ການສອນທີ່ເນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ

2019 ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ

ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ

ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ, ສວສ

ເ ການສອນທ່ເີ ນນ້ັ ຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ ແປ ແລະ ຮຽບຮຽງໂດຍ: ອອ່ ນແກ້ວ ນວນນະວງົ ພມິ ເຂ້າົ ໜາ້ ໂດຍ: ສກຸ ສາຄອນ ພງົ ອດຸ ົມ ດ້ວຍການຮ່ວມມືຈາກ: ສກຸ ສະຫວນັ ພອນເທວາ ສະຖາບັນຄນົ້ ຄວ້າວທິ ະຍາສາດການສກຶ ສາ 2019 ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ

ຄໍານໍາ ເພອື່ ຈັດຕງັ້ ປະຕບິ ັດຄໍາສັ່ງຂອງລັດຖະມົນຕີກະຊວງສຶກສາ ແລະ ກິລາ ສະບັບ ເລກທີ 389/ສສກ, ລງົ ວັນທີ 29 ມນີ າ 2019 ວາ່ ດ້ວຍການນໍາໃຊ້ຮູບແບບການຮຽນ ການສອນທີ່ເນນ້ັ ນັກຮຽນເປັນໃຈກາງ ແລະ ເນັ້ນການປະຕບິ ັດຕວົ ຈິງໃນໂຮງຮຽນ ສາມັນສຶກສາ, ສະຖາບັນຄ້ົນຄວ້າວິທະຍາສາດການສຶກສາ ຈ່ຶງໄດ້ຊອກຫາເອກະສານ ກຽ່ ວຂ້ອງນໍາມາແປ ແລະ ຮຽບຮຽງ ເພື່ອໃຫ້ນັກຄົ້ນຄວ້າ, ນັກວິຊາການ ແລະ ຄູອາຈານ ນາໍ ໃຊເ້ ປນັ ເອກະສານອ້າງອີງ ສໍາລັບການຄ້ົນຄວາ້ ສາ້ ງເອກະສານແນະນໍາ, ປ້ຶມຄມູ່ ື ແລະ ເອກະສານການກຽ່ ວຂ້ອງອນື່ ໆ ທ່ເີ ປັນເຄອ່ື ງມືໃນການຈັດການຮຽນການສອນທ່ີ ເນນ້ັ ນັກຮຽນເປນັ ໃຈກາງ ແລະ ເນັ້ນການປະຕບິ ັດຕວົ ຈິງ. ປມຶ້ ເຫຼ້ັມນປ້ີ ະກອບດ້ອຍ 3 ພາກສວ່ ນໃຫຍຄ່ ື: ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ ການຈດັ ກິດຈະກາໍ ການຮຽນທີເ່ ນັ້ນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) ການສອນທີ່ເນນ້ັ ຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ ຄະນະແປ ແລະ ຮຽບຮຽງ ຫວັງວາ່ ເອກະສານໃນປຶ້ມເຫ້ຼັມນີ້ ຈະມີປະໂຫຍດບ່ໍ ຫຼາຍກໍໜ້ອຍ ໃນການໃຊເ້ ປນັ ເອກະສານອ້າງອີງສໍາລັບການຄ້ົນຄວ້າ. ເຖິງຢ່າງໃດກໍ ຕາມ ກໍອາດບໍ່ປາສະຈາກໄດຂ້ ໍ້ຂາດຕກົ ບົກພ່ອງບາງປະການ ຖ້າຜນູ້ ໍາໃຊ້ຫາກພົບເຫັນ ບນັ ຫາໃດ ກໍກະລຸນາສ່ົງຂ່າວໄປຍັງຄະນະແປ ແລະ ຮຽບຮຽງ ເພື່ອຈະປັບປຸງການຈັດ ພິມຄ້ັງຕ່ໄໍ ປໃຫດ້ ຂີ ຶ້ນ. ຄະນະແປ ແລະ ຮຽບຮຽງ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ

ສາລະບານ ໜາ້ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນນ້ັ ຜູ້ຮຽນເປນັ ໃຈກາງ 1 ຄວາມໝາຍຂອງການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທເີ່ ນ້ັນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 2 ຮບູ ແບບຂອງການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນ້ັນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 4 ຕວົ ຊີວ້ ດັ ຂອງການຈັດຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນັ້ນຜ້ຮູ ຽນເປນັ ໃຈກາງ 6 ບດົ ບາດຂອງຄູໃນການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 8 ຂນັ້ ຕອນການຈັດຂະບວນການຮຽນທີ່ເນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 10 ເຕັກນກິ ວິທີການຈັດຂະບວນການຮຽນທີຜ່ ຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 14 ການເລືອກເຕກັ ນິກການຮຽນການສອນທເ່ີ ໝາະສົມ 17 ຕວົ ຢາ່ ງການອອກແບບກິດຈະກໍາການຮຽນການສອນ 25 ການຈັດກດິ ຈະກໍາການຮຽນທ່ີເນນັ້ ການປະຕິບດັ ຕວົ ຈິງ (Active Learning) 29 ກວຍແຫ່ງການຮຽນ (The Cone of Learning) 31 ລກັ ສະນະສໍາຄັນຂອງການຮຽນທີ່ເນນ້ັ ການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ 33 ຫັຼກການຈັດການຮຽນທ່ເີ ນນ້ັ ການປະຕິບັດຕົວຈງິ 34 ບດົ ບາດຂອງຄູ 34 ຮບູ ແບບວິທີການຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນ 35 ການຮຽນໂດຍໃຊ້ກິດຈະກໍາເປັນພື້ນຖານ 37 ການຮຽນທີເ່ ນ້ັນປະສົບການ 41 ການຮຽນໂດຍໃຊບ້ ັນຫາເປັນພ້ືນຖານ 44 ການຮຽນໂດຍໃຊ້ໂຄງງານເປັນພ້ນື ຖານ 53 ການຮຽນທັກສະກົນໄກການເຄ່ືອນໄຫວ ແລະ ການພັດທະນາສະມັດຖະພາບທາງ ກາຍເພ່ືອສຸຂະພາບ 66 ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ

ການສອນທ່ເີ ນນ້ັ ຜຮູ້ ຽນເປນັ ໃຈກາງ 73 ຫຼັກການ, ຂັ້ນຕອນ/ຂະບວນການ, ຮບູ ແບບການສອນ ແລະ ບົດບາດຂອງຄູໃນ ການສອນທ່ີເນນ້ັ ຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 74 ວິທີສອນແບບໃຊ້ບົດບາດສົມມຸດ 78 ວິທີສອນແບບໃຊ້ຂະບວນການປະເຊີນສະຖານະການ 86 ວິທີສອນແບບໃຊ້ບົດຮຽນສໍາເລດັ ຮູບ (Programed Text) 93 ວທິ ີສອນແບບສູນການຮຽນ (Learning Center) 98 ວິທີສອນແບບໃຊ້ຊດຸ ການສອນ (Instructional Package) 103 ວທິ ີສອນແບບໃຊ້ຄອມພິວເຕີ (Computer Assisted Instruction: CAI) 107 ການສອນແບບໂຄງງານ (Project) 112 ວທິ ີສອນແບບແກບ້ ັນຫາ (The Problem-Solving Method) 120 ວິທີສອນແບບສືບສວນຫາຄວາມຮູ້ເປັນກມຸ່ (Group Investigation Model) 128 ວິທີສອນແບບໃຊ້ຂະບວນການກຸ່ມສໍາພັນ 133 ວທິ ີສອນແບບຄວາມຄດິ ລວມຍອດ (Concept Attainment Model) 144 ວິທີສອນແບບການຮຽນແບບຮ່ວມມື (Cooperative Learning) 151 ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ

I. ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທເີ່ ນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນ້ັນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 1

ຄວາມໝາຍຂອງການຈັດຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນ້ັນຜູ້ຮຽນເປນັ ໃຈກາງ ຄໍາວາ່ ìຜ້ຮູ ຽນເປັນໃຈກາງî ໝາຍເຖິງການດໍາເນນີ ການໃດໆໃນການຈັດຂະ ບວນການຮຽນໃຫຄ້ ໍານຶງເຖິງປະໂຫຍດຂອງຜຮູ້ ຽນຫຼາຍທ່ີສດຸ ໂດຍການຈັດການສກຶ ສາ ຕອ້ ງຖືຫັຼກວາ່ ຜຮູ້ ຽນທຸກຄົນມີຄວາມສາມາດຮຽນ ແລະ ພັດທະນາຕົນເອງໄດ.້ ການ ຮຽນທີຜ່ ຮູ້ ຽນເປນັ ໃຈກາງມີມາດຕະຖານມາຈາກທດິ ສະດີ ແລະ ຜົນການວິໄຈທ່ຄີ ົ້ນ ພົບວາ່ ເປນັ ວິທີການທີ່ເຮດັ ໃຫ້ຜຮູ້ ຽນມຄີ ຸນນະພາບຢ່າງແທ້ຈິງ ເນ່ືອງຈາກຜູຮ້ ຽນເປັນ ຜູ້ມີສ່ວນຮວ່ ມ, ຮຽນດ້ວຍຕົນເອງ, ເປັນຜູ້ປະຕິບັດ ຫຼື ເປັນຜູ້ກະທໍາຫາຼ ຍກວາ່ ຜ້ຖູ ືກກະ ທາໍ (ຄະ ນະອະນຸກໍາມະການປະຕຮິ ູບການຮຽນ, 2543) ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທ່ີຜູ້ຮຽນເປນັ ໃຈກາງ ຫຼື ການຈັດການຮຽນທເ່ີ ນນ້ັ ຜູ້ ຮຽນເປັນໃຈກາງບແໍ່ ມ່ນເລ່ືອງໃໝ,່ ເປັນເນ້ືອໃນທີ່ມີການສອນກັນມາໃນສະບັນຖາສ້າງ ຄູ ແລະ ໃນການຝຶກອົບຮມົ ຄູປະຈາໍ ການມາໂດຍຕະຫຼອດ, ແຕ່ຄູ ແລະ ສະຖານການ ສຶກສາພ້ອມທງັ ສະຖາບນັ ສ້າງຄສູ ວ່ ນຫຼາຍຍັງບໄໍ່ ດ້ນາໍ ມາປະຕບິ ັດຢ່າງຈິງຈັງ. ດງັ້ ນ້ັນ, ເພ່ືອໃຫ້ສະຖານການສກຶ ສາ ແລະ ຄູຜູ້ສອນສາມາດດໍາເນນີ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທີ່ເນ້ັນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ, ຄະນະອະນກຸ ໍາມະການປະຕິຮູບການຮຽນ ໄດສ້ ະຫຸຼບເປັນ 3 ລະດບັ ຄື: ລະດັບຜູ້ຮຽນ, ລະດບັ ຫອ້ ງຮຽນ ແລະ ລະດັບນອກຫ້ອງຮຽນ. ລະດບັ ຜູ້ຮຽນ ໝາຍເຖງິ ຂະບວນການຮຽນທ່ຜີ ູ້ຮຽນມີສວ່ ນຮວ່ ມໃນການກໍານົດຈຸດມຸ່ງໝາຍ, ກດິ ຈະກໍາ ແລະ ວິທີການຮຽນ, ໄດ້ຄິດເອງ, ປະຕິບັດເອງ, ໄດ້ຮຽນດ້ວຍຕົນເອງພ້ອມ ທງັ ຮວ່ ມປະເມີນຜົນການພັດທະນາການຮຽນຕາມສກັ ກະຍະພາບ, ຕາມຄວາມຕ້ອງ ການ, ຄວາມສົນໃຈ ແລະ ຄວາມຖະໜດັ ຂອງແຕ່ລະຄົນ. ລະດບັ ຫ້ອງຮຽນ ໝາຍເຖິງຂະບວນການຮຽນທ່ີ ຜູ້ຮຽນ ໄດຄ້ ດິ ເອງ, ເຮັດເອງ, ປະຕິບັດເອງ ແລະ ສ້າງຄວາມຮດູ້ ວ້ ຍຕນົ ເອງໃນ ເລອ່ື ງທສີ່ ອດຄ່ອງກບັ ການດໍາລົງຊີວິດຈາກແຫຼງ່ ການຮຽນທ່ີຫຼາກຫຼາຍ. ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທ່ເີ ນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 2

ມີສ່ວນຮ່ວມໃນການກາໍ ນົດຈຸດມຸ່ງໝາຍ, ກິດຈະກາໍ ແລະ ວທິ ີການຮຽນ, ສາມາດຮຽນ ຮ່ວມກບັ ຜູ້ອື່ນຢ່າງມຄີ ວາມສຸກ. ມີສ່ວນຮວ່ ມໃນການປະເມີນຜົນການພັດທະນາການຮຽນ. ຄູ ເປັນຜວູ້ າງແຜນຂັ້ນຕອນ ທັງເນອື້ ໃນ ແລະ ວິທີການແກ່ຜູ້ຮຽນ. ຈດັ ບັນຍາກາດໃຫເ້ ອ້ືອຕ່ໍການຮຽນ. ຊວ່ ຍຊ້ແີ ນະແນວທາງການສະແຫວງຫາຄວາມຮູ້ທີ່ຖືກຕ້ອງໃຫແ້ ກ່ຜຮູ້ ຽນ ເປນັ ລາຍບຸກຄົນ. ການຈັດຂະບວນການຮຽນລະດັບຫ້ອງຮຽນນີ້ ຜູ້ມີສ່ວນຮ່ວມໃນການຈັດຂະ ບວນການຮຽນນອກ ຈາກຄູ ແລະ ຜຮູ້ ຽນແລ້ວພາກສວ່ ນອ່ືນໆທຈ່ີ ະຕ້ອງມສີ ວ່ ນຮ່ວມ ຄື ຜູ້ບໍລິຫານໂຮງຮຽນ, ສ່ືຕ່າງໆ, ບັນຍາກາດ ແລະ ສະພາບແວດລ້ອມຮອບໆຕວົ ຜູ້ ຮຽນ. ລະດບັ ນອກຫ້ອງຮຽນ ໝາຍເຖງິ ຂະບວນການຈັດການຮຽນທ່ເີ ປດີ ໂອກາດໃຫຜ້ ູປ້ ົກຄອງ ແລະ ຊມຸ ຊນົ ມສີ ່ວນຮ່ວມໃນການວາງແຜນການຮຽນການສອນ ໂດຍຄາໍ ນງຶ ເຖງິ ສັກກະຍະພາບ ແລະ ຄວາມຕອ້ ງການຂອງຜຮູ້ ຽນ, ໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນມີໂອກາດໄດຮ້ ຽນຈາກແຫ່ງຼ ການຮຽນທ່ີ ຫຼາກຫາຼ ຍທສ່ີ ອດຄ່ອງກັບການດາໍ ລົງຊີວິດໃນຄອບຄວົ , ຊມຸ ຊນົ ແລະ ທ້ອງຖນິ່ ພ້ອມ ທງັ ເປດີ ໂອກາດໃຫຜ້ ູ້ຮຽນມສີ ່ວນຮວ່ ມໃນຂະບວນການຮຽນການສອນທກຸ ຂ້ັນຕອນ. ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນລະດັບນອກຫ້ອງຮຽນນີ້ ນອກຈາກຜູ້ມີສ່ວນຮ່ວມໃນ 2 ລະດັບທ່ກີ າ່ ວແລ້ວຍັງລວມເຖງິ ຝາ່ ຍນະໂຍບາຍ, ຜູ້ບລໍ ິຫານ, ພ່ໍແມ,່ ຜປູ້ ົກຄອງ, ຊມຸ ຊົນ ແລະ ຝ່າຍສະໜັບສະໜນູ ອືນ່ ໆ. ສະຫຼບຸ : ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທ່ຜີ ູ້ຮຽນເປນັ ໃຈກາງໝາຍເຖິງການຈັດຂະ ບວນການຮຽນທ່ີ ທຸກຝ່າຍມີສວ່ ນຮວມໃນທຸກຂນ້ັ ຕອນ ເນນ້ັ ປະໂຫຍດສູງສຸດແກຜ່ ູ້ຮຽນ ຜູ້ຮຽນໄດພ້ ັດທະນາເຕັມສັກກະຍະພາບ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທ່ເີ ນ້ັນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 3

