ການສອນທີ່ເນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ

ວທິ ີສອນແບບຄວາມຄດິ ລວມຍອດ (Concept Attainment Model) ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ວທິ ີສອນແບບຄວາມຄິດລວມຍອດ (Concept Attainment Model) 144

ວິທີສອນແບບຄວາມຄິດລວມຍອດ ເປນັ ການສອນທ່ີຊ່ວຍໃຫ້ຜຮູ້ ຽນສ້າງ ຄວາມຄິດລວມຍອດ ຊຶ່ງເປັນຂ້ໍຄວາມສະແດງປະເພດຂອງສບັ ພະສິ່ງຕາມລັກສະນະ ສະເພາະດວ້ ຍຕນົ ເອງ, ຈາກການລວບລວມຂໍມ້ ູນ, ສັງເກດຈໍາແນກປະເພດ ແລະ ຈດັ ໝວດໝູ່ຕົວຢ່າງທ່ຄີ ູນໍາສະເໜີ. ແນວຄດິ ຈດຸ ປະສົງສາໍ ຄັນຂອງການສອນຄວາມຄິດລວມຍອດ ເພື່ອຝກຶ ໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນຮ້ຈູ ັກຄິດ, ສງັ ເກດ, ປຽບທຽບ, ຈໍາແນກສັບພະສິ່ງໃຫ້ເປັນ ໝວດໝ່ຕູ າມລັກສະນະສະເພາະ, ຈນົ ສາມາດສ້າງຄວາມຄິດລວມຍອດດ້ວຍຕວົ ເອງ. ການວາງແຜນການສອນ ກອນສອນຄູຄວນກຽມຕົວດ່ັງນ້:ີ 1. ຂຽນຊ່ືຄວາມຄິດລວມຍອດເຊ່ັນ: ຈະສອນຄວາມຄິດລວມຍອດເລອື່ ງສດັ ລຽ້ ງກໍຂຽນໄວ້ວ່າ ìສດັ ລ້ຽງî 2. ກຽມຕົວຢ່າງທີ່ເປັນຄວາມຄິດລວມຍອດປະມານ 10 ຕວົ ຢ່າງເຊ່ັນ: ແມວ, ໝາ, ປາ, ງວົ , ແມງກະເບ້ືອ, ນກົ , ໄກ່, ເປັດ, ກະຕ່າຍ, ມ້າ. 3. ກຽມຕົວຢ່າງທ່ີບໍ່ເປັນຄວາມຄິດລວມຍອດປະມານ 10 ຕວົ ຢ່າງເຊ່ັນ: ງູ, ແມງ ງອດ, ຂເ້ີ ຂັບ, ຍຸງ, ມົດ, ແມງມຸມ, ເສືອ, ໝ,ີ ແຂ,້ ລີງ, ຂີ້ກະເດອື ນ. 4. ກຽມລກັ ສະນະເພາະ ຫຼື ລກັ ສະນະຮວ່ ມທີສ່ າໍ ຄັນຂອງສ່ງິ ທີ່ເປນັ ຄວາມຄິດ ລວມຍອດເຊນ່ັ : ສັດລຽ້ ງມີລັກສະນະສະເພາະຄ:ື ມລີ ກັ ສະນະສວຍງາມ ຫືຼ ໜ້າຮັກ ຫຼື ແຂງແຮງ. ມນີ ິໄສບຮ່ໍ ້າຍກາດ, ສາມາດລ້ຽງໃຫ້ຄຸ້ນໄດ.້ ບມ່ໍ ພີ ິດ. ລຽ້ ງໄວ້ໃນບາ້ ນ, ໄວ້ເບິ່ງຫິ້ນຼ ຫືຼ ໃຊ້ວຽກ. 5. ກຽມລກັ ສະນະທົວ່ ໄປ ຊຶ່ງບ່ໍແມນ່ ລັກສະນະສະເພາະເຊັ່ນ: ມີຮູບຮາ່ ງຕ່າງກັນ. ອາໄສຢູ່ບົກ ຫືຼ ໃນນ້ໍາ. ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ວທິ ີສອນແບບຄວາມຄິດລວມຍອດ (Concept Attainment Model) 145

