تقویم تاریخ صنعت نفت ایران - جلد دوم

‫سال ‪۱۳۵۹‬‬ ‫کر د‌‪.‬‬ ‫عراق برای ‌دسترسی به تأسیسات نفتی به نف ‌تشهر حمله کر ‌د‪▪.‬‬ ‫چهــار ا ‌داره اســتخ ‌دامی و کاریابــی‪ ،‬طــرح ریــزی پرســنلی و پــرورش▪‬ ‫کاد‌ر رئیسـه شـرکت ملـی نفـت ایـران و شـرکت‌های تابعـه منحـل اعـام‬ ‫شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 5‬مر ‌داد‌‬ ‫شـرایط بازنشسـتگی کارمنـ ‌دان اد‌ارات منحل‌شـ ‌ده وزارت نفـت اعـام▪‬ ‫شد‌‪.‬‬ ‫شورای اسلامی کارکنان صنعت نفت اهواز منحل شد‌‪▪.‬‬ ‫‪ 7‬مر ‌دا ‌د‬ ‫یکـی از مسـئولان سـپاه پاسـ ‌داران ایـام اعـام کـر ‌د‪« :‬عـراق از چا‌ههـای‬ ‫نفــت ایــران‪‌ ،‬در نــوار مــرزی ایــام‪ ،‬روزانــه ‪ 1‬میلیــون بشــکه نفــت‬ ‫اســتخراج م ‌یکنــ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 8‬مرد‌اد‌‬ ‫د‌رگیری ش ‌دید‌ د‌ر نوار مرزی ایران و عراق از سر گرفته ش ‌د‪.‬‬ ‫نیروهای ایرانی تأسیسات نفتی عراق را به آتش کشید‌ن ‌د‪▪▪.‬‬ ‫وزیـر نفـت اسـتخراج یـک میلیـون بشـکه نفـت از منابـع ایـران بـه▪‬ ‫د‌سـت عـراق را تکذیـب کـرد‌‪.‬‬ ‫مطبوعـات نوشـتند‌‪« :‬عملیـات اجرائـی پتروشـیمی بنـد‌ر امـام خمینـی▪‬ ‫‪ 12‬مـاه آینـ ‌ده بـه بهر‌هبـر ‌داری می‌رسـد‌‪».‬‬ ‫‪ 13‬مر ‌داد‌‬ ‫تأسیس شرکت نفت فلات قاره‬ ‫سـخنگوی وزارت نفـت گفـت‪« :‬امـور شـرکت‌های نفتـی وابسـته‪‌ ،‬در یـک‬ ‫شـرکت بـا عنـوان شـرکت نفـت فـات قـاره جمهـوری اسـامی ایـران‬ ‫متمرکـز شـد‌ و تحـت نظـر هیئ ‌تم ‌دیـره منتخـب وزارت نفـت فعالیـت‬ ‫می‌کننــد‌‪».‬‬ ‫‪ 19‬مر ‌دا ‌د‬ ‫هاشـمی رفسـنجانی ‌در کنگـره قـد‌س گفـت‪« :‬ایران خواسـتار اسـتفاد‌ه▪‬ ‫سیاسـی از نفـت بـرای آزاد‌ی قد‌س اسـت‪».‬‬ ‫سـخنگوی وزارت نفـت اعـام کـرد‌‪« :‬بهر‌هبـرد‌اری از چا‌ههـای شـماره▪‬ ‫‪ 2‬و ‪‌ 5‬دهلـران روی مخـزن نفتـی مشـترک بـا عـراق و عملیـات حفـاری‬ ‫د‌ر چا‌ههــای ‪ 12‬تــا ‪ 15‬کــه م ‌د ‌تهــا بــه ‌دلیــل نبــو ‌د امنیــت متوقــف‬ ‫شـ ‌ده بـو ‌د‪ ،‬آغـاز شـد‌‪».‬‬ ‫‪699‬‬

‫محسن یحیوی‪ ،‬مد‌یر مناطق‬ ‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫نفتخیز د‌ر اوایل د‌وران جنگ‬ ‫‪ 22‬مر ‌دا ‌د‬ ‫معی ‌نفــر‪ ،‬وزیــر نفــت‪ ،‬گفــت‪« :‬هرجــا ایــران فــروش و صــ ‌دور نفــت را‬ ‫قطـع م ‌یکنـد‌‪ ،‬عـراق بـا افزایـش سـطح تولیـد‌ خـو ‌د جـای خالـی ایـران‬ ‫را پــر م ‌یکنــد‌‪».‬‬ ‫‪ 25‬مر ‌دا ‌د‬ ‫وزارت نفـت طـی اطلاعیـ ‌های اعـام کـرد‌‪« :‬جایگا‌ههـا نبایـد‌ مـوا ‌د نفتـی‬ ‫را بــه کامیو ‌نهــای غیرمجــاز حامــل کالا ب ‌دهنــ ‌د‪ .‬د‌ر صــورت مشــاه ‌ده‬ ‫تخلــف‪ ،‬جایــگاه مصــاد‌ره می‌شــو ‌د‪».‬‬ ‫‪ 28‬مر ‌دا ‌د‬ ‫هیئت‌م ‌دیــره شــرکت گاز بــا ســاخت قطعــه اول خــط لولــه د‌وم و▪‬ ‫اولویــت ســاخت قطعــه اول تــا پتــاوه موافقــت کــر ‌د‪.‬‬ ‫بو ‌دجــه طــرح ســرخس ‪ -‬نــکا تصویــب شــ ‌د‪ .‬ایــن بو ‌دجــه شــامل▪‬ ‫خریــ ‌د اجنــاس‪ ،‬تأسیســات جمــع‌آوری و پالایــش گاز بــود‌‪.‬‬ ‫شــرکت بوتــان بــرای ذخیره‌ســازی گاز تهــران‪ ،‬موظــف بــه ارائــه▪‬ ‫هرچــه ســریع‌تر طــرح ضربتــی خــود‌ شــ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 1‬شهریور‬ ‫وزیـر نفـت ‌در یـک مصاحبـه اختصاصـی بـا روزنامـه کیهـان‪ ،‬میـزان▪‬ ‫ذخایـر نفـت را یـک میلیـارد‌ و ‪ 50‬میلیـون لیتـر نفـت سـفی ‌د و حـ ‌دو ‌د‬ ‫‪ 230‬میلیــون لیتــر د‌ر پالایشــگا‌ههای تهــران اعــام کــرد‌‪.‬‬ ‫معین‌فـر‪ ،‬وزیـر نفـت‪ ،‬گفـت‪« :‬د‌رآمـ ‌د مر ‌دا ‌دمـاه سـال جـاری ایـران▪‬ ‫بابـت فـروش نفـت بـه خـاج از کشـور معـا ‌دل ‪ 808‬میلیـون و ‪ 100‬هـزار‬ ‫‌دلار بــو ‌ده اســت و بــه‌طــور میانگیــن روزانــه معــا ‌دل ‪ 26‬میلیــون د‌لار‬ ‫‌درآمــ ‌د نفتــی د‌اشــته‌ایم‪».‬‬ ‫‪ 3‬شهریور‬ ‫شـرکت سـهامی مخابـرات ایـران‪ ،‬پیمانـکاری طـرح میکروویـو خـط لولـه‬ ‫‌دوم گاز را بـا تأمیـن هزین ‌ههـا بـه شـرکت گاز واگـذار کـرد‌‪.‬‬ ‫‪ 9‬شهریور‬ ‫وزیـر نفـت‪ ،‬شـایعات کمبـو ‌د نفـت و انـرژی ‌در زمسـتان سـال ‪▪1359‬‬ ‫را تکذیـب کـرد‌ و گفـت‪« :‬د‌ر ایـن زمـان‪ 1 ،‬میلیـارد‌ و ‪ 145‬میلیـون لیتـر‬ ‫نفـت سـفید‌‪ 600 ،‬میلیـون لیتـر گازوئیـل‪ 210 ،‬میلیـون لیتـر بنزیـن و‬ ‫بنزیـن سـوپر ‌در انبارهـای کشـور موجـود‌ اسـت‪».‬‬ ‫سـه واحـد‌ از ‪ 13‬واحـ ‌د طـرح پتروشـیمی ایـران ـ ژاپـن د‌ر بنـ ‌در امـام▪‬ ‫خمینـی آغـاز بـه کار کـر ‌د‪.‬‬ ‫‪700‬‬

‫سال ‪۱۳۵۹‬‬ ‫‪ 10‬شهریور‬ ‫شــرکت کالای شــرکت ملــی گاز ایــران‪ ،‬مســئول تهیــه ورق بــرای▪‬ ‫سـاخت ‪ 381‬کیلومتـر لولـه مـور ‌‌د نیـاز طـرح سـرخس ـ نـکا شـ ‌د‪ .‬ایـن‬ ‫ور ‌قهــا ‌در کارخانــه لول ‌هســازی اهــواز بــه لولــه تب ‌دیــل می‌شــ ‌د‪.‬‬ ‫هیئ ‌تم ‌دیــره شــرکت گاز تعویــض نــام خــط لولــه ‪ 40 - 42‬اینــچ▪‬ ‫سراسـری بـه خـط لولـه اول و خـط لولـه ‪ 56 -48‬اینـچ بـه خـط لولـه‬ ‫‌دوم را تصویــب کــرد‌‪.‬‬ ‫‪ 11‬شهریور ‬ ‫معین‌فـر‪ ،‬وزیـر نفـت‪ ،‬گفـت‪‌ « :‬دربـاره مسـائل نفتـی کشـور یـک برنامـه‬ ‫‪5‬سـاله ‌در کمیسـیون نفـت مجلـس شـورای اسـامی د‌ر ‌دسـت بررسـی‬ ‫و تصویـب اسـت‪».‬‬ ‫‪ 16‬شهریور‬ ‫کمیسیون نفت شرایط فروش نفت به شوروی را اعلام کر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 22‬شهریور‬ ‫معین‌فـر‪ ،‬رئیـس کمسـیون نفـت مجلـس شـورای اسـامی‪‌ ،‬در اجـاس‬ ‫اوپــک گفــت‪« :‬بــرای تعییــن قیمــت نفــت‪ ،‬رشــ ‌د اقتصــاد‌ی کشــورمان‬ ‫را ‌در نظــر م ‌یگیریــم‪ .‬افزایــش قیمــت د‌ر ممالــک صنعتــی بــرای مــا‬ ‫تعیی ‌نکننــ ‌ده نیســت‪».‬‬ ‫‪ 1‬مهر‬ ‫د‌ر پـی حملـة عـراق بـه ایـران‪ ،‬قيمـت طـا افزايـش یافـت‪ .‬قيمـت هـر▪‬ ‫شـمش طـا ‌در بـازار تـا ‪ 40‬د‌لار د‌ر هـر اونـس رشـد‌ کـرد‌‪ .‬ایـن موضـوع‬ ‫بـه محافـل نفتـي انگلسـتان نیـز کشـید‌ه شـ ‌د‪« :‬حتـي اگـر جنـگ بـه‬ ‫تأسيســات نفتــي ‌دو كشــور كشــيد‌ه شــو ‌د‪ ،‬نبايــ ‌د ســبب قطــع جريــان‬ ‫نفـت د‌ر ‌دنيـا شـود‌‪».‬‬ ‫سـعي ‌د العتيبـه‪ ،‬وزيـر نفـت امـارات متحـ ‌ده عربـي‪ ،‬گفـت‪« :‬بـا وجـود‌▪‬ ‫جنـگ بيـن ايـران و عـراق كشـورهاي عربـي توليد‌كننـ ‌ده نفـت تضمیـن‬ ‫خواهنـ ‌د كـرد‌ نفـت كشـورهاي غربـي بـ ‌دون هيـچ وقفـه‌اي تأمين شـو ‌د‪».‬‬ ‫‪ 2‬مهر‬ ‫شــركت ملــي نفــت ايــران بــا ‪ 12‬شــركت ژاپنــي قرارد‌اد‌هــاي▪‬ ‫ج ‌داگانــه‌اي بســت کــه بــا افزايــش قيمــت نفــت ايــران و مقاومــت‬ ‫شــرك ‌تهاي ژاپنــي ایــن قرار ‌دا ‌‌دهــا تم ‌دیــ ‌د نشــ ‌د‪ .‬ژاپن ‌يهــا از عــراق‬ ‫خواسـتند‌ صـ ‌دور نفـت خـو ‌د را بـه ژاپـن ‪ 3‬ميليـون تـن افزايـش ‌دهنـ ‌د‪.‬‬ ‫عــراق نیــز صــ ‌دور نفــت خــو ‌د را بــه ژاپــن افزايــش د‌ا ‌د‪.‬‬ ‫نخســت‌وزير طــی نامــه‌ای بــه مجلــس‪ ،‬مهنــد‌س محمــد جــواد‌▪‬ ‫‪701‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫تند‌گويــان را بــرای وزارت نفــت معرفــي كــرد‌‪ .‬پیــش از وزارت‪،‬‬ ‫آخريــن ســمت تند‌گويــان د‌ر صنعــت نفــت‪ ،‬سرپرســتي مناطــق‬ ‫نفت‌خيــز بــود‌‪.‬‬ ‫‪ 3‬مهر‬ ‫‌داد‌سـتاني انقـاب اعـام كـرد‌‪« :‬فروشـن ‌دگان و خريـ ‌داران بنزيـن بـا▪‬ ‫گالـن يـا هـر ظـرف ‌ديگـر تحـت تعقيـب قـرار خواهنـ ‌د گرفـت‪».‬‬ ‫ســتا ‌د امنيــت وزارت كشــور اعــام کــرد‌‪« :‬امــروز و فــرد‌ا (ســوم و▪‬ ‫چهـارم مهرمـاه) بـراي حفـظ ذخایـر سـوختي و بنيـه د‌فـاع نفـت‪ ،‬بنزيـن‬ ‫و گازوئيـل بـراي مصـارف خصوصـي عرضـه نخواهـد‌ شـد‌‪».‬‬ ‫‪ 5‬مهر‬ ‫سـتاد‌ مشـترك ارتـش جمهـوري اسـامي ايـران ‌در اطلاعيـه شـماره ‪60‬‬ ‫خـو ‌د اعـام کـرد‌‪« :‬حـد‌ود‌ ‪ 80‬تـا ‪‌ 85‬درصـ ‌د برخـی از تأسيسـات نفتـي‬ ‫عــراق منهــد‌م و بزرگ‌تريــن منبــع نفــت صا ‌دراتــي عــراق ‌در ‌دهانــه‬ ‫ارونـد‌رو ‌د بمبـاران شـ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 7‬مهر‬ ‫سـخنگوي وزارت نفـت اعـام کـرد‌‪ :‬تمـام پالايشـگاه‌های كشـور بـه▪‬ ‫اسـتثناي پالايشـگاه آبـا ‌دان و بخشـی از پالايشـگاه كرمانشـاه سـالم و بـا‬ ‫ظرفيـت كامـل مشـغول بـه كار اسـ ‌ت‪.‬‬ ‫ســتا‌د مشــترك ارتــش جمهــوري اســامي ايــران ‌در اطلاعيــة شــماره▪‬ ‫‪ 88‬اعــام کــر‌د‪« :‬فانتو ‌مهــاي ايرانــی پالايشــگاه خانقيــن عــراق را منهــ ‌دم‬ ‫كرد‌نــد‌‪».‬‬ ‫‪ 8‬مهر‬ ‫عربستان حمایت خو ‌د را از ص ‌دام اعلام کر ‌د‪▪.‬‬ ‫تن ‌دگويــان‪ ،‬وزيــر نفــت و همراهانــش از بيمارســتان شــركت ملــي▪‬ ‫نفـت ايـران د‌ر آبـاد‌ان‪ ،‬تأسيسـات پتروشـيمي رازي‪ ،‬ایران_ژاپـن و ايـران_‬ ‫نیپـون ‌در بن ‌درامـام و مناطـق مسـكوني كاركنـان ايرانـي و ژاپنـي باز ‌ديـد‌‬ ‫كرد‌نــد‌‪.‬‬ ‫‪ 13‬مهر‬ ‫مقـرر شـ ‌د بـا تصویـب طـرح جیر‌هبنـد‌ی ماهانـه ‪ 30‬لیتـر بنزیـن بـه▪‬ ‫خو ‌دروهــا ‌دا ‌ده شــود‌‪.‬‬ ‫‌در پـي آت ‌شسـوزي پالايشـگاه تبريـز‪ ،‬بن ‌يصـ ‌در بـه تبريـز رفـت و از▪‬ ‫پالايشـگاه تبريـز باز ‌ديـ ‌د كـر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 17‬مهر‬ ‫كميتـه بسـيج اقتصـاد‌ي كشـور اعـام کـر ‌د‪ :‬بـا توجـه بـه نز ‌ديـك‌شـ ‌دن‬ ‫‪702‬‬

‫سال ‪۱۳۵۹‬‬ ‫مناطقــی را کــه رژیــم بعثــی عــراق‬ ‫د‌ر اواخــر مهــر مــاه د‌ر غــرب و‬ ‫فصـل زمسـتان و لـزوم وضـع مقـررات بـرای توزيـع نفـت گاز [گازوئیـل]‬ ‫جنــوب کشــور بمبــاران کــرد‌ه‬ ‫مصرفـي‪ ،‬توزيـع نفـت گاز مصـرف صنعتـي و حم ‌لونقـل صنايـع و وسـايل‬ ‫بــو ‌د‪‌ ،‬در نقشــه بــا علامــت ســتاره‬ ‫و مناطقـی کـه از مسـیر زمینـی بـه‬ ‫حم ‌لونقـل بـه شـرح زيـر اسـت‪:‬‬ ‫ایـران تجـاوز کـر ‌ده بـو ‌د بـا عكـس‬ ‫‪ -1‬كاميـو ‌ند‌اران بـا مراجعـه بـه وزارت بازرگانـي و وزارتخان ‌ههـاي وابسـته‬ ‫و د‌ريافــت حوالــه يــا كارت مخصــوص از همــة جايگا‌ههــاي فــروش د‌ر‬ ‫ســرباز مشــخص شــ ‌ده اســت‪.‬‬ ‫مسـير راه‪ ،‬نفـت گاز مصرفـي خـود‌ را تحويـل خواهنـد‌ گرفـت‪.‬‬ ‫‪ -2‬صنايـع و كارخان ‌ههـا از وزارت صنايـع يـا وزارتخانـه وابسـته حوالـه و‬ ‫كارت لازم را د‌ريافـت کننـد‌‪.‬‬ ‫‪ -3‬پيمانـكاران از وزارتخانـه وابسـته يـا اسـتاند‌اري حوالـه لازم را تحویـل‬ ‫بگیرنـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ -4‬نفــت گاز وســایل نقليــه عمومــي د‌ر جايگا‌ههــای شــهرها توزيــع‬ ‫می‌شــو د‌‪.‬‬ ‫‪ -5‬توزيـع نفـت گاز بـراي منـازل طـي اطلاعيـه ج ‌داگانـه‌اي بـه اطـاع‬ ‫عمـوم خواهـ ‌د رسـيد‌‪.‬‬ ‫‪ -6‬بـه همـة صنايـع توصيـه می‌شـو ‌د بـا توجـه بـه وفـور نفـت كـوره‪،‬‬ ‫سـوخت مصرفـي خـو ‌د را از نفـ ‌تگاز بـه گاز و نفـت كـوره تب ‌ديـل کننـد‌‪.‬‬ ‫‪ 23‬مهر‬ ‫د‌ر حملـه هوايـي جنگند‌‌ههـاي عراقـي بـه پالايشـگاه نفـت تبريـز شـش‬ ‫نفــر شــهيد‌ شــد‌ند‌‪.‬‬ ‫‪ 24‬مهر‬ ‫نیروی مهاجم عراق د‌ر اطراف آباد‌ان ‪ 10‬کیلومتر عقب نشست‪.‬‬ ‫‪ 30‬مهر‬ ‫مطبوعـات نوشـتند‌‪« :‬بانـك صـاد‌رات ايـران كوپـن بنزيـن را تـا نيمـه اول‬ ‫آبا ‌نمــاه توزيــع م ‌یکنــد‌‪».‬‬ ‫‪ 9‬آبان‬ ‫مهنــد‌س محم ‌دجــواد‌ تن ‌دگویــان‪ ،‬وزیــر نفــت کــه بــرای باز ‌دیــ ‌د بــه‬ ‫آبــا ‌دان می‌رفــت بــه اســارت نیروهــای عراقــی د‌رآمــ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 11‬آبان‬ ‫سـهميه نفـ ‌تگاز زمسـتان بـا ارائـة اصـل شناسـنامه‪ ،‬اصل سـن ‌د مالكيـت‪ ،‬كارت‬ ‫اشـتراك پيمانـكار‪ ،‬آخريـن فيـش آب يـا بـرق يـا تلفـن بیـن مـر‌دم توزیع شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 12‬آبان‬ ‫اوپكنـا‪ ،‬خبرگـزاري رسـمي كشـورهاي صا ‌دركننـ ‌ده نفـت‪ ،‬آغـاز بـه کار‬ ‫كـر ‌د‪ .‬ايـن خبرگـزاري بـه نقـل از رنـه اورتـي‪‌ ،‬دبيـركل اوپـك‪ ،‬گـزارش‬ ‫‌داد‌‪« :‬اجـاس سـران اوپـك كـه قـرار بـود‌ ‌در نوامبـر د‌ر ويـن‪ ،‬بـه رهبـري‬ ‫‪703‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫نامــة معاونــت وزارت نفــت ‌در‬ ‫شـيخ زكـي يمانـي تشـكيل شـو ‌د‪ ،‬بـه ‌دليـل جنـگ ايـران و عـراق بـه‬ ‫‪ ۳۰‬د‌ ‌یمــاه بــه نخســت‌وزیر‬ ‫‌تعويـق افتـا ‌د‪».‬‬ ‫‌دربــارة ‌دلایــل افزايــش بهــاي‬ ‫‪ 15‬آبان‬ ‫بنزيــن خو ‌دروهــای شــخصي‬ ‫توزيـع نفـت گاز حرارتـي منـازل اجرائـي شـد‌‪ .‬ماهانـه ‪ 500‬ليتـر گازوئيـل‬ ‫بــه ليتــري ‪ 30‬و ‪ 40‬ريــال‪:‬‬ ‫بـا کوپـن بـه هـر خانـوا ‌ده تحويـل ‌داد‌ه شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ -‬بهــاي حــد‌و ‌د ‪ 90‬د‌رصــد‌‬ ‫‪ 16‬آبان‬ ‫فراور ‌د‌ههــاي نفتــي شــامل نفــت‬ ‫ســفي ‌د‪ ،‬نفــ ‌تگاز‪ ،‬نفــت كــوره‪،‬‬ ‫‌دولـت جمهـوري اسـامي ايـران بـا صـ ‌دور اطلاعیـه‌ای اعـام كـر ‌د‪« :‬بـر‬ ‫افزايــش ‌داد‌ه نشــ ‌د‪ .‬میانگیــن نــرخ‬ ‫اسـاس گـزارش خبرگزار ‌يهـاي بي ‌نالمللـي و روزنامـه الجمهـوره عـراق‪،‬‬ ‫ايـن فراور ‌د‌ههـا ‌در هـر ليتـر حـ ‌دود‌‬ ‫جــان محم ‌دجــواد‌ تن ‌دگويــان‪ ،‬وزيــر نفــت كــه رژيــم بعثــي عــراق ‌در‬ ‫‪ 2‬ريـال بـود‌‪( .‬نفـت سـفيد‌ هـر ليتـر‬ ‫نزد‌يكـي تأسيسـات نفتـي آبـاد‌ان او را ربـود‌ه بـو ‌د‪‌ ،‬در خطـر اسـت‪ .‬ايـران‬ ‫‪2/5‬؛ نفـت‌گاز ‪ 2/4‬و نفـت كـوره ‪1/2‬‬ ‫رژيـم بغـ ‌داد‌ را مسـئول جـان جـواد‌ تن ‌دگويـان و همراهانـش مي‌ ‌دانـ ‌د و‬ ‫ريــال)‪.‬‬ ‫بايـ ‌د وزيـر نفـت ايـران را فـوراً آزا ‌د كنـ ‌د‪».‬‬ ‫‪ -‬قيمــت فــروش چهــار فــراور ‌ده‬ ‫‪ 17‬آبان‬ ‫بنزيــن‪ ،‬نفــت ســفي ‌د‪ ،‬نفــ ‌تگاز و‬ ‫نفــت كــوره بــه نــرخ تعيي ‌نشــد‌ه‬ ‫اســتاند‌اری تهــران اعــام کــر ‌د‪« :‬از ‪ 20‬آبان‌مــاه همــه خو ‌دروهــاي‬ ‫قبـل‪ ،‬از هـر كيصـد‌ ليتـر نفـت خـام‬ ‫غير ‌دولتـي وابسـته بـه افـراد‌ يـا سـازمان‌هاي خصوصـي ‪ ،‬بـراي د‌ريافـت‬ ‫آنچــه بــه د‌ســت می‌آيــد‌‪ ،‬مجموعــاً‬ ‫بنزيـن ماننـد‌ سـاير ‌دارنـ ‌دگان خو ‌دروهـا‪ ،‬بایـ ‌د بـا سـن ‌د مالكيـت رسـمي‬ ‫بــه قيمــت ‪ 300‬ريــال تــا قبــل از‬ ‫بــه بانك‌هــاي صــاد‌رات مراجعــه و كوپــن ‪ 30‬ليتــري بنزيــن خــو ‌د را‬ ‫افزايــش نــرخ بنزيــن د‌ر ‌داخــل بــه‬ ‫د‌ريافـت كننـ ‌د‪».‬‬ ‫فــروش م ‌يرســيد‌ه اســت‪.‬‬ ‫‪ 18‬آبان‬ ‫‪ -‬هزينــه عمليــات اصلــي شــامل‬ ‫اســتخراج‪ ،‬پالايــش و پخــش بــراي‬ ‫ص ‌دور نفت عراق از خلیج‌فارس قطع ش ‌د‪.‬‬ ‫توليــ ‌د چهــار فــراورد‌ه فــوق‪ ،‬بــرای‬ ‫‪ 20‬آبان‬ ‫كيصــد‌ ليتــر نفــت خــام‪ ،‬بــ ‌دون‬ ‫احتســاب بهــاي نفــت خــام حــ ‌دو ‌د‬ ‫‌در پـی تصمیـم سـتا ‌د بسـیج اقتصـاد‌ی قیمـت‪ ،‬بنزیـن معمولـی و سـوپر‬ ‫‪ 450‬ريــال مي‌شــود‌‪( .‬هزينــه‬ ‫‪ 30‬و ‪ 40‬ریـال بـا کوپـن تعییـن شـ ‌د‪.‬‬ ‫مذکــور فقــط ‪‌ 50‬درصــد‌ از قيمــت‬ ‫‪ 21‬آبان‬ ‫د‌ريافتــي د‌ولــت اســت و ايــن بــر‬ ‫اســاس آن اســت كــه نفــت خــام‬ ‫صاحبــان ‪ 240‬د‌ســتگاه تاكســي بن ‌درعبــاس‪ ،‬بــه نشــانه اعتــراض بــه‬ ‫افزايــش قيمــت بنزيــن بــه ليتــري ‪ 30‬ريــال‪ ،‬د‌ر محــل اســتان ‌داري‬ ‫مجانــي ‌در نظــر گرفتــه شــود‌)‬ ‫بــا مصــرف مجانــي نفــت خــام ‌در‬ ‫اجتمــاع كر ‌دنــد‌‪.‬‬ ‫ايــران بــراي ســه فــراورد‌ه نفــت‬ ‫‪ 26‬آبان‬ ‫سـفي ‌د‪ ،‬نفـت كـوره و نفـت‌گاز‪ ،‬بایـ ‌د‬ ‫طــوري قيم ‌تگــذاري كنيــم كــه‬ ‫بــا موافقــت مســئولان‪ ،‬كوپــن ‪ 60‬ليتــري مــازاد‌ ســهميه بــراي كا ‌در▪‬ ‫‌دولــت ضــرر نكنــد‌‪ .‬بايــ ‌د قيمــت‬ ‫بنزيـن ‪ 15‬ريـال افزايـش ‌دا ‌ده شـود‌‬ ‫پزشــكي مقيــم تهــران كــه كارت ســفيد‌ مخصــوص خو ‌دروهــاي كا ‌در‬ ‫پزشــكي را ‌داشــتند‌‪ ،‬توزيــع شــ ‌د‪.‬‬ ‫و بــه ليتــري ‪ 25‬ريــال برســد‌‪.‬‬ ‫بـا تشـکیل یـک کارگـروه بـرای تعییـن اولویـت گازرسـانی موافقـت▪‬ ‫شـد‌‪.‬‬ ‫اعضــای هیئت‌م ‌دیــره ‌دربــاره اولویــت گازرســانی بــر مبنــای بــرو ‌دت‬ ‫‪704‬‬

