1ພາກ2ສົກ2021-2022

ສະເໜີໂດຍ ປທ ຫາຼ້ ແສງແກວ້ ພນັ ລະພາ ປທ ຫ້າຼ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ 1

ບົດທີ1 ຄວາມຮູ້ພ້ນື ຖານກຽ່ ວກັບພາສາ 1. ຄວາມໝາຍ ແລະ ຄວາມສາໍ ຄນັ ຂອງພາສາ  ພາສາແມນ່ ຫຍັງ? ພາສາ ແມນ່ ພາຫະນະສໍາລັບແລກປຽ່ ນຄົບຄ້າອາລມົ ຈດິ ຢໃ່ ນ ສງັ ຄົມ ແມ່ນຜະລດິ ຕະພນັ ຂອງສງັ ຄມົ ແລະ ສງັ ຄມົ ເປັນຜ້ກາໍ ນົດໃຊ້, ຜາ່ ນການດາໍ ລົງຊີວດິ ຕວົ ຈິງໃນການເຄອ່ື ນໄຫວ ແລະ ອອກແຮງງານຂອງ ຄົນເຮົາຈືິ່ງພາໃຫ້ເກີດມພີ າສາເປນັ ຂັນຼ້ ໆມາເຊິື່ງນັບແຕນ່ ້ອຍຫາໃຫຍ່. ສະນນ້ຼັ , ພາສາ ແມ່ນພາຫະນະສໍາລບັ ແລກປຽ່ ນຄບົ ຄາ້ ແນວ ຄິດ ແລະ ອາລົມຈິດລະຫວາ່ ງຄົນກັບຄນົ ໃນສງັ ຄົມ. ປທ ຫຼາ້ ແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 2

 ພາສາມີ ຄວາມສໍ າຄັ ນແນວໃດ ພາສາລາວເຮົາມີບົດບາດສໍາຄັນບໍ່ືໜ້ອຍ ຕໍື່ກັບຊາວ ລາວ. ຄວາມສໍາຄັນຍງັ ບໍື່ພຽງແຕເ່ ທື່ົານັຼ້ນ; ໃນໂຕມັນ, ພາສາລາວເຮາົ ພັດ ຍງັ ແມນ່ ປັດໄຈສໍາຄັນອັນໜ່ງື ທ່ຜືີ ກສ້າງຄວາມເປນັ ເຜາ່ົື ລາວ, ເປັນ ສນັ ຍະລັກເອກະລກັ ອນັ ໜ່ືງຂອງເຜ່ືົາ, ຊາວບຮານ ເຄຍີ ໄດ້ກ່າວ ສນັ ລະເສີນຄວາມສາໍ ຄັນຕ່ບໍື ນັ ຫານີຼວ້ ່າ: \" ພາສາບອກຊາດ ມາລະຍາດບອກຕະກນຸ \" ພາສາລາວແມນ່ ມໍລະດກົ ລວມຂອງຊາວ ລາວ ໃນວງົ ຕະກນຸ ຂອງເຜືາ່ົ ລາວ ແລະ ກໍແມນ່ ມລໍ ະດກົ ສະເພາະ ຂອງລາວ ໃນຄະນະຍາດມະນຸດຊາດແຫ່ງໂລກ. ສັງລວມຄວາມສໍາຄັນຂອງພາສາໄດ້ໃນ 2 ດ້ານດັງ່ື ນີຼ້: ປທ ຫຼ້າແສງແກວ້ ພັນລະພາ 3

 ສາມາດສງັ ລວມຄວາມສໍາຄນັ ຂອງພາສາໄດໃູ້ ນ 2 ດ້ານດ່ັງນີ້ື: ກ. ພາສາແມ່ນສ່ັສໍາພນັ ລະດບັ ໜ່ງັ ຂອງມະນຸດ ຂ. ຄວາມສາໍ ພນັ ຂອງພາສາເວ້ົາື ແລະ ພາສາຂຽນ ປທ ຫ້ຼາແສງແກວ້ ພັນລະພາ 4

2. ການກໍາເນດີ ແລະ ການຂະຫຍາຍຕວົ ຂອງພາສາ 2.1 ການກໍາເນດີ ຂອງພາສາ  ພາສາກໍາເນດີ ມາຈາກໃສ? ພາສາເກີດຈາກການອອກແຮງງານ, ການອອກແຮງງານ ເປັນເງື່ອນໄຂຕົ້ຼນຕໍ ທີື່ພາໃຫ້ກໍາເນີດພາສາ ຜ່ານການອອກແຮງງານ ເປນັ ເວລາດນົ ນານ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ສະລລິ ະຕາ່ ງໆຂອງທະນຄີ ົນ ຄ່ອຍໆ ປ່ຽນເປັນສະລີລະສາດຂອງຄົນຢ່າງສົມບນ. ອິນຊີທັງ 5 ກໍ ຂະຫຍາຍຕົວ, ແສງຕາກໍສາມາດເບິ່ືງເຫັນ ໄດ້ໄກກວ່າເກົ່ືາ, ໄດ້ສໍາ ຜດັ ກບັ ໂລກອອ້ ມຂາ້ ງກວ້າງອອກ, ອອກປອງກໍນັບມ້ຼຂະຫຍາຍຕົວ , ຈິນຕະນາການນາມມະທໍາກໍປະກົດມີ, ສິ່ືງທັງໝົດເຫົື່ານີຼ້ເປັນຫັກ ຖານຢງ້ຼັ ຢນວ່າຄົນເຮົາໄດ້ແຍກຕົວ ອອກຈາກໂລກແຫ່ງຄວາມເປັນ ສດັ ແລ້ວເຕາົ້ຼ ໂຮມເປນັ ສງັ ຄົມ ແລະ ໃຊ້ພາສາເປນັ ສກ່ື າງສາໍ ລບັ ການ ພົວພນັ ເຊ່ງືິ ກນັ ແລະ ກັນ. ປທ ຫາຼ້ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ 5

2.2 ການຂະຫຍາຍຕົວຂອງພາສາ ການຂະຫຍາຍຕົວຂອງພາສາແມນ່ ມາຈາກ 2 ສາເຫດຄ: ດ້ານ ສງັ ຄົມ ແລະ ໃນຕວົ ຂອງພາສາເອງ. ສາເຫດດາ້ ນສັງຄມົ ການພວົ ພນັ ລະຫວາ່ ງສັງຄມົ ໄດຊ້ ຸກຍໃ້ ຫພ້ າສາຂະຫຍາຍຕົວການ ພວົ ພັນລະຫວາ່ ງ ສງັ ຄມົ ແມ່ນກວ້າງຂວາງທີ່ືສຸດ, ເປັນເງ່ືອນໄຂເຮັດໃຫ້ ພາສາຂະຫຍາຍຕົວ, ໃນປັດຈຸບັນວິທະຍາສາດກ່ຽວກັບໂລກມີ ລັກສະນະສາກົນ ແລະ ຜົນສໍາເລັດທາງວິທະຍາສາດກໍມີລັກສະນະ ສາກົນ. ໝາຍຄວາມວ່າ ມີການປ່ຽນແປງທາງເຕັກໂລຊີ, ວັດທະນະທໍາ ລະຫວ່າງຊາດ ແລະ ມີປາກົດການຮັບເອົາເຄົ້ຼາສັບຈາກພາສາອ່ືນທີື່ຈໍາ ເປນັ ເຂຼາ້ົ ມາໃຊ້ໃນພາສາຂອງຕນົ , ແມນ່ ເງ່ອື ນໄຂທ່ເືີ ຮັດໃຫ້ພາສາ ມີການ ຂະຫຍາຍຕົວ ແລະ ອຸດົມສົມບນຂ້ນຼ . ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 6

• ສາເຫດໃນຕວົ ຂອງພາສາ ປາກດົ ການຂະຫຍາຍຕວົ ຂອງພາສາ ແມນ່ ມຫີ າຍຮບແບບ, ຫາຍເງອື່ ນໄຂ, ແຕຫ່ າກບຂ່ືໍ ະຫຍາຍຕົວໄປຕາມເສຼັນ້ ທາງກະໂດດຂ້ັນຼ . ເຊງ່ືິ ຄ່ອຍໆຂະຫຍາຍຕວົ . ຈາກພາສາກົກເຫືົາ່ ຂຼ້ນມາເປັນພາສາຊົນເຜ່ົາື , ຈາກພາສາຊນົ ເຜົ່ືາຂ້ນຼ ເປນັ ພາສາຊົນຊາດ ແລະ ຈາກພາສາຊົນຊາດກາຍ ມາເປັນພາສາແຫ່ງຊາດ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 7