ຜຮູ້ ຽນມີທັກສະໃນການສະແຫວງຫາຄວາມຮຈູ້ າກແຫ່ຼງການຮຽນທ່ີ ຫຼາກຫຼາຍ ຜຮູ້ ຽນສາມາດນໍາຄວາມຮໄູ້ ປໃຊ້ໃນຊີວິດປະຈໍາວັນໄດ້. ຮບູ ແບບຂອງການຈັດຂະບວນການຮຽນທ່ເີ ນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປນັ ໃຈກາງ ສາມາດຈັດໄດ້ຫຼາຍຮູບ ແບບດວ້ ຍກັນ ແຕມ່ ີຮູບແບບໜຶງ່ ທໄ່ີ ດຮ້ ັບຄວາມສົນໃຈ ແລະ ງ່າຍຕກໍ່ ານນາໍ ໄປປະຕິ ບດັ ຄືຮູບແບບ ຊິບປາ (CIPPA Model) ຂອງ ດຣ ທດິ ສະໜາ ແຂມມະນີ ຊ່ຶງມີ ລາຍລະອຽດດັ່ງນ້ີ: C ມາຈາກຄໍາວາ່ Construct ເຊງ່ິ ໝາຍເຖິງການສ້າງຄວາມຮຕູ້ າມແນວຄດິ ຂອງ Construc tivism ວ່າກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ດີ ີຄວນເປັນກິດຈະກໍາທຊີ່ ່ວຍໃຫຜ້ ູ້ ຮຽນມີໂອກາດສ້າງຄວາມຮດູ້ ວ້ ຍຕົນເອງ ຊ່ຶງຈະເຮັດໃຫ້ຜຮູ້ ຽນມຄີ ວາມເຂາົ້ ໃຈ ແລະ ເກດີ ການຮຽນທມ່ີ ີຄວາມໝາຍຕໍຕ່ ົນເອງ ການທ່ີຜຮູ້ ຽນມີໂອກາດໄດ້ສ້າງຄວາມຮູ້ດວ້ ຍ ຕນົ ເອງນີ້ ເປັນກິດຈະກໍາທ່ຊີ ່ວຍໃຫ້ຜູ້ຮຽນມສີ ວ່ ນທາງສະຕິປັນຍາ. I ມາຈາກຄໍາວ່າ Interaction ຊຶງ່ ໝາຍເຖິງການປະຕສິ ໍາພັນກັບຜູ້ອ່ືນ ຫຼື ສິ່ງ ແວດລອ້ ມຮອບຕົວ ກດິ ຈະກາໍ ການຮຽນທ່ດີ ີຈະຕ້ອງເປີດໂອກາດໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນໄດມ້ ີປະຕິ ສາໍ ພັນທາງສງັ ຄົມກັບບຸກຄົນ ແລະ ແຫ່ຼງຄວາມຮ້ທູ ີ່ຫຼາກຫາຼ ຍ ເຊ່ິງເປັນການຊວ່ ຍໃຫ້ຜູ້ ຮຽນມີສວ່ ນຮ່ວມທາງສງັ ຄົມ. P ມາຈາກຄໍາວ່າ Physical Participation ຊ່ງຶ ໝາຍເຖງິ ການໃຫ້ຜູ້ຮຽນມີ ໂອກາດໄດ້ເຄື່ອນໄຫວທາງດາ້ ນຮ່າງກາຍ ໂດຍການເຮັດກິດຈະກໍາໃນລັກສະນະຕ່າງໆ ເຊງິ່ ເປັນການຊວ່ ຍໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນມສີ ວ່ ນ ຮວ່ ມທາງກາຍ. P ມາຈາກຄໍາວາ່ Process Learning ໝາຍເຖິງການຮຽນຂະບວນການ ຕາ່ ງໆ. ກິດຈະກໍາການຮຽນທີ່ດຄີ ວນເປີດໂອກາດໃຫຜ້ ູ້ຮຽນໄດ້ຮຽນຂະບວນການຕ່າງໆ ເຊງິ່ ເປນັ ທັກສະທີຈ່ ໍາເປັນຕ່ໍການດໍາລົງຊີວິດເຊັ່ນ: ຂະບວນການສະແຫວງຫາຄວາມຮູ້, ຂະບວນການຄິດ, ຂະບວນການແກ້ບັນຫາ, ຂະບວນການກຸ່ມ, ຂະບວນການພັດທະ ນາຕົນເອງເປັນຕົ້ນ. ການຮຽນກຽ່ ວກັບຂະບວນການເປັນສ່ງິ ສໍາຄນັ ເຊັ່ນດຽວກັນກັບ ການຮຽນເນອື້ ໃນຕາ່ ງໆ. ການຮຽນກຽ່ ວກັບຂະບວນການເປັນການຊວ່ ຍໃຫ້ຜຮູ້ ຽນມີ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜູຮ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 4

ສວ່ ນຮ່ວມທາງດາ້ ນສະຕິປັນຍາອກີ ທາງໜຶ່ງ. A ມາຈາກຄໍາວ່າ Application ໝາຍເຖິງການນາໍ ຄວາມຮ້ທູ ່ີໄດ້ຮຽນໄປນາໍ ໃຊ້ ຊ່ຶງຈະຊ່ວຍໃຫ້ຜູ້ຮຽນໄດຮ້ ັບປະໂຫຍດຈາກການຮຽນ ແລະ ຊ່ວຍໃຫ້ຜູ້ຮຽນເກີດ ການຮຽນເພີ່ມເຕີມຂຶ້ນເລ້ອື ຍໆ. ກິດຈະກາໍ ການຮຽນທີມ່ ີພຽງແຕກ່ ານສອນເນື້ອໃນໃຫ້ ຜຮູ້ ຽນເຂົ້າໃຈ ໂດຍຂາດກດິ ຈະກໍາການນໍາຄວາມຮໄູ້ ປນາໍ ໃຊ້ຈະເຮດັ ໃຫ້ຜ້ຮູ ຽນຂາດ ການເຊືອ່ ມໂຍງລະຫວາ່ ງທດິ ສະດີກັບການປະຕບິ ັດ ຊ່ຶງຈະເຮດັ ໃຫ້ການຮຽນບເໍ່ ກດີ ປະໂຫຍດເທົ່າທີຄ່ ວນ. ການຈດັ ກິດຈະກໍາທີຊ່ ່ວຍໃຫ້ຜູ້ຮຽນສາມາດນໍາຄວາມຮູໄ້ ປນໍາ ໃຊ້ໄດ້ນ້ີເປັນການຊ່ວຍໃຫຜ້ ູ້ຮຽນມສີ ວ່ ນຮ່ວມໃນກິດຈະກໍາໃນດ້ານໃດດາ້ ນໜຶ່ງ ຫືຼ ຫຼາຍໆ ດາ້ ນຂ້ຶນຢູ່ກັບລັກສະນະຂອງເນ້ືອໃນ ແລະ ກິດຈະກໍາທ່ຈີ ັດ. ແນວຄດິ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທ່ີເນນັ້ ຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງແບບ ຊິບປາ (CIPPA) ດ່ງັ ກາ່ ວນີ້ອາດຈະເອີນ້ ອີກຢ່າງໜງ່ຶ ວ່າ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນນ້ັ ຜູ້ ຮຽນເປນັ ໃຈກາງແບບປະສານ 5 ແນວຄິດຫັຼກ ເນ່ືອງຈາກເປັນແນວຄິດທີ່ໄດ້ມາຈາກ ການປະສານແນວຄິດຫຼັກ 5 ແນວຄິດທ່ີ ເປັນພ້ືນຖານຂອງການຈັດການຮຽນການ ສອນ ໂດຍຖຜື ຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງດ່ງັ ນ້:ີ 1. ການສາ້ ງຄວາມຮູ້ (Construction) 2. ຂະບວນການກຸ່ມ ແລະ ການຮຽນແບບຮ່ວມມື (Group Process and Cooperative Learning) 3. ຄວາມພ້ອມໃນການຮຽນ (Learning Readiness) 4. ການຮຽນຂະບວນການ (Process Learning) 5. ການຖາ່ ຍທອດຄວາມຮູ້ (Transfer of Learning). ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທີ່ເນັ້ນຜ້ຮູ ຽນເປັນໃຈກາງ 5

ຕົວຊ້ີວດັ ຂອງການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ ສູນພັດທະນາຄຸນນະພາບການຮຽນການສອນ, ສໍານັກງານຄະນະກໍາມະການ ການສກຶ ສາແຫ່ງຊາດ (2541:3-4) ໄດ້ພັດທະນາຕວົ ຊີວ້ ັດການຈັດຂະບວນການຮຽນ ທຜ່ີ ຮູ້ ຽນເປນັ ໃຈກາງ ໂດຍກໍານົດ ຕົວຊ້ວີ ັດການຮຽນຂອງຜຮູ້ ຽນຈໍານວນ 9 ຂ້ໍ ແລະ ຕວົ ຊີວ້ ັດການສອນຂອງຄູຈໍານວນ 10 ຂ້ໍ ເພື່ອໃຊເ້ ປັນເຄອ່ື ງກວດສອບວາ່ ເມອ່ື ໃດກໍ ຕາມທ່ີເກດີ ການຮຽນ ຫືຼ ການສອນຕາມຕົວຊ້ວີ ັດເຫາົຼ່ ນີ້ ເມ່ືອນ້ັນໄດເ້ ກີດການຮຽນທີ່ຜູ້ ຮຽນເປນັ ໃຈກາງແລ້ວດັ່ງນ້:ີ ຕວົ ຊີວ້ ັດການຮຽນຂອງຜູ້ຮຽນ 1. ມີປະສບົ ການກົງສາໍ ພັນກັບທາໍ ມະຊາດ ແລະ ສ່ິງແວດລ້ອມ. 2. ຝກຶ ປະຕບິ ັດຈນົ ຄ້ົນພົບຄວາມຖະໜດັ ແລະ ວທິ ີການຂອງຕົນເອງ. 3. ເຮດັ ກດິ ຈະກໍາແລກປ່ຽນການຮຽນຈາກກ່ມຸ . 4. ຝກຶ ຄິດຢ່າງຫຼາກຫາຼ ຍ ແລະ ສາ້ ງສັນ, ຈນິ ຕະນາການຕະ ຫຼອດຈົນໄດສ້ ະແດງ ອອກຢາ່ ງຊັດເຈນ ແລະ ມເີ ຫດຜົນ. 5. ໄດຮ້ ບັ ການເສີມແຮງໃຫ້ຄນົ້ ຫາຄໍາຕອບແກບ້ ັນຫາທັງດ້ວຍຕນົ ເອງ ແລະ ຮ່ວມ ດວ້ ຍຊວ່ ຍກັນ. 6. ໄດຝ້ ກຶ ຄົນ້ ຄວ້າລວບລວມຂມໍ້ ູນ ແລະ ສ້າງຄວາມຮູດ້ ້ວຍ ຕົນເອງ. 7. ເລອື ກເຮດັ ກິດຈະກາໍ ຕາມຄວາມສາມາດ, ຄວາມຖະໜດັ ແລະ ຄວາມສົນໃຈ 7. ຂອງຕນົ ເອງຢ່າງມີຄວາມສຸກ. 87. ຝກຶ ຕນົ ເອງໃຫ້ມີວິໄນ ແລະ ຮບັ ຜິດຊອບໃນການເຮດັ ວຽກ. 9. ຝກຶ ປະເມີນ, ປັບປຸງຕົນເອງ ແລະ ຍອມຮັບຜູ້ອື່ນ ຕະຫອຼ ດຈົນສົນໃຈໃຝຫ່ າ ຄວາມຮຢູ້ າ່ ງຕ່ເໍ ນື່ອງ. ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທີ່ເນັ້ນຜູຮ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 6

ຕົວຊ້ວີ ັດການສອນຂອງຄູ 1. ກຽມການສອນທັງເນື້ອໃນ ແລະ ວິທີການ. 2. ຈດັ ສ່ິງແວດລອ້ ມ ແລະ ບັນຍາກາດທີ່ຈູງໃຈ ແລະ ເສມີ ສ້າງໃຫ້ຜຮູ້ ຽນເກີດການຮຽນ. 3. ເອົາໃຈໃສ່ຜຮູ້ ຽນເປັນລາຍບຸກຄົນ ແລະ ສະແດງຄວາມເມດຕາຕໍ່ຜຮູ້ ຽນຢ່າງ ທວົ່ ເຖິງ. 4. ຈດັ ກິດຈະກໍາ ແລະ ສະຖານະການໃຫ້ຜຮູ້ ຽນໄດສ້ ະແດງອອກ ແລະ ຄດິ ຢ່າງ ສາ້ ງສັນ. 5. ສງົ່ ເສີມໃຫ້ຜຮູ້ ຽນຝຶກຄດິ , ຝຶກເຮັດ ແລະ ຝຶກປັບປຸງຕົນເອງ. 6. ສງົ່ ເສມີ ກດິ ຈະກໍາແລກປຽ່ ນຮ່ໍາຮຽນ ຈາກກຸ່ມ ພ້ອມທງັ ສງັ ເກດສ່ວນດີ ແລະ ປບັ ປງຸ ສ່ວນດ້ອຍຂອງຜູຮ້ ຽນ. 7. ໃຊ້ສື່ການສອນເພື່ອຝກຶ ການຄດິ ການແກ້ບນັ ຫາ ແລະ ການຄົນ້ ພົບຄວາມຮູ.້ 8. ໃຊ້ແຫງ່ຼ ການຮຽນທີ່ຫຼາກຫາຼ ຍ ແລະ ເຊ່ືອມໂຍງປະສານສົມທົບກັບຊວີ ດິ ຕົວ ຈງິ . 9. ຝກຶ ຝນົ ກິລິຍາມາລະຍາດ ແລະ ວິ ໄນຕາມວດັ ທະນະທໍາ. 10. ສງັ ເກດ ແລະ ປະເມີນພັດທະນາການຂອງຜຮູ້ ຽນຢ່າງຕເ່ໍ ນ່ອື ງ. ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທີ່ເນ້ັນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 7

ບົດບາດຂອງຄໃູ ນການຈັດຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນ ໃຈກາງ ການຮຽນທເີ່ ນັ້ນຜ້ຮູ ຽນເປັນໃຈກາງ ບວໍ່ ່າຈະໃຊ້ແນວຄິດໃດຈະປະສົບຜົນສໍາ ເລດັ ບ່ໄໍ ດ້ຫາກຄູ ແລະ ຜູ້ຮຽນບ່ໍປຽ່ ນບົດບາດຂອງຕົນ. ຄູຈໍານວນໜຶ່ງຍງັ ຊິນເຄີຍກບັ ບດົ ບາດເດີມຄື ການເປນັ ຜູ້ບອກເລົ່າ, ຖ່າຍທອດເນ້ືອໃນຄວາມຮໃູ້ ຫ້ຜູ້ຮຽນ ແລະ ຜູ້ ຮຽນສ່ວນໜຶ່ງຍັງຊິນເຄີຍກບັ ການເປນັ ຜູ້ຟັງຮັບຄວາມຮູ້ ແລະ ທອ່ ງຈາໍ ຄວາມຮ້.ູ ການປຽ່ ນແປງດ່ງັ ກ່າວຈະເກດີ ຂ້ຶນໄດ້ກໍຕ່ໍເມື່ອຄູ ແລະ ຜຮູ້ ຽນທັງ 2 ຝ່າຍຕ່າງ ກໍປຽ່ ນພຶດຕິກໍາຄື ຄູປ່ຽນພຶດຕກິ ໍາການສອນ ແລະ ຜູ້ຮຽນກປໍ ່ຽນພຶດຕິກໍາການຮຽນ. ເຖງິ ແນວໃດກໍຕາມຜ້ທູ ່ຈີ ໍາເປັນຕ້ອງເລີ່ມຕ້ົນກ່ອນຄວນຈະເປນັ ຄູ ເພາະຄເູ ປັນຜູ້ດໍາ ເນນີ ການ ແລະ ຮບັ ຜດິ ຊອບການຈດັ ການຮຽນການສອນຢູ່ແລວ້ . ເມອ່ື ສະພາບການ ຮຽນການສອນປຽ່ ນແປງໄປ ຜ້ຮູ ຽນກຈໍ ໍາເປັນຕ້ອງປ່ຽນແປງພຶດຕິກໍາໄປຕາມສະພາບ ທຈີ່ ດັ ໃຫ້ຂ້ຶນຢູກ່ ັບການປບັ ຕົວຂອງຜູ້ຮຽນ ແລະ ແຮງເສີມທີຈ່ ະໄດ້ຮັບຈາກຄ.ູ ບດົ ບາດຂອງຄູ 1. ການກຽມການສອນ 1) ສກຶ ສາ ແລະ ວິເຄາະເລື່ອງທຈ່ີ ະສອນໃຫ້ເຂ້ົາໃຈ 2) ສກຶ ສາຫາແຫຼ່ງຄວາມຮທູ້ ີ່ຫຼາກຫາຼ ຍ 3) ວາງແຜນການສອນ ກໍານົດຈດຸ ປະສງົ ໃຫ້ຊັດເຈນ ວິເຄາະເນອ້ື ໃນ, ຄວາມຄິດລວມຍອດ ແລະ ກາໍ ນດົ ລາຍລະອຽດໃຫຊ້ ັດເຈນ ອອກແບບກິດຈະກໍາການຮຽນທເີ່ ນນ້ັ ຜູຮ້ ຽນເປັນໃຈກາງ ກໍານົດວທິ ີການປະເມນີ ຜົນການຮຽນ. 4) ຈດັ ກຽມ ສ່ື, ວັດສະດຸການສອນໃຫ້ພຽງພສໍ າໍ ລັບຜູ້ຮຽນ ເອກະສານ, ປ້ຶມ ຫຼື ຂ້ໍມູນຕ່າງໆທຈ່ີ ໍາເປັນສາໍ ລບັ ຜຮູ້ ຽນ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທ່ີເນ້ັນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 8