‫سال ‪۱۳۵۹‬‬ ‫‪ -‬امــا احتســاب نفــت خــام مجانــي‬ ‫پذیرفتــه نيســت‪ ،‬چــون نفــت‬ ‫هــوا‪ ،‬گازرســانی بــه شــهرهای ک ‌مبضاعــت‪ ،‬نز ‌دیکــی بــه خــط لولــه گاز‬ ‫صاد‌راتــي مــا ‌در بنــاد‌ر خليج‌فــارس‬ ‫یـا بـرق یـا مراکـز انـرژی ‌دیگـر‪ ،‬تراکـم جمعیـت‪ ،‬ایجـا ‌د کار بـرای مـرد‌م‬ ‫بــا قيمــت ‪ 15‬ريــال ‌در هــر ليتــر‬ ‫و برخـی از مـوار ‌د اختـاف نظـر د‌اشـتند‌‪.‬‬ ‫فروختــه م ‌يشــود‌‪.‬‬ ‫‪ -‬اگـر بـه جـاي ‪ ،15/5‬قيمـت نفـت‬ ‫چهار شرکت ‌داخلی تولید‌ رگلاتور را آغاز کرد‌ند‌‪▪.‬‬ ‫خــام را بــراي پالايــش و مصــرف‬ ‫هیئ ‌تم ‌دیـره شـرکت گاز ابوفاضلـی را مأمـور بررسـی کیفـی تولیـ ‌دات▪‬ ‫د‌اخلــي فقــط يــك ريــال ‌در نظــر‬ ‫بگيريـم‪ ،‬بـا افزايـش هزينـه بارشـد‌ه‬ ‫ایـن واح ‌دهـا کـرد‌‪.‬‬ ‫و ثابــت نگ ‌ه ‌داشــتن نــرخ فــروش‬ ‫نفـت سـفيد‌ و نفـت كـوره و نفـ ‌تگاز‬ ‫‪ 2‬آذر‬ ‫بــراي مصــارف عمومــي بــه ناچــار‬ ‫خبرگــزاري پــارس اعــام کــرد‌‪‌ 70« :‬درصــد‌ مصرف‌كننــ ‌دگان گازوئيــل‬ ‫قيمـت بنزيـن بـه حـد‌و ‌د ‪ 35‬ريـال‬ ‫كوپـن زر ‌درنـگ مصرفـي خـود‌ را د‌ريافـت كرد‌‌هانـ ‌د و ‪‌ 55‬درصـ ‌د از آنـان‬ ‫‌در هــر ليتــر مي‌رســ ‌د‪.‬‬ ‫گازوئيــل خــود‌ را تحويــل گرفت ‌هانــد‌‪».‬‬ ‫بــا ‌درنظرگرفتــن مراتــب فــوق و‬ ‫نيـاز ‌دولـت بـه تقويـت بنيـه مالـي‪،‬‬ ‫‪ 3‬آذر‬ ‫تأميــن ح ‌داكثــر اعتبــار از منابــع‬ ‫‌داخلــي و نيــز شــرايط حســاس‬ ‫بـه ‌دلیـل اختـاف بهـای گاز بـرای خانه‌هایـی بـا کنتورهـای ‪ 10‬و ‪▪20‬‬ ‫جنـگ‪ ،‬اقـد‌ام ‌دولـت بـراي افزايـش‬ ‫قيمـت بنزيـن مصرفـي شـخصي بـه‬ ‫مترمکعبـی کـه مشـمول گازبهـای ثابـت نمی‌شـ ‌د‪ ،‬پیشـنهاد‌ شـ ‌د گازبهـا‬ ‫‪ 30‬ريــال و بنزيــن ســوپر بــه ‪40‬‬ ‫بـرای تمـام مصر ‌فکننـ ‌دگان بـر اسـاس مسـاحت زیربنـا تعییـن شـو ‌د‪.‬‬ ‫ريــال كامــ ًا موجــه اســت‪.‬‬ ‫ایران و بلوک شرق▪‬ ‫د‌ولـت شـوروی خواسـتار اد‌امـه صـاد‌رات گاز ایـران بـه آن کشـور‬ ‫شـد‌‪ .‬ایـران د‌ر شـرایطی حاضـر بـه اد‌امـه صـاد‌رات گاز بـه شـوروی‬ ‫بــود‌ کــه ایــن د‌ولــت بــا افزایــش قیمــت گاز ســال‌های ‪-1979‬‬ ‫‪ 1980‬موافقــت کنــد‌ و بهــای گاز تحویلــی د‌ر آن ســال‌ها را بــه‬ ‫د‌ولــت ایــران بپــرد‌ازد‌‪.‬‬ ‫سـفارش سـاخت ‪ 20‬هـزار رگلاتـور مـور ‌د نیـاز کشـور بـه سـازند‌گان▪‬ ‫‌داخلـی ‌داد‌ه شـد‌‪.‬‬ ‫بـرای رفـع احتیاجـات ‌داخلـی‪ ،‬سـفارش خریـ ‌د ‪ 12‬هـزار رگلاتـور از▪‬ ‫خـارج صـاد‌ر شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 17‬آذر‬ ‫بــا افزایــش مصر ‌فکننــد‌گان ‌داخلــی‪ ،‬اجــرای طر ‌حهــای جمــع‌آوری گاز‬ ‫‌در د‌سـتور کار قـرار گرفـت‪.‬‬ ‫‪ 18‬آذر‬ ‫اجــاس آ اوپــك‪ ،‬موضــوع را‌ههــاي جلوگيــري از نتایــج وخيــم جنــگ‬ ‫ايــران و عــراق را بــه بحــث گذاشــت‪.‬‬ ‫‪ 19‬آذر‬ ‫وزيـر نفـت عـراق اعـام کـرد‌‪« :‬وزيـر نفـت ايـران تـا پايـان جنـگ آزاد‌▪‬ ‫نخواه ‌د شــ ‌د‪».‬‬ ‫سـتاد‌ مشـترك ارتـش اعـام کـرد‌‪« :‬پالايشـگاه نفـت و گاز كركـوك و▪‬ ‫‪705‬‬

‫مصطفی چمران‪،)1360- 1311( ،‬‬ ‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫مبتکر جنگ‌های غیر منظم ‌در‬ ‫‌دفاع از تأسیسات مناطق نفتخیز‬ ‫تأسيسـات صنعتـي بصـره بمبـاران شـ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 20‬آذر‬ ‫جنوب‬ ‫ســتا ‌د بســيج اقتصــا ‌دي اعــام کــرد‌‪« :‬توزيــع كوپــن و د‌ريافــت آن بــه‬ ‫جهــا ‌د ســازن ‌دگي واگــذار شــ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 21‬آذر‬ ‫سـيد‌ حسـن سـاد‌ات‪ ،‬معـاون وزيـر نفـت‪ ،‬گفـت‪« :‬ايـران بـراي اسـتفا ‌ده‬ ‫سياســي ـ اقتصــاد‌ي از نفــت و محكوم‌كــر ‌دن ‌دســتگيري تند‌گويــان‬ ‫‌در اجــاس اوپــک شــركت خواهــ ‌د كــرد‌‪ .‬بســياري از كشــورهاي عضــو‬ ‫اوپـك‪ ،‬بـه ویـژه ان ‌دونـزي كـه ميزبـان ايـن اجـاس اسـت‪ ،‬بـراي آزاد‌ي‬ ‫تن ‌دگويــان بــه ‌دولــت صــ ‌دام هشــد‌ار ‌داد‌‌هانــ ‌د و گفت ‌هانــ ‌د ايــن عمــل‬ ‫اوپـك را ‌دچـار تفرقـه كـرد‌ه اسـت‪».‬‬ ‫‪ 23‬آذر‬ ‫وزيـر نفـت امـارات متحـ ‌ده عربـی گفـت‪« :‬جنـگ ميـان ايـران و عـراق‬ ‫بخـش عمـ ‌ده بحـث چهارسـاعته وزرای اوپـك ‌در جلسـة خصوصـی پیـش‬ ‫از اجــاس را بــه خــو ‌د اختصــاص د‌اد‌‪ .‬يــك كميتــه شــ ‌شملیتي شــامل‬ ‫ايــران‪ ،‬عــراق‪ ،‬ان ‌دونــزي‪ ،‬ونزئــا‪ ،‬ليبــي و عربســتان ســعود‌ي مســئول‬ ‫رســي ‌دگي بــه ایــن مســئله شــ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 24‬آذر‬ ‫اجلاس اوپك د‌ر فضاي پرتشنجي آغاز شد‌‪.‬‬ ‫‪ 25‬آذر‬ ‫ص ‌دور نفت عراق به هند‌ قطع شد‌‪.‬‬ ‫خبر ‌درگیری نماین ‌دگان ایران و عراق ‌در کنفرانس اوپک تکذیب ش ‌د‪▪▪.‬‬ ‫با صاد‌رات گاز به شوروی‪ ،‬با کمی تغییر موافقت ش ‌د‪▪.‬‬ ‫‪ 9‬د‌ي‬ ‫محم ‌دعلــي رجائــي‪ ،‬نخســت‌وزیر‪ ،‬از بخ ‌شهــاي مختلــف پالايشــگاه▪‬ ‫اصفهــان باز ‌ديــ ‌د كــرد‌‪ .‬پالايشــگاه اصفهــان مد‌تـی پیــش از ایــن‪ ،‬آتــش‬ ‫گرفتـه و ‌در كمتـر از ‪ 20‬روز بـ ‌دون حضـور كارشناسـان خارجـي مرمـت‬ ‫و بازسـازي شـ ‌ده بـو ‌د‪.‬‬ ‫‪‌ 20‬دی‬ ‫د‌ر‌ههـای بیـن کو‌ههـای کنـگان و نـار از حوالـی شـمالی گاریـز تـا جنـوب‬ ‫منطقـه جـم بـرای سـاخت شـهرک کنـگان ـ نـار انتخـاب شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 22‬د‌ی‬ ‫شورای عالی انرژی تشکیل شد‌‪.‬‬ ‫عباســپور‪ ،‬وزیــر نیــرو‪ ،‬گفــت‪« :‬بــرای رســی ‌دن بــه خو ‌دکفایــی انــرژی‪،‬‬ ‫‪706‬‬

‫سال ‪۱۳۵۹‬‬ ‫شـورای عالـی انـرژی‪ ،‬مرکـب از وزارت نیـرو‪ ،‬وزارت نفـت‪ ،‬سـازمان برنامـه‬ ‫‌و بو ‌دجــه‪ ،‬وزارت راه و ترابــری‪ ،‬وزارت کشــاورزی تشــکیل شــ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 25‬د‌ي‬ ‫سـخنگوي وزارت نفـت اعـام کـرد‌‪« :‬از ‪ 11‬د‌ي‌مـاه‪ ،‬قيمـت نفـت سـبك‬ ‫ايـران بـه ‪ 37‬د‌لار و نفـت خـام سـنگين بـه ‪ 36‬د‌لار د‌ر هـر بشـكه افزايش‬ ‫پيـد‌ا كـر ‌د‪».‬‬ ‫‪ 16‬بهمن‬ ‫اعـام شـد کـه تـا آخـر بهمـن مـاه‪ ،‬وزارت نفـت ‌دو كوپـن بنزيـن كيـي‬ ‫بـه مناسـبت پيـروزي انقـاب و ‌ديگـري بـراي رفـع نيـاز شـب عيـ ‌د بـه‬ ‫صاحبــان خو ‌دروهــای ســواري ه ‌ديــه خواهــد ‌داد‌‪.‬‬ ‫‪ 19‬بهمن‬ ‫وزارت نفـت اعـام کـر ‌د‪« :‬از امـروز سـهميه نفـت منـازل تهـران بـه ‌دليـل‬ ‫ارســال نفــت بــه مناطــق جنگــي و سر ‌دســير كاهــش م ‌ييابــ ‌د و بــه‬ ‫جــاي هــر هفتــه‌ ‪ 20‬ليتــر‪ ،‬هــر ‪ 10‬روز‪ 20 ،‬ليتــر توزیــع مي‌شــود‌‪».‬‬ ‫‪ 20‬بهمن‬ ‫مطالعه د‌رباره لوله‌های ‪ pvc‬به ‌دستور شرکت گاز آغاز ش ‌د‪▪.‬‬ ‫بــه روســتاهایی کــه تــا پایــان ســال ‪ 1359‬گازرســانی شــ ‌دند‌‪ ،‬یــک▪‬ ‫انشـعاب بـرای اسـتفا ‌دة عمومـی (عا ‌مالمنفعـه) و رایـگان اختصـاص یافـت‪.‬‬ ‫‪ 24‬بهمن‬ ‫آغاز ساخت پالایشگاه کنگان‬ ‫طـي مراسـمي بـا حضـور مهنـد‌س سـا ‌دات کفیـل و جمعـي از م ‌ديـران‬ ‫وزارت نفــت‪ ،‬ســاخت بزرگ‌تريــن پالايشــگاه گازي جهــان ‌در كنــگان‬ ‫فـارس آغـاز شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 28‬بهمن‬ ‫قـرار ‌داد‌ فـروش نفـت بيـن شـركت ملـي نفـت ايـران و ‪ 13‬شـرکتی ژاپني‬ ‫منعقـ ‌د شـد‌‪ .‬ايـن قـرارد‌اد‌ ‪ 9‬مـاه اعتبـار ‌داشـت و قيمـت نفـت ‪ 37‬د‌لار‬ ‫بـراي هـر بشـكه بـه عـاوه افزايـش ‪ 1/80‬د‌لاري ‌در ازاي هـر بشـكه د‌ر‬ ‫‪ 3‬مـاه اول تعييـن شـد‌‪ .‬شـرايط ايـن قـرار ‌دا ‌د مشـابه قـرار ‌داد‌ي بـو ‌د كـه‬ ‫ايـران بـا شـركت «بریتيـش پتروليـوم» د‌اشـت‪.‬‬ ‫‪ 2‬اسفن ‌د‬ ‫ملاقات محرمانه‬ ‫وزيـران شـش كشـور عضـو اوپـك (ان ‌دونـزي‪ ،‬عربسـتان‪ ،‬الجزايـر‪ ،‬كويـت‪،‬‬ ‫نيجريـه و ونزوئـا) پشـت ‌درهـای بسـته بـا هـم ملاقـات كر ‌دنـ ‌د‪ .‬هـد‌ف‬ ‫‪707‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫پالایشگاه کنگان‬ ‫از ايـن ‌ديـ ‌دار تبـا ‌دل نظـر و ت ‌دويـن راهبـرد‌ طولان ‌يمـ ‌دت‪ ،‬بعـ ‌د از بـروز‬ ‫طبــق برنامه‌ریــزی انجام‌شــد‌ه‪،‬‬ ‫پالايشــگاه کنــگان ‌در زمينــي بــه‬ ‫جنـگ بيـن ايـران و عـراق بـو ‌د‪.‬‬ ‫وســعت ‪ 500‬هــزار مترمربــع‪‌ ،‬در‬ ‫‪ 250‬كيلومتــري بوشــهر ســاخته‬ ‫‪ 21‬اسفند‌‬ ‫م ‌یشــد‌‪ .‬قــرار بــود پالايشــگاه د‌ر ‌دو‬ ‫مرحلــه بــه بهر‌هبــر ‌داري برســ ‌د كــه‬ ‫قیمــت گاز واح ‌دهــای صنعتــی مشــخص شــد‌‪ .‬قیمــت گاز بــرای هــر▪‬ ‫‌در مرحلــه اول روزانــه ‪ 40‬ميليــون‬ ‫مترمكعــب گاز طبيعــي بــه شــبكه‬ ‫مقـد‌ار مصـرف صنایـع ‌در تهـران ‪ 1/2‬ریـال‪‌ ،‬در خوزسـتان ‪ 8‬ریـال و ‌در‬ ‫گازي كشــور ارســال کنــد‌‪ .‬بــراي‬ ‫تأميـن گاز ايـن پالايشـگاه ‪ 45‬چـاه‬ ‫منطقـه عمومـی ‪ 1/1‬ریـال بـرای هـر مترمکعـب ‌در نظـر گرفتـه شـد‌‪.‬‬ ‫گازي بـا هزينـه‌اي روزانـه ‪ 25‬ميليون‬ ‫و ‪ 200‬تومـان حفـر شـ ‌د‪ .‬مهن ‌دسـان‬ ‫کفیـل وزارت نفـت‪ ،‬اولیـن کلنـگ حفـاری لول ‌هکشـی گاز بـه روسـتای▪‬ ‫و كارگــران و تكنيســي ‌نهاي ايرانــي‬ ‫وجی ‌هآبـاد‌ د‌ر مجـاورت ایسـتگاه شـماره ‪ 7‬را بـه زمیـن زد‌‪.‬‬ ‫عمليــات ســاخت ايــن پالايشــگاه‬ ‫را بــر عهــد‌ه گرفتنــ ‌د‪ .‬پی ‌شبینــی‬ ‫شـد‌ه بـو ‌د کـه مرحلـه اول (فـاز نـار)‬ ‫پالايشـگاه د‌ر سـال ‪ 1362‬و مرحلـه‬ ‫د‌وم (فــاز كنــگان) ‌در ســال ‪1365‬‬ ‫بــه بهر‌هبــرد‌اري برســ ‌د‪.‬‬ ‫‌در مــ ‌دت جنــگ سوخت‌رســانی بــه‬ ‫ســختی انجــام م ‌یشــ ‌د و لولــه گاز‬ ‫هنـوز بـه بیـش از ‪‌ 80‬درصـ ‌د منـازل‬ ‫مـر ‌دم نرسـی ‌ده بـود‌‪.‬‬ ‫‪708‬‬

‫محمد‌جواد‌ تن ‌دگويان‬ ‫د‌ر محلــه خان ‌یآبــاد‌ تهــران متولــد‌ شــ ‌د‪ .‬پــد‌رش‪ ،‬حــاج‬ ‫جعفـر‪‌ ،‬در ميـد‌ان بهارسـتان تهـران مغـازه کفاشـی ‌داشـت‪.‬‬ ‫نصايـح ‌دينـی و خاطـرات پـ ‌درش از نهضـت ملـی‌شـد‌ن نفـت‬ ‫و حضــور د‌ر جلســات قرآنــی مســج ‌د بينايــی و هيئ ‌تهــای‬ ‫بنی‌فاطمــه و فاطميــون خان ‌یآبــاد‌‪ ،‬او را بــه یــک فــر ‌د‬ ‫مذهبــی و مخالــف رژيــم تبد‌یــل کــر ‌د‪ .‬تن ‌دگویــان د‌ر ســال‬ ‫‪ 1351‬بـرای تحصیـل ‌در رشـتة مهند‌سـي نفـت ‌در ‌دانشـکد‌ه‬ ‫نفــت آبــا ‌دان پذیرفتــه شــ ‌د‪ .‬وجــه مکتبــی او د‌ر فضــای‬ ‫پرکشــمکش اي ‌دئولوژيــک مذهب ‌یهــا و مارکسيســت‌ها د‌ر‬ ‫‌دهـه ‪ 1350‬آبـا ‌دان شـکل گرفـت‪ .‬او بـا شـرکت ‌در جلسـات‬ ‫انجمـن اسـامی و ‌دعـوت از سـخنرانان محبـوب ‌دانشـجويان‬ ‫آن زمــان‪ ،‬همچــون شــريعتی‪ ،‬مطهــری‪ ،‬علامــه جعفــری‪،‬‬ ‫بــازرگان و حجــازی بــه جمــع ص ‌دهــا مبــارز سياســی‬ ‫کارکشـته ايــن شـهر پیوسـت‪.‬‬ ‫تب ‌ديـل نـوار سـخنران ‌یها بـه کتـاب و جـزوه و پخـش آنهـا از‬ ‫سـوی سـازمان کوچکـی متشـکل از همکلاسـ ‌يها و مبـارزان‬ ‫ج ‌ديــد‌‪ ،‬موجــب ‌دســتگیری او از ســوی کميتــه مشــترک‬ ‫ســاواک ‌در آبــان ‪ 1351‬شــد کــه پــس از تحمــل زنــ ‌دان و‬ ‫شــکنجه ‌درســال ‪ 1353‬آزاد‌ شــ ‌د‪ .‬او بــرای د‌ر امــا ‌ن بــو ‌دن‬ ‫از مزاحمــت ســاواک بــه رشــت رفــت و از ‪ 1354‬تــا ‪1356‬‬ ‫‌در پســت م ‌ديــ ‌ر توليــد‌ شــرکت پارس‌توشــيبا (پار ‌سخــزر‬ ‫فعلـی) مشـغول بـه کار شـ ‌د‪ .‬بـا پیـروزی انقـاب اسـامی‪،‬‬ ‫بــه سرپرســتی مناطــق نف ‌تخيــز برگزیــده شــ ‌د و کمــی‬ ‫بعـد‌ محم ‌دعلـی رجايـی‪ ،‬نخسـ ‌توزير‪ ،‬او را بـه وزارت نفـت‬ ‫منصــوب کــرد‌‪ 38 .‬روز بعــد‌‪ ،‬د‌ر نهــم آبان‌مــاه ‪ 1359‬د‌ر‬ ‫جـاد‌ه ماهشـهر ـ آبـاد‌ان بـه اسـارت نيروهـای عراقـی ‌درآمـد‌‬ ‫و در اسـارت بـه شـهاد‌ت رسـی ‌د‪.‬‬

‫پیک نفت‪ ،‬شماره ‪ ۶‬اسفند‌ ماه ‪۱۳۶۰‬‬

‫‪ 1360‬شمسی ‪ 1982 /‬میلاد‌ی‬ ‫د‌رآمد‌ نفت ‪ 12‬هزار و ‪ 450‬میلیون ‌دلار‪ 34/6 ،‬د‌رصد‌ از بود‌جه‬ ‫‌درآمـ ‌د ارزي نفـت بـر اثـر اعمـال تحريـم نفتـي ايـران كاهـش یافـت▪‬ ‫و بـه ‪ 12/4‬ميليـارد‌ د‌لار نـزول کـر ‌د‪.‬‬ ‫قيمت نفت ‌در هر بشکه به ‪ 37‬د‌لار رسید‌‪.‬‬ ‫‌درآمـد‌ حاصـل از فـروش نفـت و گاز ‪‌ 59/6‬درصـد‌ از کل ‌درآم ‌دهـای▪▪‬ ‫د‌ولــت بو ‌د‪.‬‬ ‫مركـز انتقـال نفـت مـارون ‪ ،3‬شـهيد‌ ملـك‪ ،‬بمبـاران شـ ‌د کـه د‌ر▪‬ ‫ک ‌متریــن زمــان بازســازي و راه‌انــد‌ازي شــد‌‪.‬‬ ‫خط لوله فراورد‌ه نوشهر ـ چالوس احد‌اث ش ‌د‪▪.‬‬ ‫خـط لولـه نفـت خـام و فـراور ‌ده تنـگ فنـي ـ افرينـه ـ كرمانشـاه▪‬ ‫احـد‌اث شـد‌‪ .‬ایـن خـط شـامل مركـز انتقـال نفـت توربينـي افرينـه و‬ ‫تأسيسـات انتهائـي كرمانشـاه بـود‌‪.‬‬ ‫‪ 9‬فرورد‌ین‬ ‫سـوبروتو‪ ،‬وزیـر نفـت و معـاد‌ن ان ‌دونـزی و رئیـس کنفرانـس اوپـک‪ ،‬وار ‌د‬ ‫ایـران شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 10‬فرورد‌ین‬ ‫ســوبروتو‪ ،‬وزیــر نفــت و معــاد‌ن ان ‌دونــزی و رئیــس کنفرانــس اوپــک‪،‬‬ ‫همـراه ‌دو نفـر از معاونـان خـود‌ از شـبکه گازرسـانی روسـتای زازران‪‌ ،‬در‬ ‫‪ 30‬کیلومتــری اصفهــان‪ ،‬باز ‌دیــ ‌د کــرد‌‪.‬‬ ‫‪ 11‬فرورد‌ین‬ ‫وزیــر نفــت ان ‌دونــزی پیــش از تــرک ایــران بــه خبرنــگاران گفــت‪:‬‬ ‫«مذاکراتــی ‌دربــاره توســعه همکار ‌یهــای نزد‌یــک ‌در زمینــه صنایــع‬ ‫نفــت و پتروشــیمی بــا مهنــد‌س ســا ‌دات انجــام شــد‌ه اســت‪».‬‬ ‫‪711‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫گاز جایگزین نفت می شود‬ ‫‪ 21‬فرورد‌ین‬ ‫سال ‪ 120 1361‬هزار انشعاب‬ ‫بــوت زیــت‪ ،‬وزیــر معــا ‌دن و انــرژی گابــن‪ ،‬د‌ر رأس یــک هیئــت نفتــی‬ ‫سال ‪ 150 1362‬هزار انشعاب‬ ‫سال ‪ 200 1363‬هزار انشعاب‬ ‫بــرای مذاکــره بــا مســئولان وزارت نفــت ایــران‪ ،‬بــه تهــران آمــد‌‪.‬‬ ‫سال ‪ 250 1364‬هزار انشعاب‬ ‫سال ‪ 300 1365‬هزار انشعاب‬ ‫‪ 22‬فرورد‌ین‬ ‫بـوت زیـت‪ ،‬وزیـر معـا ‌دن و انـرژی گابـن‪‌ ،‬در یـک مصاحبـة مطبوعاتـی‬ ‫گفـت‪« :‬وزرای کشـورهای افریقایـی عضـو اوپـک‪ ،‬یعنـی الجزایـر‪ ،‬لیبـی‪،‬‬ ‫نیجریـه و گابـن‪‌ ،‬در د‌یـد‌اری د‌ر مـاه نوامبـر گذشـته‪ ،‬تصمیـم گرفتنـد‌ از‬ ‫هــر مقامــی کــه م ‌یتوانــ ‌د د‌ر آزاد‌ی تن ‌دگویــان مؤثــر باشــ ‌د‪‌ ،‬درخواســت‬ ‫کمـک کننـ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 24‬فرورد‌ین‬ ‫هیئت‌م ‌دیـره شـرکت گاز برنامـه شـرکت گاز را تـا پایـان سـال ‪▪1365‬‬ ‫تصویـب کـر ‌د‪.‬‬ ‫مقـرر شـ ‌د‪ ،‬طبـق برنامـه‪ ،‬سـاخت خـط لولـه رشـت ‪ -‬نـکا د‌ر اواسـط▪‬ ‫ســال ‪ 62‬و ســاخت خــط لولــه ســرخون ‪ -‬شــیراز د‌ر اواخــر ســال ‪63‬‬ ‫پایـان یابـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 25‬فرورد‌ین‬ ‫ســازمان پخــش وزارت نفــت اعــام کــرد‌‪« :‬ســهمیه نفــت همــة‬ ‫مصر ‌فکننــ ‌دگان خانگــی د‌ر تهــران‪ ،‬بــرای هــر خانــواد‌ه از ‪ 20‬لیتــر د‌ر‬ ‫هفتــه بــه ‪ 30‬لیتــر د‌ر مــاه کاهــش یافتــه اســت‪».‬‬ ‫‪ 27‬فرورد‌ین‬ ‫خبرگـزاری فرانسـه اعـام کـر ‌د‪« :‬تولیـ ‌د نفـت کشـورهای صاد‌‌رکننـد‌ه▪‬ ‫نفـت اوپـک ‌در حـال کاهـش اسـت‪».‬‬ ‫‌دولــت عربســتان ســعود‌ی اعــام کــرد‌‪« :‬تــا زمان ‌یکــه کشــورهای▪‬ ‫اوپـک ‌دربـاره قیمـت یکسـان بـرای نفـت بـه توافـق نرسـن ‌د‪ ،‬بهـای نفـت‬ ‫خــود‌ را افزایــش و تولیــ ‌د نفــت خــو ‌د را کاهــش نخواهنــد‌ ‌داد‌‪».‬‬ ‫‪ 13‬ارد‌یبهشت‬ ‫رئیـس منطقـه گاز خوزسـتان اعـام کـر ‌د‪« :‬د‌ر یـک سـال‪ ۲۲۰ ،‬هـزار▪‬ ‫انشـعاب گاز د‌ر تمـام کشـور ‌دا ‌ده خواهـد‌ شـ ‌د و بـه زود‌ی گاز جانشـین‬ ‫نفــت می‌شــود‌‪‌ .‬دولــت و مقامــات وزارت نفــت ایــن طــرح را تصویــب‬ ‫کر ‌دنـد‌‪ .‬هزینـة اجـرای آن ‪ 12‬میلیـار ‌د د‌لار اسـت کـه د‌ر ‪ 16‬سـال آینـد‌ه‬ ‫بـه‌تد‌ریـج پرداخـت خواهـد‌ شـد‌‪».‬‬ ‫نها ‌دهــای انقلابــی و انجم ‌نهــای اســامی کارکنــان صنعــت نفــت و▪‬ ‫‌دانشـک ‌ده نفـت آبـا ‌دان د‌ر تلگرامـی بـه نخسـ ‌توزیر‪ ،‬خواهـان رسـی ‌دگی‬ ‫بــه وضــع اخــراج و حبــس موســی ســوری‪ ،‬عضــو انجمــن اســامی‬ ‫‪712‬‬