3. ຄວາມຈໍາເປນັ ຕ້ອງຮຽນຮູພ້ າສາ ແລະ ປກົ ປກັ ຮກັ ສາພາສາ ລາວ 3.1 ຄວາມຈໍາເປັນໃນການຮຽນຮູ້ພາສາ ທຸກໆປະເທດໃນໂລກຍ່ອມມຫີ ກັ ການປາກເວ້ຼາົ ແລະ ຂດີ ຂຽນ ເປນັ ເອກະລກັ ຂອງຕນົ ເອງ ເພອື່ ສະແດງສໍານຽງ, ກຽດສັກສຂີ ອງຊາດຕົນ ທັງສະແດງຄວາມເປັນເອກະລາດທາງດ້ານວັດທະນະທໍາ ຄຽງຄ່ໄປກັບຄວາມເປັນ ເອກະລາດທາງດາ້ ນການເມອງ, ເສດຖະກດິ ແລະ ອ່ືນໆ. ຊາດລາວ ແມ່ນຊາດໜື່ງທີື່ມີພາສາປາກເວົ້ຼາເປັນຂອງຕົນເອງມາແຕ່ກໍາເນີດ ຂອງຊນົ ເຜົາ່ື ລາວ ແລະ ຊາດລາວ, ພາສາລາວກເໍ ປັນພາສາໜ່ງື ທມືີ່ ີຄວາມ ເວ້ຼາົ ຮັ່ງື ມີ, ອີກປະການໜ່ງື ຊາດລາວເປນັ ຊາດໜ່ງື ທປືີ່ ະກອບດ້ວຍຫາຍຊນົ ເຜືາ່ົ , ເມອ່ື ເປັນດືັງ່ ນັຼ້ນຈ່ງື ຈາໍ ເປນັ ຕອ້ ງມກີ ດົ ລະບຽບການໃຊ້ພາສາຂນຼ້ ເປັນຫກັ ການ ທງັ ນຼີ້ກໍເພືອ່ ຊກຸ ຍ້ໃຫຄ້ ນົ ລາວມີພາສາປາກເວ້ົາຼ ແລະ ຂີດຂຽນເປັນສື່ກາງທີື່ມຄີ ວາມ ເປັນເອກະພາບກນັ ເພາະວ່າມີແຕ່ຜຮ້ ້ລະບຽບກົດເກນຂອງພາສາລາວດີ ແລະ ມີ ທກັ ສະໃນການເວາຼ້ົ ພາສາລາວທີຖ່ື ກຕ້ອງເທ່າືົ ນຼ້ນັ ຈື່ງສາມາດໃຊ້ພາສາໄດດ້ ີ ແລະ ວາງຫັກເກນ ການໃຊພ້ າສາລາວທືຖ່ີ ກຕ້ອງໃຫຜ້ ອ້ ນ່ື ຮໍືາ່ ຮຽນ ເພື່ອຮຈ້ ັກໃຊ້ໄດ້ຢ່າງ ຖກຕອ້ ງອີກດ້ວຍ. ປທ ຫຼາ້ ແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 8

3.2 ການປົກປກັ ຮກັ ສາພາສາລາວ ຊາດລາວກແໍ ມນ່ ຊາດໜງ່ື ທ່ືີມີພາສາປາກເວ້ຼົາເປນັ ຂອງຕົນເອງມາແຕ່ ດກດໍາບັນ. ພາສາລາວ ກໍເປັນພາສາໜືງ່ ທືຮ່ີ ່ັງື ມີໄປດວ້ ຍພາສາ ແລະ ຄໍາເວົ້ຼາ ເຊືິງ່ ປະກອບດວ້ ຍພາສາຫາຍຊນົ ເຜືາົ່ ທີືເ່ ປນັ ຂອງຕົນເອງ. ຍອ້ ນແນວນັ້ຼນຈງື່ ຕອ້ ງມີກົດລະບຽບ, ຫກັ ການນາໍ ພາສາໃຊ້ໃນສັງຄມົ , ທັງນກີຼ້ ເໍ ພືອ່ ຊຸກຍ້ໃຫຄ້ ນົ ລາວມີພາສາເວຼົາ້ ໂດຍໃຊ້ພາສາກາງເປັນສກື່ າງລະຫວ່າງເຜົ່ືາຕາ່ ງໆໃຫມ້ ຄີ ວາມ ເປນັ ເອກະພາບກນັ . ສະນນັຼ້ , ທກຸ ຄົນຈາໍ ຕ້ອງໄດ້ຮຽນຮເ້ ຖິງຫກັ ການ ແລະ ວທິ ີຂຽນໜງັ ສ, ພາສາປາກເວາຼ້ົ ຂອງຄນົ ລາວແມ່ນແນໃສ່ເພ່ອື ໃຫສ້ ັງຄມົ ເຂົ້ຼາໃຈ ໃນການນໍາໃຊພ້ າສາລາວໃຫ້ໄດ້ດີ ແລະ ຖກຕອ້ ງ. ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 9

ບົດທີ 2 ການຟັງ 1. ຄວາມໝາຍ ແລະ ຄວາມສໍາຄນັ ຂອງການຟັງ 1.1 ຄວາມໝາຍຂອງການຟງັ ການສື່ສານດ້ວຍຄໍາເວົຼ້າ ເປັນການສ່ືສານທີື່ມີມາກ່ອນການ ສ່ືສານດ້ວຍລາຍລັກອັກສອນ, ການເວົຼ້າ ແລະ ການຟັງຈິື່ງເປັນຂະບວນ ການສ່ືສານທີ່ືມະນຸດໃຊ້ມາກ່ອນທັກສະການຂຽນ ແລະ ການອ່ານ, ປັດຈຸບັນ, ໂລກມີຄວາມຈະເລີນກ້າວໜ້າຫາຍທາງດ້ານເທັກໂນໂລຊີ, ມະນຸດຂະຫຍາຍການຕິດຕໍ່ືສ່ືສານອອກໄປຢ່າງກວ້າງຂວາງ, ຈາກການ ສື່ສານໂດຍກົງລະຫວ່າງບຸກຄົນເຖິງການສ່ືສານຜ່ານສື່ເອເລັກໂຕຣນິກ (electronics) ເຊັື່ນ: ໂທລະເລກ, ໂທລະສັບ, ວິທະຍຸ, ໂທລະທັດ ຫ ດາວທຽມ; ເຊິ່ືງເປັນສື່ສານເຖິງກັນຂ້າມທະວີບ ຫ ຄົນລະຟາກໂລກໄດ້ ໃນເວລາອັນໄວວາ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 10

1.2 ຄວາມສາໍ ຄນັ ຂອງການຟັງ ການຟັງມີບົດບາດສໍາຄັນຫາຍ ການຟັງແມ່ນ ສິ່ືງທີ່ືໄດ້ຍິນກັບ ຫ ເພາະສະນັ້ຼນຫຈິື່ງເປັນໂສດປະສາດທີື່ເຮົາປາສະຈາກບໍ່ືໄດ້, ການ ຟັງມີຄວາມສໍາຄັນຍິື່ງໃນການຮັບຮ້ສຽງຕ່າງໆທີື່ດັງຂຼ້ນ ແລະ ສາມາດຈໍາແນກສຽງຕ່າງໆນັຼ້ນໄດ້ ຫ ອາດຈະເວົ້ຼາໄດ້ວ່າການຟັງ ແມ່ນການຄົ້ຼນຄວ້າຫາຄວາມໝາຍຈາກສຽງຕ່າງໆໃນຊີວິດປະຈໍາ ວັນເພາະມັນຈະຊ່ວຍໃຫ້ຢ່າງອ່ືນປະສົບຜົນສໍາເລັດ, ການຟັງກໍ ແມ່ນທັກສະໜື່ງໃນຈາໍ ນວນ 4 ທັກສະ. ການຟັງ ແມ່ນທັກສະທາງ ພາສາທີື່ມີຄວາມສໍາຄັນເພາະການຟັງແມ່ນພດຕິກໍາໃນການສ່ືສານ ຂອງມະນຸດ ການຟັງເປັນພາຫະນະໃນການຮຽນຮ້ສິື່ງຕ່າງໆອ້ອມ ຕົວ, ສະສມົ ເປນັ ຄວາມຮສ້ ບຕ່ືໍມາຕັງ້ຼ ແຕ່ສະໄໝບຮານ. ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ 11

2. ຄນຸ ປະໂຫຍດ ແລະ ມາລະຍາດຂອງການຟງັ 2.1 ຄນຸ ປະໂຫຍດຂອງການຟັງ ການຟັງແມ່ນພດຕິກາໍ ການຮັບສານທືີມ່ ີປະໂຫຍດຕ່ືໍ: + ຕົນເອງ + ສງັ ຄມົ ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ 12

ກ. ປະໂຫຍດຕັ່ຕໍ ນົ ເອງ - ການຟງັ ທືດ່ີ ີ ແມນ່ ພດຕກິ າໍ ຂອງຜມ້ ມີ າລະຍາດ ໃນການຄົບຄາ້ ສະມາຄມົ , ໃນ ວງົ ສົນທະນາ ຫ ການເວົຼ້າຕາມສະຖານທືີ່ ແລະ ໂອກາດຕ່າງໆ. - ການຟັງທີືດ່ ີ ເຮັດໃຫ້ເຮົາຮ້ເລື່ອງລາວຕ່າງໆ ສາມາດເຂ້ຼົາໃຈຄວາມສໍາຄນັ ຂອງ ເລ່ອື ງທີ່ຟື ງັ ແລະ ຈດຸ ໝາຍຂອງຜ້ເວົຼ້າ. - ການຟງັ ທີື່ດີ ຊວ່ ຍພັດທະນາສະມດັ ຖະພາບການໃຊ້ທກັ ສະພາສາ ແລະ ດ້ານອ່ືນໆ. - ການຟັງທີດ່ື ີ ເປນັ ພນຼ້ ຖານເຮັດໃຫເ້ ກີດສະມດັ ຖະພາບທາງຄວາມຄດິ ຜຟ້ ັງໄດ້ ພັດທະນາພ້ຼນຖານຄວາມມສີ ະຕປິ ັນຍາຈາກການຮວບຮວມຂໍມ້ຼ ນ ແລະ ຂຄ້ຼໍ ດິ ຕ່າງໆຈາກການຟງັ ແຕ່ລະຄງ້ັຼ . - ການຟັງທ່ດີື ີ ເຮັດໃຫເ້ ຮາົ ໄດ້ຄວາມຮດ້ ້ານຄາໍ ສບັ ແລະ ເພື່ີມພນຄວາມສາມາດ ໃນການໃຊ້ຖອ້ ຍຄາໍ ພາສາໄດ້ຢ່າງຖກຕອ້ ງເໝາະສມົ ປທ ຫຼາ້ ແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 13