ຕດິ ຕ່ໍແຫ່ຼງຄວາມຮ້ຕູ ່າງໆ ຊຶ່ງອາດຈະເປນັ ບຸກຄົນ, ສະຖານທ່ີ ຫຼື ເຄ່ອື ງ ປະຈັກຕາ, ວດັ ສະດຸຕາ່ ງໆ ແລະ ສກຶ ສາຫາຄວາມຮເູ້ ພີ່ມເຕມີ . ເຄອ່ື ງມືການປະເມີນຜົນການຮຽນ. ຫ້ອງຮຽນ ຫຼື ສະຖານທີ່ເພອ່ື ການຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນເຊັນ່ : ການຈັດ ໂຕະ, ຕ່ັງໃນລັກສະນະຕ່າງໆ. 2. ການສອນ ສາ້ ງບັນຍາກາດການຮຽນທດ່ີ ີ ກະຕຸ້ນຜູຮ້ ຽນໃຫສ້ ົນໃຈໃນການເຂົາ້ ຮ່ວມກິດຈະກໍາ ຈດັ ກດິ ຈະກໍາການຮຽນຕາມແຜນທີ່ໄດ້ກຽມໄວ້ ໂດຍອາດຈະມກີ ານປັບແຜນ ໃຫ້ເໝາະກັບຜູຮ້ ຽນ ແລະ ສະຖານະການທເ່ີ ປນັ ຈິງ. ເບິ່ງແຍງໃຫ້ຜຮູ້ ຽນດໍາເນີນກິດຈະກໍາຕ່າງໆ ແກ້ບັນຫາທ່ອີ າດຈະເກີດຂ້ຶນ ອໍານວຍຄວາມສະດວກແກ່ຜ້ ູ້ຮຽນໃນການດໍາເນນີ ກິດຈະກາໍ ການຮຽນ ກະຕຸ້ນຜຮູ້ ຽນໃຫ້ມສີ ່ວນຮວ່ ມໃນກິດຈະກໍາຢ່າງເຕັມທີ່ ສງັ ເກດ ແລະ ບັນທຶກພດຶ ຕິກໍາ ແລະ ຂະບວນການຮຽນຂອງຜ້ຮູ ຽນພ້ອມ ທງັ ເຫດການທ່ຈີ ະສົ່ງຜົນຕໍ່ການຮຽນຂອງຜູຮ້ ຽນທເ່ີ ກີດຂ້ຶນຂະນະເຮດັ ກດິ ຈະກາໍ ໃຫ້ຄາໍ ແນະນໍາ ແລະ ຂໍ້ມູນຕ່າງໆແກ້ຜູ້ຮຽນຕາມຄວາມຈໍາເປັນ ບນັ ທຶກບັນຫາ ແລະ ຂ້ຂໍ ັດຂ້ອງຕ່າງໆໃນການດໍາເນີນກິດຈະກໍາເພ່ືອການ ປບັ ປຸງກິດຈະກາໍ ໃຫ້ດີຂ້ຶນ ໃຫກ້ ານເສີມແຮງຜູ້ຮຽນຕາມຄວາມເໝາະສມົ ໃຫ້ຄວາມຄິດເຫັນກຽ່ ວກັບຜົນງານການຮຽນຂອງຜູ້ຮຽນ ແລະ ໃຫ້ຂມໍ້ ູນ ເນ້ືອໃນຄວາມຮເູ້ ພ່ີມເຕີມແກ່ຜຮູ້ ຽນຕາມຄວາມເໝາະສົມ ປອ້ ນຂໍມ້ ູນແກຜ່ ູ້ຮຽນກ່ຽວກັບພຶດຕກິ ໍາ ແລະ ຂະບວນການຮຽນຂອງຜູ້ ຮຽນພ້ອມທງັ ໃຫຂ້ ໍ້ສະເໜີແນະນໍາຕາມຄວາມເໝາະສົມ. 3. ການປະເມນີ ຜົນ ເກັບລວບລວມຜນົ ງານ ແລະ ປະເມີນຜົນງານຂອງຜ້ຮູ ຽນ. ປະເມີນຜນົ ການຮຽນຂອງຜູ້ຮຽນຕາມທີ່ກາໍ ນດົ ໄວ້ໃນແຜນການສອນ. ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທີ່ເນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 9

ຂ້ັນຕອນການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນ້ັນຜ້ຮູ ຽນເປັນໃຈກາງ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທຜີ່ ຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງມີຂັ້ນຕອນການດາໍ ເນີນການ ດງັ່ ຕ່ໄໍ ປນີ້. 1. ຂນັ້ ນາໍ /ສໍາຫຼວດຄວາມຕອ້ ງການ ສາໍ ຫວຼ ດຄວາມຕ້ອງການ/ຄວາມສົນໃຈຂອງຜູ້ຮຽນ ໂດຍການສອບຖາມ, ສງັ ເກດ, ສາໍ ພາດ ຫືຼ ເຮັດແບບທດົ ສອບກ່ອນຮຽນ. ສາ້ ງ/ກະຕຸ້ນຄວາມສົນໃຈ. ສາໍ ຫຼວດພ້ືນຖານຄວາມຮເູ້ ດມີ . ໃນການດໍາເນີນການສໍາຫຼວດຄວາມຕ້ອງການ/ຄວາມສົນໃຈຂອງຜ້ຮູ ຽນ ຄຜູ ູ້ ສອນອາດຈັດສະຖານະການຕ່າງໆ ໃຫ້ຜູ້ຮຽນເກດີ ຄວາມສົນໃຈເລືອ່ ງໃດເລື່ອງໜ່ຶງ ເພອ່ື ນາໍ ໄປສູ່ການຄົ້ນຫາ ແລະ ເລືອກຫົວຂທໍ້ ຕ່ີ ົນສົນໃຈ ຫືຼ ໃຫຜ້ ູ້ຮຽນໄດ້ຮຽນໃນສງ່ິ ທີ່ ຄູຜູ້ສອນກະຕຸ້ນໃຫ້ຜຮູ້ ຽນໄດ້ເກດີ ຄວາມສົນໃຈໃນສິ່ງທີ່ຢາກໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນໄດ້ຮຽນ ໂດຍ ເຊອື່ ມໂຍງສງ່ິ ທີ່ຜຮູ້ ຽນສົນໃຈເຂົ້າກັບເນືອ້ ໃນການຮຽນທີຄ່ ວູ າງແຜນໄວ້. ດງ່ັ ນ້ັນ, ໃນ ການວາງແຜນການຮຽນການສອນຂອງຄູ ຈະຕອ້ ງເປີດໂອກາດ/ມີຊອ່ ງຫວາ່ ງໄວ້ໃຫຜ້ ູ້ ຮຽນໄດຮ້ ່ວມວາງແຜນການຮຽນດ້ວຍ. ສາໍ ຫຼວດຄວາມຕ້ອງການ ແລະ ຄວາມສົນໃຈຂອງຜູ້ຮຽນວ່າມີຄວາມສົນໃຈ ຮຽນເລ່ືອງໃດ ໂດຍຜູ້ຮຽນຈະເລືອກຮຽນຫຍັງກໍຈະລົງມະຕິກັບໝູ່ເພອື່ ນ ຄູຈະບບໍ່ ັງຄບັ ແຕຈ່ ະຮຽນໄປພ້ອມກບັ ຜູ້ຮຽນເຊນ່ັ : ໃນຍາມໜ້າຝົນຈະມີພະຍາດໄຂ້ຫວດັ , ຕາແດງ, ໂລກໄຂ້ເລອື ດອອກ ຄູໃຫ້ຜູ້ຮຽນເລືອກວ່າຢາກຮຽນເລື່ອງຫຍັງ, ຜຮູ້ ຽນໄປຮ່ວມກນັ ພິຈາລະ ນາເລືອກເລ່ືອງທ່ີສົນໃຈແລວ້ ລົງມະຕກິ ັນເຊ່ັນ ຜູ້ຮຽນສົນໃຈຮຽນເລອື່ ງໂລກ ໄຂເ້ ລືອດ ອອກເປນັ ຕນົ້ . ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທເີ່ ນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 10

2. ຂນ້ັ ກະກຽມ ຄກູ ຽມກຽ່ ວກັບເນື້ອໃນການຮຽນ ແລະ ອງົ ປະກອບອ່ືນໆທເ່ີ ອອ້ື ອາໍ ນວຍຕ່ໍ ການຮຽນ. ວາງແຜນການຮຽນການສອນ. ໃນການກຽມເນືອ້ ໃນການຮຽນ ແລະ ອົງປະກອບອ່ືນໆ ທີເ່ ອ້ືອອໍານວຍຕໍ່ການ ຮຽນ, ຄຜູ ສູ້ ອນຕອ້ ງສກຶ ສາຫັກຼ ສູດ ແລະ ຈດຸ ປະສົງຂອງການຮຽນ ເພ່ອື ໃຫເ້ ຂ້າົ ໃຈວາ່ ຫັຼກສດູ ຕ້ອງການຫຍັງ, ມີຈຸດປະສງົ ແນວໃດ ແລະ ເປັນຫຍງັ ຈຶ່ງຕ້ອງການແບບນ້ັນ ເພ່ືອ ເປນັ ຂໍມ້ ູນໃນການວາງແຜນການຮຽນການສອນ. ໃນການວາງແຜນຈັດຂະບວນການຮຽນ ຄວນຈັດໃຫມ້ ີຄວາມຕເ່ໍ ນ່ືອງເຊື່ອມ ໂຍງກນັ ແລະ ຫາກເປນັ ໄປໄດ້ຄວນຈດັ ໃຫ້ມີຄວາມເຊືອ່ ມໂຍງ ແລະ ບູລະນາການ ແຕ່ລະສາຂາວິຊາທສີ່ າໍ ພັນກນັ ເຂ້ົານາໍ ກັນ ເພ່ືອຊວ່ ຍໃຫ້ການຈດັ ການຮຽນໄດ້ສອດ ຄອ່ ງກັບວິຖີຊີວດິ ຈິງ ແລະ ໃຫ້ຜູ້ຮຽນໄດ້ຮຽນຈາກປະສົບການຈງິ ໃຫ້ຫຼາຍທີສ່ ຸດ ທງັ ນ້ີ ຄູຕ້ອງເປດີ ໂອກາດໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນໄດມ້ ສີ ່ວນຮວ່ ມໃນການກໍານດົ ກິດຈະກໍາການຮຽນ ຕາມ ຄວາມສົນໃຈ ແລະ ຄວາມຖະໜັດອກີ ດວ້ ຍ. ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 11

3. ຂນ້ັ ດໍາເນີນການຈດັ ກດິ ຈະກໍາການຮຽນ ຂນັ້ ນໍາເຂົາ້ ສູບ່ ດົ ຮຽນ. ຂນ້ັ ການຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນ. ຂນັ້ ວເິ ຄາະ, ອະພິປາຍຜົນງານ, ຄວາມຮທູ້ ່ີສະຫຼຸບໄດ້ຈາກກິດຈະກໍາການ ຮຽນ. ຂ້ັນນໍາເຂ້ົາສູບ່ ດົ ຮຽນ ຂ້ັນນຄີ້ ູຄວນໃຊ້ປະເດັນ, ຄໍາຖາມສະຖານະການ ຫຼື ກິດ ຈະກໍາກະຕນຸ້ ຫືຼ ທ້າທາຍໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນເກີດຄວາມສົນໃຈ ແລະ ຄູຄວນເປັນຜທູ້ ່ີຄອຍຊ່ວຍ ເຫຼືອຂອງຜ້ຮູ ຽນ ແລະ ເຮດັ ໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນສຶກວ່າຄຄູ ືເພ່ືອນທ່ີຊ່ວຍເຫືຼອເຂົາໄດ້ໃນທກຸ ເລອ່ື ງ ນອກຈາກນັນ້ ຄຈູ ະຕ້ອງຮູ້ຈັກແຕ່ລະຄົນເປັນຢ່າງດີ ເພ່ືອຊວ່ ຍໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນໄດ້ໃຊ້ຄວາມ ຖະໜດັ , ຄວາມສົນໃຈ ແລະ ລລີ າການຮຽນໃນການພດັ ທະນາສັກກະຍະພາບຂອງ ແຕ່ລະຄນົ ແລະ ສົງ່ ເສມີ ໃຫຜ້ ູ້ຮຽນເຂ້ົາມາມສີ ວ່ ນຮ່ວມຢ່າງເຕັມໃຈ ແລະ ກະຕລື ລື ້ົນ. ຂ້ັນການຈັດກດິ ຈະກາໍ ການຮຽນ ຄູເປັນບຸກຄົນທ່ີສໍາຄັນໃນການຈັດກິດຈະກໍາ ການຮຽນ ໂດຍສ່ົງເສີມໃຫຜ້ ູ້ຮຽນສາມາດພັດທະນາຕາມທາໍ ມະຊາດ ແລະ ເຕມັ ຕາມ ສກັ ກະຍະພາບ ເນ້ັນການຈັດກິດຈະກໍາ ແລະ ສ້າງບັນຍາກາດທ່ສີ ອດຄອງກັບການດໍາ ລງົ ຊວີ ິດ ໂດຍໃຊ້ສທື່ ່ຫີ ຼາກຫຼາຍທ່ເີ ໝາະສົມກັບຄວາມສາມາດໃນການຮຽນ ແລະ ຄວາມ ສນົ ໃຈຂອງຜູ້ຮຽນ, ຄາໍ ນຶງເຖິງການໃຊ້ສະໝອງທຸກສວ່ ນ (Whole Brain Approach) ໂດຍໃຫ້ຜູ້ຮຽນມສີ ່ວນຮວ່ ມສະເໜກີ ິດຈະກໍາ ແລະ ລງົ ມືປະຕິບັດຕົວຈິງທຸກຂັ້ນຕອນ, ສະຫຸຼບຄວາມຮູ້ດວ້ ຍຕົນເອງ, ພ້ອມທັງໃຫ້ຜູ້ຮຽນມປີ ະຕິສາໍ ພນັ ທງັ ສະມາຊິກພາຍໃນ ກມຸ່ ້ ແລະ ສະມາຊິກລະຫວ່າງກຸ່ມ ເພື່ອໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນໄດຮ້ ູ້ວິທີການສະແຫວງຫາຄວາມຮູ້. ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທ່ີເນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 12

ຂັ້ນວິເຄາະ, ອະພິປາຍຜນົ ງານ, ຄວາມຮທູ້ ີ່ສະຫຼບຸ ໄດ້ຈາກກິດຈະກາໍ ການຮຽນ ໃນ ຂ້ັນຕອນນີ້ຄູ ແລະ ຜູ້ຮຽນຮ່ວມກັນອະພິປາຍຜົນທ່ີເກີດຈາກກິດຈະກໍາການຮຽນ, ແລກ ປຽ່ ນປະສົບການ ໂດຍເນັ້ນໃຫ້ຜຮູ້ ຽນເກີດການຄ້ນົ ພບົ ຄວາມຮດູ້ ວ້ ຍຕົນເອງ ຄູ ເປັນພຽງ ຜ້ສູ ັງເກດການ, ໃຫຂ້ ມໍ້ ູນເພ່ືອຊວ່ ຍໃຫ້ຄວາມຮ້ທູ ີໄດຮ້ ັບຊດັ ເຈນ, ເປນັ ການ ເສີມແຮງ ແລະ ກະຕຸ້ນໃຫ້ຜູ້ຮຽນສນົ ໃຈການຄນ້ົ ຫາຄວາມຮຕູ້ ໄ່ໍ ປ. 4. ຂນ້ັ ປະເມນີ ຜົນ ການປະເມີນຜົນສາໍ ເລັດຂອງການຈັດຂະບວນການຮຽນທຜ່ີ ຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ ນນັ້ ເປັນການປະເມີນທເ່ີ ນ້ັນຜົນທເີ່ ກີດຂຶ້ນກັບຜ້ຮູ ຽນເປັນສໍາຄນັ ໂດຍການປະເມີນກ່ຽວ ກບັ ການພັດທະນາຂອງຜ້ຮູ ຽນ. ການສງັ ເກດພຶດຕິກໍາການຮ່ວມກິດຈະກໍາການຮຽນ ແລະ ການທດົ ສອບຄວບຄູ່ກັນ ເພ່ອື ຄົນພບົ ສັກກະຍະພາບ, ຈຸດເດນັ່ , ຈຸດດອ້ ຍຂອງ ຜຮູ້ ຽນ ເພື່ອການພດັ ທະນາ ແລະ ກວດສອບວ່າຂະບວນການຮຽນໄດ້ພັດທະນາຜ້ຮູ ຽນ ຕາມຈຸດປະສົງການຮຽນທກີ່ ໍານດົ ຫືຼ ບໍ່. ນອກຈາກນ້ັນ, ຜນົ ການຮຽນຂອງຜຮູ້ ຽນຈະ ເປັນຕົວຊວ້ີ ັດປະສດິ ທພິ າບການສອນຂອງຄອູ ີກດ້ວຍ. ດງ່ັ ນັ້ນ, ການວັດ ແລະ ປະເມນີ ຜນົ ການຮຽນທີ່ເນ້ັນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງຈະຕ້ອງ ວັດ ແລະ ປະເມນີ ໃຫຄ້ ວບຄຸມທກຸ ດ້ານທັງໃນສວ່ ນຂອງຂະບວນການ ແລະ ຜົນງານ, ທັງທາງດ້ານຄວາມຮູ້, ດ້ານຄວາມຮສູ້ ຶກ ແລະ ທກັ ສະການສະແດງອອກທຸກດາ້ ນ, ມີ ການວັດຜົນຕາມສະພາບຈິງ ໂດຍເນັ້ນການວັດຈາກການ ປະຕບິ ດັ , ແຟ້ມສະສົມຜນົ ງານ ຊ່ຶງໃນການປະເມີນຜົນສາມາດປະເມີນລະຫວ່າງການຮຽນການສອນ ແລະ ປະ ເມີນສະຫຼບຸ ລວມ. 5. ຂນັ້ ສະຫບຸຼ ແລະ ນາໍ ໄປໃຊ້ ເປນັ ຂັນ້ ຕອນທີໄ່ ດ້ຜົນສົມບູນຂອງຂະບວນການຮຽນລາຍບກຸ ຄົນ. ຫງັຼ ຈາກທີ່ ເຂາົ ໄດ້ດໍາເນນີ ກດິ ຈະກໍາການຮຽນ ແລະ ການສະແດງອອກຕາມຂະບວນການດັ່ງ ກາ່ ວຂ້າງຕ້ົນຜ້ຮູ ຽນຈະມີຄວາມຮ,ູ້ ການເຂົາ້ ໃຈ ແລະ ນາໍ ໄປໃຊ້ ເຊິງ່ ພິຈາລະນາໄດ້ ຈາກການຫາຂໍ້ສະຫບຼຸ ຈາກບົດຮຽນ ໂດຍມຄີ ູເປັນຜູ້ຊ້ີແນະເພ່ມີ ເຕີມ, ການແລກປຽ່ ນ ວິທີການຮຽນ, ການສະທ້ອນຄວາມຄດິ ການສະແດງຜົນງານ, ການຈັດເທດສະການ, ການສະແດງອອກໃນລກັ ສະນະລະຄອນ, ການນາໍ ສະເໜຂີ ້ຄໍ ນົ້ ພົບ, ການປບັ ປງຸ ຕນົ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນ້ັນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 13

