İşlem Tabloları Dersi - Ünitelerin Tamamı (Birleştirilmiş)

1İŞLEM TABLOLARI Amaçlarımız Bu üniteyi tamamladıktan sonra;  İşlem tablolarının yapısını tanımlayabilecek,  İşlem tablolarında çalışma kitabı ve çalışma sayfası kullanımını açıklayabilecek,  Çalışma kitabı ve çalışma sayfası üzerinde işlem gerçekleştirebilecek,  İşlem tablolarında sekme ve grup komutlarını tanımlayabileceksiniz  İşlem tablolarında yeni bir kitap ve sayfa hazırlayarak biçimlendirme yapabilecek,  Hücre yapısını ve özelliklerini tanımlayabileceksiniz. Anahtar Kavramlar • Sütun • Çalışma Sayfası • Excel • Elektronik Tablolar • Satır İçindekiler İşlem Tabloları Temel Kavramlar • GİRİŞ • İŞLEM TABLOLARI • İŞLEM TABLOLARI PROGRAMINI BAŞLATMAK • ÇALIŞMA KİTABI OLUŞTURMAK • HÜCRE YAPISI • ÇALIŞMA KİTABI VE CALIŞMA SAYFASI ÖZELLİKLERİ • EXCEL MENÜLERİ VE KOMUTLARI • GİRİŞ SEKMESİ

Temel Kavramlar GİRİŞ İşlem tabloları, elektronik tablolar ya da sayı tablosu programı olarak adlandırılan ofis yazılımları arasında en çok kullanılanlardan biridir. Günümüzde Microsoft Excel ve Libre Office (Açık Office) Calc yazılımı en sık kullanılanlarıdır. İşlem tablosu yazılımını http:// tr.libreoffice.org/ adresinden Açık Ofis uygulamaları altında Calc yazılımını ücretsiz indi- rebilirsiniz. Bunun dışında Microsoft firmasının sitesinden ya da bulut üzerinden aylık- yıllık abonelik yapabilirsiniz. Office 365 üzerinden ev ve işletmeler için çeşitli çözümler sunulmaktadır. İşlem tabloları temel hesaplama işlemleri dışında birçok özelliği kullanıcılarına sun- maktadır. Toplama, çıkarma, çarpma ve bölme işlemlerinin yanı sıra finansal ve metin tabanlı işlemleri yapabilmek mümkündür. Çalışma sayfalarından alınan veriler diğer ofis yazılımları ile uyumlu olduğu için kullanılabilir. Tablolarla ve hücrelerle çalışılan bu ya- zılımda yapılan işlemlerin grafiklerini ve özetlerini alabilirsiniz. Hücrelere sayı, metin ve formüller ekleyebilirsiniz. Hücrelerdeki verilerinizi satır ve sütün olarak gruplayabilirsi- niz. Özet tablolar oluşturabilir, farklı çalışma sayfası ve kitapları ile ortak işlemler yapa- bilirsiniz. Verilerinizi anlamlandırabilirsiniz. Temel hesaplama işlemlerinin ötesinde bir fonksiyon kullanarak formül oluşturabilir, dilimleyiciler sayesinde verileri filtreleyebilir- siniz. Grafikler ile sayfalarınızı özetlemeniz hatta grafiğe eğim ve ortalama çizgisi ekleye- bilirsiniz. İleri derecede programlama ile kullanmak isteyenler VBA programlama yapabi- lirler. Microsoft Sharepoint ile ilişkili çalışabilirler. Makrolar yardımıyla kolay hesaplama ve süzme işlemleri gerçekleştirilebilir. Kısaca işlem tabloları yazılımları ofis çalışanının en iyi yardımcılarından biri hâline gelmiştir. Bu ünitede işlem tabloları yazılımlarının genel özelliklerini tanımlayacağız. Kullanı- cıya sunulan fonksiyonların hepsini açıkladıktan sonra bu fonksiyonları yerine getirmek için gerekli komut düğmesini ya da komut düğme grubunun yerini tanımlayacağız. Gü- nümüzde Microsoft Excel ve Libre Office (Açık Office) Calc yazılımı en sık kullanılanları- dır. İşlem tabloları yazılımı fonksiyonlarını ve özelliklerini açıklamak için Microsoft Offi- ce yazılım grubu içindeki Excel yazılımından yararlanılacak. İşlem tablolarındaki Sekme, Grup ve Şerit komut yapısı üzerinden bir anlatım gerçekleştirilecek. İŞLEM TABLOLARI Elektronik tablo yazılımlarının ilki olarak kabul edilen 1979 yılında Dan Bricklin ve Bob Frankston tarafından kendi firmaları olan Software Arts bünyesinde yazılan VisiCalc isimli yazılımdır. Apple II bilgisayarlarla birlikte piyasaya sürülmüştür. Program Excel’de

4 İşlem Tabloları olduğu gibi formüller yazarak anında hesaplamalar yapabiliyor ve tablolar oluşturup kayıt Şekil 1.1 edilebiliyordu. O zamanlarda bilgisayarlar üzerinde sayısal tabloların oluşturulup saklan- VisiCalc yazılımı ması zor olduğundan oldukça başarılı oldu. VisiCalc 6 yılda 700.000’den fazla lisans satışı ekran görüntüsü yaparak o zamana göre rekor kırmıştır. Microsoft, ilk olarak 1982 yılında ‘Multiplan’ adlı bir elektronik tablo programını kul- lanıcılarına sunmuştu. Bu program CP/M sistemi kullanıcıları için çok uygun gibi görülse de MS-DOS sistemi için Lotus 1-2-3 çok daha popüler durumdaydı. Microsoft, 30 Eylül 1985’ te Mac kullanıcıları için, Kasım 1987 de ise Windows için ilk Excel sürümünü ya- yımladı. Lotus için 1-2-3 versiyonlarını geliştirmek Windows için çok zaman alıcıydı bu nedenle Excel 1-2-3 versiyonları yayımlanmaya başlandı. Başka tablo uygulamalarında ol- duğu gibi, Microsoft Excel hücrelerin belirli gruplarından oluşturulan çizelge, grafik veya histogramları destekler. Oluşturulan grafik bileşeni ya geçerli sayfa içinde mevcut olabilir ya da ayrı bir nesne olarak eklenir. Eğer içerik değişikliği varsa hücreleri kullanışlı bir ta- sarım aracı yapmak için bu görüntüler dinamik olarak güncellenir (Wikipedia). Microsoft Office yazılımının sürümleri Office 1.0 · Office 3.0 · Office 4.x · Office 95 · Office 97 · Office 2000 · Office XP · Office 2003 · Office 2007 · Office 2010 · Office 2013 · Office 2016 olarak gelişmiştir. Excel Tarihçesi 1978- Visicalc 1980- Supercalc 1982- Mul- tiplan 1983- Lotus 1-2-3 1985- Microsoft Excel (Excel 1.0) (Macintosh da çalışıyordu.) 1987- Microsoft Excel (Excel 2.0) (İlk Windows Versiyonu) 1990- Microsoft Excel (Excel 3.0) 1992- Microsoft Excel (Excel 4.0) 1993- Microsoft Excel (Excel 5.0) 1995- Microsoft Excel (Excel 7.0) 1997- Microsoft Excel (Excel 8.0) 1999- Microsoft Excel (Excel 9.0, Excel 2000 olarak bilinir.) 2001- Microsoft Excel (Excel 10.0) 2003- Microsoft Excel (Excel 11.0, Excel 2003 olarak bilinir.) 2007- Microsoft Excel (Excel 2007 olarak bilinir.) 2010- Micro- soft Excel (Excel 14.0, Excel 2010 olarak bilinir.) 2013- Microsoft Excel (Excel 15.0, Excel 2013 olarak bilinir.) İŞLEM TABLOLARI PROGRAMINI BAŞLATMAK Kitabımızda daha yaygın kullanılan Microsoft Office yazılımı içinde yer alan Excel 2013 yazılımının kullanımı üzerinde anlatımlar gerçekleştirilecektir. Günümüzde Excel 2016 versiyonu da satışa sunulmuştur. Microsoft Excel yazılımının ilk sürümü 1985 yılında ya- yımlanmıştır.

1. Ünite - Temel Kavramlar 5 Yeni sürüm Excel 2016 içerisinde yeni birkaç özellik yer almaktadır. Örneğin, yeni grafik türleri eklenmiştir. TAHMİN fonksiyonu Excel 2016 Üstel Düzeltme (örneğin, tah- mine dayanarak tahmin izin verecek şekilde genişletilmiştir ETS()...). Bu işlevsellik, tek tıklatmayla yeni bir tahmin düğme olarak da kullanılabilir. Popüler 3-B coğrafi görsel- leştirme aracı olan Power Map Excel 2016 sürümü içine yerleştirilmiştir. PivotTable aracı yenilenmiş, hızlı şekil biçimlendirme özellikleri eklenmiştir. Dokunmatik ekranların art- masıyla Denklem komutuna tıkladığınızda dokunmatik kalem ile matematiksel ifadeyi yazma imkânı gelmiştir. Excel programını başlatmak için bilgisayarınızda yer alan ofis uygulamaları arasından Excel 2013 programını çalıştırın. Excel uygulaması başladığında Excel programı giriş ek- ranı gelecektir. Şekil 1.2 Excel programı giriş ekranı Giriş ekranında karşımıza çalışma kitabı seçimi gelmektedir. Hazır şablonlardan seçim yapabilirsiniz. Son çalışılan çalışma kitapları pencerenin sol tarafında listelenecektir. Yeni bir çalışma kitabı başlatmak isterseniz anahtar kelimelerle çevrimiçi şablon arayabilirsi- niz. Ekranda sunulan hazır şablonlardan bazıları; Basit Bütçe, Proje Zaman Çizelgesi, Öğ- renci Listesi, Seyahat Giderleri Tablosu, Tatil listesi, Kilo Verme İzleme Tablosu, Çalışan Takip Tablosu, Yapılacaklar Listesi, Kişisel Harcamalar, Aylık Banka Giderleri Tablosu, Proje Performans Tablosu, Akış Çizelgeleri. Bunlar dışında arama yapmak isterseniz size sunulan örnek anahtar kelimeler yardımı ile arama yapabilirsiniz. Örneğin; İş, Kişisel, Lis- teler, Küçük İşletme, Bütçeler, Hesap Makinesi, Grafikler gibi kelimeler ile arama yapabi- lirsiniz. İsterseniz 3-5 dakikanızı alacak tanıtım turunu başlatabilirsiniz. Önceden çalıştığınız bir çalışma kitabını ya da taşınabilir diskinizdeki veri tabanını açmak isteyebilirsiniz. Ekranın sol tarafında yer alan Diğer Çalışma Kitaplarını Aç bağlan- tısına tıklayınız. Açmak istediğiniz çalışma kitabı son kullandıklarınız arasında ise listede yer alacaktır. Bilgisayarınızdan ya da ağdan çalışma kitabına ulaşabilirsiniz. OneDrive ile buluttan da çalışma kitabınıza ulaşabilirsiniz.

6 İşlem Tabloları Şekil 1.3’ te sunulan çevrimiçi şablonlardan birisi seçildikten sonra ekrana gelen uyarı Şekil 1.3 Şablondan çalışma penceresi görülmektedir. Örnek olarak Çalışan Devamlılık Takibi seçilmiştir. 57 KB boyu- sayfası açmak tundaki dosyayı İnternet’ten indirmek için onay vermeniz gerekmektedir. ÇALIŞMA KİTABI OLUŞTURMAK İşlem tablolarına örnek olarak incelediğimiz Microsoft Office programları içinde yer alan Excel yazılımını başlattığınızda giriş ekranı karşınıza çıkmaktadır. Burada Yeni başlığı al- tında sıralanmış şablonlardan “Boş Çalışma Kitabı” başlıklı çalışma kitabına tıklayarak yeni bir excel belgesi oluşturabilirsiniz. Excel’de var olan bir çalışma kitabında çalışırken yeni bir çalışma kitabı açmak isteye- bilirsiniz. Yeni bir boş çalışma kitabı oluşturmak için; 1. Excel çalışma sayfasının sol üst köşesinde yer alan Dosya bağlantısını seçiniz. 2. Açılan menüde sol tarafta yer alan alt sekmelerden Yeni bağlantısını seçiniz. 3. Açılan Yeni seçeneklerinden Boş Çalışma Kitabı bağlantısını seçiniz. Şekil 1.4 Yeni çalışma kitabı oluşturmak

1. Ünite - Temel Kavramlar 7 Kayıtlı Çalışma Kitabını Açmak Excel’de var olan bir çalışma kitabını açmak için; 1. Excel çalışma sayfasının sol üst köşesinde yer alan Dosya bağlantısını seçiniz. 2. Açılan menüde sol tarafta yer alan alt sekmelerden Aç bağlantısını seçiniz. 3. Açılan seçeneklerinde Son Çalışma Kitapları, OneDrive, Bilgisayar ya da Yeni Ekle başlıklarından birini seçerek açmak istediğiniz çalışma kitabınızın konumunu se- çiniz. Yeni Ekle başlığı altında Office365 SharePoint ve OneDrive seçenekleri yer almaktadır. Şekil 1.5 Kayıtlı Çalışma Kitabı Açmak One Drive Nedir? OneDrive, Microsoft hesabınızla birlikte verilen ücretsiz çevrimiçi 1 depolama alanıdır. Kullandığınız cihazların tamamından erişilebilen ek bir sabit sürücü gibidir. Artık kendinize e-postayla dosya göndermeniz veya yanınızda USB flash sürücü taşımaya gerek kalmayacaktır. OneDrive kullanmaya başlamak kolaydır. Zaten bilgisaya- rınızda olan dosyaları OneDrive depolama alanına kopyalayarak veya bilgisayarınızdan taşıyarak ekleyebilirsiniz. Yeni dosyalar kaydettiğinizde bunları OneDrive depolama ala- nına kaydetmeyi tercih ederek bunlara herhangi bir cihazdan erişip başkalarıyla paylaşa- bilirsiniz. Dosyalarınız OneDrive’da kayıtlıysa, bilgisayarınıza bir şey olsa bile dosyaları- nıza herhangi bir cihazdan erişebilirsiniz. OneDriveweb sitesine gidebilir veya Android, iOS ya da Windows Phone’a yönelik mobil uygulamalardan birini kullanabilirsiniz. Win- dows 8.1 ve Windows RT 8.1 sürümünde, İnternet’e bağlı olmasanız bile OneDrive içe- risindeki tüm dosyalarınıza göz atabilirsiniz. İnternet bağlantınız olmadığında dosyaları açmak ve düzenlemek de istiyorsanız, bu dosyaları çevrimdışı kullanıma uygun hâle ge- tirmeniz gerekir. Dosyaları çevrimdışı kullanılabilir hâle getirmek için OneDrive uygula- masını veya Dosya Gezgini’ni kullanabilirsiniz. Boş çalışma kitabı seçtiğimizde ekrana bir çalışma sayfasından oluşan çalışma kitabı gelecektir. Ekranda boş bir çalışma kitabı görüntülenir. Görüntülenen ilk boş çalışma kita- bı Kitap1 olarak adlandırılır ve varsayılan olarak tek çalışma sayfasından oluşur. Çalışma Sayfasının adı Sayfa1 olarak gelmektedir. Yeni bir çalışma kitabı oluşturarak OneDrive klasörüne kayıt etmek için hangi adımları uy- gulamanız gerekmektedir? Eğer OneDrive hesabınız yoksa oluşturmanız gerekmektedir.