ຂ. ປະໂຫຍດຕ່ສັໍ ງັ ຄມົ ການຟງັ ທີ່ືດີ ແມ່ນຂະບວນການສ່ືສານທີື່ກໍື່ໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດ ຕໍ່ືສັງຄົມ ແລະ ຕໍື່ປະເທດຊາດ ໃນດ້ານຜ້ຟັງນໍາຄວາມຮ້ ແລະ ຂຼ້ໍ ຄິດຕ່າງໆໄປໃຊ້ໂດຍຜ້ຟັງເອງໄດ້ຮັບຜົນດີຈາກການປະຕິບັດ ແລະ ສັງຄົມໄດ້ປະໂຫຍດທາງອອ້ ມ ເຊັນ່ື : ການຟັງອະພິປາຍເລື່ອງ ການ ຮັກສາສຸຂະພາບສ່ວນບຸກຄົນ, ຜ້ຟັງຈະໄດ້ຮັບຄວາມຮ້ແນວຄິດ ຕ່າງໆໃນການຮັກສາສຸຂະພາບ, ການຟັງຖ້າຜ້ຟັງນໍາໄປປະຕິບັດ, ຜ້ ຟ ັ ງ ຍ ່ ອ ມ ມ ີ ສ ຸ ຂ ະ ພ າ ບ ແ ຂ ງ ແ ຮ ງ ສ າ ມ າ ດ ປ ະ ຕ ິ ບ ັ ດ ງ າ ນ ຢ ່ າ ງ ມີ ປະສິດທິພາບ, ປະເທດຊາດໄດ້ຮັບປະໂຫຍດທາງອ້ອມໃນການ ສ້າງຊັບພະຍາກອນບຸກຄົນຂອງຊາດ, ສາມາດພັດທະນາປະເທດ ຊາດໄດຢ້ ່າງເຂຼມ້ັ ແຂງ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 14

2.2 ມາລະຍາດໃນການຟັງ - ຟັງດ້ວຍຄວາມສົນໃຈ, ຜຟ້ ງັ ຈະຕອ້ ງອດົ ທນົ ແລະ ເອົາໃຈໃສ່ - ຜຟ້ ັງຄວນຮ້ຈັກກາລະເທສະອັນເໝາະສົມ, ຖ້າມີຄວາມຂ້ອງໃຈບນັ ຫາ ຕາ່ ງໆແລວ້ ຢາກສະແດງຄວາມຄດິ ເຫນັ ເພີື່ມຕືມ່ ກຄໍ ວນໃຫຈ້ ບົ ການເວ້າຼົ ສາກ່ອນ. - ບື່ລໍ ົບກວນສໍາມະທິຄົນອ່ືນ - ບຄື່ໍ ວນປະໃຫແ້ ຖວໜາ້ ຫວາ່ ງ, ຄວນນືັ່ງໃຫເ້ ຕັມຕາມລາໍ ດັບແຕ່ແຖວໜາ້ ເຖິງສດຸ ທາ້ ຍ, ບ່ືໍຄວນເອາົ ອາຫານ, ເຄືອ່ ງດ່ມື ໄປຮັບປະທານໃນເວລາຟັງ. - ໃຫ້ກຽດແກຜ່ ້ເວຼ້ົາຕາມໂອກາດທີເ່ື ໝາະສົມ ປທ ຫຼ້າແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 15

3. ການພດັ ທະນາສະມດັ ຖະພາບໃນ ການຟງັ ສະມັດຖະພາບການຟງັ ແມ່ນຄວາມສາມາດໃນການຟງັ ຂອງຜ້ຟງັ , ເຊງ່ືິ ສາມາດເຂາົຼ້ ໃຈຄວາມໝາຍຂອງສານຕາມທຜີື່ ເ້ ວຼ້ົາຕອ້ ງການ ຫ ເອີ້ນຼ ວາ່ ຟັງຢາ່ ງມີປະສິດທິຜົນ, ໂດຍມີວິທີການພັດທະນາດືງັ່ ນ:້ຼີ ກ. ພດຕກິ ໍາການຟງັ ຂອງນັກຮຽນ ຂ. ການຟັງໂດຍໃຊູ້ພິຈາລະນາຍານ ຄ. ການຟັງສານປະເພດຕາ່ ງໆ ປທ ຫາຼ້ ແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 16

4. ປະເພດຂອງການຟງັ ປະເພດຂອງການຟງັ ລວມມີ 4 ປະເພດຄ: - ການຟງັ ໂດຍຜຟ້ ງັ ມີສ່ວນຮວ່ ມໂດຍກົງໃນຂະບວນການສສື່ ານ. - ການຟງັ ໂດຍຜ້ຟງັ ບື່ມໍ ີສວ່ ນຮ່ວມໂດຍກງົ ໃນຂະບວນການສ່ືສານ. - ການຟັງຈາກ ສເ່ື ອເລກັ ໂຕຣນກິ (Electronics) - ການຟງັ ເພ່ືອຈັບໃຈຄວາມ. ປທ ຫຼ້າແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 17

4.1 ການຟັງໂດຍຜູ້ຟັງມສີ ວ່ ນຮວ່ ມໂດຍກົງໃນຂະບວນການສ່ັສານ ປະກອບມີ: ການຟັງໃນການສັ່ສານລະຫວ່າງບກຸ ຄນົ , ການຟັງສສ່ັ ານພາຍໃນກມຸ່ ກ. ການຟງັ ໃນການສ່ສັ ານລະຫວາ່ ງບຸກຄນົ ການສື່ສານລະຫວ່າງບກຸ ຄົນ ແມນ່ ກດິ ຈະກາໍ ທີື່ບກຸ ຄົນສື່ສານຕໍ່ກື ນັ ມີຈາໍ ນວນ ບເ່ືໍ ກນີ 2 ຄົນ, ແຕລ່ ະຄົນຈະເຮດັ ໜ້າທ່ຮືີ ັບສານ, ສ່ງົື ສານເຊງິ່ື ກນັ ແລະ ກນັ ໂດຍໃຊ້ ວິທຢີ າ່ ງມກີ ານຄ້ນຼົ ຄວາ້ ພຈິ າລະນາ, ຜຟ້ ງັ ຈະຕ້ອງໃຊ້ຄວມຄດິ ຕີຄວາມໝາຍສາໍ ຄັນສ່ິືງ ທ່ືີຜເ້ ວ້າຼົ ຕອ້ ງການສ່ສື ານມາຍງັ ຕນົ , ຜ້ຟັງ ຕອ້ ງວເິ ຄາະວາ່ ຕອນໃດເປັນຄວາມຈິງມຫີ ກັ ຖານເປັນໜາ້ ເຊ່ອື ຖພຽງໃດ, ຕອນໃດເປນັ ຂໍ້ຼຄິດເຫັນ ພຽງໃດ? ແລະ ຂຼ້ຄໍ ດິ ເຫັນນຼນັ້ ສມົ ເຫດສມົ ຜນົ ພຽງໃດ, ຜຟ້ ັງອາດຈະປະເມນີ ຄ່າວ່າມປີ ະໂຫຍດໜ້ອຍຫາຍ. ປທ ຫາຼ້ ແສງແກວ້ ພນັ ລະພາ 18

ຂ. ການຟງັ ສ່ັສານພາຍໃນກຸ່ມ ການສສ່ື ານພາຍໃນກມຸ່ ແມ່ນການສສື່ ານທີ່ມື ີບຸກຄົນເຂົາຼ້ ຮ່ວມ ຕັ້ງຼ ແຕ່ 3 ຄນົ ຂນ້ຼ ໄປຢ່ກັບ ໂອກາດ, ສະຖານທືເ່ີ ອຼ້ອອາໍ ນວຍຄວາມ ສະດວກ ທີື່ເຮັດໃຫກ້ ານສ່ສື ານລະຫວາ່ ງບກຸ ຄນົ ພາຍໃນກມຸ່ ດາໍ ເນີນໄປໄດ້ການ ສື່ສານ ພາຍໃນກຸມ່ , ການປະຊມຸ ປກສາຫາລ ເພືອ່ ແກບ້ ັນຫາ ແລະ ວາງແຜນ ຮ່ວມ ກັນເຊ່ືງິ ໄດ້ພບົ ເຫນັ ທ່ວືົ ໄປໃນໂຮງຮຽນ, ວິທະຍາໄລຄ, ມະຫາວິທະຍາໄລ ແລະ ອງົ ການຕ່າງໆ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 19

4.2 ຟັງໂດຍຜູຟ້ ງັ ບ່ມໍັ ສີ ວ່ ນຮວ່ ມໂດຍກງົ ໃນຂະບວນການສ່ສັ ານ ການສ່ືສານແບບນີ້ຼ ໄດ້ແກ່ການເວົ້ຼາໃນຊຸມຊົນຕ່າງໆ ເຊັ່ືນ: ການ ອະພິປາຍໃນທີື່ສາທາລະນະ, ການສະແດງປະຖະກະຖາ, ການໂຄສະນາ ຫາສຽງ, ການກ່າວຄໍາປາໄສ, ການກ່າວຕ້ອນຮັບ, ການບັນຍາຍສະຫຼຸບ, ການຊ້ຼີແຈງຕ່ທືໍ ື່ປີ ະຊຸມ ແລະ ການເວຼົ້າໃນໂອກາດຕາ່ ງໆຕໍື່ທປືີ່ ະຊມຸ . 4.3 ຟັງຈາກສ່ເັ ອເລກັ ໂຕຣນກິ (Electronics) ຟງັ ຈາກສືເ່ ອເລກັ ໂຕຣນິກໄດແ້ ກ່ ວທິ ະຍຸ, ໂທລະທັດ, ຮບເງົາ, ເທບ ບັນທກສຽງ ແລະ ພາບສ່ືເຫົ່ືານີ້ຼແຜ່ຫາຍຢ່ໃນທົື່ວປະເທດເຮົາໂດຍ ສະເພາະວິທະຍຸນັບວ່າເປັນສື່ແຜ່ຫາຍ, ມີຄວາມສະດວກ ຜ້ຟັງສາມາດ ເລອກຟັງຈາກລາຍການຕ່າງໆໄດ້ຕາມໃຈມັກ ເຖິງແມ່ນຈະພັດທະນາໄປ ໃນລັກສະນະຫາຍຮບແບບກໍ່ືຕາມແຕ່ກໍ່ືຍັງຈໍາກັດຢ່ໃນກຸ່ມຂອງຜ້ຟັງທີ່ືມີ ຖານະດີ, ມີເງິນຊ້ຼເຄ່ືອງໃຊ້ລາຄາແພງ ແລະ ຍັງຕ້ອງເສຍຄ່າໃຊ້ຈ່າຍອື່ນໆ ອກີ ເປັນຈໍານວນຫວງຫາຍ. ປທ ຫຼ້າແສງແກວ້ ພນັ ລະພາ 20

4.4 ການຟງັ ເພ່ັອຈັບໃຈຄວາມ ການຟັງເພອື່ ຈບັ ໃຈຄວາມລະອຽດນັຼນ້ ເປນັ ການຟງັ ເຊືິ່ງຜ້ຟງັ ຈັບໃຈ ຄວາມສາໍ ຄນັ ລະອຽດ ຕາ່ ງໆທືີ່ຟັງມາການຟັງປະເພດນ້ີຼ ຜ້ຟັງຈະຕ້ອງມີ ສະມາທ,ິ ຕັ້ງຼ ໃຈຟງັ ຮວ່ ມທງັ ຈົດບັນທກເພື່ອຊວ່ ຍຄວາມຈໍາ ການຟັງເພ່ອື ການຈບັ ໃຈຄວາມ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກວ້ ພັນລະພາ 21

ວຽກບ້ານ ໃຫ້ນັກຮຽນຟັງຂ່າວຈາກວິທະຍຸກະຈາຍສຽງແຫ່ງຊາດ, ໜັງ ສພິມ, ລາຍການໃດໜື່ງແລ້ວ ຂຽນລາຍງານວ່າໄດ້ມີປະໂຫຍດ ຕືໍ່ ຕົນເອງດາ້ ນໃດແດ່?. ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 22

ບົດທີ 3 ການເວົາ້ື 1. ຄວາມໝາຍ ແລະ ຄວາມສາໍ ຄນັ ຂອງການເວາ້ືົ 1.1 ຄວາມໝາຍຂອງການເວາ້ົື  ການເວຼາ້ົ ແມ່ນຫຍງັ ? ແລະ ມຄີ ວາມສາໍ ຄັນຄແນວໃດ? ການເວົ້ຼາ ແມ່ນວິທີການສື່ສານທີ່ືຈໍາເປັນໃຊ້ຕະຫອດເວລາ, ດ້ວຍ ການໃຊ້ສຽງເວຼາ້ົ ສະແດງຄວາມຮ້ສກນກຄດິ ໃຫຄ້ ົນອນື່ ຮບັ ຮ້ພ້ອມດຽວ ກັນກຕໍ ້ອງມກີ ານສະແດງກລິ ຍິ າທາ່ ທາງປະກອບໃນເວລາເວ້າົຼ ເພ່ືອຊ່ວຍ ໃຫ້ມຄີ ວາມເຂຼ້ົາໃຈງ່າຍ, ກລິ ິຍາທາ່ ທາງທີສ່ື ະແດງໃນເວລາເວົ້ຼາມີຄວາມສາໍ ຄັນຫາຍ ເພາະມນັ ບງ່ົື ບອກເຖິງອາລົມ - ຄວາມຮສ້ ກນກຄດິ ນໄິ ສໃຈຄ,ໍ ລະດັບຄວາມຮ້ ແລະ ຄຸນນະທາໍ ຕ່າງໆຂອງຜເ້ ວ້າຼົ . ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 23

 ຄວາມສໍາຄນັ ຂອງການເວົືາ້ ການເວົ້າຼ ມີຄວາມສໍາຄນັ ເພາະຈະຕອ້ ງນາໍ ໄປໃຊ້ໃນການຕດິ ຕເໍື່ ວາ້ຼົ ລົມກບັ ຄນົ ອນື່ ສະເໝີ ບໍື່ສະເພາະທ່ີືໃຊ້ໃນຊວີ ິດປະຈາໍ ວັນ, ຍັງນາໍ ໄປໃຊ້ຕດິ ຕ່ືໍທາງທຸລະກດິ ຫ ການປະກອບການງານ ເຊ່ັນື : ພທິ ກີ ອນ, ນັກສະແດງ, ໂຄສົກ, ນັກຮອ້ ງ, ນກັ ຂາ່ ວ, ນກັ ການເມອງ, ນກັ ບໍລິຫານ, ຄ ອາຈານ, ແພດ ເປນັ ຕົນຼ້ . ໃນຂະນະດຽວກນັ ຜເ້ ວາຼົ້ ໆ ດີກໍຈະມຜີ ົນດີແກຜ່ ້ເວົ້າຼ , ຜ້ເວົຼາ້ ບ່ໍືດກີ ມໍ ຜີ ົນ ຮາ້ ຍແກ່ຕົນເອງໄດ້ເຊັືນ່ ກນັ . ຈາກຄວາມສໍາຄັນຂອງການເວົາື້ ສາມາດສະຫບຼຸ ໄດູ້ດ່ັງນືີ້: + ຄວາມສໍາຄນັ ຕ່ຕັໍ ົນເອງ + ຄວາມສາໍ ຄນັ ຕສ່ັໍ ວ່ ນລວມ ປທ ຫຼ້າແສງແກວ້ ພັນລະພາ 24

2. ຈດຸ ປະສົງ ແລະ ມາລະຍາດຂອງການເວາ້ືົ 2.1 ຈຸດປະສົງໃນການເວາ້ົື - ໃຊກ້ ານເວົຼ້າເພື່ອຖາ່ ຍທອດຄວາມຮ້ສກນກຄິດຂອງຕນົ ສຜ່ ອ້ ື່ນ. - ໃຊກ້ ານເວົ້ຼາ ເພ່ືອຊອກຫາຄວາມຮ້, ຄວາມເຂ້ຼົາໃຈໃນບັນຫາຕາ່ ງໆໂດຍສະເພາະໃຊ້ໃນຮບ ຂອງຄາໍ ຖາມ ຫ ການຂໍຄາໍ ອະທບິ າຍໃນບນັ ຫານັຼນ້ . - ໃຊ້ການເວົາ້ຼ ເພ່ອື ຈງໃຈ ເຮດັ ໃຫຜ້ ອ້ ື່ນເຫັນດເີ ຫັນພ້ອມໄປຕາມຄວາມຄດິ ແລະ ການກະທໍາ ຂອງຕົນ. - ໃຊກ້ ານເວົຼ້າ ເພອ່ື ສາ້ ງມະນດຸ ສາໍ ພນັ ທືດ່ີ ຕີ ໍກ່ື ັນ. - ໃຊ້ການເວ້ົາຼ ເພື່ອບອກເລາື່ົ ໃຫ້ຂມຼໍ້ ນ ເປນັ ການເວຼ້ົາໃຫຂ້ າ່ ວສານເຜຍີ ແຜເ່ ລື່ອງຕ່າງໆໃຫຜ້ ້ຟັງ ຮັບຮ້. - ໃຊ້ການເວຼົາ້ ເພືອ່ ໃຫຄ້ ວາມຮ້, ຄວາມເຂາ້ຼົ ໃຈເປັນການເວົາ້ຼ ລາຍລະອຽດຫາຍຂ້ຼນ; ຟງັ ແລວ້ ເກີດມປີ ັນຍາຄວາມຮ້ ແລະ ນາໍ ໄປປະຕບິ ັດໄດ້. - ໃຊ້ການເວາ້ົຼ ເພ່ອື ຄວາມເພີດເພີນ ເປນັ ການເວ້ົຼາຈາສົນທະນາແລກປ່ຽນຄວາມຄດິ ເຫນັ , ທັກທາຍປາໄສທືບ່ີ ເື່ໍ ປັນທາງການ, ໃນໂອກາດຕາ່ ງໆ ລວມທັງການເວາ້ຼົ ການສະແດງໃນ ລາຍການບນັ ເທີງຕ່າງໆດວ້ ຍ. ການເວົາ້ຼ ປກຸ ລະດົມ ໃຫ້ເກດີ ຄວາມສາໍ ນກ ແລະ ກະທໍາຕົວຈງິ ເຊ່ັນື : ລະດົມການອອກແຮງງານ, ການຮັກສາສະພາບແວດລອ້ ມ. - ໃຊ້ການເວ້ຼົາ ດງດດຈິດໃຈໃຫ້ຜອ້ ່ນື ຄ້ອຍຕາມດວ້ ຍເຫດຜົນ ແລະ ເຊື່ອຖ ເຊນັື່ : ການ ໂຄສະນາຕ່າງໆ. ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກວ້ ພນັ ລະພາ 25