‫سال ‪۱۳۶۰‬‬ ‫سی ‌دمحم ‌د غرضی‬ ‫متولــ ‌د ‪ 1320‬ش و فــارغ التحصیــل‬ ‫پالایشـگاه و حا ‌جعلـی شـکاری‪ ،‬احمد‌قلـی میرزایـی و عبـ ‌دالله جعفـری‪،‬‬ ‫رشــته الکترومکانیــک از ‌دانشــگاه‬ ‫از اعضــای شــورای اســامی پالایشــگاه و خد‌مــات آبــا ‌دان شــ ‌دند‌‪.‬‬ ‫تهـران اسـت‪ .‬او ‌در سـا ‌لهای ‪۱۳۴۶‬‬ ‫‪ 17‬ارد‌یبهشت‬ ‫و ‪ ۴۷‬ش بــرای گذرانــد‌ن د‌ور‌ههــای‬ ‫تخصصــی انتقــال و توزیــع نیــروی‬ ‫بخش‌هایـی از پالایشـگاه آبـا ‌دان بـر اثـر بمبـاران د‌چـار آت ‌شسـوزی▪‬ ‫بــرق‪ ،‬از ســوی وزارت نیــرو بــه‬ ‫شـد‌‪.‬‬ ‫فرانســه ســفر کــر ‌د‪ .‬غرضــی پیــش‬ ‫از وزارت د‌ر اولیــن د‌وره مجلــس‬ ‫‌در اجـاس وزرای اوپـک‪ ،‬کشـورهای صا ‌درکننـد‌ه نفـت عضـو اوپـک‪▪،‬‬ ‫شــورای اســامی‪ ،‬نماینــد‌ه مجلــس‬ ‫صـا ‌درات نفـت بـه افریقـای جنوبـی را تحریـم کر ‌دنـد‌‪.‬‬ ‫بــود‌ و ســپس بــه اســتان ‌داری‬ ‫‪ 19‬ارد‌یبهشت‬ ‫کرد‌ســتان و خوزســتان منصــوب‬ ‫‌دکتـر بانکـی‪ ،‬معـاون مهنـ ‌دس نبـوی وزیـر مشـاور د‌ر امـور اجرائـی‪ ،‬د‌ر‬ ‫شــد‌‪ ،‬همچنیــن ‌در ســمت‌های‬ ‫مصاحبـ ‌ها‌ی میـزان و نحـوه فـروش نفـت ‌در بو ‌دجـه سـال ‪ 1360‬را اعـام‬ ‫مختلــف د‌ر ســپاه پاســ ‌داران‬ ‫کـر ‌د و گفـت‪‌ « :‬درآمـ ‌د نفـت بخـش بزرگـی از ‌درآمـد‌ عمومـی سـال ‪60‬‬ ‫خ ‌دمــت کــر ‌د و د‌ر نهایــت د‌ر ســال‬ ‫را تأمیـن م ‌یکنـ ‌د‪ .‬بـه ‌دلیـل احتیـاج بـه کالاهـای نظامـی و سـرمایه‌ای‪،‬‬ ‫‪ ،1360‬عهـد‌‌هد‌ار وزارت نفـت شـ ‌د‪ .‬او‬ ‫سـعی م ‌یکنیـم نفـت را د‌ر معاملـه پایاپـای‪‌ ،‬در مقابـل اسـلحه‪ ،‬کالاهـای‬ ‫پـس از وزارت نفـت د‌ر سـال ‪1364‬‬ ‫بــه وزارت پســت و تلگــراف و تلفــن‬ ‫ضـروری یـا مـواد‌ حیاتـی مباد‌لـه کنیـم‪».‬‬ ‫‪ 20‬ارد‌یبهشت‬ ‫نیــز منصــوب شــد‌‪.‬‬ ‫مهنـ ‌دس نبـوی‪ ،‬سـخنگوی ‌دولـت‪ ،‬د‌ر یـک مصاحبـه مطبوعاتـی گفـت‪:‬‬ ‫« ‌در برنامــه پی ‌شبینــی شــد‌ه ‌دولــت‪ ،‬نفــت بــه تمــام کشــورهای ‌دنیــا‪،‬‬ ‫بـه جـز کشـورهای تحریمـی ماننـ ‌د افریقـای جنوبـی‪ ،‬امریـکا‪ ،‬اسـرائیل‬ ‫و فیلیپیــن‪ ،‬فروختــه خواهــد‌ شــ ‌د‪ ».‬او ‌دربــاره شــایعه فــروش نفــت بــه‬ ‫انگلیـس اظهـار کـر ‌د‪« :‬وزارت نفـت گفتـه اسـت‪ ،‬مـا قصـد‌ د‌اشـتیم بـا‬ ‫فــروش نفــت بــه شــرکت‌های بــزرگ ‌دنیــا نشــان ‌دهیــم تحریــم نفــت‬ ‫ایـران بر ‌داشـته شـ ‌ده اسـت‪ .‬نمی‌ ‌دانـم ایـن اسـتد‌لال تـا چـه حـد‌ صحیـح‬ ‫اسـت‪ ،‬ولـی مقـد‌ار فـروش بـه شـرکت‌های شـل و بـی پـی بسـیار ناچیـز‬ ‫و فکــر م ‌یکنــم حــد‌و ‌د ‪ 25‬هــزار بشــکه ‌در روز بــود‌ه اســت‪».‬‬ ‫‪ 27‬ارد‌یبهشت‬ ‫‌در ‪ 30‬کیلومتـری جـا ‌ده امی ‌دیـه‪ -‬ماهشـهر‪ 6 ،‬لولـه نفـت و گاز بـا بمـب‬ ‫منفجـر و ‌دچـار آتـش سـوزی شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 29‬ارد‌یبهشت‬ ‫‌دکتــر محم ‌دصــا ‌دق آی ‌تاللهــی‪ ،‬معــاون وزیــر نفــت‪ ،‬د‌ر مصاحبــه‌ای‬ ‫مطبوعاتـی گفـت‪« :‬بـه تصمیـم وزارت نفـت‪ ،‬از ایـن پـس توزیـع نفـت‌گاز‬ ‫و روغــن خــو ‌درو بــا کوپــن انجــام خواهــ ‌د شــد‌‪ ».‬او ‌دربــاره بازســازی‬ ‫پالایشــگاه آبــا ‌دان گفــت‪« :‬هنــوز تصمیمــی گرفتــه نشــد‌‪ ،‬زیــرا هنــوز‬ ‫میــزان خســارت پالایشــگاه بــرآور ‌د نشــد‌ه اســت‪».‬‬ ‫‪713‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫‪ 2‬خر ‌دا ‌د‬ ‫مهنـد‌س سـا ‌دات‪ ،‬کفیـل وزارت نفـت‪‌ ،‬در رأس هیئتـی بـرای شـرکت ‌در‬ ‫ششـمین اجـاس سـالانه وزیـران اوپـک بـه ژنـو سـفر کـر ‌د‪ .‬او گفـت‪:‬‬ ‫«بــرای ‌دفــاع از حقــوق مســتضعفان جهــان د‌ر ایــن اجــاس شــرکت‬ ‫م ‌یکنیــم‪ .‬از هــر فرصتــی بــرای طــرح مســئله تن ‌دگویــان اســتفا ‌ده‬ ‫می‌کنیــم‪».‬‬ ‫‪ 6‬خر ‌دا ‌د‬ ‫اجـرای پـروژه عظیـم نیـروگاه حرارتـی شـهید‌ ناصـر سـلیمی (نـکا)▪‬ ‫بـا طـرح و نظـارت وزارت نیـرو بـا موفقیـت اد‌امـه یافـت‪ .‬سـوخت اصلـی‬ ‫نیــروگاه گاز طبیعــی خواهــ ‌د بــو ‌د کــه از طریــق خــط لولــه ســرخس ‪-‬‬ ‫نـکا تأمیـن خواهـد‌ شـ ‌د‪.‬‬ ‫حســن ســا ‌دات پــس از پایــان اجــاس اوپــک گفــت‪« :‬ایــن اجــاس▪‬ ‫اسـتثنایی بعـد‌ از ‪ 20‬سـال توانسـت د‌ر مـورد‌ سـطح تولیـد‌ نفـت و نظارت‬ ‫آن تصمیـم بگیـر ‌د و بـه جـز عـراق و ایـران کـه ‌درگیـر جنـگ هسـتن ‌د‪،‬‬ ‫صـا ‌درات نفـت ‌دیگـر کشـورهای تولی ‌دکننـد‌ه ‪‌ 10‬درصـ ‌د کاهـش یافـت‪.‬‬ ‫بهـای پایـه بـرای هـر بشـکه نفـت ‪ 36‬د‌لار اسـت کـه تـا ‪ 41‬د‌لار هـم‬ ‫م ‌یتوانــ ‌د تغییــر کنــ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 13‬خر ‌دا ‌د‬ ‫سـخنگوی وزارت نفـت اعـام کـرد‌‪‌ « :‬در ار ‌دیبهشـت‌ماه سـال جـاری‪▪،‬‬ ‫‪ 4‬هـزار و ‪ 376‬انشـعاب گاز بـه ‪ 2‬هـزار و ‪ 475‬مصر ‌فکننـ ‌ده د‌ر شـیراز‪،‬‬ ‫یاســوج‪ ،‬بروجــن‪ ،‬کاشــان‪ ،‬اصفهــان‪ ،‬نج ‌فآبــاد‌‪ ،‬مشــه ‌د‪ ،‬اهــواز و تهــران‬ ‫واگـذار شـ ‌د‪».‬‬ ‫اکبــر هاشــمی‌رفســنجانی‪ ،‬رئیــس مجلــس شــورای اســامی‪ ،‬گفــت‪▪:‬‬ ‫«موضـوع فـروش نفـت بشـکه‌ای ‪ 9‬د‌لار بـه انگلسـتان د‌روغ محـض اسـت‪.‬‬ ‫مـا نفـت را حتـی از قیمـت اوپـک هـم بالاتـر می‌فروشـیم‪».‬‬ ‫‪ 20‬خر ‌داد‌‬ ‫مهنـد‌س سـاد‌ات‪ ،‬بـرای بازد‌یـد‌ از تأسیسـات و مجتمـع طـرح گسـترش‬ ‫پتروشــیمی شــیراز‪ ،‬بــه ایــن شــهر رفــت‪ .‬تــا ایــن تاریــخ‪ ،‬حــدود ‪50‬‬ ‫د‌رصــد‌ از کار ســاخت طــرح گســترش پتروشــیمی د‌ر شــیراز بــه پایــان‬ ‫رســی ‌د و مقــرر شــد‌ ‌در ســال ‪ 1362‬بــه بهر‌هبــرد‌اری برســد‌‪.‬‬ ‫‪ ۳۱‬خر ‌دا ‌د‬ ‫مجلس‪ ،‬ن ‌داشتن کفایت سیاسی رئیس‌جمهور را تصویب کرد‌‪.‬‬ ‫‪ 30‬خر ‌دا ‌د‬ ‫واحـ ‌د مرکـزی خبـر به نقـل از خبرگـزاری یونایت ‌دپـرس اعلام کـرد‌‪« :‬عراق‬ ‫‪714‬‬

‫سال ‪۱۳۶۰‬‬ ‫‪ 4‬مر ‌داد‌‬ ‫محم ‌دعلــی رجائــی (‪،)1360-1321‬‬ ‫خـو ‌د را بـرای یـک حملـه بـزرگ بـه تأسیسـات نفتـی و نیروگاه‌هـای ایران‬ ‫بــا ب ‌هد‌ســ ‌تآورد‌ن اکثریــت آراء‪،‬‬ ‫آمـاد‌ه م ‌یکنـ ‌د‪ .‬تهـران از ایـن طـرح اطالع ‌دارد‌ و ه ‌ماکنـون‪ ،‬شـرایط یـک‬ ‫رئیس‌جمهــور شــ ‌د‪.‬‬ ‫حملـه پیشـگیرانه را بررسـی م ‌یکن ‌د‪».‬‬ ‫‪ 1‬تیر‬ ‫امــام خمینــی بــه‌ ‌دنبــال رأی مجلــس مبنــی بــر ن ‌داشــتن کفایــت‬ ‫ریاســت‌جمهوری بنی‌صــد‌ر‪‌ ،‬دســتور عــزل او را صــاد‌ر کــر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 4‬تیر‬ ‫کارلـوس رود‌ا ‌دو‪ ،‬وزیـر معـا ‌دن و انـرژی و رئیـس نفـت ‌دولتـی کلمبیـا‪،‬‬ ‫همـراه بـا چنـد‌ مقـام نفتـی بـه تهـران آمـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 6‬تیر‬ ‫رجائـی‪ ،‬نخسـت‌وزیر‪‌ ،‬در جمـع کارگـران کشـت و صنعـت ‌دشـت مغـان▪‬ ‫گفـت‪« :‬مـا از سـاح نفـت بـر ضـ ‌د امپریالیسـم اسـتفا ‌ده م ‌یکنیـم‪».‬‬ ‫حسـن سـا ‌دات‪ ،‬کفیـل وزارت نفـت‪ ،‬اعـام کـر ‌د‪‌ « :‬در بهـار و تابسـتان▪‬ ‫امسـال‪ ،‬بـرای تأمیـن آب گـرم منـازل‪ ،‬نفـت مشـعل بـه مصر ‌فکننـد‌گان‬ ‫خانگـی تحویـل د‌ا ‌ده می‌شـو ‌د و تـاش م ‌یکنیـم تـا پاییـز بـا انجـا ‌م ‌داد‌ن‬ ‫عملیــات روی نفــت مشــعل‪ ،‬کیفیــت و کمیــت ایــن فــراور ‌ده را بهبــو ‌د‬ ‫‌دهیـم‪».‬‬ ‫کمیتــه ســوخت انــرژی ســتاد‌ بســیج اقتصــاد‌ی د‌ر اطلاعیــه‌ای‪▪،‬‬ ‫از مصر ‌فکننــد‌گان گاز مایــع خواســت بــا توجــه بــه اوضــاع جنگــی و‬ ‫کاهــش تولیــ ‌د‪‌ ،‬در مصــرف گاز مایــع صرف ‌هجویــی کننــ ‌د‪.‬‬ ‫یـک موافق ‌تنامـه نفتـی بیـن ایـران و کلمبیـا امضـاء شـد‌‪ .‬کارشناسـان▪‬ ‫‌دو کشـور تعییـن جزئیـات ایـن قـرار ‌داد‌ را بـه بعـد‌ موکـول کر ‌دنـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 15‬تیر‬ ‫توزیع کوپن‌های نفت مشعل‪ ،‬سهمیه سال ‪ ،1360‬برای ساختمان‌های نوساز‬ ‫که کار ساختمانی آنها د‌ر بهمن ‪ 1359‬به پایان رسید‌ه است‪ ،‬آغاز شد‌‪.‬‬ ‫‪ 7‬مر ‌دا ‌د‬ ‫‌دولــت بــه پشــنهاد‌ وزارت ‌دارایــی بــا افزایــش ســرمایه شــرکت▪‬ ‫پتروشــیمی ایــران ـ ژاپــن موافقــت کــرد‌‪.‬‬ ‫مبلغــی از محــل اعتبــارات رد‌یــف ‪ ،50385‬بــا عنــوان «زمینه‌ســازی▪‬ ‫بــرای تحرک‌بخشــی ‌دن بــه اقتصــا ‌د مناطــق کمتــر توســع ‌هیافته و‬ ‫حاشــی ‌های و تقویــت پیونــ ‌د بــا اقتصــا ‌د ملــی» بــرای اجــرای پــروژه‬ ‫تأمیـن زیرسـاخ ‌تهای واحـد‌ تأمیـن تجهیـزا ‌ت نفـت و گاز و پتروشـیمی‬ ‫شهرســتان گچســاران اختصــاص یافــت‪.‬‬ ‫‪715‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫‪ 8‬مر ‌دا ‌د‬ ‫روابــط عمومــی وزارت نفــت بــا صــ ‌دور اطلاعیــه‌ای آمــار گازرســانی بــه‬ ‫مناطــق مختلــف کشــور را اعــام کــرد‌‪:‬‬ ‫اصفهـان هـزار و ‪ 84‬انشـعاب‪ ،‬نج ‌فآبـا ‌د ‪ 110‬انشـعاب‪‌ ،‬دهق ‪ 160‬انشـعاب‪،‬‬ ‫بروجــن ‪ 62‬انشــعاب‪ ،‬یاســوج ‪ 28‬انشــعاب‪ ،‬روســتاهای اطــراف اصفهــان‬ ‫‪ 250‬انشــعاب‪ ،‬اهــواز ‪ 78‬انشــعاب‪ ،‬روســتاهای اطــراف خوزســتان ‪120‬‬ ‫انشـعاب‪ ،‬مشـهد‌ ‪ 670‬انشـعاب‪ ،‬روسـتاهای اطـراف مشـهد‌ ‪ 137‬انشـعاب‪،‬‬ ‫شـیراز هـزار و ‪ 527‬انشـعاب‪ ،‬گچسـاران ‪ 206‬انشـعاب‪ ،‬روسـتاهای اطـراف‬ ‫شــیراز ‪ 560‬انشــعاب‪ ،‬روســتاهای حا ‌جتپــه ‪ 36‬انشــعاب‪ ،‬روســتاهای‬ ‫نصر ‌تآبـاد‌ ‪ 10‬انشـعاب‪ ،‬شـهر صنعتـی البـرز ‪ 7‬انشـعاب‪ ،‬تهـران ‪ 2‬هـزار‬ ‫و ‪ 459‬انشـعاب‪.‬‬ ‫‪ 21‬مر ‌دا ‌د‬ ‫متخصصــان ایرانــی ‌در میــ ‌دان نفتــی فاتــح بــه نفــت رســید‌ند‌‪ .‬ایــن▪‬ ‫چـاه ‌در منطقـه نفتـی مشـترک بیـن ایـران و ‌دوبـی حفـر شـد‌‪‌ .‬دوبـی‬ ‫پیــش‌ از ایــران بهر‌هبــر ‌داری از آن را آغــاز کــر ‌ده بــود‌‪.‬‬ ‫مهنــد‌س مهــد‌ی پارســی‪ ،‬م ‌دیــر اکتشــاف و تولیــد‌ شــرکت ملــی▪‬ ‫نفـت ایـران‪ ،‬اعـام کـر ‌د‪« :‬عملیـات اکتشـاف و لرز‌هنـگاری وجـو ‌د چنـ ‌د‬ ‫حـوزه نفتـی مناسـب د‌ر د‌ریـای خـزر را ثابـت کـر ‌ده اسـت‪‌ .‬در سـال ‪،61‬‬ ‫عملیـات حفـاری و اسـتخراج نفـت ‌دریـای خـزر آغـاز خواهـ ‌د شـد‌‪».‬‬ ‫‪ 22‬مر ‌داد‌‬ ‫وزرات کشـاورزی و عمـران روسـتایی اعـام کـر ‌د‪« :‬بـرای جبـران کمبـو ‌د‬ ‫احتمالــی مــواد‌ ســوختی د‌ر ســال جــاری‪ ،‬زغــال چــوب ‌در اختیــار‬ ‫مصر ‌فکننــ ‌دگان سراســر کشــور قــرار م ‌یگیــرد‌‪».‬‬ ‫‪ 26‬مر ‌دا ‌د‬ ‫کابینـه ‌دکتـر باهنـر رأی اعتمـا ‌د گرفـت‪ .‬مهنـد‌س غرضـی بـا ‪ 155‬رأی▪‬ ‫موافـق‪ 1 ،‬رأی مخالـف و ‪ 11‬رأی ممتنـع وزیـر نفـت شـ ‌د‪.‬‬ ‫مهنــ ‌دس غرضــی‪ ،‬وزیــر نفــت‪ ،‬بــرای شــرکت ‌در اجــاس فو ‌قالعــاد‌ه▪‬ ‫اوپـک د‌ر رأس هیئتـی عـازم ژنـو شـد‌‪ .‬هـدف ایـن اجـاس هماهنگـی ‌در‬ ‫تعییـن مقـد‌ار تولیـد‌ و قیمـت نفـت بـود‪.‬‬ ‫قـرار ‌داد‌ سـاخت پالایشـگاه گاز خانگیـران و جمـع‌آوری گاز آن تمد‌یـد‌▪‬ ‫شد‌‪.‬‬ ‫‪ 27‬مر ‌دا ‌د‬ ‫بـه ‌دنبـال از ‌دحـام مـرد‌م تهـران د‌ر پم ‌پبنزی ‌نهـای شـهر‪ ،‬احمـد‌ تهرانـی‪،‬‬ ‫رئیـس سـازمان سـهمی ‌هبن ‌دی فراورد‌‌ههـای نفتـی‪‌ ،‬در گفتگویـی‪ ،‬شـایعه‬ ‫‪716‬‬

‫سال ‪۱۳۶۰‬‬ ‫جنگ نفتکش‌ها‬ ‫‌در ‌دومیــن ســال جنــگ تحمیلــی‬ ‫کمبــو ‌د بنزیــن را تکذیــب کــر ‌د و گفــت‪« :‬تولیــ ‌د بنزیــن ‌در ‌دو هفتــه‬ ‫عـراق بـر ضـد‌ ایـران‪ ،‬صـ ‌دام کـه ‌در‬ ‫گذشـته افزایـش چشـمگیری ‌داشـته اسـت‪».‬‬ ‫جبه ‌ههــای زمینــی بــا شکســت‌های‬ ‫‪ 28‬مر ‌دا ‌د‬ ‫پی‌ ‌د‌رپــی ‌در برابــر نیروهــای مقــاوم‬ ‫ایرانــی رو بــه رو شــ ‌د‌ه بــو ‌د‪‌ ،‬در ‪۲۱‬‬ ‫اولیـن ‌دور گفتگوهـای وزیـران نفـت اوپـک بـ ‌دون نتیجـه بـه پایان رسـید‌‪.‬‬ ‫د‌ی مــاه بــا حملــه بــه ‌دو نفتکــش‬ ‫غرضـی‪ ،‬وزیـر نفـت‪ ،‬گفـت‪« :‬ایـران مخالـف هرگونـه کاهـش قیمـت نفـت‬ ‫بی ‌نالمللــی د‌ر خلیج‌فــارس‪ ،‬آتــش‬ ‫جنــگ را د‌ر ایــن منطقــه شــعله‌ور‬ ‫اسـت‪ .‬مـا توانایـی تولیـ ‌د ‪ 8‬میلیـون بشـکه نفـت ‌در روز را ‌داریـم‪».‬‬ ‫کـرد‌‪ .‬صـ ‌دام قصـ ‌د ‌داشـت بـا ایجـا ‌د‬ ‫‪ 30‬مر ‌داد‌‬ ‫ناامنــی د‌ر ایــن منطقــه‪ ،‬ضمــن‬ ‫محد‌و ‌‌دکــرد‌ن صــاد‌رات نفــت و‬ ‫اجـاس اوپـک پـس از سـه روز مذاکـره‪ ،‬بـه ‌دلیـل موضـع سرسـختانه‬ ‫افزایـش فشـار اقتصـاد‌ی بـر ایـران‪،‬‬ ‫عربسـتان ب ‌ینتیجـه مانـد‌‪ .‬غرضـی‪ ،‬وزیـر نفـت‪ ،‬اعـام کـر ‌د‪« :‬ایـران نفـت‬ ‫بــا ایجــا ‌د اختــال ‌در خلیج‌فــارس‪،‬‬ ‫ابعــاد‌ بین‌المللــی بــه جنــگ ب ‌دهــ ‌د‬ ‫خـو ‌د را کمتـر از ‪‌ 36‬دلار نخواهـد‌ فروخـت‪».‬‬ ‫و بقیـه کشـور‌های منطقـه را ‌درگیـر‬ ‫‪ 2‬شهریور‬ ‫کنــ ‌د‪.‬‬ ‫احمـد‌ تهرانـی‪ ،‬رئیـس سـازمان سـهمیه بنـ ‌دی فراور ‌د‌ههـای نفتـی اعـام‬ ‫همچنیـن‪ ،‬عـراق بـا هـ ‌دف قـرار ‌دا ‌دن‬ ‫کـرد‌‪« :‬از ایـن پـس توزیـع نفـت بـا کوپـن انجـام خواهـد‌ شـ ‌د‪ .‬بـه هـر‬ ‫کشــتی‌های تجــاری‪ ،‬اعــام کــرد‌‬ ‫فــرد‌ ‌در خانــوا ‌ده حــد‌و ‌د ‪ 3‬لیتــر نفــت ســفید‌ تعلــق م ‌یگیــرد‌‪ .‬از ‪10‬‬ ‫کــه ســواحل بنــد‌ر اما ‌مخمینــی را‬ ‫شـهریور تـا ‪ 15‬مهـر کوپـن هـای نفـت مشـعل توزیـع خواهـ ‌د شـ ‌د کـه‬ ‫می ‌نگــذاری کــر ‌ده‌اســت‪ .‬عــراق‬ ‫مقـ ‌دار هـر کوپـن هـزار لیتـر و قیمـت هـر کوپـن ‪ 10‬ریـال اسـت‪ .‬بـه‬ ‫د‌ر ‌دوره ‪8‬ســاله جنــگ‪ ،‬بارهــا بــه‬ ‫زو ‌دی نفـت جد‌یـ ‌دی کـه مرغـوب تـر اسـت‪ ،‬بـه نـام نفـت کـوره ‪، 600‬‬ ‫کشــتی‌های تجــاری و نفتکــش د‌ر‬ ‫خلی ‌جفــارس حملــه کــر ‌د کــه فقــط‬ ‫جایگزیـن نفـت مشـعل خواهـد‌ شـد‌‪».‬‬ ‫د‌ر زمینـه حملـه بـه نفتکـش‌هـای‬ ‫‪ 10‬شهریور‬ ‫شـرکت ملـی نفتکـش ایـران‪ ،‬بیـن‬ ‫ســال‌های ‪ 1362‬تــا ‪38 ،1367‬‬ ‫روابــط عمومــی وزارت نفــت ‌در اطلاعیهــای خبــر روزنام ‌ههــای غربــی‬ ‫حملــه د‌ر تاریــخ جنــگ تحمیلــی‬ ‫مبنـی بـر افزایـش تولیـ ‌د نفـت ایـران و فـروش آن بـه امریـکا را تکذیـب‬ ‫ثبــت شــ ‌ده‌اســت‪.‬‬ ‫کـر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 14‬شهریور‬ ‫توزیع کوپن های نفت مشعل‪ ،‬سوخت حرارتی تهران‪ ،‬آغاز ش ‌د‪.‬‬ ‫‪ 17‬شهریور‬ ‫وزارت نفـت ایـران بـا انتشـار اطلاعیـه ای تمامـی قرارد‌ا ‌دهـای تحمیلـی‬ ‫شـرک ‌تهای نفتـی بـا ایـران را لغـو کـرد‌‪.‬‬ ‫‪ 30‬شهریور‬ ‫وزارت نفــت قیمــت فراورد‌‌ههــای نفتــی را اعــام کــرد‌‪ .‬قیمــت نفــت‬ ‫مشــعل حرارتــی منــازل و گازوئیــل حرارتــی بــرای ســوخت شــوفاژ بــه‬ ‫لیتــری ‪ 10‬ریــال افزایــش یافــت‪‌ .‬دیگــر فراور ‌د‌ههــای نفتــی‪ ،‬از جملــه‬ ‫نفــت ســفی ‌د‪ ،‬بــه قیم ‌تهــای قبلــی بــه فــروش م ‌یرســ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 31‬شهریور‬ ‫بانـک جهانـی د‌ر گـزارش سـالانه خـو ‌د اعـام کـرد‌‪ :‬بـه اسـتثنای ایـران و‬ ‫‪717‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫عـراق کـه تولیـ ‌دات نفتـی آنهـا بـه علـت جنـگ کاهـش یافتـه‪ ،‬افزایـش‬ ‫قیمـت نفـت‪ ،‬ذخیـره ارزی کشـورهای نفتخیـز را بـالا بـر ‌ده اسـت‪.‬‬ ‫‪ 6‬مهر‬ ‫شکست محاصره آباد‌ان‬ ‫نیروهــای سلحشــور ایـران د‌ر یــک تهاجــم گسـتر ‌ده و بی‌سـابقه بخــش‬ ‫وســیعی از اراضــی شــمال آبــا ‌دان را کــه بــه اشــغال متجــاوزان صــ ‌دام‬ ‫د‌رآمــ ‌ده بــو ‌د‪ ،‬آزا ‌د کر ‌دنــ ‌د‪.‬‬ ‫‪‌ 19‬دی‬ ‫خط لوله نفت عراق ـ ترکیه منفجر شد‌‪.‬‬ ‫‪ 21‬د‌ی‬ ‫ص ‌دام جنگ نفتک ‌شها را د‌ر خلیج‌فارس آغاز کرد‌‪.‬‬ ‫‪ 1‬اسفن ‌د‬ ‫شـرایط ژاپـن بـرای ا ‌دامـه پـروژه پتروشـیمی ایـران ـ ژاپـن اعـام▪‬ ‫شد ‌‪:‬‬ ‫‪ -1‬مطالعات اقتصاد‌ی؛‬ ‫‪ -2‬تهیه خوراک؛‬ ‫‪ -3‬رفع مشکلات مالی و سرمایه‌ای برای تکمیل پروژه؛‬ ‫‪ -4‬پرد‌اخت اصل و فرع وا ‌مها؛‬ ‫‪ -5‬مشکلات مقاطع ‌هکاران‪.‬‬ ‫افزایش قیمت گاز ‌در بخش صنایع▪‬ ‫شــورای عالــی اقتصــاد‌ طــرح افزایــش قیمــت گاز صنایــع‪ ،‬نیروگا‌ههــا‪،‬‬ ‫پالایشــگا‌هها‪ ،‬پتروشــیمی‪ ،‬ذو ‌بآهــن و باقــی صنایــع بــه مبلــغ هــر‬ ‫مترمکعــب ‪ 2‬ریــال را ارائــه ‌داد‌‪.‬‬ ‫‪718‬‬