ໃຫ້ປະໂຫຍດ ຫືຼ ໂທດ. 6. ສະຫຼຸບເປນັ ກົດເກນຄື ຂຽນຄາໍ ອະທບິ າຍຄວາມຄິດລວມຍອດຈະໄດວ້ ່າ: ìສດັ ລຽ້ ງເປັນສັດທີ່ມີລັກສະນະສວຍງາມ ແລະ ໜ້າຮັກ ຫຼື ເຂ້ມັ ແຂງ, ນດິ ໄສ ບໍຮ່ ້າຍກາດ, ສາມາດລຽ້ ງໃຫ້ຄຸ້ນໄດ້, ປກົ ກະຕິຈະບມ່ໍ ີພິດ, ມະນຸດເຮົາລຽ້ ງໄວ້ ເບິ່ງ ຫຼື ໃຊ້ວຽກî ດ່ງັ ນ້ີເປນັ ຕ້ົນ. ລໍາດບັ ຂັ້ນການສອນ (ຂ້ນັ ກດິ ຈະກາໍ ) ຂັ້ນທີ 1 ສະເໜີຂ້ໍມູນ ແລະ ພະຍາຍາມລະບຊຸ ່ືຄວາມຄດິ ລວມຍອດ 1.1. ຄສູ ະເໜີຕວົ ຢ່າງທັງຕວົ ຢາ່ ງທເີ່ ປັນຄວາມຄິດລວມຍອດ (ບວກ) ແລະ ສງ່ິ ທີບ່ ໍ່ ເປັນຄວາມຄິດລວມຍອດ (ລບົ ). 1.2. ນກັ ຮຽນປຽບທຽບຕົວຢ່າງທ່ີເປັນບວກ ແລະ ລບົ ໂດຍພິຈາລະນາວ່າ ສິ່ງທເ່ີ ປນັ ບວກມລີ ັກສະນະສະເພາະອັນໃດລວມກນັ . 1.3. ນກັ ຮຽນຕັ້ງສົມມດຸ ຖານໄວໃ້ ນໃຈ ແລ້ວທດົ ສອບສົມມຸດຖານນັ້ນ (ເມ່ືອຄູບອກ ຕວົ ຢາ່ ງເພ່ີມເຕມີ ). 1.4. ນກັ ຮຽນສະຫຼຸບລກັ ສະນະສະເພາະທຮີ່ ່ວມກັນຂອງຕວົ ຢ່າງທເີ່ ປນັ ບວກ ແລ້ວ ພະຍາຍາມລະບຊຸ ື່ຄວາມຄິດລວມຍອດ. ຂັ້ນທີ 2 ທດົ ສອບຄວາມຖກື ຕອ້ ງຂອງຄວາມຄດິ ລວມຍອດ 2.1. ຄໃູ ຫ້ຕົວຢາ່ ງເພ່ີມແລ້ວນກັ ຮຽນຈາໍ ແນກວ່າແຕ່ລະຕົວຢາ່ ງເປັນການບວກ ຫືຼ ລົບ (ແມນ່ ຫຼື ບໍ່ແມນ່ ). 2.2. ຄຢູ ນື ຢັນສົມມຸດຖານວາ່ ຖກື ຕ້ອງ, ບອກຊ່ຄື ວາມຄິດລວມຍອດ ແລະ ໃຫ້ ຄາໍ ອະທບິ າຍສັບຂອງຄວາມຄດິ ລວມຍອດທ່ີສອດຄອງກັບລັກສະນະ ສະເພາະ. 2.3. ນກັ ຮຽນຍົກຕວົ ຢ່າງເພ່ີມເຕີມ. ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ວິທີສອນແບບຄວາມຄິດລວມຍອດ (Concept Attainment Model) 146

ຂ້ັນທີ 3 ວິເຄາະຍດຸ ທະວທິ ີການຄດິ 3.1. ນກັ ຮຽນອະທບິ າຍຄວາມຄິດຂອງຕົນ. 3.2. ນກັ ຮຽນອະພປິ າຍບົດບາດຂອງສົມມຸດຖານ ແລະ ລັກສະນະສະເພາະ. 3.3. ນກັ ຮຽນອະພປິ າຍຊະນດິ ແລະ ຈໍານວນຂອງສມົ ມຸດຖານທ່ຕີ ງ້ັ ໄວ.