2.2 ມາລະຍາດໃນການເວ້ືົາ -ການເວົຼ້າທ່ືີດີຕອ້ ງມີມາລະຍາດສະເໝີ, ມາລະຍາດທ່ຄີື ວນຮໄ້ ດແ້ ກ່: - ການເວຼາ້ົ ທ່ດີື ີຕ້ອງມີມາລະຍາດອັນເໝາະສມົ ກບັ ເລື່ອງກໍາລງັ ເວົາຼ້ ມາລະຍາດຂອງການເວຼາ້ົ ປະ ກອບດວ້ ຍ ການນ່ັງື , ການຢນຄວນມທີ າ່ ທສີ ະຫງ່າງາມ ບຄ່ືໍ ວນຍ່າງໄປຍ່າງມາ ຫ ສະແດງທາ່ ທີ ເພືີງ່ ປາຖະໜາໃນເວລາກໍາລງັ ເວົາ້ຼ . - ໃຊ້ຖອ້ ຍຄາໍ ສຸພາບ, ບືໃໍ່ ຊ້ຄໍາເວາຼ້ົ ສຽດສີ ກະທົບກະເທອນຜອ້ ື່ນ ຫ ຂົມື່ ເພື່ນີ ຍໍໂຕ. - ນບັ ຖເວລາທກີື່ ໍານດົ ໃຫເ້ ວົ້າຼ . - ແຕ່ງຕົວໃຫສ້ ພຸ າບຮຽບຮ້ອຍ, ສະຫງ່າຜ່າເຜຍີ ແລະ ເໝາະສມົ ກັບກາລະເທສະ. - ລະມດັ ລະວັງທກຸ ອລິ ິຍະບົດ ບໍື່ໃຫເ້ ປັນຕາລັງກຽດເຊນ່ືັ : ໃນການເວຼ້ົາບືໍຄ່ ວນແກະເກາົ ຮ່າງ ກາຍ, ເສຍີ ຜົມ, ສຫີ ສຕີ າ ຫ ອືນ່ ໆ. - ເວຼົາ້ ໃຫ້ດງັ ພໍທີໃ່ື ຫ້ຍນິ ໝດົ ທກຸ ຄົນ ແຕ່ບໍ່ືໝາຍເຖິງຂັ້ນຼ ຮ້ອງຈົນດງັ ເກນີ ໄປ. - ຖ້າຢ່ໃນຫ້ອງສະໝດຸ ຫ ສະຖານທີ່ືສາທາລະນະລະ ຄວນເວຼ້າົ ຄ່ອຍ ເພອື່ ບື່ໍໃຫເ້ ປັນການລບົ ກວນຜອ້ ື່ນ. - ຖາ້ ເປັນການເວ້ົຼາສນົ ທະນາກໍຕອ້ ງຮ້ຈກັ ເວົ້ຼາພໍດພີ ຄໍ ວນເພື່ອເປີດໂອກາດໃຫແ້ ກຄ່ ສ່ ນົ ທະນາ ນາໍ ດ້ວຍ. - ບໍຄ່ື ວນກ້ຼົມຂດີ ຂຽນ ຫ ເຮດັ ສງ່ິື ໃດໜື່ງເວລາຕນົ ເອງກໍາລງັ ເວຼາ້ົ . - ໃຫຫ້ ຽວເບ່ິືງຜ້ຟງັ ຢາ່ ງທວື່ົ ເຖິງ ບໍ່ຄື ວນເບງິື່ ສະເພາະແຕຜ່ ້ຍິງ ຫ ຜຊ້ າຍ. ປທ ຫ້າຼ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ 26

3. ປະເພດຂອງການເວົືາ້ 27 ການເວ້ົາື ປະກອບມີ 4 ປະເພດຄ:  ການເວາົື້ ລະຫວາ່ ງບກຸ ຄົນກັບບກຸ ຄົນ  ການເວົືາ້ ພາຍໃນກ່ມຸ  ການເວ້ືາົ ໃນກອງປະຊມຸ  ການເວາົ້ື ທາງສມ່ັ ວນຊນົ  ຄະນະຈດັ ຕັງ້ື ພທິ ີທາງການ ປທ ຫຼ້າແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ

3.1 ການເວືາ້ົ ລະຫວາ່ ງບກຸ ຄົນກັບບຸກຄົນ ແມນ່ ການເວົ້ຼາລະຫວາ່ ງບກຸ ຄົນກັບບກຸ ຄົນ, ເປນັ ການເວ້ຼາົ ທ າມະ ດາ, ເຂົຼ້າໃຈງ່າຍ ແລະ ເປັນພນ້ຼ ຖານໃນການພວົ ພັນເຊືິ່ງກັນ ແລະ ກັນ ມະນດຸ ທໃີື່ ຊ້ເຂຼົາ້ ໃນການພົວພນັ ພບົ ປະສ້າງສັນກນັ , ໃຊເ້ ພອື່ ທັກທາຍ, ຖາມຕອບ, ສົນທະນາ, ຖົກຖຽງ ແລະ ປກສາຫາລບນັ ຫາຕ່າງໆ. ປທ ຫຼາ້ ແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 28

3.2 ການເວົາື້ ພາຍໃນກຸມ່ ແມ່ນການເວາ້ຼົ ຢໃ່ ນກຸ່ມນບັ ແຕ່ 3 ຄນົ ຂນຼ້ ໄປ. ສ່ວນຫາຍເປນັ ການ ເວ້ຼົາເພືອ່ ແລກປ່ຽນຄວາມຮ້, ຄວາມຄດິ ເຊື່ງິ ກນັ ແລະກນັ ຫ ບາງທີອາດມີ ການໂຕ້ແຍ້ງ ເພ່ອື ໄປເຖິງຈດຸ ເອກະພາບ ແລະ ເຂົຼ້າໃຈໄດໃ້ ນບັນຫາໃດໜ່ືງ ຫ ເພ່ອື ສົນທະນາແລກປ່ຽນຄວາມຄິດ, ຄວາມເຫນັ ເຊື່ິງກນັ ແລະ ກນັ ກ່ຽວກບັ ເລືອ່ ງໃດເລື່ອງໜືງ່ ການເວຼາົ້ ອາດຈະເປັນການສົນທະນາຫາຈດຸ ເອກະພາບ ແລະ ສ້າງຄວາມເຂຼ້ົາອົກເຂາົຼ້ ໃຈກນັ ໄດ້. ປທ ຫຼ້າແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 29

3.3 ການເວົື້າໃນກອງປະຊຸມ ການເວົຼ້າໃນກອງປະຊຸມ ໝາຍເຖິງການຕິດຕໍ່ືສື່ສານຢ່າງເປັນ ລະບົບ ເພາະມີຜ້ເຂົ້ຼາຮ່ວມເປັນຈໍານວນຫວງຫາຍ, ຜ້ເວົຼ້າອາດແມ່ນຜ້ ດຽວ ຫ ເປນັ ໝ່ຄະນະຜດັ ປຽ່ ນກັນເວົຼ້າເຊິື່ງມີຈຸດປະສົງທີື່ຊັດເຈນວ່າຈະ ເວາຼ້ົ ເພອ່ື ຫຍັງ, ໃຊ້ເວລາເທ່ົາື ໃດ, ຫວົ ຂໍຼ້ທຈ່ືີ ະເວ້ຼົາຕອ້ ງແນ່ນອນ, ການເວຼ້າົ ໃນກອງປະຊຸມສ່ວນຫວງຫາຍແມ່ນການປາຖະກະຖາ, ການອະທິບາຍ ວຊິ າການ, ການເວົ້າຼ ເນ່ອື ງໃນໂອກາດພິເສດຕ່າງໆ ແລະ ອນ່ື ໆ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 30

3.4 ການເວາ້ືົ ທາງສັມ່ ວນຊນົ ໝາຍເຖິງການເວົ້ຼາທີ່ືບໍ່ືສາມາດເຫັນການໂຕ້ຕອບ ຫ ການສະແດງປະຕິກິລິຍາຂອງຜ້ຟັງໄດ້ເຊັ່ືນ: ການເວົ້ຼາທາງ ໂທລະພາບ, ທາງວິທະຍຸກະຈາຍສຽງ ແລະ ອື່ນໆ. ການເວົ້ຼາແບບ ນີຼ້ສາມາດເວົ້ຼາໃຫ້ຄົນຟັງເປັນຈໍານວນຫວງຫາຍໄດ້ຮັບຟັງພ້ອມໆ ກນັ ໃນເວລາດຽວ. ປທ ຫຼ້າແສງແກວ້ ພັນລະພາ 31

3.5 ຄະນະຈດັ ຕື້ງັ ພທິ ີທາງການ ໝາຍເຖງິ ການເວຼ້ົາໃນພທິ ີການຕ່າງໆທ່ືເີ ປັນທາງການເຊ່ືນັ : ພທິ ີ ກອງປະຊມຸ ໂດຍຈະມີຜເ້ ປນັ ຄະນະຈັດຕັ້ງຼ ພທິ ີໃນການດໍາເນນີ ກອງ ປະຊມຸ . ປທ ຫ້ຼາແສງແກວ້ ພັນລະພາ 32

5. ການໂຕວູ້ າທີ 5.1 ຄວາມໝາຍຂອງການໂຕູ້ວາທີ ການໂຕ້ວາທີ ແມ່ນການເວົຼ້າທີື່ມີລັກສະນະໂຕ້ແຍ່ງຢ່າງໜ່ືງ, ແຕ່ ການໂຕ້ແຍ່ງມີລັກສະນະທົດສອບໂວຫານ, ພິບໄກວ, ຜ້ຟັງຈະສັງເກດ ການເວ້ຼົາ, ສລິ ະປະການໂຕແ້ ຍ່ງ, ເຫດຜົນທີືໜ່ ້າເຊອື່ ຖຂອງຜເ້ ວາ້ຼົ , ພອ້ ມ ທັງໄດ້ຮັບຄວາມຮ້ ແລະ ປະສົບການໃນຊີວິດອີກດ້ວຍ. ເພາະໃນຊີວິດ ຕົວຈິງຂອງຄົນເຮົາຕ້ອງພົບທັງສິື່ງທີື່ພໍໃຈ ແລະ ສິ່ືງທີ່ືບໍື່ພໍໃຈ, ຈະມີທັງ ການເວົຼ້າສະໜັບສະໜນ ແລະ ການເວົຼ້າໂຕ້ແຍ່ງ ແລະ ມີທາງອອກຂອງ ບັນຫາດວ້ ຍເຫດ ແລະ ຜົນ. ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກວ້ ພນັ ລະພາ 33