‫‪ 1361‬شمسی ‪ 1983 /‬میلاد‌ی‬ ‫د‌رآمــ ‌د نفــت‪ 20 ،‬هــزار و ‪ 40‬میلیــون د‌لار‪ 47/7 ،‬د‌رصــد‌ از‬ ‫بو ‌دجــه‬ ‫‌درآمـد‌ حاصـل از فـروش نفـت و گاز ‪‌ 67/5‬درصـد‌ از کل د‌رآم ‌دهـای▪‬ ‫‌دولــت بود‌‪.‬‬ ‫شبکه‌گذاری گاز به طول ‪ 501‬کیلومتر توسعه یافت‪▪.‬‬ ‫خــط لولــ ‌ه فــراورد‌ه ري ـ قزويــن ـ رو ‌دبــار ـ رشــت‪ ،‬رفســنجان ـ▪‬ ‫اصفهــان و رفســنجان ـ كرمــان احــد‌اث شــد‌‪.‬‬ ‫مركز انتقال نفت مارون ‪( 2‬رامهرمز) بمباران ش ‌د‪▪.‬‬ ‫ايسـتگاه حفاظـت كاتـ ‌دي ‌ديزيجـان د‌ر اسـتان قـم بـرای حفاظـت▪‬ ‫از خـط لولـه سراسـري اهـواز ـ ري احـ ‌داث شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 31‬فرورد‌ین‬ ‫وزیــر بازرگانــی اعــام کــر ‌د‪« :‬ایــران روزانــه ‪ 10‬هــزار بشــکه نفــت بــه‬ ‫پاکســتان صــاد‌ر خواهــ ‌د کــرد‌‪».‬‬ ‫‪ 5‬ارد‌یبهشت‬ ‫چونـگ اوك لـی‪ ،‬نخسـ ‌توزير جمهـوري د‌مكراتيـك خلـق كـره‪ ،‬د‌ر رأس‬ ‫هيئتـي سياسـي ‪ -‬اقتصـاد‌ي بـه ايـران آمـ ‌د‪ .‬او پـس از چهـار روز اقامـت‬ ‫د‌ر تهـران و ملاقـات و گفتگـو بـا رئي ‌سجمهـور و رئيـس‌ مجلـس عـازم‬ ‫پيون ‌گيانــگ شــد‌‪ .‬د‌ر ایــن ‌دیــد‌ار‪ ،‬ياد‌ ‌داشــت تفاهمــي بيــن ‌دو كشــور‬ ‫امضـا شـ ‌د کـه قسـمت اول آن مربـوط بـه فـروش سـه ميليـون تـن نفـت‬ ‫بــه كشــور كــره و ‌در مقابــل د‌ریافــت مــواد‌ مــور ‌د نيــاز و فنــاوری از آن‬ ‫کشـور اسـت‪.‬‬ ‫‪ 2‬خر ‌داد‌‬ ‫پـس از سـفر یـک هیئـت عال ‌یرتبـه مرکـب از م ‌دیـران صنایـع پتروشـیمی‬ ‫ژاپـن بـه تهـران‪ ،‬مهنـ ‌دس طاهـری نج ‌فآبـا‌دی‪ ،‬معـاون وزیـر نفـت ‌در امـور‬ ‫‪719‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫پتروشـیمی‪ ،‬اعـام کـر‌د‪ :‬اولیـن واحـ ‌د مجتمـع پتروشـیمی ایـران ـ ژاپـن ‌در‬ ‫سـال ‪ 1363‬بـه بهر‌هبـر‌داري خواهـ ‌د رسـي ‌د‪».‬‬ ‫‪ 4‬خر ‌داد‌‬ ‫خوزستان با فتح خرمشهر کامل ًا آزاد‌ ش ‌د‪.‬‬ ‫‪ 17‬خر ‌دا ‌د‬ ‫اسرائیل با ‪ 20‬هزار سرباز و ‪ 500‬تانک به جنوب لبنان حمله کرد‌‪.‬‬ ‫‪ 19‬خر ‌داد‌‬ ‫میزان افزایش بهای گاز مصرفی اعلام شد‌‪:‬‬ ‫‪ 30‬د‌رصد‌‬ ‫مناطق ‪ 6‬و ‪1‬‬ ‫‪ 70‬د‌رصد‌‬ ‫مناطق ‪ 2‬و ‪3‬‬ ‫‪‌ 60‬درص ‌د‬ ‫مناطق ‪5‬‬ ‫کوپــن هــر ســال بنزیــن د‌ر ‪24‬‬ ‫‪ 80‬د‌رص ‌د‬ ‫مناطق ‪4‬‬ ‫قطعـه تهیـه شـ ‌ده بـو ‌د کـه هـر مـاه‪،‬‬ ‫سـه قطعـه کوپـن الـف‪ ،‬ب‪ ،‬ج قابـل‬ ‫◌ تیر‬ ‫اســتفاد‌ه بــو ‌د‪ .‬همچنیــن‪ ،‬چهــار‬ ‫قطعـه کوپـن آزا ‌د و د‌و قطعـه کوپـن‬ ‫را ‌دیو نفت آباد‌ان با را ‌دیو آبا ‌دان اد‌غام شد‌‪.‬‬ ‫روغ ‌نموتــور نیــز بــرای صاحبــان‬ ‫خو ‌دروهـای سـواری ‌در نظـر گرفتـه‬ ‫‪ 1‬تیر‬ ‫شــ ‌ده بــو ‌د‪.‬‬ ‫عملیـات ‪‌6‬ماهـة اجـرای فـاز اول گازرسـانی بـه شـهر قوچـان شـامل ‪6‬‬ ‫کیلومتــر لول ‌هگــذاری و نصــب ‪ 200‬انشــعاب آغــاز شــد‌‪.‬‬ ‫‪ 2‬تیر‬ ‫صاحبـان موتورسـیکلت بـا مراجعـه بـه شـعب بانـک صـا ‌درات د‌ر تهـران‬ ‫کوپــن ‌‪3‬ماهــه بنزیــن د‌ریافــت کر ‌دنــد‌‪ .‬ســتا ‌د بســيج اقتصــاد‌ي كشــور‬ ‫اعــام کــر ‌د‪« :‬ســهمیه روغــن موتورســیکلت‌ها از ‪ 1/5‬لیتــر بــه ‪ 2‬لیتــر‬ ‫افزایــش یافــت کــه همــراه کوپــن بنزیــن تحویــل د‌اد‌ه م ‌یشــود‌‪».‬‬ ‫‪ 3‬تیر‬ ‫خواج ‌هپیـری‪ ،‬اسـتاند‌ار اسـتان مرکـزی‪ ،‬اعـام کـرد‌‪« :‬پالایشـگاه بـزرگ‬ ‫نفـت ‌در منطقـه محـروم اسـتان مرکـزی احـ ‌داث خواهـد‌ شـ ‌د‪ .‬هیئـت‬ ‫اعزامـی وزارت نفـت د‌ر محـ ‌دود‌ه اسـتان مرکـزی مطالعاتـی بـرای سـاخت‬ ‫پالایشـگاه انجـام ‌دا ‌د‌هانـ ‌د کـه بـا نتایـج مطلوبـی ر‌وبـه رو شـد‌ه اسـت‪».‬‬ ‫‪ 9‬تیر‬ ‫شــرکت گاز قیمــت طر ‌حهــای گازرســانی بــه مناطــق مستضع ‌‌فنشــین‬ ‫کشـور را تعییـن کـرد‪:‬‬ ‫خانه‌های یک طبقه ‪ 400‬ریال‬ ‫خان ‌ههای د‌و طبقه ‪ 600‬ریال‬ ‫خانه‌های سه طبقه ‪ 800‬ریال‬ ‫‪720‬‬

‫سال ‪۱۳۶۱‬‬ ‫‪ 16‬تیر‬ ‫محم ‌د نراقی‬ ‫جمشــی ‌د ســرد‌اری‪ ،‬معــاون وزیــر نفــت ‌در امــور گاز‪ ،‬گفــت‪« :‬بهــای گاز‬ ‫د‌ر ســال ‪ ،1361‬از ســوی مهنــد‌س‬ ‫مصرفــی خان ‌ههــای بــ ‌دون کنتــور بــر اســاس مقــد‌ار مصرفــی خان ‌ههــای‬ ‫غرضــی‪ ،‬وزیــر نفــت‪ ،‬بــه ســمت‬ ‫مشـابه کـه کنتـور ‌دارد‌‪ ،‬محاسـبه خواهـد‌ شـ ‌د‪ .‬حـق انشـعاب مشـترکان‬ ‫م ‌دیرعاملــی شــرکت ملــی گاز‬ ‫بـا کنتـور ‪ 5‬متـری‪ ،‬هـزار تومـان و ‪ 10‬متـری‪ 2 ،‬هـزار تومـان؛ ‪ 20‬متـری‪،‬‬ ‫منصــوب شــد‌‪ .‬مد‌یریــت نراقــی بــه‬ ‫‪ 4‬هـزار تومـان؛ تعییـن شـ ‌ده و بنـا بـه تصویـب شـورای اقتصـا ‌د‪ ،‬بهـاي‬ ‫مثابــه یــک ‌دگرگونــی د‌ر شــرکت‬ ‫مصـرف یـک مترمکعـب گاز بـرای منـازل ‪ 5‬ریـال و بـرای صنایـع ‪ 2‬ریـال‬ ‫گاز بــه شــمار مــی رود‌‪ ،‬زیــرا او بــه‬ ‫پشــ ‌تگرمی مهند‌ســان ایرانــی‪،‬‬ ‫اسـت‪».‬‬ ‫نیــروی کار خارجــی را تع ‌دیــل و‬ ‫‪ 19‬تیر‬ ‫شــرکت را بــه نیــروی کار ایرانــی‬ ‫کنفرانـس وزرای اوپـک بـرای بررسـی حجـم تولیـ ‌د نفـت‪‌ ،‬در ویـن آغـاز‬ ‫ســپرد‌‪ .‬نمونــه‌ای از پیامــد‌ ایــن‬ ‫شـ ‌د‪‌ .‬در ايـن اجـاس‪ ،‬سـه موضـوع پيشـنها ‌د كمیتـه نظـارت بـر بـازار‬ ‫‌دگرگونــی پیشــرفت چشــمگیر ‌در‬ ‫نفــت‪ ،‬ضــرورت محد‌ود‌كــر ‌دن توليــ ‌د بــه ‪ 17/5‬میلیــون بشــكه د‌ر روز‬ ‫احـ ‌داث خطـوط لولـه بـا قطـر بـالا‬ ‫و همچنيــن تج ‌دي ‌دنظــر ماهانــه بــه جــاي تج ‌دي ‌دنظرهــاي فصلــي‬ ‫بــو ‌د‪ .‬او د‌ر ‌دوران خ ‌دمتــش بــه‬ ‫بررسـي شـ ‌د‪.‬‬ ‫اجـرای بیشـتر طر ‌حهـای گازرسـانی‬ ‫‪ 3‬مر ‌دا ‌د‬ ‫ســرعت بخشــید‌ و پروژ‌ههــای‬ ‫مهنــ ‌دس غرضــی‪ ،‬هنــگام بازگشــت از اســتان باختــران [کرمانشــاه] ‌در‬ ‫گازرسـانی بـه شـمال غـرب کشـور‪،‬‬ ‫گفتگـو بـا خبرگـزاري جمهـوري اسـامي ‌در باختـران گفـت‪« :‬بهر‌هبـر ‌داری‬ ‫شـیراز‪ 10 ،‬هـزار انشـعاب شهرسـتان‬ ‫از چا‌ههــای نفــت منطقــه نف ‌تشــهر بررســی شــ ‌ده اســت‪ .‬همچنیــن‪ ،‬بــا‬ ‫قــم و طراحــی پالایشــگاه گاز‬ ‫اجـرای یـک طـرح عظیـم‪ ،‬نفـت خر ‌مآبـا ‌د بـه پالایشـگاه نفـت باختـران‬ ‫ســرخون را بــه ســرانجام رســان ‌د‪.‬‬ ‫انتقــال خواهــ ‌د یافــت‪ .‬پی ‌شبینــی م ‌یشــو ‌د ایــن طــرح تــا پایــان‬ ‫شـهریور امسـال (‪ )1361‬پایـان یابـ ‌د‪ ».‬غرضـی افـزو ‌د‪‌ « :‬در ایـن زمـان‪‌ ،‬در‬ ‫پالایشـگا‌ههای کشـور روزانـه ‪ 600‬هـزار بشـکه نفـت تصفیـه م ‌یشـو ‌د‪».‬‬ ‫‪ 11‬مر ‌دا ‌د‬ ‫بـرای را‌هانـد‌ازی ژنراتورهـای گاز پالایشـگاه خانگیـران‪ ،‬بـا ورو ‌د نماینـد‌گان‬ ‫شـرکت وسـتینگ‌هاوس بـه کشـور موافقـت شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 27‬مر ‌داد‌‬ ‫محمــد نراقــی بــه ســمت مد‌یرعامــل شــرکت ملــی گاز ایــران منصــوب‬ ‫شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 11‬شهریور‬ ‫عبـاس هنر ‌دوسـت‪ ،‬معـاون وزارت نفـت‪ ،‬اعـام کـر ‌د‪« :‬بیمـه ایـران همـة‬ ‫کشــت ‌یهایی را کــه بــه مقصــ ‌د بن ‌درهــای صاد‌راتــی نفــت خــام ایــران‬ ‫روانـه م ‌یشـو ‌د‪ ،‬بـا نـرخ ‪‌ 1‬درصـ ‌د بیمـه خواهـ ‌د کـر ‌د‪».‬‬ ‫‪ 23‬شهریور‬ ‫چهـار کشـتی عظیـم نفتکـش بـه نا ‌مهـای «سیسـانگ» بـه ظرفيـت‬ ‫‪721‬‬

‫کشـت ‌یهایی کـه د‌ر روزهـای اول‬ ‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫شـهریورماه سـال ‪ 1361‬از جزیـره‬ ‫‪ 357‬هــزار تــن‪« ،‬ورل ‌دویکتــور» بــا ظرفيــت ‪ 225‬هــزار تــن‪« ،‬کینــگ‬ ‫اگامنـون» بـا ظرفيـت صـ ‌د هـزار تـن و «لایـک نیـا» بـا ظرفيـت ‪104‬‬ ‫خـارگ بارگیـری کر ‌دنـ ‌د‪:‬‬ ‫هـزار تـن پـس از بارگیـری نفـت خـام سـبك و سـنگين‪ ،‬جزیـره خـارگ‬ ‫کشـتی سـی سـانگ‪ ،‬با ظرفیـت ‪2/5‬‬ ‫را تـرک کـر ‌د‪‌ .‬دو کشـتی د‌یگـر بـه نـام هـای «گولارکانتـو» بـا ظرفيـت‬ ‫‪ 220‬هـزار تـن و «مونتانـا» بـه ظرفيـت ‪ 130‬هـزار تـن د‌ر حـال بارگیـری‬ ‫میلیـون بشـکه بـه مقص ‌د رتـرد‌ام؛‬ ‫کشـتی ال‪ .‬پـی‪ .‬د‌ا‪ ،‬بـا ظرفیـت ‪1/5‬‬ ‫نفـت خـام ‌در خـارگ بـود‌‪.‬‬ ‫میلیـون بشـکه نفت به مقصـد‌ اروپای‬ ‫‪ 19‬مهر‬ ‫شما لی ؛‬ ‫ســهمیه نفــت خانوارهــا ‌در شــ ‌شماهه ‌دوم ســال بــا توجــه بــه نــوع‬ ‫کشـتی گل آرکن سـانگ‪ ،‬بـا ظرفیت‬ ‫آ ‌بوهــوای مناطــق مختلــف کشــور و تعــ ‌داد‌ افــرا ‌د هــر خانــوار تعییــن‬ ‫‪ 1/5‬میلیـون بشـکه نفـت بـه مقصـد‌‬ ‫شـ ‌د‪ .‬بـرای خانوارهایـی کـه از گازوئیـل بـرای سـوخت حرارتـی اسـتفاد‌ه‬ ‫م ‌یکر ‌دنــد‌‪ ،‬ماهانــه ‪ 20‬لیتــر نفــت و یــک کپســول گاز مایــع اختصــاص‬ ‫ژ ا پن ؛‬ ‫د‌اد‌ه شــ ‌د‪ .‬بــه خانوارهایــی کــه گاز لول ‌هکشــی ‌داشــتن ‌د‪ ،‬ســهمیه نفــت‬ ‫کشـتی د‌ول سـی‪ ،‬بـا ظرفیـت ‪1/6‬‬ ‫میلیون بشـکه نفت به مقصـد‌ رترد‌ام؛‬ ‫تعلـق نگرفـت‪.‬‬ ‫کشـتی روزلـوت‪ ،‬بـا ظرفیـت ‪2/5‬‬ ‫‪ 2‬آبان‬ ‫میلیـون بشـکه نفت به مقصد‌ شـمال‬ ‫بـرای تسـهیلات عبورومـرور د‌رو ‌نشـهری‪ ،‬سـهمیه بنزیـن ماهانـه وسـایل‬ ‫اروپا؛‬ ‫نقلیـه شـخصی از ‪ 40‬لیتـر بـه ‪ 60‬لیتـر افزایـش یافـت‪.‬‬ ‫کشـتی فابیـون‪ ،‬با ظرفیـت ‪ 2‬میلیون‬ ‫‪ 10‬آبان‬ ‫بشـکه نفت بـه مقص ‌د شـمال اروپا؛‬ ‫معـاون وزیرخارجـه ژاپـن د‌ر رأس یـک هیئـت اقتصـاد‌ی سیاسـی بـه▪‬ ‫کشـتی ماهاراشـی کارو‪ ،‬با ظرفیت ‪800‬‬ ‫ایـران آمـ ‌د و بـا مهنـ ‌دس غرضـی و مقامـات صنعـت نفـت و پتروشـيمي‬ ‫هـزار بشـکه نفت به مقصـ ‌د هن ‌د؛‬ ‫ايــران د‌یــ ‌دار و گفتگــو کــرد‌‪ .‬د‌ر ایــن د‌یــد‌ار‪‌ ،‬دربــارة طــرح نیمه‌تمــام‬ ‫کشـتی سـن ‌دمارکوس‪ ،‬با ظرفیـت ‪652‬‬ ‫ایـران و ژاپـن و روابـط ‌دو کشـور بحـث شـ ‌د‪.‬‬ ‫هزار بشـکه نفـت به مقصـ ‌د هن ‌د؛‬ ‫‪ 16‬آبان‬ ‫کشـتی آنتونـی‪ ،‬با ظرفیـت ‪ 676‬هزار‬ ‫وزیــر نفــت اعــام کــرد‌‪« :‬پــس از حــذف ســهمی ‌هبند‌ی گازوئیــل‪،‬‬ ‫بشـکه به مقصـ ‌د عد‌ن؛‬ ‫بـه‌زود‌ی عرضـة نفـت سـفی ‌د آزا ‌د خواهـد‌ شـد‌‪ .‬سـهمةی بنزیـن نیـز ‪50‬‬ ‫کشتی نیکوس‪ .‬ام‪ ،‬با ظرفیت‪ 1/5‬میلیون‬ ‫‌درصــد‌ افزایــش ‌داشــته اســت و به‌ت ‌دریــج ســهمی ‌هبن ‌دی بنزیــن حــذف‬ ‫م ‌یشـو ‌د‪ ».‬غرضـی افـزو ‌د‪« :‬بـه ‌دلیـل ند‌اشـتن تفاهـ ‌م د‌ر قیم ‌تگـذاری‬ ‫بشکه به مقص ‌د ساراس ایتالیا؛‬ ‫گاز صا ‌دراتــی ایــران بــه شــوروی‪ ،‬صــ ‌دور گاز بــه ایــن کشــور م ‌دتــی‬ ‫کشـتی ان‪ .‬سـی‪ .‬هان‪ ،‬با ظرفیت ‪1/5‬‬ ‫اسـت کـه قطـع شـد‌ه اسـت‪».‬‬ ‫میلیون بشـکه به مقصـد‌ روتر ‌دام؛‬ ‫‪ 10‬آذر‬ ‫کشـتی پاتـی هـال‪ ،‬بـا ظرفیـت ‪735‬‬ ‫هـزار بشـکه بـه مقصـد‌ کره‌شـمالی؛‬ ‫بــا اختصــاص ‪ 51‬میلیــون و ‪ 200‬هــزار ریــال‪ ،‬طراحــی پالایشــگاه گاز‬ ‫کشـتی آریزونـا‪ ،‬با ظرفیـت ‪ 1‬میلیون‬ ‫ســرخون بــه کنسرســیوم چگالــش ـ طــرح و پالایــش واگــذار شــ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 24‬آذر‬ ‫بشـکه بـه مقص ‌د آلمـان غربی؛‬ ‫کشـتی فاهیرکوینـا‪ ،‬بـا ظرفیت ‪700‬‬ ‫روزنامــه یومیــوری شــیمبون‪ ،‬بــه نقــل از ســخنگوی کمپانــی ژاپنــی‬ ‫میتســویی‪ ،‬نوشــت‪ « :‬بنــا بــر برخــی گزار ‌شهــا‪ ،‬ایــران تــاش م ‌یکنــ ‌د‬ ‫هـزار بشـکه بـه مقصـ ‌د ترکیه‪.‬‬ ‫‪722‬‬

‫سال ‪۱۳۶۱‬‬ ‫رضا فلاح‬ ‫فار ‌غالتحصیـل از ‌دانشـگاه بیرمنـگام؛‬ ‫از مهن ‌دســان و تکنســی ‌نهای کــر‌های ‌دعــوت کنــ ‌د‪ .‬شــرکت ژاپنــی‪ ،‬د‌ر‬ ‫نخسـتین رئیـس ایرانـی آموزشـگاه‬ ‫صــورت صحــت‪ ،‬بــه ایــران اعتــراض خواهــ ‌د کــرد‌‪ ،‬زیــرا طبــق قــرار ‌دا ‌د‬ ‫فنـی نفـت آبـا ‌دان؛ نخسـتین رئیـس‬ ‫بایـ ‌د چنیـن اقد‌امـی بـه طـرف ژاپنـی اطـاع د‌ا ‌ده م ‌یشـد‌‪ .‬علـت اصلـي‬ ‫ایرانـی پالایشـگاه آبـاد‌ان و عضـو‬ ‫واكنـش ژاپـن ایـن اسـت کـه صنعـت پتروشـیمی کـره جنوبـی از ژاپـن‬ ‫هیئ ‌تم ‌دیـره شـرکت ملـی نفـت از‬ ‫بـه ایـن کشـور صـا ‌در شـ ‌ده اسـت و مهند‌سـان کـر‌های بـا رمـوز صنایـع‬ ‫سـال ‪ 1951‬تـا ‪‌ 1979‬در سـمت‌های‬ ‫پتروشــیمی ایـران ـ ژاپــن کامــ ًا آشــنا هسـتند‌ و تعــ ‌داد‌ی از آنهــا نیــز‬ ‫م ‌دیـر پالایـش‪ ،‬م ‌دیـر امـور فنـی و‬ ‫قبــل از معوق‌مانــد‌ن مجتمــع پتروشــیمی ایــران ـ ژاپــن د‌ر ایــن طــرح‬ ‫بی ‌نالمللـی و مد‌یـر امـور بین‌المللـی؛‬ ‫عضـو هیئ ‌تم ‌دیـره شـرکت‌های‬ ‫فعالیــت م ‌یکر ‌دنــد‌‪».‬‬ ‫پالایشـگا‌هها و کارخانجـات کـو ‌د‬ ‫‪ 29‬آذر‬ ‫شـیمیایی مد‌رس؛ عضـو هیئ ‌تم ‌دیره‬ ‫شـرکت ملی تصفی ‌هکننـد‌گان نفت ‌در‬ ‫بـا تـاش کارکنـان تولیـ ‌د بخـش اول پالایشـگاه اصفهـان ‪‌ 50‬درصـد‌▪‬ ‫افریقـای جنوبـی؛ مد‌یرعامل شـرکت‬ ‫نفـت و معاد‌ن ایران و سـنگال؛ رئیس‬ ‫و بخـش ‌دوم پالایشـگاه ‪ 35‬د‌رصـد‌ افزایـش یافـت و مجمـوع ظرفیـت د‌و‬ ‫کانـون مهند‌سـین ایـران‪ ،‬شـعبه‬ ‫بخـش پالایشـگاه بـه ‪ 285‬هـزار بشـک در روز رسـی ‌د‪ .‬بـا تغییراتـی کـه‬ ‫آبـاد‌ان از تاریـخ تأسـیس د‌ر سـال‬ ‫د‌ر سـاختار پالایـش نفـت ایـن پالایشـگاه‌ها صـورت گرفـت‪ ،‬حـد‌و ‌د یـک‬ ‫‪ 1333‬تـا ‪ .1357‬او به‌رغـم خد‌ماتش‬ ‫میلیــار ‌د د‌لار ‌در هزین ‌ههــای عملیاتــی شــرک ‌ت نفــت صرف ‌هجویــی شــ ‌د‪.‬‬ ‫‌در ‌دو ‌دهـه زن ‌دگـی اجرایـی ‌در‬ ‫شـصت‌و ششـمین اجـاس وزرای اوپـک بـه کار خـود‌ پایـان ‌دا ‌د‪ .‬سـقف▪‬ ‫شـرکت نفـت‪‌ ،‬در ‌دهـه ‪ 50‬بـه د‌لال‬ ‫تولیـد‌ د‌ر ایـن اجـاس ‪ 18/5‬میلیـون بشـکه د‌ر روز تعییـن شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪‌ 14‬دی‬ ‫نفتـی شـاه شـهرت یافـت‪.‬‬ ‫همــة جایگا‌ههــا‪ ،‬بنزیــن را بــه صــورت آزاد‌ توزیــع کر ‌دنــ ‌د‪ .‬بــا تــاش‬ ‫کارکنــان صنعــت نفــت‪ ،‬تولیــ ‌د بنزیــن تــا ‪‌ 20‬درصــد‌ افزایــش یافــت‪.‬‬ ‫بنزیـن معمولـی بـا قیمـت ‪ 30‬ریـال و بنزیـن سـوپر بـا قیمـت ‪ 40‬ریـال‬ ‫د‌ر جایگا‌ههــا توزیــع می‌شــد‌‪ .‬تولیــد نفــت ســفی ‌د نســبت بــه زمســتان‬ ‫سـال پیـش‪ ،‬روزانـه ‪ 11‬میلیـون لیتـر بیشـتر و بـا همـان قیمـت لیتـری‬ ‫‪ ۲/۵‬ريـال توزیـع شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 28‬د‌ی‬ ‫کـوره ‌دوم کارخانـه نـورد و‌ لولـه اهـواز ‌در خـط تولیـد‌ قـرار گرفـت‪ .‬بـا‬ ‫شـروع بـه کار ایـن کـوره ظرفیـت تولیـ ‌د ایـن کارخانـه د‌ر سـال ‪،1362‬‬ ‫بـه ‪ 168‬هـزار تـن ورق فـولا ‌د خواهـد رسـید‌‪.‬‬ ‫‪ 12‬بهمن‬ ‫بیمارسـتان نفـت آبـا ‌دان بـه مناسـبت روز ‪ 12‬بهمـن بـه بیمارسـتان امـام‬ ‫خمینـی تغییـر نـام ‌دا ‌د‪.‬‬ ‫‪ 18‬بهمن‬ ‫زما ‌نبنــد‌ی پایــان عملیــات اجرائــی ســاخت پالایشــگاه خانگیــران بــه‬ ‫مــد‌ت ‪ 6‬مــاه تم ‌دیــد‌ شــ ‌د‪.‬‬ ‫‪723‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫قانــون الــزام ‌دولــت بــرای‬ ‫‪ 23‬بهمن‬ ‫عملیـات گازرسـانی بـه ناحیـه ‪ 4‬اصفهـان آغـاز شـ ‌د‪ .‬هزینـه اجـرای ایـن‬ ‫تنظیــم لایحــه قانونــی نفــت‬ ‫طــرح ‪ 700‬میلیــون ریــال و مــ ‌دت اجــرای آن یــک ســال پی ‌شبینــی‬ ‫‌ما ‌د ‌هواحـد‌ه‪ :‬از تاریـخ تصویـب ایـن‬ ‫شــ ‌ده بــود‌‪ .‬بــا اجــرای ایــن طــرح بیــش از ‪ 15‬هــزار مشــترک‪ ،‬زیــر‬ ‫قانــون‪ ،‬وزارت نفــت موظــف اســت‪،‬‬ ‫ظـرف مـ ‌دت چهـار مـاه لایحـه نفـت‬ ‫پوشــش شــبکه گاز قــرار م ‌یگرفتنــ ‌د‪.‬‬ ‫و اسـا ‌سنامه مؤسسـات تابعـه خـو‌د را‬ ‫‪ 1‬اسفن ‌د‬ ‫منطبـق بـر‌موازیـن اسـامی و قانـون‬ ‫اساســی جمهــوری اســامی ایــران‬ ‫شــرک ‌تهای نفتــی امریکایــی بــرای هرچــه بیشــتر ‌در تنگنــا گذاشــتن‬ ‫تهیـه و طبـق اصـل ‪ 74‬قانون اساسـی‬ ‫کشــورهای صا ‌درکننــ ‌ده نفــت اوپــک‪ ،‬بــرای د‌ومی ‌نبــار در چنــد هفتــه‬ ‫بـه مجلـس شـورای اسـامی تق ‌دیـم‬ ‫کنــ ‌د‪‌.‬قانــون فــوق مشــتمل بــر‬ ‫اخیـر قیمـت نفـت خـو ‌د را یـک د‌لار ‌در هـر بشـکه کاهـش د‌ا ‌دنـد‌‪.‬‬ ‫ما‌د‌هواحــ ‌ده‪‌ ،‬در جلســه روز یکشــنبه‪،‬‬ ‫‪ 15‬اسفن ‌د‬ ‫پانز‌دهــم اســفن ‌دماه ‪ ،1361‬بــا‬ ‫حضــور شــورای محتــرم نگهبــان‬ ‫نفت و مجلس‬ ‫ب ‌هتصویــب مجلــس شــورای اســامی‬ ‫بـا تصویـب مجلـس شـورای اسـامی‪ ،‬وزارت نفـت مکلـف شـد‌ طـی چهـار‬ ‫رســی ‌د‪.‬‬ ‫مـاه لایحـة نفـت را بـه مجلـس ارائـه کنـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 22‬اسفند‌‬ ‫احـد‌اث سـاختمان کارخانـه کنتورسـازی بـه شـرکت «سـولیران» محـول‬ ‫شـد‌‪.‬‬ ‫‪724‬‬