8 İşlem Tabloları Şekil 1.6 Boş Çalışma Sayfası Görünümü Hızlı Erişim Araç Çubuğu: Sayfanın en üstünde Hızlı Erişim Araç Çubuğu yer almaktadır. Excel yazılımında şe- Sekmelerden bağımsız olarak ritlerle çalışılmaktadır. Düğme Grupları, Durum Çubuğu, Boyutlandırma Ayar Çubuğu, sık kullanılan komutlar kümesini Formül Çubuğu, Ad Kutusu, Satır ve Sütunlar yer almaktadır. içeren özelleştirilebilir bir araç çubuğudur. Hızlı Erişim Araç Çubuğunun altında grup adları yer almaktadır. Gruplar; Giriş, Ekle, Şerit: Grupların altında yer alan Sayfa Düzeni, Formüller, Veri, Gözden Geçir, Görünüm sekmeleri standart olarak gö- sekmelere ait düğmeleri barındırır. rünmektedir. İsterseniz bunları özelleştirilebilirsiniz. Her grubun altında sekmeler yer Şerit gerekli olan komutlara hızla almaktadır. Sekmeler şeritlere ayrılmıştır. Şeritler içinde birbiri ile benzer işlevleri olan ulaşmanızı sağlar. komut düğmeleri gruplanmıştır. Her şeridin altında sekme adları yer almaktadır. Sekme: Kategoriler halinde benzer işlevi olan komut düğme Örneğin Giriş grubunda Pano, Yazı Tipi, Hizalama, Sayı, Stiller, Hücreler ve Düzenle- gruplarını bir arada barındırır. me sekmeleri vardır. Stiller sekmesinin şeridinde ise Koşullu Biçimlendirme, Tablo Ola- rak Biçimlendir ve Hücre Stilleri yer almaktadır. Şekil 1.7 Grup, Sekme ve Şerit görüntüsü Ana Sekmelere yeni sekme ya da grup ataması yapabilirsiniz. Excel Seçenekleri pen- ceresinden Şeridi Özelleştir seçeneğine tıklamanız yeterli olacaktır. Fare imleci Şerit üze- rindeyken ya da sekmeler alanında farenin sağ tuşuna tıklayarak menüyü açabilirsiniz. Açılan menüden Şeridi Özelleştir seçeneğini seçin. Açılan Excel Seçenekleri penceresinde Şeridi Özelleştir sekmesinden gerekli değişikliği yapabilirsiniz.

1. Ünite - Temel Kavramlar 9 Çalışma kitabı kendi içindeki çalışma sayfalarından oluşmaktadır. Çalışma sayfaların- da oluşturacağınız formüller başka sayfalarda ya da başka çalışma kitapları içinde yer alan sayfalarla etkileşimde olabilir. Boş bir çalışma sayfası ve özelliklerine değinmeden önce temel kavramları açıklamak gerekmektedir. İşlem tabloları çok büyük miktardaki verilerin girildiği ve bu verilerden anlamlı sonuçlar elde etmek için kullanılabilmektedir. Basit hesaplamalar yapmaktan her türlü bilgiyi izlemek için kullanacağınız işlem tablolarında her şey hücre ile başlamaktadır. Hücreler sayı, metin veya formül içerebilir. Hücrelere verilerinizi yerleştirip onları satır ve sütunlar olarak gruplandırırsınız. Böylece verilerinizi toplayabilir, sıralayıp filtreleyebilir ve harika görünümlü grafikler oluşturabilirsiniz. Çalışma kitabı, çalışma sayfası, satır, sü- tun, hücre kavramlarını açıklamamız gerekiyor. Çalışma Kitabı, Excel başladığında açılan dosyadır. Çalışma sayfası ya da çalışma say- falarından oluşmaktadır. Excelde aynı anda birden fazla çalışma kitabı ile çalışmak müm- kündür. Her açılan yeni kitap otomatik Kitap1 olarak isimlendirilir. İçinde oluşturulan her çalışma sayfası otomatik isimlendirilir. Sayfa 1,2,3.. olarak isimlendirilir. Kullanıcı olarak sayfa ve kitap isimlendirmelerini değiştirebilirsiniz. Excel 2003 programında .xls uzantılı, sonraki sürümlerde .xlsx uzantılı olarak çalışma kitapları kayıt edilmektedir. Çalışma Sayfası, çalışma kitaplarında yer alan sayfalardır. Boş bir çalışma kitabında belirtilen sayıda çalışma sayfası oluşturulur. Her çalışma sayfasının adını ve kitapta yer alan isim arka plan rengini değiştirebilirsiniz. Çalışma sayfalarını çoğaltabilir ya da farklı çalışma kitapları içine kopyalayabilirsiniz. Her çalışma sayfası birbirinden farklı çalışma alanı sunmaktadır. Çalışma sayfalarının sayısını arttırabilir ya da silebilirsiniz. İstediğiniz kadar çalışma sayfası oluşturabilirsiniz. Şekil 1.8 Excel seçenekleri – Boş sayfa sayısını değiştirme Boş çalışma kitabı oluşturulduğunda otomatik gelen çalışma sayfalarının sayısı Excel seçeneklerinden değiştirilmektedir. Genel Sekmesi altında yer alan “Şu sayıda sayfa ekle” satırında sayıyı belirleyebilirsiniz. Şekil 1.8’de gösterilmektedir. HÜCRE YAPISI Çalışma sayfası sütun ve satırları oluşturan kılavuz çizgileriyle bölünmüştür. Sütun başlık- ları harfle, satır başlıkları da rakamla ifade edilir. Her satır ve sütunun kesiştiği noktada bir hücre bulunur. Hücreler hücre başvurusu adı verilen bir koordinat takımı ile ifade edilir. Örneğin, B sütunu ile 7. satırın kesişimindeki hücre başvurusu B7’dir. Bu hücreyi seçtiği-

10 İşlem Tabloları nizde B7 hücresi etkin hücre olarak adlandırılır ve formül çubuğunun sol ucunda yer alan Ad Kutusunda görüntülenir. Hücre: Satır ve Sütunların kesiştiği noktadadır. Çalışma sayfasında 17.179.869.184 hücre bulunur. Satır: Çalışma sayfasında yatay olarak kılavuz çizgileri ile bölümlendirilmiş ve rakam- larla numaralandırılmış bölgelerdir. Çalışma sayfasında 1.048.576 Satır bulunmaktadır. Sütun: Çalışma sayfasında dikey kılavuz çizgileri ile bölümlendirilmiş alfabetik harf- lerle isimlendirilmiş bölgedir. Çalışma sayfasında A’ dan XFD sütunları arasında 16.384 Sütun bulunmaktadır. Adres: Çalışma sayfasındaki hücrelerin adresleridir. B7 gibi B sütunu 7. Satır ifade edil- mektedir. Şekil 1.9 Satır, Sütun ve Hücre Kavramları Bir hücre içeriği biçimlendirmek istediğinizde ya da açıklama eklemek istediğinizde bu işlemleri yapmanın en kısa yolu komut kısayolu bağlantılarını ekrana getirmektir. İm- leç seçilmiş hücre üzerinde farenin sağ tuşuna tıklayın. Ekrana hücre biçimlendirme kısa yolları ve hücre üzerinde yapabileceğiniz işlemler görüntülenecektir. Biçimlendirme işlemleri kısa yollarında hücre içindeki verinin yazı fontunu, büyüklü- ğünü, rengini, dolgusunu değiştirebilirsiniz. Hücre birleştirme kısa yoluda verilmektedir. Bunun dışında hücreye kenarlık ekleyebilirsiniz. Diğer komutlar; Kes, Kopyala, Yapıştır ve Özel Yapıştır, Ekle, Sil, İçeriği Temizle, Filtrele, Sırala, Açıklama Ekle, Hücre Biçimlendir Penceresi kısayolu, Aşağı Açılan Listeden Al, Ad Tanımla ve Köprü ekle komutlarının kısa yolları yer almaktadır.

1. Ünite - Temel Kavramlar 11 Şekil 1.10 Hücre İşlemleri Komut Kısayolları ÇALIŞMA KİTABI VE ÇALIŞMA SAYFASI ÖZELLİKLERİ Bir çalışma kitabı, içindeki çalışma sayfalarından oluşmaktadır. Çalışma sayfaları ise Satır ve Sütunlardan oluşur. Her satır ve sütunun kesişim yeri bir hücreyi oluşturur. Çalışma Sayfasında =1.048.576 Satır x 16.384 Sütun = 17.179.869.184 hücre bulunur. Bir çalışma kitabındaki çalışma sayfalarınız ne kadar fazla ise hücre sayınızda katlanarak artmaktadır. Fakat ne kadar çalışma sayfası olursa olsun aynı anda yalnızca bir hücre aktif olmaktadır. İşlem tablolarında çalışma kitabınıza yeni çalışma sayfası ekleyebilir, seçili çalışma sayfasını silebilirsiniz. Yeniden adlandırabilir, Taşı veya Kopyalayabilir, VBA kod sayfasını görüntüleyebilir, sayfayı korumaya alabilir, Sekme rengini değiştirebilir, sayfayı gizleyebi- lir ya da gizlenmiş sayfaları görüntüleyebilirsiniz. Yeni Çalışma Sayfası Eklemek Çalışma kitabı altında yer alan çalışma sayfası adının üzerinde fare imlecinin sağ tuşuna tıklayınız. Şekil 1.11’de görüntülenen menü açılacaktır. Açılan menüde çalışma sayfası ile ilgili işlemleri kolaylıkla yapabilirsiniz. Menünün ilk sırasında Ekle seçeneği gelmektedir. Ekle seçeneğine tıkladığınızda Ekle penceresi açılmaktadır. A1 başvuru stili: Varsayılan olarak Excel sütunlara harflerle (A’dan XFD’ye kadar top- lam 16.384 sütun), satırlara ise numaralarla (1’den 1.048.576’ya kadar) başvuru yapan, A1 başvuru stilini kullanır. Bu harfler ve sayılar sütun ve satır başlıkları olarak adlandırılırlar. Bir hücreye başvuru yapmak için, sütun harfinin ardından satır numarasını girin. Örne- ğin B2, B sütunuyla 2. satırın kesişiminde bulunan hücreye başvurur.

12 İşlem Tabloları Şekil 1.11 Çalışma Sayfası Özellikleri Ekle penceresinde Genel ve Elektronik Tablo Çözümleri olmak üzere iki sekme yer almaktadır. Genel sekmesi altında; Çalışma Sayfası, Grafik, MS Excel 4.0 Makrosu, Ulus- lararası Makro Sayfası, MS Excel 5.0 İletişim Kutusu, Basit Bütçe ve Excel’e Hoş Geldiniz seçenekleri yer almaktadır. Herhangi birini seçtiğinizde ekranın sağ tarafında ön izlemesi (varsa) görüntülenecektir. Elektronik Tablo Çözümleri sekmesinde ise kullanıcılar için genel şablonlar yer almaktadır. Bu hazır şablonlardan birini seçtiğinizde stilleri ile birlikte hazır çalışma sayfası gelecektir. Zaman Kartı, Satış Raporu, Kişisel Aylık Bütçe, Gider Ra- poru, Fatura ekstresi örnek şablonlar arasında yer almaktadır. Yeni sayfa eklemenin kısa yolu olarak Çalışma Sayfası adlarının sağ tarafında yer alan + işaretine tıklamanız yeterli olacaktır. Böylece boş bir çalışma sayfası çalışma kitabına eklenecektir. Şekil 1.12 Çalışma Sayfası Özellikleri

1. Ünite - Temel Kavramlar 13 Çalışma Sayfası Silmek: Çalışma kitabı altında yer alan silmek istediğiniz çalışma say- fası adının üzerinde fare imlecinin sağ tuşuna tıklayınız. Açılan menüden Sil seçeneğine tıklayınız. Seçim yapılan çalışma sayfası silinecektir. Çalışma Sayfasını Yeniden Adlandırmak: Çalışma kitabında ismini değiştirmek istedi- ğiniz çalışma sayfası adının üzerinde fare imlecinin sağ tuşuna tıklayınız. Açılan menüden Yeniden Adlandır seçeneğine tıklayınız. Çalışma sayfası adının üzerine yeni adı yazabilir- siniz. Çalışma Sayfasını Taşı ve Kopyala: Çalışma kitabı altında çalışma sayfası adının üze- rinde fare imlecinin sağ tuşuna tıkladıktan sonra Şekil 1.12’de yer alan görüntünün 1. Ekranında yer alan menü açılmaktadır. Çalışma sayfasını taşımak ya da kopyalamak için Taşı veya Kopyala seçeneğine tıklayınız. Seçili sayfanın taşınacağı Çalışma kitabını sonra da Çalışma Sayfasını seçebilirsiniz. Eğer çalışma sayfasının kopyasını taşımak istiyorsanız Taşı veya Kopyala penceresinin altında yer alan Kopya oluştur seçeneğine tıklayınız. Böy- lece çalışma sayfasının kopyasını alarak taşımış olacaksınız. Kod Görüntüleme: Çalışma sayfasında Microsoft Virtual Basic for Applications pence- resini açmak ve VBA Project oluşturarak kodlama yapmak istiyorsanız, Şekil 1.12’de yer alan görüntüde 1. Seçenekte yer alan Kod Görüntüle seçeneğine tıklayın. Görüntülenen resimdeki 3. Pencere ekrana gelecektir. Çalışma Sayfası Koruma: Çalışma kitabına ya da çalışma sayfalarınıza koruma özel- liği ekleyerek 2. Şahısların müdahalesini engelleyebilirsiniz. Şekil 1.12’de görüntülenen 1. Pencerede Sayfa Koru seçeneğine tıklayın. Şekildeki 4. Pencere ekrana gelecektir. Say- fa Koru penceresinde yapabilecekleriniz: Çalışma sayfasını ve kilitli hücrelerin içeriğini koruyabilirsiniz. Çalışma sayfasına parola ekleyebilirsiniz. Parolayı bilmeyenler sayfada değişiklik yapamayacaklardır. Çalışma sayfası kullanıcılarına bazı izinler verebilirsiniz. Bu izinlerden bazıları; hücreleri biçimlendirme, sütunları biçimlendirme, sütunları biçimlen- dirme, satırları biçimlendirme, Sütun, Satır ya da Köprü eklemek veya silmek. Çalışma kitabınızda yer alan ilk çalışma sayfasına koruma ekleyiniz. 2 Durum Çubuğu: Durum Çubuğunda sayfa görünümü ve boyutlandırma çubuğu gö- rüntülenmektedir. Şekil 1.13’te göründüğü gibi durum çubuğu çalışma sayfasının en al- tında yer almaktadır. Durum çubuğunun sağ tarafında Sayfa görünümü ve Sayfa Yakın- laştır seçeneği yer almaktadır. Sayfa görünümleri: Normal, Sayfa Düzeni ve Sayfa Sonu Ön izleme olarak sıralanabilir. Sayfayı Yakınlaştır çubuğunu kullanarak %10’a kadar kü- çültebilir ya da %400 kadar büyütebilirsiniz. İsterseniz Yakınlaştırma düzeyini belirlemek için sayfa görünümünü gösteren (Örnek %100) ifadesine tıklayarak Şekil 1.13’te yer alan 1. pencereyi (Yakınlaştırma İletişim Kutusu) açabilirsiniz. Şekil 1.13 Durum Çubuğu Görünümü