້ ຂ້ໍດີ 1. ຊວ່ ຍໃຫນ້ ັກຮຽນສາມາດສ້າງຄວາມຄດິ ລວມຍອດດ້ວຍຕນົ ເອງ. 2. ຊວຍຝຶກການຄິດ, ການປຽບທຽບ, ຫາເຫດຜົນຈາກຂມໍ້ ູນທ່ີໄດຮ້ ັບ ເພ່ືອສະ ຫຼຸບເປນັ ຂ້ໍຄວາມຮູ້. 3. ນັກຮຽນໄດ້ແລກປຽ່ ນຂມ້ໍ ູນ, ຄວາມຮູ,້ ຄວາມຄິດ ແລະ ປະສົບການໄດ້ຢ່າງດີ. ຂ້ຈໍ ໍາກັດ ຄູຕອ້ ງກຽມລັກສະນະສະເພາະ ຊ່ຶງເປັນລັກສະນະຮວ່ ມຂອງຕວົ ຢາ່ ງທນີ່ າໍ ສະ ເໜໃີ ຫ້ຖກື ຕ້ອງ ເພື່ອສາມາດສະຫຸຼບເປັນຄວາມຄິດລວມຍອດທີ່ຖກື ຕ້ອງ ຊຶງ່ ອາດຈະ ເປນັ ເລື່ອງຂອ້ ນຂ້າງຍາກສໍາລບັ ຄ.ູ ຕວົ ຢ່າງການສອນຄວາມຄດິ ລວມຍອດ ເລອື່ ງ ìສັດລຽ້ ງî ຂ້ັນກະກຽມ: ກະຕຸ້ນຄວາມສນົ ໃຈ ຄຊູ ້ີແຈງການຮຽນໃຫ້ນັກຮຽນຮ້ວູ ່າ ìຫັງຼ ຈາກທ່ເີ ຄີຍຮູຈ້ ັກສັດລ້ຽງຕ່າງໆຫຼາຍ ຊະນິດມາແລ້ວທັງດ້ານຊ່,ື ຮູບຮ່າງລັກສະນະ, ນິດໄສ, ອາຫານ, ທຢີ່ ູ່ອາໄສ, ປະໂຫຍດ, ໂທດມື້ນ້ີນກັ ຮຽນຈະໄດ້ຮ່ວມກິດຈະກໍາ ຫືຼ ຈະຊວ່ ຍໃຫ້ຮ້ຈູ ັກສັດດີຂຶ້ນî. ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ວທິ ີສອນແບບຄວາມຄິດລວມຍອດ (Concept Attainment Model) 147

ຄູຈະບອກຊ່ືສັດ ແລະ ບອກວາ່ ìແມ່ນî, ìບແ່ໍ ມ່ນî ໃຫນ້ ກັ ຮຽນຄິດເຖງິ ຂໍມ້ ນູ ກ່ຽວກັບສັດນ້ັນທກຸ ໆດ້ານ ເມ່ອື ຄູບອກ ìແມນ່ î ຄັ້ງທີ 2, 3... ໃຫນ້ ກັ ຮຽນຄດິ ເຊ່ືອມ ໂຍງໃຫໄ້ ດ້ວາ່ ສັດທີ່ບອກນັ້ນມີລັກສະນະແນວໃດທ່ີ ìແມນ່ î ຄກື ັນ (ຄູອາດຈະໃຫນ້ ັກ ຮຽນຂຽນຄວາມຄິດລົງໃນເຈ້ຍ) ແລວ້ ໃຫ້ນັກຮຽນທດົ ສອບຄວາມຄິດນັ້ນເມອ່ື ຄູບອກ ຊືສ່ ດັ ອືນ່ ໆຕໍໄ່ ປສຸດທາ້ ຍນັກຮຽນຈະບອກໄດ້ວ່າຄໝູ າຍເຖິງຫຍັງ. ຂັ້ນກດິ ຈະກາໍ ຂ້ັນທີ 1: ສະເໜຂີ ໍ້ມູນ ແລະ ພະຍາຍາມລະບຸຊື່ຄວາມຄດິ ລວມຍອດ 1.1 ຄູສະເໜຕີ ວົ ຢ່າງທັງທ່ີ ìແມນ່ î ແລະ ìບແ່ໍ ມນ່ î ຄື ແມວ-ແມນ່ ນັກຮຽນຄິດຄົນ້ ຂ້ມໍ ູນກ່ຽວກັບ ìແມວî ດ້ານຮູບຮາ່ ງ, ລັກສະນະ, ນິດໄສ, ອາຫານ, ປະໂຫຍດ, ທຢ່ີ ູ່ ຯລຯ. 1.2 ຄູສະເໜຕີ ວົ ຢ່າງເພມີ່ ເຕີມ ງູ-ບ່ແໍ ມ່ນ ໝາ-ແມ່ນ ນກັ ຮຽນຄິດຄົນ້ ຂໍ້ມູນກ່ຽວກັບ ìໝາî ທກຸ ໆດາ້ ນເຊນ່ັ ດຽວກບັ ແມວ, ພະ ຍາຍາມຫາລັກສະນະສະເພາະ ຫືຼ ລັກສະນະຮ່ວມກນັ ຂອງແມວກັບໝາ ແລະ ອາດຈະຍົກມືເພື່ອຕອບ. ຄແູ ນະນໍາໃຫ້ຕ້ັງສມົ ມຸດຖານໄວ້ໃນໃຈກ່ອນ ແລະ ທົດສອບເບ່ິງວ່າຄວາມ ຄດິ ນັ້ນຖືກຕ້ອງ ຫືຼ ບໍ່ ໂດຍຄຈູ ະບອກຕົວຢ່າງເພ່ີມເຕີມ. 1.3 ຄສູ ະເໜີຕົວຢ່າງເພມ່ີ ເຕີມ ເສືອ-ບ່ແໍ ມ່ນ ປາ-ບ່ໍແມນ່ ໝ-ີ ບແ່ໍ ມ່ນ ເປດັ -ແມນ່ ນກັ ຮຽນຄິດປຽບທຽບ, ຈາໍ ແນກ, ຈັດໝວດສັດ (ໃນໃຈ) ເພືອ່ ທົດສອບສົມມຸດ ຖານທີຕ່ ງ້ັ ໄວ້ໃນໃຈ ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ວິທີສອນແບບຄວາມຄິດລວມຍອດ (Concept Attainment Model) 148

1.4 ຄູກະຕ້ນຸ ໃຫ້ນັກຮຽນຄດິ ສະຫຸຼບລັກສະນະສະເພາະທີຮ່ ່ວມກັນຂອງ ຕົວຢາ່ ງສັດທີ່ ìແມ່ນî ແລວ້ ຄດິ ຮຽບຮຽງເປັນຂ້ໍຄວາມຄິດລວມຍອດຂອງ ຕນົ ເອງ ໂດຍຍັງບ່ບໍ ອກໃຜ. ຂ້ັນທີ 2: ທດົ ສອບຄວາມຖືກຕ້ອງຂອງຄວາມຄດິ ລວມຍອດ. 2.1 ຄສູ ະເໜຕີ ວົ ຢ່າງເພີ່ມເຕີມໃຫ້ນັກຮຽນບອກວ່າ ìແມ່ນî ຫຼື ìບ່ໍແມ່ນî (ເພື່ອ ທົດສອບສມົ ມດຸ ຖານຂອງຕົນເອງ) ຄູ ນັກຮຽນ ແຂ້ ບໍແ່ ມນ່ ຂ້ີເຂບັ ບໍ່ແມນ່ ນົກ ແມນ່ ໄກ່ ແມ່ນ ກະຕ່າຍ ແມນ່ 2.2 ຄສູ ະເໜຕີ ົວຢ່າງໃຫນ້ ັກຮຽນທດົ ສອບຈົນໝ້ັນໃຈວ່ານັກຮຽນທກຸ ຄນົ ຮູ້ ແລ້ວວ່າຄວາມຄດິ ລວມຍອດແມນ່ ຫຍັງ ຈຶ່ງຮ່ວມກັນສະຫຸຼບຄວາມຄດິ ລວມຍອດດວ້ ຍການຊັກຖາມວ່າ ìກຸ່ມສດັ ທີ່ຄູບອກວາ່ ìແມນ່ î ນກັ ຮຽນ ຄດິ ວ່າມລີ ັກສະນະສະເພາະຮວ່ ມກນັ ແນວໃດî. ນກັ ຮຽນຕອບ – ມັນເປັນສດັ ທີ່ງາມ, ສງີ າມ, ຂົນນຸ້ມ. – ໜາ້ ຮກັ – ຄນົ ມັກນາໍ ມາລຽ້ ງ, ອາດຈະລຽ້ ງໄວ້ເບິງ່ ຫືຼ ໃຊງ້ ານ. – ຄນຸ້ , ບຮໍ່ ້າຍ. 2.3 ຄກູ ະຕນຸ້ ໃຫ້ນັກຮຽນນໍາລັກສະນະສະເພາະຊຶ່ງຮ່ວມກັນຂອງກມຸ່ ສດັ ມາ ຮຽບຮຽງເປນັ ຂໍ້ຄວາມ ແລະ ລະບຸຊຄ່ື ວາມຄິດລວມຍອດຢາ່ ງຖືກຕອ້ ງ (ຕາມທີ່ຄູກຽມໄວ)້ ແລ້ວອາ່ ນໃຫໝ້ ູ່ຟັງ. ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ວທິ ີສອນແບບຄວາມຄິດລວມຍອດ (Concept Attainment Model) 149