5.2 ຄວາມສໍາຄັນຂອງການໂຕວູ້ າທີ ການໂຕ້ວາທີມີຄວາມສໍາຄັນຫາຍເພາະວ່າການໂຕ້ວາທີເປັນການ ເຝິກທັກສະດ້ານການເວົ້ຼາ, ການຟັງ, ການຄົ້ຼນຄິດ ແລະ ເຝິກໃຊ້ ເຫດຜົນ. ນອກຈາກນີ້ຼແລ້ວ ການໂຕ້ວາທີເປັນວິທີເຝິກທັກສະການໃຊ້ ພາສາທີ່ືມີເຫດຜົນ ແລະ ໃຫ້ຄວາມຮ້ຄວາມມ່ວນຊື່ນກັບຜ້ໂຕ້ ແລະ ຜ້ ຟງັ ອີກດວ້ ຍ. ປທ ຫຼ້າແສງແກວ້ ພັນລະພາ 34

6. ຫັກການຂອງການໂຕວູ້ າທີ ການໂຕ້ວາທີເປັນຮບແບບການເວົຼ້າຫາຍຄົນ. ການໂຕ້ວາທີແບ່ງ ອອກເປັນສອງຝ່າຍຄ: ຝາ່ ຍໜງ່ື ເອນີຼ້ ວ່າຝ່າຍສະເໜີ ແລະ ອີກຝ່າຍໜື່ງ ເອນ້ຼີ ວາ່ : ຝາ່ ຍຄ້ານ. ການໂຕວ້ າທຈີ ະມີອົງປະກອບດ່ັງື ນ:້ຼີ + ປະທານ + ກໍາມະການ + ຝ່າຍສະເໜມີ ີຫົວໜາ້ ແລະ ຜຮ້ ວ່ ມສະເໜີບເ່ໍື ກີນ 3 ຄນົ + ຝ່າຍຄາ້ ນມີຫົວໜ້າຝ່າຍຄາ້ ນ ແລະ ຜຮ້ ວ່ ມສະເໜີບເືໍ່ ກນີ 3 ຄົນ + ຜຟ້ ັງ ປທ ຫຼາ້ ແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 35

7. ໜ້າທຂ່ັີ ອງອງົ ປະກອບການໂຕູ້ວາທີ 7.1 ໜາ້ ທີັຂ່ ອງປະທານ ປະທານມໜີ າ້ ທດືີ່ າໍ ເນນີ ແລະ ຄວບຄມຸ ການໂຕວ້ າທໃີ ຫເ້ ປັນ ລະບຽບຮຽບຮອ້ ຍພອ້ ມກນັ ນນ້ຼັ ຍັງມໜີ າ້ ທແ່ີື ຕ່ງຕຼງັ້ ຄະນະກາໍ ມະການ ແລະ ກາໍ ນດົ ຍດັ ຕຂິ ອງການໂຕວ້ າທໃີ ນຄັຼ້ງນ.້ຼີ 7.2 ໜາ້ ທ່ັີຂອງກໍາມະການ ກໍາມະການມໜີ າ້ ທບືີ່ ັນທກຂຄ້ໍຼ ວາມຕາ່ ງໆໃນການໂຕວ້ າທ,ີ ໃຫຄ້ ະ ແນນການໂຕວ້ າທີ ແລະ ເປັນຜຄ້ ວບຄຸມເວລາໃຫແ້ ຕ່ລະຄນົ ເວ້ົາຼ ຕາມ ຂອບເຂດທກີ່ື ໍານົດໄວແ້ ລວ້ . ປທ ຫຼາ້ ແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 36

7.3 ໜາ້ ທີ່ັຂອງຜູໂ້ ຕວູ້ າທີ - ເວລາປະທານແນະນາໍ ຕວົ ແຕ່ລະຄນົ ຕອ້ ງລກຸ ຂນ້ຼ ທໍາຄວາມເຄາົ ລົບຜ້ຟັງດ້ວຍການຍກົ ມ ນບົ ດວ້ ຍຄວາມສພຸ າບ. - ເວລາເວຼ້າົ ຕ້ອງອອກໄປຢນຢບ່ ອ່ ນທກືີ່ ໍານດົ ໃຫ້ ແລະ ບືຄ່ໍ ວນນງ່ືັ ເວຼົາ້ . - ຫວົ ໜ້າຝ່າຍສະເໜີຂນຼ້ ສະເໜີໃນການເປດີ ຍັດຕ,ິ ຂະຫຍາຍຄວາມເວົ້ຼາໃຫ້ຜຮ້ ວ່ ມຝ່າ ຍຕນົ ຢາ່ ງຊດັ ເຈນ. - ຫວົ ໜ້າຝາ່ ຍສະເໜີຄວນເປດີ ຍັດຕຢິ ໃ່ ນວງົ ຈໍາກັດເພ່ອື ບ່ືໍໃຫ້ຍດຍາວ ແລະ ກວາ້ ງເກີນ ໄປ, ແຕສ່ ະແດງໃຫ້ເຫນັ ຄວາມຖກຕອ້ ງຂອງຍດັ ຕິ ແລະ ຄວາມຜດິ ພາດຂອງຄໍາເຫັນ ຝາ່ ຍຄ້ານ. - ຫົວໜ້າຝາ່ ຍຄາ້ ນມໜີ າ້ ທແີ່ື ກຂ້ ສ້ຼໍ ະເໜີ ທ່ີືຫົວໜ້າຝ່າຍສະເໜີເວົາ້ຼ ມາ ແລ້ວສະແດງ ເຫດຜົນຄດັ ຄ້ານຍັດຕທິ ຝື່ີ າ່ ຍສະເໜີຍກົ ຂນ້ຼ ມາ. - ຜ້ເຂຼົາ້ ຮ່ວມແຕລ່ ະຝາ່ ຍ ມໜີ ້າທແື່ີ ກ້ຄວາມເວ້າຼົ ທຝ່ີື ່າຍກງົ ກັນຂ້າມກາ່ ວມາ ແລະ ສະ ແດງເຫດຜນົ ສະໜັບສະໜນຄວາມຄິດຂອງຝ່າຍຕົນ. - ຜ້ໂຕວ້ າທແີ ຕລ່ ະຄົນຕ້ອງຮັກສາເວລາຢ່າງເຄັ່ືງຄດັ ເມື່ອໄດ້ຍນິ ສຽງສນັ ຍານເຕອນເທ່ອື ທ່ືີໜືງ່ - ຕ້ອງຟ້າວສະຫຼຸບ ແລະ ຖ້າໝົດເວລາກ່ອນກໍໃຫ້ກບັ ມານັື່ງປະຈໍາທບື່ີ ື່ຄໍ ວນຢນຢຕ່ ໍໄື່ ປ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 37

8. ບາດກາ້ ວໂຕູວ້ າທີ 1. ປະະທານກ່າວເປີດ ແລະ ນາໍ ພາຜຟ້ ງັ ເຂ້ຼາົ ສ້ການໂຕ້ວາທີ 2. ປະທານແນະນໍາຕົນເອງຜໂ້ ຕວ້ າທທີ ັງສອງຝ່າຍເລ່ືີມຈາກຫວົ ໜ້າຝາ່ ຍສະເໜີ ແລະ ຜເ້ ຂາ້ຼົ ຮ່ວມຝ່າຍສະເໜີ ແລ້ວ ຈືິງ່ ແນະນໍາຫວົ ໜາ້ ຝາ່ ຍຄາ້ ນ ແລະ ຜເ້ ຂ້ຼາົ ຮ່ວມຝ່າຍຄາ້ ນແຕ່ລະຄົນ. 3. ຫວົ ໜາ້ ຝ່າຍສະເໜີເວົ້ຼາກ່ອນ. 4. ຫວົ ໜ້າຝາ່ ຍຄ້ານເວ້າຼົ ຕາມຫັງ. 5. ຜເ້ ຂ້າຼົ ຮວ່ ມສະເໜີຜທ້ ີໜງື່ ຂຼ້ນເວົຼ້າ. 6. ຜເ້ ຂຼ້າົ ຮ່ວມຄ້ານຜທ້ ີໜື່ງຂ້ນຼ ເວົຼ້າ. 7. ຜເ້ ຂຼ້າົ ຮ່ວມສະເໜຜີ ທ້ ີສອງຂ້ນຼ ເວົຼ້າ. 8. ຜເ້ ຂ້ຼົາຮວ່ ມຄ້ານຜທ້ ສີ ອງຂ້ຼນເວາົ້ຼ . 9. ຜເ້ ຂົາ້ຼ ຮ່ວມສະເໜີຜທ້ ີສາມຂຼ້ນເວົ້າຼ . 10. ຜເ້ ຂ້ົາຼ ຮວ່ ມຄາ້ ນຜ້ທສ່ືີ າມຂ້ນຼ ເວຼົາ້ . 11. ຫົວໜ້າຝ່າຍຄ້ານສະຫບຼຸ ກ່ອນ. 12. ຫວົ ໜ້າຝ່າຍສະເໜສີ ະຫບຼຸ ຕາມຫງັ . 13. ປະກາດຄະແນນແຕລ່ ະຝາ່ ຍ ແລະ ສຸດທາ້ ຍປະກາດຝາ່ ຍຊະນະ. 14. ປະທານກາ່ ວປິດການໂຕ້ວາທ,ີ ຜໂ້ ຕ້ວາທທີ ງັ ໝົດລຸກຂນຼ້ ເຄາົ ລົບຜຟ້ ັງດວ້ ຍການຍມໍ ນົບ ຢາ່ ງສຸ 15. ພາບອ່ອນນ້ອມ. ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 38

