Hồ Chí Minh toàn tập - Tập 5

KH¤NG Cã G× QUý H¥N §éC LËP, Tù DO !



Hå CHÝ MINH TOµN TËP XUÊT B¶N LÇN THø BA THEO quyÕt ®Þnh cñA BAN BÝ TH¦ TRUNG ¦¥NG §¶NG CéNG S¶N VIÖT NAM Sè 299-q®/TW, NGµY 6 TH¸NG 4 N¡M 2010.

Héi ®ång xuÊt b¶n Tr−¬ng TÊn Sang Chñ tÞch Héi ®ång T« Huy Røa Phã Chñ tÞch Héi ®ång Phan DiÔn Uû viªn Héi ®ång Lª V¨n Dòng Uû viªn Héi ®ång Lª H÷u NghÜa Uû viªn Héi ®ång §ç Hoµi Nam Uû viªn Héi ®ång NguyÔn Duy Hïng Uû viªn Héi ®ång Ban chØ ®¹o x©y dùng b¶n th¶o Lª H÷u NghÜa Tr−ëng ban Ph¹m Hång Ch−¬ng Phã Tr−ëng ban NguyÔn Kh¸nh BËt Uû viªn NguyÔn Duy Hïng Uû viªn nhãm x©y dùng b¶n th¶o tËp 5 TrÇn V¨n H¶i Tr−ëng nhãm Hoµng Trang §µm §øc V−îng Phan Minh HiÒn Lý ViÖt Quang

hå chÝ minh toµn tËp 5 1947 – 1948 XuÊt b¶n lÇn thø ba Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia - Sù THËT Hµ Néi - 2011



VII Lêi giíi thiÖu tËp 5 TËp 5 cña bé s¸ch Hå ChÝ Minh Toµn tËp, xuÊt b¶n lÇn thø ba, bao gåm nh÷ng t¸c phÈm, bµi nãi, bµi viÕt, th− tõ, ®iÖn v¨n, b¸o c¸o (gäi chung lµ t¸c phÈm) cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh tõ ngµy 1-1-1947 ®Õn cuèi th¸ng 12-1948, thÓ hiÖn s©u s¾c, phong phó nh÷ng quan ®iÓm, chiÕn l−îc, s¸ch l−îc c¸ch m¹ng cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh vµ cña §¶ng ta trong hai n¨m ®Çu cña c«ng cuéc kh¸ng chiÕn, kiÕn quèc. NhËn diÖn ®óng b¶n chÊt cña kÎ thï, ®¸nh gi¸ chÝnh x¸c t×nh h×nh, t−¬ng quan lùc l−îng gi÷a ta vµ ®Þch, trªn c¬ së ®ã ho¹ch ®Þnh ®−êng lèi kh¸ng chiÕn, kiÕn quèc ®óng ®¾n lµ néi dung næi bËt cña nh÷ng t¸c phÈm cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh trong tËp nµy. Víi d· t©m c−íp n−íc ta mét lÇn n÷a, thùc d©n Ph¸p buéc c¶ d©n téc ta ph¶i ®øng lªn kh¸ng chiÕn. Sóng ®· næ, m¸u ®· ®æ cho c¶ hai phÝa; nhiÒu lµng m¹c, thµnh phè ®· bÞ tµn ph¸, nh−ng Chñ tÞch Hå ChÝ Minh, §¶ng vµ Nhµ n−íc ViÖt Nam vÉn cè g¾ng ®Õn møc cao nhÊt trong viÖc t×m gi¶i ph¸p chÊm døt chiÕn tranh. Ng−êi ®· nhiÒu lÇn thay mÆt ChÝnh phñ ta göi ®iÖn, th− tíi ChÝnh phñ vµ nh©n d©n Ph¸p vµ kh¼ng ®Þnh: “Chóng t«i b¾t buéc ph¶i chiÕn ®Êu, chèng bän thùc d©n ph¶n ®éng ®ang m−u m« xÎ c¾t Tæ quèc chóng t«i, ®−a chóng t«i vµo vßng n« lÖ vµ gieo r¾c sù chia rÏ gi÷a hai d©n téc Ph¸p vµ ViÖt. Nh−ng chóng t«i kh«ng chiÕn ®Êu chèng n−íc Ph¸p míi vµ quèc d©n Ph¸p, chóng t«i l¹i cßn muèn hîp t¸c th©n ¸i” (tr. 3). Nªu cao thiÖn chÝ hßa b×nh, Ng−êi nãi: “ChÝnh phñ vµ nh©n d©n Ph¸p chØ cÇn cã mét cö chØ c«ng nhËn ®éc lËp vµ thèng nhÊt cña n−íc ViÖt Nam lµ chÊm døt ®−îc nh÷ng tai biÕn nµy; hßa b×nh vµ trËt tù sÏ trë l¹i ngay tøc kh¾c” (tr. 15). §¸p l¹i thiÖn chÝ cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh vÉn lµ th¸i ®é hiÕu chiÕn vµ ngoan cè cña c¸c thÕ lùc thùc d©n ph¶n ®éng Ph¸p,

VIII Hå CHÝ MINH TOµN TËP kh¶ n¨ng v·n håi hßa b×nh ®· bÞ hä c¾t ®øt. C¶ d©n téc ta chØ cßn mét con ®−êng - nh− Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· kh¼ng ®Þnh: Ph¶i nhÊt tÒ ®øng lªn cÇm sóng chiÕn ®Êu b¶o vÖ nÒn ®éc lËp d©n téc võa giµnh l¹i ®−îc. Nh©n d©n ViÖt Nam b−íc vµo cuéc kh¸ng chiÕn chèng thùc d©n Ph¸p trong ®iÒu kiÖn t−¬ng quan lùc l−îng rÊt chªnh lÖch. Thùc d©n Ph¸p tuy lµ ®Õ quèc giµ nua, bÞ tæn thÊt nhiÒu sau ChiÕn tranh thÕ giíi thø hai, nh−ng chóng ®−îc c¸c lùc l−îng ®Õ quèc hïa vµo gióp søc. Chóng cã ®éi qu©n x©m l−îc chÝnh quy gåm hµng chôc v¹n binh lÝnh, sÜ quan nhµ nghÒ, ®−îc trang bÞ c¸c lo¹i vò khÝ hiÖn ®¹i. D©n téc ta võa giµnh ®−îc ®éc lËp, nh©n d©n ta ®· cã Nhµ n−íc, nh−ng võa khai sinh ch−a ®−îc n−íc nµo c«ng nhËn vÒ mÆt ngo¹i giao; §¶ng ta võa trë thµnh §¶ng cÇm quyÒn, kinh nghiÖm l·nh ®¹o Nhµ n−íc, tæ chøc l·nh ®¹o ®Êu tranh vò trang vµ chiÕn tranh c¸ch m¹ng cßn thiÕu; qu©n ®éi ta cßn non trÎ, ®−îc thµnh lËp tõ c¸c ®éi vâ trang tuyªn truyÒn, cßn nghÌo vÒ trang bÞ vò khÝ, kü thuËt. Trong ®iÒu kiÖn vµ hoµn c¶nh Êy, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®−îc c¶ d©n téc ñy th¸c lµ ng−êi cÇm l¸i con thuyÒn c¸ch m¹ng. Ng−êi lµ linh hån cña sù nghiÖp kh¸ng chiÕn, kiÕn quèc. D©n téc ViÖt Nam cã truyÒn thèng yªu n−íc, ý chÝ quËt c−êng. Tinh thÇn Êy cµng s«i næi khi ®Êt n−íc bÞ x©m l¨ng. Thóc giôc lßng yªu n−íc cña c¸c tÇng líp nh©n d©n, ph¸t huy truyÒn thèng dùng n−íc vµ gi÷ n−íc cña cha «ng, vËn dông s¸ng t¹o nh÷ng nguyªn lý cña chñ nghÜa M¸c - Lªnin vÒ chiÕn tranh c¸ch m¹ng, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh vµ §¶ng ta ®· kh¼ng ®Þnh: §−êng lèi, ph−¬ng ch©m kh¸ng chiÕn cña ta lµ toµn d©n, toµn diÖn, tr−êng kú, dùa vµo søc m×nh lµ chÝnh. §Çu Xu©n §inh Hîi (1947), lêi Chóc n¨m míi cña Ng−êi lµ tiÕng kÌn xung trËn: “Cê ®á sao vµng tung bay tr−íc giã, TiÕng kÌn kh¸ng chiÕn vang dËy non s«ng. Toµn d©n kh¸ng chiÕn, toµn diÖn kh¸ng chiÕn, ... Tr−êng kú kh¸ng chiÕn, nhÊt ®Þnh th¾ng lîi! Thèng nhÊt ®éc lËp, nhÊt ®Þnh thµnh c«ng!” (tr. 20).

LêI GIíI THIÖU TËP 5 IX Kh¸ng chiÕn toµn d©n, nh− Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· gi¶i thÝch: nghÜa lµ “mçi c«ng d©n lµ mét chiÕn sÜ. Mçi lµng lµ mét chiÕn hµo” (tr.179); nghÜa lµ Thi ®ua ¸i quèc: “Mçi ng−êi d©n ViÖt Nam, bÊt kú giµ, trÎ, trai, g¸i; bÊt kú giµu, nghÌo, lín, nhá, ®Òu cÇn ph¶i trë nªn mét chiÕn sÜ tranh ®Êu trªn mÆt trËn: Qu©n sù, Kinh tÕ, ChÝnh trÞ, V¨n hãa” (tr. 556). §ã võa lµ kh¸ng chiÕn toµn d©n, võa lµ kh¸ng chiÕn toµn diÖn, võa diÖt giÆc ngo¹i x©m, võa kiÕn quèc trªn tÊt c¶ c¸c lÜnh vùc; “nã lÊy vò lùc ta kh«ng sî. Nã lÊy chÝnh trÞ, ta kh«ng m¾c m−u. Nã lÊy kinh tÕ phong táa, th× ta lÊy kinh tÕ ta ®¸nh nã” (tr. 72-73); võa tiªu thæ kh¸ng chiÕn ®Ó ®Þch kh«ng thÓ lÊy cña ta ®¸nh l¹i ta, võa thi ®ua t¨ng gia s¶n xuÊt ®Ó tù lùc c¸nh sinh. §Ó tõng b−íc ®¸nh th¾ng kÎ thï ®ang ©m m−u ®¸nh nhanh, th¾ng nhanh ®ßi hái ph¶i cã ®−êng lèi, ph−¬ng ch©m ®óng ®¾n, khoa häc, ph¶i cã c¸ch ®¸nh s¸ng t¹o; võa ph¸t huy lîi thÕ cña ta, võa kiÒm chÕ mÆt m¹nh cña ®Þch. Ng−êi nãi râ: “§Þch muèn dïng c¸ch ®¸nh mau, th¾ng mau. NÕu chiÕn tranh kÐo dµi, hao binh tæn t−íng, chóng sÏ thÊt b¹i. VËy ta dïng chiÕn l−îc tr−êng kú kh¸ng chiÕn, ®Ó ph¸t triÓn lùc l−îng, t¨ng thªm kinh nghiÖm... ThÕ ®Þch nh− löa. ThÕ ta nh− n−íc. N−íc nhÊt ®Þnh th¾ng löa” (tr. 179). Ng−êi ph©n tÝch: Thùc d©n Ph¸p cã xe t¨ng, ®¹i b¸c th× ta ph¸ ®−êng kh«ng cho chóng c¬ ®éng nhanh; chóng ®¸nh ban ngµy th× ta Èn tr¸nh ®Ó ®¸nh chóng ban ®ªm; chóng cã m¸y bay th× ta ®µo hÇm hµo; nã trªn trêi, ta d−íi ®Êt; chóng dïng trËn ®Þa chiÕn th× ta dïng chiÕn tranh du kÝch; chóng muèn chíp nho¸ng th× ta tr−êng kú... Nãi tãm l¹i, thùc d©n Ph¸p muèn lÊy −u thÕ tiÒn b¹c, vò khÝ, qu©n ®éi nhµ nghÒ ®¸nh ta th× ta lÊy thiªn thêi, ®Þa lîi, nh©n hßa, lÊy lùc l−îng ®oµn kÕt c¶ d©n téc ®Ó ®¸nh l¹i vµ th¾ng chóng. V× thÕ, ta nhÊt ®Þnh th¾ng, ®Þch nhÊt ®Þnh thua. §Ó ®−a sù nghiÖp kh¸ng chiÕn, kiÕn quèc tõng b−íc giµnh th¾ng lîi, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®Æc biÖt quan t©m vµ th−êng xuyªn ch¨m lo c«ng t¸c x©y dùng §¶ng, båi d−ìng vµ rÌn luyÖn ®éi ngò c¸n bé, ®¶ng viªn nh»m n©ng cao n¨ng lùc tæ chøc, l·nh ®¹o cña §¶ng cÇm quyÒn l·nh ®¹o sù nghiÖp kh¸ng chiÕn, kiÕn quèc. Næi bËt trong tËp 5 lµ nh÷ng bøc th− cña Ng−êi: Th− göi c¸c ®ång chÝ