2.4 ເມອ່ື ນກັ ຮຽນບອກຖກື , ຄູສະເຫຼຍີ , ຢນື ຢນັ ຄາໍ ຕອບວ່າ ìຖືກຕ້ອງî ແລະ ສະຫຸຼບຄວາມຄດິ ລວມຍອດທ່ີນກັ ຮຽນບອກໃຫ້ສົມບູນອີກຄັ້ງ. ຂັ້ນທີ 3: ວເິ ຄາະຍດຸ ທະວິທີການຄດິ ຂອງນກັ ຮຽນ ໃຫ້ນັກຮຽນອະທບິ າຍຄວາມຄດິ ຂອງຕົນເອງ ຕ້ັງແຕເ່ ມືອ່ ຄູສະເໜີຕວົ ຢ່າງ ແມວ, ໝາ ຯລຯ ຕາມລໍາດັບຈົນກະທັງສາມາດສະຫບຸຼ ຄວາມຄິດລວມຍອດໄດວ້ ່າ ນກັ ຮຽນຕ້ັງສົມມດຸ ຖານໄວ້ໃນໃຈແນວໃດແດ່, ປຽ່ ນສົມມຸດຖານ ຫຼື ບໍ່ ເມືອ່ ໄດ້ຕົວ ຢາ່ ງເພ່ີມເຕີມ ແລະ ລກັ ສະນະສະເພາະຂອງກຸ່ມສດັ ທ່ີເປັນຕວົ ຢາ່ ງນັ້ນ ນັກຮຽນຄິດ ໄວແ້ ນວໃດແດ,່ ປ່ຽນການຄິດແບບໃດແດຈ່ ່ຶງສະຫຸບຼ ລັກສະນະສະເພາະໄດ້ຖືກຕ້ອງ. ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ວທິ ີສອນແບບຄວາມຄິດລວມຍອດ (Concept Attainment Model) 150

ວທິ ີສອນແບບການຮຽນແບບຮວ່ ມມື (Cooperative Learning) ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ສອນແບບການຮຽນແບບຮ່ວມມື (Cooperative Learning) 151

ການຮຽນແບບຮວ່ ມມື ເປັນການຈັດການຮຽນທແີ່ ບ່ງຜຮູ້ ຽນອອກເປັນກຸ່ມ ນ້ອຍໆ ສະມາຊິກໃນກຸ່ມມີຄວາມສາມາດແຕກຕ່າງກັນ, ມກີ ານແລກປ່ຽນຄວາມຄດິ ເຫັນ, ມກີ ານຊ່ວຍເຫອຼື ສະໜັບສະໜນູ ຊຶ່ງກັນ ແລະ ກັນ ແລະ ມີຄວາມຮບັ ຜິດ ຊອບ ຮ່ວມກັນທັງໃນສ່ວນຕວົ ແລະ ສ່ວນລວມ ເພ່ືອໃຫກ້ ຸ່ມໄດ້ຮັບຄວາມສໍາເລັດຕາມເປ້າົ ໝາຍທ່ກີ າໍ ນົດ. ຫກັຼ ການສໍາຄັນຂອງການຮຽນແບບຮ່ວມມື 1. ສະມາຊິກໃນກຸ່ມມີເປົ້າໝາຍຮວ່ ມກັນ, ມີການເຮັດວຽກຮ່ວມກັນ, ມີການແບ່ງ ປັນວັດຖຸອຸປະກອນ, ຂມໍ້ ູນຕາ່ ງໆໃນການເຮັດວຽກທຸກຄນົ ມີບົດບາດໜາ້ ທ່ີ ແລະ ປະສົບຄວາມສໍາເລດັ ຮວ່ ມກນັ . 2. ການປະຕິສໍາພນັ ມີລັກສະນະສົ່ງເສີມຊຶ່ງກັນ ແລະ ກັນໂດຍກງົ , ມີການແລກ ປ່ຽນຄວາມຄດິ ເຫັນຊ່ຶງກັນ ແລະ ກັນ ແລະ ມກີ ານອະທິບາຍຄວາມຮູໃ້ ຫ້ແກ່ ໝເູ່ ພ່ອື ນໃນກມຸ່ ຟງັ . 