ເອງຂອງຜູຮ້ ຽນເຊັ່ນ: ການປບັ ປຸງບຸກຄະລິກກະພາບ, ການເຂົ້າກັບຄົນອືນ່ ໄດ,້ ການ ເຂ້ົາໃຈຜອູ້ ື່ນ, ການເຄາົ ລບົ ສດິ ຜູ້ອ່ືນຕະຫອຼ ດຈົນການສ້າງສັນສິງ່ ໃໝໆ່ ທີ່ຈະເກີດປະ ໂຫຍດຕໍສ່ ັງຄົມ, ຊມຸ ຊນົ ແລະ ການດໍາລົງຊີວິດປະຈໍາວັນ. ເຕັກນິກວິທີການຈັດຂະບວນການຮຽນທຜີ່ ູ້ຮຽນເປນັ ໃຈກາງ ເຕັກນກິ ວິທີການຈັດຂະບວນການຮຽນມີຫຼາກຫຼາຍວິທທີ ່ີສ່ົງເສີມ ແລະ ໃຫ້ ຄວາມສໍາຄັນກັບຜຮູ້ ຽນໃນຖານະທີເ່ ປັນໃຈກາງຂອງການຮຽນ ເຊ່ິງຄູສາມາດນໍາໄປໃຊ້ ໃຫເ້ ໝາະສົມກັບຜຮູ້ ຽນ ແລະ ຈຸດປະສົງຂອງການຮຽນ ຊ່ງຶ ຈາໍ ແນກຕາມແນວຄິດການ ຈດັ ກິດຈະກາໍ ແລະ ວິທີການຮຽນໄດ້ດ່ັງນີ:້ 1. ການຈດັ ການຮຽນການສອນທາງອ້ອມ ເປັນວິທີການຈັດການຮຽນການສອນ ທ່ຜີ ຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງວິທີໜຶ່ງ ຊງ່ຶ ມແີ ນວຄິດພື້ນຖານວ່າ ìຍິ່ງຜູ້ຮຽນມວີ ຸດທພິ າ ວະສງູ ຂຶ້ນຍິ່ງຕ້ອງມີຄວາມຮັບຜິດຊອບທຈ່ີ ະຕ້ອງຄ້ນົ ຫາ, ຄນ້ົ ພົບຄວາມຮູ້ ແລະ ສະຫຸບຼ ຄວາມຮ້ຈູ າກປະສົບການການຮຽນຂອງຕົນຫຼາຍຂນຶ້ î. ຕວົ ຢາ່ ງເຕັກນິກວິທີການຈັດການຮຽນການສອນທາງອ້ອມເຊັນ່ : ການ ຮຽນແບບສືບຄົ້ນ, ແບບຄ້ົນພບົ , ແບບແກ້ບັນຫາ, ແບບສາ້ ງແຜນວາດຊ່ວຍຈື່, ແບບໃຫ້ກໍລະນສີ ຶກສາ, ແບບຕ້ັງຄໍາຖາມ ແລະ ແບບໃຊ້ການຕດັ ສິນໃຈ. 2. ເຕກັ ນກິ ການຮຽນເປັນລາຍບກຸ ຄນົ ເປັນແນວທາງໜຶ່ງຂອງການຮຽນທ່ີຜູ້ຮຽນ ແຕລ່ ະຄົນປະຕບິ ັດເພ່ືອພັດທະນາຕົນເອງ ແລະ ຝຶກທກັ ສະການຮຽນຕະ ຫຼອດຊວີ ດິ . ເຕັກນກິ ນເີ້ ລີ່ມຕົນ້ ຈາກຄູ ຫືຼ ຜູ້ຮຽນເປັນຜູກ້ ໍານົດຫົວຂໍບ້ ັນຫາ ໂດຍຜຮູ້ ຽນຕອ້ ງສຶກສາ, ວເິ ຄາະ, ສະຫຸບຼ ອາ້ ງອີງ ແລະ ສະຫຼບຸ ຄວາມຮບູ້ ນົ ພ້ືນຖານຂອງການວເິ ຄາະ ແລະ ປະເມີນຜົນຂະບວນການ. ການຮຽນເປນັ ລາຍບຸກຄົນສາມາດປບັ ໃຊ້ໄດ້ໃນຫຼາຍໆສະຖານະ ການຕງ້ັ ແຕ່ການຮຽນໃນຊນ້ັ ຮຽນທີມ່ ີຄູເບິ່ງແຍງຄວບຄຸມ ຈົນເຖິງການຝຶກທັກ ສະການສກຶ ສາ, ຄນ້ົ ຄວ້າໃນຫ້ອງສະໝດຸ ທ່ີຜູ້ຮຽນຕ້ອງການກາໍ ກັບການຮຽນ ຂອງຕົນເອງ. ຕວົ ຢ່າງເຕັກນິກການຮຽນເປັນລາຍບຸກຄົນເຊ່ັນ: ການຮຽນແບບສນູ ການຮຽນ, ການຮຽນດ້ວຍຕົນເອງ, ການເຮດັ ບົດລາຍງານ, ການມອບໝາຍ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 14

ວຽກເປນັ ບກຸ ຄົນ, ການເຮດັ ໂຄງງານ (ໂຄງການ), ການເຮັດວາລະສານ, ຄອມພວິ ເຕີຊ່ວຍສອນ, ຊຸດການສອນເປນັ ຕ້ນົ . 3. ເຕັກນິການຈດັ ການຮຽນໂດຍໃຊ້ເຕັກໂນໂລຊີ ປັດຈບຸ ັນໄດມ້ ີການນໍາເຕັກໂນ ໂລຊີຕ່າງໆມາໃຊເ້ ປັນສວ່ ນເສມີ ຫືຼ ສະໜັບສະໜູນການຮຽນການສອນຢ່າງ ກວາ້ ງຂວາງ ເຊງ່ິ ໃນການນໍາເຕກັ ໂນໂລຊມີ າໃຊ້ໃນການຈັດການຮຽນການ ສອນຄວນນໍາມາໃຊ້ໃນຖານະເຄ່ືອງຊວ່ ຍສອນ ບໍ່ແມ່ນມາໃຊ້ແທນການສອນ ໂດຍຄູອາດຈະໃຊ້ເຕັກໂນໂລຊຊີ ວ່ ຍສະເໜີເນ້ືອໃນທຊ່ີ ັບຊ້ອນ, ຊ່ວຍສະໜັບ ສະໜນູ ການນໍາສະເໜີຂອງຄ,ູ ຊວ່ ຍໃຫ້ຜູ້ຮຽນໄດຝ້ ຶກປະຕບິ ັດເພ່ືອຄວາມ ຊາໍ ນານ ຫືຼ ຊ່ວຍໃຫ້ຄູສາມາດຈັດການຮຽນການສອນກຸມ່ ຂະໜາດໃຫຍ່ໄດ້ ຊງ່ຶ ຈະຊ່ວຍຫຼຸດບັນຫາການຂາດຄູບາງສາຂາວຊິ າໄດ້ ດ້ວຍການນາໍ ເຕັກໂນ ໂລຊມີ າໃຊໃ້ ນການຈດັ ການຮຽນການສອນ. ຕົວຢ່າງການຈັດການຮຽນໂດຍໃຊ້ເຕັກໂນໂລຊເີ ຊ່ັນ: ການໃຊ້ສ່ິງພິມ, ຕາໍ ລາຮຽນ ແລະ ບົດຝຶກຫັດ, ການໃຊແ້ ຫຼ່ງຊບັ ພະຍາກອນໃນຊຸມຊົນ, ສນູ ການຮຽນ, ຊຸດການສອນ, ຄອມພວິ ເຕຊີ ່ວຍສອນ, ບົດຮຽນສໍາເລັດຮູບເປັນຕ້ົນ. 4. ເຕກັ ນິກການຈດັ ການຮຽນການສອນແບບເນນັ້ ການປະຕສິ ໍາພັນ ເປນັ ການ ຈດັ ການຮຽນການສອນທີກ່ ະຕນຸ້ ໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນມີປະຕກິ ລິ ິຍາ ແລະ ຕອບສະໜອງ ຕຄ່ໍ ວາມຮູ້, ປະສົບການ ແລະ ຄວາມຄິດເຫັນຂອງຄູ ແລະ ໝເູ່ ພ່ືອນຜູ້ຮຽນ ຈະໄດ້ຝຶກການຈັດລະບົບຄວາມຄິດ, ການໂຕແ້ ຍ້ງຢ່າງມເີ ຫດຜົນ ແລະ ການ ພັດທະນາທັກສະທາງສັງຄົມ ໂດຍເນນ້ັ ການອະພປິ າຍ, ການແບ່ງປັນຄວາມ ຮ,ູ້ ການແລກປຽ່ ນຄວາມຄິດເຫນັ . ຕວົ ຢ່າງເຕັກນິກການຈັດການສອນແບບເນ້ນັ ການປະຕສິ ໍາພັນເຊ່ນັ : ການໂຕ້ວາທີ, ການລະດົມສະໝອງ, ການອະພິປາຍ, ການຮຽນແບບຮ່ວມ ມື, ການປະຊຸມແບບຕ່າງໆເປັນຕົ້ນ. 5. ເຕັກນກິ ການຈັດການຮຽນການສອນແບບເນ້ັນປະສົບການ ເປັນການຈັດການ ຮຽນການສອນທີສ່ ່ົງເສີມການຮັບຄວາມຮູ້ຈາກປະສົບການ ແລະ ການສະ ທອ້ ນຄວາມຄິດເຫັນທມ່ີ ີຕສ່ໍ ິ່ງຕ່າງໆທັງດ້ານເຕັກນິກ, ວທິ ີການປະຕິບັດຂອງ ຜຮູ້ ຽນແຕ່ລະຄົນ ແລະ ຂະບວນການຮຽນ. ຜຮູ້ ຽນຈະໄດ້ກວດສອບການຮຽນ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທ່ເີ ນ້ັນຜູຮ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 15

ຂອງຕົນ, ໄດຮ້ ັບປະສົບການດ້ານອາລມົ , ຄວາມຮູ້ສຶກທ່ຈີ ະນໍາມາປັບຄວາມ ຮູ້ສຶກ, ທັດສະນະ ແລະ ຄານຍິ ົມຂອງຕົນ. ຕົວຢ່າງເຕກັ ນິກການຈັດການ ຮຽນການສອນນີເ້ ຊ່ນັ : ເກມ, ສະຖານະການຈໍາລອງ, ບົດບາດສມົ ມດຸ ແລະ ລະຄອນ. 6. ເຕກັ ນິກການຮຽນການສອນແບບຮ່ວມມື ເປນັ ການຈັດການຮຽນການສອນທ່ີ ເນ້ນັ ການຈັດສະພາບແວດລອ້ ມທາງການຮຽນ ໃຫ້ແກຜ່ ູຮ້ ຽນໄດ້ຮຽນຮ່ວມ ກນັ ເປນັ ກຸ່ມນ້ອຍໆ, ແຕ່ລະກຸມ່ ປະກອບດ້ວຍສະມາຊິກທມີ່ ີຄວາມຮ,ູ້ ຄວາມ ສາມາດແຕກຕາ່ ງກັນ ໂດຍແຕລ່ ະຄົນມີສວ່ ນຮ່ວມຢ່າງແທ້ຈິງໃນການຮຽນ ແລະ ໃນຄວາມສໍາເລັດຂອງກຸ່ມ ໂດຍການແລກປຽ່ ນຄວາມຄິດເຫັນ, ການ ແບງ່ ປນັ ຊບັ ພະຍາກອນການຮຽນ ພອ້ ມທງັ ການເປັນກໍາລງັ ໃຈໃຫກ້ ັນ ແລະ ກັນ. ຄົນທ່ເີ ກັງ່ ຈະຊວ່ ຍເຫຼືອຄນົ ທ່ີອອ່ ນກວາ່ ສະມາຊິກໃນກຸມ່ ບພໍ່ ຽງແຕຮ່ ັບ ຜິດຊອບຕ່ໍການຮຽນຂອງຕົນເອງເທົ່ານ້ັນ ແຕ່ຍັງຈະຕ້ອງຮວ່ ມກັນຮບັ ຜິດຊອບ ຕໍ່ການຮຽນຂອງເພື່ອນສະມາຊິກທຸກຄນົ ໃນກຸ່ມຄວາມສໍາເລດັ ຂອງແຕ່ລະ ຄົນຄືຄວາມສໍາເລດັ ຂອງກຸ່ມ. ຕວົ ຢ່າງເຕັກນິກການຈັດການສອນແບບຮ່ວມືເຊັ່ນ: ຮວ່ ມກັນຄິດ, ປິດ ສະໜາຄວາມຄິດ, ກຸ່ມຮວ່ ມມື, ຮ່ວມມແື ຂງ່ ຂັນ ຫືຼ ກຸມ່ ສືບຄ້ນົ . 7. ເຕັກນກິ ການຮຽນການສອນແບບບູລະນາການ ເປນັ ການຈັດການຮຽນການ ສອນທນ່ີ ໍາເອົາຄວາມຮສູ້ າຂາວຊິ າຕາ່ ງໆທີ່ສາໍ ພັນກັນມາປະສົມປະສານກັນ ເພື່ອໃຫ້ການຈດັ ການຮຽນການສອນເກີດປະໂຫຍດສູງສຸດ ໂດຍເນ້ນັ ເນອື້ ໃນຄວາມຮູ້ລວມຫຼາຍກວ່າຄວາມຮຂູ້ ອງແຕ່ລະວຊິ າ ແລະ ເນນັ້ ການສາ້ ງ ຄວາມຮຂູ້ ອງຜຮູ້ ຽນຫຼາຍກວ່າການໃຫເ້ ນື້ອໃນດວ້ ຍຕົວຄູ. ຕົວຢ່າງເຕັກນິກການຈັດການຮຽນການສອນແບບບູລະນາການເຊ່ັນ: ການຮຽນການສອນແບບໃຊ້ເລອ່ື ງເລາ່ົ ຫືຼ ການເລົ່າເລ່ືອງ (Story Line), ການຮຽນການສອນແບບແກ້ບນັ ຫາ. ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜູ້ຮຽນເປັນໃຈກາງ 16

ການເລືອກເຕກັ ນິກການຮຽນການສອນທ່ເີ ໝາະສົມ ເຕັກນິກການຮຽນການສອນແຕລ່ ະເຕັກນິກ ຈະມປີ ະສດິ ທຜິ ນົ ໃນການສ້າງທັກ ສະ, ຄວາມຮູ້, ປະສບົ ການ ແລະ ການມີໂອກາດສະແດງບົດບາດໃນການຮຽນຂອງຜູ້ ຮຽນແຕກຕ່າງກັນ. ດັງ້ ນ້ັນ, ໃນການອອກແບບຈັດການຮຽນການສອນຄູຜູ້ສອນຈະຕອ້ ງ ວິເຄາະຫາຈຸດປະສົງການຮຽນວາ່ ຕອ້ ງການໃຫຜ້ ູ້ຮຽນເກີດພຶດຕກິ າໍ ໃດ ແລະ ໃນລະ ດບັ ໃດ. ເນອ່ື ງຈາກເຕັກນິກການຮຽນການສອນຕາ່ ງໆ ທ່ມີ ຢີ ູ່ໃນປັດຈຸບັນນຍີ້ ັງບໍມ່ ຜີ ນົ ການວໄິ ຈໃດທ່ີຊີ້ໃຫ້ເຫັນວາ່ ວິທີໃດດີທ່ີສຸດ ເພາະວິທີສອນແຕ່ລະວທິ ີກ່ ມໍ ລີ ັກສະນະເດນ່ັ ແລະ ຂ້ຈໍ ໍາກັດໃນຕົວເອງ ຊຶ່ງຄູຈະຕ້ອງພິຈາລະນາເລືອກ ແລະ ນໍາມາປັບໃຊ້ໃຫ້ເໝາະ ສມົ ກັບຈຸດປະສົງ, ເນ້ືອໃນ, ຄວາມສາມາດ, ຄວາມສົນໃຈ ແລະ ວິທີການຮຽນຂອງຜູ້ ຮຽນອີກດ້ວຍ. ເຕກັ ນິກ/ວິທີການສອນ ທັກສະ/ພຶດຕິກໍາທມ່ີ ງຸ່ ບົດບາດຜ້ຮູ ຽນ 1. ຂະບວນການສືບຄ້ົນ ເນັນ້ (Inquiry Process) ການສກຶ ສາ ສກຶ ສາຄ້ົນຄວາ້່ 2. ການຮຽນແບບຄນົ້ ພບົ ຄນົ້ ຄວ້າ ເພືອ່ ສືບຄ້ນົ ຫາຄວາມ (Discovery Learning) ການຮຽນຂະບວນ ຮູ້ດວ້ ຍຕນົ ເອງ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການ ການຕັດສິນໃຈ ຄວາມຄິດສ້າງສັນ ການສັງເກດ, ການ ສກຶ ສາ, ຄ້ົນພບົ ສບື ຄົນ້ ຄວາມຮູ້ ແລະ ຂັນ້ ການໃຫເ້ ຫດຜົນ, ຕອນການຮຽນດ້ວຍ ການອ້າງອງີ ຕນົ ເອງ ການສາ້ ງສົມມດຸ ຖານ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເີ່ ນ້ັນຜູຮ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 17