‫‪ 1362‬شمسی ‪ 1984 /‬میلا ‌دی‬ ‫د‌رآمــ ‌د نفــت‪ 20 ،‬هــزار و ‪ 450‬میلیــون د‌لار‪‌ 47٫7 ،‬درصــد‌ از‬ ‫بو ‌دجــه‬ ‫تولید‌ نفت خام تا ‪‌ 75‬درصد‌ افزایش یافت‪▪.‬‬ ‫د‌رآمد‌ ‌دولت از نفت به ‪ 45/4‬د‌رص ‌د از د‌رآمد‌ ناخالص ملي رسيد‌‪▪.‬‬ ‫پالایشگاه گاز خانگیران آغاز به کار کرد‌‪.‬‬ ‫‌درآمـ ‌د نفـت و گاز ‪‌ 61/1‬درصـ ‌د از کل ‌درآم ‌دهـای ‌دولـت را شـامل▪▪‬ ‫شد‌‪.‬‬ ‫شبکه‌گذاری گاز به طول ‪ 809‬کیلومتر توسعه یافت‪.‬‬ ‫خـط لول ‌ههـای فـراورد‌ه ري ـ شـاهرود‌ ـ مشـهد‌‪ ،‬امـام تقـي ـ تربـت▪▪‬ ‫حي ‌دريـه‪ ،‬تبريـز ـ ميانـ ‌دوآب ـ اروميـه و خـط لولـه فـراور ‌ده انشـعابي‬ ‫تبريـز ـ ميانـد‌وآب احـد‌اث شـد‌‬ ‫خـط لولـه نفـت خـام و فـراور ‌ده تنـگ فنـي ـ افرينـه ـ كرمانشـاه▪‬ ‫احـد‌اث شـ ‌د‪.‬‬ ‫ايســتگاه‌هاي حفاظــت كاتــ ‌دي شــماره ‪ 1‬اصفهــان (جها ‌دآبــاد‌) ‌در▪‬ ‫كيلومتــر ‪ ،13‬شــماره ‪ 5‬گاز ‌در كيلومتــر ‪ ،195‬بهرنــگ و فشارشــكن‬ ‫شــهي ‌د ميرزايــي قــم ‌در كيلومتــر ‪‌ 228‬در مســير خطــوط لولــه ‪24‬‬ ‫اينـچ نفـت خـام و ‪ 18‬اينـچ فـراورد‌ه اصفهـان ـ ري تأسـيس شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 23‬فرورد‌ین‬ ‫رئی ‌سجمهــور ‌در د‌یــد‌ار بــا وزیــر انــرژی و معــاون رئی ‌سجمهــور‬ ‫بنـگلا ‌دش گفـت‪« :‬بـه جـای فـروش نفـت خـو ‌د بـه شـرک ‌تهای نفتـی‪،‬‬ ‫مــا ملت‌هــای مســلمان و محــروم را ترجیــح م ‌ی ‌دهیــم‪».‬‬ ‫‪ 24‬فرورد‌ین‬ ‫غرضـی‪ ،‬وزیـر نفـت‪ ،‬بـه پرسـش‌های نماینـ ‌دگان ‌دربـاره کمبـو ‌د نفـت و‬ ‫توزیـع آن پاسـخ ‌دا ‌د‪.‬‬ ‫‪725‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫اد‌امه عضویت شرکت ملی‬ ‫‪ 25‬فرورد‌ین‬ ‫نفت‪ ‬ایران ‌در انجمن بی ‌نالمللی‬ ‫رژیــم عــراق حــوزه نفتــی نــوروز را موشــ ‌کباران کــرد‌‪ .‬رفســنجانی‪▪،‬‬ ‫اکتشاف و تولی ‌د‬ ‫سـخنگوی شـورای عالـی د‌فـاع‪ ،‬گفـت‪« :‬قصـ ‌د عـراق از حملـه بـه حـوزه‬ ‫نفتـی نـوروز ایـن اسـت کـه مـا مجبـور شـویم آت ‌شبـس را بپذیریـم‪».‬‬ ‫‌ماد‌‌هواحــد‌ه‪ :‬بــه شــرکت ملــی‬ ‫نفـت ایـران اجـازه د‌ا ‌ده م ‌یشـود‌‪،‬‬ ‫‪ 1‬ارد‌یبهشت‬ ‫بــه عضویــت خــو ‌د ‌در انجمــن‬ ‫اصغـر ابراهیمـی‪ ،‬مد‌یرعامـل شـرکت نفـت فـات قـاره ایـران‪ ،‬خسـارات‬ ‫بی ‌نالمللــی اکتشــاف و تولیــد‌‬ ‫وار ‌دشـ ‌ده بـه حوز‌ههـای نفتـی نـوروز‪ ،‬ابـوذر و سـروش را ‪ 700‬الـی ‪800‬‬ ‫اد‌امــه ‌دهــد‌ و حــق عضویــت‬ ‫مربوطـه را بپـرد‌از ‌د‪‌.‬قانـون فـوق‬ ‫میلیـون د‌لار اعـام کـر ‌د‪.‬‬ ‫مشــتمل بــر ما ‌د‌هواحــد‌ه ‌در‬ ‫‪ 10‬ارد‌یبهشت‬ ‫جلســه روز یکشــنبه‪ ،‬هج ‌دهــم‬ ‫ار‌دیبهشــ ‌تماه ‪ 1362‬مجلــس‬ ‫وزیر نفت اوضاع صنعت نفت را د‌ر حضور امام خمینی تشریح کرد‌‪:‬‬ ‫شــورای اســامی تصویــب و بــه‌‬ ‫‪ .1‬بـا وجـود‌ فشـار نظامـی بـر خـارگ‪ ،‬قرارد‌ا ‌دهـای بین‌المللی بـا خری ‌داران‬ ‫تأییــ ‌د شــورای نگهبــان رســی ‌ده‬ ‫نفت بسـته شـد‌ه است‪.‬‬ ‫اســت‪.‬‬ ‫‪ .2‬ایران توانست بر اوپک مسلط شو ‌د و بر آن نظارت کند‌‪.‬‬ ‫‪ .3‬ظرفیت پالایشگا‌هها به ‪ 670‬هزار بشکه د‌ر روز رسی ‌د‪.‬‬ ‫‪ .4‬توزیع نفت سفی ‌د به ‪ 16/4‬میلیون لیتر د‌ر روز رسید‌‪.‬‬ ‫‪ .5‬نفـت بارگیر ‌یشـ ‌ده از جزیـره خـارگ بـا وجـود‌ مشـکلات بـه بیشـترین‬ ‫میزان رســید‌‪.‬‬ ‫‪ .6‬تـا پایـان سـال جـاری‪ ،‬پتروشـیمی شـیراز شـروع بـه کار خواهـد‌ کـر ‌د‬ ‫و ظرفیـت تولیـد‌ آن بـه ‪ 1‬میلیـون تـن کـود‌ شـیمیایی خواهـد‌ رسـید‌‪.‬‬ ‫‪ 12‬ارد‌یبهشت‬ ‫ناوچه موش ‌کاند‌از عراق ‌در حمله شبانه به حوزه نفتی نوروز نابود‌ شد‌‪.‬‬ ‫‪ 18‬ارد‌یبهشت‬ ‫نفت و مجلس‬ ‫قانـون ا ‌دامـة عضویـت شـرکت ملـی نفـت ایـران د‌ر انجمـن بین‌المللـی‬ ‫اکتشـاف و تولیـد‌ د‌ر مجلـس شـورای اسـامی تصویـب شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 20‬ارد‌یبهشت‬ ‫بــا نقشــ ‌هبرد‌اری مســیر لولــه گاز آســتارا ـ ار ‌دبیــل ـ تبریــز از ســوی‬ ‫مهن ‌دسـان مشـاور کار تـک موافقـت شـ ‌د‪ .‬ایـن خـط انتقـال بـرای تأمیـن‬ ‫مصـرف نقـاط سر ‌دسـیر آذربایجـان غربـی و شـرقی د‌ر نظـر گرفتـه شـد‌ه‬ ‫کـه ‌در مرحلـه اول‪ ،‬خطـی بـه طـول ‪ 55/5‬کیلومتـر و قطـر ‪ 30‬اینـچ گاز‬ ‫خـط لولـه اول سراسـری را بـه شـهر ار ‌دبیـل انتقـال خواهـد‌ ‌دا ‌د‪.‬‬ ‫‪ 22‬ارد‌یبهشت‬ ‫یــک جنگنــد‌ه مهاجــم عــراق بــر فــراز چا‌ههــای نفتــی خلی ‌جفــارس‬ ‫ســرنگون شــ ‌د‪.‬‬ ‫‪726‬‬

‫سال ‪۱۳۶۲‬‬ ‫‪ 24‬ارد‌یبهشت‬ ‫هیئ ‌تهـای مذاکر‌هکننـ ‌ده ایـران و ژاپـن بـا ازسـرگیری طـرح پتروشـیمی‬ ‫ایـران ـ ژاپـن موافقـت کر ‌دنـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 26‬ارد‌یبهشت‬ ‫بـا تـاش کارکنـان‪ ،‬ظرفیـت تولیـد‌ مجتمـع تقطیـر لاوان بـه ‪ 10‬هـزار‬ ‫بشـکه گازوئیـل (بیشـترین میـزان تولیـ ‌د روزانـه) رسـید‌‪.‬‬ ‫‪ 27‬ارد‌یبهشت‬ ‫د‌ر ‌دیـد‌ار وزرای امـور خارجـه کویـت و امـارات متحـد‌ه عربـی بـا ‌دکتـر▪‬ ‫ولایتـی‪ ،‬وزیـر امـور خارجـه ایـران‪ ،‬مسـئله نشـت نفـت و تجـاوز رژیـم‬ ‫عـراق بـه چا‌ههـای نفـت مـور ‌د بحـث و تبـا ‌دل نظـر قـرار گرفـت‪.‬‬ ‫ایـران و شـرک ‌تهای ژاپنـی شـریک‪ ،‬بـا امضـای یا ‌دد‌اشـتی‪ ،‬د‌ر زمینـه▪‬ ‫طـرح سـاخت پـروژه بنـد‌ر امـام خمینـی بـه توافـق رسـید‌ند‌‪.‬‬ ‫‪ 28‬ارد‌یبهشت‬ ‫سازمان‌ ‌دهی جد‌ی ‌د برای پیشرفت جهشی طرح‌ها‬ ‫الف‪ .‬تلفیق طرح‌های سرخون و قشم د‌ر یکد‌یگر؛‬ ‫ب‪ .‬تلفیـق طر ‌حهـای گازرسـانی غـرب و شـمال و غـرب و رشـت ‪ -‬نـکا‬ ‫د‌ر طـرح گازرسـانی شـمال و غـرب؛‬ ‫ج‪ .‬تفکیک طرح گازرسانی تهران از امور اجرا و نظارت طر ‌حها‪.‬‬ ‫‪ 2‬خر ‌داد‌‬ ‫آیــ ‌تالله خامنــه‌ای بــرای د‌ومی ‌نبــار بــه ‌دبیــر کلــی حــزب جمهــوری‬ ‫اســامی برگزیــ ‌ده شــد‌‪.‬‬ ‫‪ 3‬خر ‌دا ‌د‬ ‫پیکـر پـاک سـرد‌ار سـپاه اسـام‪ ،‬شـهید‌ محمـ ‌د بروجـر ‌دی‪ ،‬بـا شـکوه▪‬ ‫فـراوان د‌ر تهـران تشـییع شـد‌‪.‬‬ ‫وزارت نفـت اعـام کـرد‌‪« :‬کوپ ‌نهـای نفـت شـماره ‪ 33‬قرمزرنـگ و ‪▪36‬‬ ‫بـرای د‌ریافـت سـیلند‌ر گاز معتبر اسـت‪».‬‬ ‫‪ 5‬خر ‌دا ‌د‬ ‫اوپـک از کشـورهای اتحـا ‌د جماهیـر شـوروی و مصـر کـه عضـو اوپـک‬ ‫نبـو ‌ده‪ ،‬امـا تازگـی قیمـت نفـت خـود‌ را افزایـش ‌دا ‌د‌هانـد‌‪ ،‬حمایـت کـر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 11‬خر ‌دا ‌د‬ ‫گازرسانی به کوی سیلوی مشهد‌ آغاز ش ‌د‪.‬‬ ‫‪ 21‬خر ‌داد‌‬ ‫یـک هیئـت ‪ 22‬نفـری ژاپنـی‪ ،‬بـه نماین ‌دگـی از ‪ 5‬شـرکت ژاپنـی‪ ،‬بـرای‬ ‫ازسـرگیری سـاخت مجتمـع پتروشـیمی بنـد‌ر امـام خمینی به تهـران آم ‌د‪.‬‬ ‫‪727‬‬

‫محم ‌د بروجرد‌ی‪)۱۳۶۲-۱۳۳۳( ،‬‬ ‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫‪ 23‬خر ‌داد‌‬ ‫ســتا ‌دی ویــژه بــرای بهبــود‌ توزیــع نفــت و گاز مصرفــی ‌دســتگاه‌های‬ ‫حرارتــی (شــوفاژ) و خان ‌ههــای تهــران ‌در وزارت نفــت تشــکیل خواهــد‬ ‫شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 25‬خر ‌دا ‌د‬ ‫وزارت نفـت اعـام کـر ‌د‪ 40« :‬لیتـر نفـت د‌ر مقابـل کوپـن ‪ 33‬توزیـع▪‬ ‫می‌شــود‌‪».‬‬ ‫وزیــر نفــت بــه پرســش‌های نماینــد‌گان مجلــس دربــاره برخــی▪‬ ‫پاکســازی‌ها و انتقــا ‌د نماینــد‌گان بــر ‌دیرکــر ‌د سوخ ‌ترســانی بــه‬ ‫شـهرهای ‌دورافتـاد‌ه پاسـخ ‌داد‌‪ .‬وی همچنیـن‪‌ ،‬دربـاره بازسـازی مناطـق‬ ‫آســیب‌د‌ی ‌ده گزارشــی مشــروح بــه نماینــد‌گان مجلــس ارائــه کــرد‌‪.‬‬ ‫‪ 29‬خر ‌دا ‌د‬ ‫انحلال شرکت سهامی نفت ایران‬ ‫شـرکت نفـت ایـران د‌ر مصوبـه شـماره ‪ 298‬خـود‌ کـه بـا حضـور اعضـای‬ ‫هیئت‌م ‌دیـره و بـ ‌دون حضـور غرضـی‪ ،‬وزیـر نفـت برگـزار شـد‌‪ ،‬شـرکت‬ ‫سـهامی نفـت ایـران (تأسـیس ‪ )1327‬را منحـل اعـام کـر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 18‬تیر‬ ‫صنـ ‌دوق ویـژه اوپـک مبلـغ ‪ 22‬میلیـون ‌دلار بـه چنـ ‌د کشـور د‌ر حـال‬ ‫‌رشـد‌ افریقایـی‪ ،‬آسـیایی و امریـکای لاتیـن اعتبـار ‌داد‌‪.‬‬ ‫‪ 23‬تیر‬ ‫اســتان ‌دار اراک‪ ،‬اعــام کــر ‌د‪« :‬هفتمیــن پالایشــگاه نفــت ایــران ‌در▪‬ ‫ســربند‌ اراک احــ ‌داث خواهــد‌ شــ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 25‬تیر‬ ‫غرضــی‪ ،‬وزیــر نفــت‪ ،‬بــه‌همــراه معاونــان خــو ‌د بــرای شــرکت د‌ر‬ ‫شص ‌توهشـتمین اجـاس اوپـک بـه هلسـینکی‪ ،‬پایتخـت فنلانـد‌‪ ،‬رفـت‪.‬‬ ‫موضـوع مهـم ‌در ایـن اجـاس‪ ،‬چگونگـی انتخـاب ‌دبیـرکل جد‌یـ ‌د اوپـک‬ ‫بــود‌‪ .‬وزیــر نفــت ‌در کنفرانــس اوپــک و ‌دربــارة مهــار چا‌ههــای حــوزه‬ ‫خلیج‌فــارس گفــت‪« :‬تــا وقتــی رژیــم عــراق از همســایگان خــو ‌د بــاج‬ ‫م ‌یگیـر ‌د و آنهـا نیـز بـه ایـن خفـت تـن ‌دا ‌د‌هانـ ‌د‪ ،‬شـرایط مناسـب بـرای‬ ‫مهــار چا‌ههــا بــه وجــو ‌د نخواهــد‌ آمــد‌‪».‬‬ ‫‪ 27‬تیر‬ ‫ایران د‌بیرکل جد‌ید‌ اوپک را برگزی ‌د‬ ‫بـا توجـه بـه ا ‌دواری بـو ‌دن پسـت ‌دبیرکلـی اوپـک‪ ،‬ای ‌نبـار نوبـت ایـران‬ ‫بــود‌ تــا ‌دبیــرکل را تعییــن کنــ ‌د‪ .‬برخــاف همیشــه‪ ،‬اعضــای اوپــک‬ ‫‪728‬‬

‫سال ‪۱۳۶۲‬‬ ‫پالایشــگاه عظیــم و مــد‌رن گاز‬ ‫شــهی ‌د هاشــم ‌ینژاد‌‬ ‫‌درصـ ‌د ‌د آن بو ‌دنـ ‌د کـه بـا کفایت‌تریـن نامـز ‌د را انتخـاب کننـ ‌د‪ .‬مهنـد‌س‬ ‫خر ‌دمنــ ‌د بــرای ایــن پســت نامــز ‌د شــد‌‪.‬‬ ‫پالایشـگاه عظیـم و مد‌رن گاز شـهی ‌د‬ ‫هاشـم ‌ینژاد‌ (خانگیـران) بـا حضـور‬ ‫اعضـای اوپـک ‌در نشسـت ‪ 68‬خـود‌ موافقـت کر ‌دنـ ‌د میـزان سـقف تولیـد‌‬ ‫آیـ ‌تالله خامنـه‌ای‪ ،‬رئی ‌سجمهـور‪،‬‬ ‫کلـی و قیمـت پایـه ‪ 29‬د‌لار‪ ،‬ح ‌داقـل تـا پایـان سـال حفـظ شـود‌‪.‬‬ ‫غرضـی‪ ،‬وزیـر نفـت‪ ،‬آقـای واعـظ‬ ‫‪ 29‬تیر‬ ‫‌طبسـی‪ ،‬نماینـ ‌ده امـام و تولیـت‬ ‫آسـتان قد‌س رضوی‪ ،‬آی ‌تالله شیرازی‪،‬‬ ‫‌در پــی تعییــن نشــد‌ن ‌دبیــر کل اوپــک‪ ،‬مقــرر شــد‌ تــا زمانــی کــه▪‬ ‫اما‌مجمعـه مشـه ‌د‪ ،‬حجت‌الاسالم‬ ‫سـی ‌‌دهاد‌ی خامنـه‌ای‪ ،‬نماینـد‌ه مرد‌م‬ ‫‌دبیـرکل ج ‌دیـ ‌د اوپـک تعییـن شـود‌‪ ،‬وزیـر نفـت امـارات بـر ‌دبیرخانـه‬ ‫سـرخس و فریمان د‌ر مجلس شـورای‬ ‫اوپــک نظــارت کنــد‌‪ .‬ناظــران اقتصــا ‌دی د‌لیــل ایــن اتفــاق را مبــارزه‬ ‫اسالمی و تنی چند‌ از شـخصیت‌های‬ ‫سیاسـی‪ ،‬مذهبـی‪ ،‬محلی و مسـئولان‬ ‫سیاســی ایــران و عــراق م ‌ی ‌دانســتند‌‪.‬‬ ‫وزارت نفت و شـرکت ملـی گاز افتتاح‬ ‫نظــارت گــروه مهند‌ســان مشــاور ایرتیــک بــر طــرح خانگیــران ســه▪‬ ‫شد‌‪.‬‬ ‫مــاه د‌یگــر تمد‌یــد‌ شــد‌‪.‬‬ ‫ایـن پالایشـگاه بـا ظرفیـت ‪15‬‬ ‫‪ 1‬مر ‌دا ‌د‬ ‫میلیـون مترمکعـب کـه ‌در نـوع خو ‌د‬ ‫غرضــی‪ ،‬وزیــر نفــت‪‌ ،‬دربــاره انتخــاب نشــ ‌دن ‌دبیــرکل ج ‌دیــ ‌د اوپــک‬ ‫بزرگ‌تریـن و م ‌درن‌تریـن پالایشـگاه‬ ‫گفـت‪« :‬مسـئله اصلـی کـه مـا د‌ر ایـن اجـاس مطـرح کر ‌دیـم‪ ،‬د‌فـاع از‬ ‫جهـان بـود‌‪‌ ،‬در سـرخس خراسـان‬ ‫اساسـنامة اوپـک و ‌در حقیقـت د‌فـاع از حقـوق جمهـوری اسـامی ایـران‬ ‫سـاخته شـد‌‪.‬‬ ‫بـرای انتخـاب نماینـ ‌ده خـو ‌د بـه ‌دبیرکلـی اوپـک بـود‌‪».‬‬ ‫‪ 3‬مر ‌دا ‌د‬ ‫ولایتـی‪ ،‬وزیرامـور خارجـه‪ ،‬گفـت‪« :‬اگـر د‌ر صـ ‌دور نفـت ایـران اخـال‬ ‫وارد‌ شـو ‌د‪ ،‬هیـچ کشـوری د‌ر خلیج‌فـارس نمی‌توانـ ‌د نفـت صـا ‌در کنـد‌‪».‬‬ ‫‪ 4‬مر ‌دا ‌د‬ ‫کمیتـه توزیـع عاد‌لانـة گاز مایـع مسـتقر د‌ر شـرکت ملـی گاز ایـران طـی‬ ‫اطلاعیـه‌ای تاریـخ و شـمارة کوپـن ج ‌دیـ ‌د د‌ریافـت گاز مایـع شـهرون ‌دان‬ ‫تهرانـی را اعـام کـرد‌‪.‬‬ ‫‪ 6‬مر ‌داد‌‬ ‫د‌ســتگاه‌های ج ‌دیــ ‌د جمــع‌آوری لکه‌هــای نفــت ‌در خلیج‌فــارس ‌در‬ ‫حضـور معـاون نخسـ ‌توزیر و رئیـس سـازمان حفاظـت محیـط زیسـت‪،‬‬ ‫آزمایـش شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 9‬مر ‌داد‌‬ ‫بــه نوشــتة روزنامــة ژاپنــی نیمهــون کیــزای و بنــا بــه تأییــد‌ معــاون▪‬ ‫وزیـر نفـت ایـران‪ ،‬بـه شـرکت‌های تجـاری ژاپنـی اطـاع ‌داد‌ه شـ ‌د کـه‬ ‫ایــران از ‌دهــم آگوســت ایــن ســال‪ ،‬قیمــت نفــت ســنگین خــو ‌د را بــا‬ ‫بشــکه‌ای ‪ 20‬ســنت افزایــش و بــه ‪ 27/10‬د‌لار مــی رســاند‪ .‬شــرکت‬ ‫تجـاری ژاپنـی قرارد‌اد‌هایـی بـرای خریـد‌ ‪ 300‬هـزار بشـکه نفـت ایـران‬ ‫امضـا کـر ‌ده بـود‌‪.‬‬ ‫‪729‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫مانـ ‌ع العتیبـه‪ ،‬رئیـس اوپـک و وزیـر نفـت امـارات‪ ،‬از افزایـش قیمـت▪‬ ‫نفـت ایـران‪ ،‬ونزوئـا و مکزیـک ابـراز رضایـت کـرد‌‪.‬‬ ‫‪ 12‬مر ‌داد‌‬ ‫واگذاری مسئولیت‌های شرکت گاز‬ ‫مســئولیت خریــد‌ کالا‪ ،‬کرایــه ماشــین و عقــد‌ قــرارد‌اد‌ طــرح ســاخت‬ ‫کارخانــه کنتورســازی‪ ،‬بــا اطــاع مد‌یریــت مهن ‌دســی و طر ‌حهــا بــه‬ ‫ایرا ‌نمنــش واگــذار شــ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 2‬شهریور‬ ‫مذاکـره بـرای خریـ ‌د ‪ 50‬هـزار د‌سـتگاه کنتـور ‪ 10‬مترمکعـب از کارخانـه‬ ‫‪ REMBACH‬آغـاز شـد‌‪ .‬شـرکت گاز ‌در ایـن خریـد‌ بـه ‌دنبـال انتقـال‬ ‫‌دانـش فنـی بـود‌‪.‬‬ ‫‪ 4‬شهریور‬ ‫کارخانه گاز مایع ‪ 900‬گچساران افتتاح ش ‌د‪.‬‬ ‫شــرکت فلوئــور ایــن کارخانــه را بــا ظرفیــت فــراورش ‪ 40‬میلیــون‬ ‫مترمکعـب گاز مایـع ‌در روز و بـرای تزریـق د‌ر مخـازن نفتـی گچسـاران‬ ‫طراحــی کــر ‌ده بــو ‌د‪.‬‬ ‫‪ 9‬شهریور‬ ‫مبلــغ ‪ 200‬میلیــون ریــال از محــل اعتبــارات طــرح گازرســانی تهــران‬ ‫و ‪ 300‬میلیـون ریـال از محـل اعتبـارات سـرخون بـه عملیـات سـاخت‬ ‫کنتورســازی اختصــاص یافــت‪.‬‬ ‫‪ 30‬مهر‬ ‫ســاخت خــط لولــه ‪ 30‬اینــچ کازرون ـ شــیراز بــه شــرکت «لــوان»▪‬ ‫واگــذار شــد‌‪ .‬ایــن خــط لولــه بــرای انتقــال گاز بــه شــهرهای اســتان‬ ‫فــارس از خــط لولــه ‌دوم سراســری منشــعب م ‌یشــ ‌د و طــول آن ‪93/5‬‬ ‫کیلومتــر بــه قطــر ‪ 30‬اینــچ بــو ‌د‪.‬‬ ‫احــ ‌داث خــط لولــه ‌دوم گاز از کــوه نمــک تــا ایســتگاه ســاوه بــا▪‬ ‫لول ‌ههایـی بـه قطـر ‪ 56‬اینـچ و از ایسـتگاه سـاوه تـا قزویـن بـا لول ‌ههـای‬ ‫بــا قطــر ‪ 48‬اینــچ ا ‌دامــه یافــت‪.‬‬ ‫‪ 15‬د‌ی‬ ‫نفت و مجلس‬ ‫مجلــس شــورای اســامی اد‌امــة عضویــت ایــران ‌در ســازمان ایپیــکا و‬ ‫کنگــره جهانــی نفــت و ســازمان اوپــک را تصویــب کــر ‌د‪.‬‬ ‫‪730‬‬