14 İşlem Tabloları EXCEL MENÜLERİ VE KOMUTLARI Dosya Menüsü Çalışma kitabını sol üst köşesinde Sekme adlarından önce Dosya bağlantısı yer almakta- dır. Dosya bağlantısı ile çalışma kitabınızla ilgili birçok özelliği ayarlayabilirsiniz. Bunun Şekil 1.14 dışında çalışma kitabınızla ilgili bilgi alabilirsiniz. Dosya Dosya Menüsü menüsü altında Bilgi, Yeni, Aç, Kaydet, Farklı Kaydet, Yaz- dır, Paylaş, Dışarı Aktar, Kapat, Hesap ve Seçenekler alt başlıkları yer almaktadır. Bilgi Komutu: Çalışma kitabını kimler kullanıyor ve diğer paylaşımda olan kullanıcılara verilmiş özellikler ayarlanır. En son kimler tarafından değişiklik yapıldığı- nı inceleyebilirsiniz. Boyut, Başlık, Etiketler, Kategori- ler, Oluşturma, Son Değiştirme, Son Yazdırma tarihleri görüntülenir. İlgili yazarlar ve dosyanın konumunu gö- rebilirsiniz. Çalışma Kitabını Koru: Sizin dışınızda çalışma kitabını kullananlara verebileceğiniz yetki ve kısıtlılıkları ayarlaya- bilirsiniz. Sunulan alt seçenekler; 1. Tamamlandı Olarak İşaretle: Çalışma kitabının son halini aldığı ortak çalışan kullanıcılara bildirilir ve salt okunur olarak ayarlanır. 2. Parola ile Şifrele: Çalışma kitabınızı açmak isteyenler için bir parola belirleyebilirsiniz. Böylece kitabınızı ko- ruma altına almış olursunuz. 3. Geçerli Sayfayı Koru: Kişilerin geçerli sayfada ne tür Şekil 1.15 değişiklikler yapabileceğini belirleyebilirsiniz. Bunlar; satır ekle, sütun ekle, hücre biçimlendirmeleri, satır ve Calışma Kitabını İncele sütun ekleme, silme yetkileri, kilitli hücre oluşturma, nesne ve senaryo düzenleme yetkileri verebilirsiniz. 4. Çalışma Kitabı Yapısını Koruma: Çalışma kitabının yapısında sayfa ekleme gibi istenmeyen değişiklikler yapılmasını engellemek için parola ile koruma altına alabilirsiniz. 5. Erişimi Kısıtla: Kullanıcılara kısıtlı erişim izni verebi- lirsiniz. Düzenleme, kopyalama ve yazdırma özellik- lerini kapatarak yalnız inceleme yetkisi verebilirsiniz. 6. Dijital İmza: Görünmez bir dijital imza ekleyebilirsiniz. Bunun için dijital bir kimliğe ihtiyaç duyulacaktır. Sorunları Denetle: Çalışma kitabını yayımlamadan önce belge özellikleri, yazarın adı gibi bilgilere ve engelli kişilerin okumakta zorlanacağı yerlere dikkat edebilirsiniz. Alt Özellikleri; 1. Belgeyi İnceleyin: Çalışma kitabında gizli özellikler veya kişisel bilgiler bulunup bulunmadığını kontrol edebilirsiniz.

1. Ünite - Temel Kavramlar 15 2. Erişebilirliği Denetle: Çalışma kitabını engelli kişilerin okumakta zorlanacağı bil- Şekil 1.16 gileri olup olmadığını kontrol edebilirsiniz. Çalışma Kitabını 3. Uyumluluğu Denetle: Excel’in önceki sürümlerini desteklemeyen özellikleri kont- İncele rol edebilirsiniz. Sürümler: Çalışma kitabının önceden kaydedilmemiş sürümleri varsa bunları kur- tarabilirsiniz. Elektrik kesintisi durumunda kaydedilmemiş çalışma sayfalarını kurtara- bilirsiniz. Tarayıcı Görünü- mü Seçenekleri: Ça- lışma kitabı web’te yayımlandığında kul- lanıcıların göreceği ögeleri seçebilirsiniz. Ayrıca: Yeni çalışma kitabını oluşturabilir- siniz. Boş ya da şab- lonlardan seçim yapa- bilirsiniz. Şekil 1.17 Dosya Menüsü altındaki Yeni sekmesi Aç: Son çalışma kitapları gösterilir. OneDrive ya da bilgisayar üzerinde belirleyeceği- niz konum üzerinden çalışma kitabını açabilirsiniz. Kaydet: Dosyayı ilk kez kaydetmek istediğinizde OneDrive ya da bilgisayarınızda is- tediğini sürücüye çalışma kitabınızı kaydedebilirsiniz. Kaydet bağlantısına tıkladığınızda karşınıza Farklı Kaydet penceresi açılacaktır. Dosya adını yazdıktan sonra, kayıt yapılacak klasör belirlenir. Sonra Kayıt Türünü belirlemeniz gerekmektedir. Kısaca bir çalışma kitabını ilk kez kayıt etmek istediğiniz de Dosya Menüsünden Kay- det seçeneğine tıklayın. Çalışma kitabınızı adlandırın sonra kayıt konumunu belirledikten sonra KAYDET düğmesine tıklayın. Excel farklı uzantılarda dosyanızı kaydetmenize imkân sunmaktadır. Bunlar: Ex- cel Çalışma kitabı, Makro içeren Excel Çalışma Kitabı, Excel ikili çalışma kitabı, Excel

16 İşlem Tabloları 97-2003 çalışma kitabı, XML Verisi, Tek Dosya Web Sayfası, Web Sayfası, CSV Virgülle Şekil 1.18 Ayrılmış, Metin (MS-DOS), Biçimli Metin (boşlukla ayrılmış), PDF, XPS Belgesi, Open Dosya Menüsü Document Elektronik Tablosu kayıt türlerinden bazılarıdır. altındaki Kaydet Penceresi ve Kayıt Etiket ekleyebilirsiniz. Farklı Kaydet penceresinde Kaydet düğmesinin yanında Araç- Türleri lar bağlantısı yer almaktadır. Burada Ağ Sürücüsüne Bağlan, Web Seçenekleri, Genel Se- çenekler ve Resimleri Sıkıştır bağlantıları yer almaktadır. Farklı Kaydet: Kayıt edilmiş çalışma kitabını başka bir konuma ya da başka dosya uzantılı kaydetmenizi sağlar. Farklı Kaydet penceresi açılacaktır. Şekil 1.19 Dosya Menüsü altındaki Farklı Kaydet Penceresi

1. Ünite - Temel Kavramlar 17 Yazdır: Yazıcı ve yazdırma ayarlarını yapmanızı sağlar. Yazdırma öncesinde Sayfa Ya- pısını değiştirebilirsiniz. Ekrana gelecek Yazdır özellikleri penceresinden Yazıcınızı, kopya sayısını ve hangi sayfaları yazdıracağınızı belirleyebilirsiniz. Pencere altında yer alan Sayfa Yapısı bağlantısına tıklayarak Sayfa Yapısı penceresini açabilirsiniz. Sayfa Yapısı penceresi: Sayfa, Kenar Boşukları, Üstbilgi/Altbilgi ve Çalışma Sayfası menülerinden oluşur. Yatay ve dikey sayfa yönlendirmesi yapabilirsiniz. Ölçeklendirme yapabilirsiniz. Kâğıt boyutunu ve baskı kalitesini değiştirebilirsiniz. Kenar boşluklarını yazdırma öncesi değiştirebilirsiniz. Çalışma sayfasını yazdırdığınız zaman üstbilgi ve alt- bilgi ekleyebilirsiniz. Şekil 1.20 Dosya Menüsü altındaki Yazdır Penceresi Şekil 1.21 Dosya Menüsü altındaki Paylaş sekmesi özellikleri

18 İşlem Tabloları Çalışma kitabını iki türlü paylaşabilirsiniz. Şekil 1.22 1. Başkalarını Davet Et: Belgenizi bir OneDrive konumuna kaydedin. Sonra belgenizi Dosya Menüsü paylaşın. Bu işlemi belge kaydedildikten sonra yapabilirsiniz. Buluta kaydederek altındaki Dışa Aktar buluttan çalışmanız gerekmektedir. sekmesi özellikleri 2. E-Posta ile paylaşım. *Ek Olarak Gönder: Paylaşılan herkes üzerinde çalışabilir. * Bağlantı Gönderimi: Çalışma kitabını paylaşımda bulunabileceğiniz bir yere kayıt ettikten sonra paylaşımda bulunabilirsiniz. Herkes tek bir kopya üzerinde çalışa- caktır. Son değişiklikler tüm paylaşılanlar tarafından görülecektir. E-posta boyutu küçük olacaktır. *PDF olarak paylaşım: İçerik değiştirilmez. Yalnızca pdf dosyası olarak gönderim gerçekleştirilir. *XPS dosyası paylaş: İçerik değiştirilemez. Katı- lımcılar .xps uzantılı bir dosya alacaklardır. *İnternet faksı olarak paylaşımda bu- lunabilirsiniz. Dışarı Aktar: PDF ya da XPS uzantılı dosya oluşturabilirsiniz ya da dosya türünü de- ğiştirerek belgenizi paylaşabilirsiniz. Çalışma Kitabı türünü aynı Farklı Kaydet bağlantı- sında olduğu gibi değiştirerek kaydedebilirsiniz. Excel 97-2003, Open Document Elektro- nik Tablosu, Şablon, Makro Etkin Çalışma kitabı, ikili çalışma kitabı, Metin, CSV uzantılı ya da Biçimli Metin olarak kaydetmeniz mümkündür. Kapat: Çalışma kitabını kapatır. Hesap: Microsoft Office’de oturum açarak bulut sistemi üzerinden belgelerinize İnternet’in olduğu tüm bilgisayarlardan erişebilirsiniz. Bunu için oturum açmanız gerek- mektedir.

1. Ünite - Temel Kavramlar 19 Şekil 1.23 Dosya Menüsü altındaki Hesap Özellikleri Seçenekler: Excel Seçenekleri penceresi üzerinden çalışma kitabınız ve excel üzerinde özelleştirmeler yapabilirsiniz. Çalışma kitabını açtığınızda Hızlı Erişim çubuğunun altında düğme grupları yer al- maktadır. Var olan düğme grupları şeridinin üst kısmında grup isimleri yer alır. Giriş, Ekle, Sayfa Düzeni, Formüller, Veri, Gözden Geçir, Görünüm sekmeleri standart olarak görüntülenmektedir. Sekme Alt Gruplar Tablo 1.1 Giriş Pano, Yazı Tipi, Hizalama, Sayı, Stiller, Hücreler, Düzenleme Sekme ve alt gruplar Ekle Tablolar, Çizimler, Uygulamalar, Grafikler, Raporlar, Mini Grafikler, Filtreler, Bağlantılar, Metin, Simgeler Sayfa Düzeni Temalar, Sayfa Yapısı, Ölçeklendirme, Sayfa Seçenekleri, Yerleştir Formüller İşlev Kitaplığı, Tanımlı Adlar, Formül Denetleme, Hesaplama Veri Dış Veri Al, Bağlantılar, Sırala ve Filtre Uygula, Veri Araçları, Anahat Gözden Geçir Yazım Denetleme, Açıklamalar, Değişiklikler Görünüm Çalışma Kitabı Görünümleri, Göster, Yakınlaştır, Pencere, Makrolar GİRİŞ SEKMESİ Çalışma sayfası üzerinde yapılacak biçimlendirme komutlarını barındıran gruplar yer al- maktadır. Pano Grubu, Yazı Tipleri Grubu, Hizalama Grubu, Sayı Grubu, Stiller Grubu, Hücreler Grubu ve Düzenleme Grubu yer almaktadır.

20 İşlem Tabloları Şekil 1.24 Giriş Sekmesi Görünümü Giriş Sekmesi > Pano Grubu: Pano grubunda yer alan komutlar: Kopyala, Yapıştır, Kes, Biçim Boyacısı ve Pano komutu yer almaktadır. Hücreleri kesmek, kopyalamak ve farklı bir yere taşımak için Pano grubunda yer alan Kes, Kopyala ve Yapıştır komutlarını kulla- nabilirsiniz. Hücreleri ve Hücre İçeriğini Kopyalama: Giriş Sekmesi > Pano Grubu > Kopyala Ko- mutu Önce kopyalamak istediğiniz hücre ya da hücreleri seçiniz. Seçili hücre ya da hücre- leri kopyalamak için Pano grubunda yer alan Kopyala komutuna tıklayınız. Aynı işlemi seçili hücre ya da hücrelerin üzerinde iken fare imlecinin sağ imlecine tıklayarak açılan pencereden Kopyala komutunu seçerek yapabilirsiniz. Seçim kopyalanarak Panoya yer- leştirilecektir. Klavye kısayolları;  CTRL+C tuşlarına da basabilirsiniz. İpucu: Bir hücreyi taşımak ya da kopyalamak istediğinizde o hücreye tanımlanmış for- mül, formül sonucu, hücrenin biçimsel özelliklerini ve açıklamaları da kopyalanır. Seçimi Resim Olarak Kopyalama: Giriş Sekmesi > Pano Grubu > Kopyala Komutu > Resim olarak kopyala Resim olarak kopyalanmak istenilen hücre ya da hücreler seçildikten sonra Giriş Sek- mesi altında Pano grubunda yer alan Kopyala komutunun altında yer alan Resim Olarak Kopyala komutunu seçiniz. Ekrana Resim Kopyala penceresi açılacaktır. Seçilmesi gere- ken iki seçenek vardır. İlk seçim görünüm şeklidir. Görünüm: A) Ekranda Göründüğü Gibi B) Yazıcıdan Alındığı Gibi. Seçim A seçeneği olan Ekranda Göründüğü gibi ise ikinci seçim biçim olacak. Biçim: A) Resim B) Bit Eşlem. İstenen seçim yapıldıktan sonra Ta- mam seçeneğine tıklayınız. Eğer Görünüm seçimi B seçeneği olan Yazıcıdan Alındığı Gibi seçilirse Biçim ile ilgili bir seçim yapılmayacaktır. Seçili Hücre/leri ya da Hücre İçeriğini Kesme: Giriş Sekmesi > Pano Grubu > Kes Ko- mutu Önce taşımak ya da kopyalamak istediğiniz hücre ya da hücreleri seçiniz. Sonra Girişi sekmesi altında Pano grubunda yer alan Kes komut düğmesine tıklayınız. Seçili hücre ya da hücre içeriğini keserek farklı bir yere yapıştırabilirsiniz. Böylece hücreleri taşımış olursunuz. Klavye Kısayolları;  CTRL+X tuşlarına da basabilirsiniz. İpucu: Excel, kesilmiş veya kopyalanmış hücrelerin çevresinde animasyonlu, hareketli bir kenarlık görüntüler. Hareketli kenarlığı iptal etmek için ESC tuşuna basın. Hücrelerin Tamamını Kopyalama: Bu işlemi yapabilmek için fare imleci yardımıyla taşınmak istenen hücre/ler seçilmelidir. Seçili alanın sağ üst köşesine fare imlecini getir- diğinizde şekli değişecek ve ortasında bir imleç olan uçları ok şeklinde bir artı sembolüne dönüşecektir. İmleci basılı tutarak taşımak istediğiniz alana hücre ya da hücreleri sürük- leyebilirsiniz. Bir kopyasını taşımak istiyorsanız klavyenizde CRTL tuşuna basılı tutarak taşıma gerçekleştirilmelidir. Not: Hücreler taşınırken hücre başvuruları ayarlanmaz ve hücreleri ve onları tarif eden hücrelerin içeriği, başvuru hataları olarak görüntülenebilir. Bu durumda, başvuruları el ile ayarlamanız gerekebilir.