ເຕັກນກິ /ວິທີການສອນ ທັກສະ/ພຶດຕກິ ໍາທມີ່ ຸ່ງ ບົດບາດຜຮູ້ ຽນ 3. ການຮຽນແບບແກບ້ ນັ ຫາ ເນ້ັນ (Problem-solving) ການສຶກສາ ສກຶ ສາ, ແກ້ 4. ການຮຽນແບບສ້າງແຜນຜັງ ຄນ້ົ ຄວາ້ ບນັ ຫາຢາ່ ງເປນັ ຄວາມຄິດ/ແຜນວາດຊວ່ ຍ ຈື່ (Concept Mapping) ການວເິ ຄາະ, ການ ຂະບວນການ ແລະ 5. ການຕງ້ັ ຄາໍ ຖາມ ສງັ ເຄາະ, ການປະ ຝກຶ ທັກສະການຮຽນ (Questioning) ເມີນຂໍມ້ ູນ ທສີ່ າໍ ຄັນດ້ວຍຕົນເອງ 6. ການສກຶ ສາເປັນບຸກຄນົ (Individual Study) ການລົງຂສ້ໍ ະຫບຼຸ 7. ການຈດັ ການຮຽນການ ການແກ້ບັນຫາ ສອນທີ່ໃຊເ້ ຕັກໂນໂລຊີ (Technology Related ການຄິດ ຈດັ ລະບົບຄວາມ ການຈດັ ລະບບົ ຄດິ ຂອງຕົນໃຫ້ຊັດ ຄວາມຄິດ ເຈນເຫັນຄວາມ ສາໍ ພັນ ຂະບວນການຄິດ ຮຽນຈາກການ ການຕຄີ ວາມໝາຍ, ຄດິ ເພືອ່ ສາ້ ງຄໍາຖາມ ການໄຕຕ່ ອງ, ການ ແລະ ຄໍາຕອບດ້ວຍ ຖາ່ ຍທອດຄວາມ ຕນົ ເອງ ຄດິ ຄວາມເຂົ້າໃຈ ການສກຶ ສາ ຮຽນຢ່າງເປັນອິດ ຄນ້ົ ຄວາ້ ຂ້ໍຄວາມຮູ້ ສະລະດວ້ ຍຕນົ ເອງ ການນາໍ ຄວາມຮູ້ ໄປໃຊ້ປະໂຫຍດ ຄວາມຮັບຜິດຊອບ ການຕອບຄໍາຖາມ ການຮຽນດ້ວຍ ການແກບ້ ັນຫາ ຕນົ ເອງຕາມລະດັບ ການນໍາຄວາມຮູ້ ຄວາມຮູຄ້ ວາມ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທີ່ເນ້ັນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 18

ເຕກັ ນິກ/ວທິ ີການສອນ ທັກສະ/ພດຶ ຕິກໍາທມີ່ ຸ່ງ ບົດບາດຜູ້ຮຽນ Instruction) ປະກອບດ້ວຍ ເນນ້ັ ສນູ ການຮຽນ ໄປໃຊ້ປະໂຫຍດ ສາມາດຂອງຕົນ, ມີ ຊດຸ ການສອນ ບດົ ຮຽນສາໍ ເລັດຮູບ ການຮຽນທີ່ ການແກໄ້ ຂຝກຶ ຊາ້ໍ ຄອມພິວເຕຊີ ່ວຍສອນ ຕອ້ ງການຜົນ ການ ເພ່ືອສາ້ ງຄວາມຮູ້, 8. ການອະພປິ າຍກຸ່ມໃຫຍ່ (Whole Class ຮຽນທນັ ທີ ຄວາມເຂ້າົ ໃຈ ແລະ Discussion) ການຮຽນຕາມ ຄວາມຊຽ່ ວຊານ 9. ການອະພປິ າຍກຸ່ມນອ້ ຍ (Small Group Discussion) ລະດັບຂັ້ນ ການສະແດງຄວາມ ມອີ ິດສະລະໃນ ຄດິ ເຫນັ ການສະແດງຄວາມ ການວິເຄາະ ຄດິ ເຫັນ, ມບີ ົດບາດ, ການຕີຄວາມ ມີ ສ່ວນຮ່ວມໃນການ ການສ່ືຄວາມໝາຍ ສາ້ ງຂຄ້ໍ ວາມຮູ້ ຄວາມຄິດລເິ ລີ່ມ ສາງສັນ ການສະຫບຸຼ ຄວາມ ຂະບວນການກຸ່ມ ຮບັ ຜດິ ຊອບຕ່ໍ ການວາງແຜນ ບດົ ບາດໜ້າທີ່ຂອງ ການແກບ້ ັນຫາ ຕນົ ເອງໃນຖານະ ການຕດັ ສນິ ໃຈ ຜູ້ນໍາກມຸ່ ຫືຼ ຄວາມຄິດລະດບັ ສະມາຊິກກມຸ່ ທັງໃນ ສງູ ບດົ ບາດການເຮັດວຽກ ຄວາມຄິດສ້າງສັນ້ ແລະ ບົດບາດກຽ່ ວ ການແກໄ້ ຂຂຂ້ໍ ັດ ກບັ ການຮ່ວມກມຸ່ ໃນ ແຍງ່ ການສ້າງຂ້ໍຄວາມຮູ້ ການສ່ືສານ ຫຼື ຜົນງານກ່ມຸ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເີ່ ນັ້ນຜູຮ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 19

ເຕກັ ນກິ /ວທິ ີການສອນ ທັກສະ/ພຶດຕກິ ໍາທ່ມີ ງຸ່ ບົດບາດຜຮູ້ ຽນ ເນ້ັນ 9.1 ເຕກັ ນກິ ຄູ່ຄິດ (Think Pair Share) ການປະເມີນຜົນ 9.2 ເຕັກນກິ ການລະດມົ ສະ ການສ້າງ ໝອງ (Brainstorming) ບນັ ຍາກາດການ 9.3 ເຕກັ ນກິ Buzzing ຮຽນ 9.4 ການອະພປິ າຍກຸ່ມ (Panel, Forum, ການຄນົ້ ຄວາ້ ຫາ ຮບັ ຜດິ ຊອບການ Symposium,Seminar) ຄາໍ ຕອບ ຮຽນຮວ່ ມກບັ ໝເູ່ ພອື່ ນ 9.5 ກມຸ່ ຕວິ ການແລກປຽ່ ນຄວາມ ຄດິ ເຫັນ ການມສີ ວ່ ນຮ່ວມ ສະແດງຄວາມ ການສະແດງຄວາມ ຄດິ ເຫນັ ຢາ່ ງຫຼາກ ຄດິ ເຫັນ ຫຼາຍໃນເວລາອນັ ຄວາມຄິດສາ້ ງສ້ນັ ໄວວາ ການແກ້ບັນຫາ ການຄ້ົນຄວາ້ ຫາ ສະແດງຄວາມ ຄາໍ ຕອບດວ້ ຍເວລາ ຄດິ ເຫນັ ເພ່ືອຫາຂໍ້ ຈາໍ ກັດ ສະຫຼຸບໃນເວລາອັນ ຈາໍ ກັດ ການສສື່ ານ ຮບັ ຟງັ ຂມໍ້ ູນ ການແລກປຽ່ ນຄວາມ ຄວາມຮູ້ ເພອື່ ນໍາ ຄດິ ເຫັນ ມາສະຫຸຼບ ຫືຼ ອະພິ ການສະຫບຸຼ ຄວາມ ປາຍສະແດງຄວາມ ຮູ້ ຄດິ ເຫນັ ຕ່ຂໍ ້ໍມູນເຫຼົາ່ ນນ້ັ ການຝກຶ ຊ້ໍາ ທບົ ທວນຈາກກຸ່ມ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນ້ັນຜ້ຮູ ຽນເປັນໃຈກາງ 20

ເຕັກນກິ /ວິທີການສອນ ທັກສະ/ພຶດຕກິ ໍາທ່ມີ ຸ່ງ ບົດບາດຜ້ຮູ ຽນ 10. ການຝຶກປະຕິບດັ ເນັນ້ ຫຼື ເພອື່ ນ ຫືຼ ຮຽນເພີມ່ 11. ເກມ (Game) ການສ່ືສານ ເຕມີ 12. ກລໍ ະນີສຶກສາ ການຄ້ນົ ຄວາ້ ຫາ ສກຶ ສາຄ້ົນຄວາ້ (Case Studies) ຄວາມຮູ້ ຄວາມຮູ້ ໃນລັກສະ ການລວບລວມຂໍ້ ນະກຸ່ມປະຕິບັດການ 13. ສະຖານະການຈໍາລອງ ມູນ (Simulation) ການແກ້ບັນຫາ ໄດຫ້ ນຼ້ິ ເກມດ້ວຍ ການຄດິ ວເິ ຄາະ ຕນົ ເອງພາຍໃຕກ້ ົດ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຕດັ ສິນໃຈ ຫືຼ ກະຕິກາທ່ກີ າໍ ນດົ , ການແກບ້ ັນຫາ ໄດ້ຄິດ, ວເິ ຄາະ, ພດຶ ຕກິ ໍາ ແລະ ເກີດຄວາມ ການຄົ້ນຄວ້າຫາ ມວນຊື່ນສະໜຸກສະ ຄວາມຮູ້ ໜານໃນການຮຽນ ການອະພິປາຍ ການວິເຄາະ ໄດ້ຝກຶ ຄິດ, ວເິ ຄາະ ການແກ້ບັນຫາ ອະພິປາຍ ເພື່ອສ້າງ ການສະແດງຄວາມ ຄວາມເຂາ້ົ ໃຈ ແລ້ວ ຄດິ ເຫນັ ຕດັ ສິນໃຈເລືອກ ຄວາມຮູ້ສກຶ ແນວທາງແກບ້ ັນຫາ ການວິເຄາະ ໄດ້ທດົ ລອງ ສະແດງພຶດຕກິ າໍ ຕາ່ ງໆໃນສະຖານະ ການທີ່ຈໍາລອງໃກ້ ຄຽງສະຖານະການ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທ່ີເນ້ັນຜ້ຮູ ຽນເປັນໃຈກາງ 21

ເຕັກນກິ /ວທິ ີການສອນ ທັກສະ/ພດຶ ຕກິ ໍາທ່ີມງຸ່ ບົດບາດຜຮູ້ ຽນ 14. ລະຄອນ ເນນ້ັ (Dramatization) ຈງິ 15. ບດົ ບາດສມົ ມຸດ ຄວາມຮບັ ຜິດຊອບໃນ ໄດ້ທດົ ລອງ 16. ການຮຽນແບບຮ່ວມມື ບດົ ບາດ ສະແດງບົດບາດ (Cooperative Learning) ປະກອບດວ້ ຍ ການເຮັດວຽກຮ່ວມ ຕາມທກີ່ າໍ ນົດເກດີ JIGSAW, JIGSAW II, TGT, STAD, LT, GI, ກນັ ປະສົບການເຂາ້ົ ໃຈ NHT, Co-op Co-op ການວິເຄາະ ຄວາມຮູສ້ ກຶ , ເຫດຜົນ 17. ການຮຽນແບບມີສວ່ ນຮວ່ ມ ແລະ ພດຶ ຕິກາໍ ຜອູ້ ່ືນ ມະນຸດສໍາພນັ ໄດຮ້ ບັ ບົດບາດ ການແກບ້ ັນຫາ ຕາ່ ງໆ ແລະ ສຶກສາ ການວເິ ຄາະ ວິເຄາະຄວາມຮູສ້ ຶກ ແລະ ພຶດຕກິ ໍາຂອງ ຕນົ ຂະບວນການກຸ່ມ ໄດ້ຮຽນບດົ ບາດ ການສື່ສານ ສະມາຊິກກຸ່ມ, ມີ ຄວາມຮັບຜິດຊອບ ບດົ ບາດໜ້າທ,່ີ ຮູ້ຈກັ ຮວ່ ມກັນ ການໄວ້ວາງໃຈ, ໃຫ້ ທັກສະທາງສັງຄມົ ກຽດ ແລະ ຮັບຟັງ ການແກບ້ ັນຫາ ຄວາມຄິດເຫນັ ຂອງ ການຄດິ ແບບຫຼາກ ເພອື່ ນສະມາຊກິ ກມຸ່ ຫຼາຍ ແລະ ຮບັ ຜິດຊອບ ການສ້າງບນັ ຍາກາດ ການຮຽນຂອງຕົນ ການເຮັດວຽກຮວ່ ມ ແລະ ເພື່ອນໃນກຸ່ມ ກນັ ການນໍາສະເໜີ ມສີ ່ວນຮວ່ ມໃນ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທ່ເີ ນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 22

ເຕກັ ນກິ /ວິທີການສອນ ທັກສະ/ພດຶ ຕກິ ໍາທມີ່ ງຸ່ ບົດບາດຜູ້ຮຽນ (Participatory ເນັ້ນ Learning) ຄວາມຄິດປະສົບ ການອະພປິ າຍ 18. ການຮຽນການສອນເລ່າົ ເລ່ອື ງ ການ ສະແດງຄວາມຄດິ (Storyline Method) ການສືສ່ ານ ແລະ ເຫັນ ຫືຼ ປະຕິບັດຈນົ ປະຕິສໍາພັນ ໄດຂ້ ້ໍສະຫບຼຸ ຂະບວນການກຸ່ມ ການຄົ້ນຄວາ້ ຫາ ມສີ ່ວນຮ່ວມໃນ ຄວາມຮູ້ ການຮຽນທັງດ້ານ ການສາ້ ງຄວາມຮູ້ ຮາ່ ງກາຍ, ຈິດໃຈ ດວ້ ຍຕນົ ເອງ ແລະ ການຄິດ, ດໍາ ທັກສະທາງສັງຄມົ ເນນີ ການຮຽນດວ້ ຍ ຂະບວນການກຸ່ມ ຕນົ ເອງທັງໃນຫອ້ ງ ການສື່ສານ ຮຽນ ແລະ ສະຖາ ນະ ການແກບ້ ັນຫາ ການຈງິ , ສຶກສາ, ປະ ຕິບດັ ດວ້ ຍຕນົ ເອງທຸກ ເລື່ອງ, ຮ່ວມແຮງ, ຮວ່ ມໃຈດວ້ ຍຄວາມ ເຕມັ ໃຈ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜ້ຮູ ຽນເປັນໃຈກາງ 23

ແນວທາງການພິຈາລະນາເລອື ກເຕກັ ນກິ ວທິ ີການສອນໃນການຈັດ ກດິ ຈະກໍາການຮຽນການສອນ ຂນ້ັ ທີ 1 ວິເຄາະຫາຈຸດປະສົງການຮຽນ ຂນັ້ ທີ 2 ຕອ້ ງການໃຫຜ້ ູ້ຮຽນເກີດພຶດຕກິ ໍາໃດໃນລະດັບໃດ ວິເຄາະຜຮູ້ ຽນ ຂນ້ັ ທີ 3 ມີຄວາມສາມາດ, ຄວາມສົນໃຈ ແລະ ວິທີຮຽນ ແນວໃດ ເລອື ກເຕັກນກິ ວິທີການສອນ ຫຼາກຫຼາຍສະໜອງຜູຮ້ ຽນໂດຍພິຈາລະນາຈາກ ຈດຸ ເດັ່ນໃນການເສີມສ້າງທັກສະ, ຂຄ້ໍ ວາມຮູ້ ແລະ ພຶດຕິກໍາ ປະສິດທິຜນົ ໃນການສ້າງທັກສະ, ຂຄ້ໍ ວາມຮູ້, ປະສບົ ການ ໂອກາດໃນການສະແດງບດົ ບາດການ ຮຽນຂອງຜ້ຮູ ຽນ ສູນພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທເີ່ ນັ້ນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 24

ຂນັ້ ທີ 4 ປບັ ແລະ ຮຽບຮຽງເຕັກນກິ ໃຫ້ເໝາະສົມກັບຈຸດມຸ່ງໝາຍ, ຂະບວນການ ຮຽນການສອນ ແລະ ຜນົ ທ່ີຈະເກດີ ຂຶ້ນກັບຜ້ຮູ ຽນ ຕວົ ຢ່າງການອອກແບບກິດຈະກາໍ ການຮຽນການສອນ ຕົວຢ່າງທີ 1 1) ວິເຄາະຈດຸ ປະສົງ ແລະ ເນື້ອໃນເພື່ອກໍານົດເຕັກນິກວິທີສອນ ຈດຸ ປະສົງການ ເນື້ອໃນ ພຶດຕິກໍາ/ທກັ ສະທີ່ ເຕກັ ນິກວທິ ີສອນທ່ີ ຮຽນ ເນ້ນັ ສອດຄ່ອງ ຂຽນບັນຍາຍ ການຄິດຄົນ້ ການຄດິ ເກມ ພາບຕາມຄວາມ ແລະ ຄດັ ການສື່ ເຕັກນິກການ ຄດິ ຂອງຕນົ ໄດ້ ເລອື ກຄາໍ ສັບ ຄວາມາຍ ຮຽນແບບ ການລວບ ຂະບວນການ ຮວ່ ມມື ລວມຄໍາສບັ ກມຸ່ ການອະພິ ແລະ ສາໍ ນວນ ການຂຽນ ປາຍກມຸ່ ນ້ອຍ ທຈ່ີ ະນາໍ ມາ ຄວາມຄດິ ການລງົ ຂໍ້ ຂຽນບັນຍາຍ ສາ້ ງສັນ ສະຫຸຼບ ພາບ ການຝຶກຊ້ອມ ການຮຽບຮຽງ ຖອ້່ ຍຄໍາ ເພື່ອ ສຄ່ື ວາມຄິດໃນ ການບນັ ຍາຍ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈດັ ຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນັ້ນຜູຮ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 25