X Hå CHÝ MINH TOµN TËP B¾c Bé; Th− göi c¸c ®ång chÝ Trung Bé; Chñ nghÜa c¸ nh©n vµ ®Æc biÖt lµ t¸c phÈm Söa ®æi lèi lµm viÖc. Trong c¸c t¸c phÈm nµy, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh kh¼ng ®Þnh: “Cuéc tr−êng kú kh¸ng chiÕn nµy tøc lµ d©n téc c¸ch mÖnh ®Õn tr×nh ®é tèi cao. Trong lóc nµy t− t−ëng vµ hµnh ®éng cña mçi mét ®ång chÝ rÊt cã quan hÖ ®Õn toµn quèc. NÕu mét ng−êi s¬ suÊt, mét viÖc s¬ suÊt lµ cã thÓ háng viÖc to; sai mét ly ®i mét dÆm” (tr. 87). Ng−êi biÓu d−¬ng nh÷ng −u ®iÓm cña c¸n bé, ®¶ng viªn, ®ång thêi nghiªm kh¾c phª b×nh nh÷ng khuyÕt ®iÓm, nh÷ng biÓu hiÖn lÖch l¹c, yÕu kÐm cña c¸n bé §¶ng vµ c¸c cÊp chÝnh quyÒn, ®oµn thÓ nh− bÌ ph¸i, hÑp hßi, ®Þa ph−¬ng chñ nghÜa, v« tæ chøc, v« kû luËt - nh÷ng “c¨n bÖnh” cã h¹i ®Õn sù nghiÖp kh¸ng chiÕn, kiÕn quèc, cã h¹i ®Õn uy tÝn cña §¶ng vµ chÝnh quyÒn c¸ch m¹ng. Ng−êi yªu cÇu: “Ph¶i söa ®æi lèi lµm viÖc cña §¶ng” vµ nhÊn m¹nh: “§¶ng ta hy sinh tranh ®Êu, ®oµn kÕt, l·nh ®¹o nh©n d©n, tranh l¹i thèng nhÊt vµ ®éc lËp. C«ng viÖc ®· cã kÕt qu¶ vÎ vang. Nh−ng, nÕu mçi c¸n bé, mçi ®¶ng viªn lµm viÖc ®óng h¬n, khÐo h¬n, th× thµnh tÝch cña §¶ng cßn to t¸t h¬n n÷a” (tr. 272). Mçi c¸n bé, ®¶ng viªn ph¶i söa ch÷a c¸c khuyÕt ®iÓm nh− chñ quan, kÐm lý luËn hoÆc lý luËn su«ng, xa rêi thùc tÕ, c¸ nh©n chñ nghÜa côc bé, b¶n vÞ. Ph¶i hiÓu râ: “Mu«n viÖc thµnh c«ng hoÆc thÊt b¹i ®Òu do c¸n bé tèt hay kÐm”, “c¸n bé lµ c¸i gèc cña mäi c«ng viÖc”, “huÊn luyÖn c¸n bé lµ c«ng viÖc gèc cña §¶ng”; “ph¶i hiÓu c¸n bé”, “ph¶i cÊt nh¾c c¸n bé mét c¸ch cho ®óng”; ph¶i “khiÕn cho c¸n bé cã gan phô tr¸ch, cã gan lµm viÖc”; ph¶i ®Æc biÖt chó träng båi d−ìng ®¹o ®øc c¸ch m¹ng cho c¸n bé, ®¶ng viªn. Ng−êi viÕt: “Còng nh− s«ng th× cã nguån míi cã n−íc, kh«ng cã nguån th× s«ng c¹n. C©y ph¶i cã gèc, kh«ng cã gèc th× c©y hÐo. Ng−êi c¸ch m¹ng ph¶i cã ®¹o ®øc, kh«ng cã ®¹o ®øc th× dï tµi giái mÊy còng kh«ng l·nh ®¹o ®−îc nh©n d©n” (tr. 292). Trong t¸c phÈm Söa ®æi lèi lµm viÖc, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· kh¸i qu¸t 12 ®iÒu vÒ T− c¸ch cña ®¶ng ch©n chÝnh c¸ch m¹ng (tr. 289-290). Trong 12 ®iÒu Êy ph¶i ®Æc biÖt chó träng viÖc thùc hiÖn tù phª b×nh vµ phª b×nh, ph¶i cñng cè vµ gi÷ v÷ng mèi liªn hÖ gi÷a §¶ng víi quÇn chóng. Ng−êi viÕt: “Nãi vÒ §¶ng, mét §¶ng mµ giÊu giÕm khuyÕt ®iÓm cña m×nh lµ mét §¶ng háng. Mét §¶ng cã gan thõa nhËn khuyÕt ®iÓm cña m×nh, v¹ch râ nh÷ng c¸i ®ã, v× ®©u mµ cã khuyÕt ®iÓm ®ã, xÐt râ hoµn c¶nh sinh ra khuyÕt ®iÓm ®ã, råi t×m kiÕm mäi

LêI GIíI THIÖU TËP 5 XI c¸ch ®Ó söa ch÷a khuyÕt ®iÓm ®ã. Nh− thÕ lµ mét §¶ng tiÕn bé, m¹nh d¹n, ch¾c ch¾n, ch©n chÝnh” (tr. 301). X©y dùng c¸c lùc l−îng vò trang v÷ng m¹nh lµ néi dung quan träng cña nhiÒu t¸c phÈm trong tËp nµy. Chñ tÞch Hå ChÝ Minh viÕt: “VÖ quèc qu©n lµ qu©n ®éi cña nh©n d©n, ®Ó b¶o vÖ ®ång bµo, gi÷ g×n Tæ quèc” (tr. 135) vµ yªu cÇu c¸n bé, chiÕn sÜ ph¶i hiÓu râ nguån gèc, b¶n chÊt vµ môc tiªu chiÕn ®Êu cña qu©n ®éi ta. Ng−êi ®Ò ra 12 ®iÒu r¨n ®Ó c¸n bé, chiÕn sÜ thùc hiÖn vµ c¨n dÆn: “Ph¶i lµm cho d©n yªu, d©n phôc, d©n tin” (tr. 264); ph¶i coi ®ã lµ céi nguån cña th¾ng lîi: “Gèc cã v÷ng c©y míi bÒn, X©y lÇu th¾ng lîi trªn nÒn nh©n d©n” (tr. 502). §èi víi c¸c cÊp chØ huy, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh yªu cÇu: “Mét ng−êi c¸n bé tèt ph¶i cã ®¹o ®øc c¸ch m¹ng. Qu©n sù giái song nÕu kh«ng cã ®¹o ®øc c¸ch m¹ng th× khã thµnh c«ng. Muèn cã ®¹o ®øc c¸ch m¹ng ph¶i cã 5 ®iÒu sau ®©y: TrÝ - TÝn - Nh©n - Dòng - Liªm” (tr. 259). “§èi víi bé ®éi, chÝnh trÞ viªn ph¶i th©n thiÕt nh− mét ng−êi chÞ, c«ng b×nh nh− mét ng−êi anh, hiÓu biÕt nh− mét ng−êi b¹n” (tr. 484). Ng−êi biªn so¹n Kinh nghiÖm du kÝch Tµu (tr. 379-395), Kinh nghiÖm du kÝch Ph¸p (tr. 397-418) ®Ó c¸c chiÕn sÜ du kÝch häc tËp vµ ®Èy m¹nh chiÕn tranh du kÝch. Theo Ng−êi: “D©n qu©n, tù vÖ vµ du kÝch lµ lùc l−îng cña toµn d©n téc, lµ mét lùc l−îng v« ®Þch, lµ mét bøc t−êng s¾t cña Tæ quèc. V« luËn ®Þch nh©n hung b¹o thÕ nµo, hÔ ®ông vµo lùc l−îng ®ã, bøc t−êng ®ã, th× ®Þch nµo còng ph¶i tan r·” (tr. 158). NhiÖm vô cña d©n qu©n du kÝch lµ phôc kÝch, ®¸nh tØa, quÊy rèi, nhanh chãng, bÝ mËt, bÊt ngê, lµm cho ®Þch hao mßn c¶ vÒ vËt chÊt vµ tinh thÇn, kÕt hîp qu©n sù, chÝnh trÞ vµ binh vËn ®Ó lµm rÖu r· hµng ngò ®Þch, t¹o thªm ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho bé ®éi chñ lùc tÊn c«ng tiªu diÖt chóng. §Ó ®éng viªn tinh thÇn c¸n bé, chiÕn sÜ c¸c lùc l−îng vò trang, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· trao cê QuyÕt chiÕn, QuyÕt th¾ng cho c¸c ®¬n vÞ lËp c«ng, hoµn thµnh xuÊt s¾c nhiÖm vô vµ kªu gäi “c¶m tö ®Ó cho Tæ quèc quyÕt sinh”, thùc hiÖn tèt lêi thÒ Trung víi n−íc, HiÕu víi d©n.