3. ສະມາຊິກມຄີ ວາມຮັບຜິດຊອບໃນການຮຽນ ໂດຍມກີ ານຊວ່ ຍເຫອືຼ ສົ່ງເສີມ ຊງ່ຶ ກັນ ແລະ ກັນ ເພ່ອື ໃຫເ້ ກດີ ຄວາມສໍາເລັດຕາມເປ້ົາໝາຍກຸ່ມ. 4. ການໃຊ້ທັກສະທາງສັງຄົມ ແລະ ທັກສະການເຮດັ ວຽກກຸ່ມ ເພ່ືອຊ່ວຍໃຫ້ ການ ເຮດັ ວຽກກຸ່ມປະສບົ ຜນົ ສໍາເລັດ. 5. ສະມາຊິກເຮັດວຽກກ່ມຸ ຢ່າງມີຂັ້ນຕອນ ໂດຍໃຊ້ຂະບວນການກຸ່ມ ເພື່ອຊ່ວຍ ໃຫກ້ ານເຮດັ ວຽກກຸ່ມເປັນໄປຢາ່ ງມີປະສິດທິພາບ. ຮູບແບບການຮຽນແບບຮວ່ ມມມື ຫີ ຼາຍຮູບແບບແຕມ່ ລີ ັກສະນະສາໍ ຄນັ ຮ່ວມ ກັນຄື: ການຈັດແບ່ງນກັ ຮຽນເປັນກຸ່ມນ້ອຍປະມານ 2-6 ຄນົ ມກີ ານຊ່ວຍເຫືຼອຊ່ຶງກັນ ແລະ ກັນ, ສະມາຊິກກຸ່ມມທີ ັກສະໃນການເຮັດວຽກກມຸ່ ມີການກວດສອບລາຍບຸກຄນົ ຊງ່ຶ ແຕ່ລະຮບູ ແບບຄູສາມາດນາໍ ໄປປັບ ແລະ ເລືອກໃຊໃ້ ຫເ້ ໝາະສມົ ກບັ ລະດັບຊ້ັນ, ສະພາບຫ້ອງຮຽນຈົນເຖງິ ເນ້ືອໃນທ່ີສອນ. ຂັ້ນຕອນການຮຽນແບບຮ່ວມມື 1. ຊແີ້ ຈງຈຸດປະສງົ ຂອງການຮຽນ ແລະ ການເຮດັ ວຽກຮ່ວມກັນ. ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ສອນແບບການຮຽນແບບຮວ່ ມມື (Cooperative Learning) 152

2. ສອນ ຫືຼ ໃຫ້ຂໍ້ມູນກຽ່ ວກັບເນອ້ື ໃນທ່ຕີ ້ອງການສອນ. 3. ຈດັ ກຸ່ມຜຮູ້ ຽນ, ມອບໝາຍວຽກ. 4. ຜູ້ຮຽນຮຽນເຮັດວຽກຮວ່ ມກັນ ໂດຍຕອ້ ງໃຊທ້ ັງທກັ ສະການເຮັດວຽກເປັນກມຸ່ ແລະ ທກັ ສະທາງສງັ ຄມົ . 5. ກວດສອບຜົນງານ ແລະ ທົດສອບ. 6. ສະຫຸຼບຜົນງານຜົນການທດົ ສອບຂອງກຸ່ມ ແລະ ເສມີ ແຮງ. 7. ສະຫຸຼບບົດຮຽນ. ການຮຽນແບບຮ່ວມມືມີຫຼາຍຮບູ ແບບ, ຮູບແບບທນ່ີ ຍິ ົມໃຊກ້ ັນມີ 3 ຮູບແບບຄ:ື 1. Student team-achievement devisions (STAD) ເປນັ ການສອນທ່ີ ເລີ່ມຕ້ນົ ດວ້ ຍການທີ່ຄູໃຫ້ຄວາມຮູ້ ຕໍ່ຈາກນ້ັນແບ່ງຜຮູ້ ຽນເປັນກມຸ່ ກມຸ່ ລະ 4 ຄົນ. ເຮັດວຽກທ່ີໄດຮ້ ັບມອບໝາຍຮວ່ ມກັນປຽບທຽບຄໍາຕອບ ອະທບິ າຍວທິ ີ ການຮຽນຝຶກຫັດຊ່ຶງກັນ ແລະ ກັນ ແຕ່ໃນໄລຍະການທົດສອບນ້ັນຈະໃຫ້ເຮດັ ເປັນລາຍບຸກຄົນ ໃນຕອນທ້າຍຈຶ່ງມກີ ານຄໍານວນຄະແນນສະເລ່ຍຂອງກມຸ່ . 