1. Ünite - Temel Kavramlar 21 Kopyalanmış hücreyi iki hücre arasına yerleştirme: Kopyalamak ya da keserek taşımak istediğiniz hücre/leri seçiniz. Sonra Kopyala ya da Kes komutlarından birini seçiniz. Kop- yalama yapmak istediğiniz hücreyi seçiniz. Fare imlecinin tuşuna tıklayınız. Açılan menü- den Kopyalanan Hücreleri Ekle seçeneğine tıklayınız. Açılan Ekleyerek Yapıştır menüsünde yön seçimi yapılmalıdır. Hücreleri Sağa Sürükle ya da Hücreleri Sola Sürükler seçenekle- rinden birini seçiniz. Hücre/leri ve Hücre İçeriğini Yapıştırma: Giriş Sekmesi > Pano Grubu > Yapıştır Ko- mutu Kopyalanmış hücre ya da hücre içeriğini çalışma sayfasında istediğiniz yere yapıştıra- bilirsiniz. Seçili hücre ya da hücreleri yapıştırmak için Pano grubunda yer alan Yapıştır ko- mutuna tıklayınız. Aynı işlemi seçili hücre ya da hücrelerin üzerinde iken fare imlecinin sağ imlecine tıklayarak açılan pencereden Yapıştır komutunu seçerek yapabilirsiniz. Hücreleri taşımak için kesip yapıştırdığınızda Excel, yapıştırma alanındaki var olan verileri değiştirir. Klavye kısayolları; CTRL+V tuşlarına da basabilirsiniz. Bir hücre kopyalandığında içindeki formül de kopyalanır. Hücre içeriği nereye yapış- tırılırsa formülde geçerli olacaktır. Örneğin, A8 hücresindeki formül =TOPLAM (A1:A7) ise bu formül göreceli hücre başvurusu içermektedir. Örneğin, D sütunda kopyalandı- ğı D8 hücresinde formülü otomatik ayarlanacaktır. =TOPLAM(D1:D7) olarak görün- tülenecektir. Eğer kopyalanan formülde mutlak hücre başvurusu tanımlanmışsa formül taşımadan sonra değişmeyecektir. Mutlak Hücre Başvurusu oluşturmak için formülde =TOPLAM($A$1:$A$7) olarak değiştirebilirsiniz. Hücre Değerini Yapıştırma: Kopyalanmış hücre ya da hücre içeriğini çalışma sayfasın- da ya da kitabında istediğiniz yere görünen hücre değerini yapıştırabilirsiniz. Seçili hücre ya da hücreleri yapıştırmak için Pano alt grubunda Özel Yapıştır altında yer alan Değerleri Yapıştır komutuna tıklayınız. Giriş Sekmesi > Yazı Tipi Grubu: Çalışma sayfasında yer alan hücre- Şekil 1.25 leri biçimlendirmenizi saplayan komutları barındıran gruptur. Bu grup- Yazı Tipi Komutları Görünümü ta; Yazı Tipi, Yazı Tipi Boyutu, Yazı Tipi Stili, Yazı Tipi Rengi, Hücre Kenarlık, Dolgu Rengi ve Hücre Biçimlenir penceresinin kısa yolu yer almaktadır. Metnin Rengini Değiştirme: Metin rengini değiştirmek istediğiniz hücre ya da hücre aralığını seçiniz. Giriş Sekmesi altında Yazı Tipi gru- bunda yer alan kırmızı alt çizgili A komut düğmesine basınız. Eğer bu işlem öncesi yazı rengi değiştirilmiş ise son seçilen renk Şekil 1.26 görüntülenecek ve işlem sırasında aynı renk uygulanacak- Metin Rengi tır. Farklı bir renk seçmek için Yazı Tipi Rengi düğmesinin yanındaki oka tıklayın. Açılan renk paletinden Tema Renk- Seçenekleri Görünümü leri, Standart Renkler, Tüm Renkler altından kullanılmak istenen renk seçilebilir. Hücre Dolgu Rengini Değiştirme: Hücrelerin dolgu ren- gini değiştirebilirsiniz. Gradyan, doku ya da seçeceğiniz resmi arka planda kullanabilirsiniz. Öncelikle hücre ya da hücre aralığını seçiniz. Sonra Giriş sekmesi altında Yazı Tipi grubunda yer alan Dolgu Rengi düğmesine tıklayın. En son seçilen arka plan rengi uygulanmış olacak. Yazı tipi renginde olduğu gibi dolgu renginde de farklı renkleri seçebilirsiniz. Tema Renkleri, Stan- dart Renkler ya da Tüm Renkler altında uygun rengi seçebilirsiniz.

22 İşlem Tabloları Seçilen hücrelere farklı bir deseni arka plan yapmak mümkündür. Bu işlem için Yazı Şekil 1.27 Hücre Biçimlendir Tipi grubunun sol alt tarafında bulunan küçük oka tıklayınız. Hücre Biçimlendir pence- Penceresi Dolgu resi açılacaktır. Bu pencerede Dolgu alt sekmesine tıklayınız. Ekrana Arka Plan Zemin Seçenekleri Rengi, Desen Rengi, Desen Stili, Dolgu Efektleri ve Daha Fazla Renk seçenekleri gelmek- Görünümü tedir. Dolgu Efektleri seçeneğinde Gradyan renk ve gölgelendirme verebilirsiniz. Desen Stili seçeneğinde ise sunulan farklı çizgi dolgu seçeneklerinden birini seçerek hücrelerin arka planına uygulayabilirsiniz. Hücre Kenarlığı Uygulama: Çalışma sayfasında kılavuz çizgileri sayesinde hücrelerin kenarları görüntülenmektedir. Ancak sayfayı yazdırmak isterseniz hücre kenarları görün- tülenmeyecektir. Bu yüzden seçilen hücrelere önceden tanımlanmış kenar stillerini uy- gulayabilirsiniz. Önce kenarlık uygulamak istediğiniz hücre ya da hücre aralığını seçiniz. Sonra Giriş sekmesi Yazı Tipi grubu altında yer alan kenarlık seçeneğine tıklayınız. Hazır stillerden birini seçebilirsiniz. Bunlardan bazıları; Alt Kenarlık, Üst ya da Alt Kenarlık, Sağ ya da Sol Kenarlık, Tüm Kenarlık, Kalın Kutu Kenarlık ya da Boş Kenarlık gibi seçenekler gelmektedir. Özel bir kenarlık uygulanmak istenirse Kenarlıklar düğmesinin yanındaki oka tıklayarak Tüm Kenarlıklar listelenebilir. Burada listelenen kenarlıklar dışında bir seçim yapmak için Hücreleri Biçimlendir penceresinde yer alan Kenarlıklar sekmesini açınız. Hücreleri Biçimlendir iletişim kutusunun Kenarlık sekmesinde, Çizgi ve Renk öge- lerinin altında, istediğiniz çizgi stilini ve rengi tıklayın. Kenarlığın nereye yerleştirileceğini görmek için İlk Ayarlar altında yer alan Yok, Çerçeve ya da İç seçeneklerinden birini seçe- bilirsiniz. İsterseniz bütün kenarlıkları kaldırabilirsiniz.

1. Ünite - Temel Kavramlar 23 Şekil 1.28 Hücre Biçimlendir Penceresi Kenarlıklar Seçenekleri Görünümü Örneğin A1: D8 aralığındaki hücreleri seçtiniz. Kenar stillerinden sol kenarı seçilirse uygulama seçim yapılmış hücre blokunun sol tarafına uygulanacaktır. Yani A1:A8 hücre- lerinin soluna uygulanır. Çalışma sayfasını yazdırmak isterseniz çıktı alınan sayfa sonla- rında kenarlıklar görüntülenmeyecektir. Öylece sayfanın son satırının altında bir kenarlık yazdırabilirsiniz. Aynı kenarlığı, sonraki sayfanın ilk satırının sol tarafında görüntülemek istiyorsunuz. Bu işlem için Hücre Biçimlendir iletişim penceresini açmanız gerekmekte- dir. Yazı Tipi grubunun sol alt köşesindeki düğmeye tıklayarak ya da grup içinde yer alan Kenarlıklar düğmesinin yanındaki oka tıklayarak açılan listeden Tüm Kenarlıklar seçene- ğine tıklayın. Açılan Hücre Biçimlendir iletişim kutusunun Kenarlıklar sekmesi ekranda görüntülenecektir. Bu sayfada Çizgi çeşitleri, Çizgi rengi, İlk Ayarlar ve Kenarlıklar seçe- nekleri gelmektedir. İlk Ayarlar seçeneği altında yer alan İç düğmesine tıklayınız. Sonra Yatay Kenarlık seçeneğine tıklayarak kaldırın. Giriş Sekmesi > Hizalama Grubu: Bu grup altında metni hücrenin içinde Üst, Orta ya da Alt olarak hizalamanızı sağlayan komut düğmeleri, metni sol, orta ve sağ hizalamanızı sağlayan komut düğmeleri, Girinti azalt, Girinti arttır, Metni kaydır, Birleştir ve Ortala seçenekleri yer almaktadır. Çalışma sayfasında verilerin görünümünü değiştirmek için hizalama grubunda yer alan komut düğmelerinden yararlanabilirsiniz. Metin hizalamala- rını yatay ya da dikey konumda değiştirebilirsiniz. Hücre içindeki verinin dikey konumda hizalanmasında - Üst, Orta, Alt, İki Yana Yasla, Dağıtılmış seçeneklerinden birini seçe- bilirsiniz. Hücrenin yatay konumsa hizalanmasında Sol, Orta, Sağ, İki Yan ve Dağıtılmış seçeneklerinden birini seçerek hizalayabilirsiniz. Bu işlemleri yapmak için Hücre Birleştir penceresinden de yararlanabilirsiniz. Hizalama grubundaki sağ altta görüntülenen düğ- meye tıklayarak Hücre Biçimlendir penceresini ekrana getirebilirsiniz.

24 İşlem Tabloları Şekil 1.29 Hücre Biçimlendir Penceresi Hizalama Seçenekleri Görünümü Giriş sekmesi Hizalama grubu altında yönlendirme düğmesi yer almaktadır. Dar sü- tunlar içinde metinleri sığdırmak için bu komut düğmesi kullanılabilir. Metni yatay ya da dikey olarak yönlendirebilirsiniz. Detaylı yönlendirme için Hücre Biçimlendir penceresi- ni açabilirsiniz. • Metin Kaydırma Özelliği: Excel yazılımında en çok kullanılan hizalama özellikle- rinden birisi metni kaydırmaktır. Metin denetimi altında yer alan bu özellik saye- sinde uzun metinleri aynı hücre içinde görüntülenebilir. • Birleştir ve Ortala Özelliği: Birden fazla hücreyi birleştirebilirsiniz. Seçili hücre- lerin içeriğini yeni ve daha büyük bir hücrede birleştirebilirsiniz. Burada dikkat edilmesi gereken birleştirdiğiniz diğer hücrelerin içeriği silinecektir. Şekil 1.30 Birleştir ve Ortala Komutu Birleştirme işleminde birden çok sütuna yayılan içerikler tek bir hücrede birleştirile- bilir. İstenirse tekrar hücre çözülmesi sağlanabilir. Birleştirmede sol taraftaki hücre içeriği korunmaktadır. Çöz işlemi yapıldığında ise yine tek bir hücre içeriği korunacak bölünen diğer hücreler boş olarak gelecektir. Giriş Sekmesi > Sayı Grubu: Bu grup altında hücre içeriği kategorisi belirlenmektedir. Hücre içeriği için kategoriler: • Genel: Belirli bir sayı biçimi yoktur. Genel biçim ile biçimlendirilmiş sayılar, ço- ğunlukla tam olarak yazılan biçimde görüntülenir. Hücre sayının tamamını gös- terebilecek genişlikte olmadığı zaman ondalık sayıları yuvarlar. Büyük sayılar için bilimsel (üslü) gösterim kullanır.

1. Ünite - Temel Kavramlar 25 • Sayı: Genel sayı görünümü için kullanılır. • Para Birimi: Genel parasal değerler için kullanılır. Örneğin, hücre içinde ondalık ayırıcı kuruşları gösterebilirsiniz. Türklirası simgesini çıkarabilirsiniz. Negatif sa- yıların nasıl görüneceğine karar verebilirsiniz. • Finansal: Para değerleri için kullanılır ancak bir sütundaki para birimi simgelerini ve sayıların ondalık konumlarını hizalar. • Tarih: Tarih değerinin biçimini belirleyebilirsiniz. Sistem tarihini yazdırabilirsiniz. • Saat: Hücre içindeki saat ifadesinin nasıl görüntüleneceğini seçebilirsiniz. • Yüzde Oranı: Tanımlı hücre içeriğini 100 ile çarpar ve sonucu % simgesiyle ekrana getirir. • Kesir: Sayıyı, belirlediğiniz kesir türüne göre kesir olarak görüntüler. • Bilimsel: Örneğin, 2 ondalık basamaklı Bilimsel biçimi, 12345678901 sayısını, 1,23 çarpı 10 üssü 10 anlamına gelen 1,23E+10 olarak görüntüler. Kullanmak istediği- niz ondalık basamak sayısını belirlenebilir. • Metin: Hücre içeriği sayı bile olsa metin olarak vermektedir. • Özel: Posta Kodu, Telefon Numarası gibi seçenekler sunmaktadır. Listeleri ve veri- tabanı değerlerini izlemek için faydalıdır. • İsteğe Uyarlanmış: Sunulan kodlar yardımıyla sayı biçim kodu kullanabilirsiniz. Varolan bir sayı biçimi kodunun kopyası üzerinde değişiklik yapmanıza olanak verir. Sayı biçimi kodları listesine eklenen özel bir sayı biçimi oluşturmak için bu biçimi kullanabilirsiniz. Excel’in bilgisayarınızda yüklü olan dil sürümüne bağlı olarak 200 ve 250 arasında özel sayı biçimi ekleyebilirsiniz. Yukarıda sıralanmış özellikler Hücre Biçimlendir penceresi yardımıyla da kolaylıkla uygulayabilirsiniz. Giriş Sekmesi altında ayrıca Finansal Sayı Biçimi, Yüzde Stili, Virgül Stili, Ondalık Azalt ve Ondalık Arttır kısayol komut düğmeleri yer almaktadır. Giriş Sekmesi > Stiller Grubu: Bu grup altında Koşullu Biçimlendirme, Tablo Olarak Biçimlendir ve Hücre Stilleri seçenekleri yer almaktadır. • Koşullu Biçimlendirme: Seçili hücrelerdeki önemli değerleri vurgulamak amacıyla çubukları, renkleri ve simgeleri kullanarak verilerdeki eğimler ve desenleri ortaya çıkarabilirsiniz. Koşullu biçimlendirme altında Hücre Kurallarını renklerle vur- gula, İlk-Son kuralları,Veri Çubukları, Renk Ölçekleri, Simge Kümeleri sayesinde hücrelerdeki verileri renklendirebilirsiniz. Örneğin, raporunuzda çıkan sonuçlar arasında belli bir değer altındaki tüm içerikleri hızlı sıralayabilmek için renklen- dirme kullanabilirsiniz. Örnek; “B5 hücresindeki veriden daha büyük olan hücre- leri Koyu Kırmızı Metinle ve Açık Kırmızı Dolgu ile biçimlerini değiştirebilirsiniz. Yeni kurallar oluşturabilir ya da var olan kuralları temizleyebilirsiniz. Kuralları Yö- net seçeneği ile istenilen biçimsel değişikler gerçekleştirmek mümkün olacaktır.