ຕົວຢ່າງທີ 2 1) ວິເຄາະຈດຸ ປະສົງ ແລະ ເນ້ືອໃນເພື່ອກາໍ ນດົ ເຕັກນິກວິທີສອນ. ຈດຸ ປະສງົ ການ ເນືອ້ ໃນ ພຶດຕິກໍາ/ທກັ ສະທ່ີ ເຕັກນິກວທິ ີສອນທ່ີ ຮຽນ ເນ້ນັ ສອດຄ່ອງ ໃຊ້ທັກສະຂະບວນ 1. ເຊວພືດ ການສງັ ເກດ ເຕັກນກິ ການ ການທາງວິທະຍາ ແລະ ເຊວ ການລວບ ຮຽນແບບ ສາດໃນການສຶກ ສດັ ລວມ ແລະ ຮ່ວມມືແບບ ສາຄົ້ນຄວາ້ ແລະ 2. ການຈະເລີນ ຈດັ ຂໍ້ມູນ Jigsaw II ສະຫຼບຸ ຄວາມຮູ້ ເຕີບໂຕຂອງ ການວເິ ຄາະ, ການຮຽນແບບ ກ່ຽວກັບຮູບແບບ ສດັ ສງັ ເຄາະຂມໍ້ ນູ ຄນ້ົ ພົບ ການຈະເລີນເຕບີ 3. ການສືບພັນ ການຕີຄວາມ ການອະພິ ໂຕ ແລະ ການສບື ຂອງສັດ ໝາຍຂໍ້ມນູ ປາຍກຸ່ມນ້ອຍ ພັນຂອງສດັ ໄດ.້ 4. ການປະສມົ ການລົງຂ້ໍ ການຝກຶ ປະຕິ ພັນທຽມ ສະຫບຸຼ ບດັ ການທົດ ແລະ ການ ຂະບວນການ ລອງ ຖາ່ ຍຝາກຕົວ ກມຸ່ ອອນ ຄວາມຄິດລິ ເລມີ ສ້າງສັນ ການສ່ືຄວາມ ໝາຍ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນ້ັນຜ້ຮູ ຽນເປັນໃຈກາງ 26

ຕົວຢາ່ ງທີ 3 1) ວິເຄາະຈດຸ ປະສງົ ແລະ ເນືອ້ ໃນເພື່ອກໍານດົ ເຕັກນິກວທິ ີສອນ ຈດຸ ປະສົງການ ເນືອ້ ໃນ ພຶດຕກິ ໍາ/ທກັ ສະທ່ີ ເຕກັ ນິກວິທີສອນທີ່ ຮຽນ ເນນ້ັ ສອດຄ່ອງ ການຂຽນຕມ່ື ຂ້ໍມູນທີຕ່ ້ອງໃຊໃ້ ນ ທກັ ສະການ ເຕກັ ນກິ ການ ແບບຟອມ ແລະ ແບບຟອມປະ ຂຽນ ຮຽນແບບ ປະຫວດັ ຫຍ້ໍເປນັ ຫວດັ ສ່ວນຕົວ ທກັ ສະການ ຮວ່ ມມ,ື ແບບ ພາສາອງັ ກດິ ໄດ້ ແບບຟອມສະ ເວ້ົາ ຄູ່ຄດິ , ແບບ ໝກັ ວຽກ ທກັ ສະການສ່ື ເພື່ອນຮຽນ ຄວາມໝາຍ ບດົ ບາດສມົ ຂະບວນການ ໝດຸ ກມຸ່ ສະຖານະການ ຈາໍ ລອງ ການອະພິປາຍ ກມຸ່ ຕົວຢາ່ ງທີ 4 1) ວິເຄາະຈດຸ ປະສງົ ແລະ ເນ້ືອໃນເພ່ືອກໍານົດເຕັກນິກວທິ ີສອນ ຈດຸ ປະສົງການ ເນື້ອໃນ ພຶດຕິກໍາ/ທກັ ສະທີ່ ເຕັກນກິ ວທິ ີສອນທີ່ ຮຽນ ເນ້ນັ ສອດຄອ່ ງ ມີຄວາມຮ້ຄູ ວາມ ຄອບຄວົ ທກັ ສະການ ວທິ ີສອນແບບ ເຂົ້າໃຈກຽ່ ວກັບ ສະມາຊິກຂອງ ຂຽນ Storyline ບດົ ບາດຄວາມ ຄອບຄວົ ທກັ ສະການ Method ສາໍ ຄນັ ຂອງ ວິຖີຊວີ ິດຂອງ ເວາ້ົ ເຕກັ ນກິ ການ ຄອບຄວົ ແຕ່ລະຄອບ ທກັ ສະການສ່ື ຕງັ້ ຄໍາຖາມ ຄວົ ຄວາມໝາຍ ເຕັກນິກການ ເຫດການທ່ມີ ີ ຂະບວນການ ຮຽນແບບຮວ່ ມ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນຜູຮ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 27

ຜນົ ຕໍວ່ ິຖີຊວີ ດິ ກມຸ່ ມື ຂອງຄອບຄົວ ທກັ ສະການ ບດົ ບາດສມົ ຄນົ້ ຄວ້າ ມຸດ ທກັ ສະການ ສະຖານະການ ສາ້ ງຄວາມຮູ້ ຈາໍ ລອງ ການອະພປິ າຍ ກມຸ່ ສນູ ພັດທະນາສ່ ືການຮຽນການສອນ, ສວສ ການຈັດຂະບວນການຮຽນທີເ່ ນ້ັນຜຮູ້ ຽນເປັນໃຈກາງ 28

II. ການຈັດກດິ ຈະກໍາການຮຽນທີ່ເນັ້ນການປະຕບິ ດັ ຕວົ ຈິງ (Active Learning) ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈດັ ກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ີເນັ້ນການປະຕິບັດຕວົ ຈິງ (Active Learning) 29

ໃນສະຕະວດັ ທີ 21 ເປນັ ຍຸກຂອງຂໍ້ມູນຂາ່ ວສານ ແລະ ການປຽ່ ນແປງ. ດວ້ ຍ ຄວາມກາ້ ວໜ້າຂອງເຕັກໂນໂລຊຂີ ໍ້ມູນຂ່າວສານເຮັດໃຫ້ການສື່ສານບມ່ໍ ີພົມແດນ. ສາ ມາດເຂ້ົາເຖງິ ແຫ່ງຼ ຂໍ້ມູນໄດ້ທຸກທທີ່ ຸກເວລາ. ຜົນກະທບົ ຈາກຍຸກໂລກາພິວັດນສີ້ ່ົງຜົນກະ ທົບໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນຕ້ອງມີຄວາມສາມາດຮຽນດ້ວຍຕົນເອງຢ່າງຕເ່ໍ ນ່ືອງ ແລະ ເປັນຜູ້ສະ ແຫວງຫາຄວາມຮູ້ຕະຫຼອດເວລາ. ໃນປະຈບຸ ັນມີຄວາມຮູ້ໃໝເ່ ກດີ ຂ້ນຶ ທກຸ ວິນາທເີ ຮດັ ໃຫ້ເນື້ອໃນວິຊາມຫີ ຼາຍເກີນກວາ່ ທຈີ່ ະຮຽນຈາກຫ້ອງຮຽນໄດ້ໝົດ, ຊ່ຶງການສອນແບບ ດງັ້ ເດມີ ໂດຍໃຊ້ \"ການເວ້ົາ, ບອກ, ເລ່ົາ\" ບໍສ່ າມາດພດັ ທະນາຜຮູ້ ຽນໃຫ້ນາໍ ຄວາມຮູ້ທີ່ ໄດ້ຈາກຫ້ອງຮຽນໄປປະຕບິ ັດໄດດ້ ີ. ດງ່ັ ນັ້ນ, ຈງຶ່ ຈາໍ ເປັນຕ້ອງປັບປຽ່ ນວິທີການຈດັ ການ ຮຽນໃຫ້ຕອບສະໜອງການປ່ຽນແປງຂອງສັງຄົມເຕັກໂນໂລຊີ, ຈາກຜູ້ສອນທີ່ມບີ ົດບາດ ເປັນຜຖູ້ ່າຍທອດປຽ່ ນບົດບາດເປນັ ຜູ້ຊ້ີນໍາວທິ ີການຫາຄວາມຮູ້ ເພື່ອພັດທະນາຜູ້ຮຽນ ໃຫ້ສາມາດສະແຫວງຫາຄວາມຮູ້ ແລະ ນໍາໃຊ້ທກັ ສະຕາ່ ງໆສາ້ ງຄວາມເຂົ້າໃຈດວ້ ຍ ຕນົ ເອງຈົນເກີດການຮຽນທມ່ີ ຄີ ວາມໝາຍ. ການຮຽນທ່ເີ ນັ້ນການປະຕິບັດຕວົ ຈງິ \"ເປັນຂະບວນການຮຽນທ່ໃີ ຫຜ້ ຮູ້ ຽນໄດ້ ຮຽນຢ່າງມີຄວາມໝາຍ ໂດຍການຮວ່ ມມືລະຫວາ່ ງຜູ້ຮຽນນາໍ ກນັ , ຄູສອນຕ້ອງຫຸຼດ ບດົ ບາດໃນການສອນ ແລະ ການໃຫ້ຄວາມຮູ້ແກຜ່ ູ້ຮຽນໂດຍກງົ , ແຕ່ໄປເພມ່ີ ຂະບວນການ ແລະ ກິດຈະກໍາທີ່ຈະເຮດັ ໃຫຜ້ ູ້ຮຽນເກດີ ຄວາມກະຕືລືລ້ົນໃນການເຮັດ ກດິ ຈະກໍາຕາ່ ງໆຫຼາຍຂ້ຶນ ແລະ ຫາຼ ກຫາຼ ຍ ບໍວ່ ່າຈະເປນັ ການແລກປຽ່ ນປະສົບການ ໂດຍການເວາ້ົ , ການຂຽນ ແລະ ການອະພິປາຍກັບໝູ່ເພື່ອນ\". ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ີເນ້ັນການປະຕິບັດຕົວຈິງ (Active Learning) 30

ກວຍແຫ່ງການຮຽນ (The Cone of Learning) ການຮຽນທເີ່ ນ້ນັ ການປະຕິບັດຕວົ ຈິງ ຫືຼ ການຮຽນແບບຕ້ັງໜ້າ (Active Learning) ເປນັ ຂະບວນການຮຽນການສອນຢ່າງໜຶ່ງ, ເປັນການຮຽນ ຜ່ານການປະຕບິ ັດ ຫຼື ການ ລງົ ມເື ຮັດ ຊງ່ຶ \"ຄວາມຮູ້\" ທເີ່ ກີດຂ້ຶນແມ່ນຄວາມຮ້ທູ ່ີໄດ້ຈາກປະສົບການ, ຈາກຂະບວນ ການໃນການຈັດກິດຈະກໍາການຮຽນ. ຜູ້ຮຽນມໂີ ອກາດລົງມືປະຕບິ ັດຫຼາຍກວ່າການຟັງ ພຽງຢ່າງດຽວ; ຜຮູ້ ຽນໄດຮ້ ຽນໂດຍການອ່ານ, ການຂຽນ, ສົນທະນາ ແລະ ການວິເຄາະ ບນັ ຫາ. ນອກຈາກນ້ັນ, ຜຮູ້ ຽນຍັງໃຊ້ຂະບວນການຄິດຂັນ້ ສງູ ໄດ້ແກ່ການວິເຄາະ, ການສງັ ເຄາະ ແລະ ການປະເມນີ . ການຮຽນທີເ່ ນນ້ັ ການປະຕິບັດຕວົ ຈິງ (Active Learning) ເຮດັ ໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນ ສາມາດຮັກສາຜົນການຮຽນໃຫມ້ ີຄວາມຍືນຍົງ ແລະ ຈື່ຈໍາຍາວ ນານກວາ່ ຂະບວນ ການຮຽນທ່ຜີ ຮູ້ ຽນເປນັ ຝາ່ ຍຮບັ ຄວາມຮູ້ (Passive Learning) ເພາະຂະບວນການ ຮຽນແບບ Active Learning ສອດຄອງກັບການເຮດັ ວຽກຂອງສະໝອງທກີ່ ່ຽວຂ້ອງ ກບັ ຄວາມຈຈ່ື ໍາ ໂດຍສາມາດເກບັ ແລະ ຈຈ່ື ໍາສງິ່ ທີ່ຜຮູ້ ຽນມສີ ວ່ ນຮ່ວມ, ມປີ ະຕິສໍາພນັ ກບັ ໝູເ່ ພ່ືອນ, ຜສູ້ ອນ, ສະພາບແວດລອ້ ມ, ການຮຽນທ່ໄີ ດ້ຜ່ານການປະຕບິ ັດສາມາດ ເກັບຄວາມຈ່ຈື ໍາໃນໄລຍະຍາວ (Long Term Memory) ເຮດັ ໃຫ້ຜົນການຮຽນຍັງຢູ່ ໃນປະລິມານທຫີ່ ຼາຍ ແລະ ໄລຍະຍາວນານກວ່າ ຊ່ງຶ ອະທິບາຍໄດ້ຈາກຮູບດ້ານລຸ່ມນ.້ີ ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກໍາການຮຽນທ່ີເນ້ັນການປະຕິບັດຕວົ ຈິງ (Active Learning) 31

ຈາກຮບູ ພາບສາມາດເຫັນໄດວ້ າ່ ກວຍການຮຽນແບງ່ ອອກເປນັ 2 ຂະບວນການຄື: 1. ຂະບວນການຮຽນແບບຕງ້ັ ຮັບ (Passive Learning) ການຮຽນຜ່ານການອາ່ ນ ແລະ ທ່ອງຈໍາຜ້ຮູ ຽນຈະຈ່ືຈໍາໄດ້ພຽງແຕ່ 20%. ການຮຽນໂດຍການບນັ ຍາຍຢາ່ ງດຽວ ໂດຍຜູ້ຮຽນບ່ໍມີໂອກາດມສີ ່ວນຮວ່ ມ ໃນກິດຈະກໍາຕ່າງໆໃນຂະນະທ່ີຄສູ ອນ ເມອື ເວລາຜ່ານໄປຜຮູ້ ຽນຈະຈ່ຈື ໍາ ໄດພ້ ຽງ 20%. ຫາກໃນຂະບວນການຮຽນການສອນຜ້ຮູ ຽນມີໂອກາດໄດ້ ເຫນັ ພາບປະກອບກໍຈະເຮດັ ໃຫ້ຜົນການຮຽນເພີ່ມຂຶ້ນເປັນ 30%. ການຮຽນທຜີ່ ູ້ສອນຈັດປະສົບການໃຫຜ້ ູ້ຮຽນເພີ່ມຂຶ້ນເຊັ່ນ: ການໃຫເ້ ບ່ິງຮູບ ເງາົ ການສາທດິ , ຈດັ ງານວາງສະແດງໃຫ້ຜຮູ້ ຽນໄດ້ເບ່ິງລວມທງັ ການໃຫ້ຜູ້ ຮຽນໄປທັດສະນະສກຶ ສາ ຫຼື ການໄປເບິ່ງຕວົ ຈງິ ກສໍ ົ່ງຜນົ ໃຫ້ການຮຽນເພ່ມີ ຂນຶ້ ເປັນ 50%. ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນທີ່ເນ້ັນການປະຕິບັດຕົວຈິງ (Active Learning) 32

2. ຂະບວນການຮຽນແບບຕງ້ັ ໜາ້ (Active Learning) ຜຮູ້ ຽນມບີ ົດບາດໃນການສະແຫວງຫາຄວາມຮູ້ ແລະ ຮຽນຢາ່ ງມີປະຕສິ ໍາ ພັນຈນົ ເກີດຄວາມຮູຄ້ ວາມເຂາ້ົ ໃຈ, ນໍາໄປນໍາໃຊ,້ ສາມາດວເິ ຄາະ, ສງັ ເຄາະ, ປະເມນີ ຄາ່ ຫືຼ ສ້າງສັນສ່ງິ ຕາ່ ງໆ ແລະ ພດັ ທະນາຕົນເອງເຕມັ ຄວາມສາ ມາດ ລວມທງັ ຈັດປະສົບການການຮຽນໃຫໄ້ ດຮ້ ່ວມອະພປິ າຍ, ຝກຶ ທກັ ສະ ການສສື່ ານເຮດັ ໃຫຜ້ ົນການຮຽນເພມ່ີ ຂຶ້ນເປັນ 70%. ການນໍາສະເໜຜີ ນົ ງານການຮຽນໃນສະຖານະການຈາໍ ລອງ, ທັງຝຶກປະຕິ ບດັ ໃນສະພາບຕວົ ຈິງ ມີການເຊ່ືອມໂຍງກັບສະຖານະການຕ່າງໆຈະເຮັດ ໃຫ້ຜົນການຮຽນເພ່ີມຂ້ຶນເຖິງ 90%. ລກັ ສະນະສາໍ ຄັນຂອງການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນການປະຕບິ ດັ ຕວົ ຈິງ ຄວາມຮ້ເູ ກດີ ຈາກປະສົບການ, ການສ້າງຄວາມຮູ້ ແລະ ການສະຫຸຼບທບົ ທວນຂອງຜ້ຮູ ຽນ. ເປນັ ການຈັດການຮຽນທີແ່ ນໃສ່ພັດທະນາຄວາມສາມາດຂອງສະໝອງໄດ້ ແກກ່ ານຄິດ, ການແກບ້ ັນຫາ, ການນໍາຄວາມຮູ້ໄປນໍາໃຊ້. ເປັນການຈັດການຮຽນທີ່ເປດີ ໂອກາດໃຫ້ຜຮູ້ ຽນມີສວ່ ນຮວ່ ມໃນການຮຽນ. ເປັນຂະບວນການສ້າງສະຖານະການໃຫ້ຜຮູ້ ຽນອາ່ ນ, ເວ້ົາ, ຟງັ , ຄິດ. ເປນັ ກດິ ຈະກາໍ ການຮຽນທ່ເີ ນັນ້ ທັກສະການຄດິ ຂ້ັນສູງ. ເປັນກິດຈະກໍາການຮຽນທເີ່ ປີດໂອກາດໃຫຜ້ ູ້ຮຽນບູລະນາການຂມ້ໍ ູນ, ຂ່າວ ສານ, ການສ່ືສານ ແລະ ຫຼັກການ ເຂາ້ົ ໃນການສ້າງຄວາມຄິດລວມຍອດ. ຜຮູ້ ຽນມສີ ່ວນຮວ່ ມໃນການຈດັ ການຮຽນ, ມກີ ານສ້າງຄວາມຮູ້, ການສ້າງ ປະຕິສໍາພນັ ຮວ່ ມກນັ ແລະ ຮ່ວມມືກນັ ຫາຼ ຍກວາ່ ການແຂງ່ ຂັນ. ຜຮູ້ ຽນສ້າງຄວາມຮູ້ ແລະ ຈັດລະບບົ ການຮຽນດ້ວຍຕົນເອງ. ຜຮູ້ ຽນໄດຮ້ ູ້ໃນຄວາມຮັບຜິດຊອບຮ່ວມກັນ, ການມີວິໄນໃນການເຮດັ ວຽກ ແລະ ການແບ່ງປັນໜາ້ ທ່ີຄວາມຮບັ ຜິດຊອບ. ຜສູ້ ອນເປນັ ຜູອ້ ໍານວຍຄວາມສະດວກໃນການຈັດການຮຽນ ເພື່ອໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນ ເປນັ ຜປູ້ ະຕບິ ັດດ້ວຍຕນົ ເອງ. ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ີເນັ້ນການປະຕິບັດຕວົ ຈິງ (Active Learning) 33