XII Hå CHÝ MINH TOµN TËP §èi víi c¸c c¬ quan chÝnh quyÒn, c«ng chøc nhµ n−íc, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®Æt c©u hái: “ChÝnh phñ Céng hßa D©n chñ lµ g×?”. Ng−êi tr¶ lêi: “Lµ ®µy tí chung cña d©n, tõ Chñ tÞch toµn quèc ®Õn lµng. D©n lµ chñ th× ChÝnh phñ ph¶i lµ ®µy tí. Lµm viÖc ngµy nay kh«ng ph¶i lµ ®Ó th¨ng quan, ph¸t tµi” (tr. 74-75). Göi th− tíi Héi nghÞ t− ph¸p toµn quèc, Ng−êi nh¾c nhë c¸c c¸n bé t− ph¸p ph¶i thùc hiÖn “Phông c«ng thñ ph¸p”, ph¶i lµ tÊm g−¬ng ®Ó nh©n d©n noi theo. Võa kh¸ng chiÕn, võa kiÕn quèc, theo Chñ tÞch Hå ChÝ Minh, cã mèi quan hÖ rÊt biÖn chøng. Nãi chuyÖn víi c¸n bé vµ ®ång bµo tØnh Thanh Hãa, Ng−êi ®Ò nghÞ ®ång bµo ®Þa ph−¬ng (vµ c¶ n−íc) ph¶i x©y dùng hËu ph−¬ng v÷ng m¹nh. VÒ v¨n hãa, ph¶i thanh to¸n n¹n mï ch÷, “ph¶i häc ®¹o ®øc c«ng d©n, phæ th«ng chÝnh trÞ”, “®Ó tr¶ lêi cho thÕ giíi biÕt n−íc ta lµ n−íc v¨n minh” (tr. 74). VÒ kinh tÕ, ph¶i thùc hiÖn tù cÊp, tù tóc, ph¶i cÇn vµ kiÖm, nghÜa lµ “lµm cho nhiÒu, tiªu th× Ýt, lµm chãng tiªu chËm” ®Ó “nghÌo trë nªn ®ñ, ®ñ trë nªn giµu, giµu th× giµu thªm” (tr. 76). Ngµy 11-6-1948, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ra Lêi kªu gäi Thi ®ua ¸i quèc, nªu râ môc ®Ých, ph−¬ng ch©m, khÈu hiÖu thi ®ua vµ tin t−ëng: “Víi tinh thÇn quËt c−êng vµ lùc l−îng v« tËn cña d©n téc ta, víi lßng yªu n−íc vµ chÝ kiªn quyÕt cña nh©n d©n vµ qu©n ®éi ta, chóng ta cã thÓ th¾ng lîi, chóng ta nhÊt ®Þnh th¾ng lîi” (tr. 558). Lêi kªu gäi kh«ng chØ cã ý nghÜa, t¸c dông lóc ®ã mµ trë thµnh Ngµy truyÒn thèng Thi ®ua ¸i quèc trong sù nghiÖp x©y dùng vµ b¶o vÖ Tæ quèc hiÖn nay. §Ó ®éng viªn, khuyÕn khÝch toµn d©n x©y dùng hËu ph−¬ng, víi bót danh T©n Sinh, Ng−êi viÕt t¸c phÈm §êi sèng míi, kªu gäi thùc hµnh ®êi sèng míi trong mäi lÜnh vùc, mäi ®èi t−îng theo ph−¬ng ch©m: “C¸i g× cò mµ xÊu, th× ph¶i bá... C¸i g× cò mµ kh«ng xÊu, nh−ng phiÒn phøc th× ph¶i söa ®æi l¹i cho hîp lý... C¸i g× cò mµ tèt, th× ph¶i ph¸t triÓn thªm... C¸i g× míi mµ hay, th× ta ph¶i lµm” (tr. 112-113).

LêI GIíI THIÖU TËP 5 XIII Chñ tÞch Hå ChÝ Minh lµ hiÖn th©n vµ ngän cê cña ®¹i ®oµn kÕt toµn d©n téc, Ng−êi ®· phÊn ®Êu kh«ng mÖt mái cho viÖc x©y dùng, cñng cè khèi ®oµn kÕt toµn d©n trong MÆt trËn d©n téc do §¶ng l·nh ®¹o, dùa trªn c¬ së v÷ng ch¾c cña liªn minh c«ng n«ng. Trong tËp 5, nhiÒu ®iÖn, th− cña Ng−êi göi l·nh ®¹o §¶ng D©n chñ ViÖt Nam, §¶ng X· héi ViÖt Nam, c¸c vÞ chøc s¾c c¸c t«n gi¸o, lang ®¹o vïng d©n téc thiÓu sè, c¸c nhµ c«ng th−¬ng nh»m ®éng viªn tinh thÇn yªu n−íc, kªu gäi ®oµn kÕt, h¨ng h¸i tham gia kh¸ng chiÕn, kiÕn quèc. Ng−êi kh¼ng ®Þnh: “HiÖn nay, tÊt c¶ c¸c ®¶ng chØ cã mét ®−êng chÝnh trÞ chung: Kiªn quyÕt tr−êng kú kh¸ng chiÕn, ®Ó tranh lÊy thèng nhÊt vµ ®éc lËp cho Tæ quèc..., chØ cã mét chÝnh s¸ch lµ ®¹i ®oµn kÕt” (tr. 196). KÕt hîp søc m¹nh cña khèi ®¹i ®oµn kÕt d©n téc víi ®oµn kÕt quèc tÕ, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh vµ §¶ng ta chñ tr−¬ng ®Èy m¹nh c¸c ho¹t ®éng tuyªn truyÒn ®èi ngo¹i nh»m ph¸ thÕ c« lËp vÒ ngo¹i giao, tranh thñ sù ®ång t×nh ñng hé cña nh©n d©n yªu chuéng hßa b×nh vµ d− luËn tiÕn bé trªn thÕ giíi. Trong tËp 5 cã kh¸ nhiÒu bµi tr¶ lêi pháng vÊn cña Ng−êi víi b¸o chÝ n−íc ngoµi. Kh¼ng ®Þnh quan ®iÓm, chÝnh s¸ch ngo¹i giao hßa b×nh, th©n thiÖn cña ChÝnh phñ ViÖt Nam, Ng−êi tuyªn bè: “Th¸i ®é n−íc ViÖt Nam ®èi víi nh÷ng n−íc ¸ ch©u lµ mét th¸i ®é anh em, ®èi víi ngò c−êng lµ mét th¸i ®é b¹n bÌ” (tr. 163); ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam chñ tr−¬ng “lµm b¹n víi tÊt c¶ mäi n−íc d©n chñ vµ kh«ng g©y thï o¸n víi mét ai” (tr. 256). * ** TËp 5, Hå ChÝ Minh Toµn tËp xuÊt b¶n lÇn thø ba, bao gåm toµn bé nh÷ng t¸c phÈm cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh trong hai n¨m 1947 - 1948 ®· c«ng bè trong lÇn xuÊt b¶n thø hai, ®ång thêi bæ sung 40 t¸c phÈm, bµi nãi, bµi viÕt cña Ng−êi cã néi dung phong phó, quan träng, míi ®−îc s−u tÇm. T¸c phÈm C¸ch huÊn luyÖn c¸n bé qu©n sù cña Khæng Minh do Chñ tÞch Hå ChÝ Minh l−îc dÞch n¨m 1948 tõ S¸ch d¹y lµm t−íng cña Khæng Minh (®êi Tam quèc ë Trung Quèc) cã biªn so¹n thªm nhiÒu néi dung míi, nh»m phôc vô c«ng t¸c båi d−ìng c¸n bé c¸c lùc l−îng vò trang vµ

XIV Hå CHÝ MINH TOµN TËP Danh môc S¾c lÖnh do Ng−êi ký trong hai n¨m 1947 - 1948 ë phÇn Phô lôc, cïng néi dung tãm t¾t c¸c sù kiÖn chÝnh trÞ, sù kiÖn lÞch sö, vÒ mét sè chÝnh kh¸ch, nh©n vËt lÞch sö trong Chó thÝch, B¶n chØ dÉn tªn ng−êi ë cuèi cuèn s¸ch sÏ gióp b¹n ®äc cã thªm t− liÖu tra cøu, tham kh¶o. MÆc dï ®· cã nhiÒu cè g¾ng, song lÇn xuÊt b¶n nµy vÉn kh«ng tr¸nh khái thiÕu sãt, mong b¹n ®äc gãp ý ®Ó lÇn xuÊt b¶n sau ®−îc tèt h¬n. HéI §åNG XUÊT B¶N Hå CHÝ MINH TOµN TËP LÇN THø BA

1 LêI K£U GäI §ÇU N¡M MíI (1947) Hìi toµn thÓ ®ång bµo Nam, Trung, B¾c! H«m nay mång 1 th¸ng Giªng n¨m 1947, t«i thay mÆt ChÝnh phñ chóc toµn thÓ ®ång bµo, vµ kiÒu bµo ë h¶i ngo¹i, Chóc c¸c bé ®éi, tù vÖ vµ d©n qu©n, Chóc c¸c em thanh niªn, phô n÷ vµ c¸c ch¸u thiÕu nhi, n¨m míi, mét n¨m míi ®oµn kÕt, mét n¨m míi kiªn quyÕt kh¸ng chiÕn, mét n¨m míi th¾ng lîi. §Õn n¨m nay, thùc d©n Ph¸p c−íp n−íc ta ®· 85 n¨m tr−êng. Trong 85 n¨m sØ nhôc ®ã, ®ång bµo ta cha truyÒn con nèi ®· chÞu biÕt bao nhiªu nçi ®¾ng cay. Trong 85 n¨m ®ã, thùc d©n Ph¸p lµm chÕt d©n ta Ýt nhÊt còng ®Õn b¶y, t¸m triÖu ng−êi, chÕt v× chóng h·m ®ãi, chÕt v× chóng khñng bè, chÕt v× chóng ®em ®i chiÕn tr−êng. N¨m ngo¸i chØ ë B¾c Bé vµ miÒn B¾c Trung Bé ®· h¬n hai triÖu ®ång bµo chÕt ®ãi. Ng−êi bÞ chóng lµm chÕt ®· råi, cßn nh÷ng ng−êi sèng th× lÇm than d−íi ¸ch n« lÖ, th©n ngùa m×nh tr©u! Tõ n¨m nay trë ®i, ®ång bµo ta, con ch¸u Hai Bµ Tr−ng, con ch¸u Lý Th−êng KiÖt, TrÇn H−ng §¹o, Lª Lîi, NguyÔn HuÖ, Nïng TrÝ Cao, cã chÞu ®Ó n−íc non Hång L¹c cho thùc d©n Ph¸p giµy xÐo, cã chÞu ®Ó nßi gièng Rång Tiªn cho thùc d©n Ph¸p giµy ®¹p n÷a kh«ng? Kh«ng, quyÕt kh«ng! Chóng ta ®em lùc l−îng cña 20 triÖu ®ång bµo, chèng l¹i mÊy v¹n thùc d©n Ph¸p. Chóng ta nhÊt ®Þnh th¾ng lîi.

2 Hå CHÝ MINH TOµN TËP Dï ta cÇn ph¶i hy sinh bèn triÖu hay t¸m triÖu ng−êi, mµ n−íc ta ®−îc ®éc lËp, d©n ta ®−îc tù do, tæ tiªn ta ®−îc vÎ vang, con ch¸u ta ®−îc h¹nh phóc, còng cßn h¬n chÞu cói ®Çu mµ lµm n« lÖ cho thùc d©n Ph¸p mu«n ®êi. Hìi toµn thÓ ®ång bµo! Hìi nam n÷ chiÕn sÜ! T«i xin thay mÆt toµn quèc göi lêi chµo n¨m míi cho nh©n d©n Ph¸p, lµ b¹n cña nh©n d©n ta. Hìi toµn thÓ ®ång bµo, toµn thÓ chiÕn sÜ! N¨m míi chóng ta ph¶i ®em lùc l−îng míi, quyÕt t©m míi ®Ó giµnh lÊy th¾ng lîi míi, ®Ó x©y dùng mét ®êi sèng míi, mét n−íc non míi. ViÖt Nam ®éc lËp, thèng nhÊt mu«n n¨m! Kh¸ng chiÕn th¾ng lîi mu«n n¨m! Ngµy 1 th¸ng 1 n¨m 1947 In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.13-14.

3 TH¦ GöI CHÝNH PHñ Vµ NH¢N D¢N PH¸P NH¢N DÞP §ÇU N¡M MíI Nh©n danh ChÝnh phñ vµ quèc d©n ViÖt Nam vµ riªng t«i, t«i chóc ChÝnh phñ vµ quèc d©n Ph¸p, mét n¨m míi tèt ®Ñp. Mong quèc d©n Ph¸p hiÓu r»ng chóng t«i kh«ng thï h»n g× d©n téc Ph¸p. Chóng t«i b¾t buéc ph¶i chiÕn ®Êu, chèng bän thùc d©n ph¶n ®éng ®ang m−u m« xÎ c¾t Tæ quèc chóng t«i, ®−a chóng t«i vµo vßng n« lÖ vµ gieo r¾c sù chia rÏ gi÷a hai d©n téc Ph¸p vµ ViÖt. Nh−ng chóng t«i kh«ng chiÕn ®Êu chèng n−íc Ph¸p míi vµ quèc d©n Ph¸p, chóng t«i l¹i cßn muèn hîp t¸c th©n ¸i. ë ViÖt Nam còng nh− ë Ph¸p, cã rÊt nhiÒu ng−êi Ph¸p ®µn «ng vµ ®µn bµ yªu chuéng c«ng lý vµ tù do. Nh÷ng ng−êi ®ã hiÓu vµ bªnh vùc nh÷ng nguyÖn väng cña chóng t«i. Hä míi thËt lµ nh÷ng ng−êi bªnh vùc ®øng ®¾n quyÒn lîi ch©n chÝnh cña n−íc Ph¸p vµ khèi Liªn hiÖp Ph¸p1. T«i thµnh thùc c¶m t¹ nh÷ng ng−êi Ph¸p ®ã. T«i kªu gäi nh©n d©n Ph¸p ®Ó chÊm døt cuéc chiÕn tranh huynh ®Ö t−¬ng tµn vµ n¨m 1947 mang l¹i nÒn hoµ b×nh vµ t×nh h÷u ¸i gi÷a n−íc Ph¸p vµ n−íc ViÖt Nam. Ngµy 1 th¸ng 1 n¨m 1947 Hå CHÝ MINH In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.15.