26 İşlem Tabloları Şekil 1.31 Stiller Gurubu • Tablo Olarak Biçimlendir: Bu seçenek ile seçilen hücrelere tablo otomatik stillerin- den birini hızlı biçimde uygulayabilirsiniz. Yeni stil belirleyebilirsiniz. • Hücre Stilleri: Ana başlıkları, iyi-kötü gibi veri aralıklarını, Temalı Hücre Stillerini ve Hazır Sayı Biçimi Stillerini otomatik uygulayabilirsiniz. Giriş Sekmesi > Hücreler Grubu: Bu grupta Ekle, Sil ve Biçim komut düğme grupları yer almaktadır. Şekil 1.32 Giriş Sekmesi Hücreler Grubu Görünümü

1. Ünite - Temel Kavramlar 27 • Hücre Ekle: Sayfaya veya tabloya hücre eklemesi yapmanızı sağlar. Ekleme işlemin- de hücrelerin sağa ya da aşağı sürükleyerek yapabilirsiniz. Ya da hücre ekleme işle- minde tüm satır veya sütun kaydırması yapabilirsiniz. Sayfaya satır ekleme, sayfaya sütun ekleme ya da çalışma kitabına sayfa eklemesi yapabilirsiniz. • Hücre Sil: Seçili hücreleri sayfa satırlarını sayfa sütunlarını silebilir ya da çalışma sayfasını çalışma kitabından silebilirsiniz. • Hücre Biçim: Seçili hücrelerde biçimsel değişiklikler yapabilirsiniz. Hücre boyutu- nu değiştirebilirsiniz. Bunun için satır ve sütun yüksekliklerini değiştirebilirsiniz. Sayfa ya da satırları gizlemek isterseniz Hücre Biçim özelliği altında yer alan Gizle ve Göster komutunu kullanabilirsiniz. Seçili satırları ya da sütunları gizleyebilir- siniz. Gizlenmiş satırları göstermek için yine Hücre Biçim altında yer alan Göster komutunu kullanabilirsiniz. Giriş Sekmesi > Düzenleme Grubu: Bu grupta Otomatik Toplam, Doldur, Temizle, Sı- rala ve Filtre Uygula, Bul ve Seç komut düğmeleri yer almaktadır. Şekil 1.33 Giriş Sekmesi Düzenleme Grubu Görünümü • Otomatik Toplam: Hücrelerdeki verilerin toplam değerini bulmak için düzenle- me sekmesi altında yer alan Otomatik Toplam düğmesine tıklayabilirsiniz. Seçilen hücrelerin ortalaması alınabilir, en büyük ve en küçük değere sahip hücreler ko- laylıkla bulunabilir. Eğer farklı işlevlere ihtiyaç duyuluyorsa İşlev Ekle penceresini ekranınıza getirerek Köprü, Mak, SİN gibi farklı işlevleri kullanabilirsiniz. İşlev Ekle penceresini açmak için Otomatik toplam komutunun yanındaki aşağı açılır oka tıklayınız. Ekrana gelen menüden Diğer işlevler seçeneğine tıklayınız. • Doldur: Seçili hücre içeriğini Aşağı, Sağ, Yukarı ya da Sol hücrelere kopyalamanızı sağlar. • Temizle: Hücreleri seçtikten sonra Tümünü Temizle komutu ile tüm içeriği silebi- lirsiniz. İçeriği temizle seçeneğini kullana- rak biçimlendirme ve açıklamaları temizle- Şekil 1.34 meden yalnızca içeriği temizleyebilirsiniz. Sıralama Uyarısı penceresi Seçili hücrelerden açıklamaları ve Köp- rüleri temizlemek için yine Giriş sekmesi Düzenleme Grubu altında yer alan Temizle komutu alt seçeneklerini kullanabilirsiniz. • Sırala ve Filtre Uygula: Seçili hücrelerdeki içeriği daha kolay çözümlemenize imkân tanır. A’dan Z’ye Sıralama, Z’den A’ya Sıra- lama, Özel Sıralama seçenekleri ile verileri daha kolay çözümleyebilirsiniz.

28 İşlem Tabloları Şekil 1.35 Örnek olarak seçili veri kümesi içindeki en büyük değeri ve ilişkili hücreler görmek Filtreleme Seçenekleri istiyorsunuz. Aylık harcama listenizde en çok harcamaları tarih ve açıklamaları ile gör- mek için Tutar sütununu büyükten küçüğe sıralayabilirsiniz. Yalnızca tutar sütunundaki verileri seçiniz. Sonra Sırala ve Filtre Uygula komut grubu altında yer alan A’dan Z’ye sırala- Büyükten Küçüğe Sırala seçeneğine tıklayınız. Sıralama Uyarı penceresi ekrana gelecektir. Seçiminizin yanındaki verileri seçmediğiniz hâlde ilişkili olacağını düşünerek sizi uyaracaktır. Seçimi genişlet diyerek Tutar ile ilişkili olan diğer satırlar da sıralamada yer alacaktır. Sıralamada en yüksek tutarı ne için ve hangi tarihte harcadığınız da ilişkili olarak ekrana gelecektir. • Filtre Uygulama: Bir veya daha fazla veri sütununda değerleri bulmak, değerleri göstermek veya gizlemek için Filtre komutunu kullanabilirsiniz. Seçili sütuna filtre uyguladığınızda sütunun ilk satırında bir filtre açılır menüsü oluşacaktır. Oluşan listeden yaptığınız seçimlere dayalı olarak filtre uygulayabilir, görmek istediğiniz verileri bulmak için arama yapabilirsiniz. Verilere filtre uyguladığınızda, bir veya daha fazla sü- tundaki veriler filtre ölçütlerine uymadığında satırla- rın tamamı gizlenir. Metin filtresi ya da renk filtresi de uygulanabilir. Filtreleme yönteminde sütun içinde benzer veriler gruplanmakta ve sütunun başındaki açılır menüde bunlar listelenmektedir. Örneğin, satış çizelgesinde yalnızca belirleyeceğiniz ildeki satışları listelemek için Satış İlleri satırına filtre uygulayabilir ve filtre listesinden yalnızca görüntülemek istediğiniz ili bırakabilirsiniz. Seçeceğiniz ildeki satışlar ve diğer ilişkili satır ekranda görüntülenecektir. • Bul ve Seç: Çalışma sayfanız ya da Çalışma Kitabınız içinde Bulmak istediğiniz veriyi yazarak arama yapabilirsiniz. İsterseniz verinizi değiştirebilirsiniz. Açıkla- maları bulabilir, Formül uygulanan hücreleri arayabilirsiniz. Arama yapmak istedi- ğinizde ya da aranan veriyi değiştirmek istediğinizde Bul ve Değiştir penceresi ek- rana gelecektir. Arayacağınız kelimeyi yazdıktan sonra nerede arama yapacağınızı seçmeniz gerekir. Çalışma kitabı ya da Çalışma sayfası içinde, Satırla ya da Sütunlar arasında arama yapabilirsiniz. Şekil 1.36 Bul ve Değiştir Seçeneği Çalışma sayfanızda yanlış yazılmış bir metni tüm sayfada düzeltmeyi deneyin. 3

1. Ünite - Temel Kavramlar 29 Ekle Sekmesi Ekle sekmesi altında Tablolar, Çizimler, Grafikler, Mini Grafikler, Filtre, Bağlantılar, Me- tin ve Simgeler grupları yer almaktadır. Şekil 1.37 Ekle Sekmesi Görünümü Ekle Sekmesi > Tablolar Grubu: Bu grupta PivotTable ve Tablolar komut düğmeleri 4 yer almaktadır. Pivottable ile büyük miktarda veriyi hızlı bir şekilde özetlemek müm- kündür. Sayı verilerini ayrıntılı şekilde çözümlemek için PivotTable raporu kullana- bilirsiniz. Sayı verilerinin alt toplamını ve toplamını alma, verileri kategorilere ve alt kategorilere göre özetleme ve özel hesaplama ve formüller oluşturma işlemlerini yaptı- rabilirsiniz. Bir PivotTable raporunda, kaynak verideki her sütun veya alan, birçok bilgi satırını özetleyen bir PivotTable alanı hâline gelmektedir. Bir PivotTable raporu oluştur- mak için kaynak veriler tanımlanmalıdır, çalışma kitabında bir konum ve alanların yer- leşimi belirtilmelidir. Bu konu ilerleyen ünitelerde detaylı olarak anlatılacaktır. PivotC- hart raporunda ilişkili Pivottable raporunun grafiksel bir gösterimidir. Microsoft Excel 2010 uygulamasında, Excel’in önceki sürümlerinde bulunan PivotTable ve PivotChart Sihirbazı’nın yerini artık, Tablolar grubundaki Ekle sekmesinde bulunan PivotTable ve PivotChart komutları almıştır. Hücrelerdeki ilişkili verilerini yönetmek, kısa sürede çözümleme için tablolardan ya- rarlanabilirsiniz. Özellikle stil uyguladığınız tabloların içinde istenilen bilginin bulunması kolay olacaktır. Basit bir tablo oluşturmak için, 1) Tablo eklemek istediğiniz hücre aralığı seçiniz. 2) Ekle sekmesi altından Tablolar Grubundaki Tablo’ya tıklayın. 3) 3. Seçili aralık tablo başlıkları olarak görüntülemek istediğiniz verileri içeriyorsa Tablom üstbilgi satırı içeriyor onay kutusunu seçin. Klavye kısayolu CTRL+L veya CTRL+T Ekle Sekmesi > Çizimler Grubu: Bu grupta en çok kullanacağınız çizim komutlarının kısayolları yer almaktadır. Resim, Küçük Resim, Şekiller, SmartArt ve Ekran Görüntüsü komutları yer almaktadır. Ekrana SmartArt nesnesi eklemek isterseniz Çizimler grubun- daki komutu kullanmanız gerekecektir. Bilgisayarınızın masaüstü resminizin bir bölümünü kaydederek Çalışma kitabınızda kayıtlı çalışma sayfanıza yapıştırınız.

30 İşlem Tabloları Şekil 1.38 Ekran Kırpma Komut Düğmesi Ekle Sekmesi > Grafikler Grubu: Çalışma sayfasındaki verilerde kategoriler arasında karşılaştırmalar yaparak grafikler ekleyebilirsiniz. Sütun Grafik, Çizgi, Pasta, Çubuk, Alan, Dağıtım ve Diğer Grafik oluşturma seçenekleri sunulmaktadır. Şekil 1.39 Ekle Sekmesi Grafikler grubu altında yer alan Grafik Ekle menüsü Ekle Sekmesi > Mini Grafikler Grubu: Bu grupta Çizgi, Sütun, Kazanç/Kayıp olmak üzere 3 farklı grafik türü yer almaktadır. Ekle Sekmesi > Filtre Grubu: Verilere etkileşimli olarak filtre uygulamak için dilimle- yici eklenebilir. Ekle Sekmesi > Bağlantılar Grubu: Bir hücre içeriğini web sayfası, resim, e-posta gibi bağlantılar eklemek için Bağlantılar grubu altındaki Köprü komutunu kullanabilirsiniz. Ekle Sekmesi > Metin Grubu: Bu grupta Metin Kutusu, Üst Bilgi ve Alt Bilgi, WordArt, İmza Satırı ve nesne komutları yer almaktadır. Genellikle çalışma sayfalarında çıktı alına- caksa Üst ya da Alt Bilgiye ihtiyaç duyulmaktadır. Bu bilgi 2. ünitede detaylı olarak anlatıl- maktadır. Çalışma sayfasına katıştırılmış bir nesne de eklemeniz mümkündür. Ekle Sekmesi > Simgeler Grubu: Çalışma sayfasına Denklem ya da Simge eklemeni için bu menüdeki komutları kullanmanız gerekmektedir. Sayfa Düzeni Sekmesi Sayfa düzeni sekmesi altında Temalar, Sayfa Yapısı, Sığdırmak için Ölçeklendirme, Sayfa Seçenekleri ve Yerleştir sekmeleri yer almaktadır. Çalışma sayfasında kullanılacak renk- ler için istediğiniz tema seçimini Temalar grubu altında yer alan Temalar komutuyla yapabilirsiniz.

1. Ünite - Temel Kavramlar 31 Şekil 1.40 Sayfa Düzeni sekmesi görünümü Çalışma Sayfası Kenar Boşluklarını Ayarlamak: Çalışma sayfasının kenar boşluklarını seçmek için Sayfa Düzeni sekmesi altında yer alan Sayfa Yapısı grubunda Kenar Boşluk- ları komutuna tıklayın. Üst, Alt, Sağ ve Sol boşlukları ayarlayabilirsiniz. Sayfa Yapısı pen- ceresini ekrana getirmek için Sayfa yapısı grubunun sol alt köşesinde yer alan düğmeye tıklamanız gerekmektedir. Açılan pencerede Sayfa, Kenar Boşlukları, Üstbilgi/Altbilgi, Çalışma Sayfası bölmeleri yer almaktadır. Çalışma sayfası çıktısı almadan önce bu ayarların kontrol edilmesi ve ge- rekli düzenlemenin yapılması tavsiye edilmektedir. Şekil 1.41 Sayfa Yapısı penceresi Çalışma sayfasında yer alan seçili bir nesneyi öne getirme, arkaya gönderme işlemleri, nesnelerin isteğe göre tek tek seçilmesini yine aynı sekme altında yer alan Yerleştir gru- bundaki komutlar yardımıyla yapabilirsiniz. Formüller Sekmesi Formüller sekmesinde verilerinizi hesaplamak için gerekli formüller yer almaktadır. For- müller yardımıyla veriler üzerinde istenilen işlemler yapılabilir. Formüller sekmesinde yer alan komutların başında İşlev Ekle gelmektedir. İşlevler gruplara göre kullanıcıya sunul- maktadır. Otomatik Toplam, En Son Kullanılan, Finansal, Mantıksal, Metin, Tarih ve Saat, Arama ve Başvuru, Matematik ve Trigonometri, Tüm İşlevler altında formüller gruplana- rak sunulmaktadır. Formüller kitabınızda detaylı olarak anlatılmaktadır. Şekil 1.42 Formüller Sekmesi Formül denetleme grubu altında Etkilenenleri İzle, Etkileyenleri İzle, Okları Kaldır, For- müller Göster, Hata Denetimi, Formülü Değerlendir ve Gözcü Penceresi yer almaktadır.