ຫກັຼ ການຈດັ ການຮຽນທີ່ເນ້ັນການປະຕິບັດຕົວຈິງ 1. ຈດັ ກິດຈະກາໍ ການຮຽນພາຍໃຕ້ຄວາມເຊື່ອພ້ືນຖານ 2 ປະການຄື: 1) ການຮຽນແມນ່ ຄວາມພະຍາຍາມໂດຍທາໍ ມະຊາດຂອງມະນຸດ. 2) ແຕລ່ ະຄົນມວີ ທິ ີການຮຽນທ່ແີ ຕກຕ່າງກັນ ໂດຍຜ້ຮູ ຽນຈະຖກື ປຽ່ ນບົດບາດ ຈາກຜຮູ້ ັບຄວາມຮູ້ໄປສູ່ການມີສ່ວນຮ່ວມໃນການສ້າງຄວາມຮ.ູ້ 2. ສງົ່ ເສມີ ໃຫ້ຜຮູ້ ຽນມສີ ່ວນຮວ່ ມໃນຫ້ອງຮຽນ, ການພົວພັນລະຫວ່າງຜ້ສູ ອນກັບຜູ້ ຮຽນ ແລະ ລະ ຫວ່າງຜູ້ຮຽນຮ່ວມກນັ ໂດຍໃຊເ້ ຕັກນິກ ຫຼື ກິດຈະກໍາຕ່າງໆ. 3. ເນນັ້ ຂະບວນການຈັດການຮຽນທ່ີຜຮູ້ ຽນໄດ້ລົງມືປະຕິບັດ ແລະ ໃຊ້ຂະບວນການ ຄດິ ກຽ່ ວກັບສິ່ງທີ່ເຂາົ ໄດ້ປະຕບິ ດັ ລົງໄປ. 4. ຄສູ ອນມບີ ດົ ບາດອາໍ ນວຍຄວາມສະດວກ ແລະ ຈັດສະພາບແວດລອ້ ມທ່ເີ ອືອ້ ອາໍ ນວຍໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນສ້າງຄວາມຮູ້ດ້ວຍຕນົ ເອງຈົນເກດີ ເປັນການຮຽນຢາ່ ງມີ ຄວາມໝາຍ (Meaningful Learning). ບດົ ບາດຂອງຄູ 1. ໃຫຄ້ ວາມສາໍ ຄັນກບັ ຜູ້ຮຽນເປັນຫຼັກໃນການຈັດການຮຽນ; ກິດຈະກາໍ ຕ້ອງສະ ທອ້ ນຄວາມຕ້ອງການໃນການພດັ ທະນາຜູ້ຮຽນ ແລະ ເນ້ນັ ການນໍາໄປໃຊປ້ ະ ໂຫຍດໃນຊີວດິ ຈິງຂອງຜູຮ້ ຽນ. 2. ວາງແຜນກຽ່ ວກັບເວລາໃນການຈດັ ການຮຽນການສອນຢ່າງຊັດເຈນ ທັງທາງ ດາ້ ນເນ້ືອໃນ ແລະ ກິດຈະກໍາ. 3. ສາ້ ງບັນຍາກາດຂອງການມີສ່ວນຮ່ວມ, ການອະພິປາຍ ແລະ ການເຈລະຈາ ສນົ ທະນາທ່ສີ ົ່ງເສີມໃຫ້ຜຮູ້ ຽນມີປະຕິສໍາພັນທດ່ີ ີກັບຜູ້ສອນ ແລະ ໝເູ່ ພອ່ື ນຮ່ວມ ຫ້ອງ. 4. ຈດັ ກິດຈະກາໍ ການຮຽນການສອນໃຫເ້ ກີດຄວາມເຄ່ືອນໄຫວ, ມຊີ ີວິດຊວີ າ, ສົ່ງ ເສມີ ໃຫ້ຜູ້ຮຽນມສີ ວ່ ນຮວ່ ມໃນທກຸ ກິດຈະກາໍ ລວມທງັ ກະຕຸ້ນໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນປະສບົ ຄວາມສໍາເລດັ ໃນການຮຽນ. 5. ຈດັ ສະພາບການຮຽນແບບຮ່ວມແຮງຮວ່ ມໃຈ, ສົ່ງເສີມໃຫ້ເກີດການຮ່ວມມືຂອງ ຜຮູ້ ຽນ. ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກໍາການຮຽນທີ່ເນັ້ນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) 34

6. ຈດັ ກິດຈະກໍາການຮຽນການສອນໃຫທ້ ້າທາຍ ແລະ ໃຫ້ໂອກາດຜູ້ຮຽນໄດ້ປະຕິ ບດັ ກິດຈະກໍາການຮຽນທ່ຫີ ຼາກຫາຼ ຍ. 7. ຄຜູ ສູ້ ອນຕອ້ ງໃຈກວ້າງ, ຍອມຮບັ ຄວາມສາມາດໃນການສະແດງອອກ ແລະ ຄວາມຄິດເຫັນຂອງຜູ້ຮຽນ. ຮບູ ແບບວທິ ກີ ານຈັດກິດຈະກໍາການຮຽນ ການຈັດການຮຽນທ່ເີ ນັ້ນການປະຕບິ ັດຕວົ ຈິງ (Active Learning) ຄວບຄຸມ ວິທີການຈດັ ການຮຽນຫຼາກຫາຼ ຍວທິ ີເຊ່ັນ: ການຮຽນໂດຍໃຊ້ກິດຈະກໍາເປັນພືນ້ ຖານ (Activity-Based Learning). ການຮຽນທີເ່ ນນ້ັ ປະສົບການ (Experiential Learning). ການຮຽນໂດຍໃຊ້ບັນຫາເປັນພ້ືນຖານ (Problem-Based Learning). ການຮຽນໂດຍໃຊ້ໂຄງການ/ໂຄງງານເປັນພ້ືນຖານ (Project-Based Learning). ການຮຽນທີ່ເນັ້ນການຄດິ (Thinking Based Learning). ການຮຽນບລໍ ິການ (Service Learning). ການຮຽນຈາກການສືບຄົ້ນ (Inquiry-Based Learning). ການຮຽນດວ້ ຍການຄົ້ນພົບ (Discovery Learning) ແລະ ອນ່ື ໆ. ຢາ່ ງໃດກໍຕາມ, ຮູບແບບວທິ ີການຈັດກິດຈະກໍາການຮຽນນ້ີ ແມ່ນມພີ ື້ນຖານມາ ຈາກແນວຄິດດຽວກັນຄື ໃຫຜ້ ູ້ຮຽນມີບດົ ບາດຫກັຼ ໃນການຮຽນຂອງຕົນເອງ. ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກໍາການຮຽນທີ່ເນັ້ນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) 35

ຂຄ້ໍ ວນລະວງັ 1. ເນ່ືອງຈາກການຈດັ ການຮຽນແບບ Active Learning ມຮີ າກຖານມາຈາກແນວ ຄດິ ທາງການສຶກສາທີ່ເນ້ັນການສ້າງຄວາມຮູ້ໃໝ່ (Constructivist) ໂດຍຜຮູ້ ຽນ ເປັນຜສູ້ ້າງຄວາມຮຈູ້ າກຂ້ໍມູນທີ່ໄດຮ້ ັບມາໃໝດ່ ວ້ ຍການນາໍ ໄປປະກອບກັບປະ ສບົ ການສ່ວນຕົວທີ່ຜ່ານມາໃນອະດີດ. ນອກຈາກນ້ຍີ ັງມີມຕິ ຂິ ອງກດິ ຈະກໍາທ່ກີ ຽ່ ວ ຂອ້ ງຢູ່ 2 ມິຕິໄດແ້ ກ:່ ກດິ ຈະກໍາດ້ານການຮຄູ້ ິດ (Cognitive Activity) ແລະ ກິດ ຈະກໍາດ້ານພຶດຕິກໍາ (Behavioral Activity) ຜນູ້ າໍ ໄປໃຊ້ອາດຈະເຂົ້າໃຈຄາດ ເຄອື່ ນວ່າ ການຮຽນແບບນີ້ແມ່ນຮບູ ແບບທ່ເີ ນ້ນັ ຄວາມຕື່ນຕົວໃນກິດຈະກາໍ ດາ້ ນ ພຶດຕກິ ໍາ (Behavioral Active) ໂດຍເຂ້ົາໃຈວາ່ ຄວາມຕນ່ື ຕົວໃນກິດຈະກໍາດາ້ ນ ພຶດຕກິ ໍາຈະເຮດັ ໃຫເ້ ກີດຄວາມຕື່ນຕົວໃນກດິ ຈະກໍາການຮຄູ້ ດິ (Cognitive Ac- tivity) ໄປເອງ ຈຶງ່ ເປັນທ່ີມາຂອງການນໍາໃຊຜ້ ິດໆວ່າ ໃຫ້ຜສູ້ ອນຫຸຼດບົດບາດ ຄວາມເປນັ ຜໃູ້ ຫ້ຄວາມຮລູ້ ົງ ເປັນພຽງຜ້ອູ ໍານວຍຄວາມສະດວກ ແລະ ບລໍ ິຫານ ຈດັ ການຫັຼກສູດ ໂດຍປ່ອຍໃຫ້ຜູ້ຮຽນໄດຮ້ ຽນເອງຢາ່ ງອິດສະລະຈາກການເຮດັ ກິດ ຈະກໍາ ແລະ ການແລກປຽ່ ນປະສົບການກບັ ຜູຮ້ ຽນດ້ວຍກັນເອງ ໂດຍຜຮູ້ ຽນບໄໍ່ ດ້ ຮຽນພັດທະນາດ້ານການຮູຄ້ ິດ. 2. ຄວາມຕ່ືນຕວົ ໃນກດິ ຈະກໍາດ້ານພຶດຕິກໍາ ອາດຈະບກ່ໍ ່ໍໃຫ້ເກີດຄວາມຕື່ນຕົວໃນກິດ ຈະກໍາດາ້ ນການຮຄູ້ ດິ ສະເໝີໄປ. ການທຜ່ີ ສູ້ ອນໃຫ້ຄວາມສໍາຄນັ ກັບກິດຈະກາໍ ດ້ານພຶດຕິກາໍ ພຽງຢ່າງດຽວເຊນ່ັ : ການຝຶກປະຕບິ ັດ ແລະ ການອະພິປາຍໃນກມຸ່ ຂອງຜູ້ຮຽນເອງ ໂດຍບໍ່ໃຫ້ຄວາມສາໍ ຄັນກັບກິດຈະກໍາດ້ານການຮຄູ້ ດິ ເຊັ່ນ: ການ ລາໍ ດັບຄວາມຄດິ ແລະ ການຈດັ ຄວາມຮູ້, ຈະເຮດັ ໃຫປ້ ະສດິ ທິຜົນຂອງການຮຽນ ຫຼຸດລົງ. 3. ໃນກໍລະນກີ ານນໍາຮູບແບບການຈັດການຮຽນແບບທໃ່ີ ຫຜ້ ຮູ້ ຽນເຮດັ ກດິ ຈະກໍາ ແລະ ຄົ້ນພົບຄວາມຮດູ້ ້ວຍຕນົ ເອງນີໄ້ ປໃຊ້ກັບການພັດທະນາການຮຽນຕາມລໍາ ດັບຂ້ນັ ການຮຽນດາ້ ນຄວາມຮູ້ (Cognitive Domain) ຈະເໝາະກັບການພັດທະ ນາໃນຂ້ັນການທໍາຄວາມເຂ້ົາໃຈ, ການນໍາໄປໃຊ້ ແລະ ການວິເຄາະຂ້ຶນໄປຫຼາຍ ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ີເນັ້ນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) 36

ກວ່າຂ້ນັ ໃຫຂ້ ໍມ້ ູນຄວາມຮູ້ ເພາະເປັນການເສຍເວລາຫາຼ ຍ ແລະ ບ່ໍບັນລຸຜນົ ເທົ່າ ທ່ີຄວນ. ສະຫຼຸບແລວ້ ການຈັດການຮຽນທເີ່ ນັ້ນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ ໂດຍການນາໍ ເອົາ ວທິ ີການສອນ, ເຕກັ ນກິ ການສອນທຫ່ີ ຼາກຫຼາຍມາອອກແບບ ແຜນການຈັດການຮຽນ ແລະ ກິດຈະກໍາ, ກະຕນຸ້ ໃຫ້ຜູ້ຮຽນມສີ ວ່ ນຮວ່ ມໃນຫ້ອງຮຽນ, ສົ່ງ ເສມີ ການປະຕິສໍາພັນ ລະຫວ່າງຜູ້ຮຽນກັບຜູຮ້ ຽນ ແລະ ຜູ້ຮຽນກັບຜູສ້ ອນເປນັ ການຈັດ ການຮຽນທ່ເີ ນ້ັນ ພັດທະນາຂະບວນການຮຽນ ສ່ງົ ເສີມໃຫຜ້ ູ້ຮຽນນາໍ ໃຊ້ທັກສະ ແລະ ເຊື່ອມໂຍງຄວາມ ຮ້ນູ າໍ ໄປປະຕບິ ັດເພອື່ ແກໄ້ ຂບນັ ຫາ ຫຼື ປະກອບອາຊີບໃນອະນາຄົດ ແລະ ຖືເປັນການ ຈດັ ການຮຽນປະເພດໜ່ຶງ ທສ່ີ ່ົງເສີມໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນມຄີ ຸນລັກສະນະສອດຄ່ອງກັບການປ່ຽນ ແປງໃນຍຸກປະຈບຸ ັນ. ໃນນ້ຈີ ຶ່ງສະເໜີຮູບແບບການຈັດກິດຈະກໍາການຮຽນທເ່ີ ນັ້ນພາກປະຕບິ ັດຕົວຈິງ ທເ່ີ ໝາະສົມໃນການນໍາໄປໃຊ້ໃນການຈັດກິດຈະກໍາດັ່ງຕ່ໍໄປນີ:້ 1. ການຮຽນໂດຍໃຊ້ກິດຈະກໍາເປນັ ພນ້ື ຖານ ການຮຽນໂດຍໃຊກ້ ິດຈະກໍາເປນັ ພື້ນຖານ (Activity-Based Learning) ເປັນ ວິທີການຈດັ ການຮຽນ ທີ່ພັດທະນາມາຈາກແນວຄິດການຮຽນການສອນທີເ່ ຜີຍແຜ່ໃນ ທາ້ ຍສະຕະວັດທີ 20 ທີ່ເອີນ້ ວ່າ ການຮຽນທ່ເີ ນ້ັນການປະຕິບັດຕວົ ຈິງ ຫຼື ການຮຽນ ìແບບຕັ້ງໜາ້ î (Active Learning) ຊຶງ່ ໝາຍເຖງິ ຮູບແບບການຮຽນການສອນທສີ່ ງ່ົ ເສີມໃຫຜ້ ູ້ຮຽນມີສວ່ ນຮວ່ ມໃນການຮຽນ ແລະ ມີບົດບາດໃນການຮຽນຂອງຜູ້ຮຽນ. ìໃຊ້ກິດຈະກໍາເປັນພນ້ື ຖານî ໝາຍເຖງິ ເອາົ ກິດຈະກໍາເປນັ ທຕີ່ ງ້ັ ເພື່ອທີ່ຈະຝຶກ ຫືຼ ພັດທະນາຜ້ຮູ ຽນໃຫ້ເກີດການຮຽນໃຫບ້ ັນລຈຸ ຸດປະສົງ ຫືຼ ເປົາ້ ໝາຍທ່ີກາໍ ນດົ . 1.1 ລກັ ສະນະທສີ່ າໍ ຄັນຂອງການຮຽນໂດຍໃຊກ້ ດິ ຈະກໍາເປັນພນື້ ຖານ 1. ສງ່ົ ເສີມໃຫຜ້ ູ້ຮຽນມີຄວາມຕ່ືນຕົວ ແລະ ກະຕືລືລົ້ນດ້ານການຮຄູ້ ິດ. 2. ກະຕຸ້ນໃຫ້ເກີດການຮຽນຈາກຕວົ ຜ້ຮູ ຽນເອງຫຼາຍກວ່າການຟັງຜູ້ສອນໃນຫ້ອງ ຮຽນ ແລະ ການທອ່ ງຈາໍ . ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ີເນັ້ນການປະຕິບັດຕົວຈິງ (Active Learning) 37