4 §IÖN V¡N GöI VÖ QUèC QU¢N Vµ D¢N QU¢N Tù VÖ TRUNG, NAM, B¾C T«i võa nhËn ®−îc lêi chóc tông cña bé ®éi vµ d©n qu©n trong dÞp lÔ Nguyªn ®¸n, t«i rÊt c¶m ®éng. T«i nghiªng m×nh tr−íc sù hy sinh lín lao cña c¸c chiÕn sÜ VÖ quèc qu©n vµ tù vÖ ®· tö trËn ë kh¾p c¸c mÆt trËn trong n¨m võa qua, t«i rÊt lÊy lµm c¶m kÝch nhËn thÊy toµn thÓ bé ®éi vµ d©n qu©n cïng mét chÝ c−¬ng quyÕt kh¸ng chiÕn, cïng mét lßng tinh thµnh ®oµn kÕt vµ thùc hiÖn qu©n d©n nhÊt trÝ. T«i tin t−ëng vµo d©n qu©n vµ bé ®éi ®Ó b¶o vÖ ®Êt n−íc vµ ®em sù th¾ng lîi cuèi cïng vÒ cho Tæ quèc. Cïng nhau nç lùc kh¸ng chiÕn, chóng ta quyÕt giµnh ®éc lËp vµ thèng nhÊt cho n−íc ViÖt Nam. Kh¸ng chiÕn th¾ng lîi! ViÖt Nam thèng nhÊt, ®éc lËp mu«n n¨m! Tinh thÇn qu©n d©n nhÊt trÝ mu«n n¨m! Chµo quyÕt th¾ng Th¸ng 1 n¨m 1947 Hå CHÝ MINH In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.16.

5 TH¦ GöI T¦íNG L¥CLÐC KÝnh göi §¹i t−íng, th©n h÷u, Ngµi lµ mét ®¹i qu©n nh©n vµ mét nhµ ®¹i ¸i quèc. Ngµi ®· chiÕn th¾ng vµ chiÕn th¾ng anh dòng kÎ x©m l¨ng n−íc ngµi. §ã lµ mét ®iÒu mµ thiªn h¹ - tr−íc hÕt lµ ng−êi ViÖt Nam - rÊt kh©m phôc. Mét nhµ ¸i quèc träng nh÷ng ng−êi ¸i quèc n−íc kh¸c. Mét ng−êi yªu quª h−¬ng m×nh, träng quª h−¬ng cña kÎ kh¸c. T«i ch¾c r»ng ®ã còng lµ ý kiÕn cña ngµi. Ngµi muèn n−íc Ph¸p ®éc lËp vµ thèng nhÊt. Chóng t«i còng muèn n−íc ViÖt Nam ®éc lËp vµ thèng nhÊt. Ngµi vµ chóng t«i cïng mét chÝ h−íng. Lõng danh víi nh÷ng chiÕn c«ng, ngµi l¹i ®i ®¸nh mét d©n téc chØ muèn ®éc lËp, thèng nhÊt quèc gia, vµ mét n−íc chØ muèn hîp t¸c nh− anh em víi n−íc ngµi sao? Ph¶i ch¨ng ®ã lµ mét c«ng viÖc b¹c bÏo ®au ®ín? Gi¸ thö ngµi ®¸nh ®−îc chóng t«i ®i n÷a - ®Êy lµ mét ®iÒu viÓn v«ng, v× nÕu ngµi m¹nh vÒ vËt chÊt, th× chóng t«i ®©y, m¹nh vÒ tinh thÇn, víi mét chÝ c−¬ng quyÕt chiÕn ®Êu cho tù do cña chóng t«i - th× nh÷ng th¾ng lîi t¹m thêi kia ch¼ng nh÷ng kh«ng t¨ng thªm mµ l¹i cßn lµm tæn th−¬ng ®Õn uy danh qu©n nh©n vµ t− c¸ch ¸i quèc cña ngµi. T«i biÕt ngµi c−¬ng trùc, thµnh thùc còng nh− ngµi can ®¶m. Ngµi ®· tõng t¸c chiÕn. Cã lÏ ngµi cã thÓ t¹o ®−îc hoµ b×nh, mét

6 Hå CHÝ MINH TOµN TËP nÒn hoµ b×nh hîp c«ng lý vµ xøng ®¸ng, thuËn tiÖn cho hai d©n téc chóng ta, mÆc dÇu trong hoµn c¶nh do kÎ kh¸c g©y ra, mµ vÉn kh«ng døt t×nh h÷u nghÞ. Chóng t«i ®· nhÊt quyÕt ë trong khèi Liªn hiÖp Ph¸p, céng t¸c thµnh thùc víi n−íc Ph¸p vµ t«n träng quyÒn lîi kinh tÕ, v¨n hãa Ph¸p trong n−íc chóng t«i. Nh−ng chóng t«i còng nhÊt quyÕt chiÕn ®Êu ®Õn cïng cho ®éc lËp vµ thèng nhÊt quèc gia. Tuy nhiªn, mét sù hoµ b×nh hîp c«ng lý cßn cã thÓ cøu v·n ®−îc t×nh thÕ. N−íc Ph¸p sÏ kh«ng thu ®−îc mèi lîi g× trong mét cuéc chiÕn tranh thuéc ®Þa. Th−a §¹i t−íng, th©n h÷u, t«i nãi víi ngµi víi mét tÊm lßng thµnh thùc vµ ®au ®ín. §au ®ín v× tr«ng thÊy bao nhiªu chiÕn sÜ thanh niªn Ph¸p vµ ViÖt ®ang tµn s¸t lÉn nhau. Nh÷ng thanh niªn hy väng cña hai n−íc chóng ta, vµ ®¸ng lÏ ph¶i sèng cïng nhau nh− anh em. Tr©n träng chóc mõng ngµi trong dÞp ®Çu n¨m. Ngµy 1 th¸ng 1 n¨m 1947 Hå CHÝ MINH In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.17-18.

7 TH¦ GöI §åNG CHÝ HOµNG H÷U NAM VÒ ®éng viªn d©n chóng: 1. Nªn thªm c©u nµy cho d©n dÔ hiÓu: V× ®Þch muèn ®¸nh mau nh− löa. Ta ph¶i kÐo dµi nh− n−íc. Ta dïng n−íc chèng löa th× ta ch¾c th¾ng. 2. Nh÷ng ng−êi danh väng trong mçi giíi ph¶i ®øng ra kªu gäi giíi m×nh. Nh− cô Bïi1) vµ c¸c cô kh¸c khai héi víi quan l¹i cò, khuyÕn khÝch vµ gi¶i thÝch råi mçi ng−êi vÒ kªu gäi ®Þa ph−¬ng cña hä. T«n gi¸o, v¨n ho¸, v.v. còng vËy. 3. CÇn nãi râ cho d©n hiÓu, h¹ng ng−êi nµo nªn gióp. Kh¸ng chiÕn thÕ nµo: Chung: T¨ng gia s¶n xuÊt, gi÷ bÝ mËt, ®µo hÇm tró Èn, cÊt lóa, cÊt muèi cho khái ch¸y, gióp viÖc ph¸ ho¹i giao th«ng cña ®Þch, v.v.. Riªng: Phô n÷ cã thÓ tæ chøc ®éi v¸ ¸o, ®éi giÆt ¸o, ®éi cøu th−¬ng, v.v.. Nhi ®ång cã thÓ ®−a tin, trinh th¸m, v.v.. 4. C¸ch ®éng viªn: Trong kÕ ho¹ch còng cÇn nãi ®Õn: Khai héi lµng, ®äc lêi thÒ, d¸n khÈu hiÖu, v.v. nh− A2) ®· viÕt qua trong th− tr−íc. VÒ t¶n c−: 1. Nh÷ng khu xung quanh chiÕn ®Þa, ph¶i chuÈn bÞ s½n, chia lµm §«ng, T©y, Nam, B¾c. PhÝa nµo chõng dïng ®−îc mÊy ng−êi ch¹y n¹n. NÕu kh«ng vËy th× ïa nhau ch¹y ®Õn mét chç, rÊt nguy _______________ 1) Cô Bïi B»ng §oµn (BT). 2) MËt danh lóc ®ã cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh (BT).

8 Hå CHÝ MINH TOµN TËP hiÓm (nh− tµu bay nÐm bom hoÆc ng−êi ®«ng qu¸ ø l¹i ch¹y kh«ng ®−îc). Ph¶i cã s½n ng−êi ®Ó chØ ®−êng. 2. Lµm sæ theo A. B. C., cho dÔ t×m, dÔ ®iÒu tra. 3. Trong lóc t¶n c− vµ trong vïng t¶n c−, ph¶i cã kÕ ho¹ch tuyªn truyÒn ®Ó gi÷ v÷ng tinh thÇn cña d©n, kÕ ho¹ch PHßNG GIAN ®Ó chóng kh«ng lÉn vµo trong ®¸m ng−êi t¶n c−, ®Æng th¸m thÝnh vµ nhiÔu lo¹n trËt tù, phao tin nh¶m, v.v.. ... Thªm: Trõ nh÷ng ng−êi rÊt cÇn ë l¹i, c¸c uû ban vµ c¸c nh©n viªn kh«ng cÇn l¾m ph¶i rêi khái thµnh Hµ §«ng ®i ngay. ViÕt ngµy 1-1-1947. Bót tÝch bøc th− l−u t¹i B¶o tµng Hå ChÝ Minh. B¸o Nh©n d©n, sè 52 (412), ngµy 22-12-1996.