32 İşlem Tabloları Şekil 1.43 Veri Sekmesi Veri Sekmesi Excel yazılımı çalışma kitabı dışında yer alan verilerden kolaylıkla yararlanmanıza olanak tanır. Veri sekmesi altında yer alan Dış Veri Al komutu ile dış verilere bağlı olarak çalı- şabilirsiniz. Dış verilerde güncelleme olursa çalışma sayfası içinde verileriniz otomatik güncellenecektir. Bu işlem için Veri sekmesinde, Dış Veri Al grubundan Varolan Bağlan- tılar seçeneğini tıklayın. Varolan Bağlantılar iletişim kutusu görüntülenir. Dış Veri alma seçeneği olarak; Access, Web, Metin, Diğer Kaynaklar ve Varolan Bağlantılar görüntülen- mektedir. Verilerle çalışırken ihtiyaç duyulan veri araçları arasında Yinelenen Verileri Kaldır ve Metni Sütunlara Dönüştür komutları gelmektedir. Örneğin, Ad Soyad aynı sütunda yer alan verileri ayrı sütunlara bölmek için Veri sekmesinin Veri Araçları grubunda Metni Sütunlara Dönüştür komutunu kullanabilirsiniz. Yinelenen verileri bulmak için bir veya daha fazla sütun seçmeniz gerekmektedir. Hücreye geçersiz veri girmesini engellemek için Veri Doğrulama komutunu kullanabilirsiniz. Örneğin, geçersiz tarihleri çalışma sayfasın- dan silebilirsiniz. Şekil 1.44 Veri Doğrulama Penceresi Gözden Geçir Sekmesi Gözden Geçir sekmesi altında Yazım Denetleme Grubu, Dil Grubu, Açıklamalar Grubu, Değişiklikler Grubu ve Mürekkep Grubu yer almaktadır. Şekil 1.45 Gözden Geçir Sekmesi Görünümü

1. Ünite - Temel Kavramlar 33 Gözden Geçir Sekmesi > Yazım Denetleme Grubu: Verilerinizdeki kelime hatalarını otomatik düzeltmek için Yazım Denetimi komutunu kullanabilirsiniz. Çalışma sayfasın- daki verileriniz arasında arama yapmak için Araştır komutunu kullanabilirsiniz. Verile- rinde yer alan metinler için eş anlamlı kelime arayışını yapmak için Eş anlamlılar komu- tunu kullanabilirsiniz. Şekil 1.46 Yazım Denetimi Görünümü Gözden Geçir Sekmesi > Dil Grubu: Se- Şekil 1.47 çili metni başka bir dile çevirmek için kul- lanabileceğiniz bir araçtır. Hücreye Eklenmiş Açıklama Gözden Geçir Sekmesi > Açıklamalar Grubu: Bu grubun içinde sık kullanılan komutlardan birisi olan Yeni Açıklama yer almaktadır. Gözden Geçir Sekmesi > Değişiklikler Grubu: Çalışma kitabınızı ve çalışma sayfanızı korumak ve farklı kullanıcı değişikliklerine karşı güvence altına alabilirsiniz. Sayfayı ya da çalışma kitabını parola ile kilitleyebilirsiniz. Çalışma kitabını düzeltmelere karşı kilitleye- rek farklı kullanıcılarla paylaşabilirsiniz. Değişiklikler grubu içinde Sayfayı Koru, Çalışma Kitabını Koru, Çalışma Kitabını Paylaş, Çalışma Kitabını Koru ve Paylaş, Kullanıcıların Aralıkları Düzenlemesine İzin Ver ve Değişiklikleri İzle komutları yer almaktadır. Pay- laşıma açılmış bir çalışma sayfasında yapılan kullanıcı değişiklikleri kolaylıkla izlenebil- mektedir. Gözden Geçir Sekmesi > Mürekkep Grubu: Çalışma sayfasına kalem yardımı ile çizim yapabilmenize imkân tanımaktadır. Özellikle dokunmatik ekranlarda ya da etkileşimli kalem, çizim tabletlerine sahipseniz kolaylıkla farklı kalemler kullanarak çizimler yapa- bilirsiniz. Şekil 1.48 Mürekkep Araçları Görünümü

34 İşlem Tabloları Görünüm Sekmesi Görünüm sekmesi bir çalışma sayfasının şekillendirilmesi için kullanılabilecek komutları içermektedir. Özellikle çalışma kitabının görünümünü ve sayfa düzenini değiştirebilir- siniz. Çalışma Kitabı Görünümleri, Göster, Yakınlaştır, Pencere ve Makrolar gruplarını barındırmaktadır. Şekil 1.49 Görünüm Sekmesi Görünümü Çalışma kitabınızda aynı anda çalışabilmek için çalışma sayfanızı ikinci bir belge ola- rak açabilirsiniz. Açılmış birden fazla pencereyi ekranı yatay ya da dikey konumda kap- layacak biçimde yerleştirebilirsiniz. Aynı çalışma kitabının farklı sayfaları arasında geçiş yapmadan çalışma imkânınız olacaktır. İsterseniz açık olan çalışma kitapları arasında da geçişler sağlanabilmektedir. Yardım Excel yazılımında ve diğer işlem tablolarında yardım menüsü yer almaktadır. Excel kul- lanıcıya birçok özelliği sunmaktadır. Bu özelliklerin kullanımı ya da açıklamalarını öğ- renmek için yardım penceresini kullanabilirsiniz. Excel’de yardım kullanma alışkanlığı edinmeniz tavsiye edilmektedir. Böylece yazılımı daha verimli kullanabilirsiniz. Yapmak istediğiniz işlemin anahtar kelimelerini yazarak bu konuda yazılmış makalelere ve açıkla- malara erişebilirsiniz. Şekil 1.50 Görünüm Sekmesi Görünümü

1. Ünite - Temel Kavramlar 35 Özet İşlem tablolarında sekme ve grup komutlarını tanımlamak 4 Şerit: Grupların altında yer alan sekmelere ait düğme- İşlem tablolarının yapısını tanımlamak 1 İşlem tablolarında temel hesaplama işlemleri dışında leri barındırır. Şerit gerekli olan komutlara hızla ulaş- manızı sağlar. Sekme: Kategoriler hâlinde benzer işle- birçok özelliği kullanıcılarına sunmaktadır. Toplama, vi olan komut düğme gruplarını bir arada barındırır. çıkarma, çarpma ve bölme işlemlerinin yanı sıra fi- Gruplar; Giriş, Ekle, Sayfa Düzeni, Formüller, Veri, nansal ve metin tabanlı işlemleri yapabilmek müm- Gözden Geçir, Görünüm sekmeleri standart olarak kündür. Çalışma sayfalarından alınan veriler diğer görünmektedir. İsterseniz bunları özelleştirilebilirsi- ofis yazılımları ile uyumlu olduğu için kullanılabilir. niz. Her grubun altında sekmeler yer almaktadır. Sek- Tablolarla ve hücrelerle çalışılan bu yazılımda yapı- meler şeritlere ayrılmıştır. Şeritler, içinde birbiri ile lan işlemlerin grafiklerini ve özetlerini alabilirsiniz. benzer işlevleri olan komut düğmeleri gruplanmıştır. Hücrelere sayı, metin ve formüller ekleyebilirsiniz. Her şeridin altında sekme adları yer almaktadır. Hücrelerdeki verilerinizi satır ve sütun olarak grupla- yabilirsiniz. Özet tablolar oluşturabilir, farklı çalışma İşlem tablolarında yeni bir kitap ve sayfa hazırlayarak, sayfası ve kitapları ile ortak işlemler yapabilirsiniz. Verilerinizi anlamlandırabilirsiniz. Temel hesaplama 5 biçimlendirme yapmak işlemlerinin ötesinde bir fonksiyon kullanarak formül Excel başladığında açılan dosyadır. Çalışma sayfası ya oluşturabilir, dilimleyiciler sayesinde verileri filtre- da çalışma sayfalarından oluşmaktadır. Excel’de aynı leyebilirsiniz. Grafikler ile sayfalarınızı özetlemeniz anda birden fazla çalışma kitabı ile çalışmak müm- hatta grafiğe eğim ve ortalama çizgisi ekleyebilirsiniz. kündür. Her açılan yeni kitap otomatik Kitap1 olarak isimlendirilir. İçinde oluşturulan her çalışma sayfası İşlem tablolarında çalışma kitabı ve çalışma sayfası otomatik isimlendirilir. Sayfa 1,2,3.. olarak isimlendi- 2 kullanımını açıklamak rilir. Kullanıcı olarak sayfa ve kitap isimlendirmelerini Çalışma kitabı kendi içindeki çalışma sayfalarından değiştirebilirsiniz. Excel 2003 programında .xls uzan- oluşmaktadır. Çalışma sayfalarında oluşturacağınız tılı, sonraki sürümlerde .xlsx uzantılı olarak çalışma formüller başka sayfalarda ya da başka çalışma kitap- kitapları kayıt edilmektedir. Çalışma kitaplarında yer ları içinde yer alan sayfalarla etkileşimde olabilir. alan sayfalardır. Boş bir çalışma kitabında belirtilen sayıda çalışma sayfası oluşturulur. Çalışma kitabı ve çalışma sayfası üzerinde işlem ger- 6 Hücre yapısını ve özelliklerini tanımlamak 3 çekleştirmek Çalışma sayfası sütun ve satırları oluşturan kılavuz Bir Çalışma Kitabı, içindeki çalışma sayfalarından oluşmaktadır. Çalışma sayfaları ise Satır ve Sütun- çizgileriyle bölünmüştür. Sütun başlıkları harfle, satır lardan oluşur. Her satır ve sütunun kesişim yeri bir hücreyi oluşturur. başlıkları da rakamla ifade edilir. Her satır ve sütunun Çalışma Sayfasında =1.048.576 Satır x 16.384 Sütun kesiştiği noktada bir hücre bulunur. Hücreler, hücre = 17.179.869.184 hücre bulunur. Bir çalışma kitabın- daki çalışma sayfalarınız ne kadar fazla ise hücre sayı- başvurusu adı verilen bir koordinat takımı ile ifade nızda katlanarak artmaktadır. Fakat ne kadar çalışma sayfası olursa olsun aynı anda yalnızca bir hücre aktif edilir. Hücre: Satır ve Sütunların kesiştiği noktadadır. olmaktadır. Çalışma sayfasında 17.179.869.184 hücre bulunur. Satır: Çalışma sayfasında yatay olarak kılavuz çizgi- leri ile bölümlendirilmiş ve rakamlarla numaralandı- rılmış bölgelerdir. Çalışma sayfasında 1.048.576 Satır bulunmaktadır. Sütun: Çalışma sayfasında dikey kılavuz çizgileri ile bölümlendirilmiş alfabetik harflerle isimlendirilmiş bölgedir. Çalışma sayfasında A’dan XFD sütunları arasında 16.384 Sütun bulunmaktadır. Adres: Çalışma sayfasındaki hücrelerin adresleridir. B7 gibi B sütunu 7. Satır ifade edilmektedir.

36 İşlem Tabloları Kendimizi Sınayalım 5. Excel’de satır ve sütunların kesiştiği yere ne ad verilir? a. Adres 1. İşlem tabloları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yan- b. Tablo lıştır? c. Resim d. Kesme a. İşlem tablolarında çalışma sayfalarından alınan veri- e. Hücre ler diğer ofis yazılımları ile uyumlu değildir. 6. Excel’de kayıt edilmiş bir çalışma kitabını başka bir konu- b. İşlem tablolarında finansal işlemler yapılabilir. ma ya da başka dosya uzantılı bir yere kaydetmek için aşağı- c. İşlem tablolarında temel hesaplama işlemleri dışında dakilerden hangisine tıklanmalıdır? birçok özelliği kullanıcılarına sunmaktadır. a. Kaydet d. İşlem tablolarında metin tabanlı işlemler yapılabilir. b. Farklı Kaydet e. İşlem tablolarında hücrelere sayı, metin ve formüller c. Bilgi d. Yazdır eklenebilir. e. Paylaş 2. I. Açılan Yeni seçeneklerinden Boş Çalışma Kitabı bağ- 7. Excel’de son çalışma kitaplarını görmek için aşağıdaki- lantısını seçiniz. lerden hangisine tıklanmalıdır? II. Excel çalışma sayfasının sol üst köşesinde yer alan a. Aç Dosya bağlantısını seçiniz. b. Bilgi c. Kaydet III. Açılan menüde sol tarafta yer alan alt sekmelerden d. Paylaş Yeni bağlantısını seçiniz. e. Yazdır Yukarıda Excel’de yeni bir boş çalışma kitabı oluşturma aşa- 8. Aşağıdakilerden hangisi “Ekle” sekmesinin alt grupların- maları aşağıdakilerden hangisinde doğru sırada verilmiştir? dan biri değildir? a. I, II, III a. İşlev kitaplığı b. I, III, II b. Tablolar c. II, I, III c. Çizimler d. II, III, I d. Grafikler e. III, II, I e. Simgeler 3. One Drive ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? 9. Aşağıdakilerden hangisi “Sayfa Düzeni” sekmesinin alt a. One Drive kullanmaya başlamak oldukça zahmetli ve gruplarından biri değildir? pahalıdır. b. OneDrive, Microsoft hesabıyla birlikte verilen çevri- a. Temalar miçi depolama alanıdır. b. Makrolar c. Yeni dosyalar kaydedildiğinde bunlar  One Drive de- c. Sayfa Yapısı polama alanına kaydedilerek bu dosyalar herhangi d. Ölçeklendirme bir cihazdan erişip başkalarıyla paylaşabilir. e. Sayfa Seçenekleri d. Windows 8.1 ve Windows RT 8.1 sürümünde, İnternet’e bağlı olunmasa bile One Drive içerisindeki tüm dosyalara göz atılabilir. e. Dosyaları çevrimdışı kullanılabilir hale getirmek için One Drive uygulaması veya Dosya Gezgini kul- lanabilir. 4. Excel başladığında açılan dosyaya ne ad verilir? 10. Seçili hücre/leri ya da hücre içeriğini kesmek için aşağı- a. Hücre stilleri daki kısayollardan hangisi kullanılır? b. Koşullu biçimlendirme c. Yazım denetimi a. CTRL+X d. Çalışma kitabı b. CTRL+C e. Tablo c. CTRL+V d. CTRL+T e. CTRL+L

1. Ünite - Temel Kavramlar 37 Kendimizi Sınayalım Yanıt Anahtarı Sıra Sizde Yanıt Anahtarı 1. a Yanıtınız yanlış ise “İşlem Tabloları” konusunu yeni- Sıra Sizde 1 2. d den gözden geçiriniz. Yeni bir çalışma kitabı oluşturarak OneDrive klasörüne kayıt 3. a Yanıtınız yanlış ise “Çalışma Kitabı Oluşturmak” ko- etmek için aşağıdaki adımları uygulamanız gerekmektedir. 4. d nusunu yeniden gözden geçiriniz. Eğer OneDrive hesabınız yoksa oluşturmanız gerekmektedir. 5. e Yanıtınız yanlış ise “Çalışma Kitabı Oluşturmak” ko- 1. Microsoft Office programları içinde yer alan Excel yazılı- 6. b nusunu yeniden gözden geçiriniz. 7. a Yanıtınız yanlış ise “Çalışma Kitabı Oluşturmak” ko- mını başlatınız. 8. a nusunu yeniden gözden geçiriniz. 2. Excel çalışma sayfasının sol üst köşesinde yer alan Dosya 9. b Yanıtınız yanlış ise “Hücre Yapısı” konusunu yeni- den gözden geçiriniz. bağlantısını seçiniz. 10. a Yanıtınız yanlış ise “Excel Menüleri ve Komutları – 3. Açılan menüde sol tarafta yer alan alt sekmelerden Yeni Dosya Menüsü” konusunu yeniden gözden geçiriniz. Yanıtınız yanlış ise “Excel Menüleri ve Komutları – bağlantısını seçiniz. Dosya Menüsü” konusunu yeniden gözden geçiriniz. 4. Açılan Yeni seçeneklerinden Boş Çalışma Kitabı bağlantı- Yanıtınız yanlış ise “Excel Menüleri ve Komutları – Ekle Sekmesi” konusunu yeniden gözden geçiriniz. sını seçiniz. Yanıtınız yanlış ise “Excel Menüleri ve Komutları – Sayfa Düzeni Sekmesi” konusunu yeniden gözden geçiriniz. Yanıtınız yanlış ise “Excel Menüleri ve Komutları – Giriş Sekmesi” konusunu yeniden gözden geçiriniz. Yeni Çalışma Kitabı oluşturma 5. Excel çalışma sayfasının sol üst köşesinde yer alan Dosya bağlantısını seçiniz. 6. Açılan menüden Farklı Kaydet seçeneğine tıklayın. Yer Ekle komutuna tıklayın. 7. OneDrive seçeneğini seçin. OneDrive hesap bilgilerinizi soracaktır. Eğer bir hesabınız yoksa ücretsiz olarak oluş- turabilirsiniz. 8. OneDrive hesabınızı açtıktan sonra OneDrive-Kişisel Klasörünüze çalışma kitabınızı kayıt edebilirsiniz. Böy- lece çalışmanız İnternet’te bulut sistemde kaydedilmiş olacaktır.