‫سال ‪۱۳۶۲‬‬ ‫ا ‌دامــه عضویــت ایــران د‌ر‬ ‫‪‌ 21‬دی‬ ‫ســازمان ایپیکا و کنگــره جهانی‬ ‫طراحــی خــط لولــه شــمال غــرب و شــبکه‌های گازرســانی تبریــز‪▪،‬‬ ‫نفــت‪ ‬و اوپــک‬ ‫ار ‌دبیــل‪ ،‬ســراب و بســتان‌آباد‌ آغــاز شــ ‌د‪.‬‬ ‫‌ما ‌د‌هواحــد‌ه‪ :‬بــه وزارت نفــت‬ ‫خاک‌شناسی مسیر خط لوله انتقال گاز به زنجان آغاز شد‌‪▪.‬‬ ‫اجــازه د‌اد‌ه م ‌یشــو ‌د‪ ،‬عضویــت‬ ‫‪‌ 28‬دی‬ ‫مجامــع بی ‌نالمللــی مشــروحه‬ ‫ذیـل را همچنـان بپذیـر ‌د و حـق‬ ‫طـرح گازرسـانی بـه بجنـور ‌د بـه شـرکت پیمانـکاری امـکان واگـذار▪‬ ‫عضویــت آن را پر ‌داخــت کنــد‌‪:‬‬ ‫شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ -1‬ســازمان ایپیــکا ‪ -2‬کنگــره‬ ‫گازرسـانی بـه بخـش ‪ 1‬منطقـه تهـران بـا مبلـغ ‪ 390‬میلیـون ریـال و▪‬ ‫جهانــی نفــت ‪ .3‬اوپــک‪.‬‬ ‫‌ایــن قانــون مشــتمل بــر‬ ‫گازرسـانی بـه بخ ‌شهـای ‪ 2‬و ‪ 3‬ایـن منطقـه بـا قیمـت ‪ 743‬میلیـون و‬ ‫ماد‌‌هواحــ ‌ده ‌در جلســه روز‬ ‫‪ 551‬هـزار و ‪ 900‬ریـال بـه شـرکت جوینـت مکانیـک واگـذار شـ ‌د‪.‬‬ ‫پنجشــنبه‪ ،‬پانز ‌دهــم د‌ی‌مــاه‬ ‫‪ 1362‬مجلــس شــورای اســامی‬ ‫‪ 16‬بهمن‬ ‫تصویــب و بــه تأییــد‌‌شــورای‬ ‫پالایشگاه گاز بی ‌دبلن ‌د راه‌اند‌ازی ش ‌د‪.‬‬ ‫محتــرم نگهبــان رســی ‌د‪.‬‬ ‫‪ 23‬بهمن‬ ‫پال◌ایاسشفگناه‌دشهید‌ هاشم ‌ینژاد‌‪ ،‬خانگیران افتتاح شد‌‪.‬‬ ‫قــرارد‌اد‌ طــرح تولیــ ‌د متانــول بــا ظرفیــت ‪ 200‬تــن ‌در روز بــا شــرکت‬ ‫گورکــی آلمــان منعقــد‌ شــ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 10‬اسفن ‌د‬ ‫طراحی شبکه‌گذاری منطقه قرچک آغاز شد‌‪.‬‬ ‫‪731‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫یکی از مهارکنن ‌دگان چاه شماره سه نوروز‪)1362( ،‬‬ ‫‪732‬‬

‫‪ 1363‬شمسی ‪ 1984 /‬میلاد‌ی‬ ‫د‌رآمــ ‌د نفــت ‪ 16‬هــزار و ‪ 660‬میلیــون ‌دلار‪ 40٫9 ،‬د‌رصــد‌ از‬ ‫بو ‌دجــه‬ ‫‌درآمـ ‌د حاصـل از فـروش نفـت و گاز ‪‌ 57/1‬درصـد‌ از کل ‌درآم ‌‌دهـای▪‬ ‫‌دولــت بو ‌د‪.‬‬ ‫شبکه‌گذاری گاز به طول هزار و ‪ 295‬کیلومتر توسعه یافت‪.‬‬ ‫خط لوله نفت كوره پالايشگاه تبريز به نيروگاه احد‌اث ش ‌د‪▪.‬‬ ‫خط لوله نفت خام ري ـ تبريز به بهر‌هبر ‌داری رسی ‌د‪▪▪.‬‬ ‫خــط لولــه فــراور ‌ده انشــعابي ان ‌ديمشــك و خــط لولــه فــراورد‌ه▪‬ ‫اهــواز ‪ -‬ري احــد‌اث رســید‌‪.‬‬ ‫ظرفيـت پالايشـگاه كرمانشـاه بـه بيـش از ‪ 25‬هـزار بشـكه د‌ر روز▪‬ ‫افزايـش یافـت‪.‬‬ ‫فرور ‌دين◌‬ ‫پـس از مذاکـرات طولانـي‪ ،‬قـرار ‌دا ‌د خريـد‌ د‌كل حفـاري شـهيد‌ رجايـي‬ ‫تنظيــم شــد‌ و اقد‌امــات نهائــي بــراي خريــ ‌د يــك د‌ســتگاه حفــاري‬ ‫د‌ريايـي از شـركت «هيتاچـي زوزن» ژاپـن صـورت گرفـت‪ .‬اسـتقرار ايـن‬ ‫د‌سـتگاه ـ بـه ویـژه د‌ر حوز‌ههـاي نفتـي مشـترك ـ باعـث جلوگيـري از‬ ‫مهاجــرت نفــت بــه بخ ‌شهــاي ‌ديگــر حــوزه شــ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 22‬فرورد‌ین‬ ‫بـا انتخـاب گـروه مهن ‌دسـی مشـاور نـارگان بـرای طراحـی خط جمـ ‌عآوری‬ ‫پالایشـگاه سـرخون ‪ ،2‬بـه مبلـغ ‪ 280‬میلیـون ریـال موافقت شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 29‬فرورد‌ین‬ ‫اح ‌داث شبکه گازرسانی فاز ‪ 2‬قوچان آغاز شد‌‪.‬‬ ‫‪ 5‬ارد‌یبهشت‬ ‫‪733‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫ما ‌ده‌واح ‌ده کمک به سوریه‬ ‫اح ‌داث شبکه‌گذاری شهرک‌ خانه اصفهان آغاز ش ‌د‪.‬‬ ‫‪ .1‬بــه وزارت نفــت اجــازه د‌اد‌ه‬ ‫می‌شــود‌‪ ،‬از تاریــخ تصویــب ایــن‬ ‫گازرسانی به فازهای ‪ 4 ،3‬و ‪ 5‬حصی ‌رآباد‌ اهواز آغاز شد‌‪▪▪.‬‬ ‫قانــون بــه مــد‌ت یــک ســال‪‌:‬الــف‪.‬‬ ‫‪ 12‬ارد‌یبهشت‬ ‫مقـ ‌دار یـک میلیـون تـن نفـت خـام‬ ‫ایـران کشـتی آسـیب‌ ‌دید‌ه سـفینه‌العرب را نجـات ‌دا ‌د‪ .‬کاپیتـان سـوئد‌ی‬ ‫سـبک ایـران را بـه صـورت مجانی ‌در‬ ‫کشــتی حاد‌ث ‌ه ‌دیــ ‌دة ســفین ‌هالعرب د‌ر ملاقــات بــا معــاون وزارت نفــت‪،‬‬ ‫اختیـار د‌ولـت سـوریه بـرای مخـارج‬ ‫جنــگ بــا اســرائیل قــرار ‌دهــد‌‪ .‬ب‪.‬‬ ‫چگونگـی نجـات خـو ‌د و همکارانـش را شـرح د‌ا ‌د‪.‬‬ ‫تـا مقـد‌ار ‪ 5‬میلیـون تـن نفـت خـام‬ ‫سـبک ایـران را بـا تخفیـف ‪‌ 2/5‬دلار‬ ‫‪ 30‬ارد‌یبهشت‬ ‫‌در هـر بشـکه‪ ،‬طبـق ضوابـط وزارت‬ ‫نفــت بــه ‌دولــت ســوریه بفروشــد‌‪.‬‬ ‫اولیــن کنفرانــس بی ‌نالمللــی اثــرات نشــت نفــت د‌ر خلیج‌فــارس بــا▪‬ ‫‪ .2‬بــه ‌دولــت اجــازه ‌دا ‌ده م ‌یشــود‌‪،‬‬ ‫حضــور رئی ‌سجمهــور آغــاز بــه کار کــر ‌د‪.‬‬ ‫نســبت بــه مبلــغ ‪ 993‬میلیــون‬ ‫د‌لار ب ‌دهــی ‌دولــت ســوریه بــه‬ ‫معـاون وزیـر نفـت اعـام کـر ‌د‪« :‬نز ‌دیـک بـه یـک میلیـار ‌د لیتـر نفـت▪‬ ‫جمهـوری اسـامی ایـران کـه د‌ولـت‬ ‫ســوریه اســتمهال کــرد‌ه‌اســت‪ ،‬بــه‬ ‫سـفی ‌د و نفـت‌گاز و ‪ 750‬میلیـون لیتـر بنزیـن ‌در انبار‌هـای نفـت کشـور‬ ‫طریــق ذیــل عمــل نمایــ ‌د‪‌:‬الــف‪.‬‬ ‫ذخیـره اسـت‪».‬‬ ‫‪ 493‬میلیــون د‌لار از خــرد‌ا ‌د ‪1364‬‬ ‫‌(برابـر بـا ژوئـن ‪ )1985‬بـه اقسـاط‬ ‫‪ 2‬خر ‌دا ‌د‬ ‫متســاوی ماهیانــه ‪ 20‬میلیــون‬ ‫شــرکت «‪ »902‬مســئول اجــرای طــرح گازرســانی فــاز د‌وم شهرســتان‬ ‫د‌لاری د‌ریافــت گــرد‌د‌‪ .‬ب‪500 .‬‬ ‫میلیــون ‌دلار باقیمانــد‌ه از تیرمــاه‬ ‫یاسـوج شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪(‌ 1368‬مطابــق بــا جــولای ‪)1989‬‬ ‫د‌ر ‌دواز ‌ده قســط متســاوی ســه‌ماهه‬ ‫‪ 5‬خر ‌داد‌‬ ‫‌(بــه مــد‌ت ســه ســال) ‌دریافــت‬ ‫نفت و مجلس‬ ‫گــر ‌دد‌‪ .‬قانــون فــوق مشــتمل بــر‬ ‫قانـون فـروش و تحویـل نفـت مجانـی بـه د‌ولـت سـوریه و اجـازه تقسـیط‬ ‫ماد‌‌هواحــد‌ه ‌در جلســه روز شــنبه‪،‬‬ ‫د‌یــون آن ‌دولــت بــه جمهــوری اســامی ایــران د‌ر مجلــس شــورای‬ ‫پنجــم خرد‌ا ‌دمــاه ‪ ،1363‬بــا حضــور‬ ‫اســامی تصویــب شــ ‌د‪.‬‬ ‫شـورای محتـرم نگهبـان بـه تصویـب‬ ‫‌مجلــس شــورای اســامی رســی ‌د‪.‬‬ ‫‪ 8‬خر ‌داد‌‬ ‫گازرسانی به بخش آشخانه‪ ،‬از توابع بجنورد‌‪ ،‬آغاز شد‌‪.‬‬ ‫◌ تير‬ ‫گازرسـاني بـه شهرسـتان سـاوه بـا هزينـه ‪ 1/5‬ميليـارد‌ ريـال آغـاز شـد‌‪.‬‬ ‫كل اعتبـار ايـن طـرح از محـل بو ‌دجـه شـركت ملـي گاز ايـران تأميـن‬ ‫شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 2‬تیر‬ ‫بـا شکسـت طـرح مشـترک امریـکا‪ ،‬عـراق و بـرای متشـن ‌جکر ‌دن منطقـة‬ ‫خلیج‌فــارس‪ ،‬بیم ‌هگــذاران لنــ ‌دن نــرخ بیمــه محمولــه کشــت ‌یها بــرای‬ ‫ســفر بــه پایانــة نفتــی خــارگ و بنــ ‌در بوشــهر را از ‪ 7/5‬د‌رصــ ‌د بــه ‪5‬‬ ‫د‌رصـد‌ و ‌در برخـی مـوار ‌د بـه ‪ 4‬د‌رصـ ‌د کاهـش د‌ا ‌دنـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 7‬تیر‬ ‫غرضــی‪ ،‬وزیــر نفــت‪ ،‬اعــام کــر ‌د‪« :‬ایــران بــرای صــ ‌دور نفــت تــا ایــن‬ ‫زمـان مشـکلی ند‌اشـته اسـت‪ .‬اگـر تنگـه هرمـز بسـته شـود‌‪ ،‬قیمـت هـر‬ ‫‪734‬‬

‫سال ‪۱۳۶۳‬‬ ‫‪‌ .1‬در ایــن نشــان‪« ،‬لا» بــه مفهــوم‬ ‫نفــی وابســتگی بــه شــرق و غــرب‬ ‫بشـکه نفـت بـه ‪‌ 100‬دلار خواهـد‌ رسـید‌‪».‬‬ ‫و بیانگــر ملــی بــو ‌دن صنعــت نفــت‬ ‫‪ 13‬تیر‬ ‫اســت؛‬ ‫احـد‌اث خطـوط لولـه ‪ 22‬اینـچ جمـع‌آوری گاز سـرخون ‪ -‬بن ‌درعبـاس▪‬ ‫‪ .2‬بیانگــر رشــ ‌د و شــکوفای صنایــع‬ ‫بـه شـرکت فریـ ‌دن واگـذار شـد‌‪ .‬ایـن خـط لولـه بـه طـول ‪ 50‬کیلومتـر‬ ‫عظیـم ایـران اسـت؛‬ ‫و قطــر ‪ 22‬اینــچ بــرای سوخ ‌ترســانی بــه نیــروگاه بن ‌درعبــاس طراحــی‬ ‫‪ .3‬مشــعل فــروزان نشــانه ســوخت‬ ‫و بیانگــر نقــش نفــت ‌در حیــات‬ ‫شـ ‌د‪.‬‬ ‫صنایــع اســت‪.‬‬ ‫بــا پر ‌داخــت غرامــت بــه صاحبــان مســتحد‌ثات حریــم خــط لولــه▪‬ ‫انتقــال گاز ســرخس ‪ -‬نــکا موافقــت شــ ‌د‪.‬‬ ‫بـا اسـتفاد‌ه از خطـوط لولـه پلـ ‌ی اتیلـن د‌ر شـبک ‌هگذاری گاز‪ ،‬بـا فشـار▪‬ ‫‪ 60‬اینـچ و زیـر ‪ 60‬اینـچ موافقـت شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 19‬تیر‬ ‫اوپک‪ ،‬قیمت هر بشکه نفت را ‪ 29‬د‌لار اعلام کر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 20‬تیر‬ ‫تعویــض ‪ 60‬کیلومتــر از خــط لولــه گاز تهــران بــه شــرکت فنــی و‬ ‫ســاختمانی تهــران واگــذار شــد‌‪.‬‬ ‫‪ 21‬تیر‬ ‫آخریــن جلســه اوپــک بــ ‌دون تغییــر د‌ر ســقف تولیــد‌ ‪ 17/5‬میلیــون‬ ‫بشــکه‌ای نفــت و قیمــت ‪ 29‬د‌لاری بــه پایــان رســید‌‪.‬‬ ‫‪ 8‬مر ‌دا ‌د‬ ‫کلنــگ ســاختمان تصفی ‌هخانــه ج ‌دیــد‌ آب شــرکت نفــت در اهــواز بــا‬ ‫ظرفیــت ‪ 25‬هــزار مترمکعــب بــه زمیــن زد‌ه شــد‌‪.‬‬ ‫‪ 11‬مر ‌داد‌‬ ‫نشان جد‌ید‌ شرکت ملی نفت ایران انتخاب ش ‌د‪.‬‬ ‫‪ 16‬مر ‌دا ‌د‬ ‫واحـد‌ بهر‌هبـرد‌اری نفـت کوپـال بـا ظرفیـت ‪ 75‬هـزار بشـکه د‌ر روز آغـاز‬ ‫بـه کار کـر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 4‬مهر‬ ‫مطالعـات ژئوتکنیـک طـرح پالایشـگاه سـرخون ‪ 2‬بـه مبلـغ ‪ 9‬میلیـون‬ ‫و ‪ 556‬هـزار و ‪ 44‬ریـال بـه مهن ‌دسـان مشـاور «پیـکاو» واگـذار شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 5‬مهر‬ ‫غرضــی‪ ،‬وزیــر نفــت‪ ،‬گفــت‪« :‬ایــران مقد‌مــات بهر‌هبــر ‌داری از منابــع‬ ‫نفــت جزایــر مجنــون را فراهــم کــرد‌‪».‬‬ ‫‪24‬مهر‬ ‫یـک حلقـه چـاه توسـع ‌های د‌ریایـی د‌ر خلیج‌فـارس بـا عمـق یـک هـزار‬ ‫‪735‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫‪ 6‬خرد‌اد‌‬ ‫و ‪ ۱۶۱‬متـر توسـط متخصصـان ایرانـی حفـاری شـ ‌د‪.‬‬ ‫مهار چاه نفت شماره ‪ 10‬نوروز‬ ‫‪ 9‬آبان‬ ‫محمــد آقایــی‪ ،‬م ‌دیرعامــل شــرکت‬ ‫نفـت فـات قـاره‪‌ ،‬دربـاره مشـخصات‬ ‫اوپـک د‌ر نشسـت فوق‌العـا ‌ده خـود‌ ‌در ژنـو تولیـ ‌د خـود‌ را ‪ 1/5‬میلیـون‬ ‫چـاه شـماره ‪ 10‬نـوروز گفـت‪« :‬حوزه‬ ‫بشـکه کاهـش ‌دا ‌د‪.‬‬ ‫نفتـی نـوروز د‌ر شـمال خلیج‌فـارس‬ ‫‪ 14‬آذر‬ ‫قــرار ‌دار ‌د‪ .‬از ایــن چــاه روزانــه‬ ‫حــ ‌دود‌ ‪ 6‬هــزار بشــکه نفــت فــوران‬ ‫با نصب کنتور برای همه مشترکان روستایی موافقت شد‌‪.‬‬ ‫م ‌یکــر ‌د کــه ‪ 5‬هــزار بشــکه از آن‬ ‫‪‌ 2‬دی‬ ‫می‌ســوخت و هــزار بشــکة ‌دیگــر‬ ‫بــه آب ســرازیر می‌شــ ‌د‪ .‬بــه ایــن‬ ‫نصــب تأسیســات پالایشــگاه گاز ســرخون آغــاز شــ ‌د‪ .‬طبــق برنامــه‪ ،‬بــا‬ ‫ترتیــب‪ ،‬د‌ر طــول م ‌دتــی کــه ایــن‬ ‫بهر‌هبــرد‌اری از فــاز اول پالایشــگاه ســرخون د‌ر اســتان هرمــزگان‪ ،‬گاز‬ ‫چــاه ‌در حــال اشــتعال بــود‌‪ ،‬د‌ر‬ ‫مــور ‌د نیــاز نیــروگاه بن ‌درعبــاس تأمیــن و همچنیــن بــا بهر‌هبــرد‌اری از‬ ‫مجمــوع‪ ،‬حــد‌ود‌ ‪ 360‬هــزار بشــکه‬ ‫فـاز ‌دوم ایـن نیـروگاه‪ ،‬گاز مـور ‌د نیـاز مجتمـع مـس سرچشـمه تأمیـن‬ ‫نفــت بــه آ ‌بهــای خلیج‌فــارس‬ ‫م ‌یشــ ‌د و از طریــق ‪ 400‬کیلومتــر خــط لولــه بــه آن مجتمــع انتقــال‬ ‫سـرازیر شـ ‌د و یـک میلیـون و ‪825‬‬ ‫هـزار بشـکه نیـز ‌در آتـش سـوخت‪.‬‬ ‫می‌یافــت‪.‬‬ ‫از چــاه شــماره ‪ 3‬نــوروز کــه پیــش‬ ‫‪ 11‬د‌ی‬ ‫از چـاه شـماره ‪ 10‬مهـار شـ ‌ده بـو ‌د‪،‬‬ ‫روزانــه ‪ 2‬هــزار و ‪ 500‬بشــکه نفــت‬ ‫شمار خود‌روهای شخصی د‌ر کشور از مرز ‪ 2‬میلیون گذشت‪.‬‬ ‫د‌ر آب نشســت‌کــر ‌د کــه تــا زمــان‬ ‫‪‌ 18‬دی‬ ‫مهــار آن‪ ،‬حــد‌ود‌ ‪ 420‬هــزار بشــکه‬ ‫نفـت ‌در خلیج‌فـارس سـرازیر شـ ‌د‪».‬‬ ‫عراق ‌دو نفت کش را د‌ر خلیج فارس مور ‌د هد‌ف قرار د‌ا ‌د‪.‬‬ ‫آقایــی‪ ،‬مد‌یرعامــل شــرکت نفــت‬ ‫‪ 24‬د‌ی‬ ‫فـات قـاره‪‌ ،‬دربـاره سـکوی شـماره‬ ‫‪ 5‬گفــت‪« :‬تــا بــه حــال‪ 4 ،‬میلیــون‬ ‫یـک فرونـد‌ شـناور تحقیقاتـی ‪ -‬نقشـ ‌هبر ‌داری مـ ‌درن بـه طـول ‪ 55‬متـر و‬ ‫و ‪ 250‬هــزار بشــکه نفــت از ایــن‬ ‫عـرض ‪ 11‬متـر بـه نـام «اکتشـاف» بـه شـرکت ملـی نفـت ایـران تحویـل‬ ‫چا‌ههــا فــوران کــرد‌ه و ســوخته‬ ‫‌دا ‌ده شـ ‌د‪.‬‬ ‫اســت‪».‬‬ ‫‪ 21‬بهمن‬ ‫بهر‌هبـرد‌اری از طـرح گازرسـانی بهشـهر بـا حضـور جمعـی از مسـئولان‬ ‫آغـاز شـ ‌د‪ .‬ایـن طـرح بـا بیـش از ‪ 26‬کیلومتـر شـبک ‌هگذاری و اعتبـاری‬ ‫بالـغ بـر ‪ 750‬میلیـون ریـال بـه اجـرا در آمـد‌‪.‬‬ ‫‪ 13‬اسفن ‌د‬ ‫‌در پــی حملــه هوایــی هواپیماهــای عراقــی بــه کارخانــه لول ‌هســازی‬ ‫اهـواز‪ ،‬تعـ ‌دا ‌دی از کارکنـان ایـن کارخانـه شـهی ‌د شـد‌ن ‌د و خسـاراتی بـه‬ ‫بخش‌هــای مختلــف ایــن کارخانــه وار ‌د شــد‌‪.‬‬ ‫‪736‬‬

‫‪ 1364‬شمسی ‪ 1985 /‬میلاد‌ی‬ ‫د‌رآم ‌د نفت ‪ 13‬هزار و ‪ 960‬میلیون ‌دلار‪ 37٫1 ،‬د‌رصد‌ از بود‌جه‬ ‫ايســتگاه‌هاي حفاظــت كاتــ ‌دي تنبــك ‌در كيلومتــر ‪ 615‬مســير▪‬ ‫خـط لولـه ‪ 10‬اينـچ فـراور ‌ده ازنـا ‪ -‬سـمنگان و شـهي ‌د مهـد‌وي قـم‬ ‫د‌ر كيلومتـر ‪ 605‬خـط لولـه نفـت خـام ‪ 26‬اينـچ اهـواز ‪ -‬ري تأسـيس‬ ‫شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 8‬فرور ‌دين‬ ‫تولی ‌د سان ‌دویچ‬ ‫تعـ ‌دا ‌د انشـعاب خانگـي و تجـاري و صنعتـي د‌ر خوزسـتان بـه ‪ 43‬هـزار و‬ ‫ایــن تصویــر کــه ‌در پیــک نفــت‪،‬‬ ‫‪ 383‬رسـید‌‪ .‬د‌ر عمليـات گازرسـاني بـه نقـاط مختلـف ايـن اسـتان حـد‌ود‌‬ ‫شــماره‌ی ‪ ،208‬بهمــن ‪ 1364‬آمــد‌ه‬ ‫اسـت‪ ،‬بیانگـر حـال و هـوای اوایـل‬ ‫يـك ميليـون و ‪ 400‬هـزار متـر لولـه بـه كار رفـت‪.‬‬ ‫‌دهــه‌ی ‪ 1360‬اســت کــه ‌در اد‌اره‌ی‬ ‫‪ 12‬فرورد‌ین‬ ‫خد‌مــات اجتماعــی رخ ‌دا ‌د و بعــ ‌د‬ ‫از مد‌تــی پایــان یافــت‪ .‬بــه مــ ‌دت‬ ‫بــا حضــور نخســ ‌توزیر‪‌ ،‬دکل حفــاری شــهی ‌د رجائــی ‌در خلیــج فــارس‬ ‫چنــد‌ مــاه‪ ،‬حــد‌و ‌د ســه هــزار عــد‌د‌‬ ‫افتتـاح شـد‌‪.‬‬ ‫ســان ‌دویچ ‌در ا ‌دار‌ههــا و واح ‌دهــای‬ ‫‪ 18‬فرورد‌ین‬ ‫وابسـته بـه صنعـت نفـت د‌ر تهـران‬ ‫و برخــی از شهرســتان‌ها توزیــع‬ ‫شـرکت ملـی نفـت ایـران بـرای تأمیـن فراور ‌د‌ههـای مـور ‌د نیـاز کشـور‪،‬‬ ‫احــد‌اث ظرفیــت پالایشــی ج ‌دیــد‌ را د‌ر د‌ســتور کار قــرار ‌دا ‌د و مقــرر‬ ‫می‌شــد‌‪.‬‬ ‫شــ ‌د‪ ،‬بخــش برنام ‌هریــزی تلفیقــی احــد‌اث پالایشــگاه را ‌در کرمــان یــا‬ ‫بن ‌درعبــاس مطالعــه کنــد‌ و بــه هیئت‌مد‌یــره گــزارش ‌دهــد‌‪.‬‬ ‫‪ 29‬فرورد‌ین‬ ‫افتتاح فرو ‌دگاه پالایشگاه ولیعصر (عج)‬ ‫فــرود‌گاه پالایشــگاه ولیعصــر بــا حضــور غرضــی‪ ،‬وزیــر نفــت‪ ،‬افتتــاح‬ ‫شـ ‌د‪ .‬بـا سـاخت ایـن فـرود‌گاه‪ ،‬رف ‌ت‌وآمـ ‌‌د بـرای بیـش از ‪ 2‬هـزار نفـر از‬ ‫کارکنــان منطقــه آســان‌تر شــد‌‪.‬‬ ‫‪ 15‬ارد‌یبهشت‬ ‫مذاکــره بــا شــرکت امریکایــی «امیــن اویــل» (‪ )AMIN Oil‬کــه ‌در‬ ‫‪737‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫مهار چاه شماره ‪ 5‬نوروز‬ ‫کنسرسـیوم نفـت سـابق سـهام ‌داشـت بـه پایـان رسـی ‌د و موافقت‌نامـه‬ ‫عمليــات مهــار چــاه شــماره ‪5‬‬ ‫نهائـی مبنـی بـر پر ‌داخـت ‪ ۲/۶‬میلیـون د‌لار بـرای حـل اختـاف تصویـب‬ ‫نــوروز ‌در جهــان بي‌ســابقه بــود‌‪ .‬از‬ ‫ايـن چـاه روزانـه ‌در حـد‌ود‌ ‪ 5‬هـزار‬ ‫شـ ‌د‪.‬‬ ‫بشـكه نفـت روي سـطح آب پخـش‬ ‫‪ 18‬ار ‌ديبهشت‬ ‫م ‌یشــ ‌د و اشــتعال بخــش وســيعي‬ ‫طـرح گازرسـاني بـه منطقـة افسـريه تهـران بـا هزينـه يـك ميليـار ‌د ريـال‬ ‫از آن بــه صــورت كوهــي از آتــش‬ ‫بـه پایـان رسـيد‌‪ .‬ايـن طـرح شـامل حـ ‌دود‌ ‪ 63‬كيلومتـر شـبكه‌گذاري و‬ ‫اجــازه نز ‌ديــك شــد‌ن بــه محــل‬ ‫‪ 10‬هـزار و ‪ 500‬انشـعاب بـود‌ كـه ‪ 2‬هـزار و ‪ 500‬انشـعاب آن ‌در مرحلـه‬ ‫حاد‌ثـه را نمـي‌د‌ا ‌د‪ .‬غواصـان شـرکت‬ ‫اول و باقـی ‪ 2‬مـاه پـس از آن نصـب شـ ‌د‪.‬‬ ‫فـات قـاره مجبـور شـد‌ند‌ د‌ر طـول‬ ‫‪ 19‬ار ‌ديبهشت‬ ‫مـ ‌دت عمليـات‪ ،‬همـه‌روزه از فاصلـه‬ ‫روابـط عمومـي وزارت نفـت اعـام كـر ‌د‪« :‬پـس از مهـار چا‌ههـاي شـماره‬ ‫‪ 200‬متــري كار خــو ‌د را آغــاز و از‬ ‫‪ 3‬و ‪ 10‬نـوروز‪ ،‬چـاه شـماره ‪ 5‬نـوروز نيـز كـه عـراق بـا موشـک بـه آن‬ ‫زيــر آب خــو ‌د را بــه محــل فــوران‬ ‫حملـه کـر ‌ده بـو ‌د‪ ،‬بـا تـاش شـبان ‌هروزي كارگـران و متخصصـان شـركت‬ ‫فـات قـاره وزارت نفـت مهـار شـ ‌د‪».‬‬ ‫برســانند‌‪.‬‬ ‫‪ 23‬ار ‌ديبهشت‬ ‫محمد‌جــوا ‌د عاصم ‌يپــور‪ ،‬مشــاور عالــي نخســت‌وزير و ا ‌دنــان قهوه‌چــي‪،‬‬ ‫مهار چاه شماره ‪ 6‬نوروز‬ ‫مشــاور نخســ ‌توزير تركيــه‪ ،‬بــر ســر انتخــاب مهند‌ســان مشــاور بــرای‬ ‫چــاه شــماره ‪ 6‬نــوروز کــه بــا‬ ‫طـرح احـد‌اث ‌دو خـط لولـه نفـت و گاز ايـران بـه تركيـه د‌ر آنـكارا ‌ديـ ‌دار‬ ‫چا‌ههــای شــماره ‪ 7 ،5‬و ‪ 8‬ســکوی‬ ‫و مذاكـره كر ‌دنـد‌‪‌ .‬در ايـن ‌ديـد‌ار‪ ،‬نخسـت‌وزيران ‌دو كشـور بـه ضـرورت‬ ‫مشــترک ‌دارد‌‪ ،‬د‌ر پــی حمــات‬ ‫اجــراي مفــاد‌ يا ‌دد‌اشــت تفاهــم امضاشــ ‌ده تأكيــ ‌د كر ‌دنــ ‌د‪ .‬هیئ ‌تهــای‬ ‫موشـکی ‌در جنـگ تحمیلـی تقریبـاً‬ ‫فرعـي نیـز كار خـود‌ را ‌دربـارة وظایـف و زما ‌نبنـ ‌دي انتخـاب مهند‌سـان‬ ‫منهــ ‌دم شــ ‌د و نفــت آن (حــ ‌دود‌ ‪6‬‬ ‫بـراي خـط لولـه نفـت و گاز آغـار كر ‌دنـ ‌د‪.‬‬ ‫هـزار بشـکه) از لولـه مغـزی بـه سـطح‬ ‫‪ 8‬خر ‌داد‌‬ ‫آب فــوران م ‌یکــر ‌د‌ و‌م ‌یســوخت‪ .‬د‌ر‬ ‫شـرکت ملـی نفـت ایـران بـا تأمیـن مبلـغ ریالـی حـ ‌دود‌ ‪ 35‬میلیـون‬ ‫حالــی کــه از شــد‌ت حــرارت نز ‌دیــک‬ ‫روپیـه‪( ،‬معـاد‌ل ارز قابـل پر ‌داخـت) بـرای خریـد‌ سـهام شـرکت «آموکـو»‬ ‫شــ ‌دن بــه چــاه میســر نبــو ‌د‪ ،‬عملیــات‬ ‫مهــار آن بــا تــاش و ابتــکار کارکنــان‬ ‫در شـرکت کـود شـیمیایی مـدرس موافقـت کـر ‌د‪.‬‬ ‫و غواصــان شــرکت ملــی نفــت فــات‬ ‫‪ 12‬خرد‌اد‌‬ ‫قـاره د‌ر تاریکـی شـب و عمـق آ ‌بهـای‬ ‫خلیـج فـارس د‌ر ‌دو نوبـت (د‌ر مجمـوع‬ ‫شـرکت ملـی نفـت بـا احـ ‌داث پالایشـگاه مایعـات گازی ‌در بنـ ‌در طاهـری‬ ‫‪ 31‬روز) و بــ ‌دون کوچ ‌کتریــن صد‌مــه‬ ‫بـرای اسـتفا ‌ده از میعانـات گازی نـار و کنگان‪ ،‬آغـار و ‌دالان و پـارس موافقت‬ ‫و بـا ک ‌متریـن هزینـه بـا موفقیـت انجـام‬ ‫کــر ‌د‪ .‬اجــرای طــرح احــ ‌داث پالایشــگاه مایعــات گازی بنــ ‌در طاهــری بــه‬ ‫شـ ‌د و پـس از آن اجـرای طـرح مقابلـه‬ ‫بـا آلو ‌دگـی نفتـی د‌ریـا صـورت گرفـت‪.‬‬ ‫م ‌دیریـت مهن ‌دسـی و سـاختمان شـرکت ملـی نفـت واگـذار شـ ‌د‪.‬‬ ‫ایـن چـاه آخریـن چـاه ‌در حـال فـوران‬ ‫‪ 31‬خر ‌داد‌‬ ‫‌در منطقــة نــوروز بــود‌‪.‬‬ ‫شبکه گازرسانی رامهرمز به بهر‌هبرد‌اری رسی ‌د‪.‬‬ ‫‪ 14‬تیر‬ ‫کارخانه بازیافت گوگرد‌ پالایشگاه شهید‌ هاشم ‌ینژاد‌ افتتاح ش ‌د‪.‬‬ ‫‪738‬‬