2. Jigsaw ເປັນການຈດັ ໃຫ້ຜູ້ຮຽນທີມ່ ີຄວາມແຕກຕາ່ ງກັນກຸ່ມລະ 5-6 ຄນົ ຮຽນຮຮູ້ ່ວມກັນໂດຍຜູ້ສອນແບງ່ ບົດຮຽນເປັນເລ່ອື ງຍອ່ ຍໆ ເມອ່ື ໄດຮ້ ັບມອບ ໝາຍຜຮູ້ ຽນໃນກມຸ່ ຈະແບງ່ ພາລະກິດໄປສຶກສາເລອື່ ງຍ່ອຍ ແລະ ນໍາຜນົ ການ ສຶກສາມາລາຍງານຕ່ກໍ ຸ່ມ. 3. Co-op co-op ເປັນການສອນທ່ຈີ ັດໃຫຜ້ ູ້ຮຽນໄດຮ້ ່ວມມືກັນໃນກຸ່ມ ແລະ ໄດ້ ຮ່ວມມືລະຫວາ່ ງກມຸ່ ເພ່ືອໃຫບ້ ັນລເຸ ປາ້ົ ໝາຍການຮຽນຂອງຫ້ອງຮຽນຮ່ວມ ກັນ. ດ່ັງນ້ັນ, ຈງ່ຶ ຕ້ອງຈັດໃຫ້ມີການແບ່ງບົດຮຽນເປັນຫົວເລອ່ື ງຫັຼກມອບໃຫ້ ແຕ່ລະກຸ່ມຮັບຜິດຊອບໃນການສຶກສາ, ຕໍ່ຈາກນນັ້ ໃນແຕ່ລະກຸ່ມຈະມກີ ານ ມອບໝາຍພາລະກິດໃຫສ້ ຶກສາຫວົ ເລອື່ ງຍ່ອຍ ເພອ່ື ນໍາມາສະຫຸຼບຮວ່ ມກັນ ແບບ Jigsaw. ຂັ້ນຕອນການຮຽນແບບຮວ່ ມມື 1. ການຮຽນຈະໄດຜ້ ົນດີນ້ັນຜູ້ຮຽນຈະຕ້ອງມທີ ັກສະການເຮັດວຽກເປັນກຸ່ມ ແລະ ທັກສະທາງສັງຄມົ . ດ່ັງນນ້ັ , ຄູຈຶ່ງຈາໍ ເປນັ ຕ້ອງຝຶກທກັ ສະດ່ັງກາວໃຫ້ຜູ້ຮຽນ. ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ສອນແບບການຮຽນແບບຮ່ວມມື (Cooperative Learning) 153

2. ຄູຄວນຈັດໃຫ້ຜູ້ຮຽນທີມ່ ີຄຸນລັກສະນະແຕກຕ່າງກັນເຊ່ັນ: ເພດ, ຖານະທາງ ສັງຄົມ, ຄວາມສາມາດດາ້ ນການຮຽນເປນັ ຕ້ົນ ລວມທັງການເຮດັ ວຽກທ່ີໄດ້ ຮັບໝອບໝາຍໃຫ້ສໍາເລັດຢ່າງເຕັມຄວາມສາມາດ ໂດຍທກຸ ຄນົ ມີຄວາມຮັບ ຜິດຊອບຮວ່ ມກັນ. ຕົວຢ່າງການຮຽນແບບຮວ່ ມມື ຕໍ່ໄປນີ້ເປັນຕວົ ຢ່າງການຈດັ ກດິ ຈະກາໍ ການຮຽນແບບຮວ່ ມມືຮູບແບບໜງຶ່ ຊງ່ຶ ເປນັ ທີນ່ ຍິ ົມໃຊກ້ ັນຄແື ບບ Jigsaw. 1. ຄູບອກຈຸດປະສົງການຮຽນແກນ່ ກັ ຮຽນວ່າໃນການຮຽນຄ້ັງນຈ້ີ ະຊ່ວຍໃຫມ້ ີ ຄວາມຮຄູ້ ວາມເຂົາ້ ໃຈກຽ່ ວກັບຄວາມສໍາພັນລະຫວ່າງ ຄົນ, ສັດ ແລະ ພືດ. 2. ນັກຮຽນຮວ່ ມກນັ ອະພິປາຍທົບທວນຄວາມຮ້ເູ ດີມກ່ຽວກັບເລ່ອື ງທີ່ຈະຮຽນ. 