38 İşlem Tabloları Sıra Sizde 3 Çalışma sayfasındaki yanlış yazılmış bir metni bulup ve tüm sayfada düzenlemek için Gözden Geçir sekmesi altında yer alan Yazım Denetimi komutunu çalıştırınız. Açılan Bul ve Değiştir penceresinde Aranan satırına değişti- rilecek ifadeyi, Yeni Değer satırını yeni değeri yazınır. Pence- renin altında yer alan Tümünü Değiştir düğmesine tıklayınız. Çalışma sayfasındaki tüm seçili ifadeler yeni ifade ile yer de- ğişecektir. Farklı Kaydet – OneDrive Kişisel Klasörü Görünümü Sıra Sizde 2 Bul ve Değiştir Pencere Görünümü Çalışma kitabınızda yer alan ilk çalışma sayfasına koruma eklemek için, açık olan çalışma kitabı altında yer alan koru- Sıra Sizde 4 ma getireceğiniz çalışma sayfası adının üzerinde fare imle- Bilgisayarınızdaki masaüstü arka plan resminin bir bölümü cinin sağ tuşuna tıklayınız. Açılan menüden Sayfa Koruma kopyalamak için iki yönten vardır. Kısayol Ekle Sekmesi Çi- seçeneğine tıklayınız. zimler Grubunda yer alan Ekran Görüntüsü komut düğme- sini kullanarak masaüstünüzdeki görselin istediğiniz alanını seçerek çalışma sayfanıza hemen yapıştırabilirsiniz. Diğer yol uzun sürer ve daha dikkat istemektedir. Önce klavyenizden PrintScreen komut tuşunu kullanabilir ve tam ekran almış olduğunuz görseli önce çalışma sayfasına Ctrl+V kısayol ko- mutu ile yapıştırabilirsiniz. Sonra istediğiniz boyutta kesmek için Kırp komutunu kullanarak resmin istediğiniz alanını eğ- ride bırakabilirsiniz. Sayfayı Koru Penceresi Görünümü Yararlanılan ve Başvurulabilecek Kaynaklar Wikipedia, http://en.wikipedia.org Microsoft Office Excel 2013, http://products.office.com/trtr/ excel



2İŞLEM TABLOLARI Amaçlarımız Bu üniteyi tamamladıktan sonra;  Çalışma sayfasını özelliklerini değiştirerek özelleştirebilecek,  Çalışma sayfasında satır, sütun ve hücrelerde biçimlendirme yapabilecek,  Çalışma sayfasında hızlı çözümleme araçlarını kullanabilecek,  Çalışma sayfalarını biçimlendirebilecek,  Çalışma sayfası baskı ön izleme ve yazdırma ayarlarını değiştirebileceksiniz. Anahtar Kavramlar • Hızlı Çözümleme • Sayfa Önizleme • İşlem Tabloları • Çalışma Sayfası Yazdırma • Hızlı Erişim • Biçimlendirme • GİRİŞ  • EXCEL SEÇENEKLERİNİ İçindekiler ÖZELLEŞTİRMEK  • HIZLI ERİŞİM ARAÇ ÇUBUĞU  İşlem Tabloları Çalışma Sayfası ve • HÜCRE, SATIR VEYA SÜTUN SEÇİM Görsel Biçimlendirme YÖNTEMLERİ • HIZLI ÇÖZÜMLEME • ÇALIŞMA SAYFASINDA • BİÇİMLENDİRME  • ÇALIŞMA SAYFASINI YAZDIRMA

Çalışma Sayfası ve Görsel Biçimlendirme GİRİŞ İşlem tablolarında çalıştığınız kitabı ya da sayfayı ihtiyaçlarınıza göre özelleştirebilirsiniz. Bu ünitede işlem tablosu yazılımı olan Microsoft Excel yazılımı üzerinden örneklerle ça- lışma kitabı ya da sayfasında yapabileceğiniz özelleştirmeler anlatılacaktır. Öncelikle sık kullanılan komutlara göre Office şeridini özelleştirebilirsiniz. Sekmeleri ve komutları is- tediğiniz şekilde yerleştirebilir, çok sık kullanmadığınız komut düğmelerini gizleyebilir ya da kendi sekmenizi oluşturabilirsiniz. Böylece günlük kullanımınızda iş verimliliğiniz artacaktır. Şerit özelleştirmenin yanı sıra Excel seçeneklerini özelleştirerek çalışma kitabı- nızın ya da çalışma sayfanızın genel seçeneklerini düzenleyebilirsiniz. Çalışma sayfanızı koruma altına alabilirsiniz. Yazım denetim dilini düzenleyebilirsiniz. En çok kullandığınız komutların düğmelerini Hızlı Erişim Araç Çubuğuna sabitleyebilirsiniz. Çalışma sayfa- nızdaki verilerin kolay analiz edilebilmesi için belli görselleştirmeler yapabilirsiniz ve bu sayede alacağınız raporların ya da sayfa çıktılarının daha güzel görünmesini sağlayabilir- siniz. “Hücre Hızlı Çözümleme” araç çubuğu sayesinde seçili hücreler ve verileriniz üze- rinde hızlı görselleştirmeler yapabilirsiniz. Biçim boyacısı ile hücre biçimlerini kolaylıkla başka hücrelere taşıyabilirsiniz. EXCEL SEÇENEKLERİNİ ÖZELLEŞTİRMEK Excel Seçenekleri penceresi üzerinde Genel, Formüller, Yazılım Denetleme, Kaydet, Dil, Geçmiş, Şeridi Özelleştir, Hızlı Erişim Araç Çubuğu, Eklentiler ve Güven Merkezinden oluşan alt menülerden üzerinden çalışma kitabınızın ayarlarını değiştirebilirsiniz. Her başlığın altında detaylı alt seçimler yapılmaktadır. Excel seçenekleri penceresini açmak için; 1. Dosya menüsü bağlantısına tıklayınız. Şekil 2.1 Excel çalışma sayfasında Dosya menüsü bağlantısı

42 İşlem Tabloları 2. Açılan menüden Seçenekler bağlantısına tıklayınız. Şekil 2.2 Dosya menüsü görünümü 3. Excel Seçenekleri penceresi ekrana gelecektir. Şekil 2.3 Excel Seçenekleri Penceresi

2. Ünite - Çalışma Sayfası ve Görsel Biçimlendirme 43 Excel seçenekleri penceresi üzerinden yapabileceğimiz ve çalışırken ihtiyaç duyacağı- mız bazı özellikler: Dosya > Seçenekler > Genel: Excel çalışma sayfasının genel özellikleri yer almaktadır. Kullanıcı arabirim seçenekleri, yeni çalışma kitabı oluşturma seçenekleri, MS Office bel- genizi özelleştirmek ve başlangıç seçeneklerini değiştirebilirsiniz. Microsoft Office kopyanızı kişiselleştirmek için kullanıcı adınızı değiştirebilirsiniz. Çalışma temanızı Beyaz, Açık Gri ve Koyu Gri temalarından birini ayarlayabilirsiniz. Ge- nel seçenekleri arasında yer alan tema seçimini yapabilirsiniz. Farklı biçimlendirme seçenekleri üzerinde gezinirken sayfanızdaki veri görünümü- nün nasıl olacağını canlı ön izleme ile anında görebilirsiniz. Bu özellik, biçimlendirme sürecinde size hız kazandıracaktır. Bu özelliğin aktif edilmesi Excel Seçenekleri üzerinde yer alan Genel alt sekmesi altında yer almaktadır. Excel’in varsayılan olarak açmasını istediğiniz dosya uzantılarını belirleyebilirsiniz. Oluşturacağınız her çalışma sayfasının özelliklerine bir kullanıcı adı eklenmektedir. Bilgisayarınızda oluşturacağınız işlem tabloları için oluşturucu adını belirleyebilirsiniz. Dosya > Seçenekler > Formüller: Formül hesaplama, performans ve hata işlemleri ile ilgili seçenekleri değiştirebilirsiniz. Formüller alt menüsü altında Hesaplama Seçenekleri, Formüllerle Çalışma, Hata Denetimi ve Hata Denetleme Kuralları seçeneklerini değişti- rebilirsiniz. Formüller seçeneğinin altında yer alan hataları bu rengi kullanarak göster seçene- ğini kullanabilirsiniz. Arka plan hata denetimini de yine aynı sekme altından etkinleş- tirebilirsiniz. Dosya > Seçenekler > Yazım Denetleme: Excel’in metninizi düzeltme ve biçimlendirme şeklini değiştirebilirsiniz. Otomatik düzeltme seçeneklerini değiştirebilir ya da MS Office programlarında yazım hatalarını düzenleyebilirsiniz. Şekil 2.4 Excel Seçenleri altında Yazım Denetleme Sekmesinde yer alan “Otomatik Düzeltme Seçenekleri” penceresi

44 İşlem Tabloları Dosya > Seçenekler > Kaydet: Excel çalışma kitabının kaydetme özelliklerini değiştire- bilirsiniz. Çalışma kitaplarını kaydetme özelliklerini değiştirebilirsiniz; örneğin, Otoma- tik Kurtarma bilgilerini10 dakikada bir kayıt etme özelliğini değiştirebilirsiniz. Varsayılan olarak gelen çalışma kitabı kaydetme ve kurtama özelliklerini Excel Seçenekleri altında yer alan Kaydet alt menüsünden değiştirebilirsiniz. Çalışma kitabını paylaşma ve değişiklikleri birleştirerek izleme şu şekildedir. Bir çalışma kitabını paylaştığınızda, aynı anda aynı dosya üzerinde birden fazla kul- lanıcı çalışamaz. Bunun yerine, bu çalışma kitabının bir veya daha fazla kopyasından alı- nan değişiklikleri, ilk paylaştığınız çalışma kitabında yeniden bir araya getirebilirsiniz. Çalışma kitabını paylaşır ve bu paylaşımın parçası olarak da çalışma kitabını kaydeder- siniz. Daha sonra başka bir kullanıcı paylaşılan çalışma kitabını kopyalar ve verilerini bu kopyaya ekler. Bu kullanıcının işi bittiğinde, kopyadaki verileri özgün çalışma kitabıyla birleştirirsiniz. Çalışma kitabını paylaşmanın en iyi yollarından biri, çalışma kitabını bir ağ konumu- na veya bulutta OneDrive, Dropbox, Google Drive, vb. bulut paylaşımları) klasörüne koy- maktır. Böylece, diğer kullanıcıların çalışma kitabına kolaylıkla erişip kopyalamalarına ve kendi değişikliklerini eklemelerine olanak sağlanmış olur. Dosya > Seçenekler > Dil: Office dil tercihlerini ayarlayabilirsiniz. Başka dil seçenekle- ri ekleyebilirsiniz. Dil seçeneklerinde düzenleme dili olarak yüklediğiniz dillerden birini seçebilirsiniz. Çalışma sayfasında görüntüleme ve yardım dilini değiştirmek: Görüntü ve yardım dil- leri değişikliği ile tüm sekme ve menü ögelerinin, komutların dilleri değişecektir. Dosya menüsünden Seçenekler altında yer alan Dil seçeneğine tıklayın. Açılan pencerede Office Dil Tercihlerini ayarlayın görüntülenecektir. Sayfada yer alan Görüntüleme ve Yardım Di- lini Seçin altında istediğiniz dili seçerek Tamam düğmesine basınız. Dil değişimi işlemi tamamlanmış olacaktır. Dosya > Seçenekler > Gelişmiş: Excel’le çalışmak için gelişmiş seçenekleri sunmaktadır. Düzenleme seçenekleri, Kes, Kopyala, Yapıştır seçenekleri, Görüntü Boyutu ve Kalitesi, Yazdır, Grafik Görüntü, Formüller, Web seçenekleri, Veri ve Lotus uyumluluğu olmak üzere birçok detay özelliği seçmeniz için sunulmaktadır. Bazı özellikler; Bu çalışma kitabının seçeneklerini göster: Aşağıdaki seçeneklerden etkilenen bu liste kutusundaki çalışma kitabını seçin. Yatay kaydırma çubuğunu göster: Çalışma sayfasının alt kısmında yatay kaydırma çu- buğunu görüntüler. Dikey kaydırma çubuğunu göster: Çalışma sayfasının sağ tarafında (soldan sağa dil modunu kullandığınızda) ya da sol tarafında (sağdan sola dil modunu kullandığınızda) dikey kaydırma çubuğunu görüntüler. Sayfa sekmelerini göster: Çalışma sayfası sekmelerini görüntüleyerek tek tek çalışma sayfalarının arasında dolaşmanıza ve çalışma sayfalarını seçmenize olanak verir. Çalışma sayfası sekmeleri, çalışma sayfası penceresinin alt kısmında görünür. Otomatik Filtre menüsünde tarihleri gruplandır: Tarihlerin hiyerarşik olarak gruplan- dırılışını, tarih filtresindeki Otomatik Filtre menüsünün altındaki tarih listesinde hiye- rarşik olmayan bir tarih listesiyle değiştirir. Örneğin, hiyerarşik olmayan listeden el ile iki basamaklı yılları seçerek yalnızca iki basamaklı yıllar için filtre uygulayabilirsiniz. Nesneler için göster: Grafik nesnelerini çalışma kitabında görüntülemek veya gizlemek için aşağıdaki seçeneklerden birini seçin. • Tümü: Tüm grafik nesnelerini, düğmeleri, metin kutularını, çizilmiş nesneleri ve resimleri görüntüler. • Hiç (nesneleri gizle): Tüm grafik nesnelerini, düğmeleri, metin kutularını, çizilmiş nesneleri ve resimleri gizler. Gizli nesneler yazdırılmaz.