9. ມາລະຍາດໃນການໂຕູ້ວາທີ  ແຕ່ງຕົວໃຫ້ສພຸ າບຮຽບຮອ້ ຍ  ໃຊຖ້ ້ອຍຄາໍ ທີື່ສພຸ າບ  ຢ່ານາໍ ເອາົ ເລືອ່ ງສ່ວນຕົວຂອງຝາ່ ຍກົງກນັ ຂາ້ ມມາເວົຼ້າ. ນອກຈາກເລ່ືອງທື່ີ ດເີ ທຼົ້ານຼ້ນັ .  ຢ່າສະແດງອາການບືພໍ່ ໃໍ ຈ ຫ ຄຽດເຄອງຝ່າຍກົງກັນຂ້າມ, ຕອ້ ງສະແດງ ຄວາມເປນັ ມດິ  ແລະ ຍ້ີຼມແຍ້ມແຈ່ມໃສຕຝໍື່ ່າຍກງົ ກັນຂາ້ ມ ແລະ ຜຟ້ ັງສະເໝ.ີ  ຢາ່ ເວຼາົ້ ຊແື່ ທຂ້ ອງຝ່າຍກົງກັນຂາ້ ມຄວນເວ້ຼາົ ຊ່ືຕາໍ ແໜ່ງຂອງການໂຕ້ວາທີ ແທນເຊ່ືນັ : ຫວົ ໜ້າ  ຝາ່ ຍສະເໜີ, ຫົວໜາ້ ຝາ່ ຍຄ້ານຜເ້ ຂ້ົຼາຮວ່ ມຝາ່ ຍສະເໜີຜທ້ ີໜື່ງ, ສອງ, ສາມ, ຜຄ້ າ້ ນຝາ່ ຍທີໜ່ືງ, ສອງ, ສາມເປັນຕົ້ຼນ.  ຢ່າຊໜ້ຼີ ້າຝາ່ ຍກົງກນັ ຂ້າມເວລາໂຕວ້ າທີ.  ຢາ່ ເວ້ົຼາເກີນເວລາທ່ີືກາໍ ນດົ ໃຫ້. ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 39

ບົດທ4ີ ການອ່ານ 1. ຄວາມໝາຍ ແລະ ຄວາມສາໍ ຄນັ ຂອງການອາ່ ນ 1.1 ຄວາມໝາຍຂອງການອ່ານ ການອ່ານຄຂະບວນການຮັບຮ້ ແລະ ການແປຄວາມໝາຍຂອງຕົວ ອັກສອນຈາກບົດອ່ານທີື່ຜ້ຂຽນຖ່າຍທອດອອກມາເພື່ອໃຫ້ເກີດຄວາມຮ້ , ຄວາມເຂົຼ້າໃຈ. ຜ້ຂຽນເປັນຜ້ສົື່ງຂໍຼ້ມນຂ່າວສານ, ຜ້ອ່ານເປັນຜ້ຮັບຂໍ້ຼມນ ຂ່າວສານ, ການທີື່ຜ້ອ່ານຈະເຂົຼ້າໃຈບົດອ່ານໄດ້ຫາຍໜ້ອຍສໍ່ືາໃດນັ້ຼນຂ້ຼນຢ່ກັບ ປະສບົ ການເດີມ ແລະ ຄວາມສາມາດໃນການຈບັ ໃຈຄວາມສໍາຄັນ ແລະ ລາຍ ລະອຽດຈາກສິ່ືງທີ່ືອ່ານ, ສາມາດນໍາສິ່ືງທີື່ໄດ້ຈາກການອ່ານໄປໃຊ້ໃຫ້ເປັນ ປະໂຫຍດໃນດ້ານຕາ່ ງໆ. ປທ ຫ້າຼ ແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 40

1.2 ຄວາມສໍາຄນັ ຂອງການອ່ານ ການອ່ານມີຄວາມສໍາຄັນຢ່າງຍິ່ືງໃນການສກສາຫາຄວາມຮ້ໃນວິຊາການ ຕ່າງໆ. ການອ່ານສາມາດໃຫ້ເຮົາຮ້ຄວາມຮ້ສກນກຄິດຂອງຄົນທັງໃນອະດີດ ແລະ ປັດຈຸບັນ ຊ່ວຍເພີື່ມສະຕິປັນຍາ, ຄວາມຮັບຮ້ ແລະ ຄວາມເຂົ້ຼາໃຈ ບັນຫາຕ່າງໆໄດ້ຢ່າງເລິກເຊິ່ືງ. ເຮົາຈື່ງຈໍາເປັນຢ່າງຍິື່ງທີ່ືຈະຕ້ອງໄດ້ເຝິກທັກ ສະການອ່ານ. ການອ່ານ ມີຄວາມສໍາຄັນຫາຍຕໍື່ການດໍາລົງຊີວິດຂອງຄົນເຮົາ, ການອາ່ ນປມ້ຼ ຫ ໜງັ ສເລ່ືອງຕາ່ ງໆທີືຮ່ ບີ ໂຮມເອາົ ຄວາມຮທ້ ຸກສາຂາວຊິ າ ແລະ ຄວາມບນັ ເທງິ ຕ່າງໆນນ້ຼັ ເປັນເສັຼ້ນທາງທີ່ືຈະພັດທະນາຄົນໃຫ້ມີຄຸນນະພາບ. ຜ້ ຮັກການອ່ານ ຈະເປັນປະໂຫຍດຢ່າງຫວງຫາຍໃນການເພີ່ືມພນຄວາມຮ້ທຸກ ສາຂາອາຊບີ ເພ່ືອປບັ ປງຸ ການປະກອບອາຊີບໃຫ້ຈະເລນີ ກາ້ ວໜາ້ . ປທ ຫຼາ້ ແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 41

2. ຈດຸ ປະສົງ ແລະ ຄຸນຄ່າຂອງການອ່ານ 2.1 ຈດຸ ປະສົງຂອງການອາ່ ນ - ອ່ານເພ່ອື ຄົຼ້ນຄວ້າສກສາຫາຄວາມຮໃ້ ໝ່ເຊ່ນັື : ການອ່ານຕາໍ ລາວິຊາຮຽນ, ຕໍາລາ ວຊິ າການຕ່າງໆ. - ອ່ານເພ່ືອຮບັ ຮ້ຂາ່ ວສານຄວາມເປນັ ຈິງ ຫ ຫາຄໍາຕອບໃນສິ່ງື ທ່ເືີ ຮົາສງົ ໄສ ເຊັນື່ : ການອ່ານແນະນາໍ ວທິ ີການໃຊຢ້ າ, ການອາ່ ນປະກາດແຈງ້ ການຕ່າງໆ, ການອ່ານໜັງສພມິ ເປັນຕນ້ຼົ . - ອ່ານເພ່ືອຄວາມບັນເທງີ ຫ ຄວາມມວ່ ນຊ່ືນເຊນ່ືັ : ການອ່ານນະວະນິຍາຍ, ເລອື່ ງສຼ້ນັ , ສາະຄະດີເປນັ ຕນ້ຼົ . - ອ່ານເພ່ືອຊອກຫາເປ້ຼົາໝາຍ ຫ ຊອກຫາຈຸດປະສົງໃດໜື່ງເຊ່ັືນ: ຊອກຫາຊ່ື, ວັນ, ເດອນ, ປີ ຫ ຂຄ້ໍຼ ວາມຈໍາເພາະເຈາະຈົງ ເພ່ືອຊອກຫາຂ້ຼຄໍ ວາມທືີຕ່ ອ້ ງການ ໃຊ້ເປັນຂຼໍ້ອ້າງອງີ ແລະ ເພ່ືອທບົ ທວນຄນສິື່ງທື່ີເຮົາໄດ້ອ່ານມາແລວ້ . - ອ່ານເພື່ອພດັ ທະນາຕົນເອງ ແລະ ພດັ ທະນາອາຊີບ ເປນັ ການອາ່ ນເພືອ່ ເພີື່ມ ພນຄວາມຮ້ ແລະ ໃຊ້ຄວາມຮ້ມາພດັ ທະນາອາຊບີ ຂອງຕົນເອງເຊັ່ືນ: ຊາວ ກະສິກອນອາ່ ນຕໍາລາການປກເຫັດເຟອງ, ແມຄ່ ົວອາ່ ນຕາໍ ລາເຮັດອາຫານ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກ້ວ ພັນລະພາ 42

ໂດຍທວົັ່ ໄປຈຸດມງຸ່ ໝາຍຂອງການອາ່ ນມີ 3 ຢ່າງດງັ່ ນີື້: ກ. ອາ່ ນເພັອ່ ຄວາມຮູ້ ການອາ່ ນແບບນ້ີຼ ໄດ້ແກກ່ ານອາ່ ນຕາໍ ລາຮຽນ, ສາລະຄະດີ, ວາລະສານ, ບົດຄວາມ, ໜງັ ສພິມ ແລະ ຂຄໍຼ້ ວາມຕ່າງໆ ເພ່ືອໃຫຮ້ ້ເນ້ອຼ ເລ່ືອງຂອງບັນຫາດງ່ັື ກາ່ ວ. ການອ່ານເພອື່ ຄວາມຮອບຮ້ ເປນັ ການອ່ານທືີ່ ຈາໍ ເປນັ ທສ່ືີ ດຸ ສາໍ ລັບນັກຮຽນເພາະວ່າແຫ່ືງຂໍຼມ້ ນຄວາມຮ້ຕ່າງໆແມນ່ ມີການ ປຽ່ ນແປງຢ່ທຸກເວລາ. ປທ ຫ້າຼ ແສງແກ້ວ ພນັ ລະພາ 43