9 TR¶ LêI C¸C NHµ B¸O - Hái: Th−a Chñ tÞch, Bé tr−ëng Mutª sÏ ra gÆp Chñ tÞch kh«ng? - §¸p: Xin anh em hái Bé tr−ëng Mutª th× râ h¬n. Dï sao, t«i víi Bé tr−ëng lµ b¹n cò. T«i sÏ rÊt hoan nghªnh gÆp ng−êi b¹n t«i. - Hái: Xin Chñ tÞch cho biÕt ý nghÜa cña cuéc chiÕn tranh nµy? - §¸p: 1. ViÖt Nam kh«ng chiÕn tranh chèng n−íc Ph¸p vµ d©n Ph¸p v× ta muèn hai d©n téc ViÖt - Ph¸p céng t¸c thËt thµ. 2. Nh−ng tù do ®éc lËp lµ quyÒn trêi cho cña mçi d©n téc. Bän thùc d©n ph¶n ®éng dïng vò lùc ph¸ ho¹i quyÒn thèng nhÊt vµ ®éc lËp cña d©n ta, cho nªn d©n ta ph¶i kh¸ng chiÕn ®Ó gi÷ g×n ®Êt n−íc. - Hái: Thùc d©n ph¶n ®éng vµ thùc d©n kh«ng ph¶n ®éng kh¸c nhau chç nµo? - §¸p: Cã nh÷ng ng−êi tµi chÝnh vµ kinh tÕ Ph¸p muèn kinh doanh ë xø ta. Hä hiÓu r»ng muèn kinh doanh sinh lîi, th× ph¶i thËt thµ céng t¸c víi ta. Muèn céng t¸c, th× ph¶i ®Ó ta ®éc lËp vµ thèng nhÊt. §ã lµ h¹ng thùc d©n kh«ng ph¶n ®éng. Cßn nh÷ng bän cø muèn dïng ©m m−u hoÆc vò lùc ®Ó d×m ta xuèng, ®ã lµ thùc d©n ph¶n ®éng. - Hái: Cuéc kh¸ng chiÕn sÏ kÕt liÔu thÕ nµo? - §¸p: LÞch sö thÕ giíi vµ lÞch sö n−íc ta tá cho ta biÕt r»ng: 1. HÔ mét d©n téc ®· ®øng lªn kiªn quyÕt tranh ®Êu cho Tæ quèc hä th× kh«ng ai, kh«ng lùc l−îng g× chiÕn th¾ng ®−îc hä. D©n

10 Hå CHÝ MINH TOµN TËP ViÖt Nam muèn hoµ b×nh, nh−ng v× vËn mÖnh cña Tæ quèc, cña gièng nßi, th× sÏ kh¸ng chiÕn ®Õn cïng, kh¸ng chiÕn ®Õn th¾ng lîi. 2. Chóng ta hiÓu biÕt vµ kÝnh träng d©n téc Ph¸p. NÕu ChÝnh phñ vµ nh©n d©n Ph¸p kh«ng ®Ó bän thùc d©n ph¶n ®éng ph¸ ho¹i hoµ b×nh, ph¸ ho¹i lîi Ých vµ danh dù Ph¸p, ph¸ ho¹i t×nh th©n thiÖn gi÷a hai d©n téc ViÖt - Ph¸p, nÕu ChÝnh phñ Ph¸p dµn xÕp theo c¸ch hoµ b×nh, t«n träng chñ quyÒn cña ta, th× ta vÉn s½n sµng ®µm ph¸n. 3. Mü ®· nhËn Phi LuËt T©n1) ®éc lËp, Anh ®· høa Ên §é ®éc lËp. Kh«ng lÏ mét n−íc tiÒn tiÕn nh− n−íc Ph¸p, v× bän thùc d©n ph¶n ®éng, mµ cam chÞu tiÕng bÊt nh©n kh«ng c«ng nhËn ViÖt Nam ®éc lËp. Tr¶ lêi ngµy 2-1-1947. In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.19-20. _______________ 1) PhilÝppin (BT).

11 TH¦ GöI Bé TR¦ëNG MUT£ KÝnh göi Bé tr−ëng Mutª, Uû viªn cña ChÝnh phñ Ph¸p, T«i lÊy lµm vui mõng ®−îc biÕt ngµi tíi Hµ Néi. Xin cã lêi chµo mõng ngµi, v× ngµi võa lµ b¹n cò, võa lµ ®¹i diÖn cho n−íc Ph¸p míi, võa lµ sø gi¶ cña hoµ b×nh. T«i rÊt mong vµ rÊt sung s−íng ®−îc héi kiÕn víi ngµi l©u mét chót ®Ó tá râ ý muèn thµnh thùc hoµ b×nh vµ céng t¸c cña chóng t«i, vµ ®Ó chuyÓn ®Ö víi ngµi nh÷ng ®Ò nghÞ cña chóng t«i vÒ viÖc lËp l¹i sù giao h¶o gi÷a hai n−íc chóng ta. T«i mong ®−îc tr¶ lêi, vµ xin göi ngµi lêi chµo th©n ¸i. Xin ngµi chuyÓn nh÷ng ý nghÜ th©n ¸i cña t«i cho «ng Guýtxtav¬1). Ngµy 3 th¸ng 1 n¨m 1947 Hå CHÝ MINH In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.21. _______________ 1) Guýtxtav¬ (Gustave) lµ con trai Mutª ®· gÆp gì Chñ tÞch Hå ChÝ Minh khi Ng−êi sang th¨m n−íc Ph¸p (1946) (BT).

12 TH¦ GöI §åNG CHÝ HOµNG H÷U NAM 1. - Anh cïng anh Gi¸m, anh L−u ®· so¹n xong vµ ®Çy ®ñ tµi liÖu vÒ mÐmorandum ®Ó ®−a cho Mutª ch−a? - NÕu ch−a xong, lµm gÊp ngay vµ lµm ra mÊy b¶n. - Thªm vµo c¸c tµi liÖu ®ã bµi b¸o Hoan nghªnh Mutª ®¨ng b¸o Cøu quèc ngµy h«m nay. 2. Anh lµm ngay mét b¶n tãm t¾t c¸c viÖc chÝnh, thu ng¾n l¹i1) ®Ó cã thÓ xem chãng, v× Mutª Ýt th× giê. 3. Anh bµn víi anh em ngay kÕ ho¹ch vµ ®Þa ®iÓm gÆp. A S¸ng sím 4-1-1947 B¶n chôp bót tÝch bøc th− l−u t¹i B¶o tµng Hå ChÝ Minh. _______________ 1) Trong nguyªn b¶n, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh viÕt b»ng tiÕng Ph¸p: rÐcupÐlatif (BT).

13 tH¦ GöI ¤NG Cï HUY CËN Chó CËn, §· l©u kh«ng gÆp chó, nhí l¾m. Nay cã viÖc cÇn. Chó ph¶i vÒ ngay. VÒ ®Õn th× t×m gÆp Nam gÊp. C«ng viÖc trong ®ã, giao l¹i cho chó Nh©n. T«i göi lêi th¨m tÊt c¶ ®ång bµo trong Êy. Chê chó. Chµo th©n ¸i vµ quyÕt th¾ng Ngµy 5 th¸ng 1 n¨m 1947 Hå CHÝ MINH B¶n gèc l−u t¹i Trung t©m L−u tr÷ Quèc gia I, b¶n chôp l−u t¹i ViÖn Hå ChÝ Minh.

14 TH¦ GöI CHÝNH PHñ, QUèC HéI Vµ NH¢N D¢N PH¸P KÝnh göi ChÝnh phñ, Quèc héi vµ nh©n d©n Ph¸p, Thay mÆt ChÝnh phñ vµ nh©n d©n ViÖt Nam, t«i trÞnh träng tuyªn bè cïng n−íc Ph¸p r»ng: 1. Nh©n d©n ViÖt Nam kh«ng tranh ®Êu chèng n−íc Ph¸p vµ nh©n d©n Ph¸p. §èi víi n−íc Ph¸p vµ nh©n d©n Ph¸p, nh©n d©n ViÖt Nam vÉn th©n thiÖn, tin cËy vµ kh©m phôc. 2. Nh©n d©n ViÖt Nam thµnh thùc muèn céng t¸c víi nh©n d©n Ph¸p nh− anh em trªn mét c¨n b¶n tÝn nghÜa vµ b×nh ®¼ng. 3. Nh©n d©n ViÖt Nam chØ ®ßi ®éc lËp vµ thèng nhÊt quèc gia trong khèi Liªn hiÖp Ph¸p, mét khèi liªn hiÖp do sù tù do tho¶ thuËn t¹o nªn. 4. Nh©n d©n ViÖt Nam chØ muèn cã hoµ b×nh, mét nÒn hoµ b×nh thùc sù, ®Ó kiÕn thiÕt quèc gia víi sù céng t¸c cña nh÷ng ng−êi b¹n Ph¸p ch©n chÝnh. 5. Nh©n d©n ViÖt Nam cam kÕt kh«ng nh÷ng t«n träng nh÷ng quyÒn lîi kinh tÕ vµ v¨n ho¸ Ph¸p ë ViÖt Nam, mµ cßn gióp cho nh÷ng quyÒn lîi ®ã ph¸t triÓn thªm ®Ó Ých lîi chung cho c¶ hai n−íc. 6. Nh©n d©n ViÖt Nam ®· bÞ chÝnh s¸ch vò lùc, chÝnh s¸ch x©m l¨ng cña mét vµi ng−êi ®¹i diÖn Ph¸p ë §«ng D−¬ng x« ®Èy vµo mét cuéc chiÕn tranh tù vÖ th¶m khèc. Nh÷ng ng−êi ®¹i diÖn ®ã t×m mäi c¸ch ®Ó chia rÏ d©n téc chóng t«i, c¾t xÐn Tæ quèc chóng

Th− göi chÝnh phñ, quèc héi vµ nh©n d©n ph¸p 15 t«i, x©m ph¹m chñ quyÒn quèc gia cña chóng t«i, ng¨n c¶n kh«ng cho chóng t«i ®éc lËp vµ ph¸ ho¹i sù hîp t¸c thµnh thùc cña hai d©n téc ViÖt - Ph¸p. 7. Muèn lËp l¹i hoµ b×nh, chØ cÇn: a) Trë l¹i t×nh tr¹ng tr−íc ngµy 20-11 vµ 17-12-1946, ®×nh chØ ngay vµ ®×nh chØ thùc sù nh÷ng cuéc xung ®ét trong toµn câi ViÖt Nam (Nam Kú, Trung Kú vµ B¾c Kú). b) Lµm xóc tiÕn ngay c«ng viÖc cña c¸c Uû ban ®· dù ®Þnh ®Æt ra ®Ó thi hµnh T¹m −íc 14-9-19462, c¸c Uû ban nµy ph¶i häp ë Sµi Gßn vµ Hµ Néi, nh−ng kh«ng ë §µ L¹t. c) TiÕp tôc ngay nh÷ng cuéc ®iÒu ®×nh ë Ph«ngtenn¬bl« ®Ó gi¶i quyÕt mét c¸ch vÜnh cöu vÊn ®Ò giao thiÖp gi÷a hai n−íc Ph¸p, ViÖt. NhiÒu thµnh thÞ, lµng m¹c ®· bÞ tµn ph¸, hµng v¹n ®µn bµ, trÎ con vµ ng−êi giµ c¶ ViÖt Nam ®· bÞ phi ph¸o tµn s¸t. Vµ ®· nhiÒu binh lÝnh trai trÎ Ph¸p vµ ViÖt chÕt hoÆc bÞ th−¬ng. Bao nhiªu ®æ n¸t ®· chång chÊt lªn nhau, m¸u ch¶y còng ®· nhiÒu. ChÝnh phñ vµ nh©n d©n Ph¸p chØ cÇn cã mét cö chØ c«ng nhËn ®éc lËp vµ thèng nhÊt cña n−íc ViÖt Nam lµ chÊm døt ®−îc nh÷ng tai biÕn nµy; hoµ b×nh vµ trËt tù sÏ trë l¹i ngay tøc kh¾c. D©n téc ViÖt Nam ®ang chê ®îi cö chØ ®ã. N−íc Ph¸p míi mu«n n¨m! N−íc ViÖt Nam ®éc lËp vµ thèng nhÊt mu«n n¨m! T×nh th©n thiÖn Ph¸p ViÖt mu«n n¨m! Ngµy 7 th¸ng 1 n¨m 1947 Hå CHÝ MINH In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.22-23.