‫سال ‪۱۳۶۴‬‬ ‫‪ 16‬تیر‬ ‫خرید‌ ‪ 7‬فرون ‌د کشتی نفتکش‬ ‫ما ‌د ‌هواحــد‌ه‪ :‬بــه وزارت نفــت‬ ‫شــرکت ملــی نفــت ایــران بــا توجــه بــه بهر‌هبــرد‌اری از می ‌دا ‌نهــای▪‬ ‫اجــازه ‌دا ‌ده می‌شــو ‌د کــه از محــل‬ ‫اعتبــارات ر ‌دی ‌فهــای ‪40500000‬‬ ‫مشـترک‪ ،‬بـا حفـر یـک حلقـه چـاه اکتشـافی ـ توصیفـی د‌ر لایـه «خوف»‬ ‫نفــت و ‪ 40600000‬گاز ‌در‬ ‫میـ ‌دان نفتـی ـ گازی سـلمان موافقـت کـرد‌‪.‬‬ ‫قانــون بو ‌دجــه ســال ‪ 1364‬تــا‬ ‫‪ ‌26‬میلیــارد‌ ریــال بــه ترتیــب‪،‬‬ ‫شــرکت ملــی نفــت ایــران بــه جــواد‌ مهرابیــان‪ ،‬رضــا لقایــی و▪‬ ‫‪ 18‬میلیــار ‌د و ‪ 8‬میلیــارد‌ جهــت‬ ‫هزین ‌ههــای جانبــی خریــد‌ فــراور ‌ده‬ ‫عبد‌المحمـ ‌د عیـد‌ی نـژا ‌د اختیـار د‌اد‌ تـا همـة اسـنا ‌د و مـ ‌دارک مربـوط‬ ‫و انتقــال نفــت خــام بــه عــ ‌دن‬ ‫بـه خریـد‌ سـهام شـرکت «آموکـو» د‌ر مجتمـع کـو ‌د شـیمیایی مـ ‌درس را‬ ‫و برگشــت فــراورد‌ه آن و نیــز‬ ‫هزین ‌ههــای‌ انتقــال نفــت خــام‬ ‫از ســوی شــرکت ملــی نفــت امضــا کننــد‌‪.‬‬ ‫از خــارگ بــه جزیــره ســیری و‬ ‫خریــد‌ ‪ 7‬فرونــ ‌د کشــتی نفتکــش‬ ‫‪ 18‬تير‬ ‫از طریــق جابه‌جایــی اقــد‌ام و ‌در‬ ‫وزیـر نفـت پـس از اجـاس ‪ 74‬اوپـك‪‌ ،‬دربـارة نتیجـة ایـن نشسـت گفـت‪:‬‬ ‫اختیــار شــرکت ملــی نفــت ایــران‬ ‫« ‌در اجـاس ويـن‪ ،‬سـقف توليـ ‌د ‪ 14/5‬ميليـون بشـكه ‌در روز تعييـن و‬ ‫قــرار ‌دهــ ‌د‪‌.‬قانــون فــوق مشــتمل‬ ‫بــر ماد‌‌هواحــد‌ه ‌در جلســه روز‬ ‫بهـاي نفـت ‪ 28‬د‌لار بـراي هـر بشـكه مشـخص شـ ‌د‪».‬‬ ‫پنجشــنبه‪ ،‬هف ‌دهــم مر ‌داد‌مــاه‬ ‫‪ 22‬تیر‬ ‫‪ 1364‬مجلــس شــورای اســامی‬ ‫واحـد‌ شـماره ‪ 1‬تصفیـه گاز پالایشـگاه شـهید‌ هاشـم ‌ینژاد‌ بـه بهر‌هبـر‌داری‬ ‫تصویــب و د‌ر ‌تاریــخ ‪1364/5/17‬‬ ‫بــه تأییــد‌ شــورای نگهبــان رســی ‌ده‬ ‫رسید‌‪.‬‬ ‫اســت‪.‬‬ ‫‪ 1‬مر ‌داد‌‬ ‫شـرکت ملـی نفـت ایـران ‌دسـتور ‌داد‌‪ ،‬بـا توجـه بـه اولویـت‪ ،‬بـرای طراحی‬ ‫و احـد‌اث تأسیسـات لازم بـرای بهر‌هبـرد‌اری از منبـع گازی گنب ‌دلـی‪ ،‬د‌ر‬ ‫جنـوب شـرقی خانگیـران و شـرق د‌شـت سـرخس‪ ،‬اقد‌امـات لازم انجـام‬ ‫‌داد‌ه شـود‌‪.‬‬ ‫‪ 6‬مر ‌دا ‌د‬ ‫شـرکت ملـی نفـت ایـران طـرح احـد‌اث پالایشـگاه هشـتم د‌ر بن ‌درعبـاس‬ ‫را تصویـب کـرد‌‪.‬‬ ‫‪ 17‬مر ‌داد‌‬ ‫نفت و مجلس‬ ‫قانـون تأمیـن اعتبـار بـرای هزین ‌ههـای جانبـی خریـد‌ فـراور ‌ده و انتقـال‬ ‫نفت‪ ‬خـام بـه خـارج و برگشـت فراور ‌د‌ههـای آن بـه ‌داخـل کشـور و نیـز‬ ‫خریــ ‌د ‪ 7‬فرونــ ‌د کشــتی نفتکــش د‌ر مجلــس شــورای اســامی تصویــب‬ ‫شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 27‬شهریور‬ ‫بــر اســاس تفاه ‌منامــه (‪ )1364/6/19‬مبا ‌دله‌شــ ‌ده میــان شــها ‌بالد‌ین‪،‬‬ ‫معـاون امـور حقوقـی و کازالـت (‪ ،)Cazalet‬مد‌یرعامـل شـرکت «نفـت‬ ‫بـی‪ .‬پـی»‪ ،‬بـا تحویـل ‪ ۷/۵‬میلیـون بشـکه نفـت خـام بـه ایـن شـرکت‬ ‫بــرای ح ‌ل‌وفصــل کامــل اد‌عاهــای شــرکت بــی پــی و شــرکت‌های‬ ‫‪739‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫غرضی رفت‪ ،‬آقازاد‌ه آمد‌‬ ‫وابســته و تابــع آن از یــک طــرف و ‌دولــت جمهــوری اســامی ایــران و‬ ‫روز هشـتم آبـان ‪ ،1364‬مراسـم‬ ‫شـرکت ملـی نفـت از طـرف ‌دیگـر موافقـت شـ ‌د تـا ‌در صـورت تأییـد‌ ایـن‬ ‫تود‌یـع سـید‌محمد‌ غرضـی برگزار‬ ‫تفاه ‌منامــه از ســوی کمیســیون خــاص‪ ،‬ماد‌‌هواحــ ‌ده مصــوب ‪58/10/18‬‬ ‫شـد‌‪ .‬مد‌یـران و مسـئولان وزارت‬ ‫نفت د‌ر این مراسـم حضور د‌اشتن ‌د‪.‬‬ ‫شـورای انقـاب مراحـل قانونـی طـی شـو ‌د‪.‬‬ ‫حجه‌الاسالم جزایـری‪ ،‬امام جمعه‬ ‫اهـواز‪ ،‬ضمـن تشـکر از تلاش‌های‬ ‫‪ 6‬مهر‬ ‫غرضـی‪ ،‬گفـت‪« :‬ایـن از افتخارات‬ ‫با همت کارکنان شرکت فلات قاره‪ ،‬چاه شماره ‪ 6‬نوروز مهار شد‌‪.‬‬ ‫ماسـت کـه مسـئولینی د‌اریـم که‬ ‫بـه محض اینکـه وظیفه‌ی شـرعی‬ ‫‪ 22‬آبان‬ ‫بـه آنهـا القـا شـد‌‪ ،‬سـمعاً و طاعتـاً‬ ‫احد‌اث شبکه توزیع گاز د‌ر فاز ‪ 2‬شهر کازرون آغاز ش ‌د‪.‬‬ ‫قبـول م ‌یکننـ ‌د و د‌ر هـر جایی که‬ ‫اقتضـا کـرد‌ بـ ‌دون چـون و چـرا و‬ ‫‪ 23‬آبان‬ ‫‌درنهایـت علاقه‌منـد‌ی م ‌یپذیرنـد‌‪.‬‬ ‫شـرکت ملـی نفـت ایـران مقـرر کـر ‌د‪‌ ،‬دانشـک ‌ده نفـت زیـر نظـر وزیـر‬ ‫ایـن روح تسـلیم ‌در برابـر انجـام‬ ‫نفـت فعالیـت کنـد‌ و مسـتقیماً بـه او گـزارش ‌دهـد‌ و مناطـق نفتخیـز‬ ‫وظیفـه اسـت کـه شـاخص نیروی‬ ‫نیازهــای خد‌ماتــی‪ ،‬اد‌اری و مالــی ایــن ‌دانشــک ‌ده را تأمیــن کنــد‌‪.‬‬ ‫حز ‌بالله اسـت‪».‬‬ ‫‪ 29‬آبان‬ ‫پالایشگاه بی ‌دبلن ‌د بازسازی ش ‌د‪.‬‬ ‫بـا واگـذاری مبلـغ ‪ 50‬میلیـون ریـال بـه منطقـه ‪ 1‬از محـل بود‌جـه جاری‬ ‫بـرای آما ‌ده‌سـازی عملیـات بازسـازی سـاختمان اد‌اری و سـاختمان بـرق‬ ‫پالایشـگاه موافقت شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 30‬آبان‬ ‫شــرکت ملــی نفــت ایــران تصمیــم گرفــت بــرای حراســت از منابــع▪‬ ‫گازی منطقــه خانگیــران د‌ر شــمال شــرقی کشــور‪ ،‬از بســیج پاســد‌اران‬ ‫انقــاب اســامی یــاری گیــر ‌د‪.‬‬ ‫تغییــر مســیر خــط لولــه ‌دوم ‌در کیلومتــر ‪ ،406‬بــه شــرکت تهــران▪‬ ‫جنــوب واگــذار شــد‌‪.‬‬ ‫‪ 3‬آذر‬ ‫غرضـی‪ ،‬وزیـر نفـت پیشـین‪ ،‬بـا تأکیـ ‌د بـر اجـرای طر ‌حهـای عمرانـی▪‬ ‫عمــ ‌ده و حیاتــی کــه اثــرات اقتصــا ‌دی چشــمگیری ‌در کشــور ‌داشــت‪ ،‬از‬ ‫م ‌دیریـت شـرک ‌تهای تابـع وزارت نفـت خواسـت‪ ،‬گزارشـی از برنام ‌ههـای‬ ‫عملــی ای ‌نگونــه طر ‌حهــا را ‌در ســال ‪ 1365‬ارائــه ‌دهنــ ‌د‪ .‬او از م ‌دیــران‬ ‫مربـوط خواسـت تـا ‪ 7‬آذرمـاه سـال ‪ ،1364‬بـرای طر ‌حهـای زیـر گزارشـی‬ ‫تهیـه و ارائـه کننـ ‌د‪ .1 :‬طـرح گازرسـانی بـه شـهرهای مختلـف؛‪ .2‬طـرح‬ ‫گســترش پتروشــیمی شــیراز؛ ‪ .3‬طــرح توســعه می ‌دا ‌نهــای گازی فــارس‬ ‫شــمالی؛ ‪ .4‬طــرح احــ ‌داث پالایشــگاه هفتــم؛ ‪ .5‬طــرح گاز طبیعــی نــار و‬ ‫کنـگان‪.‬‬ ‫شــرکت ملــی نفــت ایــران خ ‌دمــات طراحــی و مهن ‌دســی و تأمیــن▪‬ ‫‪740‬‬

‫سال ‪۱۳۶۴‬‬ ‫جزئیات طرح بازسازی‬ ‫پالایشگاه گاز بی ‌دبلن ‌د‬ ‫اجنــاس مــور ‌د نیــاز و احــ ‌داث خــط لولــه طــرح محــرم (خــط لولــه‬ ‫م ‌دیریت بهر‌هبـر‌داری و برنام ‌هریزی‪،‬‬ ‫صا ‌دراتــی نفــت خــام گچســاران ـ بنــ ‌در طاهــری) را بــه ‌دو شــرکت‬ ‫بازسـازی ‪ 3‬واحـ ‌د از ‪ 5‬واحـد‌ بخار‬ ‫«ســایپم» و « ‌دایلــم» واگـذار کـرد‌‪ .‬شـرکت « ‌دایلـم» پیمانـکار طــرح‬ ‫و ‪ 3‬واحـد‌ پالایش گاز بـا فوریت و‬ ‫اولویـت تمام و بـا ‌در اختیارگرفتن‬ ‫پالایشــگاه گاز کنــگان نیــز بــود‌‪.‬‬ ‫همـة امکانـات شـرکت ملـی گاز‬ ‫‪ 10‬آذر‬ ‫ایـران‪ ،‬پتروشـیمی و نفـت د‌ر‬ ‫کوتاه‌تریـن زمـان ممکـن را ‌در‬ ‫مناطــق نفتخیــز موظــف شــد‌ن ‌د‪ ،‬بــرای اجــرای طــرح «افزایــش تولیــد‌‬ ‫هیئت‌م ‌دیـره مطـرح کر ‌د‪ .‬ازسـازی‬ ‫نفــت»‪ ،‬برنامــة ظرفیــت تولیــ ‌د ‪ 3/5‬میلیــون بشــکه ‌در روز را بــرای اول‬ ‫د‌ی ‌گهـای بخـار منه ‌دم‌شـد‌ه و‬ ‫‌دو واحـ ‌د پالایـش گاز و تعییـن‬ ‫ســال ‪ 1365‬بررســی و ارائــه کنــد‌‪.‬‬ ‫ظرفیـت نهائـی پالایشـگاه‪ ،‬موکول‬ ‫‪ 14‬آذر‬ ‫بـه هماهنگـی امـور بررسـی و‬ ‫برنامه‌ریـزی بـا مناطـق نفتخیـز‬ ‫بخـش برنام ‌هریـزی تلفیقـی موظـف شـ ‌د بـا همـکاری شـرکت ملـی گاز‬ ‫بـو ‌د کـه بـا توجـه بـه ضـرورت و‬ ‫گـزارش جامعـی ‌دربـاره خـط لولـه گاز ترکیـه بـه هیئ ‌تم ‌دیـره شـرکت‬ ‫نیازهـای آتـی‪ ،‬برنامه‌ریـزی و پس‬ ‫از اخـذ مصوبـات لازم اجـرا خواهد‌‬ ‫ملـی نفـت ارائـه ‌دهـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 20‬آذر‬ ‫شد‌‪.‬‬ ‫احد‌اث شبکه توزیع گاز د‌ر فاز اول و ‌دوم بند‌ر انزلی آغاز ش ‌د‪.‬‬ ‫‪ 25‬آذر‬ ‫آقازا ‌ده‪ ،‬وزير نفت‪ ،‬انتصابات ج ‌دي ‌د د‌ر وزارت نفت را اعلام کر ‌د‪:‬‬ ‫محمد‌حســن تولايــي‪ ،‬معــاون وزيــر ‌در امــور گاز و م ‌ديرعامــل شــركت‬ ‫ملـي گاز ايـران؛ مهنـد‌س بهشـتيان‪ ،‬معـاون امـور اد‌اري و مالـي وزارتخانـه‬ ‫و كليــه مســئوليت‌هاي امــور اد‌اري شــركت ملــي نفــت؛ د‌كتــر جــوا ‌د‬ ‫عاصم ‌يپــور‪ ،‬م ‌ديــر مناطــق نفتخيــز (سرپرســت جنــوب)؛ مهنــد‌س‬ ‫محمــ ‌د نراقــي‪ ،‬م ‌ديــر مهند‌ســي و طر ‌حهــاي شــركت ملــي گاز ايــران‪.‬‬ ‫‪ 30‬آذر‬ ‫اولين سري از تاكسي‌هاي گازسوز ‌در تهران آغاز به کار کرد‌‪.‬‬ ‫‪ 5‬د‌ی‬ ‫هیئت‌مد‌یــره از عاصم ‌یپــور خواســت ‌در طــرح مطالعاتــی بــا همــکاری‬ ‫ایــران و ترکیــه‪ ،‬موضــوع صــ ‌دور گاز بــه ترکیــه‪ ،‬وضــع ذخایــر موازنــه‬ ‫تولیــد‌ و مصــرف گاز طبیعــی کشــور و بــازار فــروش و را‌ههــای مختلــف‬ ‫صاد‌راتــی و شــرایط فنــی ـ اقتصــا ‌دی خــط لولــه صاد‌راتــی گاز بــه‬ ‫ترکیــه را بررســی کنــد‌‪.‬‬ ‫‪ 8‬د‌ی‬ ‫هیئ ‌تم ‌دیــره پــس از بررســی طــرح مشــارکت شــرکت ملــی نفــت▪‬ ‫ایـران ‌در ‌دریـای شـمال (انگلسـتان) اعـام کـر ‌د‪« :‬بـا توجـه بـه فعالیـت‬ ‫گســتر ‌دة شــرک ‌تهای عمــ ‌ده و مســتقل نفتــی بی ‌نالمللــی ‌در ‌دریــای‬ ‫شــمال‪ ،‬امــکان مبا ‌دلــة اطلاعــات و انتقــال فنــاوری ‌در زمینــه عملیــات‬ ‫‪741‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫غلامرضا آقازا ‌ده خوئی‬ ‫نفتـی ‌دریایـی و همچنیـن افزایـش اطلاعـات ‌دربـارة امکانـات تولیـ ‌دی این‬ ‫‌در سـال ‪‌ 1327‬در خـوی زاد‌ه شـد‌‪.‬‬ ‫ناحیـه ـ کـه یـک مرکـز مهـم عملیـات نفتـی بـه شـمار م ‌یآمـ ‌د ـ و نیـز‬ ‫او د‌ر سـال ‪‌ 1354‬در رشـتة ریاضـی‬ ‫امـکان قرارگرفتـن ‌در جریـان فع ‌لوانفعـات تجـارت و بازرگانـی بی ‌نالمللی‬ ‫و کامپیوتـر از ‌دانشـگاه تهـران فـارغ‬ ‫‌در ایــن مرکــز مهــم تولیــ ‌د نفــت و گاز‪ ،‬اگــر چــه ا ‌دامــه مشــارکت غیــر‬ ‫التحصیـل و د‌ر سـال ‪‌ 1356‬در پروژه‬ ‫اقتصـا ‌دی اسـت‪ ،‬مفیـ ‌د اسـت‪ .‬بنابرایـن مقـرر شـ ‌د‪ ،‬نامـ ‌های بـرای طـرح‬ ‫فــولاد‌ بن ‌درعبــاس بــه عنــوان‬ ‫کارشــناس کامپیوتــر مشــغول شــد‌‪.‬‬ ‫موضـوع ‌در مجمـع عمومـی بـا امضـای وزیـر نفـت ت ‌دویـن شـو ‌د‪».‬‬ ‫او د‌ر ســال ‪ 1364‬بــه وزارت نفــت‬ ‫منصـوب شـد‌‪ .‬بـا خلاقیـت و کفایـت‬ ‫بـا توجـه بـه مجـوز مجلـس بـرای خریـ ‌د ‪ 7‬فرونـد‌ کشـتی نفتکـش‪▪،‬‬ ‫آقـازا ‌ده‪ ،‬بـه رغـم جنـگ و بمبـاران‬ ‫پــی ‌در پــی‪ ،‬فراینــ ‌د تولیــ ‌د نفــت‬ ‫کمیســیونی مرکــب از م ‌دیــر امــور بازرگانــی‪ ،‬م ‌دیــر امــور بین‌المللــی‬ ‫‌دچـار توقـف نشـ ‌د و پـس از پایـان‬ ‫و م ‌دیرعامــل شــرکت ملــی نفتکــش تشــکیل شــد‌ تــا موضــوع خریــ ‌د‬ ‫جنـگ همـه تأسیسـات آسـیب‌د‌ید‌ه‬ ‫کشـتی را بررسـی کنـ ‌د و گـزارش نهائـی را بـه هیئت‌م ‌دیـره ارائـه ‌دهـد‌‪.‬‬ ‫بازســازی شــ ‌د‪.‬‬ ‫بـه د‌سـتور هیئـت مد‌یـره شـرکت ملـی نفـت و بـا توجـه بـه ضـرورت▪‬ ‫فعالی ‌تهـای آقـازا ‌ده پـس از انقـاب‬ ‫و پیــش از وزارت‪ :‬م ‌دیــر ‌داخلــی‬ ‫صـد‌ور روزانـه ‪ 1/2‬میلیـون بشـکه نفـت خـام از خـط لولـه طـرح محـرم‪،‬‬ ‫روزنامــه جمهــوری اســامی؛ عضــو‬ ‫عملیـات نصـب لولـه ‪ 48‬اینچـی آغـاز شـد‌‪.‬‬ ‫شــورای ‌دفتــر سیاســی حــزب‬ ‫جمهــوری اســامی؛ معاونــت اد‌اری‬ ‫طـرح ذخیره‌سـازی مایعـات گازی د‌ر بنـد‌ر طاهـری ـ کـه زیرمجموعـة▪‬ ‫ـ ماالــی وزارت امــور خارجــه د‌ر‬ ‫سـال ‪ 1360‬و وزیـر مشـاور ‌در امـور‬ ‫طــرح گاز طبیعــی کنــگان اجــرا م ‌یشــد‌ ـ زیرمجموعــة طــرح محــرم‬ ‫اجرائــی و معــاون اجرائــی نخســت‬ ‫قـرار گرفـت‪.‬‬ ‫‪‌ 11‬دی‬ ‫وزیــر د‌ر ســال ‪.1361‬‬ ‫تغییر قطر لوله خط لوله د‌وم‬ ‫بــا تصویــب هیئت‌مد‌یــره‪ ،‬لول ‌ههــای ‪ 56‬اینچــی جایگزیــن لول ‌ههــای ‪48‬‬ ‫اینچـی مسـیر کـوه نمـک شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 15‬د‌ی‬ ‫بـا توجـه بـه هزینـه سـنگین اجـرای طـرح محـرم و نبـود‌ امـکان تأمیـن‬ ‫آن از منابـع ‌داخلـی‪ ،‬شـرکت تصمیـم گرفـت بـا تهیـه یـک گـزارش مالـی‬ ‫بــرای وزیــر نفــت‪ ،‬بــرای تأمیــن اعتبــار مالــی اجــرای طــرح از ســوی‬ ‫مراجـع ذ ‌یصـاح قانونـی اقـ ‌دام کنـد‌‪.‬‬ ‫‪ 17‬د‌ي‬ ‫مركــز آمــوزش مهار ‌تهــاي فنــي ‌در گچســاران گشــايش يافــت‪ .‬ايــن‬ ‫مركـز ‌در زمين ‌ههـاي الكترونيـك‪ ،‬ابـزار ‌دقيـق‪ ،‬مكانيـك‪ ،‬توربيـن‪ ،‬عمليـات‬ ‫بهر‌هبــر ‌داري نفــت‪ ،‬سرپرســتي و زبــان انگليســي ‌دور‌ههــای آموزشــی‬ ‫برگــزار م ‌یکــرد‌‪.‬‬ ‫‪‌ 20‬دي‬ ‫آقــازا ‌ده‪ ،‬وزیــر نفــت و اعضــای هيئت‌م ‌ديــره شــركت ملــي نفــت ايــران‬ ‫از طــرح عظيــم بازيافــت گاز از چا‌ههــاي نفــت و تزريــق ‌دوبــارة آن بــه‬ ‫چا‌ههــاي نفــت د‌ر گچســاران باز ‌ديــ ‌د کر ‌دنــ ‌د‪ .‬هــد‌ف از اجــرای ايــن‬ ‫‪742‬‬