3. ຈດັ ນັກຮຽນໃນຫ້ອງເປັນກຸ່ມກຸ່ມລະ 5-6 ຄນົ ໂດຍໃຫ້ນັກຮຽນແຕລ່ ະກຸ່ມທມ່ີ ີ ຜົນສໍາເລັດທາງການຮຽນແຕກຕ່າງກັນ ເກ່ງັ , ປານກາງ ແລະ ອອ່ ນ. 4. ມອບໝາຍໃຫນ້ ັກຮຽນແຕລ່ ະກ່ມຸ ສຶກສາເລື່ອງຄວາມສາໍ ຄັນລະຫວາ່ ງຄົນ, ສັດ ແລະ ພືດ. 5. ນັກຮຽນແຕລ່ ະກ່ມຸ ຈດັ ແບ່ງເນ້ືອໃນເປນັ ເລ່ືອງຍອ່ ຍ ແລະ ແບ່ງພາລະກິດໃຫ້ ສະມາຊິກໃນກ່ມຸ ໄປສຶກເລ່ືອງຍ່ອຍເຫ່ຼົານນ້ັ , ບາງຄົນອາດຈະສຶກສາເລື່ອງ ຄວາມສໍາພັນລະຫວ່າງຄົນ ແລະ ສັດ, ບາງຄົນສຶກສາເລ່ືອງສດັ ແລະ ພດື , ບາງຄນົ ສຶກສາເລ່ືອງພືດ ແລະ ຄົນເປັນຕົນ້ . 6. ຫຼັງຈາກການສກຶ ສາຄ້ົນຄວ້ານກັ ຮຽນມາພບົ ກມຸ່ ເພື່ອລາຍງານຜົນການສຶກສາ ແລະ ສະຫບຸຼ ຄວາມຮ້ກູ ຽ່ ວກັບຄວາມສໍາພັນລະຫວ່າງຄົນ, ສດັ ແລະ ພືດ. 7. ນັກຮຽນປຽບທຽບຄໍາຕອບລະຫວ່າງກ່ມຸ , ຄູກວດສອບຂ້ໍສະຫຼຸບຂອງກມຸ່ , ທົດ ສອບຄວາມຮູ້ລາຍບຸກຄົນ ແລະ ຄາໍ ນວນເປັນຄະແນນສະເລ່ຍຂອງກຸ່ມ. 8. ຄູໃຫ້ການຊົມເຊີຍການຮວ່ ມມຂື ອງກຸມ່ . 9. ນັກຮຽນ ແລະ ຄຮູ ່ວມກັນສະຫຸຼບຄວາມສາໍ ພັນລະຫວາ່ ງຄົນ, ສັດ ແລະ ພືດ. ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ສອນແບບການຮຽນແບບຮວ່ ມມື (Cooperative Learning) 154

ເອກະສານອ້າງອງີ ພາສາໄທ กรมวชิ าการ, กระทรวงศึกษาธกิ าร. การจดั กระบวนการเรยี นรู้ทผ่ี เู้ รยี นสําคนั ทสี่ ุดตาม พระราชบญั ญตั กิ ารศึกษาแหง่ ชาติ พ.ศ. 2542. โรงพมิ พก์ านสาสนา, พมิ พค์ รง้ั ที่ 2 พ.ศ. 2543. กรมวชิ าการ, กระทรวงศึกษาธกิ าร. การสอนทเี่ น้นผเู้ รยี นเป็ นศนู ยก์ ลาง (คมู่ อื การพฒั นาโรงเรยี นเขา้ ส่มู าตรฐานการศึกษา). โรงพมิ พก์ ารสาสนา, 2543. ศนู ยพ์ ฒั นาการนิเทศและเรง่ รดั คุณภาพการศึกษาขน้ั พน้ื ฐาน, สํานกั งานคณะกรรมการ การศึกษาขนั้ พน้ื ฐาน, กระทรวงศึกษาธกิ าร. ìการจดั กจิ กรรมการเรยี นรทู้ เ่ี น้นบท บาทและการมสี ่วนรว่ มของผูเ้ รยี นî ในหนงั สือ แนวทางการนเิ ทศการจดั กจิ กรรม การเรยี นรูเ้ พอื่ พฒั นา 4 H. โรงพมิ พอ์ งคส์ งเคราะหท์ หารผา่ นศึก, พ.ศ. 2559. ເວັບໄຊ www.obec.go.th ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ 155