16 TH¦ KHEN NGîI C¸C CHIÕN SÜ BÞ TH¦¥NG Vµ Sù TËN T¢M CñA C¸C Y SÜ, KH¸N Hé, CøU TH¦¥NG Cïng c¸c nam n÷ chiÕn sÜ bÞ th−¬ng, T«i tiÕp ®−îc nhiÒu th¬ nam n÷ chiÕn sÜ bÞ th−¬ng, h¨ng h¸i høa víi t«i r»ng: hÔ vÕt th−¬ng khái, th× l¹i xin ra mÆt trËn. Lßng yªu n−íc, chÝ kiªn quyÕt cña c¸c chiÕn sÜ thËt lµ ®¸ng quý! C¸c chiÕn sÜ ®· hy sinh m¸u mñ ®Ó gi÷ g×n ®Êt n−íc. Nay ®· bÞ th−¬ng mµ cßn mong mái ra s¸t ®Þch ë trËn tiÒn. C¸c chiÕn sÜ thËt xøng ®¸ng víi Tæ quèc, vµ Tæ quèc sÏ kh«ng bao giê quªn nh÷ng ng−êi con yªu quý nh− thÕ. T«i thay mÆt ChÝnh phñ hái th¨m vµ chóc anh chÞ em mau lµnh m¹nh. C¸c anh em thÇy thuèc vµ chÞ em kh¸n hé, cøu th−¬ng, T«i ®−îc b¸o c¸o r»ng: C¸c thÇy thuèc vµ kh¸n hé ®Òu hÕt lßng s¨n sãc th−¬ng binh mét c¸ch rÊt chu ®¸o. ThÕ lµ c¸c b¹n còng trùc tiÕp tham gia kh¸ng chiÕn cøu quèc. T«i thay mÆt anh em th−¬ng binh, c¶m ¬n c¸c b¹n, vµ khuyªn c¸c b¹n g¾ng søc. T«i göi cho tÊt c¶ mäi ng−êi trong nhµ th−¬ng lêi chµo th©n ¸i vµ quyÕt th¾ng. Chñ tÞch ChÝnh phñ ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ Hå CHÝ MINH ViÕt ngµy 8-1-1947. B¶n gèc l−u t¹i Trung t©m L−u tr÷ Quèc gia I.

17 TH¥ GöI TÆNG B¸O §éC LËP NH¢N MïA XU¢N KH¸NG CHIÕN §ÇU TI£N N¨m míi thÕ cho n¨m ®· cò. B¸o \"§éc lËp\" cña §¶ng D©n chñ3. Kªu gäi toµn thÓ d©n ViÖt Nam, §oµn kÕt vµ th¾t chÆt hµng ngò, Kiªn quyÕt kh¸ng chiÕn ®Õn kú cïng, §Ó gi÷ chñ quyÒn vµ l·nh thæ. Chê ngµy ®éc lËp ®· thµnh c«ng. TÕt Êy tha hå bµn víi cç. Ngµy 8 th¸ng 1 n¨m 1947 B¸o §éc lËp, sè 1024, ngµy 27-11-1974.

18 TÕt kh¸ng chiÕn1) TÕt ®· gÇn ®Õn. Theo tôc lÖ th−êng, th× ®ång bµo tõ Nam chÝ B¾c, tõ thµnh thÞ ®Õn th«n quª, ai còng s¾m söa ¨n TÕt. Song TÕt n¨m nay, ph¶i lµ mét TÕt kh¸ng chiÕn. ChiÕn sÜ ë tiÒn ph−¬ng ®ang chÞu ®ãi chÞu rÐt, x«ng pha bom ®¹n, ®em x−¬ng m¸u ®Ó gi÷ g×n Tæ quèc, ®Ó b¶o vÖ cho ®ång bµo hËu ph−¬ng ®−îc an toµn. §ång bµo c¸c chiÕn khu th× nhµ tan cña mÊt, l−u l¹c, t¶n c−, ¨n ®ãi mÆc rÐt, cùc khæ ®iªu linh. Tr−íc t×nh tr¹ng ®ã, ®ång bµo c¸c n¬i kh¸c cã nì lßng ¨n TÕt linh ®×nh kh«ng? Ch¾c lµ kh«ng! VËy t«i kªu gäi toµn thÓ ®ång bµo: 1. Ph¶i hÕt søc tiÕt kiÖm, ®Ó dµnh tiÒn b¹c, c¬m g¹o, cho cuéc kh¸ng chiÕn l©u dµi. 2. Nh©n dÞp TÕt kh¸ng chiÕn, mäi ng−êi thi nhau ®µo hÇm tró Èn vµ lµm nh÷ng viÖc cÇn kÝp, ®Ó phßng tr−íc bän ®Þch tÊn c«ng. 3. Ra søc thi nhau t¨ng gia s¶n xuÊt. 4. Rñ nhau göi ®å uý l¹o cho chiÕn sÜ ë tiÒn ph−¬ng, cã g× göi _______________ 1) Trong tËp 5, xuÊt b¶n lÇn thø hai, bµi nµy cã ®Çu ®Ò Lêi kªu gäi nh©n ngµy TÕt Nguyªn ®¸n n¨m 1947. Chóng t«i söa l¹i, lÊy ®Çu ®Ò theo s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch do Nha Th«ng tin ViÖt Nam xuÊt b¶n n¨m 1948 (BT).

TÕt kh¸ng chiÕn 19 nÊy, quµ b¸nh vµ th− tõ, ®Ó tá t×nh th©n ¸i. NhÊt lµ phô n÷, thanh niªn vµ thiÕu nhi, nªn phô tr¸ch tæ chøc viÖc nµy. Chóng ta ph¶i lµm sao cho TÕt nµy thËt lµ mét TÕt kh¸ng chiÕn. Bao giê kh¸ng chiÕn th¾ng lîi, ®éc lËp thµnh c«ng, chóng ta sÏ cïng nhau ¨n TÕt linh ®×nh. Ngµy 8 th¸ng 1 n¨m 1947 Hå CHÝ MINH In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.24.

20 CHóC N¡M MíI Cê ®á sao vµng tung bay tr−íc giã, TiÕng kÌn kh¸ng chiÕn vang dËy non s«ng. Toµn d©n kh¸ng chiÕn, toµn diÖn kh¸ng chiÕn, ChÝ ta ®· quyÕt, lßng ta ®· ®ång. TiÕn lªn chiÕn sÜ! TiÕn lªn ®ång bµo! Søc ta ®· m¹nh, ng−êi ta ®· ®«ng. Tr−êng kú kh¸ng chiÕn, nhÊt ®Þnh th¾ng lîi! Thèng nhÊt ®éc lËp, nhÊt ®Þnh thµnh c«ng! N¨m §inh Hîi (1947) Hå CHÝ MINH In trong s¸ch Nh÷ng lêi kªu gäi cña Hå Chñ tÞch, Nxb. Sù thËt, Hµ Néi, 1958, t.I, tr.129.

21 Lêi kªu gäi nh©n dÞp tÕt Nguyªn ®¸n Cïng toµn thÓ ®ång bµo Nam, Trung, B¾c Cïng c¸c chiÕn sÜ c¸c mÆt trËn Cïng c¸c th−¬ng binh Cïng kiÒu bµo ë ngo¹i quèc Cïng anh em Hoa kiÒu ë ViÖt Nam, Nh©n dÞp ngµy Nguyªn ®¸n ©m lÞch, t«i thay mÆt ChÝnh phñ chóc tÊt c¶ bµ con anh em, n¨m míi tèt lµnh. N¨m nay lµ n¨m kh¸ng chiÕn. Toµn thÓ ®ång bµo ®· chuÈn bÞ, tõ nay ph¶i chuÈn bÞ thªm, ®Ó tiÕn hµnh cuéc tr−êng kú kh¸ng chiÕn. Chóng ta biÕt r»ng: Thùc d©n Ph¸p sÏ ®em hÕt lùc l−îng cña chóng, ®Ó tæng tÊn c«ng ta. Chóng sÏ kh«ng ph©n biÖt giµ trÎ g¸i trai, gÆp lµ chóng giÕt h¹i. Chóng sÏ kh«ng ph©n biÖt thµnh thÞ th«n quª, ®Õn ®©u chóng ®èt ph¸ c−íp bãc ®ã. H¬n n÷a, chóng sÏ dïng c¸ch dÌm pha chia rÏ, phao tin nh¶m, tuyªn truyÒn l¸o, ®Ó uy hiÕp tinh thÇn d©n ta. Chóng ta ®· biÕt ©m m−u cña ®Þch. Chóng ta ph¶i s½n c¸ch ®èi phã cña ta. VÒ mÆt vËt chÊt, ngoµi kÕ ho¹ch ChÝnh phñ ®· cã s½n sµng ®Ó ®èi phã qu©n ®Þch, mçi mét nhµ, mçi mét lµng, ph¶i lµm ngay nh÷ng viÖc sau ®©y: 1- §µo hÇm tró Èn ®Ó tr¸nh n¹n tµu bay. 2- Cña c¶i vµ l−¬ng thùc th× cÊt giÊu cÈn thËn, phßng ®Þch ®èt ph¸ c−íp bãc.

22 Hå CHÝ MINH TOµN TËP 3- Ph¶i cã kÕ ho¹ch râ rÖt, khi cÇn th× t¶n c− cã trËt tù, kh«ng lén xén. 4- Ph¶i cã kÕ ho¹ch râ rµng ®Ó t¨ng gia s¶n xuÊt, mét mÆt kh¸ng chiÕn, mét mÆt lµm ¨n. VÒ mÆt tinh thÇn, th× cha b¶o con, vî b¶o chång, anh b¶o em, ph¶i nhí ®Õn giang s¬n gÊm vãc cña Tæ quèc, ph¶i nhí ®Õn lÞch sö vÎ vang cña tæ tiªn, ph¶i nghÜ ®Õn vËn mÖnh t−¬ng lai cña con ch¸u, thµ chÕt th× chÕt, quyÕt kh«ng chÞu lµm n« lÖ cho thùc d©n Ph¸p. BÊt kú giµ trÎ g¸i trai, sÜ n«ng c«ng th−¬ng, ai còng tham gia c«ng viÖc cøu quèc. ViÕt s¸ng ngµy 10-1-1947. Tµi liÖu l−u t¹i B¶o tµng C¸ch m¹ng ViÖt Nam.

23 LêI K£U GäI CHÝNH PHñ Vµ NH¢N D¢N PH¸P ChiÕn tranh ®· bïng næ, mét cuéc chiÕn tranh huynh ®Ö t−¬ng tµn do chÝnh s¸ch vâ lùc vµ x©m l−îc cña chñ nghÜa thùc d©n Ph¸p b¾t chóng t«i ph¶i chÞu ®ùng. ¤ng Bé tr−ëng Mutª ®· ®Õn ®iÒu tra. TiÕc thay «ng ®· ch¼ng muèn gÆp t«i. V× thÕ «ng ®· trë vÒ víi mét nhËn ®Þnh sai lÇm vÒ t×nh h×nh ViÖt Nam. Ng−êi ta ®· vu cho chóng t«i cè ý g©y cuéc chiÕn tranh nµy. §iÒu ®ã hoµn toµn sai sù thùc. T«i chØ nh¾c l¹i ®©y mét vµi viÖc: ChÝnh phñ míi cña chóng t«i thµnh lËp sau khi t«i ë Ph¸p vÒ1), gäi lµ ChÝnh phñ kiÕn quèc cßn ChÝnh phñ tr−íc th× gäi lµ ChÝnh phñ kh¸ng chiÕn. Uû ban kh¸ng chiÕn toµn quèc ViÖt Nam ®· gi¶i t¸n. Mét ch−¬ng tr×nh kiÕn thiÕt kinh tÕ x©y dùng c¸c miÒn kiÓu mÉu ®· ®−îc ban hµnh. ChÝnh t«i ®· nhiÒu lÇn kªu gäi ChÝnh phñ vµ Quèc héi Ph¸p ®Ó g©y hoµ b×nh vµ tin t−ëng lÉn nhau. Ph¶i ch¨ng ®ã lµ mét cuéc g©y chiÕn? QuyÕt lµ kh«ng. Mét mÆt kh¸c, viÖc tiÕp tôc chiÕn sù ë Nam Bé vµ Nam Trung Bé, sù cè t×nh tr× ho·n ph¸i c¸c ñy ban ®Ó thi hµnh T¹m −íc, viÖc phong to¶ h¶i c¶ng H¶i Phßng, viÖc chiÕm ®ãng H¶i Phßng vµ L¹ng S¬n, sù tiÕp viÖn qu©n c¶m tö vµ lÝnh lª d−¬ng tíi Hµ Néi vµ §µ N½ng, nh÷ng tèi hËu th− liªn tiÕp, sù tµn s¸t th−êng d©n ë Hµ _______________ 1) Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· ®i th¨m n−íc Ph¸p víi t− c¸ch lµ th−îng kh¸ch, theo lêi mêi cña ChÝnh phñ Ph¸p tõ ngµy 31-5-1946. Ngµy 20-10-1946, Ng−êi vÒ ®Õn c¶ng H¶i Phßng (BT).