3. ພັດທະນາທັກສະການຮຽນຂອງຜູຮ້ ຽນໃຫ້ສາມາດຮຽນໄດ້ດ້ວຍຕົນເອງ ເຮັດ ໃຫ້ເກດີ ການຮຽນຢ່າງຕ່ໍເນອ່ື ງນອກຫ້ອງຮຽນອີກດ້ວຍ. 4. ໄດຜ້ ນົ ສໍາເລັດໃນການຖ່າຍທອດຄວາມຮ້ໃູ ກ້ຄຽງກບັ ການຮຽນໃນຮູບແບບ ອ່ືນ ແຕໄ່ ດ້ຜນົ ດີກວາ່ ໃນການພັດທະນາທກັ ສະດ້ານການຄິດ ແລະ ການ ຂຽນຂອງຜ້ຮູ ຽນ. 5. ຜູ້ຮຽນມີຄວາມເພິງພໍໃຈກັບການຮຽນແບບນີ້ຫຼາຍກວ່າຮູບແບບທີ່ຜຮູ້ ຽນເປັນ ຝ່າຍຮບັ ຄວາມຮູ້ ເຊງ່ິ ເປນັ ການຮຽນແບບຕັ້ງຮບັ (Passive Learning). 6. ມຸ່ງເນັ້ນຄວາມຮັບຜິດຊອບຜູ້ຮຽນໃນການຮຽນ ໂດຍຜ່ານການອ່ານ, ຂຽນ, ຄິດ, ອະພິປາຍ ແລະ ເຂ້ົາຮວ່ ມໃນການແກ້ບັນຫາ ແລະ ຍັງສໍາພັນກຽ່ ວ ຂ້ອງກັບການຮຽນຕາມລໍາດັບຂນ້ັ ການຮຽນຂອງບລູມທັງໃນດ້ານຄວາມຮູ້, ທກັ ສະ ແລະ ຈິດໃຈ. 1.2 ຫກັຼ ການຈດັ ການຮຽນໂດຍໃຊ້ກດິ ຈະກໍາເປັນພນ້ື ຖານ 1. ໃຫຄ້ ວາມສົນໃຈທ່ຕີ ວົ ຜູ້ຮຽນ. 2. ຮຽນຜາ່ ນກິດຈະກໍາການປະຕິບດັ ທໜ່ີ ້າສົນໃຈ. 3. ຄຜູ ສູ້ ອນເປັນພຽງຜອູ້ ໍານວຍຄວາມສະດວກ. ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈດັ ກິດຈະກາໍ ການຮຽນທີ່ເນັ້ນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) 38

4. ໃຊ້ປະສາດສໍາຜັດທງັ 5 ໃນການຮຽນ. 5. ບມ່ໍ ີການສອບແຕ່ປະເມນີ ຜົນຈາກພຶດຕິກໍາ, ຄວາມເຂົ້າໃຈ, ຜົນງານ. 6. ໝເູ່ ພອ່ື ນໃນຫອ້ ງຮຽນຊ່ວຍສ່ົງເສມີ ການຮຽນ. 7. ມີການຈັດສະພາບແວດລ້ອມ ແລະ ບັນຍາກາດທເ່ີ ອອື້ ອໍານວຍຕໍ່ການ ພັດທະນາຄວາມຄດິ ແລະ ເສີມສາ້ ງຄວາມໝັ້ນໃຈໃນຕົນເອງ. 1.3 ປະເພດຂອງການຮຽນໂດຍໃຊກ້ ດິ ຈະກໍາເປັນພ້ນື ຖານ ກິດຈະກໍາການຮຽນໂດຍວທິ ີໃຊກ້ ິດຈະກາໍ ເປັນພ້ືນຖານມຫີ ຼາກຫຼາຍກິດຈະກໍາ ການນໍາໃຊ້ຂຶ້ນຢ່ກູ ັບຄວາມເໝາະສົມ, ສອດຄ່ອງກັບຈຸດປະສົງຂອງການຈັດກດິ ຈະກາໍ ນນ້ັ ໆ ວາ່ ເນັ້ນໃຫ້ຜຮູ້ ຽນໄດຮ້ ຽນ ຫຼື ພັດທະນາໃນເລ່ືອງໃດ ໂດຍທົວ່ ໄປສາມາດຈໍາແນກ ອອກເປັນ 3 ປະເພດຫຼັກຄື: 1. ກດິ ຈະກໍາແບບສາໍ ຫຼວດ, ຊອກຫາ, ຄ້ົນຄວາ້ (Exploratory) ຊງ່ຶ ກ່ຽວຂ້ອງ ກບັ ການລວບລວມ, ສະສົມຄວາມຮ້,ູ ຄວາມຄິດລວມຍອດ ແລະ ທັກສະ. 2. ກດິ ຈະກໍາແບບສາ້ ງສນັ (Constructive) ຊ່ຶງກ່ຽວຂ້ອງກບັ ການລວບລວມ, ສະສົມປະສົບການໂດຍຜ່ານການປະຕບິ ັດ ຫຼື ການເຮັດວຽກທ່ີລິເລ່ມີ ສ້າງສັນ. 3. ກດິ ຈະກໍາແບບສະແດງອອກ (Expressional) ໄດແ້ ກ່ກິດຈະກໍາທ່ກີ ຽ່ ວກັບ ການນໍາສະເໜີ, ການສະເໜຜີ ນົ ງານ. ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ີເນັ້ນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) 39

1.4 ກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ີນຍິ ມົ ໃຊ້ ການອະພິປາຍໃນຫ້ອງຮຽນ (class discussion) ທເີ່ ຮດັ ໄດ້ທັງໃນຫ້ອງຮຽນ, ...........ແລະ ການອະພິປາຍອອນລາຍ. ກມຸ່ ອະພິປາຍກຸ່ມນ້ອຍ (Small Group Discussion) ກດິ ຈະກໍາ ìຄິດ-ຈັບຄູ່-ແລກປຽ່ ນî (Think-pair-share) ເຊວການຮຽນ (Learning Cell) ການຝຶກຂຽນຂໍ້ຄວາມສ້ັນໆ (One-minute Paper) ການໂຕ້ວາທີ (Debate) ການຫິນຼ້ ບົດບາດສມົ ໝຸດ (Role Play) ການຮຽນໂດຍໃຊ້ສະຖານະການ (Situational Learning) ການຮຽນແບບກຸ່ມຮ່ວມແຮງຮວ່ ມໃຈ (Collaborative learning group) ປະຕກິ ລິ ິຍາຈາກການຊມົ ວິດີໂອ (Reaction to a video) ການຫຼນ້ິ ເກມ (Game) ການຮຽນໂດຍການສອນ (Learning by Teaching) ແລະ ອ່ນື ໆ. ສູນພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກໍາການຮຽນທ່ີເນ້ັນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) 40

2. ການຮຽນທ່ີເນັ້ນປະສບົ ການ ການຮຽນທເີ່ ນ້ັນປະສົບການ ຫືຼ ການຮຽນໂດຍຜ່ານປະສົບການຈິງ (Experi- ential Learning) ເປັນການຮຽນທສ່ີ ງ່ົ ເສີມໃຫ້ຜຮູ້ ຽນເກດີ ການຮຽນຈາກກິດຈະກາໍ ຫືຼ ການປະຕິບັດ ຊ່ຶງເປັນປະສົບການທ່ເີ ປັນຮູບປະທໍາເພ່ືອນໍາໄປສູ່ຄວາມຮ,ູ້ ຄວາມເຂ້ົາ ໃຈແບບນາມມະທາໍ ໂດຍຜ່ານການສະທ້ອນປະສບົ ການ, ການຄິດວິເຄາະ, ການສະ ຫຼຸບເປັນຫກຼັ ການ, ຄວາມຄິດລວມຍອດ ແລະ ການນໍາຄວາມຮູໄ້ ປໃຊ້ໃນສະຖານະ ການຈິງ. ລກັ ສະນະສໍາຄັນຂອງການຮຽນທເ່ີ ນ້ັນປະສບົ ການ 1. ເປນັ ການຮຽນທຜີ່ ່ານປະສົບການທ່ີພົບຈາກກິດຈະກໍາ ຫືຼ ການປະຕບິ ັດຂອງ ຜູ້ຮຽນ. 2. ເຮັດໃຫ້ເກີດການຮຽນຮສູ້ ິ່ງໃໝໆ່ ທ່ທີ ້າຖາ່ ຍຢ່າງຕເ່ໍ ນື່ອງ ແລະ ເປັນການຮຽນ ທເ່ີ ກດີ ຈາກບົດ ບາດການມີສ່ວນຮ່ວມຂອງຜຮູ້ ຽນ. 3. ມີປະຕສິ ໍາພນັ ລະຫວາ່ ງຜູຮ້ ຽນນໍາກນັ ແລະ ລະຫວ່າງຜູຮ້ ຽນກັບຜູ້ສອນ. 4. ປະຕສິ ໍາພັນທ່ມີ ີເຮັດໃຫເ້ ກີດການຂະຫຍາຍຕົວຂອງເຄອື ຂ່າຍຄວາມຮູທ້ ີ່ທຸກ ຄົນມີຢູ່ອອກໄປຢ່າງກວາ້ ງຂວາງ. 5. ອາໄສກດິ ຈະກາໍ ການສື່ສານທຸກຮບູ ແບບເຊນ່ັ : ການເວາົ້ , ການຂຽນ, ການ ແຕມ້ ຮູບ, ການສະແດງບົດບາດສົມມຸດ, ການນໍາສະເໜີດ້ວຍສືຕ່ ່າງໆ ຯລຯ ຊງຶ່ ເອ້ືອອໍານວຍໃຫ້ເກດີ ການແລກປ່ຽນ, ການວເິ ຄາະ ແລະ ສງັ ເຄາະການຮຽນ. ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈດັ ກິດຈະກໍາການຮຽນທ່ີເນ້ັນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) 41

ວົງຈອນການຮຽນທ່ີເນັນ້ ປະສບົ ການ (Experiential Learning Cycles) ວົງຈອນການຮຽນທ່ເີ ນ້ັນປະສົບການປະກອບດ້ວຍ 4 ອົງປະກອບທີ່ສໍາຄັນ. ການຮຽນທີມ່ ີປະສິດທິພາບ ຜຮູ້ ຽນຄວນມີທັກສະການຮຽນທັງ 4 ອົງປະກອບ ເຖງິ ວາ່ ບາງຄນົ ຈະມັກ/ຖະໜັດ ຫືຼ ມີບາງອົງປະກອບຫາຼ ຍກວາ່ ເຊ່ັນ ບ່ໍມັກ ຫືຼ ບໍກ່ ້າສະແດງ ຄວາມຄິດເຫັນ ຫືຼ ບໍນ່ ໍາປະສບົ ການຈາກການປະຕບິ ັດມາຮ່ວມອະພປິ າຍ ຜຮູ້ ຽນຈະ ຂາດການມທີ ັກສະໃນອງົ ປະກອບອື່ນ. ສະນ້ັນ, ຜູ້ຮຽນຄວນໄດ້ຮບັ ການກະຕຸ້ນສ່ົງເສີມ ໃຫມ້ ີທັກສະການຮຽນຄົບທຸກດາ້ ນ ແລະ ຄວນມີພັດທະນາການການຮຽນໃຫຄ້ ົບວົງ ຈອນທັງ 4 ອງົ ປະກອບດັ່ງນີ້: 1. ປະສົບການຮູບປະທໍາ (Concrete Experience) ເປັນຂັ້ນທ່ີຜຮູ້ ຽນຈະໄດ້ຮັບ ປະສົບການຈາກການລົງມືປະຕບິ ັດກິດຈະກໍາທ່ຜີ ູ້ສອນກໍານົດໄວ້ ກິດຈະກໍາອາດ ເປັນການທົດລອງ, ການອາ່ ນ, ການເບິ່ງວດິ ໂີ ອ, ການຟັງເລ່ອື ງ, ການສົນທະນາ, ການເຮັດວຽກເປັນກຸ່ມ, ເກມ, ບົດບາດສົມມຸດ, ສະຖານະການຈໍາລອງ ແລະ ການ ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈດັ ກິດຈະກໍາການຮຽນທ່ີເນ້ັນການປະຕິບັດຕວົ ຈິງ (Active Learning) 42

ນາໍ ສະເໜຜີ ົນການປະຕິບັດ. ເງອ່ື ນໄຂສໍາຄັນແມນ່ ຜູ້ຮຽນມີບົດບາດຫັຼກໃນການເຮັດ ກດິ ຈະກໍາ (Do, Act). 2. ການສະທ້ອນປະສບົ ການຈາກກິດຈະກໍາ ແລະ ອະພິປາຍ (Reflective Obs- ervation and Discussion) ຫືຼ Reflect ເປນັ ຂ້ັນທີ່ຜູ້ຮຽນສະແດງຄວາມຄິດເຫັນ ແລະ ຄວາມຮູສ້ ຶກຂອງຕົນເອງຈາກປະສົບການໃນການປະຕິບັດກິດຈະກໍາ ແລະ ແລກປ່ຽນກັບສະມາຊິກໃນກ່ມຸ , ຜ້ຮູ ຽນຈະໄດ້ຮູ້ເຖິງຄວາມຄິດຄວາມຮ້ສູ ຶກຂອງຄົນ ອນື່ ທີ່ແຕກຕ່າງຫຼາກຫາຼ ຍ ເຊິ່ງຈະຊ່ວຍໃຫ້ເກີດການຮຽນທ່ີກວ້າງຂວາງຂຶ້ນ ແລະ ຜົນ ຂອງການສະທ້ອນຄວາມຄິດເຫນັ ຫືຼ ການອະພປິ າຍຈະເຮັດໃຫ້ໄດ້ແນວຄິດ ຫືຼ ຂໍ້ ສະຫຼຸບທ່ີມນີ າ້ໍ ໜັກຫາຼ ຍຂຶ້ນ ນອກຈາກນຜ້ີ ູ້ຮຽນຈະຮູ້ສຶກວ່າຕນົ ເອງໄດມ້ ີສ່ວນຮວ່ ມ ໃນຖານະສະມາຊິກຄົນໜງຶ່ ມຄີ ວາມສໍາຄັນທ່ີມີຄົນຟັງເລື່ອງຂອງຕົນ ແລະ ໄດມ້ ີ ໂອກາດຮັບຮູ້ເລື່ອງຂອງຄົນອ່ືນ ເຊງິ່ ຈະເຮດັ ໃຫມ້ ີຄວາມຮເູ້ ພ່ມີ ຂ້ນຶ ເຮັດໃຫມ້ ິດຕະ ພາບໃນກຸ່ມຜູ້ຮຽນເປັນໄປດ້ວຍດີ. ອງົ ປະກອບນ້ີຈະເຮດັ ໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນໄດພ້ ັດທະນາທັງ ດາ້ ນຄວາມຮູ້ ແລະ ທັດສະນະຄະຕິໃນເລື່ອງທ່ອີ ະພປິ າຍ. 3. ການສະຫຼຸບຄວາມຄດິ ລວມຍອດ ຫັຼກການຄວາມຮູ້ (Abstract Concep- tualization) ເປນັ ຂັນ້ ທ່ມີ ຜີ ູ້ຮຽນຮວ່ ມກນັ ສະຫບຼຸ ຂ້ໍມູນ, ຄວາມຄດິ ເຫນັ ທ່ໄີ ດຈ້ າກ ການສະທ້ອນຄວາມຄິດເຫັນ ແລະ ອະພິປາຍໃນຂັ້ນທີ 2 ໃນຂັ້ນນີຄ້ ູອາດຈະໃຊ້ຄໍາ ຖາມກະຕຸ້ນຜູ້ຮຽນໃຫ້ຊ່ວຍກນັ ສະຫຸຼບຄວາມຄດິ ເຫັນ ກລໍ ະນີທກ່ີ ິດຈະກາໍ ນ້ັນເປັນ ເລ່ືອງຂອງຂ້ມໍ ູນຄວາມຮູໃ້ ໝ່ຄອູ າດຈະເສມີ ຂໍ້ມູນໃນປະເດນັ ນັ້ນເພີ່ມເຕີມ (Adding) ດວ້ ຍການອະທິບາຍ, ບອກເລ່າົ , ການໃຫ້ອ່ານເອກະສານ, ການເບ່ງິ ວດິ ໂີ ອ ຯລຯ ເພື່ອເຕີມເຕມັ ປະສົບການໃໝໃ່ ຫຜ້ ູ້ຮຽນສາມາດສະຫບຼຸ ເປນັ ຫຼັກການ, ຄວາມຄິດ ລວມຍອດ ຫືຼ ຄວາມຮູ້ໃໝ່, ອາດຈະໃຫຜ້ ຮູ້ ຽນສະຫຸຼບ ໂດຍການຂຽນບັນທຶກສະຫບຼຸ ຜນົ ການຮຽນ, ການແຕ້ມແຜນວາດ (Mind Mapping), ການສະເໜີແຜນວາດ ໂດຍໃຊ້ Graphic Organizers ການສະຫຼຸບເປນັ ໜ້າວຽກ (Framework) ຕວົ ແບບ ຫຼື ແບບຈາໍ ລອງຄວາມຄດິ (Model). 4. ການທົດລອງ/ນໍາໃຊ້ຄວາມຮູ້ (Active Experimentation/application) ໃນ ຂນ້ັ ນີ້ ຜ້ຮູ ຽນຈະຕ້ອງນາໍ ຄວາມຄິດລວມຍອດ, ຄວາມຮູ້ ຫືຼ ຂ້ສໍ ະຫຸຼບທີ່ໄດ້ຈາກຂ້ັນ ຕອນທີ 3 ໄປທົດລອງໃຊ້. ກິດຈະກາການຮຽນການສອນສ່ວນຫຼາຍມັກຈະຂາດ ສນູ ພັດທະນາສ່ືການຮຽນການສອນ,ກສວາສນຈັດກິດຈະກາໍ ການຮຽນທ່ີເນ້ັນການປະຕບິ ັດຕົວຈິງ (Active Learning) 43