ຂ. ອາ່ ນເພ່ອັ ຄວາມຄດິ ການອ່ານແບບນີ້ຼເປັນການອ່ານທາງປັນຍາ, ຈາລິຍະທໍາ, ວັດທະນະທໍາ ແລະ ຄວາມຄິດເຫັນທົ່ືວໄປມັກແຊກຢ່ນໍາໜັງສເກອບ ທຸກເລ່ອື ງ, ບໍສື່ ະເພາະແຕ່ໜັງສປະເພດປັດຊະຍາ ຫ ຈາລິຍາທໍາໂດຍກົງ ເທາົື່ ນຼັນ້ , ການສກສາແນວຄິດທີ່ືດີຂອງຜ້ອ່ືນເອົາມາເປັນແນວທາງຄວາມ ຄິດຂອງຕົນເອງ ອາດນໍາມາປະຕິບັດໃນການດໍາລົງຊີວິດ ຫ ແກ້ບັນຫາ ຕ່າງໆໄດ.້ ປທ ຫາຼ້ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ 44

ຄ. ອາ່ ນເພ່ອັ ຄວາມບັນເທງິ ການອ່ານແບບນີຼ້ ເປັນການອ່ານເພື່ອສ້າງຄວາມເບີກບານມ່ວນຊື່ນ ຫ ເປັນການອ່ານເພ່ືອເບົາສະໝອງ, ຜ່ອນຄາຍຄວາມເຄັ່ືງຕງ, ແຕ່ ມັນສກສາແນວຄິດຂອງຄົນເຮົາຢ່າງເລິກເຊິື່ງເຊັ່ືນ: ອ່ານນິທານ ຊຽງ ໝ້ຽງ ອ່ານປ້ຼມກະຕຸນເຫົື່ານີຼ້ເປັນຕົຼ້ນ. ແຕ່ບາງເທ່ືອກໍເປັນການອ່ານຂ້າ ເວລາເທົື່ານັ້ຼນເຊັ່ືນວ່າ ເວລາເຮົາໄປນັ່ືງລໍຖ້າໝ່ເພ່ືອນ, ເວລາເຮົານັ່ືງລໍຖ້າ ການອອກເດີນທາງ ແລະ ອນ່ື ໆ. ປທ ຫາ້ຼ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ 45

2.2 ຄຸນຄາ່ ຂອງການອ່ານ 46 ກ. ຄຸນຄາ່ ທາງອາລົມ ຂ. ຄນຸ ຄາ່ ທາງສະຕປິ ນັ ຍາ ຄ. ຄຸນຄາ່ ທາງສງັ ຄົມ ປທ ຫ້າຼ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ

3. ປະເພດຂອງການອ່ານ ການອ່ານ ອອກເປນັ 2 ປະເພດຄ: ການອ່ານໃນໃຈ ແລະ ການອາ່ ນອອກສຽງ. ກ. ການອາ່ ນໃນໃຈ ການອ່ານໃນໃຈແມ່ນການອ່ານບືໍ່ໃຫ້ມສີ ຽງດງັ ຜ້ອ່ານຈະຕອ້ ງມີ ຄວາມສາມາດດ້ານພາສາໝາຍຄວາມວາ່ ຕ້ອງຮສ້ ບັ , ສໍານວນພາສາດີ ແລະ ກວາ້ ງຂວາງ, ມຄີ ວາມສາມາດໃນການເກບັ ກາໍ ຄວາມຄດິ ທີຢື່ ໃ່ ນ ຂ້ຄຼໍ ວາມທອ່ີື ່ານ. ຂ. ການອາ່ ນອອກສຽງ ການອ່ານອອກສຽງແມ່ນການອ່ານທີ່ືເປັ່ືງສຽງອອກມາໃຫ້ມີສຽງ ດັງເຊັື່ນ: ການອ່ານຂ່າວ, ອ່ານປະກາດ, ອ່ານໜັງສເລ່ືອງທົ່ືວໄປ. ການ ອ່ານອອກສຽງນີ້ຼ ຜ້ອ່ານຈະຕ້ອງອ່ານອອກສຽງໃຫ້ຖກຕ້ອງຕາມຫັກ ພາສາ ໂດຍສະເພາະແມ່ນອັກຂະຫະ, ຈັງຫວະວັກຕອນ. ພ້ອມກັນນັຼ້ນ ກໍຕອ້ ງຄໍານງເຖງິ ລະດບັ ສຽງໃຫ້ດັງພທໍ ່ືຜີ ້ຟັງຈະໄດຍ້ ນິ ທ່ົວື ເຖງິ . ປທ ຫ້ຼາແສງແກວ້ ພັນລະພາ 47

4. ຄຸນລກັ ສະນະຂອງນກັ ອາ່ ນທດ່ັີ ີ ດງັື່ ທີໄ່ື ດ້ກ່າວໄວ້ແລວ້ ວ່າ ການອ່ານມີຄວາມສໍາຄນັ ທີສ່ື ດຸ ຈື່ົງເປນັ ເສດຖີ ຂອງການອາ່ ນ, ຜ້ທ່ຮືີ ກັ ການອ່ານນນ້ັຼ ສາມາດຕດັ ສິນໃຈໃນບນັ ຫາຕ່າງໆໄດ້ ຢ່າງຖກຕ້ອງ ແລະ ໄດດ້ ີ, ເຮັດໃຫເ້ ຮາົ ໄດເ້ ພ່ືີມປະສົບການ ເພື່ອ ປະສດິ ທພິ າບໃນວຽກງານ. ການອ່ານສາມາດສ້າງໃຫ້ເຮົາມີໂລກະທດັ ແລະ ຊີວະທດັ ທຖີື່ ກຕອ້ ງ, ສ້າງກາໍ ລັງໃຈ, ສ້າງຄວາມໝັຼນ້ ໃຈໃຫມ້ ຄີ ວາມຫວງັ ... ປທ ຫາຼ້ ແສງແກວ້ ພັນລະພາ 48

ບດົ ທີ 5 ການຂຽນ 1. ຄວາມໝາຍ ແລະ ຄວາມສໍາຄັນຂອງການຂຽນ 1.1 ຄວາມໝາຍຂອງການຂຽນ ການຂຽນ ແມ່ນການບັນທກຂໍ້ຼຄວາມໄປຕາມຄວາມຕ້ອງການໃດ ໜ່ືງ ດ້ວຍວິທີຕ່ືມຄໍາໃຫ້ປະໂຫຍກຄໍາເວົ້ຼາຄົບຖ້ວນ ແລະ ສົມບນ ຫ ຂຽນຕາມໂຄງຮ່າງໃດໜ່ືງທີ່ືກຽມໄວ້ແລ້ວ ແລະ ບາງເທ່ືອແມ່ນການ ດັດແປງບ່ອນທ່ເີື ຫນັ ວ່າຜິດພາດຕາມຫັກການຂຽນ. ການຂຽນເປັນການໃຊພ້ າສາເພ່ືອການສສື່ ານໂດຍໃຊ້ຕົວອກັ ສອນ ຫ ສັນຍະລກັ ຖາ່ ຍທອດຄວາມຮສ້ ກນກຄິດ, ຄວາມຮ້ຄວາມສາມາດ, ຈິນຕະນາການ, ປະສບົ ການຕ່າງໆ ແທນຄາໍ ເວາຼົ້ ໃຫຄ້ ນົ ອືນ່ ໄດເ້ ຂາ້ຼົ ໃຈ ຄວາມໝາຍ ແລະ ເຮດັ ໃຫຜ້ ອ້ າ່ ນເກີດຄວາມຮ້, ຄວາມຄິດໃນເລອ່ື ງທ່ີື ຂຽນ, ສາມາດນາໍ ໄປໃຊ້ໃຫເ້ ກີດປະໂຫຍດຕຕ່ືໍ ົນເອງ ແລະ ຜອ້ ່ນື . ປທ ຫ້ຼາແສງແກວ້ ພັນລະພາ 49

1.2 ຄວາມສໍາຄນັ ຂອງການຂຽນ ການຂຽນຈິ່ືງມີຄວາມສໍາຄັນເພາະເປັນເຄື່ອງມທີ່ືໃຊ້ຕິດຕໍື່ສ່ືສານ ລະຫວ່າງຄົນໃນສັງຄົມ ເປັນທັກສະທີ່ືຜ້ຂຽນໄດ້ຖ່າຍທອດຄວາມຄິດ, ຄວາມຮ້ສກ, ຈິນຕະນາການ ແລະ ຄວາມຕ້ອງການຂອງຕົນເອງ, ເປັນ ສື່ຄວາມໝາຍທືີ່ຄົງທນົ ໃຊບ້ ັນທກແທນຄວາມຈໍາເພື່ອປ້ອງກັນການລມ ໄດ້ດີກວ່າສື່ອື່ນໆສາມາດໃຊ້ເປັນຫັກຖານອ້າງອີງໄດ້, ການຂຽນເປັນ ການຖ່າຍທອດຄວາມຮ້, ອາລົມ, ຄວາມຮ້ສກ, ຂໍ້ຼຄິດ, ຄວາມເຫັນ, ທັດສະນະຜ່ານຕົວອັກສອນເພ່ືອໃຫ້ຄົນອ່ືນໄດ້ຮັບຮ້ ເປັນມໍລະດົກທາງ ວັດທະນະທໍາ, ເປັນພມປັນຍາຂອງຜ້ຮຽນ ແລະ ເປັນການພັດທະນາ ຄວາມຄດິ ສ້າງສນັ ທື່ເີ ປັນປະໂຫຍດຕຕື່ໍ ົນເອງ ແລະ ສງັ ຄົມ. ປທ ຫ້ຼາແສງແກວ້ ພນັ ລະພາ 50