24 Hå CHÝ MINH TOµN TËP Néi, ph¶i ch¨ng ®ã lµ nh÷ng b»ng cí chøng tá ý muèn hoµ b×nh cña nh÷ng ng−êi ®¹i diÖn Ph¸p ë ®Êt nµy? V¶ l¹i chóng t«i cã nh÷ng tµi liÖu râ rµng mµ chóng t«i rÊt tiÕc kh«ng ®−îc göi «ng Bé tr−ëng Mutª, nh−ng chóng t«i sÏ c«ng bè khi ph¶i lóc. Lóc ®ã nh©n d©n Ph¸p vµ c¶ thÕ giíi sÏ biÕt ai míi chÝnh lµ nh÷ng ng−êi ph¶i chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ cuéc chiÕn tranh nµy. Chóng t«i muèn g×? Chóng t«i bao giê còng muèn céng t¸c víi d©n téc Ph¸p nh− anh em, trong hoµ b×nh vµ tin t−ëng lÉn nhau. Chóng t«i bao giê còng muèn ®éc lËp vµ thèng nhÊt trong khèi Liªn hiÖp Ph¸p. Chóng t«i bao giê còng muèn kiÕn thiÕt l¹i n−íc chóng t«i víi sù gióp ®ì cña t− b¶n vµ c¸c nhµ chuyªn m«n Ph¸p ®Ó m−u lîi Ých chung cho c¶ hai d©n téc. Chóng t«i muèn hoµ b×nh ngay ®Ó m¸u ng−êi Ph¸p vµ ViÖt ngõng ch¶y. Nh÷ng dßng m¸u ®ã chóng t«i ®Òu quý nh− nhau. Chóng t«i mong ®îi ë ChÝnh phñ vµ nh©n d©n Ph¸p mét cö chØ mang l¹i hoµ b×nh. NÕu kh«ng, chóng t«i b¾t buéc ph¶i chiÕn ®Êu ®Õn cïng ®Ó gi¶i phãng hoµn toµn ®Êt n−íc. N−íc ViÖt Nam cã thÓ bÞ tµn ph¸, nh−ng n−íc ViÖt Nam sÏ l¹i hïng m¹nh h¬n sau cuéc tµn ph¸ ®ã. Cßn n−íc Ph¸p ch¾c ch¾n sÏ mÊt hÕt vµ sÏ biÕn h¼n khái câi ¸ ch©u. Chóng t«i tha thiÕt mong r»ng d©n téc Ph¸p bao giê còng chiÕn ®Êu cho tù do trªn thÕ giíi, sÏ hÕt søc t×m mäi c¸ch ®Ó tr¸nh mét t×nh tr¹ng kh«ng ph−¬ng cøu ch÷a. Ngµy 10 th¸ng 1 n¨m 1947 Hå CHÝ MINH In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.26-27.

25 Th− göi §åNG CHÝ HOµNG H÷U NAM 1. NÕu cÇn, th× cho l·nh sù biÕt: a - V× nh©n ®¹o vµ c¶m t×nh, ta s½n sµng b¶o vÖ mäi kiÒu d©n (civils) muèn rêi Hµ Néi. b - Hµ Néi lµ Thñ ®« ta, kh«ng thÓ ®Ó Ph¸p chiÕm mét c¸ch nh− ta ®Çu hµng. NÕu ta bá ®i, còng nh− Ph¸p bá Pari. §Þch sÏ lîi dông lµm tuyªn truyÒn. Nh©n ®ã lËp chÝnh phñ bï nh×n. Mµ ta th× sÏ mÊt danh tiÕng. 2. GÆp l·nh sù lÇn thø hai thÕ nµo? 14 giê 30 10-1-1947 B¶n chôp bót tÝch bøc th− l−u t¹i B¶o tµng Hå ChÝ Minh.

26 Th− göi §åNG CHÝ HOµNG H÷U NAM Th¬ sè 5 1. TiÕp th¬ sè 1-2. Tõ ®©y, chí viÕt “Th−a Cô”. §ã lµ mét c¸ch gi÷ bÝ mËt. 2. Víi nh÷ng ng−êi v¨n ho¸ vµ häc sinh, khuyÕn khÝch hä, cho hä kÕ ho¹ch vÒ cæ ®éng kh¸ng chiÕn, vµ gióp c«ng t¸c v¨n ho¸ vïng hä ë. Häc sinh: Xem ng−êi nµo h¨ng h¸i, cã thÓ ®µo t¹o lµm c¸n bé, th× hái hä: cã chÞu khæ ®−îc kh«ng? ChØ c¬m víi muèi, ¸o r¸ch, viÖc nhiÒu, khã nhäc… Ng−êi nµo kiªn quyÕt chÞu ®−îc vµ xem hä ch©n thµnh: lÊy ®Þa ®iÓm hä, sau cã thÓ dïng. 3. Th«ng c¸o Héi ®ång ChÝnh phñ tr¶ l¹i råi! 4. ViÖc gÆp cha Trùc1) sÏ tr¶ lêi sau. 5. Chó ®Ò nghÞ ai ®i gÆp cô Tõ? T«i sÏ viÕt th¬. NÕu ng−êi c«ng gi¸o vµ ta tin ®−îc th× tèt h¬n. 6. GÆp tï binh (1) B¶o anh em ®èi ®·i hä lÞch sù, (2) Gi¶i thÝch cho hä hiÓu, (3) Khuyªn hä viÕt th¬ cho m×nh, viÕt th¬ vÒ Ph¸p, nãi ta sÏ göi hoÆc ra®io cho gia ®×nh hä biÕt, khái lo. 7. Th¬ kªu gäi ®ång bµo gióp ph¸ ho¹i sÏ viÕt. Nh−ng (1) Ai phô tr¸ch ph¸ ho¹i n¬i nµo, sÏ ®em theo mét b¶n th¬ Êy, (2) Ng−êi phô tr¸ch ph¸ ho¹i còng ph¶i gi¶i thÝch cho d©n hiÓu v× sao ph¶i ph¸ ho¹i, th× d©n sÏ tù ®éng gióp (kinh nghiÖm Tµu). ChØ mét lêi kªu gäi còng kh«ng ®ñ. _______________ 1) Linh môc Ph¹m B¸ Trùc (BT).

th− göi ®ång chÝ hoµng h÷u nam 27 8. Ph¸p xui l·nh sù khuyªn ta rót ra Hµ Néi, lµ cao m−u l¾m!! Nã sÏ tuyªn bè kh¾p thÕ giíi: Ng−êi Ph¸p ®· lµm chñ Thñ ®«. ChÝnh phñ ViÖt Nam ®· bá ch¹y. Mét th¾ng lîi lín cña Ph¸p, v.v.1). Hai bµi TÕt, chó thªm ý kiÕn, råi göi l¹i ngay. Tèi 10-1-1947 B¶n chôp bót tÝch bøc th− l−u t¹i B¶o tµng Hå ChÝ Minh. _______________ 1) Trong nguyªn b¶n Chñ tÞch Hå ChÝ Minh viÕt b»ng tiÕng Ph¸p: Les fr.sont maitres de la capitale. Le gouv V.N. est en fuite. Grande victoire franc etc. etc..! (BT).

28 §IÖN TR¶ LêI MéT NHµ B¸O Mü 1- Hå ChÝ Minh xin göi tíi nh©n d©n Mü vÜ ®¹i t×nh h÷u nghÞ tèt ®Ñp nhÊt cña nh©n d©n ViÖt Nam vµ hy väng nh©n d©n Mü sÏ ñng hé ViÖt Nam ®Êu tranh giµnh ®éc lËp. 2- Kh«ng cã liªn l¹c tõ bªn ngoµi. VÉn hy väng nh−ng kh«ng biÕt Mü cã thiÖn ý gióp ViÖt Nam giµnh ®éc lËp hay kh«ng. Cã muèn kªu gäi n−íc Mü, nh−ng ch−a biÕt lµm c¸ch nµo. 3- Cuéc chiÕn sÏ tiÕp diÔn chõng nµo Ph¸p ch−a thõa nhËn nÒn ®éc lËp vµ thèng nhÊt cña n−íc ViÖt Nam. 4- §óng. ChÝnh phñ ViÖt Nam sÏ ë gÇn Hµ Néi. 5- Ph¸p b¾t ®Çu x©m l−îc b»ng cuéc bao v©y H¶i Phßng, ngµy 20-11, sau ®ã lµ nh÷ng vô khiªu khÝch hµng ngµy vµ viÖc t¨ng c−êng c¸c lùc l−îng ®ån tró. 6- ViÖt Nam hy väng Mü sÏ gióp c¸c d©n téc nhá giµnh ®éc lËp nh− Tæng thèng Rud¬ven ®· th−êng nãi. 7- KÓ tõ ngµy 19-12, Ph¸p kh«ng hÒ cã sù nç lùc nµo ®Ó ®µm ph¸n mµ chØ t¨ng qu©n. ThËm chÝ «ng Mutª kh«ng muèn gÆp Hå ChÝ Minh. 8- ViÖt Nam ch−a cã liªn hÖ g× víi c¸c phãng viªn Mü. 9- ViÖc Ph¸p buéc téi qu©n NhËt B¶n ë ViÖt Nam lµ ®Ó tuyªn truyÒn. Kh«ng ph¶i qu©n Trung Quèc, qu©n Anh, qu©n Ph¸p ®· quÐt s¹ch qu©n NhËt khái §«ng D−¬ng. §iÒu ch¾c ch¾n lµ ®éi qu©n lª d−¬ng cña Ph¸p ë ®©y chñ yÕu gåm bän ph¸t xÝt.

®iÖn tr¶ lêi mét nhµ b¸o mü 29 10- C¸c phãng viªn Mü cã quèc tÞch Mü sÏ ®−îc ®ãn tiÕp khi hä ®Õn gÆp c¸c nhµ chøc tr¸ch ViÖt Nam. 11- ViÖt Nam thu ®−îc mét m¸y bay cña Ph¸p, nh−ng nã kh«ng tèt l¾m. Hy väng Mü sÏ göi gióp chóng t«i vµi chiÕc. 12- ViÖt Nam muèn gi÷ mèi liªn hÖ víi n−íc Mü. Tr¶ lêi ngµy 12-1-1947. B¶n gèc tiÕng Anh l−u t¹i Trung t©m L−u tr÷ Quèc gia I, b¶n chôp l−u t¹i ViÖn Hå ChÝ Minh.