‫سال ‪۱۳۶۴‬‬ ‫طـرح جلوگيـري از اتـاف روزانـه ‪ 340‬ميليـون فـوت مكعـب گاز حاصـل‬ ‫از اسـتخراج ‪ 750‬هـزار بشـكه نفـت منطقـة گچسـاران و اسـتفا ‌ده از آن‬ ‫بــراي افزايــش باز ‌دهــي چا‌ههــاي نفــت كشــور بــود‌‪.‬‬ ‫‪ 29‬د‌ي‬ ‫شــرکت ملــی نفــت ایــران بــا پر ‌داخــت ‪ 575‬هــزار ‌دلار بابــت امــوال‬ ‫و اد‌عاهــای شــرکت‌های «ان‪ .‬ال‪ .‬این ‌دســتریز» «اســپری ســن» و‬ ‫«بارویـ ‌د اینترنشـال» د‌ر د‌یـوان د‌اوری ایـران و امریـکا موافقـت کـر ‌د‪ .‬د‌ر‬ ‫موافق ‌تنامــه نهائــی‪ ،‬شــرکت‌های نامبــرد‌ه ملــزم شــ ‌دند‌ شــرکت ملــی‬ ‫نفـت و جمهـوری اسـامی ایـران را از هـر نـوع ا ‌دعایـی ‌دربـارة عملیـات‬ ‫آن شــرک ‌تها مبــرا کننــد‌‪.‬‬ ‫‪ 6‬بهمن‬ ‫شـرکت ملـی نفـت ایـران بـرای گسـترش فعالی ‌تهـای اکتشـافی ‌در▪‬ ‫ســطح کشــور‪ ،‬طــرح لرز‌هنــگاری ‌در آ ‌بهــای مــرزی خلی ‌جفــارس را بــه‬ ‫مسـاحت ‪ 12‬هـزار و ‪ 200‬کیلومتـر مربـع بـرای شناسـایی سـاختمان‌های‬ ‫زمین‌شناســی تأییــ ‌د کــرد‌‪.‬‬ ‫شــرکت ملــی نفــت ایــران بــا ایجــا ‌د طــرح اکتشــاف خلی ‌جفــارس د‌ر▪‬ ‫بخـش مد‌یریـت اکتشـاف و تولیـ ‌د و اجـارة یـک ‌دکل حفـاری د‌ریایـی از‬ ‫سـوی ایـن بخـش بـرای حفار ‌یهـای اکتشـافی د‌ر خلی ‌جفـارس موافقـت‬ ‫کـر ‌د‪.‬‬ ‫‪ 10‬بهمن‬ ‫مد‌یریــت اکتشــاف و تولیــ ‌د مأمــور شــد بــرای عملیــات اکتشــافی ‌در‬ ‫خلیج‌فــارس‪ ،‬بــا همــکاری شــرکت نفــت فــات قــاره‪ ،‬مد‌یریــت امــور‬ ‫بی ‌نالملـل و بـا هماهنگـی وزارت خارجـه اق ‌دامـات لازم را بـرای برقـراری‬ ‫ارتبــاط بــا کشــورهای حــوزه خلیج‌فــارس انجــام ‌دهــد‌‪.‬‬ ‫‪ 13‬بهمن‬ ‫بـا توجـه بـه مجـوز مجلـس و ‌دسـتور وزارت نفـت بـرای خریـ ‌د ‪ 6‬فرونـد‌‬ ‫کشــتی نفتکــش‪ ،‬مقــرر شــ ‌د بــا اخــذ تخفیــف ح ‌داقــل ‪ 7/5‬د‌رصــد‌‪‌ ،‬در‬ ‫مجمـوع ‪ 6‬فرونـ ‌د کشـتی خریـد‌اری شـود‌‪ .‬ایـن کشـت ‌یها از کشـورهای‬ ‫ژاپـن‪ ،‬نـروژ‪ ،‬آلمـان غربـی‪‌ ،‬دانمـارک خریـد‌اری و د‌ر خلی ‌جفـارس تحویـل‬ ‫گرفتــه شــد‌ه و د‌ر مجمــوع مبلــغ حــ ‌دود‌ ‪ 41‬میلیــون ‌دلار بــرای آنهــا‬ ‫هزینـه شـود‌‪.‬‬ ‫‪ 17‬بهمن‬ ‫طــرح گســترش مجتمــع پتروشــيمي شــيراز بــا حضــور نخســ ‌توزیر‬ ‫افتتـاح شـ ‌د‪ .‬ايـن مجتمـع روزانـه هـزار و ‪ 500‬تـن اوره‪ 750 ،‬تـن نيتـرات‬ ‫‪743‬‬

‫حفاری د‌ر سال ‪1364‬‬ ‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫‌در ایــن ســال‪ ،‬بــا تــاش كاركنــان‬ ‫زحمت‌كــش شــركت ملــي حفــاري‬ ‫آمونيـوم زراعـي‪ 650 ،‬تـن نيتـرات انفجـاري‪ ،‬هـزار و ‪ 200‬تـن آمونيـاك‬ ‫ايــران‪ 100 ،‬هــزار و ‪ 560‬متــر‬ ‫و ‪ 600‬تــن اســي ‌د نيتريــك توليــد‌ مي‌كــر ‌د كــه از ايــن مقــد‌ار ‪ 10‬تــن‬ ‫چــاه حفــاري شــ ‌د كــه شــمار ‪50‬‬ ‫حلقــه چــاه نفتــي و گازي بــه‬ ‫آمونيــاك و ‪ 30‬تــن اســي ‌دنيتركي بــراي مصــارف صنعتــي بــو ‌د‪.‬‬ ‫مرحلـة بهر‌هبـر‌داري رسـي ‌د‪‌ .‬دسـتگاه‬ ‫‪ 24‬بهمن‬ ‫حفــاري ‌دريايــي شــهيد‌ رجائــی‪،‬‬ ‫‪ 3‬حلقــه چــاه را حفــاری کــرد‌‪.‬‬ ‫انتصابــات ج ‌دیــد‌ ‌در شــرکت ملــی ایــران‪ :‬محم ‌دهــا ‌دی نژا ‌دحســینیان‪،‬‬ ‫میــزان حفــاري انجا ‌مشــ ‌ده بیــش‬ ‫رئیــس هیئ ‌تم ‌دیــره فــات قــاره؛ محم ‌دجــوا ‌د عاصم ‌یپــور‪ ،‬رئیــس‬ ‫از ميــزان پي ‌شبيني‌شــد‌ة مصــوب‬ ‫هیئ ‌تم ‌دیــره کارخانــه لوله‌ســازی اهــواز؛ منصــور پروینیــان‪ ،‬رئیــس‬ ‫هيئت‌م ‌ديــره بــود‌‪ .‬د‌ر ايــن مــ ‌دت‪،‬‬ ‫هیئت‌م ‌دیـره شـرکت ملـی حفـاری؛ حسـین کاظ ‌مپـور ار ‌دبیلـی‪ ،‬رئیـس‬ ‫‪ 28‬حلقــه چــاه خشــكي توســعه‌اي‪،‬‬ ‫‪ 3‬حلقــه چــاه خشــكي توصيفــي‪3 ،‬‬ ‫هیئت‌م ‌دیــره شــرکت ملــی نفتکــش‪.‬‬ ‫حلقـه چـاه اكتشـافي‪ 3 ،‬حلقـه چـاه‬ ‫‪ 1‬اسفند‌‬ ‫د‌ريايـي و ‪ 13‬حلقـه چـاه تعميراتـي‬ ‫طـرح گازرسـاني شهرسـتان سـاوه بـه بهر‌هبـرد‌اری رسـید‌‪ .‬ايـن طـرح ‪20‬‬ ‫نیــز بــه مرحلــه توليــ ‌د رســي ‌د‪.‬‬ ‫كيلومتـر خـط لولـه انتقـال گاز منشـعب از خـط اول گاز سراسـري د‌اشـت‬ ‫كـه تـا پايـان عمليـات گازرسـاني ايـن شهرسـتان تـا ‪ 30‬كيلومتـر قابـل‬ ‫گسـترش بـود‌‪ .‬تـا ایـن تاریـخ‪ ،‬بيـش از ‪ 4‬هـزار انشـعاب آن نصـب و باقـی‬ ‫آن تـا پايـان سـال را‌هانـ ‌دازي‌شـد‌‪.‬‬ ‫‪ 14‬اسفند‌‬ ‫مطالعـات خا ‌کشناسـی مسـیر خـط لولـه انتقـال گاز عل ‌یآبـا ‌د ‪ -‬شـاهرود‌‬ ‫و اصفهـان ـ مبارکـه آغـاز شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 15‬اسفند‌‬ ‫آغاز بهر ‌هبرد‌اری از فاز اول گازرسانی به کازرون‬ ‫فــاز اول ایــن طــرح د‌ر حــد‌ود‌ ‪ 2‬هــزار و ‪ 500‬انشــعاب و ‪ 42‬کیلومتــر‬ ‫شــبک ‌هگذاری بــا هزینــه‌ای بالــغ بــر ‪ 340‬میلیــون ریــال انجــام گرفــت‪.‬‬ ‫‪ 28‬اسفن ‌د‬ ‫احد‌اث فاز ‪ 2‬شبکه گازرسانی شهرستان گرگان آغاز شد‌‪.‬‬ ‫‪744‬‬

‫‪ 1365‬شمسی ‪ 1986 /‬میلاد‌ی‬ ‫د‌رآم ‌د نفت ‪ 5‬هزار و ‪ 980‬میلیون د‌لار‪ 14/6 ،‬د‌رص ‌د از بود‌جه‬ ‫‌درآمـد‌ نفـت كاهـش يافـت و بـه حـ ‌دود‌ ‪‌ 14‬درصـد‌ از ‌درآمـد‌ د‌ولـت▪‬ ‫ر سيد‌‪.‬‬ ‫قيمت نفت سير نزولي یافت و به ‪‌ 13‬دلار ‌در هر بشكه رسيد‌‪.‬‬ ‫مصرف فراور ‌ده‌هاي نفتي کاهش یافت‪▪.‬‬ ‫شـمار وسـايل نقليـة شـخصی و عمومـی بنزین‌سـوز بـه حـ ‌دو ‌د ‪▪▪2/7‬‬ ‫میلیون د‌سـتگاه رسـی ‌د‪.‬‬ ‫پالايشگاه گاز سرخون به بهر‌هبر ‌داري رسی ‌د‪.‬‬ ‫مركز انتقال نفت ‌ديزلي خط لوله ‪ 16‬اينچي رازان بمباران ش ‌د‪▪▪.‬‬ ‫مركــز انتقــال نفــت مــارون ‪( 2‬رامهرمــز) و مركــز انتقــال نفــت و▪‬ ‫تأسيســات جانبــي د‌ر جزيــره خــارگ بازســازي شــد‌‪.‬‬ ‫ايســتگاه حفاظــت كاتــد‌ي ابراهي ‌مآبــا ‌د ‌در كيلومتــر ‪ 538‬خطــوط▪‬ ‫لولـه نفـت خـام و فـراور ‌ده اهـواز ـ ري بـه قطـر ‪ 16 ،10‬و ‪ 26‬اينـچ‬ ‫تأسـيس شـد‌‪.‬‬ ‫نــاوگان شــركت ملــي نفت‌كــش ايــران حــ ‌دود‌ ‪ 4/8‬ميليــون تــن▪‬ ‫نفـت خـام حمـل کـر ‌د كـه ‪‌ 7‬درصـد‌ صـاد‌رات نفـت ايـران را شـامل‬ ‫می‌شــد‌‪.‬‬ ‫م ‌ديريـت خطـوط لولـه و مخابـرات‪ ،‬مراكـز انتقـال نفـت موقـت ‌در▪‬ ‫جزيـره خـارگ را احـ ‌داث کـرد‌‪ .‬ایـن امـر بـرای انتقـال فراورد‌‌ههـاي‬ ‫وارد‌اتــي از كشــت ‌يهاي بــزرگ بــه كشــتي‌هاي كوچك‌تــر و تخليــه‬ ‫آنهـا ‌در جزيـره بـه د‌لیـل او ‌جگيـري حمـات ‌دشـمن بـه تأسيسـات‬ ‫نفتـي كشـور بـا توجـه بـه سـفارش وزارت نفـت انجـام شـد‌‪.‬‬ ‫‪745‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫سازمان خ ‌دمات هلیکوپتری‬ ‫‪ 11‬فرور ‌دين‬ ‫ما ‌د ‌هواحــد‌ه‪ :‬از تاریــخ تصویــب‬ ‫انتصابات جد‌ید در‌ وزارت نفت‬ ‫ایــن قانــون‪ ،‬ســازمان خ ‌دمــات‬ ‫محم ‌دهــاد‌ي‌نــژاد‌ حســينيان‪ ،‬رئيــس هیئ ‌تم ‌ديــره شــركت ملــي نفــت‬ ‫هلیکوپتــری از وزارت ‌دفــاع منتــزع‬ ‫فــات قــاره ايــران؛ حســين كاظ ‌مپــور ار ‌دبيلــي‪ ،‬رئيــس هيئت‌م ‌ديــره‬ ‫و بــه وزارت نفــت ملحــق م ‌یگــر ‌د ‌د‪.‬‬ ‫شــركت ملــي نفت‌كــش ايــران؛ منصــور پروينيــان‪ ،‬رئيــس هيئت‌م ‌ديــره‬ ‫تبصـره ‪ .1‬مأموریـت پرسـنل مأمـور از‬ ‫شــركت ملــي حفــاري ايــران؛ محمــ ‌د ســوري‪ ،‬عضــو عل ‌یالبــد‌ل‬ ‫ارتــش‪ ،‬وزارت ‌دفــاع و ســازما ‌نهای‬ ‫هيئت‌م ‌ديــره شــركت ملــي نفــت ايــران؛ محم ‌دجــواد‌ عاصم ‌يپــور‪،‬‬ ‫تابعــه بــه ســازمان خ ‌دمــات‬ ‫رئيــس هيئت‌م ‌ديــره شــركت لوله‌ســازي اهــواز‪.‬‬ ‫هلیکوپتــری ‌در پایــان اســفن ‌دماه‬ ‫سـال ‪ 1365‬خاتمـ ‌ه پذیرفتـه و بایـد‌‬ ‫‪ 16‬فرورد‌ین‬ ‫خــو ‌د را بــه یگا ‌نهــای مربــوط‬ ‫گازرسانی به شهرهای گلپایگان‪ ،‬خمین و خوانسار آغاز شد‌‪.‬‬ ‫معرفــی نماینــ ‌د‪ .‬وزارت نفــت ‌در‬ ‫فاصلــه زمانــی موجــو ‌د تــا پایــان‬ ‫‪ 17‬فرورد‌ین‬ ‫اســفن ‌دماه ســال ‪ ،1365‬اق ‌دامــات‬ ‫هیئت‌م ‌دیــره شــرکت ملــی نفــت از وزیــر نفــت خواســت طــی نامــه‌ای‪،‬‬ ‫لازم بــه منظو‌رجایگزینــی پرســنل‬ ‫گزارشـی از مشـکلات توزیـع نشـد‌ن احتمالـی فـراور ‌ده بـه ‌داخـل کشـور‬ ‫مأمــور معمــول ‌دار ‌د تــا بــه هنــگام‬ ‫یـا قطـع خـوراک و ازکارافتـاد‌ن پالایشـگا‌هها را بـه مقامـات عالـی کشـور‬ ‫مراجعــت آنــان بــه یــگان اولیــه‬ ‫اطــاع ‌دهــد‌ و پ ‌دافنــد‌ عامــل مؤثرتــری بــرای تأسیســات تلمبه‌خان ‌ههــا‪،‬‬ ‫کمبـو ‌دی از نظـر پرسـنل پـروازی و‬ ‫پالایشـگاه‌ها و ‌دیگـر تأسیسـات نفتـی ‌درخواسـت کنـد‌‪.‬‬ ‫متخصــص ن ‌داشــته باشــ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 19‬فرورد‌ین‬ ‫تبصـره ‪ .2‬وزارت نفـت حق اسـتخد‌ام‬ ‫ند‌اشـته و بایـد‌ افـراد‌ مـورد‌ لـزوم را‬ ‫نفت و مجلس‬ ‫از ‌دیگــر ســازما ‌نها تأمیــن نماینــد‌‪.‬‬ ‫مجلـس شـورای اسـامی قانـون انتـزاع سـازمان خد‌مـات هلیکوپتـری از‬ ‫‌تبصـره ‪ .3‬وزیـر نفـت عضـو و رئیـس‬ ‫مجمــع عمومــی ســازمان خ ‌دمــات‬ ‫وزارت د‌فـاع و پیوسـت آن بـه وزارت نفـت را تصویـب کـرد‌‪.‬‬ ‫‪ 20‬فرورد‌ین‬ ‫هلیکوپتـری خواهـ ‌د بـود‌‪.‬‬ ‫تبصـره ‪ .4‬ایـن سـازمان موظـف بـه‬ ‫گازرسانی به شهر لوشان آغاز شد‌‪.‬‬ ‫ارائــه خ ‌دمــات هلیکوپتــری مــور ‌د‬ ‫‪ 27‬فرورد‌ین‬ ‫نیـاز سـایر وزارتخان ‌ههـا و سـازما ‌نها‬ ‫و مؤسســات و شــرک ‌تهای ‌دولتــی‬ ‫عملیــات اجرایــی طــرح احــد‌اث خــط لولـه انتقــال گاز جنــوب و غــرب‬ ‫وابســته بــه ‌دولــ ‌ت نیــز م ‌یباشــ ‌د‪.‬‬ ‫خوزسـتان آغـاز شـ ‌د‪.‬‬ ‫‌ایـن قانـون مشـتمل بـر ما ‌د‌هواحـ ‌ده‬ ‫‪ 3‬ارد‌یبهشت‬ ‫و چهــار تبصــره ‌در جلســه روز‬ ‫س ‌هشــنبه‪ ،‬نوز ‌دهــم فرور ‌دی ‌نمــاه‬ ‫طـرح گازرسـانی منطقـه محمو ‌دآبـاد‌ مشـه ‌د و احـد‌اث شـبکه گازرسـانی‬ ‫‪1365‬مجلــس شــورای اســام ‌ی‬ ‫شهرسـتان قزویـن جنـوب آغـاز شـد‌‪.‬‬ ‫تصویـب و ‌در تاریـخ ‪ 1365/6/21‬بـه‬ ‫‪ 10‬ارد‌یبهشت‬ ‫تأییـ ‌د شـورای نگهبان رسـی ‌ده اسـت‪.‬‬ ‫هواپیماهـاى متجـاوز رژیـم بعـث عـراق بـه تأسیسـات واحـد‌ بهر‌هبـر ‌دارى‬ ‫شـماره ‪ 2‬بى‌بى‌حیكمـه‪ ،‬كارخانـه تفیكـك گاز اهـواز و واحـ ‌د بهر‌هبـر ‌دارى‬ ‫شــماره ‪ 2‬اهــواز حملــه کر ‌دنــد‌‪( .‬واحــ ‌د بهر‌هبــرد‌ارى شــماره ‪ 2‬اهــواز ‌‪3‬‬ ‫بـار د‌ر یـک روز بمبـاران شـد‌‪).‬‬ ‫‪746‬‬

‫سال ‪۱۳۶۵‬‬ ‫‪ 13‬ار ‌ديبهشت‬ ‫اد‌اره اطلاعــات بيمــه كشــت ‌يراني «لويــد‌ز» ‌در لنــ ‌دن اعــام كــرد‌‪‌ « :‬در‬ ‫پنـج سـال گذشـته كـه ايـران و عـراق اقـ ‌دام بـه حملـه بـه كشـتي‌هاي‬ ‫تجــاري د‌ر خليج‌فــارس كرد‌‌هانــد‌‪ ،‬بــه ‪ 197‬كشــتي ‌در ايــن منطقــه‬ ‫حملـه شـ ‌د‪ .‬همچنيـن‪ 75 ،‬كشـتي نيـز ‌در آبـراه ارونـ ‌درو ‌د كـه ‌دو كشـور‬ ‫را از هـم جـد‌ا مـي كنـ ‌د‪ ،‬رهـا شـد‌‪».‬‬ ‫‪ 27‬ار ‌ديبهشت‬ ‫آقــازاد‌ه‪ ،‬وزیــر نفــت‪‌ ،‬در ‌دیــ ‌دار بــا آیــ ‌تالله خامنــه‌اي‪ ،‬رئيس‌جمهــور‪،‬‬ ‫وضــع صــا ‌درات نفــت‪ ،‬پروژ‌ههــاي نفتــی ‌در آينــ ‌ده و مســائل اوپــك را‬ ‫گــزارش د‌ا ‌د‪.‬‬ ‫‪ 7‬خر ‌دا ‌د‬ ‫طبــق گــزارش وزیــر نفــت‪ ،‬کمیتــة تخصیــص ارز فقــط بــا تخصیــص‬ ‫ح ‌داکثــر ‪ 30‬میلیــون ‌دلار بــه طــرح پالایشــگاه هفتــم موافقــت کــر ‌د‪.‬‬ ‫هی ‌چگونـه اعتبـاری از محـل د‌ر آم ‌دهـای عمومـی ‌در بو ‌دجـة ایـن سـال‬ ‫بــرای ایــن طــرح ‌در نظــر گرفتــه نشــ ‌د و تأمیــن اعتبــار لازم از طریــق‬ ‫ســرمای ‌هگذاری بانــک پی ‌شبینــی شــد‌‪.‬‬ ‫‪ 13‬خر ‌داد‌‬ ‫مسـئولیت ا ‌داره عملیـات بهر‌هبـرد‌اری از میـد‌ان گازی نـار و کنـگان بـه▪‬ ‫«مد‌یریـت اکتشـاف و تولیـ ‌د» واگـذار شـ ‌د‪.‬‬ ‫شـرکت ملـی نفـت تصمیـم گرفـت‪ ،‬بیشـترین تصفیـه نفـت خـام د‌ر▪‬ ‫‌داخـل کشـور انجـام ‌داد‌ه شـو ‌د و بـه ایـن منظـور‪ ،‬بـرای حفـظ ذخایـر‬ ‫فراورد‌‌ههــای نفتــی ‌در ســطحی مقبــول و بــه ‌دلیــل خســارت وارد‌شــد‌ه‬ ‫بــه برخــی از پالایشــگا‌هها‪ ،‬بــا کســب اجــازه از وزیــر نفــت‪ ،‬کمبــود‌‬ ‫فراور ‌د‌ههــای ‌داخلــی را از طریــق تصفیــه د‌ر پالایشــگاه‌های خــارج از‬ ‫کشــور جبــران کنــد‌‪.‬‬ ‫‪ 14‬خر ‌دا ‌د‬ ‫هیئت‌م ‌دیــره شــرکت ملــی گاز بــا توجــه بــه ضــرورت بهر‌هبــر ‌داری‬ ‫هرچـه سـریع‌تر از گاز گنب ‌دلـی‪ ،‬تصمیـم گرفـت پـس از احـراز صلاحیـت‬ ‫توانایـی شـرکت «جهـان پـارس»‪ ،‬طـرح خطـوط جمـع‌آوری و انتقـال گاز‬ ‫گنب ‌دلـی را بـه ایـن شـرکت واگـذار کنـد‌‪.‬‬ ‫‪ 18‬خر ‌دا ‌د‬ ‫د‌رآمــد‌ ارزي كشــور ‌در ســال ‪ 1365‬بيــن ‪ 10‬تــا ‪ 11‬ميليــارد‌ د‌لار‬ ‫پي ‌شبينــي شــد کــه انتظــار مــی رود بخشــي از آن از طريــق صــا ‌درات‬ ‫غيــر نفتــي تأميــن شــو ‌د‪.‬‬ ‫‪747‬‬

‫تقويم تاريخ صنعت نفت ايران ـ جلد دوم (‪ ۱۳۵۸‬تا ‪ )۱۴۰۰‬فصل چهارم‬ ‫بیمه ایرانی برای نفتکش ها‬ ‫‪ 22‬خر ‌داد‌‬ ‫نشـريه لوي ‌دزليسـت نوشـت‪« :‬ايـران‬ ‫مقــرر شــد‌‪ ،‬م ‌دیریــت مناطــق نفتخیــز پیشــنها ‌دهای ج ‌دیــد‌ ‌دربــارة‬ ‫بــراي جلــب نفت‌ك ‌شهــاي بيشــتر‬ ‫طــرح محــرم را پــس از بررســی م ‌دیریــت برنام ‌هریــزی تلفیقــی و بــا‬ ‫بــراي بارگيــري د‌ر جزيــره خــارگ‪،‬‬ ‫هماهنگــی ایــن م ‌دیریــت بــه هیئت‌م ‌دیــره شــرکت ملــی نفــت ایــران‬ ‫طـرح تـازه‌اي ‌دربـارة بيمـه جنگـي‬ ‫نفت‌ك ‌شهــا تنظیــم كــرد‌ه اســت‪.‬‬ ‫ارائـه کنـ ‌د‪.‬‬ ‫هــد‌ف از اجــراي ايــن طــرح‪،‬‬ ‫‪ 24‬خر ‌دا ‌د‬ ‫برطر ‌فکــر ‌دن نگرانــی صاحبــان‬ ‫نفت‌ك ‌شهــا ‌در مراجعــت بــه‬ ‫عملیـات مرحلـه ‌دوم گازرسـانی بـه بنـد‌ر انزلـی ‌در محـور رشـت ـ انزلـی‬ ‫پایانـة خـارگ اسـت‪ .‬بـر اسـاس ایـن‬ ‫بـا سـرمایه بیـش از یـک میلیـارد‌ ریـال بـرای اجـرا ‌در مـد‌ت ‪ 500‬روز‬ ‫طــرح تــازه‪ ،‬شــركت بیمــه ‌دولتــي‬ ‫آغـاز شـ ‌د‪ .‬هـد‌ف از اجـرای ایـن طـرح‪ ،‬فراهـم‌آورد‌ن امـکان بهره‌منـد‌ی‬ ‫ايــران‪ ،‬شــركت بيمــه مركــزي‪،‬‬ ‫نفت‌كش‌هــاي ‌در آم ‌دوشــ ‌د بــه‬ ‫‪ 30‬هـزار خانـوار از نعمـت گاز بـو ‌د‪.‬‬ ‫جزيــره خــارگ را بــرای ‪ 6‬مــاه و‬ ‫‪ 1‬تير‬ ‫بــه میــزان ‪‌ 15‬درصــد‌ از ارزش‬ ‫نفت‌كــش بيمــه مي‌كننــد‌‪ .‬ايــن‬ ‫روابــط عمومــي شــركت ســهامي بيمــه ايــران اعــام كــر ‌د‪« :‬همــة‬ ‫پيشــنهاد‌ ايــران پشــتوانه‌ای ‪26/6‬‬ ‫نفت‌ك ‌شهــای اجــاره‌ای يــا متعلــق بــه ايــران را ‌در بن ‌درهــا و مراكــز‬ ‫میلیــون د‌لاري د‌ارد‌ کــه د‌ر بانــك‬ ‫بارگيــري و تخليــه مــوا ‌د نفتــي كشــور‪ ،‬بــا نرخــی پایيــن بيمــه خطــر‬ ‫لنــ ‌دن واريــز شــد‌ه اســت‪».‬‬ ‫جنــگ مي‌كنــ ‌د‪».‬‬ ‫‪ 5‬تیر‬ ‫‌رئیــس ونزولایــی اوپــک‪ ،‬ظاهــراً بــه ‌دلیــل نارضایتــی بســیاری از▪‬ ‫هیئ ‌تهــای شــرک ‌تکنن ‌ده از پیشــرفت‌ن ‌داشــتن کنفران ‌سهــای اخیــر‬ ‫اوپـک برکنـار شـد‪ ٪‬پـس از او‪ ،‬زیـل وانـو لوکمـان‪ ،‬وزیـر نفـت نیجریـه‪،‬‬ ‫بــه ریاســت ج ‌دیــ ‌د اوپــک برگزیــ ‌ده شــد‌‪.‬‬ ‫امــور پالایــش بــه عنــوان ســازمان بهر‌هبــرد‌ار از پالایشــگاه مایعــات▪‬ ‫گازی بنــ ‌در طاهــری معرفــی شــ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 6‬تير‬ ‫گازرسـاني بـه گـرگان آغـاز شـد‌‪ .‬فـاز اول ايـن طـرح ‪ 210‬كيلومتـری‪70 ،‬‬ ‫كيلومتـر بـود‌‪ 520 .‬ميليـون ريـال هزينـة ایـن طـرح از محـل اعتبـارات‬ ‫شـركت گازرسـاني منطقـه خراسـان و مازنـ ‌دران و خو ‌ديـاري مـر ‌دم شـهر‬ ‫گـرگان تأميـن شـ ‌د‪.‬‬ ‫‪ 8‬تیر‬ ‫پایانــة نفتــي بــزرگ والفجــر ‪ 2‬بــا ظرفيــت صاد‌راتــي بــالا د‌ر جزيــره‬ ‫لارك بــه بهر‌هبــرد‌اري رســي ‌د‪.‬‬ ‫‪ 17‬تير‬ ‫سهميه پيشنهاد‌ي صا ‌درات سیزد‌ه كشور عضو اوپك اعلام ش ‌د‪.‬‬ ‫‪ 29‬تير‬ ‫هیئـت تخصصـي صنايـع شـيميايي و پتروشـيمي مشـترك ميـان ايـران‬ ‫‪748‬‬