2. Ünite - Çalışma Sayfası ve Görsel Biçimlendirme 45 Bu çalışma sayfasının seçeneklerini göster:  Aşağıdaki seçeneklerden etkilenen bu lis- te kutusundaki çalışma kitabını seçin. Satır ve sütun başlıklarını göster: Çalışma sayfasının sol tarafında (soldan sağa dil mo- dunu kullandığınızda) veya sağ tarafında (sağdan sola dil modunu kullandığınızda) satır numaralarını ve çalışma sayfasının üst kısmında da sütun harflerini görüntüler. Hücrelerde formüllerin hesaplanmış sonuçları yerine formülleri göster: Hücrelerde for- müllerin ürettiği değerlerin yerine formülleri görüntüler. Sayfa sonlarını göster: Excel tarafından otomatik olarak ayarlanmış sayfa sonlarını gös- terir. Değeri sıfır olan hücrelerde sıfır göster: Sıfır değer içeren hücrelerde 0’ı (sıfır) görün- tüler. Seviyelendirme uygulandıysa seviyelendirme simgelerini göster: Seviyelendirme simge- lerini görüntüler. Seviyelendirme simgeleri, çalışma sayfası seviyelendirme içermedikçe görüntülenmez. Kılavuz çizgilerini göster: Hücre kılavuz çizgilerini görüntüler. Kılavuz çizgilerini yaz- dırmak için Sayfa Düzeni sekmesindeki Sayfa Seçenekleri grubunda Kılavuz Çizgileri’ nin altında bulunan Yazdır onay kutusunun işaretli olduğundan emin olun. • Kılavuz çizgisi rengi: Kılavuz çizgilerinin rengini belirler. Otomatik’i tıklatırsanız, kılavuz çizgisi rengi Windows Denetim Masası’nda tanımlanan metin rengine göre ayarlanır. Ses çıkar özelliği: Dosya açma, kaydetme, yazdırma ve hata iletisi görüntüleme gibi Microsoft Office program olaylarıyla ilişkilendirilmiş kullanılabilir sesleri çalar. Farklı olaylara atanan sesler, Denetim Masası’ndan değiştirilebilir. Çalışma sayfanızın görüntüleme ve yardım dilini Türkçe olarak değiştirin. 1 Web Seçenekleri: Excel verilerinin Web tarayıcısında görüntülendiğinde nasıl görüne- ceğini ve yanıt vereceğini belirleyen seçenekleri ayarlar. Şekil 2.5 Dosya>Seçenekler >Gelişmiş menüsündeki Web Seçenekleri özelliği penceresi Dosya > Seçenekler > Şeridi Özelleştir: Excel şeridini düzenleyebilirsiniz. Çalışma ki- tabında daha rahat çalışabilmek için en çok kullandığınız komut düğmelerinden oluşan yeni bir sekme oluşturabilirsiniz.

46 İşlem Tabloları Şekil 2.6 Dosya > Seçenekler > Şeridi Özelleştir seçenekleri Dosya > Seçenekler > Hızlı Erişim Araç Çubuğu: Hızlı Erişim Araç Çubuğuna Kaydet, Geri Al, Yinele seçenekleri dışında şeritte bulunmayan komutlardan ekleme yapabilirsiniz. Dosya > Seçenekler > Eklentiler: Microsoft Office Eklentilerini görüntüleyebilir ve yö- netebilirsiniz. Dosya > Seçenekler > Güven Merkezi: Belgenizin güvenliği ile ilgili genel özellikler değiştirilebilir. Güven Merkezi Ayarlarını bu seçenek altından değiştirebilirsiniz. Gelişmiş bir işlem tabloları kullanıcı değilseniz bu ayarları değiştirmenize gerek olmayacaktır. Gü- ven merkezi ayarları düğmesine tıkladığınızda Güven Merkezi penceresi açılacaktır. Bu pencerede güvenilen yayıncılar, güvenilen komutlar, güvenilen belgeler, eklentiler, Acti- veX ayarları, makro ayarları, korumalı görünüm, ileti çubuğu, dış içerik, dosya engelleme ayarları ve gizlilik seçenekleri yer almaktadır. Örneğin, Excel’de işlem yaparken internet bağlantınız varsa programın çevrimiçi hiz- metlerinden yararlanabilirsiniz. “Office’in internete bağlanmasına izin ver” seçeneğiniz işaretli değilse çevrimiçi hizmetlerden yararlanamazsınız. Şekil 2.7 Dosya > Seçenekler > Güven Merkezi menüsü altında yer alan Güven Merkezi Ayarları penceresi

2. Ünite - Çalışma Sayfası ve Görsel Biçimlendirme 47 HIZLI ERİŞİM ARAÇ ÇUBUĞU Hızlı Erişim Araç Çubuğunu özelleştirerek ihtiyaç duyduğunuz komutları ekleyebilirsiniz. Varsayılan olarak Kaydet, Geri, İleri komutları çalışma sayfasında görüntülenecektir. Yeni, Aç, Kaydet, E-posta ile Gönder, Hızlı Yazdır, Baskı Ön izleme, Yazım Denetimi, Geri Al, Yinele, Artan ve Azalan Sıralama, Şerit Altında Göster ya da farklı komut atamalarını seçebilirsiniz. Şekil 2.8 Hızlı Erişim Araç Çubuğu menüsü görünümü Hızlı erişim araç çubuğuna yeni komut düğmesi eklemek: • Hızlı erişim araç çubuğunu açmak için sayfanın en üstünde yer alan çalışma kitabı adının sol tarafından yer alan aşağı yön simgesine tıklayınız. • Simgenin üzerine imleç ile geldiğinizde Hızlı Erişim Araç Çubuğu’nu Özelleştir ya- zısı görüntülenecektir. • Ekrana gelen özelleştirme penceresinde sık kullandığınız komutların kısa yollarını ekleyebilirsiniz. Şekil 2.9 Hızlı Erişim Araç Çubuğu’nu özelleştir penceresi

48 İşlem Tabloları Çalışma kitabınızdaki hızlı araç çubuğuna Hızlı Yazdır komut düğmesini ekleyiniz. 2 HÜCRE, SATIR VEYA SÜTUN SEÇİM YÖNTEMLERİ Giriş panosunda yer alan komut düğmelerinden yararlanmak için öncelikle seçilmiş hüc- re ya da hücreler olmalıdır. Seçmek için farklı yollar bulunmaktadır: Tek hücre seçimi, hücre aralığı seçimi, büyük hücre aralığı seçimi, çalışma sayfasındaki tüm hücreler, bitişik olmayan hücreler ya da hücre aralığı seçimi, tüm satır veya sütun seçimi gibi. Hücre seçimi: Seçmek istediğiniz hücreye üzerine fare imlecini getirerek tıklayınız. Örneğin, A7 hücresinin üzerine fare imlecini getirerek tıkladığınızda Ad Kutusunda A7 görüntülenecektir. Hücre aralığı seçimi: Çalışma sayfasında aralıktaki ilk hücreyi tıklayın ve seçim yapıla- cak son hücreye doğru sürükleyin veya seçimi genişletmek amacıyla ok tuşlarına basarken SHIFT tuşunu basılı tutun. Ayrıca, aralığın ilk hücresini seçip sonra da ok tuşlarıyla seçimi genişletmek için F8’e basınız. Seçimi genişletmeyi durdurmak için F8’e yeniden basınız. Çalışma sayfasındaki tüm hücrelerin seçimi: Tümünü Seç düğmesini tıklayınız. Bu düğme çalışma sayfasında satır ve sütunların başladığı sol üst köşededir. 1. Satır üstü ve A Sütunu sol tarafında yer alan kutucuk Tümünü Seç Düğmesidir. Çalışma sayfasının tamamını seçmek: CTRL+A tuşlarına da basabilirsiniz. Çalışma sayfasında veriler varsa, CTRL+A geçerli bölgeyi seçer. CTRL+A tuşlarına ikinci kez ba- sıldığında çalışma sayfasının tamamı seçilir. Büyük bir hücre aralığı seçimi: Aralıktaki ilk hücreyi tıklayın. SHIFT tuşunu basılı tu- tarken aralıktaki son hücreyi tıklatınız. Bitişik olmayan hücreler veya hücre aralıklarının seçimi: İlk hücreyi veya hücre ara- lığını seçin, ardından CTRL tuşunu basılı tutarken diğer hücreleri veya aralıkları seçin. Ayrıca, ilk hücreyi veya hücre aralığını seçtikten sonra bitişik olmayan başka hücre veya aralık eklemek üzere SHIFT+F8 tuşlarına basabilirsiniz. Seçime hücre veya aralık ekleme- yi durdurmak için SHIFT+F8 tuşlarına yeniden basınız. Bitişik olmayan seçimlerde belirli hücrelerin veya hücre aralıklarının seçimini iptal edemezsiniz; tüm seçimi iptal etmeniz gerekir. Tüm satır veya sütunun seçimi: Çalışma sayfasında satır veya sütun başlığına tıkla- tınız. Ayrıca, satır veya sütundaki hücreleri seçmek için ilk hücreyi seçebilir ve sonra CTRL+SHIFT+OK tuşu (satırlar için SAĞ OK veya SOL OK, sütunlar için YUKARI OK veya AŞAĞI OK) tuş bileşimine basabilirsiniz. Satır veya sütunda veriler varsa, CTRL+SHIFT+OK tuşu son kullanılan hücrenin satırını veya sütununu seçilir. CTRL+SHIFT+OK tuşu bileşi- mine ikinci kez basıldığında satır veya sütunun tamamı seçilir. Bitişik satırlar veya sütunların seçimi: Satır veya sütun başlıkları boyunca sürükleyin. Bunun yerine ilk satırı veya sütunu seçebilir ve SHIFT tuşunu basılı tutarken son satırı veya sütunu da seçebilirsiniz. Bitişik olmayan satırlar veya sütunların seçimi: Seçiminizdeki ilk satır veya sütunun satır veya sütun başlığını tıklatın; sonra CTRL tuşunu basılı tutarak seçime eklemek iste- diğiniz diğer satır veya sütunların başlıklarını tıklatın. Etkin seçimden daha fazla veya daha az hücre seçimi: SHIFT tuşunu basılı tutarken yeni seçime eklemek istediğiniz son hücreyi tıklatın. Etkin hücre ile tıklattığınız hücre arasındaki dikdörtgen aralık, yeni seçim haline gelir. Satır veya sütunun ilk veya son hücresi seçimi: Çalışma sayfasında satır veya sütunda bir hücreyi seçin. Sonra CTRL+Ok tuşlarına basınız.

2. Ünite - Çalışma Sayfası ve Görsel Biçimlendirme 49 Çalışma sayfasının ilk veya son hücresi seçimi: Çalışma sayfasının veya Excel listesinin ilk hücresini seçmek için CTRL+HOME tuşlarına basınız. Çalışma sayfasının veya Excel listesinin veri veya biçimlendirme içeren son hücresini seçmek için CTRL+END tuşlarına basınız. Hücre yapısı ve hücre özellikleri: Çalışma sayfasında fare ile işaretlenen hücre seçilmiş hücre olarak Ad kutusunda adresi görüntülenecektir. Seçilmiş hücrede artık işlem yapıla- bilir. Formül çubuğundan istenen işlev tanımlanabilir. Seçilmiş hücre üzerinde farenin sağ tuşuna tıklayarak açılan menüden bazı hücre iş- lemleri yapılabilir. Seçilmiş bir hücrede Kesme, Kopyalama, Yapıştırma, yeni hücre ekle- me, hücre silme, hücre içeriğini silme işlemleri yapılabilir. Hücrelere açıklama ekleyerek köprü bağlantısı verebilirsiniz. Şekil 2.10 Excel’de hücre biçimlendirme menüsü Aynı zamanda hücre içinde görünen veriyi biçimsel olarak özelliklerini değiştirebilir- siniz. Rengini, boyutunu, stilini, dolgu rengini, kenarlık biçimini kolaylıkla değiştirmeniz mümkün olacaktır. Birden Fazla Hücre Seçimi Eğer birden fazla hücre seçilmiş ise B7:G10 ifadesinde sol üst köşedeki hücre adresi B7, en altta yer alan hücre adresi G10 ‘dur. Bu iki hücre arasındaki satır ve sütun kesişmeleri arasındaki tüm hücreleri ifade etmektedir.

50 İşlem Tabloları Şekil 2.11 Seçilen hücreler HIZLI ÇÖZÜMLEME Çalışma sayfasında verilerinizi daha kolay analiz edebilmek ve anlamlandırabilmek için hızlı çözümleme aracını kullanabilirsiniz. Yapılan işlem koşullu biçimlendirme uygula- maktır. Birden fazla hücre seçimi gerçekleşirse seçimin sağ alt köşesinde hızlı çözümleme düğmesi belirir. Excel’deki grafikler, renk kodlaması ve formüller gibi araçlardan yararla- narak verileri hızlı ve kolay analiz etmenize yardımcı olmak için hızlı çözümleme aracını kullanabilirsiniz. Hızlı Çözümleme yapabilmek için ; 1. Öncelikle seçim yapacağınız hücrelerinizi seçiniz. Verilen seçimi gerçekleştikten sonra seçim alanın sol alt köşesinde Hızlı Çözümleme düğmesi görüntülenecektir. Şekil 2.12 Hızlı çözümleme yapılacak hücrelerin seçimi 2. Görüntülenen Hızlı Çözümleme Düğmesin tıklayın ya da Ctrl+Q kısa yol tuşlarına basın. 3. Ekrana Hızlı Biçimlendirme seçenekleri penceresi açılacaktır. Seçenekler üzerinde gezinerek ekranda biçimlendirme seçeneklerinin ön izlemesini görebilirsiniz. Şekil 2.13 Veri Seçimi ve Excel Hızlı Çözümleme Düğmesi

2. Ünite - Çalışma Sayfası ve Görsel Biçimlendirme 51 Önceden yapılmış biçimlendirmeleri temizlemek için Biçimi Temizle komutunu kul- lanabilirsiniz. Hızlı Çözümleme > Biçimlendirme: Yapılan işlem koşullu biçimlendirme kısa yolları- nın kullanıcıya sunulmasıdır. Veri Çubukları, Renk Ölçeği, Simge Kümesi, Büyüktür, İlk %10, Biçimi Temizle komut düğmeleri ekrana gelmektedir. Detaylı olarak kuralları değiştirmek ve yönetmek isterseniz Giriş sekmesinde yer alan Stiller gurubu altındaki Koşullu Biçimlendirme açılır menüsünde yer alan Kuralları Dü- zenle bağlantısına tıklayınız. Açılan pencereden kuralı silebilir, değiştirebilir ya da yeni bir kural oluşturabilirsiniz. Şekil 2.14 Koşullu Biçimlendirme Kuralları Yöneticisi Penceresi Örneğin seçili hücrelerin değerlerini temsil edecek simge kümeleri seçebilirsiniz. Yeşil, Sarı ve Kırmızı renklerden oluşan simgeler yardımı ile veri çözümlenmesini hızlı yapma- nız mümkün olacak. Şekil 2.15 Hızlı Çözümleme- Biçimlendirme kuralları görünümü Hızlı Çözümleme > Grafikler: Seçilmiş verilerinizin grafiğini oluşturmak için Hızlı Çözümlenme altında Grafikler bölümündeki hazır şablonları kullanabilirsiniz. Önerilen grafikler arasında seçim yapabilirsiniz. Önerilen grafiklerden birini seçmiş olsanız bile istediğiniz değişikliği yapabilirsiniz.