30 TH¦ GöI C¸C L·NH Tô Vµ NH¢N D¢N C¸C N¦íC C¸c vÞ l·nh tô vµ toµn thÓ nh©n d©n Trung Hoa, DiÕn §iÖn1) vµ toµn ¸ §«ng, Nh©n d©n Ph¸p vµ c¸c thuéc ®Þa Ph¸p, C¸c nh©n sÜ d©n chñ toµn thÕ giíi, T«i thay mÆt nh©n d©n ViÖt Nam tr©n träng c¶m ¬n c¸c vÞ ®· lªn tiÕng ñng hé chÝnh nghÜa vµ tá ®ång t×nh víi cuéc kh¸ng chiÕn cña d©n téc ViÖt Nam. ViÖt Nam chØ muèn hoµ b×nh vµ ®éc lËp, ®Ó céng t¸c th©n thiÖn víi c¸c d©n téc trªn thÕ giíi, tr−íc lµ víi d©n téc anh em ¸ §«ng vµ d©n téc Ph¸p. ViÖt Nam chØ gi÷ g×n chñ quyÒn, ®éc lËp cña m×nh, chø kh«ng hÒ x©m ph¹m ®Õn ai. ThÕ mµ thùc d©n Ph¸p bÊt nh©n béi −íc, ®em tÊt c¶ lùc l−îng hung tµn cña chóng, hßng tiªu diÖt n−íc ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ. Nh÷ng thµnh thÞ nh− H¶i Phßng, Hµ Néi ®· bÞ thùc d©n Ph¸p ph¸ tan hoang. MÊy ngh×n ®µn bµ, trÎ con ViÖt Nam ®· bÞ tµu bay Ph¸p b¾n chÕt. ViÖt Nam lµ mét bé phËn trong ®¹i gia ®×nh ch©u ¸. VËn mÖnh ViÖt Nam rÊt mËt thiÕt quan hÖ víi vËn mÖnh c¸c d©n téc ¸ ch©u. _______________ 1) DiÕn §iÖn: Mianma (BT).

th− göi c¸c l·nh tô vµ nh©n d©n c¸c n−íc 31 Thùc d©n Ph¸p muèn ®Ì bÑp ViÖt Nam, tøc lµ muèn ph¸ ho¹i ®¹i gia ®×nh ¸ ch©u cña chóng ta. ViÖt Nam lµ mét bé phËn trong nÒn hoµ b×nh chung toµn thÕ giíi. Thùc d©n Ph¸p g©y nªn chiÕn tranh ë ViÖt Nam, tøc lµ ph¸ ho¹i thÕ giíi hoµ b×nh. VËn mÖnh nh©n d©n Ph¸p vµ c¸c thuéc ®Þa Ph¸p l¹i cµng quan hÖ víi ViÖt Nam. NÕu ®Ó bän thùc d©n kÐo dµi cuéc chiÕn tranh ë ViÖt Nam th× ch¼ng nh÷ng nh©n d©n Ph¸p bÞ chÕt ng−êi h¹i cña thªm, mµ ®Þa vÞ n−íc Ph¸p sÏ trë nªn c« ®éc vµ khèi Liªn hiÖp Ph¸p còng kh«ng cßn. Nh©n d©n Angiªri, Tuynidi, Marèc, Ma®ag¸txca, v.v., sÏ tr«ng g−¬ng ViÖt Nam mµ kh«ng ai tin Ph¸p n÷a. V× Tæ quèc, v× tù do, nh©n d©n ViÖt Nam kiªn quyÕt kh¸ng chiÕn ®Õn cïng. V× nh©n ®¹o, chÝnh nghÜa, v× hoµ b×nh chung vµ lîi Ých chung, nh©n d©n ViÖt Nam mong c¸c vÞ gióp ®ì mäi ph−¬ng diÖn. Mét lÇn n÷a t«i xin thay mÆt toµn d©n ViÖt Nam c¶m ¬n c¸c vÞ ®· tá t×nh th©n ¸i. Ngµy 13 th¸ng 1 n¨m 1947 In trong s¸ch Lêi Hå Chñ tÞch, Nha Th«ng tin ViÖt Nam, 1948, t.1, tr.30-31.

32 GöI C¸C VÞ L·NH Tô DIÕN §IÖN Vµ ¸ §¤NG Nh©n dÞp ngµy ®éc lËp cña d©n téc DiÕn §iÖn, thay mÆt d©n téc ViÖt Nam vµ riªng t«i, t«i göi d©n téc DiÕn §iÖn lêi chóc mõng th©n ¸i. T«i còng nh©n dÞp ®ã göi lêi c¶m ¬n «ng Aung San, c¸c «ng Nªru, B«d¬, Ginn¸t vµ c¸c vÞ l·nh tô d©n téc ch©u ¸ ®· tá c¶m t×nh víi d©n téc ViÖt Nam trong cuéc chiÕn ®Êu gi¶i phãng ®Êt n−íc. C¸c d©n téc ch©u ¸ cã ®éc lËp th× nÒn hoµ b×nh thÕ giíi míi thùc hiÖn ®−îc. Mü ®· c«ng nhËn nÒn ®éc lËp cña Phi LuËt T©n. Anh ®· høa ®Ó Ên §é ®−îc ®éc lËp. Hai c−êng quèc Êy ®· thi hµnh ®óng HiÕn ch−¬ng §¹i T©y D−¬ng4 v× hä ®· ký HiÕn ch−¬ng ®ã. Nh−ng cßn c¸c c−êng quèc kh¸c th× sao? VËn mÖnh d©n téc ch©u ¸ quan hÖ mËt thiÕt víi vËn mÖnh d©n téc ViÖt Nam. VËn mÖnh c¸c d©n téc thuéc ®Þa Ph¸p còng vËy. Chóng t«i mong ®−îc tÊt c¶ c¸c d©n téc gióp ®ì. Chóng t«i kiªn quyÕt chiÕn ®Êu kú cho ®Õn khi gi¶i phãng hoµn toµn. Chóng t«i th¾ng lîi, Êy lµ c¸c b¹n còng th¾ng lîi. Lêi chµo th©n ¸i Hå CHÝ MINH B¶n gèc tiÕng Ph¸p l−u t¹i Côc L−u tr÷ V¨n phßng Trung −¬ng §¶ng, b¶n chôp l−u t¹i ViÖn Hå ChÝ Minh.

33 TH¦ GöI §åNG CHÝ HOµNG H÷U NAM Anh em nªn tËp viÕt S¾c lÖnh1) râ rµng dÔ hiÓu h¬n vµ b»ng tiÕng ta. 1. “ThiÓu chi” lµ g×? 2. Nay cã mÊy thø thuÕ kh«ng thu. Th× nªn nãi: V× ®ång bµo ra søc tham gia kh¸ng chiÕn nªn ChÝnh phñ xo¸ nh÷ng thuÕ nµy:… (ThuÕ l−¬ng bæng, doanh nghiÖp, lîi tøc tæng hîp (?), thæ tr¹ch, ruéng v× t¶n c− ph¶i bá hoang, xe h¬i vËn t¶i, thuÕ gia hi (?) ®Òu ®Ó trong mét kho¶n. Nh− thÕ, ®· dÔ hiÓu l¹i cã ¶nh h−ëng tuyªn truyÒn. Hai thø thuÕ ®ang thu: ®Êt ruéng vµ m«n bµi, th× ®Ó l¹i trong mét kho¶n v.v.. 3. Thï lao vµ bót phÝ lµ g×? Nãi tãm l¹i: Nªn viÕt cho gi¶n ®¬n, dÔ hiÓu h¬n. Kh«ng nªn dïng tiÕng ngo¹i quèc, khi cã thÓ dïng tiÕng ta! 4. NÕu kh«ng gÊp th× viÕt l¹i b¶n S¾c lÖnh nµy. 15-1-1947 B¶n chôp bót tÝch bøc th− l−u t¹i B¶o tµng Hå ChÝ Minh. _______________ 1) §©y lµ nh÷ng gãp ý cho b¶n dù th¶o S¾c lÖnh sè 27, ký ngµy 28-2-1947, Ên ®Þnh thÓ thøc vÒ chÕ ®é thuÕ trùc thu trong thêi kú kh¸ng chiÕn chèng Ph¸p (BT).

34 LêI K£U GäI §åNG BµO PH¸ HO¹I §Ó KH¸NG CHIÕN Hìi ®ång bµo yªu quý, V× sao ta ph¶i kh¸ng chiÕn? V× kh«ng kh¸ng chiÕn, th× Ph¸p sÏ c−íp n−íc ta lÇn n÷a. Chóng sÏ b¾t d©n ta lµm n« lÖ lÇn n÷a. Chóng sÏ b¾t d©n ta ®i phu ®i lÝnh, nép thuÕ nép s−u. Chóng sÏ giËt hÕt quyÒn tù do ®éc lËp cña ta. Chóng sÏ c−íp hÕt ruéng n−¬ng cña c¶i ta. Chóng sÏ khñng bè chÐm giÕt anh em bµ con ta. Chóng sÏ ®èt ph¸ nhµ cöa ®Òn chïa ta. §ång bµo thö xem Hµ Néi, H¶i Phßng th× râ. V× ta kh«ng chÞu lµm tr©u ngùa cho Ph¸p, v× ta ph¶i gi÷ g×n non s«ng ®Êt n−íc ta, cho nªn ta ph¶i ®¸nh bän thùc d©n Ph¸p. §¸nh th× ph¶i ph¸ ho¹i. Ta kh«ng ph¸ th× Ph¸p còng ph¸. NÕu ta kh«ng ph¸ ®−êng ph¸ cèng, lÊp s«ng lÊp ngßi, nÕu ta kh«ng ph¸ nh÷ng nhµ cöa kiªn cè mµ Ph¸p cã thÓ dïng lµm n¬i c¨n cø, th× Ph¸p sÏ ®em tµu thuû xe t¨ng ®Õn ®¸nh ta, vµ chóng sÏ ®èt ph¸ c−íp bãc s¹ch tr¬n. V× vËy, ta ph¶i ph¸ tr−íc, cho Ph¸p kh«ng dïng ®−îc. Dï ta muèn ®Ó cèng, ®Ó ®−êng, ®Ó nhµ mµ dïng, còng kh«ng dïng ®−îc, v× Ph¸p sÏ chiÕm hÕt, ph¸ hÕt. B©y giê ta ph¶i ph¸ ®i, ®Ó chÆn Ph¸p l¹i, kh«ng cho chóng tiÕn lªn, kh«ng cho chóng lîi dông. Ta v× n−íc hy sinh, chÞu khæ mét lóc. §Õn ngµy kh¸ng chiÕn th¾ng lîi, ta sÏ cïng nhau kiÕn thiÕt söa sang l¹i, nµo cã khã g×.

lêi kªu gäi ®ång bµo ph¸ ho¹i ®Ó kh¸ng chiÕn 35 C¸c chiÕn sÜ ë tr−íc mÆt trËn hy sinh x−¬ng m¸u cho Tæ quèc, hä cßn kh«ng tiÕc. Kh«ng lÏ ®ång bµo ta l¹i tiÕc mét ®o¹n ®−êng, mét c¸i cèng, hoÆc mét ng«i nhµ, mµ ®Ó bän Ph¸p lîi dông, ®Æng ®¸nh Tæ quèc ta. §ång bµo ®Òu lµ ng−êi ¸i quèc, ch¾c kh«ng ai nì lßng nh− thÕ. VËy t«i thiÕt tha kªu gäi toµn thÓ ®ång bµo ë ®©y, mäi ng−êi ®Òu ra søc gióp ph¸. Ph¸ cho réng, ph¸ cho s©u, ph¸ sao cho bän Ph¸p kh«ng lîi dông ®−îc. Mét nh¸t cuèc cña ®ång bµo, còng nh− mét viªn ®¹n cña chiÕn sÜ b¾n vµo qu©n ®Þch vËy. T«i l¹i tr©n träng høa víi ®ång bµo r»ng: Kh¸ng chiÕn th¾ng lîi råi, t«i sÏ ra søc cïng ®ång bµo söa sang tu bæ l¹i hÕt. Chóng ta sÏ lµm nh÷ng ®−êng s¸, cÇu cèng khÐo h¬n, nh÷ng nhµ cöa tèt h¬n, vµ xøng ®¸ng mét d©n téc tù do ®éc lËp h¬n. Kh¸ng chiÕn th¾ng lîi mu«n n¨m! ViÖt Nam ®éc lËp mu«n n¨m! ViÕt ngµy 16-1-1947. B¶n ®¸nh m¸y cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh l−u t¹i Trung t©m L−u tr÷ Quèc gia I, b¶n chôp l−u t¹i ViÖn Hå ChÝ Minh.